Διαστάσεις της συναισθηματικής και κοινωνικής νοημοσύνης στον ορισμό του «καλού δασκάλου», μέσα από τις αντιλήψεις των μαθητών.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Διαστάσεις της συναισθηματικής και κοινωνικής νοημοσύνης στον ορισμό του «καλού δασκάλου», μέσα από τις αντιλήψεις των μαθητών."

Transcript

1 ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία: Διαστάσεις της συναισθηματικής και κοινωνικής νοημοσύνης στον ορισμό του «καλού δασκάλου», μέσα από τις αντιλήψεις των μαθητών. Της φοιτήτριας: Μαστοροδήμου Ευαγγελίας Επόπτης A : Μαρία Πλατσίδου Επίκουρη καθηγήτρια του Τμήματος Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής Επόπτης Β : Παπασταμάτης Αδαμάντιος Επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής Θεσσαλονίκη 2008

2 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Θα ήθελα να ευχαριστήσω οικογένειά μου που με τη στήριξη και την υπομονή της όλο αυτό το διάστημα, μου έδινε κουράγιο να συνεχίσω. Τα παιδιά μου, την Έλενα, την Ανθή και τον Πέτρο που άλλοτε με τον ενθουσιασμό και άλλοτε με την απογοήτευσή τους από το σχολείο, μου θύμισαν πόσο σημαντική είναι η στάση του δασκάλου στην τάξη και γεννήθηκε έτσι η ιδέα της έρευνας. Το σύζυγό μου για την πολύτιμη βοήθειά του σε θέματα που απαιτούσαν τεχνογνωσία. Ευχαριστώ τέλος την καθηγήτριά μου, την κα. Πλατσίδου Μαρία, για την καθοδήγησή και την πολύτιμη βοήθειά της τόσο στο σχεδιασμό της έρευνας όσο και στην υλοποίησή της. Σελίδα 1-2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 6 ΜΕΡΟΣ Α ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ 7 1.Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΑΛΟΥ ΔΑΣΚΑΛΟΥ Θεωρητική προσέγγιση α Η έννοια του καλού δασκάλου στην Παιδαγωγική Ψυχολογία β Η ανθρωπιστική προσέγγιση της Παιδαγωγικής Ψυχολογίας Ερευνητικά δεδομένα για τον ορισμό της έννοιας του καλού δασκάλου Η έννοια του «καλού δασκάλου» μέσα από τις κρίσεις των μαθητών 19 2.Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Η έννοια της συναισθηματικής νοημοσύνης Συναισθηματική νοημοσύνη και μαθητές Συναισθηματική νοημοσύνη και εκπαιδευτικοί 36 ΜΕΡΟΣ Β ΕΡΕΥΝΑ 42 3 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Στόχοι υποθέσεις Μέθοδος α Συμμετέχοντες β Εργαλείο μέτρησης γ Διαδικασία 46 4 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Η δομή του ερωτηματολογίου (ικανότητες της συναισθηματικής νοημοσύνης) Οι συναισθηματικές ικανότητες των καλύτερων καθηγητών Οι εκπαιδευτικές δεξιότητες των καλύτερων καθηγητών Σχέση μεταξύ των ικανοτήτων της συναισθηματικής νοημοσύνης και των εκπαιδευτικών δεξιοτήτων Η επίδραση των δημογραφικών παραγόντων για την αντίληψη των συναισθηματικών ικανοτήτων και των εκπαιδευτικών δεξιοτήτων των καλύτερων καθηγητών α Τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των μαθητών β Τα δημογραφικά χαρακτηριστικά των καθηγητών 58 5 ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Οι συναισθηματικές ικανότητες στη δομή του ερωτηματολογίου Η κατάταξη των συναισθηματικών ικανοτήτων και των εκπαιδευτικών δεξιοτήτων σαν χαρακτηριστικά του καλύτερου δασκάλου 62 Σελίδα 2-3

4 5.3 Η σύνδεση των συναισθηματικών ικανοτήτων με τις εκπαιδευτικές δεξιότητες Η επίδραση των δημογραφικών χαρακτηριστικών των μαθητών στην κρίση τους για τον καλύτερο καθηγητή της σχολικής τους ζωής Η επίδραση των δημογραφικών χαρακτηριστικών των καθηγητών στην κρίση των μαθητών ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 68 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 70 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 73 Σελίδα 3-4

5 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΠΙΝΑΚΩΝ Πίνακας 1: Η ανάλυση των παραγόντων του ερωτηματολογίου 49 Πίνακας 2. Οι μέσοι όροι και οι τυπικές αποκλίσεις των ικανοτήτων της συναισθηματικής νοημοσύνης 53 Πίνακας 3. Οι μέσοι όροι και οι τυπικές αποκλίσεις των εκπαιδευτικών δεξιοτήτων 54 Πίνακας 4. Στατιστικά σημαντικές συσχετίσεις μεταξύ των παραγόντων της συναισθηματικής νοημοσύνης και των εκπαιδευτικών δεξιοτήτων. 55 Πίνακας 5. Η επίδραση του φύλου των μαθητών 57 Πίνακας 6. Η επίδραση της ηλικίας των μαθητών 57 Πίνακας 7. Η επίδραση του επιπέδου σπουδών των μαθητών 58 Πίνακας 8. Το φύλο των καθηγητών που περιγράφηκαν 59 Πίνακας 9. Η Ειδικότητα των καθηγητών που περιγράφηκαν 59 Πίνακας 10. Η Εκπαιδευτική βαθμίδα στην οποία δίδασκαν οι καθηγητές 60 Σελίδα 4-5

6 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Είναι σημαντικό να ξαναθυμηθούμε τι ήταν αυτό που φανταζόμασταν για το δάσκαλο στην πρώτη επαφή με την εκπαίδευση. Πόσο σαφής ήταν η εικόνα και η προσδοκία, και πόσο αυτονόητη η συνθήκη στην οποία θα αποδίδαμε και θα ήμασταν χαρούμενοι γι αυτό. Ο καλύτερος τρόπος να μπει κανείς στη θέση του μαθητή είναι να ξαναθυμηθεί. Ετοιμάζομαι. Φέτος τα πράγματα θα είναι αλλιώς. Θα οργανωθώ, μια καινούργια αρχή. Και μετά η απογοήτευση, η βαρεμάρα. «Αυτός δεν νοιάζεται, δεν είμαι πρόσωπο στην τάξη. Είναι σαν να μην υπάρχω». Ή ακόμα χειρότερα, «Τι έχω κάνει; Γιατί δεν με συμπαθεί; Μάλλον τον εκνευρίζω, που δεν καταλαβαίνω ή μήπως είναι κάτι στην εικόνα μου, στον τρόπο που μιλώ. Ό, τι και να πω είναι λάθος, μάλλον θα με κοροϊδέψει, δεν είναι για μένα το σχολείο.». «Θέλω να βρεθώ στην τάξη. Είμαι κάποιος εκεί. Οι σκέψεις μου φαντάζουν πρωτότυπες κι ωραίες, περιμένουν ν ακούσουν τι θα πω. Υπάρχω, δεν είμαι αόρατος, Το θέμα είναι να θέλω κάτι πολύ και θα τα καταφέρω. Θα χαρεί ο δάσκαλος που τα κατάφερα.» Και όταν προσπάθησα να θυμηθώ τι είχε ο δάσκαλος που τον ξεχώριζε, γιατί θυμάμαι με νοσταλγία μόνο μερικούς δασκάλους; Τότε κατάλαβα πως ήταν η αγωνία τους να με βοηθήσουν να μάθω, ήταν πως ήξεραν ότι γνωρίζουν κάτι σημαντικό και πρέπει να το μάθω, ότι νοιάζονταν, ήταν δίκαιοι και τελικά είχαν αυτό που εκτιμώ στον κάθε άνθρωπο γύρω μου. Χαιρόμουν να ακούω αλλά και να βάλω το μυαλό μου να σκεφτεί για να μιλήσω, σαν να βοηθούσε αυτό στο να πάμε παρακάτω, και ήταν και μια περηφάνια στο τέλος ότι τα κατάφερα. Ήταν ότι μπορούσα να γελάσω με τις αδυναμίες μου, και να θυμώσω στα δύσκολα. Ήταν που όταν έγραφα έκθεση ήθελα να τη διαβάσει για να μάθει τι σκέφτομαι και όταν έβρισκα τη λύση στο πρόβλημα ήθελα να το πω, για να με προκαλέσει λέγοντας «τέσσερα λεπτά, καλός χρόνος για να δούμε στην επόμενη.» Σελίδα 5-6

7 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Προσπαθώντας να ορίσουμε την έννοια του «καλού δασκάλου» βρισκόμαστε μπροστά σε πλήθος ορισμών από διάφορες επιστημονικές προσεγγίσεις. Μέχρι πρόσφατα, όπως φαίνεται από τη σχετική βιβλιογραφία, ιδιαίτερη έμφαση δίνονταν στα επαγγελματικά χαρακτηριστικά του δασκάλου, ενώ παράλληλα ελάχιστη βαρύτητα δίνεται στις κοινωνικές και συναισθηματικές του δεξιότητες και χαρακτηριστικά. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να διερευνήσουμε το ρεαλιστικό μοντέλο του «καλού δασκάλου», έτσι όπως το περιγράφουν πρώην μαθητές, που τώρα είναι πλέον ενήλικοι. Ειδικότερα θέλαμε να δούμε ποια χαρακτηριστικά της συναισθηματικής νοημοσύνης συμμετέχουν σε αυτό το μοντέλο του «καλού δασκάλου» και τη σχέση τους με την αποτελεσματική διδασκαλία. Η εργασία χωρίζεται σε δύο βασικά μέρη. Στο πρώτο μέρος, το θεωρητικό, γίνεται η προσέγγιση της έννοιας του καλού δασκάλου και των ικανοτήτων που τον περιγράφουν τόσο μέσα από θεωρητικές προσεγγίσεις όσο και από τα αποτελέσματα ερευνών που εκπονήθηκαν με αυτό το στόχο αυτό είναι και το θέμα του κεφαλαίου 1. Το κεφάλαιο 2 έχει σαν θέμα το ρόλο της συναισθηματικής νοημοσύνης στην εκπαιδευτική διαδικασία. Αρχικά δίνεται η έννοια της συναισθηματικής νοημοσύνης έτσι όπως περιγράφεται στη βιβλιογραφία και στη συνέχεια αναφερόμαστε σε ερευνητικά δεδομένα που συνδέουν τη συναισθηματική νοημοσύνη των μαθητών και των εκπαιδευτικών με τα αποτελέσματα της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Στο δεύτερο μέρος, το ερευνητικό, περιγράφεται η έρευνα που πραγματοποιήσαμε και στόχευε στην αναζήτηση των συναισθηματικών ικανοτήτων του καλού δασκάλου και τη σύνδεσή τους με τις εκπαιδευτικές δεξιότητες. Το δεύτερο μέρος περιλαμβάνει το κεφάλαιο 3 με τους στόχους και τη μέθοδο της έρευνας, το κεφάλαιο 4 με τα αποτελέσματα της έρευνας και το κεφάλαιο 5 στο οποίο γίνεται η συζήτηση των αποτελεσμάτων της έρευνας και εξάγονται κάποια συμπεράσματα. Σελίδα 6-7

8 ΜΕΡΟΣ Α ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Κι όταν κάποτε θα πρέπει να διδάξεις Κι όταν κάποτε θα πρέπει να διδάξεις γιατί προσμένει να του πεις, ένα παιδί, ή γιατί ο ξένος σου μπαίνει στης λάμπας σου τον κύκλο σκοτεινιασμένος απ την άχνα του βραδιού, ή που το βήμα σου κάποτε ξαστοχά κι ωσότου ξαναφέξει πρέπει κι εσύ σε φίλους να σταθείς ή που ένας φίλος περασμένος, που φοβάται πως κλονίζεται η φιλία πού χε αρχίσει στα τυφλά απαιτώντας από σένα να του γράψεις τότε πρέπει στον εαυτό σου να το πεις συνειδητά τι σημαίνει «να διδάσκεις»: Με λόγια που βαθιά σου τα γνωρίζεις εκούσια να πεις: υπάρχω εγώ. Κι ακόμη πιο πολύ διδάσκω δεν θα πει: σε κάποιον για την σύμπτωση να λες των εποχών πώς συμβαίνει και γιατί, διδάσκω θα πει: Για τον ένα να ρωτήσεις τον καθένα που του μοιάζει στη σιωπή... Rainer Maria Rilke - Berlin, Schmargendoff16 Apr Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΑΛΟΥ ΔΑΣΚΑΛΟΥ Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερο γίνεται λόγος για τον προσδιορισμό των χαρακτηριστικών του «αποτελεσματικού» δασκάλου, μέσα στο πλαίσιο ενός «αποτελεσματικού» σχολείου, όπου η σχολική διαρροή θα είναι ελάχιστη και η ακαδημαϊκή επιτυχία δεδομένη. Ο νόμος 1566 του 1985 ορίζει το σκοπό της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ως εξής: Σκοπός της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης είναι να συμβάλει στην ολόπλευρη, αρμονική και ισόρροπη ανάπτυξη των διανοητικών και ψυχοσωματικών δυνάμεων των μαθητών, ώστε, ανεξάρτητα από φύλο και καταγωγή, να έχουν τη δυνατότητα να εξελιχθούν σε ολοκληρωμένες προσωπικότητες και να ζήσουν δημιουργικά. Βασικοί συντελεστές για την επίτευξη των παραπάνω σκοπών είναι μεταξύ των άλλων η προσωπικότητα και η κατάρτιση του προσωπικού όλων των κλάδων και των βαθμίδων της εκπαίδευσης και η Σελίδα 7-8

9 δημιουργία του απαραίτητου παιδαγωγικού κλίματος με την ανάπτυξη αρμονικών διαπροσωπικών σχέσεων στο σχολείο και στην τάξη και με το σεβασμό προς την προσωπικότητα του κάθε μαθητή ( Ν 1566/85). Ποιος είναι ο ρόλος του εκπαιδευτικού σ αυτή τη διαδικασία; Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του που θα οδηγήσουν στη μάθηση και στην ολόπλευρη ανάπτυξη της προσωπικότητας των μαθητών; Έμφαση δίνεται στην επαγγελματοποίηση (Professionalism) του εκπαιδευτικού, που συνίσταται στη βαθιά θεωρητική γνώση του επαγγελματικού πεδίου, την απόκτηση ειδικών ικανοτήτων και την ανατροφοδότηση του έργου τους. Μέσα όμως στο τεχνοκρατικό αυτό πλαίσιο, στο οποίο ό,τι δεν είναι μετρήσιμο δεν υπάρχει, τι ξεχωρίζει τον άρτια καταρτισμένο εκπαιδευτικό από εκείνον που δημιουργικά συνθέτει τις δεξιότητές του και μεταδίδει αποτελεσματικά τις γνώσεις του; Στη σύγχρονη διδακτική και παιδαγωγική, η έννοια του καλού δασκάλου συχνά ταυτίζεται με αυτή του αποτελεσματικού δασκάλου. Η αποτελεσματικότητα αναφέρεται κυρίως στα αποτελέσματα της διδακτικής προσπάθειας και, ως εκ τούτου, θεωρείται πιο αντικειμενικός χαρακτηρισμός από αυτόν του καλού δασκάλου. Στη συνέχεια, ο όρος «αποτελεσματικός» χρησιμοποιείται έτσι όπως τον συναντούμε στη βιβλιογραφία πολύ συχνά. Όταν όμως αναφερόμαστε στην έρευνα που πραγματοποιήσαμε, προτιμούμε το χαρακτηρισμό «καλός» ή «ο καλύτερος» καθώς είναι η υποκειμενική γνώμη του κάθε μαθητή αυτό που ελέγχουμε με την έρευνά μας. Η ανάγκη αξιολόγησης του εκπαιδευτικού και της ποιότητας της εκπαίδευσης είχε σαν αποτέλεσμα την εκπόνηση ερευνών, με στόχο τον προσδιορισμό των χαρακτηριστικών του αποτελεσματικού δασκάλου. Τέτοιου είδους έρευνες έχουν εκπονηθεί από το 1990 και μετά και στην Ελλάδα (Ματσαγγούρας, Καψάλης, Βρεττός, Τριλιανός, Καϊλα, 1999), ουσιαστικά όμως δεν έχει πιστοποιηθεί αν και πόσο αποτελεσματικός είναι ο δάσκαλος με έρευνες προς αυτή την κατεύθυνση, ούτε λειτούργησαν οι θεσμοί για την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού έργου (Παμουκτσόγλου, 2001). Ο Borich (1988) περιγράφει δέκα είδη συμπεριφοράς για τον ορισμό του εκπαιδευτικού που αναφέρονται στην αποτελεσματικότητά του. Τις διακρίνει σε βασικά είδη συμπεριφοράς (καθαρότητα, ποικιλία, προσήλωση στο καθήκον, εμπλοκή στη διαδικασία της μάθησης και μέτριος έως υψηλός βαθμός επιτυχίας των μαθητών) και σε καταλυτικά είδη συμπεριφοράς (χρήση των ιδεών των μαθητών από τον εκπαιδευτικό, Σελίδα 8-9

10 δόμηση του μαθήματος, τεχνική των ερωτήσεων, ενθάρρυνση των μαθητών και ενθουσιασμός). Άλλοι ερευνητές (Levine & Lezotte,1990. Walberg, 1991) προτείνουν ένα σύστημα αξιολόγησης των εκπαιδευτικών που βασίζεται στην παρατήρηση της διδασκαλίας δίνοντας πέντε βασικούς άξονες παρατήρησης: τις τεχνικές διδασκαλίας, την πορεία διδασκαλίας και τον τρόπο παρουσίασης της ύλης, την οργάνωση και διοίκηση της σχολικής τάξης, το μαθησιακό περιβάλλον και το επικοινωνιακό κλίμα της τάξης, την επαγγελματική εξέλιξη και ανάληψη ευθυνών από την πλευρά των εκπαιδευτικών. Με την έρευνα των Harris & Hill (1982) γίνεται μια ομαδοποίηση των χαρακτηριστικών του αποτελεσματικού εκπαιδευτικού ως εξής: α) είναι συστηματικός β) είναι φιλικός γ) είναι ικανός στην προφορική επικοινωνία δ) είναι ενθουσιώδης ε) εξατομικεύει τη διδασκαλία και στ) είναι σε θέση να κάνει παιδαγωγική χρήση και αξιοποίηση σύγχρονων τεχνολογικών μέσων (Ανδρεαδάκης, 2004). Σύμφωνα με τον Bain (2004), οι καλύτεροι δάσκαλοι δεν εστιάζουν μόνο στο τι πρέπει να μάθουν οι μαθητές, ούτε στο πώς θα διδάξουν το αντικείμενο, αλλά δίνουν το ίδιο βάρος στο πώς θα ενισχύσουν αυτή τη μάθηση. Ο Ganson (1991) όρισε τις επτά αρχές της αποτελεσματικής διδασκαλίας στο πλαίσιο μιας έρευνας που πραγματοποιήθηκε από την American Association of Higher Education (AAHE). Μετά από τη συλλογή ερευνητικών δεδομένων πενήντα ετών, κατέληξe τελικά στον ορισμό των επτά αρχών του αποτελεσματικού δασκάλου, οι οποίες είναι: η ενθάρρυνση της επαφής με το δάσκαλο, η ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ των μαθητών, η ενθάρρυνση της ενεργητικής μάθησης, η χορήγηση άμεσης ανατροφοδότησης στους μαθητές, η δυνατότητα να αφιερώνουν οι μαθητές αρκετό χρόνο σε εργασίες, η έμπνευση υψηλών προσδοκιών στους μαθητές του και τέλος ο σεβασμός των ποικίλων ταλέντων και τρόπων μάθησης των μαθητών (Chickering & Gamson, Gamson, 1991). Όπως τονίζει ο Murray (1995), αυτές οι επτά αρχές προσφέρουν μια σημαντική ανάλυση για την αποτελεσματική διδασκαλία και δίνουν έμφαση στην αλληλεπίδραση δασκάλου μαθητή. Όπως φάνηκε, ο ορισμός του καλού δασκάλου και η περιγραφή των ικανοτήτων και των χαρακτηριστικών του που οδηγούν στην αποτελεσματική διδασκαλία αποτέλεσε θέμα πολλών ερευνών. Παράλληλα διάφορες θεωρητικές προσεγγίσεις κυρίως των επιστημών που ονομάζουμε «επιστήμες του ανθρώπου» έδωσαν το θεωρητικό πλαίσιο για τη στήριξη των διαφόρων ερευνητικών υποθέσεων. Στη συνέχεια θα αναφέρουμε τις θεωρητικές προσεγγίσεις της παιδαγωγικής ψυχολογίας και τον τρόπο που ερμηνεύουν Σελίδα 9-10

11 το ρόλο του εκπαιδευτικού, περιγράφοντας κυρίως τις απόψεις του εκπροσώπου της ανθρωπιστικής προσέγγισης του C. Rogers. Τέλος θα προσπαθήσουμε να περιγράψουμε τα χαρακτηριστικά του καλού δασκάλου μέσα από τα αποτελέσματα μελετών, οι οποίες στηρίχθηκαν σε κρίσεις εκπαιδευτικών και μαθητών. 1.1 Θεωρητική προσέγγιση Οι προσεγγίσεις διαφόρων επιστημών για την περιγραφή των στάσεων, των συμπεριφορών και των χαρακτηριστικών του καλού δασκάλου διαφέρουν καθώς η κάθε επιστήμη δίνει βαρύτητα σε διαφορετικά στοιχεία και λειτουργίες του ρόλου του δασκάλου. Η κοινωνιολογία προσεγγίζει την έννοια του δασκάλου στο πλαίσιο της λειτουργίας και των στόχων της εκπαίδευσης μέσα στο εκάστοτε κοινωνικό σύστημα, η παιδαγωγική επιστήμη εστιάζει στους τρόπους και τις θεωρίες μάθησης, καθώς αποτελεί εφαρμοσμένη επιστήμη με κύριο προσανατολισμό τη μάθηση, η παιδαγωγική ψυχολογία εστιάζει στους τρόπους μάθησης και στην αλληλεπίδραση δασκάλων μαθητών. Τα χαρακτηριστικά που προσδίδονται στον εκπαιδευτικό, καθώς και ο ορισμός του ρόλου και της δράσης του είναι ανάλογα με τη θεωρητική προσέγγιση που τα προσδιορίζει. Η θεωρία, ως ένα σύστημα ιδεών, αρχών και εμπειρικών δεδομένων, δίνει το πλαίσιο αναφοράς για την επιστημονική εξήγηση και αντιμετώπιση των προβλημάτων μέσα στην καθημερινή εργασία στο σχολείο. Οι διάφορες θεωρίες προσφέρουν τα εργαλεία για μια συστηματική οργάνωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας, με τον προσδιορισμό των στόχων και της αναζήτησης λύσεων κατά την εκπαιδευτική πράξη. Στη συνέχεια θα αναφέρουμε τα κυριότερα χαρακτηριστικά που προσδιορίζουν το ρόλο του δάσκαλου, έτσι όπως περιγράφονται από την παιδαγωγική ψυχολογία δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην ανθρωπιστική προσέγγιση. 1.1.α Η έννοια του καλού δασκάλου στην Παιδαγωγική Ψυχολογία Οι ποικίλες προσεγγίσεις της παιδαγωγικής ψυχολογίας κυρίως με την έρευνα των λειτουργιών της μάθησης, της μνήμης και της διαδικασίας της διδασκαλίας, οδήγησαν στις διάφορες θεωρίες μάθησης. Οι θεωρίες αυτές λαμβάνονται υπόψη και αποτελούν το θεωρητικό υπόβαθρο του εκπαιδευτικού σχεδιασμού. Κατ επέκταση, ανάλογα με τα σημεία στα οποία εστιάζει η κάθε μία θεωρητική προσέγγιση, δίνονται τα χαρακτηριστικά του ρόλου του εκπαιδευτικού στην τάξη. Η επιστημονική μελέτη του πώς μαθαίνει ο άνθρωπος από τον 19ο αιώνα έως και σήμερα έχει οδηγήσει στη Σελίδα 10-11

12 δημιουργία τριών κυρίαρχων ψυχολογικών ρευμάτων, τα οποία με τη σειρά τους έχουν διαμορφώσει τρία θεωρητικά μοντέλα για την ερμηνεία του φαινομένου της μάθησης και της διδασκαλίας: το συμπεριφορικό μοντέλο, το γνωστικό μοντέλο, και το ανθρωπιστικό μοντέλο. Θα αναφερθούμε σε κάθε μία από τις θεωρητικές προσεγγίσεις, κυρίως σε σχέση με το πώς αντιλαμβάνονται το ρόλο του δασκάλου, έτσι όπως ερμηνεύουν τη μάθηση και τη συνδέουν με τη διδασκαλία. Ο συμπεριφορισμός: Το κεντρικό σημείο στο συμπεριφορισμό είναι η συμπεριφορά του ατόμου και ο τρόπος με τον οποίο το εξωτερικό περιβάλλον επηρεάζει αυτή τη συμπεριφορά. Η έμφαση δίνεται στην αναμετάδοση της πληροφορίας και την τροποποίηση της συμπεριφοράς (Κόμης, 2005). Κατά συνέπεια ο ρόλος του εκπαιδευτικού σύμφωνα με τις αρχές του συμπεριφορισμού είναι να θέσει τους μαθησιακούς στόχους και να οδηγήσει τους μαθητές στην αλλαγή της συμπεριφοράς (μάθηση). Αυτό το πετυχαίνει με μια σειρά ενεργειών και δραστηριοτήτων που σχετίζονται με επιμέρους στόχους της διδασκαλίας, με την άμεση διδασκαλία (Baruque & Melo, 2004) και την αμοιβή των επιθυμητών συμπεριφορών ώστε να ενισχυθούν (Fontana, 1996). Η γνωστική προσέγγιση: Βασική διαφοροποίηση της γνωστικής προσέγγισης από τον συμπεριφορισμό είναι το ότι η μάθηση, σύμφωνα με το γνωστικό μοντέλο, απαιτεί την ενεργό συμμετοχή του μαθητή. Ο άνθρωπος, σύμφωνα με το γνωστικό πρότυπο μάθησης, δεν είναι παθητικός δέκτης εξωτερικών ερεθισμών, αλλά επενεργεί πάνω στα ερεθίσματα με τις ενσυνείδητες γνωστικές του λειτουργίες, δημιουργώντας έτσι γνωστικές δομές, με τις οποίες στη συνέχεια οργανώνει τις αντιδράσεις και τις πράξεις του. Κύριοι εκπρόσωποι της κοινωνικογνωστικής προσέγγισης της μάθησης, είναι οι A. Bandura, M. Mahoney, F. Kanfer, A. Ellis κ.ά. Σε αντίθεση με το συμπεριφορικό πρότυπο, οι έρευνες των γνωστικών ψυχολόγων εστιάζονται σε θέματα δομής των μαθησιακών λειτουργιών και γύρω από την εσωτερική αναπαράσταση του εξωτερικού κόσμου. Η γνωστική μάθηση ερμηνεύεται ως η απόκτηση, οργάνωση, κωδικοποίηση, επεξεργασία και χρησιμοποίηση πληροφοριών. Βασικά της χαρακτηριστικά είναι η ενεργητική συμμετοχή του ανθρώπου που μαθαίνει, η δόμηση και ο ανασχηματισμός των γνωστικών δομών του ατόμου, η γνωστική ανάλυση του μαθησιακού έργου από το ίδιο το άτομο. Τα κίνητρα και το ενδιαφέρον αποτελούν τις παραμέτρους για την αποτελεσματική μάθηση. Η προθυμία ή η απροθυμία των μαθητών να συμμετάσχουν στα δρώμενα της σχολικής τάξης συνδέεται με την αποτελεσματικότητα της μάθησης. Σελίδα 11-12

13 Οι θεωρητικοί της γνωστικής προσέγγισης τονίζουν το γεγονός ότι ο μαθητής εμπλέκεται ενεργά με το γνωστικό αντικείμενο (Atkins, 1993), ενώ παράλληλα ενδιαφέρονται για αυτό που συμβαίνει εσωτερικά μέσα στο νου, καθώς η μάθηση δεν είναι αλλαγή συμπεριφοράς αλλά αλλαγή των γνωστικών δομών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προϋπάρχουσα γνώση και τον τρόπο που η γνώση οικοδομείται σταδιακά. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού είναι να βοηθήσει τα παιδιά να οικοδομήσουν νέες γνώσεις πάνω στις υπάρχουσες, δηλαδή να γεφυρώσουν το χάσμα ανάμεσα στις τυπικές και τις άτυπες γνώσεις τους (Κόμης, 2005). Ειδικότερα, οι μαθητές είναι οι πρωταγωνιστές της μαθησιακής διαδικασίας. Ο εκπαιδευτικός είναι ο σχεδιαστής που θα θέσει τα προβλήματα, θα οργανώσει τις ομαδικές δραστηριότητες, θα καθοδηγήσει τους μαθητές κατά τη διαδικασία κατασκευής της γνώσης ενώ, παράλληλα, εστιάζει στην ευέλικτη χρήση της προϋπάρχουσας γνώσης, δημιουργεί αυθεντικά μαθησιακά περιβάλλοντα, στηρίζεται στις εμπειρίες των ίδιων των μαθητών, δημιουργεί ομαδικές μαθησιακές δραστηριότητες. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού είναι υποστηρικτικός και, συγκεκριμένα, εστιάζει την προσπάθειά του στο να βοηθήσει τους μαθητές του να αναπτύξουν δεξιότητες κριτικής σκέψης, ενώ παράλληλα δέχεται ότι οι μαθητές μπορούν να κρίνουν τι τους είναι απαραίτητο να μάθουν. Μειώνει σταδιακά τη βοήθεια που προσφέρει ώστε ο μαθητής να λύνει μόνος του τα προβλήματα. Συχνά λειτουργεί ως ειδικός σύμβουλος που έχει σαν στόχο να διευρύνει τις τρέχουσες αντιλήψεις των μαθητών του. Επιτρέπει οι μαθητές να έχουν τη γνώμη τους και τη σέβεται. Βοηθά τους μαθητές του να ανακαλύπτουν μόνοι τους τη γνώση (Bruner, 1971). Συνδέει τις νέες πληροφορίες με την προϋπάρχουσα γνώση, υποστηρίζει τις νοητικές διεργασίες του μαθητή και παρέχει κίνητρα για μάθηση (Baruque & Melo, 2004). Στα πλαίσια της συνεργατικής μάθησης, ο ρόλος του εκπαιδευτικού είναι περισσότερο αυτός του διευκολυντή της μάθησης. 1.1.β Η ανθρωπιστική προσέγγιση της Παιδαγωγικής Ψυχολογίας Οι ανθρωπιστικές θεωρίες μάθησης πηγάζουν από μια μορφή αντίληψης μακριά από τις βεβαιότητες της εμπειρικής επιστήμης (τα σχετικώς απλά και καθολικά έγκυρα συμπεράσματα της αντικειμενικής έρευνας, τη σταθερότητα και γενική εφαρμοσιμότητα των επιστημονικών νόμων, τις γενικές αξίες) μέσα στο σύγχρονο κόσμο της πολύπλοκής ζωής, της αβεβαιότητας, της αστάθειας, της μοναδικότητας της ατομικής αντίδρασης και της σύγκρουσης αξιών. Οι ανθρωπιστικές μαθησιακές θεωρίες επισημαίνουν για άλλη μια φορά την ενεργητική φύση του εκπαιδευομένου (Rogers, 1969) ενώ υπογραμμίζουν Σελίδα 12-13

14 τα ιδιαίτερα κοινωνικά πλαίσια μέσα στα οποία λειτουργεί η μάθηση. Η μάθηση σε μεγάλο βαθμό προέρχεται από την αξιοποίηση της προσωπικής εμπειρίας. Ο ρόλος του δασκάλου είναι να διευρύνει το φάσμα των εμπειριών, ώστε οι μαθητές να χρησιμοποιούν όποιο τρόπο προτιμούν, για να πετύχουν τις δικές τους μαθησιακές αλλαγές. Ο Carl Rogers ( ) είναι ένας από τους διαπρεπέστερους ψυχολόγους της γενιάς του. Είχε μια μη συνηθισμένη προσέγγιση για την ανθρώπινη φύση, η οποία τον οδήγησε σε μία μοναδική μορφή ψυχοθεραπείας αλλά και σε μία διαφορετική άποψη για την εκπαίδευση. Η θεραπευτική του μέθοδος αντανακλούσε την άποψή του για την ανθρώπινη φύση, ότι δηλαδή το άτομο σαν πρόσωπο έχει τη δυνατότητα να αναπλάθει τον εαυτό του, ικανότητα που αν ελευθερωθεί θα έχει σαν αποτέλεσμα το άτομο να λύνει τα προσωπικά του προβλήματα. Αυτή η άποψη για την ανθρώπινη φύση επηρεάζει και τα γραπτά του που αφορούν στην εκπαίδευση. Θεωρεί δηλαδή ότι τα παιδιά έχουν ενδιαφέρον και ενθουσιασμό και ότι η δουλειά του δασκάλου είναι να βοηθήσει αυτά τα ενδιαφέροντα και τον ενθουσιασμό να εξελιχθούν. Δίνει έμφαση στην αυτοπραγμάτωση του εκπαιδευόμενου και υποστηρίζει ότι στόχος της εκπαίδευσης είναι ο πλήρως λειτουργικός άνθρωπος. Τονίζει ότι το συναίσθημα κυριαρχεί έναντι της διανοητικής επεξεργασίας. Εκτιμά ιδιαίτερα τη σημασία της εμπλοκής της ομάδας των εκπαιδευομένων στην ανάπτυξη του αναλυτικού προγράμματος και στο σχεδιασμό μαθησιακών εμπειριών. Η εμπλοκή των εκπαιδευομένων τους δίνει τη δυνατότητα να επαναξιολογούν τα συναισθήματά τους, βοηθά στην ομαδική συζήτηση και την αξιοποίηση του αυθορμητισμού της ομάδας και τελικά οδηγεί στην αξιολόγηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας μέσω της αξιολόγησης της προσωπικής ανάπτυξης των μαθητών και όχι τόσο από τα οφέλη της μάθησης. Υποστηρίζει τη βιωματική μάθηση και τοποθετεί το δάσκαλο στο ρόλο του εμψυχωτή. Είναι επηρεασμένος από τον Dewey και δίνει έμφαση στη διαδικασία αναζήτησης της γνώσης. Ο δάσκαλος, κατά τον Rogers, είναι διευκολυντής μάθησης, δεν πρέπει να είναι καθοδηγητικός και αναγνωρίζει το ρόλο της συμπεριφοράς του εκπαιδευτικού περισσότερο, παρά της τεχνικής. Ο δάσκαλος είναι ο καθοδηγητής που δημιουργεί τη διάθεση, εξηγεί τις μεθόδους και τους στόχους στα μέλη της τάξης και λειτουργεί σαν μια ευέλικτη πηγή γι αυτούς. Ο ίδιος περιγράφει αυτή τη διαδικασία ως εξής: «Βλέπω τη Σελίδα 13-14

15 διευκόλυνση της μάθησης σαν το στόχο της εκπαίδευσης, τον τρόπο που μπορούμε να αναπτύξουμε τον άνθρωπο της μάθησης, τον τρόπο που μπορούμε να μάθουμε να ζούμε σαν άτομα μέσα στην εξέλιξη. Βλέπω τη διευκόλυνση της μάθησης, σαν τη δομή με την οποία μπορούμε να κρατήσουμε τη δημιουργικότητα, τη διερευνητικότητα, την αλλαγή και τη διαδικασία εξεύρεσης λύσεων στα πολύπλοκα προβλήματα και τις ανησυχίες που ορίζουν τον άνθρωπο του σήμερα» (Rogers, 1983, σ.105). Σε ό,τι αφορά την επίτευξη των παραπάνω στόχων, ο Rogers εξηγεί ότι η αρχή μιας τέτοιου είδους μάθησης δεν βρίσκεται στις διδακτικές ικανότητες του δασκάλου ή στην ακαδημαϊκή γνώση του πεδίου, δεν βρίσκεται στην οργάνωση του αναλυτικού προγράμματος ή στη χρήση εποπτικών μέσων, παρότι το καθένα από αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν σαν σημαντικές πηγές. Η διευκόλυνση της μάθησης στηρίζεται σε συγκεκριμένες ποιότητες συμπεριφοράς που βρίσκονται στην προσωπική σχέση μεταξύ του δασκάλου (ως διευκολυντή μάθησης ) και του μαθητή. Οι συμπεριφορές οι οποίες αναβαθμίζουν ποιοτικά τη διδασκαλία και διευκολύνουν τη μάθηση σύμφωνα με το Rogers είναι: Η ειλικρίνεια. Σχετικά με αυτή τη συμπεριφορά του δασκάλου ο Rogers τονίζει: «Όταν ο δάσκαλος είναι αληθινό πρόσωπο και είναι αυτός που στην πραγματικότητα είναι, και εισέρχεται στη σχέση χωρίς προσωπείο, είναι περισσότερο αποτελεσματικός. Αυτό σημαίνει ότι είναι ενήμερος των συναισθημάτων του και ότι είναι ικανός να τα επικοινωνήσει εάν το κρίνει απαραίτητο. Μπορεί να είναι ο εαυτός του και όχι να αρνείται τον εαυτό του. Μπορεί να έχει μια αληθινή σχέση με τους μαθητές. Μπορεί να δείχνει ενθουσιασμό, βαρεμάρα, να δείχνει προσωπικό ενδιαφέρον για τους μαθητές να θυμώνει να είναι ευαίσθητος και να δείχνει συμπάθεια. Επειδή αποδέχεται τα δικά του συναισθήματα δεν είναι απαραίτητο να τα επιβάλει στους μαθητές του. Μπορεί να θεωρήσει ότι ο μαθητής δεν τα κατάφερε σε μια εργασία χωρίς αυτό να χαρακτηρίζει το μαθητή κακό. Απλώς εκφράζει μια κρίση για ένα συγκεκριμένο έργο. Είναι ένα πρόσωπο για τους μαθητές του και όχι μια απρόσωπη παρουσίαση του αναλυτικού προγράμματος. Όχι ένας άκαρπος μεταβιβαστής γνώσης» ( Rogers, 1993, σ.106) Η εκτίμηση, η αποδοχή και η εμπιστοσύνη. Σχετικά με αυτές τις συμπεριφορές ο Rogers αναφέρει ότι αφορούν στην εκτίμηση του μαθητή, των συναισθημάτων του, της γνώμης του, της προσωπικότητάς του. Αποτελούν έκφραση ενδιαφέροντος για το μαθητή αλλά όχι ενός κτητικού ενδιαφέροντος. Σχετίζονται με την αποδοχή του άλλου σαν Σελίδα 14-15

16 ξεχωριστό άτομο, με τη δική του αξία και τα δικά του δικαιώματα. Μια βασική πίστη ότι το άλλο πρόσωπο αξίζει εμπιστοσύνης. Είτε το ονομάζει εκτίμηση είτε αποδοχή, είτε εμπιστοσύνη ή κάτι άλλο, αναφέρεται στην ίδια αξία. Μπορεί να δεχθεί τους φόβους και τους δισταγμούς. Αυτός ο δάσκαλος μπορεί να αποδεχθεί και την περιστασιακή απάθεια του μαθητή, τις προσπάθειές του να βρει παρόδους για εύκολη γνώση, με τον ίδιο τρόπο που δέχεται την προσπάθεια για να πετύχει τους στόχους του. Μπορεί να αποδεχθεί τα συναισθήματα αλλά και τις συμπεριφορές που εμποδίζουν τη γνώση όπως αποδέχεται και αυτά που τη διευκολύνουν. Γνωρίζει και εκτιμά το γεγονός ότι ο μαθητής είναι ένα πρόσωπο όχι τέλειο, με πλήθος συναισθημάτων και προοπτικών. Η ενσυναισθητική ακρόαση. Αυτή η συμπεριφορά αναφέρεται στην ικανότητα του δασκάλου να κατανοεί το μαθητή και τις αντιδράσεις του, μπαίνοντας στη θέση του, να προσεγγίζει με ευαισθησία τη μάθηση από την πλευρά του μαθητή και με αυτόν τον τρόπο να γίνεται αποτελεσματικός. Η αντίδραση που παίρνει από το δάσκαλο μια ενσυναισθητική κατανόηση είναι «βρήκα κάποιον που με καταλαβαίνει χωρίς να με κρίνει και να με αναλύει. Τώρα μπορώ να μεγαλώσω και να μάθω». Το να έχει ο δάσκαλος τη δυνατότητα να μπαίνει στη θέση του μαθητή του και να βλέπει μέσα από τα μάτια του είναι ανήκουστο στις περισσότερες τάξεις αλλά, όταν υπάρχει, έχει εξαιρετικά αποτελέσματα. Ο Rogers αντιλαμβάνεται τη δυσκολία να επιτευχθούν αυτές οι συμπεριφορές. Η ειλικρίνεια κυρίως είναι πολύ δύσκολο να επιτευχθεί, γιατί ακόμα και όταν κάποιος επιθυμεί να είναι αυθεντικός σπάνια το καταφέρνει. Το να είναι κανείς αυθεντικός, ή έντιμος, ή αληθινός σημαίνει να είναι έτσι και με τον εαυτό του. Πρώτα απ όλα κάποιος πρέπει να είναι κοντά στα συναισθήματά του και να είναι ικανός να τα αναγνωρίσει. Ο Rogers απαριθμεί τα χαρακτηριστικά και τις πρακτικές που περιγράφουν τον καλό δάσκαλο ως εξής: Είναι ικανός να δομήσει θετικό κλίμα στην ομάδα, λαμβάνει υπόψη τις επιθυμίες των παιδιών, έχει τη δυνατότητα όποτε χρειαστεί να γίνει μέλος της ομάδας, είναι σε εγρήγορση και αντιλαμβάνεται τα συναισθήματα των μαθητών, φροντίζει οι πηγές μάθησης (βοηθήματα) να είναι προσβάσιμες από τους μαθητές, ενώ αποτελεί και ο ίδιος πηγή γνώσεων. Τελικά, ο καλός δάσκαλος σαν διευκολυντής μάθησης θα πρέπει να μεγαλώνει την ελευθερία στους μαθητές του, στο βαθμό που ο ίδιος νιώθει άνετα. Μπορεί να δείχνει κατανόηση μόνο στο βαθμό που ο ίδιος μπορεί να πάρει το ρίσκο. Ίσως υπάρξουν Σελίδα 15-16

17 στιγμές που θα είναι καχύποπτος με τους μαθητές του, δεν θα μπορεί να δεχτεί συμπεριφορές που είναι πολύ διαφορετικές από τις δικές του ή να κατανοήσει συναισθήματα που είναι διαφορετικά από τα δικά του. Μπορεί να νιώθει θυμωμένος και αγανακτισμένος από τη συμπεριφορά των παιδιών απέναντί του. Μπορεί να νιώθει επικριτικός. Όταν νιώθει έτσι, θα πρέπει να προσπαθεί να έρθει σε επαφή με τα συναισθήματά του, να τα αναγνωρίζει και να τα αποδέχεται σαν μέρος του εαυτού του. Όταν αναγνωρίσει αυτούς τους θυμούς, τις επικρίσεις, την έλλειψη εμπιστοσύνης σαν κάτι δικό του, και όχι σαν αντικειμενικά γεγονότα της πραγματικότητας έξω από αυτόν, θα μπορέσει να ξεκαθαρίσει το τοπίο αλληλεπιδρώντας με τους μαθητές του. Αυτή η αλληλεπίδραση μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγή συμπεριφορών και να γίνει δυνατή η λειτουργία του σαν διευκολυντής μάθησης. 1.2 Ερευνητικά δεδομένα για τον ορισμό της έννοιας του καλού δασκάλου Πολλοί ερευνητές έχουν επανειλημμένα ψάξει να ορίσουν εκείνα τα χαρακτηριστικά των στάσεων και των συμπεριφορών των εκπαιδευτικών που συνιστούν την αποτελεσματική διδασκαλία και ξεχωρίζουν τον καλύτερο δάσκαλο. Αυτός ο στόχος δεν είναι εύκολος καθώς υπάρχουν συγκρουόμενες αξίες, διαφορετικές θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις γύρω από το θέμα και ταυτόχρονα οι πηγές των σχετικών πληροφοριών είναι πολλές (Axeldrod, 1973). Μια πηγή δεδομένων για τις έρευνες είναι οι ίδιοι οι δάσκαλοι τόσο όταν αυτοπροσδιορίζονται, όσο και όταν εκφράζουν κρίσεις για συναδέλφους. Μια δεύτερη πηγή δεδομένων για τη στοιχειοθέτηση των χαρακτηριστικών του καλύτερου δασκάλου είναι οι μαθητές, καθώς αυτοί έχουν άμεση πρόσβαση σε ότι κομίζουν οι εκπαιδευτικοί στη σχολική τάξη (Riley, Ryan & Lifshitz, 1950). Θα προσπαθήσουμε να καταγράψουμε τα χαρακτηριστικά του καλού δασκάλου έτσι όπως αξιολογούνται και περιγράφονται από τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις έρευνες κατά τις οποίες οι μαθητές περιγράφουν τα χαρακτηριστικά του καλού δασκάλου, καθώς η έρευνά μας εξετάζει την έννοια του καλού δασκάλου μέσα από τις κρίσεις των μαθητών. Οι κρίσεις των εκπαιδευτικών για τα χαρακτηριστικά του καλού δασκάλου αποτέλεσαν αντικείμενο μελέτης πολλών ερευνών. Ο Feldman (1986) συνέλεξε ερευνητικά αποτελέσματα που αφορούσαν στη σύνδεση των χαρακτηριστικών της προσωπικότητας των δασκάλων με την αποτελεσματική διδασκαλία. Για την επεξεργασία των αποτελεσμάτων χώρισε τις έρευνες σε τρεις κατηγορίες: σε αυτές που Σελίδα 16-17

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

C A R E E R H O G A N D E V E L O P ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ. Έκθεση για: Jane Doe ID: HB290576

C A R E E R H O G A N D E V E L O P ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ. Έκθεση για: Jane Doe ID: HB290576 S E L E C T D E V E L O P L E A D H O G A N D E V E L O P C A R E E R ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ Έκθεση για: Jane Doe ID: HB290576 Ημερομηνία: Αύγουστος 02, 2012 2

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα

Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα Δρ Έλενα Χριστοφίδου Συντονίστρια Προγραμμάτων Επιμόρφωσης Στελεχών της Εκπαίδευσης Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Απρίλιος 2014

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 1 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ 12 ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: Ενεργός συμμετοχή (βιωματική μάθηση) ΘΕΜΑ: Παράδοση στο μάθημα των «ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ», για τον τρόπο διαχείρισης των σκληρών δίσκων.

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΑΕΔ Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: Μαρμαρινός Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ Γιάννης Ιωάννου Β.Δ. MSc, MA 1 Θεωρητικό Υπόβαθρο Φιλοσοφία & Γνωστική Ψυχολογία Το Μεταμοντέρνο κίνημα Αποδοχή της διαφορετικότητας Αντίσταση στις συγκεντρωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Μπορώ να συνεργάζομαι και να επικοινωνώ αποτελεσματικά; Ένα εργαστήρι βιωματικών ασκήσεων αυτο-αξιολόγησης Φαίη Ορφανού - Σοφία Μακρή

Μπορώ να συνεργάζομαι και να επικοινωνώ αποτελεσματικά; Ένα εργαστήρι βιωματικών ασκήσεων αυτο-αξιολόγησης Φαίη Ορφανού - Σοφία Μακρή Εργαστήρι για την επαγγελματική ζωή Μπορώ να συνεργάζομαι και να επικοινωνώ αποτελεσματικά; Ένα εργαστήρι βιωματικών ασκήσεων αυτο-αξιολόγησης Φαίη Ορφανού - Σοφία Μακρή 4 0 Θ Ε Ρ Ι Ν Ο Σ Χ Ο Λ Ε Ι Ο Ν

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας»

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» «Πρακτική Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» Ματίνα Στάππα, Οδοντίατρος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Πάρεδρος Αγωγής Υγείας Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Η εφαρμογή των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Κέντρο και άξονας αυτών των μεθόδων διδασκαλίας είναι ο δάσκαλος. Αυτός είναι η αυθεντία μέσα στην τάξη που καθοδηγεί και προσφέρει. Γι αυτό οι μέθοδοι αυτές

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ Η υφιστάμενη κατάσταση καταπίεση από τον κοινωνικό τους περίγυρο απαιτήσεις του σχολικού περιβάλλοντος Όλο και περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ποιες είναι οι ψυχολογικές Ο όρος «Εξάσκηση Ψυχολογικών Δεξιοτήτων» χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης Στη πράξη, για να είναι μια σχολική μονάδα αποτελεσματική, είναι απαραίτητη η αρμονική και μεθοδική λειτουργία του κάθε υποσυστήματος: μαθητές, εκπαιδευτικοί, διδακτικοί χώροι, διαθέσιμα μέσα, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου

Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Μαίρη Κουτσελίνη Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου 1 1. Η αναγκαιότητα για Έρευνα Δράσης και οι επιστημολογικές της καταβολές 2. Οι στόχοι, η μεθοδολογία και τα χαρακτηριστικά της Έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching

CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching Certificate in Coaching AC Accredited διεθνής αναγνώριση Ανάλυση προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Έντυπο Παρατήρησης της Διδασκαλίας 1. Εκπαιδευτικός: Μάθημα: Σχολείο:. Παρατηρητής:.Ημερομηνία:.. Θέμα: Χρόνος:..ως

Έντυπο Παρατήρησης της Διδασκαλίας 1. Εκπαιδευτικός: Μάθημα: Σχολείο:. Παρατηρητής:.Ημερομηνία:.. Θέμα: Χρόνος:..ως Έντυπο Παρατήρησης της Διδασκαλίας 1 Εκπαιδευτικός: Μάθημα: Σχολείο:. Παρατηρητής:.Ημερομηνία:.. Θέμα: Χρόνος:..ως Οδηγία: Στο έντυπο δεν πρέπει να καταγράφονται προσωπικές γνώμες/ εκτιμήσεις σας, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4, Λ ε μ ε σ ό ς Βασικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Στόχοι του Προγράμματος Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη επιστημονικής γνώσης στη θεωρία και στην εφαρμογή των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - Βιβλιοθήκη Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εξ αποστάσεως εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ Developing Leadership Skills Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Ανάπτυξη ηγετικών ικανοτήτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από το Κεφάλαιο 16: Ποιοτικές ερμηνευτικές μέθοδοι έρευνας στη φυσική αγωγή (σελ.341-364) του βιβλίου «Για μία καλύτερη φυσική αγωγή» (Παπαιωάννου, Α., Θεοδωράκης Ι.,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Αντιμετώπιση των ΜΔ δια των ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ Σωτηρία

Διαβάστε περισσότερα

Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας

Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας Η συναισθηματική νοημοσύνη βασικός παράγων επιτυχίας 1 IQ επιτυχημένοι EQ 2 Επιτυχία = ΕΠΙ-ΤΗΣ-ΤΥΧΗΣ Είναι η ικανότητα να πραγματοποιεί κανείς τους στόχους του εν προκύπτει κατά τύχη αλλά μόνο αν κανείς

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Βίκη Παυλίδη Εκπαιδευτική Ψυχολόγος, ΜΑ,MSc Τμήμα Συμβουλευτικής & Ψυχολογίας Εκπαιδευτήρια Γείτονα Χαρακτηριστικά της χαρισματικότητας Γνωστικές Δεξιότητες Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικές Εργασίες

Ερευνητικές Εργασίες Ερευνητικές Εργασίες Έξι συν Ένα λάθη των διδασκόντων και τρόποι αντιμετώπισής τους Αθήνα 2 Νοεμβρίου 2012 Γιάννης Τζωρτζάκης Σχολικός Σύμβουλος ΠΕ1201 Περιφέρειας Κρήτης & Κυκλάδων Ερευνητικές Εργασίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Σημερινή ημερομηνία Παρακαλείσθε όπως συμπληρώσετε. Αριθμός ερωτηματολογίου Συμπληρώνεται από το σχολείο. Αγαπητοί γονείς, αγαπητοί

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού

Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά του επαγγελματία εκπαιδευτικού Σαλτερής Νίκος Δρ. Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Σχολικός Σύμβουλος Δημοτικής Εκπαίδευσης (Π.Ε. 70) Νομαρχίας Πειραιά Αξιολόγηση του διδακτικού έργου και του μαθητή: πρακτική προσέγγιση από την μεριά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg Η επικοινωνία δίχως βία είναι μια μέθοδος η οποία: Διευκολύνει την ροή της επικοινωνίας. Εστιάζει στην έκφραση, μέσω της ομιλίας, των συναισθημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Εισαγωγικό Μήνυμα Καλωσορίσατε στο εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Δημόσια Διοίκηση. Στόχος του προγράμματος αυτού είναι παρέχει υψηλού επιπέδου εκπαίδευση σε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT MANAGEMENT ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT 1.ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio)

Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Πέρα από τις Παραδοσιακές Μορφές Αξιολόγησης: Δημιουργικές Εργασίες (Projects) Φάκελος Επιτευγμάτων Μαθητή (Portfolio) Δρ Γιώργος Γιαλλουρίδης, ΕΔΕ Εκπαιδευτική Ημερίδα ΥΠΠ - ΠΚ Σκοπός Προσδοκώμενο αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία. Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι.

Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία. Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι. Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι.- Λέκτορας Συναισθηματική Νοημοσύνη - Μια μορφή κοινωνικής νοημοσύνης, η

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

Δημόσιο Νηπιαγωγείο Δρομολαξιάς. Έρευνα Δράσης-Κλίμα τάξης. Σχολική χρονιά: 2014-2015

Δημόσιο Νηπιαγωγείο Δρομολαξιάς. Έρευνα Δράσης-Κλίμα τάξης. Σχολική χρονιά: 2014-2015 Δημόσιο Νηπιαγωγείο Δρομολαξιάς Έρευνα Δράσης-Κλίμα τάξης Σχολική χρονιά: 2014-2015 Συμμετείχαν: Διευθύντρια: Σοφία Αλεξάνδρου Εκπαιδευτικοί: Δώρα Χαραλάμπους (συντονίστρια σχολείου) Χριστοθέα Στυλιανίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΗΓΕΣΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΠΡΟΪΣΑΜΕΝΟΤ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΟΤ ΣΜΗΜΑΣΟ

ΗΓΕΣΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΠΡΟΪΣΑΜΕΝΟΤ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΟΤ ΣΜΗΜΑΣΟ ΗΓΕΣΙΚΟ ΠΡΟΦΙΛ ΠΡΟΪΣΑΜΕΝΟΤ ΝΟΗΛΕΤΣΙΚΟΤ ΣΜΗΜΑΣΟ Κάθε σύγχρονη νοσηλευτική μονάδα απαιτεί: υψηλά πρότυπα απόδοσης σε ότι αφορά την ποιότητα και την ποσότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών έναν προϊστάμενο με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 Εκπαιδευτική διημερίδα Η διαφοροποιημένη διδασκαλία: από τη θεωρία στη πράξη Η Κουτσελίνη (2006) εντοπίζει τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους)

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) Όνομα Παιδιού: Ναταλία Ασιήκαλη ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ: Πως οι παράγοντες υλικό, μήκος και πάχος υλικού επηρεάζουν την αντίσταση και κατ επέκταση την ένταση του ρεύματος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point.

www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point. www.thelonaxero.com Η συγκεκριμένη εργασία αφορά την παρουσίαση του βιβλίου «www.thelonaxero.com» με αξιοποίηση του εργαλείου Power Point. Συγγραφέας του βιβλίου είναι η Τζακλίν Ουίλσον και απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΜΕΝΤΟΡΑΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality f Tjörns

Διαβάστε περισσότερα

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 25 Απριλίου 2015 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ- ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ-ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ»

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Γκορέζης Παναγιώτης Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΠΘ Μπέλλου Βικτώρια Επίκ. Καθηγήτρια ΠΘ 2 Αντίληψη Διαδικασία λήψης & ερμηνείας των ερεθισμάτων του περιβάλλοντος Βοηθούν στην επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα