Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ( s): Aνάλυση εμπειρικών δεδομένων από τη νεανική επικοινωνία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mails): Aνάλυση εμπειρικών δεδομένων από τη νεανική επικοινωνία"

Transcript

1 Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ( s): Aνάλυση εμπειρικών δεδομένων από τη νεανική επικοινωνία Mαρία Καμηλάκη Φιλόλογος Δ.Ε. - Διδάκτωρ Γλωσσολογίας Ε.Κ.Π.Α. Abstract: Given that as a popular genre of everyday written (asynchronous) electronic communication favours full exploitation of the linguistic repertoire, this paper focuses on the presence and function in it of a Standard Modern Greek (SMG) register variety, codified in the continuum [± LEARNED] and representing the synchronic coexistence of two linguistic forms with differentiated origin and use. Adopting an experimental approach, our research goal is to explore the types and distribution of [+LEARNED] elements, structures or phenomena used in the s of two groups of participants (high school graduants, students), the structural and contextual factors that govern their occurrence and their sociopragmatic functions. Λέξεις κλειδιά: ηλεκτρονικός γραμματισμός, συνεχές λογιότητας, κριτήρια καθορισμού, ανάμειξη επιπέδων ύφους, κοινωνιοπραγματολογικές λειτουργίες 1. Εισαγωγή H τεχνολογικά διαμεσολαβημένη επικοινωνία, η οποία έχει καθιερώσει καθημερινές σημειωτικές πρακτικές χωρίς ιστορικό προηγούμενο, σε τέτοιο σημείο ώστε να γίνεται λόγος για ηλεκτρονικό/τεχνολογικό γραμματισμό (βλ. ενδεικτικά Murray 2000; Koυτσογιάννης 2006), τοποθετείται σε ένα συνεχές ανάμεσα στην άμεσα εξαρτώμενη από το περικείμενο προφορική επικοινωνία και τη γραπτή (Mendelshon 1998), συνδυάζοντας στοιχεία όπως ο απροσχεδίαστος χαρακτήρας του μηνύματος, η ανεπισημότητα, η άμεση ανατροφοδότηση και ο περιορισμός των εκφράσεων ευγενείας, με συμβάσεις του γραπτού λόγου όπως η φυσική απουσία του αποδέκτη, η έλλειψη οπτικών και παραγλωσσικών ενδεικτών, η χρήση συστημάτων γραφής κ.ο.κ. Το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ( ) 1 ειδικότερα, το οποίο χρησιμοποιείται κατά κόρον για να καλύψει ένα ευρύ φάσμα επικοινωνιακών αναγκών - που κυμαίνονται από τις καθημερινές συζητήσεις με φίλους μέχρι τις επίσημες επιστολές για την εξεύρεση εργασίας ή τη διαμαρτυρία για κάποιο θέμα - αξιοποιεί επιλογές ύφους από διάφορα κειμενικά είδη (π.χ. αλληλογραφία, τηλεφωνικές συνδιαλέξεις, μηνύματα σε αυτόματο τηλεφωνητή). Αυτή η πολυσυλλεκτικότητα επιτρέπει στους ομιλητές να κάνουν ενδιαφέρουσες εναλλαγές (register-switching) ή αναμείξεις επιπέδων ύφους (registermixing), με αποτέλεσμα να διανθίζεται το ανεπίσημο, συνομιλιακό ύφος, που σε γενικές γραμμές χαρακτηρίζει τα προσωπικά μηνύματα. Σε ό,τι αφορά τη Νέα Ελληνική (Ν.Ε.), η οποία μετά τη γλωσσοεκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1976 βρίσκεται σε μεταδιμορφικό στάδιο, η γλωσσοπλασία των e- mails και η γλωσσική τους απενοχοποίηση, δηλαδή η αποδέσμευσή τους από μια κανονιστική αντίληψη τυποποίησης, πραγματώνεται - μεταξύ άλλων - και μέσω της αξιοποίησης των γλωσσικών αποθεμάτων της ελληνικής, λόγιων και δημωδών, στο σύνολό τους (Γεωργακοπούλου 2001, 2006). 1 Βλ. ενδεικτικά Angell & Heslop 1994; Georgakopoulou 1997; Hawisher & Selfe 2000; Danet & Herring 2003; Γούτσος Selected Papers from the 19th ISTAL

2 500 Μαρία Καμηλάκη 2. Ερευνητικός στόχος Με αφετηρία την παραπάνω διαπίστωση, βασικός σκοπός της έρευνάς μας είναι να διερευνηθούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που προσλαμβάνει στο κειμενικό είδος των μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μια πολυσυζητημένη μεταδιμορφική ποικιλία της Ν.Ε., η [± ΛΟΓΙΟ]. Πιο συγκεκριμένα, στο πλαίσιο της ανάλυσής μας θα εξετασθεί: α) το είδος και η κατανομή των γλωσσικών τύπων με λόγια συνιστώσα που χρησιμοποιούνται συχνότερα στα s, β) οι δομικοί και χρηστικοί παράγοντες που επηρεάζουν την εμφάνισή τους, γ) οι κοινωνιογλωσσικές και πραγματολογικές λειτουργίες που επιτελούν. 3. Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ]: κριτήρια καθορισμού Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ], κατάλοιπο του μακροχρόνιου διμορφικού παρελθόντος της Ν.Ε., αποδίδει συγχρονικά τη συγχωνευμένη πλέον σύνυπαρξη στα διάφορα επίπεδα ανάλυσης (φωνολογικό, μορφολογικό, συντακτικό, λεξιλογικό) δύο γλωσσικών μορφών με διαφοροποιημένη προέλευση και χρήση (Αναστασιάδη-Συμεωνίδη & Φλιάτουρας 2003). Ο [+ΛΟΓΙΟΣ] πόλος, που βρίσκεται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός μας, περιλαμβάνει ένα εξαιρετικά ετερογενές φάσμα γλωσσικών στοιχείων, δομών και φαινομένων, με κυμαινόμενο βαθμό ένταξης στη standard (π.χ. λόγιοι μεσοπαθητικοί αόριστοι - όπως εξεπλάγην, διέβης, εξερράγη - αποτελούν μοναδικούς τύπους που καλύπτουν συγκεκριμένα κενά του συστήματος αντίθετα, επιρρήματα - όπως γενικώς/γενικά, προσφάτως/πρόσφατα - βρίσκονται σε ελεύθερη εναλλαγή) και ποικίλες λειτουργίες (π.χ. επιδεικτική στα επίσημα κειμενικά είδη, χιουμοριστική στα ανεπίσημα κ.λπ.). Επομένως, για την ασφαλέστερη απόδοση της τιμής [+ΛΟΓΙΟ] σε ένα υπό εξέταση γλωσσικό τεμάχιο, απαραίτητος είναι ο προσδιορισμός μιας δέσμης καθορισμένων, μετρήσιμων κριτηρίων, τα οποία είναι τα εξής (Καμηλάκη 2009): i. λόγια προέλευση (ετυμολογικό κριτήριο): [+ΛΟΓΙΟ] στοιχείο είναι αυτό που έχει αντληθεί από παλαιότερες περιόδους της ελληνικής (εσωτερικός δανεισμός, παραγωγή ή σύνθεση) ή έχει συνεχή παρουσία στην ελληνική γραμματειακή παράδοση, π.χ. αμφίδρομος, αναχαιτίζω, βέλτιστος, εκμυστήρευση. ii. υψηλός βαθμός παγίωσης (συνταγματικό κριτήριο): λόγω της περιορισμένης λεξικής τους παραγωγικότητας ή της σημασιολογικής τους αδιαφάνειας, τα λόγια στοιχεία συχνά σχηματίζουν παγιωμένες λεξιλογικές συμπαραθέσεις (collocations), ενίοτε απολιθωμένες (fossilized), π.χ. φιλοθεάμον κοινό, απονενοημένο διάβημα, απολωλός πρόβατο. iii. παράλληλη χρήση συνωνύμων με υφολογική διαφοροποίηση (παραδειγματικό κριτήριο): σε διτυπίες ελεύθερα εναλλασσόμενων τύπων (free variants), δηλαδή σημασιολογικά ισοδύναμων αλλά υφολογικά διαφοροποιημένων γλωσσικών στοιχείων, η παραλλαγή που έχει [+ΛΟΓΙΑ] προέλευση, συνήθως θεωρείται [+ΛΟΓΙΑ] και ως προς τη χρήση, λ.χ. μετά τιμής/με τιμή, ουδέν σχόλιον/κανένα σχόλιο, χρήζει διορθώσεων/χρειάζεται διορθώσεις. iv. λόγιο κειμενικό περιβάλλον (συγκειμενικό κριτήριο): τα [+ΛΟΓΙΑ] στοιχεία εμφανίζονται συνήθως σε [+ΛΟΓΙΑ] συμφραζόμενα, υπάρχει δηλαδή σε επίπεδο εκφωνήματος μια έλξη μεταξύ στοιχείων διαφορετικών επιπέδων που φέρουν την τιμή [+ΛΟΓΙΟ], λ.χ.: «Και ακόμη, ύστερα από κάθε δύσκολη εθνική περιπέτεια που περνούσαμε (πόλεμοι, δικτατορίες, εμφύλιοι, χούντες), οι εκάστοτε εκστρατείες κάθαρσης για χίλιους δυο λόγους (της πολιτικής σκοπιμότητος, υπό τον μανδύα της

3 Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου 501 μη αναμόχλευσης παθών συμπεριλαμβανομένης) ποτέ δεν επιχειρήθηκαν επί της ουσίας» [Ε.Θ.Ε.Γ.] 2. v. επίσημο επίπεδο ύφους (πραγματολογικό κριτήριο): σε μακροκειμενικό επίπεδο, τα [+ΛΟΓΙΑ] στοιχεία απαντούν κυρίως σε επίσημα γραπτά κειμενικά είδη, σπανιότερα στην καθημερινή επικοινωνία (Φιλιππάκη-Warburton 2000: 38). Πρόκειται δηλαδή για μια ποικιλία του καλλιεργημένου πρότυπου ύφους, η επιλογή της οποίας υπαγορεύεται πρωτίστως από το καταστασιακό (situational) περιβάλλον και σχετίζεται με την περίσταση επικοινωνίας και τα είδη λόγου (genres) (Αναστασιάδη-Συμεωνίδη & Φλιάτουρας 2003). vi. χαμηλή συχνότητα χρήσης (ποσοτικό κριτήριο): τα [+ΛΟΓΙΑ] στοιχεία εμφανίζουν σημαντικά μικρότερη συχνότητα χρήσης σε σχέση με τα κοινότερα και πιο ομοιόμορφα [-ΛΟΓΙΑ] δεδομένα. Τα προαναφερθέντα κριτήρια, εκ των οποίων τα τρία πρώτα σχετίζονται με το γλωσσικό σύστημα και τα τρία επόμενα με τη χρήση του συστήματος, δεν ισχύουν μεμονωμένα αλλά εφαρμόζονται σε διαφόρους για κάθε γλωσσικό τεμάχιο συνδυασμούς με κυμαινόμενη βαρύτητα. Επιπλέον, για να χαρακτηρισθεί ένα στοιχείο/δομή/φαινόμενο ως [+ΛΟΓΙΟ], δεν είναι απαραίτητο να πληροί όλα ανεξαιρέτως τα κριτήρια 3, αν και σε γενικές γραμμές παρατηρείται ταυτόχρονη σύγκλιση περισσοτέρων κριτηρίων. Συνολικά, λόγω της ετερογένειας και της πολυπλοκότητας της περιγραφόμενης ποικιλίας, η στατική/διπολική θεώρησή της αποδεικνύεται ανεπαρκής. Μοναδική διέξοδος που προσφέρει περιγραφική και ερμηνευτική επάρκεια σε κάθε απόπειρα προσέγγισής της είναι η έννοια του συνεχούς της λογιότητας (learnedness continuum): το [± ΛΟΓΙΟ], ευρισκόμενο στο κέντρο του συνεχούς, συνιστά τη νόρμα της Ν.Ε., στην οποία εντάσσεται η συντριπτική πλειονότητα των τύπων που χρησιμοποιούνται στην καθημερινή επικοινωνία, προφορική ή/και γραπτή 4. Οι περιφερειακοί (peripheral) τύποι που βρίσκονται έξω από τον κεντρικό πυρήνα και τοποθετούνται σε διάφορα σημεία του συνεχούς απομακρύνονται σταδιακά από τη νόρμα, απόκλιση η οποία μεγαλώνει, όσο πλησιάζουμε προς τα ακραία σημεία, όπου εντάσσονται γλωσσικά στοιχεία έντονα μαρκαρισμένα/σημαδεμένα (marked): Διάγραμμα 1: Το συνεχές λογιότητας (learnedness continuum) [+ΛΟΓΙΟ] [± ΛΟΓΙΟ] [-ΛΟΓΙΟ] 4. Μεθοδολογικός σχεδιασμός Δεδομένου ότι η ηλικιακή ομάδα που είναι κατεξοχήν εξοικειωμένη με τις συμβάσεις του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου είναι αναμφίβολα οι νέοι, ως ομάδα αναφοράς για τη συγκρότηση του δείγματος της παρούσας έρευνας επιλέχθηκαν νεαροί ομιλητές της Ν.Ε., ηλικίας ετών, επιλογή που στηρίχθηκε επιπροσθέτως σε δύο λόγους: α) τα άτομα αυτής της ηλικιακής βαθμίδας έχουν διδαχθεί αποκλειστικά τη Ν.Ε. τόσο στην πρωτοβάθμια, όσο και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, άρα δεν διαθέτουν διμορφικά βιώματα, β) το νεανικό ιδίωμα (youth language, βλ. ενδεικτικά Romaine 1984; Chesire 2 Διαθέσιμος στον Κόμβο του Ινστιτούτου Επεξεργασίας του Λόγου <http://hnc.ilsp.gr/results.asp>. 3 Π.χ. μια [+ΛΟΓΙΑ] στερεότυπη έκφραση (συνταγματικό κριτήριο) μπορεί, ως συμφραστικά ανεξάρτητη (context-free) δομή, να εμφανίζεται στο ανεπίσημο ύφος, παραβιάζοντας το πραγματολογικό κριτήριο. 4 Οι κεντρικοί (central) αυτοί τύποι αποτελούν την ασημάδευτη (unmarked) ποικιλία, που εμφανίζεται ερήμην των άλλων ποικιλιών (by default), ως προεπιλεγμένη/μη χαρακτηρισμένη επιλογή.

4 502 Μαρία Καμηλάκη 1987) συνιστά κατεξοχήν ριζοσπαστική κοινωνιόλεκτο, η οποία, ως αντινόρμα που ικανοποιεί τις πολλαπλές κοινωνικές, ψυχολογικές και επικοινωνιακές τους ανάγκες, εξ ορισμού αντιτίθεται σε μια πρότυπη (standard) γλωσσική ποικιλία με συνδηλώσεις κύρους και επισημότητας, όπως είναι η [+ΛΟΓΙΑ]. Έχει, επομένως, ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε μέσω συγκεκριμένου σώματος γλωσσικών δεδομένων πώς αποτυπώνεται η συνύπαρξη γλωσσικών στοιχείων που εκ πρώτης όψεως φαίνονται ανταγωνιστικά ή και ασυμβίβαστα. Η υιοθετούμενη προσέγγιση είναι εμπειρική και βασίζεται στην ανάλυση γλωσσικού υλικού που συγκεντρώθηκε με ερευνητικό εργαλείο ένα ερωτηματολόγιο ανοικτού τύπου, το οποίο περιελάμβανε την εξής δραστηριότητα παραγωγής λόγου: «Γράψε ένα σε ένα/μια φίλο/-η σου που κατοικεί σε άλλη πόλη, για να του/της πεις τα νέα σου». Ασφαλώς, όπως συμβαίνει πάντοτε σε ανάλογες συνθήκες προσομοίωσης της πραγματικής επικοινωνίας, δεν ήταν δυνατόν να αποφευχθεί εντελώς το παράδοξο του παρατηρητή (observer s paradox, Labov 1972: 61-62, 69, 209), που αναφέρεται στις δυσκολίες τις οποίες ενέχει η συλλογή αυθόρμητων γλωσσικών δεδομένων από τους πληροφορητές. Προκειμένου να περιοριστεί κατά το δυνατόν το εν λόγω μεθοδολογικό πρόβλημα αξιοποιήθηκαν αντιπαραβολικά 56 s της προσωπικής μας αλληλογραφίας, γραμμένα από ομιλητές αντίστοιχης ηλικιακής κατηγορίας, καθώς και τα εργαλεία που διαθέτουν οι σύγχρονες ποσοτικές έρευνες, όπως είναι οι συλλογές ηλεκτρονικών σωμάτων κειμένων και οι μηχανές αναζήτησης, έτσι ώστε τα υπό ανάλυση δεδομένα να συγκριθούν με ένα πολύ ευρύτερο σώμα ελέγχου (monitor corpus). Οι διαδικτυακές βάσεις δεδομένων στις οποίες ανατρέξαμε για τον έλεγχο των ερευνητικών μας υποθέσεων ήταν ο Εθνικός Θησαυρός Ελληνικής Γλώσσας (Ε.Θ.Ε.Γ.) του Ι.Ε.Λ. <http://hnc.ilsp.gr/info.asp>, τα σώματα κειμένων της Πύλης για την Ελληνική Γλώσσα <http://195greek_language. gr> και η μηχανή αναζήτησης Google <http://www.google.com>. Τις δύο ομάδες υποκειμένων που έλαβαν μέρος στην έρευνα συγκρότησαν μαθητές/-τριες της Γ τάξης του Λυκείου και 416 φοιτητές/-τριες Α.Ε.Ι. & Τ.Ε.Ι. 5. Παρουσίαση και ανάλυση δεδομένων Εφαρμόζοντας τα κριτήρια για την απόδοση του χαρακτηριστικού [+ΛΟΓΙΟ] στο υλικό που αποδελτιώθηκε από τα μαθητικά και τα φοιτητικά ερωτηματολόγια, καταλήξαμε σε μια σειρά γλωσσικών μεταβλητών 5 διαφορετικών επιπέδων οι οποίες αποτυπώνουν αντιπροσωπευτικές εκδηλώσεις της [+ΛΟΓΙΑΣ] ποικιλίας στο corpus που συγκεντρώθηκε. Διευκρινίζεται ότι στην παρουσίαση των δεδομένων που ακολουθεί οι διάφοροι παρατιθέμενοι τύποι δεν έχουν υποστεί φιλολογική διόρθωση αλλά αναγράφονται όπως εντοπίστηκαν στα ερωτηματολόγια. Οι συντομογραφίες Μ και Φ υποδηλώνουν την ομάδα των μαθητών και των φοιτητών αντίστοιχα Ποσοτική προσέγγιση: είδος και κατανομή των λόγιων στοιχείων Από ποσοτική πλευρά κατέστη εμφανές ότι η συνολική παρουσία λόγιων τύπων, δομών και φαινομένων στον νεανικό λόγο που μελετήθηκε είναι πολύ περιορισμένη και εξωσυστηματική σε σχέση με τις κεντρικές και παραγωγικές δομές της Ν.Ε.: σε ένα μαθητικό corpus λέξεων εντοπίσαμε μόλις 691 λόγιους τύπους, ενώ στο φοιτητικό corpus η αναλογία είναι 254 τύποι σε λέξεις (Πίνακας 2): 5 Ως γλωσσική μεταβλητή (linguistic variable, Labov 1972: 271) ορίζεται κάθε γλωσσικό στοιχείο σε οποιοδήποτε επίπεδο ανάλυσης, το οποίο παρουσιάζει μεν ποικιλία πραγμάτωσης στη γλωσσική χρήση, αλλά διατηρεί την ίδια αναφορική σημασία και συμμεταβάλλεται με εξωγλωσσικούς (π.χ. κοινωνική τάξη, φύλο, ηλικία) ή/και ενδογλωσσικούς παράγοντες (φωνολογικό περιβάλλον, γραμματική κατηγορία κ.ο.κ.).

5 Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου 503 Πίνακας 2: Συνολικά αποτελέσματα ανά ομάδα υποκειμένων Ομάδα υποκειμένων N Συνολικός αριθμός λέξεων Μέσο μήκος απαντήσεων (λέξεις) Άθροισμα [+ΛΟΓΙΩΝ] γλωσσικών τύπων Μαθητές Φοιτητές Σύνολο Παρά την περιθωριακή κατανομή της, η διάκριση [± ΛΟΓΙΟ] στα μαθητικά και φοιτητικά s εκδηλώθηκε σε όλα τα επίπεδα ανάλυσης (φωνολογικό, μορφολογικό, συντακτικό, λεξιλογικό), εντοπιζόμενη κυρίως στις εξής γλωσσικές μεταβλητές με τον αντίστοιχο αριθμό εμφανίσεών τους στα δύο corpora (Πίνακας 3): Πίνακας 3: Κατανομή [+ΛΟΓΙΩΝ] γλωσσικών μεταβλητών ανά ομάδα υποκειμένων [+ΛΟΓΙΑ] μεταβλητή Ομάδα υποκειμένων Μαθητές Φοιτητές Σύνολο Συμφωνικά συμπλέγματα Γενική σε -εως Επίθετα (-ης/-ες, -ύς/-εία/-ύ) Μετοχή Ενεστώτα (ενεργητική, μεσοπαθητική) Εσωτερική «αύξηση» Μεσοπαθητικός Αόριστος Προθετικές φράσεις Αναφορική αντωνυμία οποίος/-α/-ο Επιρρήματα Στερεότυπες εκφράσεις Σύνολο Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι η στατιστική παρουσία των λόγιων επιθέτων αντιπροσωπεύει μόλις το 0.51% του συνόλου των επιθέτων που χρησιμοποιήθηκαν στο μαθητικό corpus και το 0.56% των επιθέτων του φοιτητικού. Αντίστοιχα, τα λόγια επιρρήματα εμφανίζουν ποσοστά 1.53% στα μαθητικά s και 1.92% στα φοιτητικά, οι λόγιες προθετικές φράσεις 3.8% και 3.5% και ο αναφορικός δείκτης οποίος 7.3 % και 9.5%. Σχετικά πιο αυξημένο είναι το αλλόμορφο σε -εως που καλύπτει το 13.8% του συνόλου των γενικών, ενώ μοναδική μεταβλητή με υπολογίσιμη συχνότητα χρήσης αναδείχθηκαν τα λόγια συμφωνικά συμπλέγματα, με ποσοστά 29.9% στα μαθητικά ερωτηματολόγια και 39% στα φοιτητικά, γεγονός που αποδεικνύει 6 Από το σύνολο των συμφωνικών συμπλεγμάτων που παρουσιάζουν διακύμανση μεταξύ [+ΛΟΓΙΑΣ] και [-ΛΟΓΙΑΣ] φωνητικής παραλλαγής εστιάσαμε την προσοχή μας στους συνδυασμούς άηχων και τριβόμενων κλειστών που βρίσκονται σε σχέση ελεύθερης εναλλαγής, δηλαδή η επιλογή των οποίων έχει ουδετεροποιηθεί φωνολογικά και συνιστά υφολογική διαφοροποίηση υπέρ ενός περισσότερο ή λιγότερο λόγιου ύφους (τακτικός/ταχτικός, φθηνός/φτηνός κ.λπ.). Διτυπίες με λειτουργική σημασία (π.χ. λεπτά / λεφτά) δεν καταμετρήθηκαν, εφόσον μαθαίνονται ως διαφορετικά λεξήματα. 7 Αν θεωρήσουμε ότι υπάρχει ένα συνεχές λεξικών συνδυασμών (Howarth 1998: 28), το οποίο αρχίζει από τις αδέσμευτες φράσεις (free phrases) και καταλήγει στις στερεότυπες εκφράσεις (idioms), στην παρούσα εργασία, παρακάμπτοντας την ποικιλία της βιβλιογραφίας ως προς τη σχετική ορολογία (π.χ. λεξικές φράσεις, πολυλεκτικά σύνθετα, συμφραστικά σύμπλοκα, φρασεολογισμοί κ.λπ.), χρησιμοποιούμε για λόγους μεθοδολογικής διευκόλυνσης τον όρο έκφραση γενικευτικά, προκειμένου να καλύψουμε συνολικά πολυλεκτικούς σχηματισμούς με στερεότυπη μορφή (πβ. και Ιορδανίδου 2005: 7).

6 504 Μαρία Καμηλάκη ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση η νόρμα της Ν.Ε. περιλαμβάνει γνήσια διμορφία, μη επιτρέποντας να θεωρήσουμε τους λόγιους τύπους ως δευτερεύουσα παραλλαγή. Αν συνοψίσουμε σε έναν υφομετρικό δείκτη λογιότητας την υφολογική πυκνότητα 8, δηλαδή την περιεκτικότητα του κάθε corpus σε λόγια στοιχεία σε σχέση με τον συνολικό αριθμό λέξεων, η μέση τιμή του είναι 0.68 για τους μαθητές και 0.87 για τους φοιτητές αντίστοιχα (Πίνακας 4). Παρεμφερής (1.02) ήταν η μέση τιμή του δείκτη λογιότητας και στο συγκριτικό corpus της προσωπικής μας αλληλογραφίας. Πίνακας 4: Υφομετρικός δείκτης λογιότητας Ομάδα υποκειμένων N Mέση τιμή Τυπική απόκλιση Τυπικό σφάλμα Μαθητές Φοιτητές Ποιοτική ανάλυση Η εφαρμογή του γενικού πλαισίου των κριτηρίων λογιότητας στο μαθητικό και το φοιτητικό corpus οδήγησε σε ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις αναφορικά με τις ιδιαίτερες εκφάνσεις και τις εξειδικευμένες λειτουργίες της ποικιλίας [± ΛΟΓΙΟ] στο κειμενικό είδος των μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Τα κυριότερα ευρήματα της ποιοτικής ανάλυσης των γλωσσικών μας δεδομένων συνοψίζονται στα εξής: Παράγοντες που σχετίζονται με το γλωσσικό σύστημα Σε ό,τι αφορά τα δομικά κριτήρια της λόγιας προέλευσης, της παγίωσης και της παραδειγματικής συνύπαρξης υφολογικά διαφοροποιημένων διτυπιών, επιβεβαιώθηκε τόσο η ισχύς, όσο και η μεταξύ τους αλληλεπίδραση. Ενδεικτικά αναφέρουμε ότι σε πολλές περιπτώσεις διτυπιών (παραδειγματικό κριτήριο), η επιλογή μεταξύ των δύο τύπων ρυθμίστηκε με βάση τη [+ΛΟΓΙΑ] προέλευση (ετυμολογικό κριτήριο): π.χ. από την παρατήρηση της κατανεμητικής σχέσης μεταξύ των δύο φωνητικών παραλλαγών των συμφωνικών συμπλεγμάτων, διαπιστώθηκε ότι λέξεις [+ΛΟΓΙΑΣ] καταγωγής (απέκτησα, συνταρακτικά, να εισαχθώ) ή πλασμένες με βάση [+ΛΟΓΙΑ] σχηματιστικά πρότυπα (διαδίκτυο) συνήθως διατηρούν το [+ΛΟΓΙΟ] σύμπλεγμα 9. Σε άλλες πάλι περιπτώσεις αλλομορφίας, πρωτεύων παράγοντας για την επιλογή της [+ΛΟΓΙΑΣ] παραλλαγής αναδείχθηκε πρωτίστως η παγίωση (συνταγματικό κριτήριο): (1) (Μ): «Έχω πέσει με τα μούτρα στα πανελλαδικώς (vs πανελλαδικά) εξεταζόμενα μαθήματα». (2) (Φ): «Περάσαμε τέλεια το τριήμερο, χορός μέχρι τελικής πτώσεως (vs πτώσης) το Σαββατοκύριακο και την Καθαροδευτέρα εκδρομή στο βουνό!» Παράγοντες που σχετίζονται με τη χρήση Ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ευρήματα που σχετίζονται με τους συγκειμενικούς και τους πραγματολογικούς παράγοντες χρήσης των λόγιων στοιχείων στα νεανικά s. Όπως παρατηρήθηκε, οι λόγιοι τύποι απαντούν μεμονωμένοι, χωρίς να εντάσσονται σε ευρύτερα δίκτυα λογιότητας (learnedness networks), γεγονός που οφείλεται στην [- 8 Ως λεξική πυκνότητα (Halliday 1985: 64) ορίζεται «ο λόγος (ratio) των λέξεων περιεχομένου (lexical items) που περιέχονται σε ένα κομμάτι λόγου προς τον συνολικό αριθμό λέξεων του ίδιου κομματιού». 9 Αντίθετα, λέξεις της δημοτικής (π.χ. άπαιχτη, ξενυχτάδικα) εμφανίζουν την [-ΛΟΓΙΑ] παραλλαγή, εκτός κι αν έχουν υποστεί λόγια επιρροή (λ.χ. χθες < χτες, πβ. Μικρός, Γαβριηλίδου, Λαμπροπούλου & Δούκας 1996).

7 Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου 505 ΕΠΙΣΗΜΟΤΗΤΑ] του επικοινωνιακού πλαισίου, η οποία δεν ευνοεί την εκτεταμένη χρήση στοιχείων από πρότυπες (standard) ποικιλίες. Η διαπίστωση αυτή, η οποία συνάδει με τα πορίσματα της ποσοτικής/στατιστικής ανάλυσης, περιορίζει την πρωτοτυπική ισχύ του συγκειμενικού και του πραγματολογικού κριτηρίου για την απόδοση της τιμής [+ΛΟΓΙΟ] σε ένα γλωσσικό τεμάχιο ή δομή, αποδεικνύοντας ότι οι [+ΛΟΓΙΟΙ] τύποι δεν αποτελούν ποικιλία αποκλειστικά του επίσημου γραπτού λόγου, αλλά εμφανίζονται σε χαμηλή συχνότητα και σε κειμενικά είδη του ανεπίσημου ύφους, όπως τα μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ενίοτε, μάλιστα, συνυπάρχουν με στοιχεία διαφορετικών υφολογικών ποικιλιών, όπως είναι οι τυπικές εκφράσεις οικειότητας της νεανικής αργκό (χαιρετισμοί: μάκια, hi, hello, προσφωνήσεις: darling, ζουζούνι, συντομογραφημένες συνθηματικές λέξεις: τέσπα, τα μελέ κ.ο.κ.), ενισχύοντας την άποψη περί ανάμειξης υφολογικών επιπέδων που χαρακτηρίζει εν γένει τον λόγο της ηλεκτρονικής επικοινωνίας: (3) (Φ): «Ζουζουνέλω μου τί μου κάνεις; Πώς τα πάς; Εγώ εδώ μια χαρά περνάω. Ωραία και ήσυχα. Με το Πανεπιστήμιο αρκετά καλά, όλως παραδόξως παρακολουθώ αυτό το εξάμηνο». (4) (Μ): «Hi there! Εύχομαι όλα καλά και να έχεις ελαφρώς προσαρμοστεί πλέον στις νέες συνθήκες». (5) (Μ): «Ζουζούνι μου, πού χάθηκες; Ούτε ένα sms ζωής. Έτσι ξηγιέσαι; Τέσπα, επί του θέματος. Εδώ τα πράγματα έχουν ζορήσει...». (6) (Φ): «Hey darling! Χαθήκαμε!! Πώς πάει η ζωή?? Άσε...εδώ τρέξιμο... Εξεταστική και δεν συμμαζεύεται!!!!! Έχω όμως τρελά νέα!!! Από πού να αρχίσω!!!! Καταρχάς το κεφάλαιο διακοπές...». Τέλος, σε ό,τι αφορά το χρηστικό κριτήριο της συχνότητας εμφάνισης, ρυθμιστικός αναδείχθηκε ο ρόλος του όχι μόνο για την περιθωριοποίηση στοιχείων [+ΛΟΓΙΑΣ] προέλευσης - σε περίπτωση χαμηλής συχνότητας - αλλά και για τον αποχαρακτηρισμό τους - σε περίπτωση υψηλής συχνότητας: π.χ. στο πεδίο των [+ΛΟΓΙΩΝ] προθετικών φράσεων εντοπίσαμε εκφράσεις με συγκριτικά αυξημένη συχνότητα χρήσης (π.χ. εν τω μεταξύ, κατά πάσα πιθανότητα, προς το παρόν, κατά τα άλλα), οι οποίες, όπως επιβεβαιώνεται από τα συγκριτικά στατιστικά στοιχεία του σώματος ελέγχου, είναι συνηθισμένες στον καθημερινό λόγο, άρα και αποχαρακτηρισμένες. Αντίθετα, εκφράσεις με χαμηλότερη συχνότητα ανήκουν στο απαιτητικό 10 λεξιλόγιο του καλλιεργημένου ύφους (λ.χ. εν μέρει, εν ολίγοις, επί του θέματος, προ των πυλών, κατά συνέπεια) ή είναι αρχαϊστικές 11 και φέρουν κοινωνιογλωσσικές συνδηλώσεις (περί του σχολείου, εις το επανιδείν). Υπάρχει δηλαδή σαφής επίδραση της συχνότητας χρήσης στην τοποθέτηση ενός στοιχείου κατά μήκος του συνεχούς της λογιότητας Κοινωνιοπραγματολογικές (sociopragmatic) 12 λειτουργίες Παρά την περιορισμένη λειτουργική τους αξία, οι λόγιοι τύποι, δομές και φαινόμενα εμφανίζουν στο περιβάλλον του ηλεκτρονικού γραμματισμού μια σειρά από 10 Για λέξεις, φαινόμενα ή δομές που χρησιμοποιούνται στον επιμελημένο προφορικό και κυρίως στον γραπτό λόγο, των οποίων η χρήση αντανακλά την κοινωνιογλωσσική προσπάθεια του ομιλητή να ανταποκριθεί σε απαιτητικές επικοινωνιακές περιστάσεις (βλ. Μπακάκου-Ορφανού 2003: 164). 11 Για γλωσσικά στοιχεία που δεν προσαρμόζονται στο τυπικό της Ν.Ε., αλλά διατηρούνται φωτογραφικά σαν γλωσσικά απολιθώματα με περιθωριακή συχνότητα. 12 Όρος που προέρχεται από τον χώρο της διδασκαλίας δεύτερης/ξένης γλώσσας και προσδιορίζει την επίδραση των κοινωνικών συνθηκών και των πολιτισμικών αξιολογήσεων στις επιμέρους γλωσσικές επιλογές του/της ομιλητή/-τριας (Leech 1983: 10, the sociological interface of pragmatics ).

8 506 Μαρία Καμηλάκη κοινωνιοπραγματολογικές λειτουργίες, που, σε αντίθεση με τις συστηματικές 13, στις οποίες η χρήση της [+ΛΟΓΙΑΣ] ποικιλίας υπαγορεύεται από εσωτερικές ανάγκες του γλωσσικού συστήματος, φέρουν έντονους εξωγλωσσικούς συμβολισμούς, αφού ρυθμίζονται από τη συντονισμένη αλληλεπίδραση κοινωνιογλωσσικών παραγόντων, επικοινωνιακών κινήτρων και μεταγλωσσικών τοποθετήσεων. Οι λειτουργίες αυτές είναι οι εξής: Xιουμοριστική. Αναλύοντας τα γλωσσικά δεδομένα υπό την οπτική της Γενικής Θεωρίας για το Γλωσσικό Χιούμορ (Attardo & Raskin 1991), ο αστεϊσμός αναφύεται από την ασυμβατότητα που προκύπτει από την ενσωμάτωση της καθαρεύουσας στη σύγχρονη γλώσσα (Σετάτος 1973: 88-89). Η Γεωργακοπούλου (2006: ; πβ. Κανάκης 2008) κάνει λόγο για εναλλαγές ύφους, στηριζόμενες στη διάκριση ανάμεσα σε ανεπίσημες και επίσημες ποικιλίες, οι οποίες συχνά χρησιμοποιούν ένα λογιότερο, πιο προσποιητό ύφος, με αποτέλεσμα η ανάμειξη στοιχείων ξένων προς τη Ν.Ε. να καθίσταται εύκολα αναγνωρίσιμη ως υπερβολική ή συνειδητή (πβ. register humour, Αttardo 1994: , , 2001: ): (7) (Μ): «...Όλα είναι μια πίκρα, παντού πίεση! Άντε να περάσει κι αυτός ο χρόνος. Τι τραβάμε κι εμείς οι μαθηταί. Καλά που υπάρχει και το Σάββατο...». (8) (Μ): «Απλά μάλλον είμαι κάπως εύθραυστη, γιατί τη μια στιγμή γελάω και σε μισό λεπτό μπορεί να έχω βάλει τις φωνές ή να αρχίσω να χτυπιέμαι! Όπως καταλαβαίνεις, η κατάσταση βαίνει επικινδύνως!...περιμένω τα νέα σου εναγωνίως!». (9) (Μ): «Εσύ πώς πέρασες; Πήγες μπουζούκια; Έριξες καμιά γυροβολιά ή μούχλιασες τελείως; Είχε κανένα καλό μανάρι εκεί ή άκρα του τάφου σιωπή;» (10) (Φ): «Δεν ξέρεις την περίφημη αρχή τα αγαθά κ(λ)όποις κτώνται ;». (11) (Μ): «Η οικογένεια είναι καλά (πάμε Πράγα στις 25!). Το ίδιο εύχομαι και δι εσέ (!). Τίποτα το ιδιαίτερο δε συμβαίνει στην κωλόπολη που μένω...». Η χιουμοριστική αξιοποίηση των λόγιων τύπων σχετίζεται με τη διαδικασία διαμόρφωσης συλλογικών ταυτοτήτων των νέων: το γέλιο που προκαλείται από τη χιουμοριστική στόχευση (target, Attardo 2001: 23-24) αντικατοπτρίζει την ασφάλεια και την οικειότητα που αισθάνονται τα μέλη του νεανικού κοινωνικού δικτύου (social network, Milroy 1987: 45-62), η οποία τους δίνει τη δυνατότητα να αξιολογούν το ένα τις πράξεις του άλλου χωρίς η πρόθεσή τους να θεωρείται υπονομευτική, χωρίς δηλαδή να θίγεται το θετικό τους πρόσωπο (face) (Boxer & Cortes-Conde 1997: 280). Ταυτόχρονα, η αποδοχή του χιούμορ από τους αποδέκτες-συνομηλίκους είναι ενδεικτική του εμείς, δηλαδή της πλευράς εκείνης της ταυτότητάς τους που σχετίζεται με το γεγονός ότι αποτελούν μέλη μιας ομάδας με κοινές παραδοχές και βιώματα Φατική/επαφική. Αξιοσημείωτη είναι η επαφική (πβ. Jakobson 1998: 55-67) λειτουργία των λόγιων στοιχείων στον ηλεκτρονικό λόγο, προκειμένου να εδραιωθεί η φατική επικοινωνία στο απρόσωπο περιβάλλον του διαδικτύου. Σε αυτή τους τη χρήση, οι λόγιες εκφράσεις επέχουν θέση εισαγωγικής προσφώνησης (12-14) ή αποφώνησης (15-18) στο ηλεκτρονικό μήνυμα και επιτελούν τον ρόλο μηχανισμών θετικής ευγένειας (βλ. Sifianou 1992) με παράδοξο ωστόσο τρόπο, στην ουσία μέσω γλωσσικών 13 Τέτοιες συστηματικές λειτουργίες είναι η διακριτική, για την κάλυψη κενών του συστήματος (π.χ. ενεπλάκην, διάκειται, υφίστανται, απτόητος, ευγνώμων, ευώδης, αψευδές, εναγόμενος, πληγέντες) και η νεολογική, για την απόδοση ξένων λέξεων ή/και τον σχηματισμό καινούργιων εννοιών του τρέχοντος λεξιλογίου (π.χ. διαδίκτυο, ευρυζωνικότητα, τηλεδιάσκεψη, ιστολόγιο). Βλ. σχετικά Καμηλάκη 2009.

9 Η ποικιλία [± ΛΟΓΙΟ] σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου 507 στρατηγικών αρνητικής ευγένειας, αν ληφθεί υπόψη ότι η τυπική χρήση της καθαρεύουσας ευνοεί την κοινωνική απόσταση σημειώνεται δηλαδή μια αντιστροφή της κανονικής χρήσης μαρκαρισμένων/σημαδεμένων (marked) τύπων που βρίσκονται στο [+ΛΟΓΙΟ] άκρο του συνεχούς: (12) (Μ): «Χαίρε! Τι νέα; Όλα καλά; Καμιά καλή συναυλία παίζει;...». (13) (Μ): «Καλησπέρα, φίλτατε. Τι πράττεις τας τελευταίας ημέρας; Έλα, ρε μαλάκα της θεωρητικής. Τι κάνεις; Πώς πέρασες στην εκδρομή;». (14) (Μ): «Αγαπητέ και φίλτατε συμμαθητά μου. Η «παοκάρα», όπως εσύ λες, είναι πάνω από όλα ιδέα...». (15) (Μ): «Το καλοκαίρι θα κανονίσουμε να βρεθούμε. Μην το αναβάλλεις. Χαίρε, φίλτατε! Μάκια». (16) (Μ): «Φυσικά στο φετινό πρόγραμμα δε λείπει η διασκέδαση, βγαίνω κάθε Σάββατο και το γλεντάω μέχρι πρωίας. Ελπίζω να είσαι καλά. Ειλικρινά υμέτερη, Κωνσταντίνα». (17) (Μ): «Σε λίγες μέρες [...] θα τα πούμε από κοντά. Εις το επανοιδείν!» (18) (Μ): «Αναμένω εναγωνίως απάντησή σου και...i hope to see you soon». Στα παραπάνω παραδείγματα, τα λόγια στοιχεία αποβάλλουν το κοινωνιογλωσσικό τους φορτίο ως πρότυπης (standard) ποικιλίας και μετατρέπονται σε δείκτες ενδοομαδικής αλληλεγγύης (intra-group solidarity markers) με παιγνιώδη διάθεση οι οποίοι συμβάλλουν στην ενίσχυση των δεσμών συνοχής του δικτύου της νεανικής παρέας, παρά το γεγονός ότι προέρχονται από μια εντελώς διαφορετική, ή και φαινομενικά ασυμβίβαστη, γλωσσική παράδοση. Οι συγκεκριμένοι πειραματισμοί με τις γλωσσικές συμβάσεις, πέρα από έντεχνες επιδείξεις γλωσσικής ικανότητας ή αστεϊσμούς μεταξύ της νεανικής παρέας, σε ένα δεύτερο επίπεδο αποτελούν επικοινωνιακές στρατηγικές με τις οποίες οι χρήστες, αξιοποιώντας στο μέγιστο τις δυνατότητες που τους παρέχει ο γλωσσικός κώδικας, μαθαίνουν να λειτουργούν μέσα στο παράδοξο και αχανές περιβάλλον του διαδικτύου, που μοιάζει μεν με την προφορική επικοινωνία, αλλά ταυτοχρόνως έχει και τους περιορισμούς της γραπτής. 6. Ανακεφαλαίωση - συμπεράσματα Μέσα από την ανάλυση των εμπειρικών δεδομένων του μαθητικού και του φοιτητικού corpus αναδείχθηκε ότι, παρά τις ισχυρές πιέσεις τις οποίες ασκεί στα μέλη του το κοινωνικό δίκτυο των συνομηλίκων για συμμόρφωση προς τον κοινό κώδικα της νεανικής παρέας, λόγια στοιχεία όλων των επιπέδων βρίσκουν τη θέση τους, έστω και περιθωριακή, σε αυτό το μωσαϊκό ποικίλων γλωσσικών πόρων και τάσεων, ενισχύοντας την πολυφωνία και την πολυσυλλεκτικότητα της ηλεκτρονικής επικοινωνίας. Εκφράζοντας ιδιοσυγκρασιακά χαρακτηριστικά της νεανικής ηλικίας, όπως είναι το χιούμορ, η δημιουργικότητα και ο αυθορμητισμός, οι λόγιοι τύποι στα μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου φαίνεται να ικανοποιούν την ανάγκη των ομιλητών για εκφραστική πρωτοτυπία και ανεύρευση εναλλακτικών τρόπων διατύπωσης σε ένα κειμενικό είδος με το οποίο έχουν καθημερινή τριβή, καταδεικνύοντας εύγλωττα ότι ανάμεσα στις διάφορες ποικιλίες του γλωσσικού ρεπερτορίου δεν υπάρχουν στεγανά ή διαχωριστικές γραμμές. Βιβλιογραφία Αναστασιάδη-Συμεωνίδη A. & Α. Φλιάτουρας (2003). «Η διάκριση [ΛΟΓΙΟ] και [ΛΑΪΚΟ] στην ελληνική γλώσσα. Ορισμός και ταξινόμηση». Πρακτικά 6ου Διεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας (Ρέθυμνο, Σεπτεμβρίου 2003). Ρέθυμνο: Πανεπιστήμιο Κρήτης. <http://www. philology.uoc.gr/conferences/6thicgl/gr.htm>.

10 508 Μαρία Καμηλάκη Angell D. & Β. Heslop (1994). The Εlements of Style: Communicate Effectively via Electronic Mail. Reading, MA: Addison-Wesley. Attardo S. (1994). Linguistic Theories of Humour. Berlin: Mouton de Gruyter. Attardo S. (2001). Humorous texts: A semantic and pragmatic analysis. Humour Research 6. Berlin: Mouton de Gruyter. Attardo S. & V. Raskin (1991). Script theory revis(it)ed: Joke similarity and joke representation model. Humour 4 (3/4): Boxer D. & F. Cortes-Conde (1997). From bonding to biting: Conversational joking and identity display. Journal of Pragmatics 27: Γεωργακοπούλου A. (2001). «Vlepeis ellinika sto mail sou?». Αφιέρωμα Το ελληνικό γλωσσικό περιβάλλον στο διαδίκτυο. Εφημερίδα Η Καθημερινή, Τέχνες και Γράμματα ( ). Γεωργακοπούλου Α. (2006). «Κειμενική και επικοινωνιακή πολυτροπικότητα: Οι νέες τεχνολογίες στη διδακτική πράξη». Στο Δ. Γούτσος, Μ. Σηφιανού, Α. Γεωργακοπούλου & Σ. Μοσχονάς (επιμ.), Η ελληνική ως ξένη γλώσσα: Από τις λέξεις στα κείμενα. Αθήνα: Εκδόσεις Πατάκη, Γούτσος Δ. (2006). «Δομή και γλωσσικές ενδείξεις σε διαμεσολαβημένα κειμενικά είδη της ελληνικής». Στο Ο κόσμος των κειμένων. Μελέτες αφιερωμένες στον Καθηγητή Γεώργιο Μπαμπινιώτη. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα, Cheshire J. (1987). Age- and generation-specific use of language. In U. Ammon, N. Dittmar & K.J. Mattheier (eds.). Sociolinguistics. An International Handbook of the Science of Language and Society, Vol. 1. Berlin/N. York: de Gruyter, Danet B. & S. Herring (eds.) (2003). The Multilingual Internet: Language, Culture and Communication in Instant Messaging, and Chat. Special issue of the JCMC 9(1). <http://www.ascusc.org/ jcmc/vol9/issue1/>. Georgakopoulou A. (1997). Self-presentation and interactional alliances in discourse: The style and code-switches of Greek messages. International Journal of Applied Linguistics 7: Halliday M.A.K. (1985). Spoken and Written Language. Geelong, Vic.: Deakin University Press. Hawisher G. & C. Selfe (eds.) (2000). Global Literacies and the World Wide Web. London: Routledge. Howarth P. (1998). Phraseology and second language proficiency. Applied Linguistics 19 (1): Ιορδανίδου Α. (2005). Οδηγός της Νεοελληνικής Γλώσσας. Αθήνα: Εκδόσεις Πατάκη. Jakobson R. (1998). «Γλωσσολογία και Ποιητική». Στο Δοκίμια για τη γλώσσα της λογοτεχνίας, μτφρ. Α. Μπερλής. Αθήνα: Εκδόσεις Εστίας, Kαμηλάκη Μ. (2009). Tα λόγια στοιχεία στη νεανική επικοινωνία: Κοινωνιοπραγματολογική διερεύνηση της ποικιλίας [± ΛΟΓΙΟ] στον γραπτό λόγο νεαρών ομιλητών της Νέας Ελληνικής. Αδημοσίευτη Διδακτορική Διατριβή. Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Κανάκης Κ. (2008). «Η στρατηγική χρήση κοινωνιογλωσσικών παραμέτρων στο ευθυμογράφημα της Έλενας Ακρίτα τη δεκαετία του 1980 και σήμερα». Στο Π. Πολίτης (επιμ.), Ο λόγος της μαζικής επικοινωνίας. Το ελληνικό παράδειγμα. Θεσσαλονίκη: Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών-Ίδρυμα Μ. Τριανταφυλλίδη, Κουτσογιάννης Δ. (2006). «Γραμματισμός και τεχνολογικός γραμματισμός». Στο Δ. Δαγδιλέλης & Δ. Ψύλλος (επιμ.), Πρακτικά 5ου Συνεδρίου ΕΤΠΕ.<http://www.etpe.gr/>. Labov W. (1972). Sociolinguistic Patterns. Philadelphia: University of Pennsylvania Press. Leech G. (1983). Principles of Pragmatics. London: Longman. Μendelshon P. (1998). Juste pour voir! Petit voyage dans les mondes virtuels. Le temps stratégique 82 (Ιούλιος-Αύγουστος). Genève. Μικρός Γ., Μ. Γαβριηλίδου, Π. Λαμπροπούλου & Γ. Δούκας (1996). «Χθες ή χτες: Μια ποσοτική μελέτη φωνητικών και μορφολογικών στοιχείων σε κείμενα της νέας ελληνικής». Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 16: Milroy L. (1987²). Language and Social Networks. Oxford: Blackwell. Μπακάκου-Ορφανού Α. (2003). «Επίπεδα λεξιλογίου». Πρακτικά Συνεδρίου Γλώσσα & Πολιτισμός. Ευρωπαϊκό Έτος Γλωσσών. Αθήνα: Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Murray D. (2000). Changing Technologies, Changing literacy communities?. Language Learning & Technology 4 (2): Romaine S. (1984). The Language of Children and Adolescents. The Acquisition of Communicative Competence. Oxford: Blackwell. Σετάτος Μ. (1973). «Φαινομενολογία της καθαρεύουσας». Επιστημονική Επετηρίδα της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης 12: Sifianou M. (1992). Politeness Phenomena in England and Greece: A Cross-Cultural Perspective. Oxford: Clarendon Press. Φιλιππάκη-Warburton Ε. (2000). «Γραµµατική και σχολική παιδεία». Γλωσσικός Υπολογιστής 2:

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac. Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.cy 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4,

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση.

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Γραμματισμός: έννοια-παιδαγωγικές συνέπειες Σήμερα, στην αναπτυγμένη τεχνολογικά

Διαβάστε περισσότερα

γλωσσικέςεπιλογές λειτουργίες/περικείµενα -Μιαφοράκιένανκαιρό -ΛαέτηςΑθήνας - Συµπληρώστε τα κενά. - Προσοχή, παρακαλώ! Μην αφήνετε - σήµερα φιλοξενούµε τον κύριο Γάτο -Τσουκαλάςόπ. π. σ. 55 - Κεραµεικός,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013 Αθήνα 08-08-2013 ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ Το Διατμηματικό Πρόγραμμα Διδασκαλίας της Νέας Ελληνικής ως Ξένης Γλώσσας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών προκηρύσσει για το ακαδ. έτος 2013 2014 δεκαπέντε

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015)

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Οκτώβριος 2014 Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015) Γλωσσική Εκπαίδευση - Εκπαίδευση στον Γραμματισμό:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Έκδοση Α Διεύθυνση Επιμόρφωσης & Κατάρτισης Ιανουάριος 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το μοντέλο των τριών κύκλων... 3 1.1 Α κύκλος:

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό σεμινάριο. Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές εφαρμογές ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Επιμορφωτικό σεμινάριο. Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές εφαρμογές ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιμορφωτικό σεμινάριο Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης Σωφρόνης Χατζησαββίδης Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης 1 ΣΚΟΠΟΣ Oι σύγχρονες κριτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα και επικοινωνιακές δραστηριότητες στα νέα βιβλία της γλώσσας: μια κριτική εξέταση

Κείμενα και επικοινωνιακές δραστηριότητες στα νέα βιβλία της γλώσσας: μια κριτική εξέταση Κείμενα και επικοινωνιακές δραστηριότητες στα νέα βιβλία της γλώσσας: μια κριτική εξέταση Στόχος της ανακοίνωσης είναι να εξεταστούν κριτικά οι προσεγγίσεις που χρησιμοποιούνται στα νέα βιβλία της γλώσσας,

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΕ ΤΥΠΟΥΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΕ ΤΥΠΟΥΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΕ ΤΥΠΟΥΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ https://sym.pblogs.gr ΕΙΔΗ ΛΟΓΟΥ ΤΙ ΣΤΟΧΕΥΩ ; ΑΝΑΦΟΡΙΚΟΣ Κειμενικό είδος ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΙΚΟΣ Κειμενικό είδος ΤΙ ΣΤΟΧΕΥΩ ; Αφήγηση, περιγραφή,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΑΝΟΥΣΟΣ ΕΜΜ. ΚΑΜΠΟΥΡΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ, PhD ΙΑΤΡΙΚHΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η επιστημονική έρευνα στηρίζεται αποκλειστικά στη συστηματική μελέτη της εμπειρικής

Διαβάστε περισσότερα

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Φυλλάδιο Εργασίας 1 Ενδεικτικές Απαντήσεις Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Κωνσταντίνος Κακαρίκος, Ευφροσύνη Κοντοκώστα k_kakarikos@hotmail.com efkodok@yahoo.gr Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη Μαρίνα Ματθαιουδάκη Περίληψη Τα Ηλεκτρονικά Σώματα Κειμένων (ΗΣΚ) αποτελούνται από σειρά κειμένων (γραπτών ή προφορικών) και είναι αποθηκευμένα σε ηλεκτρονική μορφή και προσβάσιμα με τη χρήση εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Μ. ΤΣΙΓΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. Γενικά για την εργασία: Η εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής

Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής 21-22 Μαρτίου 2014, Λευκωσία 16-17 Μαΐου 2014, Λεμεσός Η αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόμβος της γλωσσικής εκπαίδευσης

Ο ρόμβος της γλωσσικής εκπαίδευσης Ο ρόμβος της γλωσσικής εκπαίδευσης Το παράδειγμα του παράγω Έκδοση Α Διεύθυνση Επιμόρφωσης & Κατάρτισης Ιανουάριος 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το θεωρητικό μοντέλο του ρόμβου... 3 2. Το μοντέλο του ρόμβου μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΡΙΓΩΝΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ

Η ΤΡΙΓΩΝΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ Δρ. ΑΔΑΜΑΝΤΙΑ Κ. ΣΠΑΝΑΚΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ-ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΚΠ65 Η ΤΡΙΓΩΝΟΠΟΙΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ Τι είναι η τριγωνοποίηση; Ποια είδη τριγωνοποίησης υπάρχουν; Πώς να επιλέξουμε το κατάλληλο είδος; Τι μας προσφέρει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ «Η ΧΡΗΣΗ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ ΤΟΥ ΠΥΡΓΟΥ» ΟΚΤΩΒΡΗΣ 2005 Η "ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ"... 3 ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΔΙΟΥ... 3 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (1) ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ, ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΕΥ017 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Ζ (ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ) ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ECTS κατ ιδίαν μελέτη (μελέτη, προετοιμασία ασκήσεων, εργασίας, παρουσίασης)

ECTS κατ ιδίαν μελέτη (μελέτη, προετοιμασία ασκήσεων, εργασίας, παρουσίασης) 1 Κωδικός: ΥΔ0008 Τίτλος: Διδασκαλία γλώσσας και νέες τεχνολογίες Διδακτικές Μονάδες European Credit Transfer System Συνολικός Φόρτος εργασίας δια ζώσης συμμετοχή (διάλεξη, εργαστήρια, σεμινάρια, φροντιστηριακή

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Γ Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2011-2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» Διδάσκων: Κ. Χρήστου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ»

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» 1.1 Βασικές κατευθύνσεις Η αξιολόγηση ενός μαθήματος είναι αρχικά θέμα προσδιορισμού και κατανόησης της ταυτότητάς του. Θέματα όπως είναι ο τίτλος του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ------ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο

ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο Καθ. Β. Δενδρινού Τι είναι η «Τράπεζα Θεμάτων»; H «Τράπεζα Θεμάτων» είναι ένα αποθετήριο στο οποίο καταχωρίζονται,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Τομέας Έρευνας ΚΕΘΕΑ Η ποιοτική έρευνα επιχειρεί να περιγράψει, αναλύσει, κατανοήσει, ερμηνεύσει κοινωνικά φαινόμενα, έννοιες ή συμπεριφορές επιχειρεί να απαντήσει το γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης Εκπονώ διπλωματική ερευνητική εργασία στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση: αυτό είναι εκπαιδευτική έρευνα; κι αν ναι, τι έρευνα είναι; Αντώνης Λιοναράκης 7-8 Ιουνίου 2008 Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μαρία ημάση Μακρίνα Ζαφείρη Γρηγορία-Καρολίνα Κωνσταντινίδου Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Πλυτροπικότητα: η έννοια Ως πολυτροπικότητα, multimodality, ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03 / 05 / 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΕΙΜΕΝΟ: Μέλλον Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ, Η Ελληνική γλώσσα,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου

Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου Ρουσουλιώτη Θωμαή Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου Το πιστοποιητικό ελληνομάθειας απευθύνεται σε ένα ευρύ ηλικιακά κοινό. Ειδικότερα, κάθε χρόνο διενεργούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ............................... 15 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ................................... 17 ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr «Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση, στην επιστήμη και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr th 9ο διεθνές συνέδριο «Ελληνική γλώσσα και Ορολογία»

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΟΣΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ «Η ΧΡΗΣΗ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ ΤΟΥ ΑΙΓΙΟΥ» ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2005 2 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Σελ Η "ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ" 3 ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία- ISO 9001 Σαπφούς 3, 81100 Μυτιλήνη (1ος Όροφος) 2251054739 (09:00-14:30) academy@aigaion.org civilacademy.ucoz.org «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ. Αξιολόγηση, Προαγωγή και Απόλυση Μαθητών Γενικού Λυκείου

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ. Αξιολόγηση, Προαγωγή και Απόλυση Μαθητών Γενικού Λυκείου ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ Στους μαθητές που θα φοιτήσουν φέτος στην Α Λυκείου θα αρχίσει να εφαρμόζεται η νέα δομή του λυκείου. Για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση θα μετράει επιπλέον και ο μέσος όρος των

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Δημοτικού Oδηγίες αξιοποίησης των σχολικών εγχειριδίων Σχολική χρονιά: 2011-2012 ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γλωσσικό Λάθος Ορισμός και προβλήματα Ως γλωσσικό λάθος θα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Είδη προφορικού και γραπτού λόγου Η γλωσσική επικοινωνία διακρίνεται σε προφορική και γραπτή. Ο προφορικός λόγος διαφέρει σε πολλά σημεία από το γραπτό, είναι όμως ισάξιοι

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη

Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη Έλενα Κυριακίδη, PhD στη Γλώσσα και τις Σπουδές Γραμματισμού, Εξωτερική

Διαβάστε περισσότερα

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης»

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» «Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» Ονοματεπώνυμο: Ταχταρά Κατερίνα Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Βρεχόπουλος Αδάμ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή 1.1 Παρουσίαση του θέματος 1.2 Η προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη γλωσσικών δεξιοτήτων στο νηπιαγωγείο: Διδακτικές προσεγγίσεις του προφορικού λόγου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Ανάπτυξη γλωσσικών δεξιοτήτων στο νηπιαγωγείο: Διδακτικές προσεγγίσεις του προφορικού λόγου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Ανάπτυξη γλωσσικών δεξιοτήτων στο νηπιαγωγείο: Διδακτικές προσεγγίσεις του προφορικού λόγου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ 1. Εισαγωγή: Γλωσσική ανάπτυξη και διδασκαλία Τι είναι γλωσσική ανάπτυξη: τι μαθαίνει το

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

γλώσσας και την πιστοποίηση ελληνομάθειας

γλώσσας και την πιστοποίηση ελληνομάθειας Λογισμικό αναγνωσιμότητας ελληνικών κειμένων: ένα νέο εργαλείο για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης/δεύτερης γλώσσας και την πιστοποίηση ελληνομάθειας Δημήτριος Τζιμώκας, Σωτήριος Τάντος demetrios_ta@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. 4.1 Σύνολο νοµού Αργολίδας. 4.1.1 Γενικές παρατηρήσεις

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. 4.1 Σύνολο νοµού Αργολίδας. 4.1.1 Γενικές παρατηρήσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. Σύνολο νοµού Αργολίδας.. Γενικές παρατηρήσεις Γίνεται φανερό από την ανάλυση, που προηγήθηκε, πως η επίδοση των υποψηφίων του νοµού Αργολίδας, αλλά και η κατανοµή της βαθµολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΗΔομή του Εκπαιδευτικού Υλικού Για τη διδασκαλία της Γλώσσας στην Γ τάξη του Δημοτικού χρησιμοποιείται το παρακάτω υλικό: Βιβλίο του Μαθητή, 3 τεύχη (240

Διαβάστε περισσότερα

Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση VPRC Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 1/2 Ανάθεση: ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Σκοπός της έρευνας: Η διερεύνηση των απόψεων μαθητών Γυμνασίου και Λυκείου σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Ένα Ερευνητικό Παράδειγμα Σκοπός της έρευνας ήταν να διαπιστωθεί εάν ο τρόπος αντίδρασης μιας γυναίκας απέναντι σε φαινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 09/10/2011 ΣΕΙΡΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του αποσπάσματος σε 80-100 λέξεις, χωρίς δικά σας σχόλια. Στο συγκεκριμένο κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Βασιλική Ζήση, PhD

Διαβάστε περισσότερα

Α Λυκείου. Πρόγραμμα μαθημάτων Α τάξης

Α Λυκείου. Πρόγραμμα μαθημάτων Α τάξης Α Λυκείου Η Α Λυκείου είναι τάξη γενικής παιδείας και, συνεπώς, τα μαθήματα είναι κοινά για όλους τους μαθητές. Το εβδομαδιαίο πρόγραμμα είναι 35 ωρών και περιλαμβάνει τα μαθήματα που μέχρι τώρα υπήρχαν

Διαβάστε περισσότερα

Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï. ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ

Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï. ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ Åðéêïéíùíßá ü é ìüíï ìå ôï ëüãï áëëü êáé ìå ôï óõíáßóèçìá i ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ 648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗ- ΤΕΣ ΠΟΥ ΦΟΙΤΟΥΝ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ, ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ, ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΦΥΛΟ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πατσιάς, Α., Α. Σφακιανάκη, Γ. Κλειδής, Στ. Τσιγδινός & Μ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών EU Kids Online II: Ευρήματα Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Το πρόγραμμα EU Kids Online II Το θεματικό δίκτυο EU Kids Online II: Enhancing Knowledge Regarding European Children

Διαβάστε περισσότερα

Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï. ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ

Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï. ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ Ôå íéêþ óôç äéäáóêáëßá, ìåèïäéêüôçôá óôç ãíþóç, ðëçñüôçôá óôï ðåñéå üìåíï ÄéäáêôéêÞ óõìðåñéöïñü åîåéäéêåõìýíç óå êüèå ìáèçôþ Åðéêïéíùíßá ü é ìüíï ìå ôï ëüãï áëëü êáé ìå ôï óõíáßóèçìá i ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου. Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα,

Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου. Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα, Σ. ΚΟΥΤΣΟΥΛΕΛΟΥ-ΜΙΧΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα, 157-81 (γρ. 807) Τηλέφωνο εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό:

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό: Θεωρία: Η διδακτική πρόταση που ακολουθεί επικεντρώνεται στους ήχους /i/ και /e/, οι οποίοι δυσκολεύουν ιδιαίτερα τους αραβόφωνους μαθητές. Ο καθηγητής διδάσκει την προφορά ακολουθώντας τη μέθοδο της Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών)

ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών) ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ROWPVT & EOWPVT 3 rd Edition (Μια συνδυαστική πιλοτική μεταφορά και αξιολόγηση τους στην ηλικιακή ομάδα των 2 ετών έως 2 ετών και 11 μηνών) Κουμούλλη Τσαμπίκα (Α.Μ.: 10155)

Διαβάστε περισσότερα

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Ελευθερία Μαντέλου Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Τα τελευταία χρόνια, οι ειδικοί της οικογενειακής θεραπείας παροτρύνουν τους θεραπευτές του κλάδου να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την ολοένα και ταχύτερη ανάπτυξη των τεχνολογιών και των επικοινωνιών και ιδίως τη ραγδαία, τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο ΕΚΠ65 ιπλωματικές Εργασίες Αθήνα, 11 Οκτωβρίου 2009

Σεμινάριο ΕΚΠ65 ιπλωματικές Εργασίες Αθήνα, 11 Οκτωβρίου 2009 Με δείγματα ευκολίας δεν γίνεται έρευνα: Η επιλογή των υποκειμένων της έρευνας Βιβή Βασάλα ΣΕΠ στο ΕΑΠ Ερωτήματα Πώς προσδιορίζονται τα όρια του ερευνητικού πληθυσμού; ; Ποιος είναι ο τρόπος-μέθοδος επιλογής

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης

Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης Νεοελληνική Γλώσσα Β Γυμνασίου Τίτλος: «Η οικογένεια

Διαβάστε περισσότερα

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1.0 Αριθµός µαθητών στα σχολεία Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης 2.0 Τριτοβάθµια Εκπαίδευση 83 Ισότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικές Εργασίες

Ερευνητικές Εργασίες Ερευνητικές Εργασίες 1. Οδηγίες μεθοδολογίας της έρευνας, συλλογής δεδομένων και εξαγωγής συμπερασμάτων. 2. Συγγραφή της ερευνητικής εργασίας. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Η ΜΕΘΟΔΟΣ PROJECT Επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

E-mail: skout@phil.uoa.gr Home address: Ch, Trikoupi, 6, Alimos 17456, Athens, Greece Tel.: +30-210-9924005

E-mail: skout@phil.uoa.gr Home address: Ch, Trikoupi, 6, Alimos 17456, Athens, Greece Tel.: +30-210-9924005 STAMATIA KOUTSOULELOU CURRICULUM VITAE Name: Stamatia Surname: Koutsoulelou Work address: Department of Linguistics, School of Philosophy, University of Athens, 15784 Athens, Greece Tel.: +30-210 -7277856

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες ΕΙΣΑΓΩΓΗ Βασικές έννοιες Σε ένα ερωτηματολόγιο έχουμε ένα σύνολο ερωτήσεων. Μπορούμε να πούμε ότι σε κάθε ερώτηση αντιστοιχεί μία μεταβλητή. Αν θεωρήσουμε μια ερώτηση, τα άτομα δίνουν κάποιες απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ: ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τον τρόπο αξιολόγησης των μαθημάτων της Α τάξης ΕΠΑ.Λ. για το σχολικό έτος 2013-2014

ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ: ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τον τρόπο αξιολόγησης των μαθημάτων της Α τάξης ΕΠΑ.Λ. για το σχολικό έτος 2013-2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ---- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ B ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη:

Διαβάστε περισσότερα