Ανάπτυξη στρατηγικών σε έννοιες χώρου κατά την πρώτη σχολική ηλικία Strategies in Early Spatial Reasoning

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ανάπτυξη στρατηγικών σε έννοιες χώρου κατά την πρώτη σχολική ηλικία Strategies in Early Spatial Reasoning"

Transcript

1 Ανάπτυξη στρατηγικών σε έννοιες χώρου κατά την πρώτη σχολική ηλικία Strategies in Early Spatial Reasoning Πέτρος Κλιάπης, Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΣΠΑΙΤΕ, Petros Kliapis Scientific Associate at School of Pedagogical and Technological Education, Abstract The aim of the present paper is the study of the strategies related to spatial structuring ability by early school children and the possibilities of improving these strategies in the school settings. Initially we aimed to identify the types of strategies that children used when they dealt with spatial tasks. Next we tried to explore possible ways to support children throughout the process of spatial structuring ability. For this purpose, we designed two experiments and a teaching intervention. In the first experiment we found that, according their complexity, the strategies developed by children dealing with spatial tasks could be classified in five types. With the teaching intervention we found that children could be supported in the process of building spatial thought in two ways. a) The previous experience and the width of available repertory of strategies b) The use of specialized tasks that children tackle collaboratively in a rich learning environment that support these tasks. Key words: Περίληψη Στο άρθρο αυτό παρουσιάζεται μια μελέτη των στρατηγικών δόμησης εννοιών χώρου από παιδιά πρώτης σχολικής ηλικίας και οι δυνατότητα ενίσχυσης των στρατηγικών αυτών στο εκπαιδευτικό περιβάλλον. Ο χειρισμός και η αντιμετώπιση των διαφορετικών και πολύμορφων χωρικών καταστάσεων από το παιδί, απαιτούν τη χρήση κατάλληλων χωρικών στρατηγικών οι οποίες παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την οργάνωση και τη λειτουργία του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος. Από την πειραματική έρευνα διαπιστώθηκε ότι οι στρατηγικές που αναπτύσσουν τα παιδιά της πρώτης σχολικής ηλικίας για την αντιμετώπιση έργων δόμησης εννοιών χώρου, μπορούν να ταξινομηθούν, με κριτήριο το βαθμό πολυπλοκότητας της δράσης που προϋποθέτουν, σε πέντε τύπους. Με τη διδακτική παρέμβαση διαπιστώθηκε ότι τα παιδιά μπορούν να υποστηριχτούν στη διαδικασία δόμησης εννοιών χώρου σε δύο επίπεδα. Το πρώτο σχετίζεται με την Σελίδα 68 από 185

2 προηγούμενη εμπειρία και το μέγεθος του διαθέσιμου ρεπερτορίου των στρατηγικών. Το δεύτερο επίπεδο βασίζεται στη δημιουργία εξειδικευμένων έργων στα οποία δραστηριοποιούνται τα παιδιά μέσα σε πλούσιο και προκλητικό περιβάλλον το οποίο να υποστηρίζει τα έργα της διδακτικής παρέμβασης. Λέξεις κλειδιά: Έννοιες χώρου, στρατηγικές μάθησης, πρώτη σχολική ηλικία Εισαγωγή Οι στρατηγικές ήταν πάντα ένα από τα βασικά ζητήματα στον τομέα της έρευνας σχετικά με τη διδασκαλία και τη μάθηση. όσον αφορά δε την εκπαίδευση στα μαθηματικά, οι στρατηγικές θεωρείται πως βρίσκονται στον πυρήνα της επίλυσης προβλημάτων και μαθηματικών δραστηριοτήτων. Κατά συνέπεια, η ανάπτυξη ευέλικτων και προσαρμοστικών στρατηγικών προσελκύει το ενδιαφέρον πολλών ερευνητικών μελετών, ειδικά στον τομέα της στοιχειώδους αριθμητικής (Heinze, Star & Verschaffel, 2009). Πολλοί ορισμοί δόθηκαν κατά καιρούς για τις στρατηγικές, οι οποίοι παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά. Έτσι οι στρατηγικές ορίζονται ως «μια σειρά από μία ή περισσότερες διαδικασίες, τις οποίες αποκτά το άτομο για να διευκολύνει τις επιδόσεις του σε ένα γνωστικό έργο» (Riding & Rayner, 1998, σελ. 80). Έρευνες υποστηρίζουν ότι οι στρατηγικές μάθησης θα μπορούσαν να αναπτυχθούν αυθόρμητα στο μαθητή, αλλά πολλές μελέτες αναφέρουν ότι οι πιο αποτελεσματικές στρατηγικές βασίζονται σε μοντέλα που αναπτύσσονται από τους μαθητές στην τάξη συνειδητά ή ασυνείδητα (Weinstein, Husman, & Dieking, 2000; Wade, Thrathen, & ScHraw, 1990). Υπάρχουν πολλά θεωρητικά ζητήματα που αφορούν την ανάπτυξη στρατηγικών: πώς μπορούν να περιγραφούν, ποιοι ατομικοί παράγοντες τις επηρεάζουν, ποιες συνθήκες διδασκαλίας σχετίζονται με τις στρατηγικές, υπάρχουν διαφορές μεταξύ μαθηματικών πεδίων ή μεταξύ μαθητών υψηλής και χαμηλής επίδοσης στα Μαθηματικά; Παρά το μεγάλο ενδιαφέρον για τις στρατηγικές, υπάρχουν λίγες έρευνες σχετικά με την ανάπτυξη στρατηγικών στην εκπαίδευση και ακόμα λιγότερες έρευνες για τις στρατηγικές στην προσχολική και πρώτη σχολική ηλικία, δηλαδή στην αρχή της μαθηματικής ανάπτυξης. Η έρευνά μας επικεντρώνεται στις στρατηγικές που μπορούν να αναπτυχθούν στα μικρά παιδιά και ιδιαίτερα σε έναν τομέα που δεν έχει διερευνηθεί πολύ, αυτός είναι η χωρική σκέψη. Προσπαθήσαμε να εξετάσουμε εάν και πώς τα παιδιά βελτίωσαν τις στρατηγικές τους που σχετίζονται με χωρικές έννοιες σε σχετικά έργα μετά από μια διδακτική παρέμβαση που τους ενθάρρυνε να ασχοληθούν με χωρικές δραστηριότητες και να αναπτύξουν τις δικές τους στρατηγικές. Σελίδα 69 από 185

3 1. Θεωρητικό υπόβαθρο Διαφορετικές σημασίες αποδίδονται στον όρο «στρατηγικές», καθώς η χρήση τους αποτελεί μια σύνθετη διαδικασία που συνδέεται με διάφορους τρόπους με το άτομο, την εργασία και το γενικότερο πλαίσιο στο οποίο το άτομο δρα. Για τις στρατηγικές, οι Verschaffel, Luwel, Torbeyns & Van Dooren (2009, σ. 343) εισάγουν τον ακόλουθο ορισμό: «Η συνειδητή ή ασυνείδητη επιλογή και χρήση των καταλληλότερων λύσεων για ένα δεδομένο θέμα ή πρόβλημα, για ένα συγκεκριμένο άτομο, σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο». Οι στρατηγικές αυτές ωστόσο, δεν είναι αυτοματοποιημένες διαδικασίες, αλλά παρουσιάζουν χαρακτηριστικά τα οποία σχετίζονται με τον τρόπο που το άτομο αντιλαμβάνεται τη δική του μάθηση, το επίπεδο στο οποίο ελέγχει αυτή τη διαδικασία, καθώς και την επίδραση που μπορεί να έχει στο περιβάλλον μάθησης. Με άλλα λόγια, η επιλογή μιας στρατηγικής μπορεί να εξαρτάται από τη φύση του έργου που αντιμετωπίζει ένα άτομο ή/και τις προσδοκίες του (Siegler & Araya, 2005). Όπως υπογραμμίζουν έρευνες σχετικές με το θέμα, αναγκαία συνθήκη για την ανάπτυξη στρατηγικής είναι οι μαθητές να έχουν την ευκαιρία να χρησιμοποιήσουν μια σειρά από διαφορετικές στρατηγικές και να κατανοήσουν ποια λειτουργεί πιο αποτελεσματικά για αυτούς. Αυτή τη διαδικασία ο Star και οι συνεργάτες του (2009) την ορίζουν ως «προσαρμοστικότητα/ευελιξία της στρατηγικής». Αυτό δηλώνει ότι ο μαθητής κατέχει ένα ρεπερτόριο πολλών στρατηγικών και τη δυνατότητα να επιλέξετε την πιο κατάλληλη για ένα συγκεκριμένο πρόβλημα και μια συγκεκριμένη λύση. Ωστόσο, υπάρχουν πολλές διαφορετικές απόψεις σχετικά με τον τρόπο που αυτή η ευελιξία θα μπορούσε να επιτευχθεί. Μπορούμε να διδάξουμε στους μαθητές πώς να βελτιώσουν το ρεπερτόριο των στρατηγικών τους σχετικά με ένα θέμα; Θα επηρεάσει η διδασκαλία την επιλογή των στρατηγικών; Μεταφέρονται οι στρατηγικές από μια γνωστική περιοχή σε άλλη; Σε παλαιότερες μελέτες, η έρευνα απέδειξε ότι οι γνωστικές στρατηγικές μπορούν, στην πραγματικότητα, να τροποποιηθούν μέσω διδασκαλίας (Weinstein, 1978). Υπάρχουν, επίσης, καταγραμμένα ορισμένα διδακτικά πειράματα (ως επί το πλείστον σε αριθμούς και πράξεις) που στηρίζουν αυτήν την υπόθεση (Carpenter et al., 1998; Star & Rittle-Johnson, 2008). Όλες αυτές οι προσεγγίσεις φαίνεται να υποδεικνύουν ότι η ανάπτυξη ευέλικτων και προσαρμοστικών στρατηγικών είναι στενά συνδεδεμένη με την επίλυση προβλημάτων και μαθηματικές δραστηριότητες ανακάλυψης, όπου τα παιδιά μπορούν να αναπτύξουν τις δικές τους αποτελεσματικές (για τα ίδια) στρατηγικές και να βρίσκουν το δικό τους τρόπο για την αναζήτηση της πλέον κατάλληλης για την κατάσταση ή για το πρόβλημα στρατηγικής. Αν και έρευνες έδειξαν ότι πολλές δεξιότητες που έχουν μάθει τα παιδιά στην τάξη δεν μεταφέρονται με επιτυχία σε άλλες δραστηριότητες, μαθήματα ή καταστάσεις (Wood, 1998), νεώτερα στοιχεία δείχνουν ότι ένα ευρύ ρεπερτόριο από προϋπάρχουσες στρατηγικές βοηθά την Σελίδα 70 από 185

4 ανάπτυξη νέων στρατηγικών (Siegler & Lemaire, 1997; Luwel, Verschaffel, Onghena, & De Corte, 2001). Διάφορες έρευνες υπογραμμίζουν, επίσης, ότι οι προηγούμενες γνώσεις των μαθητών μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά την ευελιξία στη χρήση στρατηγικών (Rittle-Johnson & Star, 2009). Οι μαθητές με υψηλή προηγούμενη γνώση είναι απρόθυμοι να υιοθετήσουν νέες στρατηγικές, δεδομένης της ευχέρειας που έχουν (και την πιθανή προτίμησή τους), για ένα μικρό σύνολο γνωστών στρατηγικών. Από την άλλη πλευρά, οι μαθητές με ελάχιστη προηγούμενη γνώση μπορεί να «υπερφορτωθούν» στην προσπάθειά τους να κατακτήσουν πολλαπλές στρατηγικές (με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της καθεμιάς) κατά τη μαθησιακή διαδικασία (Star, Johnson, Lynch, & Petrova, 2009). Με βάση το παραπάνω θεωρητικό υπόβαθρο, οι ερωτήσεις της έρευνάς μας επικεντρώθηκαν στην ανάπτυξη στρατηγικών κατά τα πρώτα σχολικά έτη και ειδικά στα προβλήματα και τα γνωστικά έργα που σχετίζονται με τη δόμηση εννοιών χώρου. Προσπαθήσαμε να εξετάσουμε πώς τα παιδιά σε μικρή ηλικία αναπτύσσουν τις στρατηγικές τους μέσα από συστηματική ενασχόληση με δραστηριότητες χώρου σε παιγνιώδη μορφή και με τη βοήθεια της τεχνολογίας. Επιπλέον, μας ενδιέφερε να εξετάσουμε διαφορές στην ανάπτυξη στρατηγικών ανάμεσα σε μαθητές με πλούσιο και φτωχό ρεπερτόριο αντίστοιχων στρατηγικών. Ειδικά για τις στρατηγικές στην ανάπτυξη της χωρικής σκέψης η Owens (1999) ανέπτυξε ένα μοντέλο με πέντε διακριτές κατηγορίες. Η υιοθέτηση αυτού του μοντέλου (το οποίο θα παρουσιαστεί αναλυτικά παρακάτω) μετά τις αναγκαίες τροποποιήσεις και προσαρμογές του αποτέλεσε τη βάση για την ανάλυση της ανάπτυξης των στρατηγικών των μαθητών σχετικά με τα έργα δόμησης εννοιών χώρου τα οποία αντιμετώπισαν. Στις μελέτες της σχετικά με δραστηριότητες χώρου που αφορούν δισδιάστατα σχήματα, η Owens διαπιστώνει τη χρήση των ίδιων στρατηγικών από τα παιδιά σε όλες τις προτεινόμενες δραστηριότητες, αν και άλλες έρευνες σε θέματα χώρου διαπιστώνουν δυνατότητες προσαρμογής των στρατηγικών στα χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου έργου. 2. Μεθοδολογία Τα δεδομένα που θα παρουσιάσουμε προέρχονται από μια μεγαλύτερη έρευνα η οποία μελέτησε την ανάπτυξη στρατηγικών δόμησης εννοιών χώρου μέσα από οργανωμένες δραστηριότητες στο σχολικό περιβάλλον. Συγκεκριμένα, 47 παιδιά ηλικίας 5-6 ετών συμμετείχαν σε μια πειραματική έρευνα με δύο πειραματικές ομάδες (ΠΟ1 & ΠΟ2) και μία ομάδα ελέγχου (ΟΕ). Στόχος της πειραματικής έρευνας ήταν να ελέγξουμε αν είναι δυνατόν να οργανωθεί και να εφαρμοστεί ένα πρόγραμμα για την ενίσχυση της χωρικής και οπτικής σκέψης των παιδιών μέσα από δραστηριότητες δόμησης εννοιών χώρου σε ένα τεχνολογικά εμπλουτισμένο περιβάλλον. Σελίδα 71 από 185

5 Η πειραματική έρευνα διεξήχθη σε τρία στάδια: Διαγνωστικό στάδιο (αρχική ατομική συνέντευξη όλων των παιδιών) διερευνήθηκαν οι στρατηγικές που χρησιμοποιούν τα παιδιά όταν αντιμετωπίζουν έργα σχετικά με έννοιες χώρου και καταγράφηκε το επίπεδο πολυπλοκότητας κάθε χρησιμοποιούμενης στρατηγικής, Παρέμβαση (συμμετείχαν μόνο τα παιδιά της πειραματικής ομάδας) διερευνήθηκε ο τρόπος με τον οποίο το Τεχνολογικά Εμπλουτισμένο Μαθησιακό Περιβάλλον (ΤΕΜΠ) ενισχύει τις στρατηγικές της χωρικής και της οπτικοποιημένης σκέψης για κάθε παιδί ξεχωριστά και για το σύνολο της τάξης στην οποία ανήκει. Αξιολογικό στάδιο (τελική ατομική συνέντευξη όλων των παιδιών) διερευνήθηκε η ανάπτυξη στρατηγικών υψηλότερου επιπέδου στα παιδιά της πειραματικής ομάδας όταν αντιμετώπισαν έργα σχετικά με έννοιες χώρου και συγκρίθηκαν οι στρατηγικές τους τόσο με τις στρατηγικές που τα ίδια κατέγραψαν στο διαγνωστικό στάδιο όσο και με τις αντίστοιχες των παιδιών της ομάδας ελέγχου. Το διδακτικό πείραμα διάρκεσε τρεις μήνες και οι χρόνοι ανάμεσα στα βήματα ήταν αρκούντως μεγάλοι για να χαθούν πληροφορίες από τη βραχύχρονη μνήμη και αρκούντως μικροί για να μην υπάρξουν μεγάλες αλλαγές λόγω ανάπτυξης (μάθησης και ωρίμανσης). Μεταξύ του πρώτου και του δεύτερου σταδίου της έρευνας μεσολάβησε ένα κενό τριών εβδομάδων, χρόνος απαραίτητος ώστε να αναλυθούν τα δεδομένα από το pre-test, να διαπιστωθεί η ισοδυναμία των ομάδων και να χωριστούν τα παιδιά κάθε ομάδας σε ισοδύναμες μικρότερες υπο-ομάδες για τις ανάγκες της διδακτικής παρέμβασης. Στο στάδιο της διδακτικής παρέμβασης (οι δραστηριότητες του οποίου δεν μπορούν να παρουσιαστούν στο παρόν άρθρο λόγω των περιορισμών μεγέθους), οι δραστηριότητες και τα παιχνίδια που προτείνονται για τα παιδιά ήταν οργανωμένες σε τρία επίπεδα, που θα μπορούσαν να αποδοθούν με την περιγραφή του Bruner: το εμπράγματο (χειριστικόενεργητικό), το εικονικό και το συμβολικό. Στο αρχικό επίπεδο, οι έννοιες, οι δεξιότητες και τα προβλήματα εισάγονταν με δραστηριότητες που βασίζονται στο χειρισμό πραγματικών αντικειμένων και υλικών. Στο δεύτερο επίπεδο, το εικονικό, οι δραστηριότητες αποσκοπούσαν στη σύνδεση και μεταφορά από το υλικό στο αναπαραστατικό, όπου τα παιδιά χειρίζονταν τις νέες τεχνολογίες με ότι αυτό συνεπάγεται σε δυνατότητες προβολής, απεικόνισης και αλληλεπίδρασης κατά περίπτωση (εικόνες, σχήματα, σχέδια, φωτογραφίες, λογισμικό προβολής και άλλες οπτικές αναπαραστάσεις. Στο τρίτο και πιο προχωρημένο στάδιο, οι δραστηριότητες κατευθύνονταν και πάλι με τη βοήθεια της τεχνολογίας η οποία λειτουργούσε ως ενδιάμεσος, στο συμβολικό και αφηρημένο, στο νοητικό επίπεδο, όπου τα παιδιά χειρίζονται σύμβολα, ιδέες και έννοιες. Η πορεία της ήταν από το συγκεκριμένο προς το αφηρημένο, από την πρακτική έρευνα προς την αφαίρεση, διαδικασίες που επιτρέπουν την προοδευτική εσωτερίκευση των πράξεων. Σελίδα 72 από 185

6 Οι δραστηριότητες υποστηρίζονταν από διάφορα τεχνολογικά μέσα, φωτογραφικές μηχανές, βιντεοκάμερες, ανιχνευτές κίνησης υπερύθρων (PIR), υπολογιστές και εξειδικευμένο λογισμικό. Τα παιδιά αντιμετώπισαν δραστηριότητες σχετικές με προσανατολισμό, την πλοήγηση στον χώρο, οπτικοποίηση και μετασχηματισμούς. Τα παιδιά εξετάστηκαν πριν και μετά τη διδακτική παρέμβαση σε 6 δραστηριότητες χώρου, που τους παρουσιάζονται σε παιγνιώδη μορφή, προκειμένου να καταγραφούν οι επιδόσεις τους οι στρατηγικές τους και η βελτίωση που θα παρουσίαζαν στις στρατηγικές αυτές. Δύο δραστηριότητες επιλέχθηκαν να παρουσιαστούν στο παρόν άρθρο, διότι αφενός μπορούν να αποδείξουν τη δυνατότητα τής βελτίωσης των στρατηγικών, ως αποτέλεσμα της εκπαίδευσης των παιδιών σε παρόμοια έργα (Baroody & Dowker, 2003) και, αφετέρου, μπορούν να συνδέσουν αυτή τη βελτίωση των στρατηγικών με συγκεκριμένες πτυχές των έργων και τις αρχικές εμπειρικές στρατηγικές των παιδιών (Siegler & Araya, 2005; Lemaire & Siegler, 1995). Εκτός αυτού, τα αποτελέσματα της πειραματικής έρευνας που σχετίζονται με την επίδοση των παιδιών της ομάδας ελέγχου έδειξαν ότι τα παιδιά που δεν έλαβαν μέρος στο πείραμα ουσιαστικά παρέμειναν στο ίδιο επίπεδο, όσον αφορά τις στρατηγικές δόμησης εννοιών χώρου. Τα έργα που αντιμετώπισαν τα παιδιά ήταν ένα έργο προοπτικής («σώσε το κουνελάκι») και ένα έργο περιστροφής («βρες το κρυμμένο παιχνίδι»). Το έργο προοπτικής ζητούσε από το παιδί να εργαστεί σε αναπαραστάσεις πραγματικής κατάστασης μελετώντας την οπτική από τη θέση των αντικειμένων και την ευθυγράμμιση της οπτικής. Στο έργο τοποθετούμε στο τραπέζι επάνω σε μια βάση LEGO χωρισμένη σε δυο τμήματα με ένα «τοίχο» από το ίδιο υλικό δυο παιχνιδάκια, ένα λύκο και ένα κουνέλι σε κάθε πλευρά. (βλ. Φωτογραφία 1). Ρωτάμε «Τι θα συμβεί αν ο λύκος δει το κουνέλι από την τρύπα του τοίχου που βρίσκεται ανάμεσα τους;». Φωτογραφία 1. Το μοντέλο του έργου προοπτικής Σελίδα 73 από 185

7 Στη συνέχεια δίνονται στο παιδί τέσσερις διαφορετικές φωτογραφίες. Στις τρεις από τις τέσσερις φωτογραφίες ο λύκος και το κουνέλι βρίσκονται τοποθετημένα σε τέτοια θέση, έτσι ώστε ο λύκος να μη βλέπει το κουνέλι. Μόνο σε μία από τις τέσσερις φωτογραφίες το κουνέλι είναι ορατό από το σημείο που είναι τοποθετημένος ο λύκος και αυτή πρέπει να αναγνωρίσουν τα παιδιά. Η υπόθεσή μας είναι ότι το παιδί μπορεί να παρατηρεί, να αναγνωρίζει και να συγκρίνει την δική του οπτική γωνία με την οπτική γωνία των άλλων και συγκεκριμένα ότι μπορεί να αντιληφθεί την οπτική γωνία από την πλευρά του λύκου και να αναγνωρίσει σε ποια από τα σχέδια ο λύκος και το κουνέλι βρίσκονται τοποθετημένοι σε τέτοια θέση, έτσι ώστε ο λύκος να μη βλέπει το κουνέλι. Στο δεύτερο έργο, το έργο περιστροφής, το παιδί βλέπει μια μακέτα όπου ο ερευνητής κρύβει ένα παιχνίδι μέσα σε ένα από τα 2 κουτιά που βρίσκονται εκατέρωθεν ενός κεντρικού σημείου αναφοράς (Σχήμα 1). Το παιδί καλείται να εντοπίσει το σωστό κουτί, μετά από μια περιστροφή της μακέτας κατά 180 ο και κατά 360 ο. Η υπόθεσή μας ήταν πως όταν η αλλαγή του προσανατολισμού προκληθεί από περιστροφή του αντικειμένου ενώ το παιδί μένει στη ίδια θέση, το παιδί δεν έχει καμία πληροφορία από δική του μετακίνηση για αυτή την αλλαγή. Η ανάκληση, επομένως, δεν μπορεί να υποστηριχθεί από άλλες πληροφορίες που το παιδί έχει σε σχέση με το σώμα του στο χώρο, αλλά εξαρτάται απλά από τα οπτικά σημεία αναφοράς που υπάρχουν στο αντικείμενο και τον μετασχηματισμό στη θέση που έχει πραγματοποιηθεί. Σχήμα 1. Η λειτουργία του έργου περιστροφής Σημείωση. Η περιστροφή της μακέτας γίνεται χωρίς το παιδί να μπορεί να τη δει περνώντας ένα φύλλο χαρτί μπροστά από τη μακέτα κατά την περιστροφή, λέγοντας μια ιστορία του τύπου «...ένα σύννεφο ήρθε και ο αέρας κουνούσε το σπίτι...» Σελίδα 74 από 185

8 Όλες οι στρατηγικές που χρησιμοποιήθηκαν από τα παιδιά καταγράφηκαν σε ένα «φύλλο καταγραφής στρατηγικών» και συνδέθηκαν με τα αποτελέσματα των σχετικών έργων. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, οι στρατηγικές ταξινομήθηκαν με βάση το μοντέλο ανάλυσης των στρατηγικών χώρου της Owens σε πέντε επίπεδα (Owens, 1999; Owens & Clements, 1998). Σύμφωνα με αυτό το μοντέλο, στρατηγικές τις οποίες αναπτύσσουν οι μαθητές χωρίζονται σε πέντε τύπους, αρχίζοντας από τις λιγότερο και καταλήγοντας στις περισσότερο πολύπλοκες: I. Αρχικές ή αναδυόμενες στρατηγικές (Emergent strategies): το άτομο έχει κατακτήσει μόνο τη βασική αντίληψη σχήματος και τη θέση των αντικειμένων. Ο τύπος αυτός περιγράφει την κατάσταση κατά την οποία τα παιδιά δεν αναγνωρίζουν σχεδόν καμία δομή χώρου και συνεπώς ούτε χρησιμοποιούν ούτε εφαρμόζουν συγκεκριμένες στρατηγικές. II. III. IV. Στρατηγικές οπτικής αντίληψης (Perceptual strategies): το άτομο μπορεί να κάνει συγκρίσεις σε σχέση με το τι μπορεί να δει και να κάνει στο χώρο. Ο τύπος αυτός περιγράφει την κατάσταση κατά την οποία το παιδί αναγνωρίζει κάποιες θεμελιώδεις χωρικές δομές, αλλά οι στρατηγικές που χρησιμοποιεί είναι πρωτόλειες. Στατικές εξεικονιστικές στρατηγικές (Pictorial imagery strategies): το άτομο δημιουργεί μια νοητική εικόνα με τη χρήση εννοιών. Ο τύπος αυτός περιγράφει την κατάσταση κατά την οποία το παιδί αναγνωρίζει βασικές χωρικές δομές, αλλά δεν μπορεί να τις αξιοποιήσει ώστε να δημιουργήσει νέα στρατηγική ή να επιλέξει με βεβαιότητα από το ρεπερτόριο των στρατηγικών που διαθέτει την πλέον κατάλληλη. Δυναμικές στρατηγικές (Pattern and dynamic imagery strategies): το άτομο εμπλουτίζει τη νοητική εικόνα που έχει δημιουργήσει, με πρότυπα, κίνηση και εννοιολογικές συσχετίσεις. Ο τύπος αυτός περιγράφει την κατάσταση κατά την οποία το παιδί έχει αναπτύξει την ικανότητα για χρήση συγκεκριμένων στρατηγικών στην αντιμετώπιση των σχετικών έργων. V. Αποτελεσματικές στρατηγικές (Efficient strategies): το άτομο δομεί έννοιες χώρου με χρήση σύνθετων νοητικών εικόνων, διακρίνει το μέρος από το όλο και χρησιμοποιεί ταξινομήσεις. Ο τύπος αυτός περιγράφει την κατάσταση κατά την οποία η χρήση στρατηγικών γίνεται στοχοθετημένα και συστηματικά από το παιδί στην αντιμετώπιση των έργων χώρου που χρησιμοποιήθηκαν στο πείραμα. Οι στρατηγικές αυτές προσαρμόστηκαν για τις ανάγκες της έρευνας μας και με βάση τα έργα προοπτικής και περιστροφής στα εξής πέντε επίπεδα: Σελίδα 75 από 185

9 Πίνακας 1. Οι στρατηγικές που καταγράφηκαν στα δύο έργα Στρατηγικές Έργο προοπτικής Έργο περιστροφής 1. Αρχικές Επιλέγει μια φωτογραφία τυχαία Επιλέγει μια θέση τυχαία 2. Οπτικές Εξετάζει την κατάσταση με βάση τη δική του οπτική γωνία 3. Στατικές Δοκιμάζει διαφορετικές οπτικές γωνίες Αναγνωρίζει μέρος της 4. Δυναμικές προοπτικής (χρειάζεται τη μακέτα για να κάνει δοκιμές) 5. Αποτελεσματικές Αναγνωρίζει πλήρως την προοπτική 3. Αποτελέσματα Επιλέγει με βάση τον εαυτό του (αν το κουτί βρισκόταν δεξιά ή αριστερά του) Δοκιμάζει διαφορετικά κουτιά Αντιλαμβάνεται μέρος της περιστροφής (περιμένει να έχει περιστραφεί κάθε φορά) Αναγνωρίζει όλα τα στοιχεία της περιστροφής Και στα δύο έργα, όπως θα παρουσιάσουμε αναλυτικά στη συνέχεια, τα παιδιά φάνηκε να βελτιώνουν τις στρατηγικές τους στο ίδιο περίπου επίπεδο. Στο πρώτο έργο φάνηκε να βελτιώνονται οι στρατηγικές υψηλού επιπέδου, ενώ στο δεύτερο, βελτιώθηκαν αντίστοιχα οι στρατηγικές χαμηλότερου επιπέδου. Σε αυτή τη σύντομη παρουσίαση θα προσπαθήσουμε να επιβεβαιώσουμε την άποψη ότι η προηγούμενη εμπειρία και οι αρχικές στρατηγικές αποτελούν βασικά ζητήματα στην ανάπτυξη και την προσαρμοστική χρήση των στρατηγικών δόμησης εννοιών χώρου. Επιπλέον, να επιβεβαιώσουμε τα ευρήματα σχετικών ερευνών ότι τα έργα χώρου τα οποία απαιτούν υψηλότερες πνευματικές διεργασίες και εξαρτώνται λιγότερο από πρακτικές γνώσεις, χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να παράγουν αποτελέσματα Έργο προοπτικής Σε αυτό το έργο κατά το διαγνωστικό στάδιο (pre-test), τα περισσότερα από τα παιδιά (18 από 32) εμφάνισαν υψηλού επιπέδου στρατηγικές (τύπος «4» & «5»), ωστόσο, τα παιδιά με στρατηγικές χαμηλού επιπέδου (τύπου «1» και «2») φάνηκε να βελτιώνουν σημαντικά τις στρατηγικές τους μετά τη διδακτική παρέμβαση. Πιο συγκεκριμένα, κατά το διαγνωστικό στάδιο, περισσότερα από τα μισά παιδιά μπορούσαν να αναγνωρίζουν την ευθυγράμμιση της οπτικής αλλά μόνο τρία ήταν σε θέση να δικαιολογήσουν και το λόγο. Τα υπόλοιπα δεκαπέντε παιδιά αντιλαμβάνονταν μεν την προοπτική εμπειρικά και επέλεγαν σωστά, αλλά Σελίδα 76 από 185

10 δεν μπορούσαν να υποστηρίξουν την επιλογή τους. Εννέα από τα υπόλοιπα δεκατέσσερα παιδιά, δεν είχαν καμία στρατηγική, ενώ τα υπόλοιπα πέντε προσπαθούσαν, χρησιμοποιώντας το μοντέλο και το σώμα τους, να βάλουν τον εαυτό τους στην κατάσταση που παρουσίαζε το έργο, χρησιμοποιώντας τη δική τους προοπτική και να επιλέξουν την κατάλληλη φωτογραφία με δοκιμή και λάθος. Τα δεδομένα παρουσιάζονται αναλυτικά στον παρακάτω πίνακα. Πίνακας 2. Έργο προοπτικής. Σύγκριση στρατηγικών διαγνωστικού (pre) και αξιολογικού (post) σταδίου Έργο προοπτικής Post- test Τύπος στρατηγικής «1» «2» «3» «4» «5» Σύνολο pre-test «1» «2» Pre- Test «3» 1 1 «4» «5» 3 3 Σύνολο post-test Συμπερασματικά, όπως φαίνεται και από τα δεδομένα του πίνακα, τα περισσότερα από τα παιδιά βελτίωσαν τις στρατηγικές τους, δηλαδή τέσσερα από αυτά εμφάνισαν αποτελεσματικές στρατηγικές, που σημαίνει ότι κατανόησαν όλες τις πτυχές της προοπτικής και μπορούσαν να αιτιολογήσουν την επιλογή τους, ενώ τα υπόλοιπα (11) παραμένουν σε εμπειρικές προσεγγίσεις με στρατηγικές που αποδείχθηκαν επίσης επιτυχείς. Τα περισσότερα από τα παιδιά με χαμηλού επιπέδου στρατηγικές βελτίωσαν τις στρατηγικές τους, ενώ μερικά από αυτά (3) μπορούν πλέον να κάνουν τις σωστές επιλογές εμπειρικά. Τέσσερα από τα υπόλοιπα παιδιά αρχίζουν να αναπτύσσουν εμπειρικές στρατηγικές βάζοντας τον εαυτό τους στην προβληματική κατάσταση ή προσπαθούν να βοηθηθούν την επιλογή τους χρησιμοποιώντας το τρισδιάστατο υλικό μοντέλο (μακέτα). Το έργο αυτό καταδεικνύει ότι οι σημαντικές βελτιώσεις στην ανάπτυξη και τη χρήση στρατηγικών που καταγράφηκαν μετά από μια σύντομη παρέμβαση, θα μπορούσαν να εξηγηθούν με βάση την κατακτημένη εμπειρία των παιδιών σχετικά με την έννοια προοπτική, την οποία όμως αδυνατούν να το διαχειριστούν με συστηματικό τρόπο, εκτός αν ασχοληθούν με το θέμα σε ένα οργανωμένο (ειδικά δομημένο) περιβάλλον. Με άλλα λόγια ενώ το Σελίδα 77 από 185

11 συγκεκριμένο έργο «φαίνεται απλό» καθώς τα παιδιά έχουν μια εμπειρική κατανόηση της ευθυγράμμισης της οπτικής, για την πλήρη ανάπτυξη των στρατηγικών σε αναπαραστάσεις πραγματικής κατάστασης μελετώντας την οπτική από τη θέση των αντικειμένων και την ευθυγράμμιση της οπτικής, απαιτούνται σύνθετες νοητικές διεργασίες οι οποίες, όπως είναι φυσικό, είναι δύσκολο να αναπτυχθούν με μια σύντομη διδακτική παρέμβαση όπως η συγκεκριμένη. Αξιοσημείωτο είναι βέβαια, ότι κατά το αξιολογικό στάδιο δεν υπήρξε καμία μετακίνηση παιδιού προς χαμηλότερο τύπο στρατηγικής σε καμιά περίπτωση και στους πέντε τύπους στρατηγικών. Η μελέτη των μετακινήσεων των παιδιών υπογραμμίζει τη σημασία της ενασχόλησης των παιδιών με σχετικά έργα που πραγματοποιήθηκαν στη διδακτική παρέμβασης, τα οποία βελτιώνουν σημαντικά τις χαμηλού επιπέδου (τύπου «1» και «2») στρατηγικές των παιδιών, τα οποία παρουσίασαν τις σημαντικότερες βελτιώσεις Έργο περιστροφής Σε αυτό το έργο, τα περισσότερα από τα παιδιά (23) δυσκολεύονται να κατανοήσουν την περιστροφή της κατασκευής και επιλέγουν το κουτί στο οποίο νομίζουν ότι βρίσκεται το παιχνίδι στην τύχη ή επηρεάζονται από τη θέση του σώματός τους (δηλαδή επιλέγουν το κουτί όπου το παιχνίδι μπήκε αρχικά χωρίς να λάβουν υπόψη την περιστροφή) και αποτυγχάνουν. Τα υπόλοιπα έξι παιδιά φαίνεται να κατανοούν τη περιστροφή, αλλά δεν είναι σε θέση να βρουν μια στρατηγική που να τους βοηθά να προσδιορίσουν τη σωστή θέση. Μόνο τρία παιδιά έχουν τις στρατηγικές για να προσδιορίσουν τη σωστή θέση λαμβάνοντας υπόψη την περιστροφή που μεσολάβησε. Αυτά τα παιδιά, όπως είναι αναμενόμενο και μετά τη διδακτική παρέμβαση, διατηρούν τις στρατηγικές τους αμετάβλητες. Τα υπόλοιπα παιδιά, με χαμηλότερου επιπέδου στρατηγικές, μετά τη διδακτική παρέμβαση βελτίωσαν τις στρατηγικές τους εν μέρει, αλλά μόνο λίγα παιδιά καταφέρνουν να επιτύχουν υψηλότερου επιπέδου στρατηγικές, ενώ στην πλειοψηφία τους εξακολουθούν να κάνουν λάθη στην εύρεση του σωστού κουτιού μετά την περιστροφή. Όλες οι αλλαγές στις στρατηγικές στο διαγνωστικό (pre-test) και το αξιολογικό στάδιο (post-test) παρουσιάζονται αναλυτικά στον επόμενο πίνακα. Σελίδα 78 από 185

12 Πίνακας 3. Έργο περιστροφής. Σύγκριση στρατηγικών διαγνωστικού (pre) και αξιολογικού (post) σταδίου Έργο περιστροφής Post- test Τύπος στρατηγικής «1» «2» «3» «4» «5» Σύνολο pre-test «1» «2» Pre- Test «3» «4» 1 1 «5» 2 2 Σύνολο post-test Πιο συγκεκριμένα, όπως προκύπτει από τα δεδομένα του πίνακα, από τα δεκατρία παιδιά που αρχικά απάντησαν τυχαία, επειδή δεν είχαν συνειδητοποιήσει την περιστροφή, τρία άρχισαν να τη συνειδητοποιούν, αλλά και πάλι δεν μπορούσαν να δώσουν τη σωστή απάντηση. Πέντε από τα παιδιά άρχισαν να αναζητούν εμπειρικές μεθόδους για την ανίχνευση της θέσης του κουτιού και ένα ανέπτυξε μια στρατηγική για να προσδιορίζει το αποτέλεσμα της περιστροφής. Αυτές οι αλλαγές στην ανάπτυξη και χρήση στρατηγικών από τα παιδιά συμφωνούν με τα ευρήματα άλλων ερευνητών που μελετούν την έννοια των μετασχηματισμών σε μικρά παιδιά και υπογραμμίζουν ότι: α) Τα παιδιά είναι σε θέση να ακολουθήσουν περιστροφές ή κινήσεις και β) η ικανότητά τους να παρακολουθούν και να προβλέψουν τέτοιους μετασχηματισμούς μπορεί να βελτιωθεί με τη χρήση των κατάλληλων έργων (Clements & Sarama, 2009). Ωστόσο, αυτές οι αλλαγές χρειάζονται χρόνο και ένα μεγάλο αριθμό ειδικών έργων για να εδραιωθούν. 4. Συζήτηση Σε αυτό το σύντομο άρθρο προσπαθήσαμε να αναφέρουμε κάποια στοιχεία και να παρουσιάσουμε κάποια ερευνητικά δεδομένα σχετικά με την ανάπτυξη στρατηγικών δόμησης εννοιών χώρου. Σελίδα 79 από 185

13 Προφανώς, η διδακτική παρέμβαση με προσεκτικά σχεδιασμένες χωρικές δραστηριότητες οι οποίες προκαλούσαν τη σκέψη βοήθησαν τα παιδιά με χαμηλού επιπέδου (ή χωρίς καθόλου) στρατηγικές να βελτιώσουν τις προσεγγίσεις τους σε έργα προοπτικής και περιστροφής, ενώ τα παιδιά με υψηλού επιπέδου στρατηγικές παρέμειναν κυρίως με τις στρατηγικές που είχαν. Στην πραγματικότητα, στο έργο προοπτικής, οι περισσότεροι από τους μαθητές βελτίωσαν τον τρόπο που προσέγγισαν τις αναπαραστάσεις της πραγματικότητας (τις φωτογραφίες) και κατανόησαν καλύτερα, έστω και εμπειρικά, την ευθυγράμμιση της προτεινόμενης οπτικής. Στο έργο περιστροφής, καθώς τα παιδιά δεν έχουν τέτοιες εμπειρίες στο σχολικό ή το οικογενειακό τους περιβάλλον, τα παιδιά βελτίωσαν μεν τις προσεγγίσεις τους για την προβληματική κατάσταση που τους παρουσίασε το έργο, κατάφεραν να ακολουθήσουν μέρος ή όλη την περιστροφή, αλλά παρέμειναν σε στρατηγικές χαμηλότερου επιπέδου. Τα παραδείγματα αυτών των δύο έργων συμφωνούν με άλλες μελέτες σε θέματα ανάπτυξης μαθηματικών εννοιών και στρατηγικών (Torbeyns, et al., 2006) και δείχνουν ότι: Η ανάπτυξη των στρατηγικών δεν είναι όμοια σε όλα τα παιδιά, ούτε γραμμική: έχει σχέση με τα έργα, την προηγούμενη εμπειρία και το μέγεθος του διαθέσιμου ρεπερτορίου των στρατηγικών (Elia, et al., 2009; Linchevski, & Schwarz, 2001). Τα παιδιά προσαρμόζουν σχετικά γρήγορα τις στρατηγικές τους σε περιπτώσεις που έχουν προηγούμενες, έστω και μη συστηματικές εμπειρίες, αλλά χρειάζεται η ενεργός συμμετοχή σε σχετικές εργασίες μέσα σε πλούσιο και προκλητικό περιβάλλον (όπως στη διδακτική παρέμβαση). Γενικά, δεν φαίνεται πιθανό ότι οι στρατηγικές μπορούν να διδαχθούν, αλλά διδακτικές προσεγγίσεις με έργα που ενθαρρύνουν τα παιδιά να διερευνήσουν και να προβληματιστούν, σε σχέση με το γνωστικό τους υπόβαθρο, φαίνεται να βελτιώνουν τις στρατηγικές τους. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Baroody, A. J., & Dowker, A. (Επιμ.). (2003). The development of arithmetic concepts and skills: Constructing adaptive expertise. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates. Carpenter, T. P., M. L. Franke, V. Jacobs, and E. Fennema. (1998). A Longitudinal Study of Invention and Understanding in Children s Multidigit Addition and Subtraction. Journal for Research in Mathematics Education 29, Clements, D. H., & Sarama, J. (2009). Learning and Teaching Early Math: The Learning Trajectories Approach. New York: Routledge. Elia, I., van den Heuvel-Panhuizen, M., & Kolovou, A. (2009). Exploring strategy use and strategy flexibility in non-routine problem solving by primary school high achievers in mathematics. ZDM Mathematics Education 41, Σελίδα 80 από 185

14 Heinze, A., Star, J, R., & Verschaffel, L. (2009). Flexible and adaptive use of strategies and representations in mathematics education. ZDM Mathematics Education 41, Lemaire, P., & Siegler, R. S. (1995). Four aspects of strategic change: Contributions to children s learning of multiplication. Journal of Experimental Psychology, 124, Linchevski, L., & Schwarz, B. (2001). Can interaction between inferior strategies lead to a superior one? The case of proportional thinking. In van den Heuvel-Panhuizen, M (ed). Proceedings of the 25th conference of the International Group for the Psychology of Mathematics Education, Vol. 3, Utrecht, Netherlands: PME. Luwel, K., Verschaffel, L., Onghena, P., & De Corte, E. (2001). Children s strategies for numerosity judgment in square grids: the relationship between process and product data. In van den Heuvel-Panhuizen, M (ed). Proceedings of the 25th conference of the International Group for the Psychology of Mathematics Education, Vol. 3, Utrecht, Netherlands: PME. Owens, K. (1999). The role of visualization in young children s learning. In O. Zaxlavsky (Ed.), Proceedings of the 23th Conference of the International Group for the Psychology of Mathematics Education, Vol. 1, pp Haifa, Israel: Israel Institute of Technology Owens, K., & M.A. Clements (1998). Representations in Spatial Problem Solving in the Classroom. Journal of Mathematical Behavior, 17 (2), Riding, R. J., & Rayner, S. G. (1998). Cognitive Styles and Learning Strategies. London: David Fulton. Rittle-Johnson, B., & Star, J. R. (2009). Compared with what? The importance of familiarity when comparing examples: impact on conceptual and procedural knowledge of equation solving. Journal of Educational Psychology, 101 (3), Siegler, R., & Araya, R. (2005). A Computational Model of Conscious and Unconscious Strategy Discovery. Advances in child development and behavior, 33, Siegler, R. S., & Lemaire, P. (1997). Older and younger adults' strategy choice in multiplication: Testing predictions of ASCM using the choice/no-choice method. Journal of Experimental Psychology: General, 126, Star, J. R., Rittle-Johnson, B. (2008) The development of flexible knowledge: The case of equation solving. Learning and Instruction, 18, Star, J. R., Johnson, B. R., Lynch, K., & Perova, N. (2009). The role of prior knowledge in the development of strategy flexibility: the case of computational estimation. ZDM Mathematics Education, 41 (5), Torbeyns, J., Vanderveken, L., Verschaffel, L., & Ghesquière, P. (2006). Adaptive expertise in the number domain In J. Novotna & H. Moraova & M. Kratka & N. Stehlikova (Eds.), Proceedings of 30th International Group of Psychology of Mathematics Education, Vol. 5, Prague: PME. Verschaffel, L., Luwel, K., Torbeyns, J., & Van Dooren, W. (2009). Conceptualising, investigating, and enhancing adaptive expertise in elementary mathematics education. European Journal of Psychology of Education, 24 (3), Σελίδα 81 από 185

15 Wade, S. E., Trathen, W., & Schraw, G. (1990). An analysis of spontaneous study strategies. Reading Research Quarterly, 25, Weinstein, C. E., Husman, J., & Dieking, D. R. (2000). Self-regulation interventions with a focus on learning strategies. In M. Bokaerts (ed.), Handbook of Self regulation. New York: Academic Press. Wood, D. (1998). How Children Think and Learn (2nd ed.). London: Blackwell. Σελίδα 82 από 185

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ»

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» του Διεθνούς Ερευνητικού Προγράμματος: Ανάπτυξη θεωρητικού σχήματος κατανόησης της ποιότητας στην εκπαίδευση: Εγκυροποίηση του

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση Εκπαιδευτική Ημερίδα «Αποτελεσματική Διδασκαλία: Προβληματισμοί Προτάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα:

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Δρ. Βασίλειος Σάλτας 1, Αλέξης Ηλιάδης 2, Ιωάννης Μουστακέας 3 1 Διδάκτωρ Διδακτικής Μαθηματικών, Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΣΠΑΙΤΕ Σαπών coin_kav@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Α. Βρακόπουλος 1, Θ.Καρτσιώτης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Vraa8@sch.gr 2 Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ

Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Διδακτική της Πληροφορικής ΙΙ Ομάδα Γ Βότσης Ευστάθιος Γιαζιτσής Παντελής Σπαής Αλέξανδρος Τάτσης Γεώργιος Προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αρχάριοι προγραμματιστές Εισαγωγή Προβλήματα Δυσκολίες Διδακτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ 2011 ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΜΝΗΜΗ ΧΑΜΗΛΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε Ειδικοί σκοποί ΑΠΣ Κατανόηση: φυσικού κόσμου νόμων που τον διέπουν φυσικών φαινομένων διαδικασιών που οδηγούν

Διαβάστε περισσότερα

5 Ψυχολόγοι Προτείνουν Τις 5 Πιο Αποτελεσματικές Τεχνικές Μάθησης

5 Ψυχολόγοι Προτείνουν Τις 5 Πιο Αποτελεσματικές Τεχνικές Μάθησης 5 Ψυχολόγοι Προτείνουν Τις 5 Πιο Αποτελεσματικές Τεχνικές Μάθησης Μια πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση για τις πιο αποτελεσματικές στρατηγικές και τεχνικές μάθησης για τους μαθητές όλων των ηλικιών ανοίγουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά A Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007

Μαθηματικά A Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007 Μαθηματικά A Δημοτικού Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007 Το σύγχρονο μαθησιακό περιβάλλον των Μαθηματικών Ενεργή συμμετοχή των παιδιών Μάθηση μέσα από δραστηριότητες Κατανόηση ΌΧΙ απομνημόνευση Αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Οι μαθητές της Β δημοτικού και τα κέρματα του ευρώ, εναλλακτικές προσεγγίσεις διδασκαλίας

Οι μαθητές της Β δημοτικού και τα κέρματα του ευρώ, εναλλακτικές προσεγγίσεις διδασκαλίας Οι μαθητές της Β δημοτικού και τα κέρματα του ευρώ, εναλλακτικές προσεγγίσεις διδασκαλίας Μπακόπουλος Νίκος - Εκπαιδευτικός B/βάθμιας Πληροφορικός ΠΕ19 nmpako@upatras.gr Η έρευνα αυτή περιγράφει τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις στη μελέτη της περιοδικότητας: Μια συστημική προσέγγιση. Δέσποινα Πόταρη, Τμήμα Μαθηματικών, ΕΚΠΑ

Θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις στη μελέτη της περιοδικότητας: Μια συστημική προσέγγιση. Δέσποινα Πόταρη, Τμήμα Μαθηματικών, ΕΚΠΑ Θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις στη μελέτη της περιοδικότητας: Μια συστημική προσέγγιση Δέσποινα Πόταρη, Τμήμα Μαθηματικών, ΕΚΠΑ Δομή της παρουσίασης Δυσκολίες μαθητών γύρω από την έννοια της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη 33 Πρόταση διδασκαλίας με τη χρήση των ΤΠΕ στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος της Δ τάξης Δημοτικού: Μαθαίνω για τα σημαντικά έργα που υπάρχουν στην Ελλάδα μέσα από το google earth Καρτσιώτου Θωμαϊς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΑΠ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΑΠ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΑΠ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Τι είναι Μαθηματικά; Ποια είναι η αξία τους καθημερινή ζωή ανάπτυξη λογικής σκέψης αισθητική αξία και διανοητική απόλαυση ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΑΠ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Λέξεις κλειδιά : Διδακτική παρέμβαση, γεωμετρικοί μετασχηματισμοί, δυναμική γεωμετρία.

Λέξεις κλειδιά : Διδακτική παρέμβαση, γεωμετρικοί μετασχηματισμοί, δυναμική γεωμετρία. Το πιλοτικό πρόγραμμα σπουδών στο γυμνάσιο: Μετασχηματισμοί Δημήτρης Διαμαντίδης 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Φιλήμονος 38 & Τσόχα, Αθήνα dimdiam@sch.gr Περίληψη Στο κείμενο περιγράφεται μια διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Εισαγωγή: οκιμασίες Εκτελεστικών Λειτουργιών και η Συμβολή τους στην Επαγγελματική σας Επιλογή Η σημασία της αξιολόγησης των γνωστικών δεξιοτήτων Οι γνωστικές ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές

Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές Φοιτητής: Σκαρπέντζος Γεώργιος Καθηγήτρια: Κολέζα Ευγενία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Βασικές θεωρίες σχεδιασμού της διδασκαλίας Δραστηριότητες και κατανόηση εννοιών

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΞΑΤΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΥΓΡΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΞΑΤΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΥΓΡΟΠΟΙΗΣΗΣ Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τμήμα Επιστημών Αγωγής Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Τομέας Θετικών Επιστημών ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Υπεύθυνη Συντονισµού Διδακτικού Μαθησιακού Αντικειµένου της Γεωγραφίας: Αικατερίνη Κλωνάρη, Επίκουρη Καθηγήτρια, Τµήµα Γεωγραφίας, Πανεπιστήµιο Αιγαίου ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά Β Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης

Μαθηματικά Β Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης Μαθηματικά Β Δημοτικού Πέτρος Κλιάπης Ο μαθητής σε μια σύγχρονη τάξη μαθηματικών: Δεν αντιμετωπίζεται ως αποδέκτης μαθηματικών πληροφοριών, αλλά κατασκευάζει δυναμικά τη μαθηματική γνώση μέσα από κατάλληλα

Διαβάστε περισσότερα

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,.

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Προσκήνιο 77 : patrhenis@keda.gr -,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. Abstract Constructivism constitutes a broad theoretical-cognitive movement encompassing

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική Ψυχολογία / Γνωσιακή Επιστήµη Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

kafoussi@rhodes.aegean.gr, kara@rhodes.aegean.gr, kalabas@rhodes.aegean.gr

kafoussi@rhodes.aegean.gr, kara@rhodes.aegean.gr, kalabas@rhodes.aegean.gr Οι αντιλήψεις των εκπαιδευτικών και των γονιών για τις άτυπες γνώσεις των νηπίων στα µαθηµατικά Σόνια Καφούση, Χρυσάνθη Σκουµπουρδή, Φραγκίσκος Καλαβάσης Πανεπιστήµιο Αιγαίου kafoussi@rhodes.aegean.gr,

Διαβάστε περισσότερα

TEACHING GAMES FOR UNDERSTANDING (TGFU)

TEACHING GAMES FOR UNDERSTANDING (TGFU) ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Εργαστήριο Αθλητικής Παιδαγωγικής και Διδακτικής TEACHING GAMES

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 Information literacy and the autonomous learner Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 1) Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυµα Κρήτης, nikit@lib.teiher.gr, r,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

( ) ( ) China Academic Journal Electronic Publishing House. All rights reserved.

( ) ( ) China Academic Journal Electronic Publishing House. All rights reserved. 2001 2 :1001-4918(2001) - 02-0045 - 49 :B844. 1 :A Ξ ( 250014) ( 100875) : : ; 1978 Premack Woodruff Wellman (theory of mind) Perner : Maxi A, 20 Maxi 1999 A (false belief) B Maxi 77,177 591 Maxi [1 ]?,3

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Organic.Edunet Web portal

Organic.Edunet Web portal Σχεδιασµός Εκπαιδευτικών Σεναρίων µε τη Χρήση Νέων Τεχνολογιών και Εργαλείων Παγκόσµιου Ιστού Πέτρος Λαµέρας Ελληνογερµανική Αγωγή 29 Απριλίου 2010 Τοέργο Organic.Edunet Στόχος να αποκτήσουν εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 677 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT Πέτρος Κούμουλος Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΘΕΣΗΣ ΣΕ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΣΜΕΝΟ ΧΑΡΤΙ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ ΠΕΡΙΠΑΤΗΤΩΝ ΕΔΑΦΟΥΣ (BEE-BOT ΚΑΙ PRO-BOT) ΣΤΗ Β ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Μπλούχου Στεφανία

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΘΕΣΗΣ ΣΕ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΣΜΕΝΟ ΧΑΡΤΙ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ ΠΕΡΙΠΑΤΗΤΩΝ ΕΔΑΦΟΥΣ (BEE-BOT ΚΑΙ PRO-BOT) ΣΤΗ Β ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Μπλούχου Στεφανία ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΘΕΣΗΣ ΣΕ ΤΕΤΡΑΓΩΝΙΣΜΕΝΟ ΧΑΡΤΙ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ ΠΕΡΙΠΑΤΗΤΩΝ ΕΔΑΦΟΥΣ (BEE-BOT ΚΑΙ PRO-BOT) ΣΤΗ Β ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Μπλούχου Στεφανία Δασκάλα Πρότυπου Δημοτικού Σχολείου Φλώρινας stefblouchou@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή εισήγηση. «ΜΑΘΗΣΙΣ: Μία Ευφυής Διαδικτυακή Τάξη Άλγεβρας»

Εργαστηριακή εισήγηση. «ΜΑΘΗΣΙΣ: Μία Ευφυής Διαδικτυακή Τάξη Άλγεβρας» o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας ΠΡΑΚΤΙΚΑ Εργαστηριακή εισήγηση «ΜΑΘΗΣΙΣ: Μία Ευφυής Διαδικτυακή Τάξη Άλγεβρας» Δημήτριος Σκλαβάκης 1, Ιωάννης Ρεφανίδης 1 Μαθηματικός Υποψήφιος Διδάκτωρ, Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία

Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία Βασιλική Σπηλιωτοπούλου Παιδαγωγικό Τμήμα ΑΣΠΑΙΤΕ Μεταδιδάκτωρ ερευνήτρια: Χρυσαυγή Τριανταφύλλου Οι άνθρωποι από πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση του εκπαιδευτικού λογισμικού "Key" για την ανάπτυξη δεξιοτήτων ανάλυσης δεδομένων στο μάθημα της Χημείας

Χρήση του εκπαιδευτικού λογισμικού Key για την ανάπτυξη δεξιοτήτων ανάλυσης δεδομένων στο μάθημα της Χημείας Χρήση του εκπαιδευτικού λογισμικού "Key" για την ανάπτυξη δεξιοτήτων ανάλυσης δεδομένων στο μάθημα της Χημείας Κ. Νικολοπούλου 1. Εισαγωγή Oι ηλεκτρονικοί υπολογιστές (Η/Υ) έχουν τη δυνατότητα να αποθηκεύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες

ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες ΑΚΤΙΝΕΣ v6.0 Εκπαιδευτικό λογισμικό για παιδιά με ειδικές ικανότητες και κινητικές δυσκολίες Μαρία Καραβελάκη Αναλύτρια Εκπαιδευτικών Συστημάτων ΙΝΤΕ*LEARN Τεχνολογίες Αιχμής στην Εκπαιδευτική Πράξη, 4

Διαβάστε περισσότερα

Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής

Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής Μια καινοτομική διδακτική πρόταση για την τριβή, δομημένη σε στοιχεία από την Ιστορία της τριβής Κ. Φραγκάκης, Εκπαιδευτικός ΔΕ Δ. Κολιόπουλος, Καθηγητής ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών Συνοπτική περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Χρυσαυγή Τριανταφύλλου

Χρυσαυγή Τριανταφύλλου Ερευνώντας τις ερμηνείες φοιτητών και τις διδακτικές πρακτικές εκπαιδευτικών σε θέματα σχετικά με την έννοια της περιοδικότητας Χρυσαυγή Τριανταφύλλου Μεταδιδάκτωρ ερευνήτρια, ΑΣΠΑΙΤΕ Επιστημονική υπεύθυνη:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Κέντρο και άξονας αυτών των μεθόδων διδασκαλίας είναι ο δάσκαλος. Αυτός είναι η αυθεντία μέσα στην τάξη που καθοδηγεί και προσφέρει. Γι αυτό οι μέθοδοι αυτές

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΠΡΟΫΠΗΡΕΣΙΑΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΝΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ Κάθε αναφορά απόψεις που προέρχεται από εξωτερικές πηγές -βιβλία, περιοδικά, ηλεκτρονικά αρχεία, πρέπει να επισημαίνεται, τόσο μέσα στο κείμενο όσο και στη βιβλιογραφία,

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού N.Γιαννούτσου Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας- ΦΠΨ-Φιλοσοφική σχολή http://etl.ppp.uoa.gr Τεχνολογίες για την ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά Ε Δημοτικού

Μαθηματικά Ε Δημοτικού Μαθηματικά Ε Δημοτικού Πέτρος Κλιάπης 2014 Πέτρος Κλιάπης 12η Περιφέρεια Θεσσαλονίκης Το σύγχρονο μαθησιακό περιβάλλον των Μαθηματικών Ενεργή συμμετοχή των παιδιών Μάθηση μέσα από δραστηριότητες Κατανόηση

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η έννοια της ανακύκλωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Α Τάξης Δημοτικού. Νοέμβρης 2012 1/11/2012. Φιλοσοφία διδασκαλίας. What you learn reflects how you learned it.

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Α Τάξης Δημοτικού. Νοέμβρης 2012 1/11/2012. Φιλοσοφία διδασκαλίας. What you learn reflects how you learned it. Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Α Τάξης Δημοτικού Νοέμβρης 2012 Χρύσω Αθανασίου (Σύμβουλος Μαθηματικών ) Ελένη Δεληγιάννη (Συγγραφική Ομάδα) Άντρη Μάρκου (Σύμβουλος Μαθηματικών) Ελένη Μιχαηλίδου (Σύμβουλος Μαθηματικών)

Διαβάστε περισσότερα

Μύθοι και πραγματικότητα για τη Χαρισματικότητα

Μύθοι και πραγματικότητα για τη Χαρισματικότητα Μύθοι και πραγματικότητα για τη Χαρισματικότητα Φουστάνα Αγγελική Διδάκτωρ Ειδικής Αγωγής Χαρισματικών παιδιών, Επιστημονική συνεργάτης Παν/ίου Αθηνών, Επιμορφώτρια Εκπ/σης Ενηλίκων Υπουργείου Διοικητικής

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αναγνωστικός Αλφαβητισµός σε Μαθητές Ε Τάξης ηµοτικού ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΟΣ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟΣ: ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΘΗΤΕΣ Ε ΤΑΞΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΣΕ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΗ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΝΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Πιο αναλυτικά, δημιουργήθηκε, μια ιστοσελίδα τύπου wiki όπου προστέθηκαν οι ανάλογες αναφορές σε δραστηριότητες από το Φωτόδεντρο.

Πιο αναλυτικά, δημιουργήθηκε, μια ιστοσελίδα τύπου wiki όπου προστέθηκαν οι ανάλογες αναφορές σε δραστηριότητες από το Φωτόδεντρο. ΣΧΟΛΕΙΟ Στα πλαίσια της ευέλικτης ζώνης, με θέμα την διατροφή, οι μαθητές με την χρήση των Τ.Π.Ε, εξερευνούν, πειραματίζονται και δοκιμάζουν τις γνώσεις τους σε μια σειρά από ψηφιακές δραστηριότητες. Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΕΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ. ΤΕΙ Αθήνας & 2ης Περιφ. Νομαρχίας Αθήνας, e-mail : kapelou@rhodes.aegean.gr

ΚΑΠΕΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ. ΤΕΙ Αθήνας & 2ης Περιφ. Νομαρχίας Αθήνας, e-mail : kapelou@rhodes.aegean.gr 95 ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΥ ΣΕ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ (NCTM & ΑΠΣ/ΔΕΠΠΣ) ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΣΧΟΛΙΚΗ ΒΑΘΜΙΔΑ ΚΑΠΕΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΤΕΙ Αθήνας &

Διαβάστε περισσότερα

Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163

Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163 Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Ζαχαρούλα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας»

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ «ΠΑΙ ΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΥΛΙΚΟ» ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ που εκπονήθηκε για τη

Διαβάστε περισσότερα

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 495 H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Τσιπουριάρη Βάσω Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Διαφοροποιημένη Διδασκαλία. Ε. Κολέζα

Διαφοροποιημένη Διδασκαλία. Ε. Κολέζα Διαφοροποιημένη Διδασκαλία Ε. Κολέζα Τι είναι η διαφοροποιημένη διδασκαλία; Είναι μια θεώρηση της διδασκαλίας που βασίζεται στην προϋπόθεση ότι οι δάσκαλοι πρέπει να προσαρμόσουν τη διδασκαλία τους στη

Διαβάστε περισσότερα

Αναδυόμενος γραμματισμός (emergent literacy)

Αναδυόμενος γραμματισμός (emergent literacy) Αναδυόμενος γραμματισμός (emergent literacy) Μαρία Παπαδοπούλου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΠΤΠΕ, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Συνοπτική

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά: θεωρίες μάθησης. Διαφορετικές σχολές Διαφορετικές υποθέσεις

Μαθηματικά: θεωρίες μάθησης. Διαφορετικές σχολές Διαφορετικές υποθέσεις Μαθηματικά: θεωρίες μάθησης Διαφορετικές σχολές Διαφορετικές υποθέσεις Τι είναι μάθηση; Συμπεριφορισμός: Aλλαγή συμπεριφοράς Γνωστική ψυχολογία: Aλλαγή νοητικών δομών Κοινωνικοπολιτισμικές προσεγγίσεις:

Διαβάστε περισσότερα

EDUS265 Εκπαιδευτική Τεχνολογία

EDUS265 Εκπαιδευτική Τεχνολογία Απόψεις EDUS265 Εκπαιδευτική Τεχνολογία Χαράλαμπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy Γιατίοιορισμοίενόςκλάδουείναισημαντικοί; Πώς θα ορίζατε τον όρο «Τεχνολογία»; Πώς θα ορίζατε τον όρο «Εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α , α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194 ΠΕΡΙΛΗΨΗ α α α α µα α 04. α α α α α α α α α α «α µα µα» µ µ α µα α α α α µ α α µ «α α µα» α µα α α µ α µ α α α α α

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ

ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ ΟΜΑΔΑ Ε ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΗΛΙΟΥΔΗ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΜΕΤΑΛΛΙΔΟΥ ΧΡΥΣΗ ΝΙΖΑΜΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΖΗΚΑΛΑΓΙΑΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΓΚΑΣ ΑΓΓΕΛΟΣ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΟ ΛΥΚΕΙΟ Εισαγωγή Η μεγάλη ανάπτυξη και ο ρόλος που

Διαβάστε περισσότερα

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας Νοημοσύνη Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας S Αμφισβήτηση S Αξιολόγηση της νοημοσύνης (Νασιάκου, (1980): Νοημοσύνη είναι ό,τι μετρούν τα τεστ νοημοσύνης) S Τρόπος αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Μαρία Ι. Κουτσούμπα Αναπλ. Καθηγήτρια ΣΕΦΑΑ ΕΚΠΑ / ΣΕΠ ΕΑΠ Δραστηριότητες και ασκήσεις αυτό-αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Δρ Κορρές Κωνσταντίνος Θεωρίες μάθησης Ευνοϊκές συνθήκες για τη μάθηση Μέθοδοι διδασκαλίας Διδακτικές προσεγγίσεις (Ι) Συμπεριφορικές Θεωρίες μάθησης Για τους εκπροσώπους της Σχολής

Διαβάστε περισσότερα

H γνωστική και µεταγνωστική ικανότητα των ευφυών µαθητών. Φουστάνα Αγγελική, ρ., Ειδική Παιδαγωγός ΠΕ70 Παπαδάτος Γιάννης, Καθηγητής Παν/ιου Αθηνών

H γνωστική και µεταγνωστική ικανότητα των ευφυών µαθητών. Φουστάνα Αγγελική, ρ., Ειδική Παιδαγωγός ΠΕ70 Παπαδάτος Γιάννης, Καθηγητής Παν/ιου Αθηνών H γνωστική και µεταγνωστική ικανότητα των ευφυών µαθητών Φουστάνα Αγγελική, ρ., Ειδική Παιδαγωγός ΠΕ70 Παπαδάτος Γιάννης, Καθηγητής Παν/ιου Αθηνών Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήµιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO)

Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO) Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO) Φάνης Κωνσταντίνος Φυλακτίδης Μάριος Ινστ. Νευρολογίας & Γενετικής

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα