Οι Έριδες µεταξύ των Θεών στην Ελληνική Μυθολογία. Μία Γεωµυθολογική Φυσικογεωλογική Προσέγγιση. Προσέγγιση

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οι Έριδες µεταξύ των Θεών στην Ελληνική Μυθολογία. Μία Γεωµυθολογική Φυσικογεωλογική Προσέγγιση. Προσέγγιση"

Transcript

1 Οι Έριδες µεταξύ των Θεών στην Ελληνική Μυθολογία Μία Γεωµυθολογική Φυσικογεωλογική Προσέγγιση από Dr rer. nat. Ηλία. Μαριολάκο Οµότιµο Καθηγητή Γεωλογίας Αθήνα, 21 Νοεµβρίου 2005 Πριν από την περιγραφή ερίδων, ας δούµε: Homo sapiens Ποια είναι η Προϊστορική και ποια η Μυθολογική Εποχή. Πότε αρχίζει η Μυθολογία; Έχει αρχή; - Πότε; Έχει τέλος; - Πότε; Ποιο είδος ανθρώπου δηµιούργησε την Ελληνική Μυθολογία; Homo sapiens ( σήµερα); Homo neanderthalensis ( π.α.σ.); Homo neanderthalensis Ή Homo erectus; Γιατί το ερώτηµα; Επειδή και τα τρία είδη έχουν βρεθεί στον Ελλαδικό χώρο. Homo erectus 2

2 Homo ergaster / erectus Homo neanderthalensis Homo neanderthalensis /Homo sapiens Homo sapiens 3 ΠΕ: Πρωτοελλαδική Εποχή, ΜΕ: Μεσοελλαδική Εποχή, ΥΕ: Υστεροελλαδική Εποχή, ΠΚ: Πρωτοκυκλαδική Εποχή, ΜΚ: Μεσοκυκλαδική Εποχή, ΥΚ: Υστεροκυκλαδική Εποχή, ΠΜ: Πρωτοµινωική Εποχή, ΜΜ: Μεσοµινωική Εποχή, ΥΜ: Υστεροµινωική Εποχή. Εισαγωγή Ιστορική περίοδος Προϊστορική περίοδος Παλαιότερη Προϊστορική =Μυθολογική περίοδος Έκρηξη Σαντορίνης Κατακλυσµός ευκαλίωνα Άλλη εκδοχή ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΠΡΟΚΕΡΑΜΙΚΗ ΠΡΟΚΕΡΑΜΙΚΗ π.α.σ π.α.σ. Εµφάνιση Homo sapiens στην κεντρική Ευρώπη 40 χιλ. χρόνια πριν και στην Ελλάδα 70 χιλ. χρόνια πριν ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΣΤΟ ΝΕΟΤΕΡΟ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟ 1830 σήµερα ΤΟΥΡΚΟΚΡΑΤΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΕΠΟΧΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΗ ΚΛΑΣΣΙΚΗ ΑΡΧΑΪΚΗ ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΛΙΘΟΥ ΕΠΟΧΗ ΣΙ ΗΡΟΥ 146 π.χ. 330 µ.χ π.χ π.χ π.χ π.χ. ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΗ ΚΥΚΛΑ ΕΣ ΚΡΗΤΗ ΧΡΟΝΟΛΟΓΗΣΗ ΕΛΛΑ Α ΥΕ Μυκηναϊκή ΥΚ ΥΜ π.χ. ΜΕ ΜΚ ΜΜ π.χ. ΠΕ ΠΚ ΠΜ π.χ. ΝΕΟΛΙΘΙΚΗ ΜΕΣΟΛΙΘΙΚΗ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΑΝΩΤΕΡΗ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΜΕΣΗ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ Απήδηµα Πετράλωνα ΚΑΤΩΤΕΡΗ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ Ολυµπιακοί Αγώνες π.χ. ( π.α.σ.) / / π.χ. ( π.α.σ.) π.α.σ π.α.σ χρόνια ΑΡΧΑΪΚΗ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ Ύστερ. ΚΠ 0,3 0,1 εκ. χρόνια Μέση ΚΠ 0,7-0,3 εκ. χρόνια Πρώιµη ΚΠ 1,4-0,7 εκ. χρόνια Κλείσιµο Φιλοσοφικών Σχολών (529 µ.χ.) Κατάργηση Ολυµπιακών Αγώνων (393 µ.χ.) Ναυµαχία Σαλαµίνας (480 π.χ.) Γέννηση Αβραάµ (1986 π.χ.) Κατακλυσµός Νώε ( 2105) Αδάµ (3761) Σέσκλο (6880) Κατακλυσµός άρδανου π.χ. Θεόπετρα

3 Θα ασχοληθούµε κυρίως µε την περίοδο του Homo sapiens όχι του Homo neanderthalensis. Προσωπική άποψη: Η Ελληνική Μυθολογία αναφέρεται σε δράσεις του Homo sapiens. 5 Πολλές φορές οι µυθολογικοί ήρωες µπερδεύονται στο προϊστορικό γίγνεσθαι που, αποδεικνύεται ότι είναι ένα πραγµατικό γεγονός. Παράδειγµα ο Τρωικός πόλεµος και η Τροία. Οι µυθικοί ήρωες είναι πραγµατικοί ήρωες, είναι ιστορικά πρόσωπα ή µυθικά πρόσωπα; Ο Οδυσσέας, ο Ηρακλής, ο Αχιλλέας και οι άλλοι τι είναι; Τι είναι ο Μίνωςκαι ο Ροδάµανθης; Είναι ένας ή περισσότεροι Μίνωες; Είναι ο Μίνωςκαι ο Ροδάµανθης µυθικά πρόσωπα, δηλ. φανταστικά; Είναι πραγµατικά παιδιά της Ευρώπης και του ία; Τι είναι ο ευκαλίων Τι είναι ο Νώε; Τι είναι ο Μωϋσής; Τι είναι ο Γκιλγκαµές; Τι είναι ο αναός; Τι είναι ο Αδάµ και η Εύα; Είναι µυθικά ή ιστορικά πρόσωπα δηλ. φανταστικά πρόσωπα ή ιστορικά; 6

4 Τι είναι Μυθολογία; Υπάρχουν πολλές απόψεις. Μύθος = γέννηµα της φαντασίας του ανθρώπου - καµιά σχέση µε την πραγµατικότητα. = ενσάρκωση των φυσικών δυνάµεων. Χρησιµεύει η Μυθολογία; Στέφανος Κόµµητας: συγγραφέας και εκδότης της «Ελληνικής Μυθολογίας» «και το µέγιστον χρησιµεύει εις τηναλήθειαντης αγίας ηµών πίστεως µανθάνωντας τας παραλόγους δοξασίες των παλαιών» (Ελλήνων προφανώς). Συνεπώς, παράλογες δοξασίες όσα έλεγαν και πίστευαν όλοι οι Έλληνες! Είναι όµως παράλογες δοξασίες; 7 Ειδικότερα για Ελληνική Μυθολογία: Αντιπροσωπεύει τους µύθους των Προ- ή Πρωτο-Ελλήνων, ή µόνον των Ελλήνων; Σύµφωνα µε τις επικρατούσες απόψεις: Οι Έλληνες έφτασαν γύρω κάπου τη 2η χιλιετία π.χ., αν έφτασαν! Αν έφτασαν, από πού ήρθαν; Πιο πριν, ποιοι οι κάτοικοι; Πελασγοί; Μινύες; Τι είναι: Ποιοι είναι; Είναι γηγενείς; Έχουν έλθει από αλλού; Από πού; Ο Κυκλαδικός Πολιτισµός; Ο Μινωικός Πολιτισµός; Ποιας εποχής; Πρώτο- ή Ύστερο-; Ο Πολιτισµός της Λέρνας; Ο Νεολιθικός, ο Μεσολιθικός; Ανήκουν στον Ελληνικό, είναι Προελληνικοί ή Πρωτοελληνικοί Πολιτισµοί; 8

5 Και πολλά, πάρα πολλά ΑΝΑΠΑΝΤΗΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ. Ερώτηµα: Θέλουµε να τα απαντήσουµε; Προσωπική άποψη: ΕΝ ΘΕΛΟΥΜΕ ΑΚΟΜΑ Γιατί; Φοβόµαστε; Ντρεπόµαστε; εν παρουσιάζει ενδιαφέρον; Πιστεύουµε ότι δεν πρέπει να έχουµε σχέση µε τους Θεούς και ήρωες; Πιστεύουµε ότι άλλο αρχαίοι Έλληνες κι άλλο Νεοέλληνες; Αν πιστεύουµε ότι έχουµε κάποια σχέση, τότε δεν θα έπρεπε να γνωρίζουµε ότι ο Έλληνας έχτισε την πόλη Ελλάδα; Πού βασίζεται η προσωπική άποψη; εν βλέπω να έχουν δοθεί ιδακτορικά µε θέµα την Ελληνική Μυθολογία Οι µελέτες της Παλαιολιθικής Εποχής άρχισαν, πολύ δειλά, πριν 2 δεκαετίες. 9 Γεγονός: Τα όρια του µύθου και της πραγµατικότητας ασαφή. Γενική παρατήρηση: ορισµένοι πραγµατικά πρόσωπα, άλλοι ΟΧΙ. ΟΜΩΣ:όλα ή µάλλον ΣΧΕ ΟΝ ΟΛΑ ή ΟΛΟΙ κάτι αντιπροσωπεύουν. Προσωπική άποψη: ΛΑΘΟΣ ότι η Ελληνική Μυθολογία είναι ωραίο παραµύθι. Ελληνική Μυθολογία = η παλαιότερη ιστορία των λαών που έζησαν στον τόπο που αργότερα ονοµάστηκε Ελλάδα = Προϊστορία Πρώτο (Προ) Ελλήνων. Πολλοί Θεοί ταυτίζονται µε φυσικά φαινόµενα. Π.χ. Γαία: Η µεγάλη Μάνα Θεών και ανθρώπων, Ωκεανών, Ορέων, Ποταµών Τιτάνες Γίγαντες Ο Νεφεληγερέτης Ζεύς; Ο Γεωσείστης Ποσειδών; Ο πόρθµιος, ο ίσθµιος, ο επιλίµνιος κ.λπ. Ποσειδών; Είναι παράλογη δοξασία ότι ο Ποσειδών δηµιουργούσε ισθµούς και πορθµούς, λίµνες κ.λπ.; 10

6 Μεγάλο τµήµα της Ελληνικής Μυθολογίας ταυτίζεται µε την γεωλογική εξέλιξη του Ελλαδικού χώρου. Άρα η Ελληνική Μυθολογία έχει και µία φυσικογεωλογική ή γεωµυθολογική διάσταση. ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ: Γεωµυθολογική διάσταση κυρίως, όπου συµµετέχουν θεότητες µέχρι την 4η Γενιά Θεών. Συµµετοχή νεώτερων Γενεών Θεών περιστασιακή και βοηθητική. 11 Γεωµυθολογία: Γεωλογική ερµηνεία Μύθων Σχέση Γεωλογίας & Μυθολογίας Φυσικογεωλογικές συνθήκες κατά την µυθολογική περίοδο υστυχώς δεν έχει αναδειχτεί αυτή η διάσταση Ούτε οι τόποι που συνδέονται µε κάποιο µύθο = Γεωµυθότοποι. Π.χ. Πηγές Λέρνας + Μύθος Λερναίας Ύδρας Ταυτίζεται απόλυτα µε τις υδρογεωλογικές συνθήκες των καρστικών πηγών της Λέρνας (χωριό Μύλοι Άργους) Λιχάδες Νήσοι (Βορ. Ευβοϊκός) + Ηρακλής 12

7 Στην Ελληνική Μυθολογία όµως: δύο τουλάχιστον θεοί για τις ίδιες φυσικές δυνάµεις αλλά από διαφορετικές γενιές, π.χ. Γίγαντες και Ήφαιστος Ωκεανός και Ποσειδών Εγκέλαδος και Ποσειδών Τιτάνες και γενιά του ία Γίγαντες και γενιά του ία ιαχρονική µόνον η Γαία που είναι Θεογεννήτωρ όλων των τριών αρχαιότερων γενεών Θεών του Ουρανού, των Τιτάνων, των Γιγάντων, των Εκατόγχειρων, αλλά και των 6 της επόµενης γενιάς, δηλ. του Ποσειδώνα, του ία κλπ. 13 Συµµετοχή Γαίας Γαία: Πολλές απόψεις Αξιοσηµείωτο: Η Γαία παίζει καθοριστικό ρόλο στη Θεογονία του Ησιόδου ΣΧΕ ΟΝ ΚΑΝΕΝΑ στα Οµηρικά Έπη. Πολύ σηµαντικό Η Γη είναι διαχρονική Μάνα Θεών (κυρίως των 3 πρώτων Γενεών) και Ανθρώπων Για µας γεννήθηκε µετά το Χάος. Γαία µε Ουρανό απέκτησαν: Τιτάνες Τιτανίδες Γίγαντες Εκατόγχειρες Κύκλωπες Γαία µε άλλους άντρες απέκτησε κι άλλα παιδιά. Π.χ. µε Τάρταρο Τυφώνα κ.α. µε Πόντο Φόρκυ, Θαύµαντα, Νηρέα κ.α. 14

8 15 Η Γη περιγράφεται από ορισµένους ως εµπαθής και σκανδαλοποιός επειδή: i. Προτρέπει τους Τιτάνες να επιτεθούν κατά του συζύγου της µε τη γνωστή επίθεση του γιου τους Κρόνου εναντίον του πατέρα του Ουρανού. ii. Ύστερα, γεννάει τους Γίγαντες που τους εξωθεί εναντίον του εγγονού της, ία. iii. Κατά την Τιτανοµαχία, οι Γίγαντες µε την προτροπή και πάλι της Γαίας, τίθενται στο πλευρό του ία. iv. Οργή της Γαίας εναντίον του ία, επειδή η γενιά του εξολόθρευσε τους γιους της, τους Γίγαντες, όταν µάλιστα οι Γίγαντες είχαν συνδράµει τους Ολύµπιους Θεούς στην Τιτανοµαχία. Γαία και Γίγαντες v. Τιτάνες, Κύκλωπες, Εκατόγχειρες φόβος και τρόµος του Ουρανού, γι αυτό και τους ανάγκασε να µένουν θαµµένοι στα έγκατα της Γης. 16

9 Οι Έριδες: Μεταξύ διαφορετικών γενεών Θεών και Μεταξύ Θεών της ίδιας γενιάς Είναι συνηθισµένοι στη ΘΕΟΓΕΟΝΙΑ του ΗΣΙΟ ΟΥ και στα Έπη του ΟΜΗΡΟΥ. Αυτές οι έριδες, οι οποίες µερικές φορές είχαν σαν αποτέλεσµα την εξαφάνιση ολόκληρων γενεών Θεών (Τιτάνες, Γίγαντες κ.α.) χρησιµοποιήθηκε από µερικούς ως δικαιολογία για να κατηγορηθούν οι Θεοί των Αρχαίων Ελλήνων ως ανήθικοί, ψεύτες, εγκληµατίες Εµείς πιστεύουµε ότι αυτές οι απόψεις είναι λανθασµένες. Η εµπειρία από πολυετή ερευνητική δραστηριότητα για το Τεταρτογενές του ευρύτερου Ελλαδικού αλλά και Ευρωπαϊκού χώρου έχει δείξει ότι η Θεογονία του Ησιόδου, τα έργα του Οµήρου και των άλλων συγγραφέων, αντιπροσωπεύουν την φυσικο-γεωλογική εξέλιξη του Αιγαιακού και Περι-Αιγαιακού χώρου για το χρονικό διάστηµα µεταξύ και χρόνια πριν από σήµερα ΚΥΡΙΩΣ. Όµηρος Ησίοδος 17 Παραδείγµατα: Η 3η Γενεά Θεών (Τιτάνες), τα παιδιά της Γαίας (1η Γενεά) και του Ουρανού(2η Γενεά) ανταγωνίστηκαν τον πατέρα τους Ουρανό. Η Γαία σ αυτή την περίπτωση βοηθά τον Ουρανό. Από την παρέµβασή της γεννιούνται οι Γίγαντες. 18

10 Ο Κρόνος και η Ρέα, γέννησαν τους πρώτους έξι Ολύµπιους Θεούς. Μεταξύ αυτών τον Ποσειδώνα και τον ία. 19 3η Γενεά Θεών εναντίον 4ης Γενεάς. Ο ναός του Ίππιου Ποσειδώνα κοντά στη Νεστάνη (Αρκαδία), τη γενέτειρα του Ποσειδώνα. Η Ρέα, παρουσιάζει στον Κρόνο µία πέτρα µέσα σε φασκιές, αντί για παιδί. Ο Κρόνος, ο αρχηγός των Τιτάνων (Θεοί της 3ης Γενεάς) φοβούµενος ότι οι γιοι του θα καταλάβουν την εξουσία, προσπάθησε να εξοντώσει τον Ποσειδώνα και τον ία. Ήταν η εποχή που ο Κρόνος έτρωγε τους γιους του. Η Ρέα, η µητέρα τους, προσπάθησε να τους προστατεύσει, εξαπατώντας τον Κρόνο. Στην περίπτωση του Ποσειδώνα, του είπε ότι δεν γέννησε παιδί, αλλά πουλαράκι. Στην περίπτωση του ία, αντικατέστησε το παιδί µε µία πέτρα και την έδωσε στον Κρόνο για να τη φάει. 20

11 Παρένθεση: Ποσειδών και ίας Ποσειδών πρωτότοκος Γεννήθηκε Αρκαδία Μαντίνεια Αλήσιον Όρος Αρκαδία Αλήσιο και Μαίναλο Πηγή Άρνα Ποσειδών και Ρέα Αλσατία 60 km Β Dijon Alésia Mont Rhea Alésia λέγεται ότι την ίδρυσε ο Ηρακλής Πηγή Άρνα Η Alésia και το «Όρος της Ρέας» στη Γαλλία Το Αλήσιο Όρος στην Αρκαδία 21 Αυτά στη Γαλλία, στο χωριό Deneuvre. Εµείς, όχι µόνον δεν γνωρίζουµε πού ακριβώς γεννήθηκε ο Ποσειδών (πηγή Άρνα Μαντίνεια), αλλά το όρος Αλήσιο στους χάρτες της ΓΥΣ αναφέρεται ως «Μπαρµπέρι». Το άγαλµα του Ηρακλή που βρέθηκε στη Γαλλία 22

12 ίας 1η Εκδοχή: Λύκαιον Όρος Αρκαδία 2η Εκδοχή: Κρήτη Ρέα + Κρόνος Εξαπάτησε τον Κρόνο Στο Αλήσιο πουλαράκι Ίππιος Ποσειδών Στο Μαίναλο Θαυµάσιο Όρος Σπήλαιο Ρέας ίας Ρέα και Κρόνος Η Alésia και το «Όρος της Ρέας» στη Γαλλία Ποσειδών 23 4η Γενεά εναντίον 3ης Γενεάς Τιτανοµαχία Στη συνέχεια, οι Ολύµπιοι Θεοί, τα παιδιά του Κρόνου και της Ρέας, µαζί µε άλλους Θεούς, νεότερων γενεών, πολέµησαν: Αρχικά µε τους Τιτάνες (3η Γενεά). Στη µάχη αυτή, που είναι γνωστή ως «Τιτανοµαχία», οι Ολύµπιοι Θεοί βοηθήθηκαν από τους Γίγαντες. Σε ένα δεύτερο στάδιο, οι Ολύµπιοι Θεοί πολέµησαν εναντίον των Γιγάντων «Γιγαντοµαχία». Με αυτές τις δύο οµάδες Θεών της 3ης Γενεάς, η συµβολή τους θετική ή/και αρνητική στον Ελληνικό Προϊστορικό πολιτισµό τελειώνει. Γιγαντοµαχία 24

13 Γαία εναντίον Ολυµπίων Θεών Τυφών: Η Γαία + Τάρταρος Τυφών. Γεννήθηκε κάπου στην περιοχή της Κιλικίας. Ανατράφηκε σε σπήλαιο της Κιλικίας, που ονοµάζεται Τυφώνειον Άνδρον. Αγριότατο θηρίο που έστρεψε εναντίον του ία και του Ουρανού. (Υπάρχουν φυσικά και άλλες εκδοχές). Σώµα µικτό, µέχρι τους µηρούς έµοιαζε µε άνθρωπο, ενώ πιο κάτω είχε άπειρους ελιγµούς εχίδνων που σφύριζαν πολύ δυνατά. Θεωρείται ότι η µορφή του ήταν άθροισµα όλων των αγριότατων θηρίων και το αγριότατο παιδί της Γαίας. Τυφών 25 Χαρακτηριστικά του Τυφώνα Τεράστιες διαστάσεις Τεράστιος, αλλά µεταβαλλόµενο ύψος, που συχνά η κορυφή του έφτανε µέχρι τον ουρανό. Πτερωτό σώµα. Τα χέρια του εκτείνονταν από την Ανατολή µέχρι τη ύση. Τα χέρια του κατέληγαν σε κεφαλές δρακόντων. Από το στόµα και τους οφθαλµούς εξήρχετο πυρ. Τον γέννησε στο Κωρύκειον Άντρο της Κιλικίας. Το µεγαλύτερο τέρας που γεννήθηκε ποτέ Τυφών έφτανε τ αστέρια. Όταν άπλωνε τις φτερούγες του σκοτείνιαζε ο ήλιος. Στο άλλο Κωρύκειον Άντρο στον Παρνασσό, πάνω από τους ελφούς, οφιοειδούς µορφής τέρας. Ο σύζυγος της ελφήνης ονοµαζόταν Πύθων και όχι Τυφών. Ο τυφών Katrina σε τι διέφερε από τον Τυφώνα, το γιο της Γαίας; (λάµψεις, στρόβιλοι, βουητό, εκριζώσεις, πυρκαγιές κ.λπ.) Τυφών 26

14 Λέρνη λίµνη Λέρνης Την εποχή αυτή οι Μινύες κατασκευάζουν τα τελειότερα αντιπληµµυρικά-αποστραγγιστικά και αρδευτικά έργα που έχουν κατασκευαστεί ποτέ στην Ευρώπη (Κωπαϊδα, Μυκήνες, Τίρυνθα, Μαντίνεια, Τάκα, Ορχοµενό, Κανδήλα, Φενεό, Στυµφαλία και άλλού). Λέρνη Λερναία Ύδρα = καρστικές πηγές = πολλά σηµεία εκφόρτισης = κεφαλάρια = πολυκέφαλος Ύδρα = Κεφαλή ύδατος: Πρέπει να παρουσιάστηκε κατά το Κλιµατικό Optimum Ολοκαίνου Γιατί; Τότε στάθµη θάλασσας στο ψηλότερο σηµείο Τότε έλη τέλµατα ελονοσία κ.λπ. Ηρακλής + Ευρυσθέας καθαρίζουν την περιοχή. Απόλυτη ταύτιση µύθου και υδρογεωλογική συµπεριφορά λειτουργία της πηγής. Κεφαλάρι Άργους ίνη 29 ΤΕΛΟΣ, ΜΕ ΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΥΝΑΜΕΙΣ ΝΕΑ ΕΠΟΧΗ Έριδες µεταξύ των Ολύµπιων Θεών (4η Γενεά και νεότεροι Θεοί) Τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγµατα είναι τα ακόλουθα: ίας εναντίον Ποσειδώνα Ποσειδών εναντίον Απόλλωνα ( ελφοί και Κόρινθος) Ποσειδών εναντίον Αθηνάς (Αθήνα) ήµητρα εναντίον του Άδη. Αυτός ο ανταγωνισµός: ίας ιαφορετικός από τους προηγούµενους δεν πρόκειται για µάχες Έχει σχέση µε την κυριαρχία. Αθηνά - Ποσειδών Ποσειδών Άδης - ήµητρα 30

15 Είναι αξιοσηµείωτο: Ότι στις περισσότερες περιπτώσεις µαχών, η Μεγάλη Μητέρα Γαία παίζει έναν διαχρονικό και συνήθως κυρίαρχο ρόλο, καίτοι πάντα πίσω από τα δρώµενα, ότι ο Ποσειδών, ο πρωτότοκος, ηττήθηκε σταδιακά από τον ία, τον Απόλλωνα και την Αθηνά, ότι εξαιτίας αυτών των ερίδων µαχών, οι παλαιότερες γενεές αντικαταστάθηκαν από νεότερες, παλαιότεροι Θεοί αντικαταστάθηκαν από νεότερους, π.χ. ο Ποσειδών από το ία, ο Ποσειδών από τον Απόλλωνα και την Αθηνά, ότι το παλαιότερο καθεστώς αντικαταστάθηκε από ένα νεότερο. ΓΙΑΤΙ; 31 Συνοπτικά οι Έριδες Τιτάνες Τιτάνες (Κρόνος) εναντίον (Κρόνος) εναντίον Ουρανού Θεών Ολύµπου (6 πρώτοι) Ολύµπιοι + Γίγαντες + Γη εναντίον Τιτάνων Ολύµπιοι εναντίον Γιγάντων Γαία + Τυφών εναντίον Ολυµπίων ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΦΥΣΙΚΟΓΕΩΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ Ολύµπιοι εναντίον Ολυµπίων ίας εναντίον Ποσειδώνα Απόλλων εναντίον Ποσειδώνα Αθηνά εναντίον Ποσειδώνα Ήρα εναντίον Ποσειδώνα Ήρα εναντίον ία

16 Η ΓΕΩΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ Υπάρχουν διάφορες ερµηνείες και προσεγγίσεις της Ελληνικής Μυθολογίας, κυρίως για την Τιτανοµαχία και τη Γιγαντοµαχία. Συνήθως συµβολική, θρησκευτική, µεταφυσική. Εµείς προτείνουµε µία νέα προσέγγιση της Ελληνικής Μυθολογίας. Από την προσωπική εµπειρία την εµπειρία ενός γεωλόγου ο κύριος παράγων θα πρέπει να είναι το φυσικο-γεωλογικό καθεστώς και οι µεταβολές του στον Σαρωνικό Κόλπο, το Αιγαίο και τον Περι-Αιγαιακό χώρο. Αντιπαραθέσεις και έριδες παρατηρούνται όταν µία Νέα Φυσικογεωλογική Τάξη πραγµάτων αντικαθιστά µια παλαιότερη. Σε ό,τι αφορά τις έριδες µεταξύ των Γενεών των Θεών, θα πρέπει να έλαβαν χώρα κατά τη χρονική περίοδο µεταξύ και ετών πριν από σήµερα (π.α.σ.), περίπου. Για τις έριδες µεταξύ των Θεών της 4ης Γενεάς, κατά τη χρονική περίοδο και ετών π.α.σ., περίπου. 33 Φυσικο-Γεωλογικό καθεστώς = = Γεωλογικό καθεστώς + Φυσικο-Γεωγραφικό καθεστώς Γεωλογικό καθεστώς = Γεωδυναµικό καθεστώς + φυσικοί πόροι Σεισµοί Ηφαίστεια Τεκτονική (κατακόρυφες κινήσεις της λιθόσφαιρας) κ.λπ. και Υπόγεια ύδατα Ορυκτοί πόροι, κ.λπ. Για τη µυθολογική περίοδο σηµαντικότατα Σεισµοί + κατακόρυφες µετατοπίσεις Ηφαιστειότητα Μεγάλες κατολισθήσεις Απότοµες καταβυθίσεις παράκτιων περιοχών 34

17 Φυσικο-Γεωγραφικό Καθεστώς Φυσικο-Γεωγραφικό Καθεστώς = = Γεωµορφολογικά συστήµατα = Όρη Ποταµοί + έλτα Φαράγγια Λίµνες Θάλασσα + ακτογραµµές κ.λπ. Τύποι εδαφών Κλίµα Ταϋγετος έλτα Σπερχειού Κυρίως θερµοκρασία + βροχοπτώσεις (ηµερήσιες, ετήσιες, εκατονταετίας, χιλιετίας) Κλιµατικές µεταβολές ΚΑΘΟΡΙΣΤΙΚΟ ΡΟΛΟ ΟΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ Προσωπική άποψη: Οι ρίζες του Αρχαιοελληνικού Πολιτισµού συνδέονται µε τις συνέπειες των κλιµατικών αλλαγών Έχει αποδειχτεί ότι ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΜΕΤΑΒΑΛΛΕΤΑΙ ΠΕΡΙΟ ΙΚΑ 35 Κλιµατικές µεταβολές Υψηλότερη θερµοκρασία υψηλότερες βροχοπτώσεις 36 Παρατηρήσεις από τα γραφήµατα-συµπεράσµατα Περιοδική µεταβολή της θερµοκρασίας και των βροχοπτώσεων κατά τη διάρκεια του Τεταρτογενούς (τελευταία 2 εκατοµ. χρόνια) Κατά τις περιόδους χαµηλών θερµοκρασιών = Παγετώδεις περίοδοι, π.χ. µεταξύ χρόνια π.α.σ. και π.α.σ. Κατά τις περιόδους υψηλών θερµοκρασιών = Μεσοπαγετώδεις περίοδοι = Υποχώρηση Παγετώνων, π.χ. µεταξύ and π.α.σ. Τελευταία Μεσοπαγετώδης περίοδος πα.σ. - σήµερα Μεταξύ πα.σ. και π.α.σ. =Κλιµατικό Optimum Ολοκαίνου ( π.χ.)

18 Εξάπλωση παγετώνων Τα σηµαντικότερα κέντρα παγετώνων κατά το Πλειστόκαινο 37 Η υποχώρηση των παγετώνων στη Β Αµερική Η υποχώρηση των παγετώνων στον Β. Ατλαντικό 38 Οι θερµοκρασίες της επιφάνειας της θάλασσας της Μεσογείου κατά τη διάρκεια της κορύφωσης της τελευταίας παγετώδους περιόδου ( χρόνια πριν από σήµερα), κατά τη διάρκεια του χειµώνα. Οι σκιασµένες περιοχές παριστάνουν σχηµατικά τις µετατοπίσεις των ακτογραµµών της Μεσογείου (εκτός της Μαύρης Θάλασσας) εξ αιτίας της ταπείνωσης της θαλάσσιας στάθµης κατά την παγετώδη περίοδο

19 Παγκόσµια στάθµη θάλασσας Κατά τις παγετώδεις περιόδους χαµηλή Κατά τις µεσοπαγετώδεις περιόδους υψηλή Κλιµατικό optimum Σήµερα = µεσοπαγετώδης υψηλή χρόνια πριν = η χαµηλότερη στάθµη ( 125 m. χαµηλότερα από τη σηµερινή). Μεταξύ π.α.σ. και π.α.σ. = άνοδος της στάθµης της θάλασσας από 125 m. στα +2 m. Ρυθµός ανόδου από 1 cm/έτος 5 cm/έτος. Μεταβολές της παγκόσµιας στάθµης Κάπου µεταξύ: B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P. -10 m. -15 m. -20 m. -25 m. -30 m. -35 m. -40 m. -45 m. -49 m. -52 m. -57m. -61 m. -67 m. -73 m. -94 m m m -125 / -150 m. 39 Π.χ. η µετατόπιση των ακτογραµµών του Σαρωνικού Κόλπου, ως αποτέλεσµα της ανόδου της στάθµης της θάλασσας Κάπου µεταξύ: B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P B.P. -10 m. -15 m. -20 m. -25 m. -30 m. -35 m. -40 m. -45 m. -49 m. -52 m. -57m. -61 m. -67 m. -73 m. -94 m m m -125 / -150 m.

20 Μετατοπίσεις των ακτογραµµών στο Αιγαίο ΠΕΡΙΠΟΥ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΠΕΡΙΠΟΥ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΑΡΧΗ ΜΕΣΟΛΙΘΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟ ΟΥ. ΠΕΡΙΠΟΥ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΜΕΣΟΛΙΘΙΚΗ 41 Η ΠΡΟΚΕΡΑΜΙΚΗ (?) ΝΕΟΛΙΘΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΕΡΙΠΟΥ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΣΗΜΕΡΑ ΝΕΟΛΙΘΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ Άνοδος στάθµης της θάλασσας = Σχετική βύθιση παράκτιων περιοχών = επίκλυση = µόνιµες πληµµυρικές καταστάσεις. Ρυθµός επίκλυσης: i. ιαφορετικός από περιοχή σε περιοχή, ανάλογα µε τη µορφολογία = από µερικά µέτρα/έτος µέχρι πολλές εκατοντάδες µέτρα/έτος. ii. Ανάλογα µε την ταχύτητα τήξης ταχύτητα αύξησης θερµοκρασίας µέχρι 5 cm/έτος (maximum) Αποτέλεσµα: Ένα καθεστώς µόνιµων πληµµυρικών καταστάσεων των παράκτιων περιοχών. Οι κάτοικοι των περιοχών αυτών υπέφεραν οι καταστροφές ήταν τεράστιες. 42

21 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ: Ο Homo sapiens της Αν. Παλαιολιθικής Μεσολιθικής εποχής, που ζούσε σε περιοχές υπό πληµµυρικό καθεστώς, πίστευε ότι για όλες αυτές τις µεταβολές ήταν υπεύθυνοι κάποιοι πολύ ισχυροί Θεοί = κάποιοι κακοί, αλλά πολύ δυνατοί Θεοί, όπως οι Τιτάνες, οι Γίγαντες κ.λπ. Γιατί Θεοί; Αφού µαζί τους υποφέρουν και οι αρχηγοί τους = οι πιο δυνατοί της φυλής τους. Αυτοί οι «κακοί» Θεοί δραστηριοποιήθηκαν καθ όλη τη διάρκεια των κλιµατικών µεταβολών, δηλ. µεταξύ του και του π.α.σ.(= Κλιµατικό Optimum Ολοκαίνου). Κατά την ίδια περίοδο ο Άνω Παλαιολιθικός κάτοικος του Αιγαιακού χώρου προσευχόταν στους Θεούς της 4ης Γενεάς ( ίας, Ποσειδών, κ.λπ.) να τον βοηθήσουν οι «καλοί» Θεοί Προστάτες του. Μετά την κλιµατική σταθεροποίηση, χρόνια π.α.σ. ( χρόνια π.χ.), οι κακοί Θεοί νικήθηκαν από τους «ευεργέτες» Θεούς, κυρίως τους Ολύµπιους (=4η Γενεά και νεότερες). Από τότε και µετά, ο ανταγωνισµός µεταξύ των Θεών του Ολύµπου αφορά µία «ανακατανοµή» της δικαιοδοσίας των Θεών. Στις νέες κλιµατικές συνθήκες οι άνθρωποι χρειάζονται περισσότερες βροχοπτώσεις (ξηρές περίοδοι), ο ίας αντικαθιστά τον Ποσειδώνα

22 Τι γίνεται αλλού; Μυθολογία ιθαγενών νήσων Χαβάη που δείχνει ότι: Έριδες όχι µόνον στην Ελληνική Μυθολογία Ταύτιση Μύθου µε Φυσικογεωλογική Εξέλιξη Χαβάη: ηφαιστειακό νησιωτικό σύµπλεγµα Το ηφαίστειο Kilauea = κατοικία θεών φωτιάς Αρχηγός Θεά Pele. Pele: πολύ όµορφη Pele: πολλές αδελφές και αδελφούς Μια αδελφή, Namaka-o-kahai Θεά θάλασσας κύµατα,ρεύµατα, καταιγίδες, τρικυµίες, tsunami, τυφώνες κ.λπ. 45 Η Pele γεννήθηκε στα βορειοδυτικά του τόξου, πιο δυτικά από το Kauai. Ερωτεύτηκε τον άντρα της Namaka. Εξοργισµένη η Namaka, εκδιώκει την Pele και τις αδελφές της. Η Pele κυνηγηµένη από κύµατα, καταιγίδες περνάει από νησί σε νησί και καταλήγει στη Χαβάη Kilauea. Χαβάη ηφαιστειακό νησί. 46

23 i. Ταύτιση Θεών µε Φυσικογεωλογικά φαινόµενα ii. Σηµαντικότερο: η διαδροµή της Pele ταυτίζεται µε την εξέλιξη της ηφαιστειακής δραστηριότητας. iii. Πρώτο µεγάλο ερωτηµατικό: Πώς γνώριζαν την χρονική διαδοχή της ηφαιστειακής δραστηριότητας; iv. εύτερο µεγάλο ερωτηµατικό: Η ηφαιστειακή δραστηριότητα µέχρι το νησί Maui εξελίσσεται προτού εµφανιστεί στη το γένος του ανθρώπου στη Γη. Είναι σύµπτωση; 47 Κυρίες και κύριοι, 1. Προσπάθησα να δείξω την σηµασία των παλαιο-γεωπεριβαλλοντικών συνθηκών στη διαµόρφωση των βασικών στοιχείων του Αρχαιοελληνικού Πολιτισµού, όπως είναι το θρησκευτικό συναίσθηµα, και ότι 2. οι έριδες µεταξύ των Γενεών των Θεών, αντικατοπτρίζουν στην πραγµατικότητα τον ανταγωνισµό µεταξύ των δυνάµεων της Φύσης, υπό το καθεστώς του οποίου έπρεπε να επιβιώσει ο Προϊστορικός άνθρωπος. εν ξέρω αν σας έπεισα, αλλά γνωρίζω ότι οι φυσικο-γεωλογικές µεταβολές θα πρέπει να λαµβάνονται υπόψη, κατά την προσπάθεια ερµηνείας της εξέλιξης του Homo sapiens κατά την Προϊστορική εποχή. Η συνδυαστική µελέτη πιστεύω ότι επιφυλάσσει εκπλήξεις 48

24 Σας ευχαριστώ! 49

ΠαναγιώταΚαραφέρη, Εκπαιδευτικό Α/θμιας εκπαίδευσης, Μsc οργάνωσηςκαι διοίκησης εκπαίδευσης, μέλος της Παιδαγωγικής Ομάδας τουκπε Στυλίδας,

ΠαναγιώταΚαραφέρη, Εκπαιδευτικό Α/θμιας εκπαίδευσης, Μsc οργάνωσηςκαι διοίκησης εκπαίδευσης, μέλος της Παιδαγωγικής Ομάδας τουκπε Στυλίδας, Από: Dr.rer.nat.Η. Δ. Μαριολάκο, Ομοτ. Καθηγητή Γεωλογίας, Παν/μίου Αθηνών, Εύαγγελο Μαρκατσέλη, Καθηγητή Β/θμιας εκπαίδευσης, Υπεύθυνο ΚΠΕ Στυλίδας, και του εθνικού σχολικού θεματικού δικτύου Π.Ε. «Γεωπεριβαλλοντικά-Γεωμυθολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΣΠΗΛΑΙΩΝ & ΤΩΝ ΚΑΡΣΤΙΚΩΝ ΠΗΓΩΝ

ΓΕΩΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΣΠΗΛΑΙΩΝ & ΤΩΝ ΚΑΡΣΤΙΚΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΓΕΩΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜ. ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΣΠΗΛΑΙΩΝ & ΤΩΝ ΚΑΡΣΤΙΚΩΝ ΠΗΓΩΝ από: Dr. rer.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΟΞΟ. Γεωλογική εξέλιξη της Ελλάδας Το Ελληνικό τόξο

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΟΞΟ. Γεωλογική εξέλιξη της Ελλάδας Το Ελληνικό τόξο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΟΞΟ Γεωλογική εξέλιξη της Ελλάδας Το Ελληνικό τόξο ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Γεωλογική εξέλιξη της Ελλάδας Ο Ελλαδικός χώρος µε την ευρεία γεωγραφική έννοια του όρου, έχει µια σύνθετη γεωλογικοτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Στο Πλειόκαινο, περ. 3.500.000 χρόνια: πρώτη εμφάνιση ανθρώπου (Αφρική) -Τεταρτογενές - Πλειστόκαινο = από 2 εκατ. χρόνια-10.000 π.χ.

Στο Πλειόκαινο, περ. 3.500.000 χρόνια: πρώτη εμφάνιση ανθρώπου (Αφρική) -Τεταρτογενές - Πλειστόκαινο = από 2 εκατ. χρόνια-10.000 π.χ. Γεωλογικές Χρονολογίες (ιστορία της γης) Καινοζωϊκός Αιών -Τριτογενές = 65-2 εκατ. χρόνια πριν Τα τέλη του Τριτογενούς: Νεογενές = 20-5 εκατ. χρόνια πριν Τέλος Νεογενούς = Πλειόκαινο = 5-2 εκατ. χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ. www.zero-project.gr

ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ. www.zero-project.gr ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ www.zero-project.gr Πολύ πριν τη δική µας εποχή, όταν τον κόσµο κυβερνούσαν ακόµα οι Ολύµπιοι Θεοί, γεννήθηκε η Περσεφόνη, κόρη του θεού ία

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Αρχαία Ελληνική Θρησκεία και Μυθολογία

Τίτλος Μαθήματος: Αρχαία Ελληνική Θρησκεία και Μυθολογία Τίτλος Μαθήματος: Αρχαία Ελληνική Θρησκεία και Μυθολογία Ενότητα B: Η Δημιουργία του Κόσμου στην Αρχαία Ελληνική Μυθολογία. 2β. Κοσμογονία: Η Δημιουργία του Σύμπαντος και των Θεών Περίληψη της Θεογονίας

Διαβάστε περισσότερα

Σχ. Έτος: 2013-2014 Τάξη: Γ1 Μάθηµα: Πληροφορική Άθλοι του Ηρακλή

Σχ. Έτος: 2013-2014 Τάξη: Γ1 Μάθηµα: Πληροφορική Άθλοι του Ηρακλή Σχ. Έτος: 2013-2014 Τάξη: Γ1 Μάθηµα: Πληροφορική Άθλοι του Ηρακλή 1. Λιοντάρι Νεµέας 2. Λερναία Ύδρα (Λίµνη Λέρνη Πελοπόννησος) 3. Κάπρος του Ερύµανθου (βουνό Ερύµανθος Πελοπόννησος) 4. Ελάφι µε χρυσά

Διαβάστε περισσότερα

Κυριότερες πόλεις ήταν η Κνωσός, η Φαιστός, η Ζάκρος και η Γόρτυνα

Κυριότερες πόλεις ήταν η Κνωσός, η Φαιστός, η Ζάκρος και η Γόρτυνα Ηφαίστειο της Θήρας Η Μινωική Κρήτη λόγω της εμπορικής αλλά και στρατηγικής θέσης της έγινε γρήγορα μεγάλη ναυτική και εμπορική δύναμη. Οι Μινωίτες πωλούσαν τα προϊόντα τους σε όλη τη Μεσόγειο με αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΑΘΜΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΧΘΕΣ, ΣΗΜΕΡΑ, ΑΥΡΙΟ

Η ΣΤΑΘΜΗ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΧΘΕΣ, ΣΗΜΕΡΑ, ΑΥΡΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΠΗΛΑΙΟΛΟΠΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Σίνα 32, Αθήνα 106 72, τηλ.210-3617824, φαξ 210-3643476, e- mails: ellspe@otenet.gr & info@speleologicalsociety.gr website: www.speleologicalsociety.gr ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες

Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες μορφές (ήλιος, σελήνη, αστέρια, κ.ά) και σε ένα μέρος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑ. Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα

ΑΘΗΝΑ. Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα ΑΘΗΝΑ Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα Τι προστάτευε Προστάτευε τους αδικημένους και τους ήρωες Σύμβολα Ελιά Κουκουβάγια Κόκορας Φίδι Ομάδα Μαρσέλ Τρίφκας Νίκος Λιάγκας

Διαβάστε περισσότερα

Η συµβολή της Γεωµυθολογίας στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Dr.rer.nat. Η. ΜΑΡΙΟΛΑΚΟ *

Η συµβολή της Γεωµυθολογίας στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Dr.rer.nat. Η. ΜΑΡΙΟΛΑΚΟ * Η συµβολή της Γεωµυθολογίας στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση από Dr.rer.nat. Η. ΜΑΡΙΟΛΑΚΟ * Κύριε Πρόεδρε της Οργανωτικής Επιτροπής Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι Αγαπητοί φίλοι, Θα ήθελα να ευχαριστήσω την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΤΑΞΗ Β1 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Σχ. Έτος

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΤΑΞΗ Β1 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Σχ. Έτος ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΤΑΞΗ Β1 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Σχ. Έτος 2016-17 Γαντζούδης Παναγιώτης Καλοδήμου Ειρήνη Κολοβού Παναγιώτα Κορδώνη Μαρία Κουτρομάνος Δημήτρης Μπόλμπαση Νάσια Ο άνθρωπος από την πρώτη

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργά ρήγµατα. Ειδικότερα θέµατα: Ο σεισµός ως φυσικό φαινόµενο. Ενεργά ρήγµατα στον Ελλαδικό χώρο και παρακολούθηση σεισµικής δραστηριότητας.

Ενεργά ρήγµατα. Ειδικότερα θέµατα: Ο σεισµός ως φυσικό φαινόµενο. Ενεργά ρήγµατα στον Ελλαδικό χώρο και παρακολούθηση σεισµικής δραστηριότητας. Ενεργά ρήγµατα. Ειδικότερα θέµατα: Ο σεισµός ως φυσικό φαινόµενο. Ενεργά ρήγµατα στον Ελλαδικό χώρο και παρακολούθηση σεισµικής δραστηριότητας. Σκοποί του προγράµµατος είναι η εξοικείωση µε το φαινόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ. Χρονολογία. 100.000 ως 20.000 10.000. 7000 ως 6000. Νεότερη

ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ. Χρονολογία. 100.000 ως 20.000 10.000. 7000 ως 6000. Νεότερη ΣΥΝΤΟΜΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ Χρονολογία Ελλάδα - Αιγαίο 100.000 ως 20.000 Μέση και Νεότερη Παλαιολιθική 10.000 Μεσολιθική εποχή 7000 ως 6000 Έναρξη Νεολιθικής 5600 Μέση

Διαβάστε περισσότερα

Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα.

Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα. Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα. Μέσα από τα πολύχρωµα σύννεφα του ουρανού της Μυθοχώρας ξεπροβάλλει ο Πήγασος, το φτερωτό άλογο που χάρισε ο θεός της θάλασσας, ο Ποσειδώνας, στο γιο του τον Βελλερεφόντη.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΝΗΜΕΣ ΓΑΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΤΗΘΥ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ Η κεντρική θεματική ενότητα παρουσιάζει το πολύπλοκο σύμπλεγμα των ελληνικών νησιών και διηγείται τη γεωλογική ιστορία της περιοχής του Αιγαίου, που γεννήθηκε από τον

Διαβάστε περισσότερα

ENOTHTA 1: ΧΑΡΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ENOTHTA 1: ΧΑΡΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1 ENOTHTA 1: ΧΑΡΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Μάθημα 1: Οι έννοιες και θέση 1. Τι ονομάζεται σχετική θέση ενός τόπου; Να δοθεί ένα παράδειγμα. Πότε ο προσδιορισμός της σχετικής θέσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΤΗΣ ΑΦΑΙΑΣ

ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΤΗΣ ΑΦΑΙΑΣ ΤΑ ΓΛΥΠΤΑ ΤΗΣ ΑΦΑΙΑΣ Ο Μύθος ΑΦΑΙΑ Η θεότητα ταυτίζεται µε την κρητική ίκτυνναή Βριτόµαρτη. Σύµφωνα µε µια σύµπτυξη µύθων από την ελληνική µυθολογία, ο βασιλιάς της Κρήτης Μίνωαςερωτεύθηκε τη Βριτόµαρτη

Διαβάστε περισσότερα

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ)

γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) γεωγραφικό γλωσσάρι για την πέμπτη τάξη (από το βιβλίο «Μαθαίνω την Ελλάδα» του ΟΕΔΒ) Α Κεφ. αβιοτικό κάθε στοιχείο που δεν έχει ζωή 4 αιολική διάβρωση Η διάβρωση που οφείλεται στον άνεμο 5 ακρωτήριο ακτογραμμή

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΡΜΑΚΟΛΑΣ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ 14/3/2014 1 Ο ΗΛΙΟΣ ΜΑΣ Ο Ήλιος είναι ένα άστρο, όμοιο με τα υπόλοιπα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ. Χρωματίστε τη γραμμή του χρόνου Α.. Β.. Γ...

Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ. Χρωματίστε τη γραμμή του χρόνου Α.. Β.. Γ... Χρωματίστε τη γραμμή του χρόνου 1) Καταγράφω τους τρεις (3) σημαντικότερους πολιτισμούς που εμφανίστηκαν στον ελλαδικό χώρο κατά την εποχή του χαλκού: Α.. Β.. Γ... 2) Επιλέξτε ποιες λέξεις της στήλης Β

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται

ΜΑΘΗΜΑ 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται ΜΑΘΗΜΑ 1 Π. Γ Κ Ι Ν Η Σ 1. Να γνωρίζεις τις έννοιες γεωγραφικό πλάτος, γεωγραφικό μήκος και πως αυτές εκφράζονται 2. Να μπορείς να δώσεις την σχετική γεωγραφική θέση ενός τόπου χρησιμοποιώντας τους όρους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Πανελλήνιοικαιτοπικοίαγώνες.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΑΚΗ ΒΙΚΥ Β 2 ΣΧ. ΕΤΟΣ

ΠΕΤΡΑΚΗ ΒΙΚΥ Β 2 ΣΧ. ΕΤΟΣ ΠΕΤΡΑΚΗ ΒΙΚΥ Β 2 ΣΧ. ΕΤΟΣ 2011-12 Η Ανδρομάχη στη Ραψωδία Ζ παρουσιάζεται στις Σκαιές Πύλες με το γιο της να ψάχνουν για τον Έκτορα. Η Ανδρομάχη θα μπορούσε να χαρακτηριστεί καλή μητέρα μιας και αγωνιά

Διαβάστε περισσότερα

ΗΡΑΚΛΗΣ. Fotografias del Artista canadiense Gregory Colbert

ΗΡΑΚΛΗΣ. Fotografias del Artista canadiense Gregory Colbert ΗΡΑΚΛΗΣ. Fotografias del Artista canadiense Gregory Colbert ΟΙ ΑΘΛΟΙ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΗ ΗΡΑΚΛΗΣ Γονείς Ηρακλή (γιος του Δία) και τον Ιφικλή Αμφιτρύωνας + Αλκμήνη Η Αλκμήνη γέννησε δυο παιδιά. . Η Ήρα θύμωσε όταν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΖ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2013-2014 Μελέτη Ελληνισμού Ιδέα 5ης Χωρολογικής Εκδρομής: Ολυμπία

Διαβάστε περισσότερα

Η τρίτη κίνηση της Γης

Η τρίτη κίνηση της Γης Η τρίτη κίνηση της Γης Copyright 2006, Χρήστος Κηπουρός Μαυρομιχάλη 13 Διδυμότειχο xkipuros@otenet.gr Εικόνα εξώφυλλου: Σύνθεση συγγραφέα. Oι δύο μητέρες, Πηγή: Αρχείο του ίδιου. Photo: Jean Dieuzaide,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ. Πάντα,το φαινόμενο αυτό κέντριζε το ενδιαφέρον και την περιέργεια των ανθρώπων οι οποίοι προσπαθούσαν να το κατανοήσουν.

ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ. Πάντα,το φαινόμενο αυτό κέντριζε το ενδιαφέρον και την περιέργεια των ανθρώπων οι οποίοι προσπαθούσαν να το κατανοήσουν. ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ Πάντα,το φαινόμενο αυτό κέντριζε το ενδιαφέρον και την περιέργεια των ανθρώπων οι οποίοι προσπαθούσαν να το κατανοήσουν. Όταν οι άνθρωποι παρακολουθούν από τα Μ.Μ.Ε εκρήξεις ηφαιστείων το θέαμα

Διαβάστε περισσότερα

THE CLASH OF TITANS Η ΤΙΤΑΝΟΜΑΧΙΑ

THE CLASH OF TITANS Η ΤΙΤΑΝΟΜΑΧΙΑ THE CLASH OF TITANS Η ΤΙΤΑΝΟΜΑΧΙΑ Η ΤΑΙΝΙΑ Ο απόλυτος αγώνας για εξουσία και δύναμη στρέφει τους ανθρώπους ενάντια στους βασιλείς και τους βασιλείς ενάντια στους θεούς. Ο πόλεμος όμως, ανάμεσα στους ίδιους

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις Ιστορία Γ - 2 η Ενότητα: Ηρακλής. Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη. Πηγή πληροφόρησης: e-selides.

Επαναληπτικές Ασκήσεις Ιστορία Γ - 2 η Ενότητα: Ηρακλής. Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη. Πηγή πληροφόρησης: e-selides. Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη Πηγή πληροφόρησης: e-selides.gr 1. Τι ανέθεσε ο Ευρυσθέας στον Ηρακλή και γιατί; 2. Πώς σκότωσε ο Ηρακλής το λιοντάρι της Νεμέας; 3. Η ακροστιχίδα του λιονταριού.

Διαβάστε περισσότερα

Εξωγενείς. παράγοντες ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ

Εξωγενείς. παράγοντες ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ Κεφάλαιο 3 ο : Αποσάθρωση Εξωγενείς παράγοντες Ονοµάζονται εκείνοι οι παράγοντες που συντελούν στην καταστροφή του αναγλύφου Ο φυσικός τους χώρος είναι η επιφάνεια της γης. Έχουν σαν έδρα τους την ατµόσφαιρα

Διαβάστε περισσότερα

Η αρχή της διδασκαλίας της Ιστορίας στο Δημοτικό

Η αρχή της διδασκαλίας της Ιστορίας στο Δημοτικό Η αρχή της διδασκαλίας της Ιστορίας στο Δημοτικό Εισαγωγή Από την αρχή θα πρέπει να πούμε στον αναγνώστη (μητέρα ή πατέρα), με κάθε ειλικρίνεια, την αλήθεια: Αν ενδιαφέρεστε να αποστηθίζει το παιδί σας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Επισκόπηση της Ελληνικής Ιστορίας, Β. Θ. Θεοδωρακόπουλος, Ph.D. Διόρθωση - Επιμέλεια: Λίλυ Πανούση Εκδόσεις Γιαλός Αθήνα, Δεκέμβριος 2015 ISBN: 978 960 82275 0 7 Εκδόσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΑΓΗ ΑΝΤΡΕΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΑΓΗ ΑΝΤΡΕΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΑΓΗ ΑΝΤΡΕΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Εστία Η Εστία ήταν η μεγαλύτερη κόρη και το πρώτο παιδί του Κρόνου και της Ρέας, γι' αυτό και τέθηκε επικεφαλής όλων των μεγάλων Θεοτήτων. Προστάτιδα της οικογενειακής

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων ( π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων ( π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA11] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Α Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Πρώιμοι και Γεωμετρικοί χρόνοι (1100-700 π.χ.) Οι περίοδοι της αρχαίας ελληνικής τέχνης:

Διαβάστε περισσότερα

"Γεωπεριβαλλοντικές επιπτώσεις των πυρκαγιών στον ευρύτερο χώρο της Αρχαίας Ολυµπίας, Κρόνιος λόφος - Προτάσεις µέτρων."

Γεωπεριβαλλοντικές επιπτώσεις των πυρκαγιών στον ευρύτερο χώρο της Αρχαίας Ολυµπίας, Κρόνιος λόφος - Προτάσεις µέτρων. "Γεωπεριβαλλοντικές επιπτώσεις των πυρκαγιών στον ευρύτερο χώρο της Αρχαίας Ολυµπίας, Κρόνιος λόφος - Προτάσεις µέτρων." Dr. rer nat. ΗΛΙΑΣ ΜΑΡΙΟΛΑΚΟΣ, Οµότιµος Καθηγητής Γεωλογίας* Dr. ΙΩΑΝΝΗΣ ΦΟΥΝΤΟΥΛΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού:

1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού: ΕΠΟΧΗ ΧΑΛΚΟΥ 1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού: 3000 1100 π. Χ. 1100-800 πχ 800-500 πχ 500-323 πχ 323-146 πχ 146πΧ-330 μχ 2. Καταγράφω τους τρεις (3) σημαντικότερους πολιτισμούς που

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ»

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Τμήμα 5 ης -6 ης Δημοτικού Σάββατο, 27 Οκτωβρίου 2012 Θαλής ο Μιλήσιος 630/635 π.χ. 543 π.χ. Ο πρώτος φιλόσοφος! Ο Θαλής ο Μιλήσιος ανήκει στους προσωκρατικούς

Διαβάστε περισσότερα

Το σημερινό θέμα μας είναι το φυσικό περιβάλλον. Το φυσικό περιβάλλον είναι ένα πολύπλοκο σύστημα που συνεχώς μεταβάλλεται και εξελίσσεται και

Το σημερινό θέμα μας είναι το φυσικό περιβάλλον. Το φυσικό περιβάλλον είναι ένα πολύπλοκο σύστημα που συνεχώς μεταβάλλεται και εξελίσσεται και Το σημερινό θέμα μας είναι το φυσικό περιβάλλον. Το φυσικό περιβάλλον είναι ένα πολύπλοκο σύστημα που συνεχώς μεταβάλλεται και εξελίσσεται και αυτοοργανώνεται! 1 Κάθε πολύπλοκο σύστημα το προσεγγίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει χαρακτηριστικά «Mare Mediterraneum» ως μεταξύ δύο ηπείρων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΥΘΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ. Μετά από τόσους δύσκολους άθλους και αµέσως µετά. από την εκτέλεση του άθλου µε τις όρνιθες της Στυµφαλίας,

Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΥΘΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ. Μετά από τόσους δύσκολους άθλους και αµέσως µετά. από την εκτέλεση του άθλου µε τις όρνιθες της Στυµφαλίας, Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΥΘΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑ Α: Η ΚΟΠΡΟΣ ΤΟΥ ΑΥΓΕΙΑ 1. Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΜΥΘΟΥ Μετά από τόσους δύσκολους άθλους και αµέσως µετά από την εκτέλεση του άθλου µε τις όρνιθες

Διαβάστε περισσότερα

Γ) Ο Πλάτωνας 7) Ο Όµηρος ίσως έγραψε τα έπη ή ίσως τα συνέθεσε προφορικά; Α) ίσως τα έγραψε Β) ίσως τα συνέθεσε προφορικά 8) Τι κάνουν οι ραψωδοί; Α)

Γ) Ο Πλάτωνας 7) Ο Όµηρος ίσως έγραψε τα έπη ή ίσως τα συνέθεσε προφορικά; Α) ίσως τα έγραψε Β) ίσως τα συνέθεσε προφορικά 8) Τι κάνουν οι ραψωδοί; Α) Οι παρακάτω ερωτήσεις-δραστηριότητες είναι ένας ευχάριστος και διαφορετικός τρόπος επανάληψης της Οδύσσειας του Οµήρου! Ευχαριστώ πολύ τους µαθητές του Α4 του Γυµνασίου µας, Σιµακάι Χριστιάνα και Σκούρτη

Διαβάστε περισσότερα

Παλαιολιθική και Μεσολιθική εποχή στην Ελλάδα

Παλαιολιθική και Μεσολιθική εποχή στην Ελλάδα Προϊστορικές Κοινωνίες Παλαιολιθική και Μεσολιθική εποχή στην Ελλάδα Ντούσκα Ούρεμ-Κώτσου durem@hist.auth.gr Οι περίοδοι της Προϊστορίας στην Ελλάδα: Παλαιολιθική εποχή (800.000-10.500 ΠΣ) Μεσολιθική εποχή

Διαβάστε περισσότερα

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Να περιγράψετε ένα μινωικό ανάκτορο; Μεγάλα Συγκροτήματα κτιρίων, Είχαν πολλές πτέρυγες-δωματίων, Διοικητικά, Οικονομικά, Θρησκευτικά και Καλλιτεχνικά κέντρα της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΦΥΤΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ. Φυτολόγιο ΜΑΙΟΣ 2013

ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΦΥΤΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ. Φυτολόγιο ΜΑΙΟΣ 2013 Φυτολόγιο ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «Ξεφυλλίζοντας το φυτολόγιο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων» ΚΟΙΝΟ: Νηπιαγωγείο ΧΩΡΟΣ ΙΕΞΑΓΩΓΗΣ: Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων ΙΑΡΚΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: 60 λεπτά ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΘΕΜΑΤΑ. ήταν ο κάθε ένας από αυτούς και σε ποιον από αυτούς σχηματίστηκε η Ελλάδα;

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΘΕΜΑΤΑ. ήταν ο κάθε ένας από αυτούς και σε ποιον από αυτούς σχηματίστηκε η Ελλάδα; ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ 1 ο (Μονάδες 3,3) 1. Ποια είναι η διοικητική ιεραρχία των πόλεων στην Ελλάδα; Πως λέγεται ο διοικητής του κάθε διοικητικού τομέα; 2. Ποιους γεωλογικούς αιώνες περιλαμβάνει η γεωλογική

Διαβάστε περισσότερα

Μύθοι. Τοπικοί μύθοι Η ανάγκη των ανθρώπων οδήγησε στη δημιουργία μύθων

Μύθοι. Τοπικοί μύθοι Η ανάγκη των ανθρώπων οδήγησε στη δημιουργία μύθων Μύθοι Τοπικοί μύθοι Η ανάγκη των ανθρώπων οδήγησε στη δημιουργία μύθων Ορισμός : Προσπαθώντας να δώσουμε έναν ορισμό στο µζύθο µπορθούμε να πούμε ότι είναι µια φανταστική, πλαστή διήγηση µε στοιχεία συχνά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ - ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ - ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ - ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ από Π. Σαμπατακάκη Dr. Υδρογεωλόγο 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Δεν θα ταν άστοχο εάν αναφέραμε ότι το πρόβλημα της λειψυδρίας στο νησιωτικό χώρο του Αιγαίου

Διαβάστε περισσότερα

"Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών" Αντώνης Δ.Στάης

Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών Αντώνης Δ.Στάης "Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών" Αντώνης Δ.Στάης Η Γεωλογική Γνώση στην Ελλάδα σήμερα Στα ελληνικά σχολεία, εδώ και αρκετά χρόνια, σε αντίθεση με τα σχολεία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΘΛΗ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΗ Η ΖΩΝΗ ΤΗΣ ΙΠΠΟΛΥΤΗΣ

ΟΙ ΑΘΛΗ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΗ Η ΖΩΝΗ ΤΗΣ ΙΠΠΟΛΥΤΗΣ ΟΙ ΑΘΛΗ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΗ Η ΖΩΝΗ ΤΗΣ ΙΠΠΟΛΥΤΗΣ Στον ένατο άθλο, ο βασιλιάς Ευρυσθέας διέταξε τον Ηρακλή να του φέρει την ζώνη της Ιππολύτης, της βασίλισσας των Αµαζόνων, για να την κάνει δώρο στην κόρη του Αδµήτη.

Διαβάστε περισσότερα

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας H ιστορία του κάστρου της Πάτρας Από την Αρχαιότητα μέχρι την Α' περίοδο Τουρκοκρατίας Μία εργασία της ομάδας Γ (Αβούρης Ε, Γεωργίου Ν, Καρατζιάς Γ, Παπατρέχας Ι) Το κάστρο βρίσκεται στα νότια της Ελλάδας,

Διαβάστε περισσότερα

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Γεωλογία - Γεωγραφία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 ΜΑΘΗΜΑ 1, Οι έννοιες «γεωγραφική» και «σχετική» θέση 1. Με τη βοήθεια του χάρτη στη σελ.12, σημειώστε τις παρακάτω πόλεις στην

Διαβάστε περισσότερα

0,5 1,1 2,2 4,5 20,8 8,5 3,1 6,0 14,9 22,5 15,0 0,9

0,5 1,1 2,2 4,5 20,8 8,5 3,1 6,0 14,9 22,5 15,0 0,9 ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΑ E ΕΞΑΜΗΝΟ Ακαδημαϊκό Έτος 2016-2017 ΥΠΟΘΑΛΑΣΣΙΑ ΓΕΩΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ (Ο ΩΚΕΑΝΙΟΣ ΠΥΘΜΕΝΑΣ) Βασίλης ΚΑΨΙΜΑΛΗΣ Γεωλόγος-Ωκεανογράφος Κύριος Ερευνητής, ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε. Τηλ. Γραφείου: 22910 76378 Κιν.: 6944

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΙΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ

ΤΑ ΠΙΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΑ ΠΙΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ 1. Το ηφαίστειο Mount Merapi Η Ινδονησία κατέχει την αδιαμφισβήτητα ηγετική θέση στον κόσμο σε ενεργά ηφαίστεια και σεισμούς. Το Mount Merapi βρίσκεται στο κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργιάδου Μαριλένα Καμασιά Άννα Καμπουράκης Γιώργος Χαραλάμπους Σωκράτης

Γεωργιάδου Μαριλένα Καμασιά Άννα Καμπουράκης Γιώργος Χαραλάμπους Σωκράτης Συγγραφείς : Γεωργιάδου Μαριλένα Καμασιά Άννα Καμπουράκης Γιώργος Χαραλάμπους Σωκράτης Τι είναι το Τσουνάμί; tsu και nami κύμα του λιμανιού σειρά από ωκεάνια κυμάτα κατά τα οποία μετατοπίζονται μεγάλες

Διαβάστε περισσότερα

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Αλεξάνδρου Αλέξανδρος, Κυριάκου Λίντα, Παυλίδης Ονήσιλος, Χαραλάµπους Εύη, Χρίστου ρόσος Φαινόµενο του θερµοκηπίου Ανακαλύφθηκε το 1824 από τον Γάλλο µαθηµατικό Fourier J. (1768)

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΕΣ ΤΙΣ ΚΡΥΜΜΕΝΕΣ ΛΕΞΕΙΣ ΣΤΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΚΡΥΠΤΟΛΕΞΟ

ΒΡΕΣ ΤΙΣ ΚΡΥΜΜΕΝΕΣ ΛΕΞΕΙΣ ΣΤΟ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΚΡΥΠΤΟΛΕΞΟ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Οριζόντια 1. Βυζαντινός αυτοκράτορας - Ρωτάει 2. Μικρόβιο 3. Βράχος κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας - Βράχος πάνω από την επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν.

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν. Είναι γνωστή σε όλους η σειρά επιστημονικής φαντασίας Star Trek η οποία έχει φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο. Οι τεχνολογικές καινοτομίες και οι «φανταστικές» τεχνολογίες που είχε συμπεριλάβει στο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΕΤΩΝΕΣ. πηγή:nasa - Visible Earth

ΠΑΓΕΤΩΝΕΣ. πηγή:nasa - Visible Earth ΠΑΓΕΤΩΝΕΣ πηγή:nasa - Visible Earth ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Παγετώδης δράση Οι παγετώνες καλύπτουν σήµερα το 1/10 περίπου της γήινης επιφάνειας. Η δράση των παγετώνων, αποτέλεσε ένα σηµαντικό µορφογενετικό

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα για σχολεία: Εμψυχώτριες: Οι βιβλιοθηκονόμοι, Μαρία Μαραβελάκη & Λίτσα Μαστορακάκη και η Αγγέλου Μάλμου, εκπαιδευτικός συγγραφέας.

Προγράμματα για σχολεία: Εμψυχώτριες: Οι βιβλιοθηκονόμοι, Μαρία Μαραβελάκη & Λίτσα Μαστορακάκη και η Αγγέλου Μάλμου, εκπαιδευτικός συγγραφέας. ΠΑΙΔΙΚΗ- ΕΦΗΒΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΚΗΠΟΥ Προγράμματα για σχολεία: Εμψυχώτριες: Οι βιβλιοθηκονόμοι, Μαρία Μαραβελάκη & Λίτσα Μαστορακάκη και η Αγγέλου Μάλμου, εκπαιδευτικός συγγραφέας. «Οι πειρατές στη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΥΚΑΜΠΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ σε βιβλίο με εικόνες. LET S SHARE OUR CULTURE (ΑΣ ΜΟΙΡΑΣΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΜΑΣ) Αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ. Φύλλο εργασίας 1 Το φυσικό περιβάλλον της Αφρικής. Ονοματεπώνυμο Τάξη... Ημερομηνία.

ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ. Φύλλο εργασίας 1 Το φυσικό περιβάλλον της Αφρικής. Ονοματεπώνυμο Τάξη... Ημερομηνία. Ενότητα Ηπειροι (στιγμιότυπα): Η Αφρική Φύλλο εργασίας 1 Το φυσικό περιβάλλον της Αφρικής Γεωλογία - Γεωγραφία A Γυμνασίου Ονοματεπώνυμο Τάξη... Ημερομηνία. Πρώτη εργασία : Η θέση της Αφρικής στον παγκόσμιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΞΕΛΙΞΗ. Ερευνητική Εργασία Β' Τετραμήνου. Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Μ.Φρονίμου

Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΞΕΛΙΞΗ. Ερευνητική Εργασία Β' Τετραμήνου. Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Μ.Φρονίμου Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΞΕΛΙΞΗ Ερευνητική Εργασία Β' Τετραμήνου Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Μ.Φρονίμου Στην επιστήμη της βιολογίας, με τον όρο εξέλιξη εννοείται η αλλαγή στις ιδιότητες ενός πληθυσμού οργανισμών στο πέρασμα

Διαβάστε περισσότερα

8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα

8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα 8 ο ΛΥΚΕΙΟΠΑΤΡΩΝ Όνοµαοµάδας : AVEC Ονόµαταµελών : ΑνδρικοπούλουΚωνσταντίνα, ΑβραµοπούλουΝικολέτα, ΜίντζαΕρµιόνη, Παπακωστοπούλου Βασιλική Όνοµα υπεύθυνου τµήµατος : Γλαρού Άννα ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ο σεισμός είναι φαινόμενο το οποίο εκδηλώνεται συνήθως χωρίς σαφή προειδοποίηση, δεν μπορεί να αποτραπεί και παρά τη μικρή χρονική διάρκεια του,

Ο σεισμός είναι φαινόμενο το οποίο εκδηλώνεται συνήθως χωρίς σαφή προειδοποίηση, δεν μπορεί να αποτραπεί και παρά τη μικρή χρονική διάρκεια του, Σ Ε Ι Σ Μ Ο Σ Ο σεισμός είναι φαινόμενο το οποίο εκδηλώνεται συνήθως χωρίς σαφή προειδοποίηση, δεν μπορεί να αποτραπεί και παρά τη μικρή χρονική διάρκεια του, μπορεί να προκαλέσει μεγάλες υλικές ζημιές

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α Η Φ Α Ι Σ Τ Ε Ι Α

Τ Α Η Φ Α Ι Σ Τ Ε Ι Α ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΤΑ ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗ ΓΗ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΥΝΗΘΩΣ ΕΚΕΙ ΟΠΟΥ ΔΥΟ Η ΤΡΕΙΣ ΤΕΚΤΟΝΙΚΕΣ ΠΛΑΚΕΣ ΣΥΓΚΡΟΥΟΝΤΑΙ Η ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΟΝΤΑΙ: ΜΙΑ ΜΕΣΟΩΚΕΑΝΕΙΑ ΡΑΧΗ Η ΟΡΟΣΕΙΡΑ, ΟΠΩΣ ΣΤΟ ΜΕΣΟ ΤΟΥ ΑΤΛΑΝΤΙΚΟΥ ΩΚΕΑΝΟΥ, ΔΙΝΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων ( π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων ( π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA11] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Α Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Πρώιμοι και Γεωμετρικοί χρόνοι (1100-700 π.χ.) Οι περίοδοι της αρχαίας ελληνικής τέχνης:

Διαβάστε περισσότερα

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1 Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον 1.1 Εισαγωγή 1 1.2 Παλαιοκλιµατικές µεταβολές 3 1.3 Κλιµατικές µεταβολές κατά την εποχή του Ολοκαίνου

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικό Περιβάλλον ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ

Φυσικό Περιβάλλον ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Κεφάλαιο 1 ο : Εισαγωγή ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Φυσική Γεωγραφία ονοµάζουµε την επιστήµη που µελετά το σύνολο των φυσικών διεργασιών που συµβαίνουν στην επιφάνεια της γης και διαµορφώνουν τις φυσικές ιδιότητες

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία Γ Δημοτικού Από τη Μυθολογία στην Ιστορία

Ιστορία Γ Δημοτικού Από τη Μυθολογία στην Ιστορία 10-0057_ISTORIA_C_DHM.indd 1 10-0057_ISTORIA_C_DHM.indd 2 Ιστορία Γ Δημοτικού Από τη Μυθολογία στην Ιστορία Tετράδιο Εργασιών 10-0057_ISTORIA_C_DHM.indd 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΚΡΙΤΕΣ-ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συνθετική Εργασία στη Γεωγραφία, Σχολικό έτος 2012 2013, Α Γυμνασίου. Θέμα: «Φυσικές Καταστροφές»

Συνθετική Εργασία στη Γεωγραφία, Σχολικό έτος 2012 2013, Α Γυμνασίου. Θέμα: «Φυσικές Καταστροφές» Συνθετική Εργασία στη Γεωγραφία, Σχολικό έτος 2012 2013, Α Γυμνασίου Θέμα: «Φυσικές Καταστροφές» Μαθητές: Θοδωρής Μαραγκάκης Μάνος Παπαστεφανάκης Νίκος Ρομάνος Σίφης Σηφογιαννάκης Περιεχόμενα 1. Τι ονομάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ (1/9) Το φαινόμενο του θερμοκηπίου, είναι ένα φυσικό φαινόμενο που είναι σημαντικό για να διατηρεί θερμή την επιφάνεια της γης. Τα αέρια των θερμοκηπίων

Διαβάστε περισσότερα

Η Αφρική είναι η τρίτη σε μέγεθος ήπειρος του πλανήτη μας, μετά την Ασία και την Αμερική. Η έκτασή της είναι, χωρίς τα νησιά, 29,2 εκατομμύρια τετρ. χ

Η Αφρική είναι η τρίτη σε μέγεθος ήπειρος του πλανήτη μας, μετά την Ασία και την Αμερική. Η έκτασή της είναι, χωρίς τα νησιά, 29,2 εκατομμύρια τετρ. χ Β. Π. Γ. Π. Η Αφρική είναι η τρίτη σε μέγεθος ήπειρος του πλανήτη μας, μετά την Ασία και την Αμερική. Η έκτασή της είναι, χωρίς τα νησιά, 29,2 εκατομμύρια τετρ. χιλιόμετρα, ενώ με τα νησιά φτάνει τα 30,2

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη, Κρόνος, Ερμής, Ουρανός, Δίας, Ποσειδώνας, Άρης

Αφροδίτη, Κρόνος, Ερμής, Ουρανός, Δίας, Ποσειδώνας, Άρης Αφροδίτη, Κρόνος, Ερμής, Ουρανός, Δίας, Ποσειδώνας, Άρης Το χρώμα της Αφροδίτη είναι κίτρινο προς κόκκινο. Το μέγεθός της είναι 9,38-10 χλ. Η απόσταση από τη γη είναι 41.400.000 χλ. Δεν είναι αρκετή απόσταση

Διαβάστε περισσότερα

APlxAiSM Ε Λ ΛΗΝ9Ν. ΟΙ Ο Of Το Ν. Ο Ο Of Το Ν. APlxAiSW Ε Λ ΛΗΝ?Ν. Η πρώτη θεϊκή οικογένεια: η θεά Γη και τα παιδιά της. Διασυνδέσεις.

APlxAiSM Ε Λ ΛΗΝ9Ν. ΟΙ Ο Of Το Ν. Ο Ο Of Το Ν. APlxAiSW Ε Λ ΛΗΝ?Ν. Η πρώτη θεϊκή οικογένεια: η θεά Γη και τα παιδιά της. Διασυνδέσεις. Η πρώτη θεϊκή οικογένεια: η θεά Γη και τα παιδιά της Όλοι οι αρχαίοι Λαοί είχαν πλάσει μύθους για να εξηγήσουν πώς έγινε ο κόσμος. Η μυθολογία είναι μια μεγάλη συλλογή από μύθους. Όπως στα παραμύθια, έτσι

Διαβάστε περισσότερα

Νεοφυτικός αιώνας (περίοδος των Αγγειοσπέρμων)

Νεοφυτικός αιώνας (περίοδος των Αγγειοσπέρμων) Νεοφυτικός αιώνας (περίοδος των Αγγειοσπέρμων) Η κυριαρχία των Αγγειοσπέρμων αρχίζει από το Mέσο Kρητιδικό (πριν 100 εκ. χρόνια) και συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Υπάρχουν περίπου 250.000 είδη Αγγειοσπέρμων.

Διαβάστε περισσότερα

1. Ο Κατακλυσμός του Νώε Γένεσης (Κεφ. 6-9)

1. Ο Κατακλυσμός του Νώε Γένεσης (Κεφ. 6-9) 1. Ο Κατακλυσμός του Νώε Γένεσης (Κεφ. 6-9) Με τον όρο κατακλυσμός του Νώε αναφερόμαστε σε μυθική πλημμύρα, όπως αυτή περιγράφεται στο βιβλίο της Γένεσης (κεφ. 6-9) της Αγίας Γραφής, καθώς επίσης και στο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ

ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2012-2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ω/εβδοµάδα ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ Γεωγραφικές συντεταγµένες ( Ω 2) Παιχνίδια µε τις γεωγραφικές συντεταγµένες Η χρήση των χαρτών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ- ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ- ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ»

ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ- ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ- ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ» ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ- ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ- ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «ΗΦΑΙΣΤΕΙΑ» Παπανδρέου Σταυρούλα Β Γενική Αρ.Μητρώου: 1. Μάθηµα ιδακτική ενότητα Η διδακτική ενότητα αφορά τις αλλαγές στην επιφάνεια της γης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ! ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΑΤΣΙΑΒΑ ΚΑΙ ΣΟΦΙΑ ΚΟΥΤΡΟΥΜΑΝΗ

ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ! ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΑΤΣΙΑΒΑ ΚΑΙ ΣΟΦΙΑ ΚΟΥΤΡΟΥΜΑΝΗ ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ! ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΑΤΣΙΑΒΑ ΚΑΙ ΣΟΦΙΑ ΚΟΥΤΡΟΥΜΑΝΗ ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Ως Ηλιακό Σύστημα θεωρούμε τον Ήλιο και όλα τα αντικείμενα που συγκρατούνται σε τροχιά γύρω του χάρις στη βαρύτητα, που σχηματίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΩΝ ΘΕΩΝ 1 ο Δημοτικό Σχολείο Πυλαίας. Τάξη Γ-2 Σχ. Έτος 2011 2012. Η δημιουργία του κόσμου Πώς έγινε ο κόσμος; Ποιος έφτιαξε τη Γη, τον Ουρανό, τη θάλασσα, και τους ανθρώπους;

Διαβάστε περισσότερα

Με τον Αιγυπτιακό

Με τον Αιγυπτιακό Με ποιον πολιτισμό θα ασχοληθούμε; Με τον Αιγυπτιακό Η θέση της Αιγύπτου Τι βλέπετε; Αίγυπτος και Νείλος Η Αίγυπτος οφείλει την ύπαρξη της στον Νείλο. Το άγονο έδαφος κατέστη εύφορο χάρη στις πλημμύρες,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ -ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΑ

ΦΥΣΙΚΗ -ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΑ Γιάννης Λ. Τσιρογιάννης Γεωργικός Μηχανικός M.Sc., PhD Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΙ Ηπείρου Τμ. Τεχνολόγων Γεωπόνων Κατ. Ανθοκομίας Αρχιτεκτονικής Τοπίου ΦΥΣΙΚΗ -ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΑ Κλιματική αλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη

Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη Οδύσσεια Τα απίθανα... τριτάκια! Tετάρτη τάξη Πηγή πληροφόρησης: e-selides.gr 1. Κυκλώνω το σωστό. Α. Βασιλιάς του Ορχομενού της Βοιωτίας ήταν ο: α. Αθάμας β. Φρίξος γ. Αιήτης Β. Ο Αιήτης τοποθέτησε το

Διαβάστε περισσότερα

OI ΞΕΧΑΣΜΕΝEΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚO-ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

OI ΞΕΧΑΣΜΕΝEΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚO-ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ OI ΞΕΧΑΣΜΕΝEΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚO-ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ Μαριολάκος Η.Δ. 1 1 Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος, Τομέας Δυναμικής,

Διαβάστε περισσότερα

Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Π Ρ Ο Ϊ Σ Τ Ο Ρ Ι Α

Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Π Ρ Ο Ϊ Σ Τ Ο Ρ Ι Α Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Π Ρ Ο Ϊ Σ Τ Ο Ρ Ι Α Ο Ελλαδικός χώρος, με τη μεγάλη γεωμορφολογική ποικιλία που διαθέτει, φιλοξένησε από νωρίς τη ζωή. Οι πρώτοι άνθρωποι που εγκαταστάθηκαν στο χώρο αυτό χρησιμοποίησαν

Διαβάστε περισσότερα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Απόψεις &Σχόλια Γράφει η Κώστια Κοντολέων 08/05/2017 11:06 Ελλάδα, μια χώρα που διεκδικεί την πρώτη θέση στο Πάνθεον των ηρώων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ Στο δρόµο Τρικάλων- Καλαµπάκας, 3 χιλιόµετρα πριν από ταμετέωρα, ορθώνεται πάνω από το χωριό Θεόπετρα ένας βραχώδης ασβεστολιθικός όγκος, στη βορειοανατολική πλευρά του οποίου

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 ΩΚΕΑΝΟΙ Ωκεανοί Ωκεάνιες λεκάνες

ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 ΩΚΕΑΝΟΙ Ωκεανοί Ωκεάνιες λεκάνες ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 ΩΚΕΑΝΟΙ Ωκεανοί Ωκεάνιες λεκάνες Ωκεανοί Το νερό καλύπτει τα δύο τρίτα της γης και το 97% όλου του κόσµου υ και είναι κατοικία εκατοµµυρίων γοητευτικών πλασµάτων. Οι ωκεανοί δηµιουργήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Θαλάσσια Γεωαρχαιολογική Έρευνα για την Ανάδειξη της Βυθισµένης Πολιτιστικής Κληρονοµιάς

Θαλάσσια Γεωαρχαιολογική Έρευνα για την Ανάδειξη της Βυθισµένης Πολιτιστικής Κληρονοµιάς Θαλάσσια Γεωαρχαιολογική Έρευνα για την Ανάδειξη της Βυθισµένης Πολιτιστικής Κληρονοµιάς ρ ηµήτρης Σακελλαρίου Γεωλόγος, ιευθυντής Ερευνών Ινστιτούτο Ωκεανογραφίας Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών Ναυάγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 7 ΑΥ-21 ΛΟΓΙΑ - ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑ / ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΛΟΓΙΑΣ - ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΔΡΙΒΑΛΙΑΡΗ 14/06/201 11.00 ΑΥ-24 ΟΣΤΕΟΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑ ΔΡΙΒΑΛΙΑΡΗ 14/06/201 11.00 ΑΥ-26 ΛΟΓΙΑ ΩΣ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑ ΔΡΙΒΑΛΙΑΡΗ 14/06/201 11.00 ΑΥΕ-30

Διαβάστε περισσότερα

Η Γη είναι ένας πλανήτης που κατοικούν εκατομμύρια άνθρωποι, αλλά και ο μοναδικός πλανήτης στον οποίο γνωρίζουμε ότι υπάρχει ζωή.

Η Γη είναι ένας πλανήτης που κατοικούν εκατομμύρια άνθρωποι, αλλά και ο μοναδικός πλανήτης στον οποίο γνωρίζουμε ότι υπάρχει ζωή. Το Ηλιακό Σύστημα. Ήλιος Ο Ήλιος είναι ο αστέρας του Ηλιακού μας Συστήματος και το λαμπρότερο σώμα του ουρανού. Είναι μια τέλεια σφαίρα με διάμετρο 1,4 εκατομμύρια χμ. Η σημασία του Ήλιου στην εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ σελ. βιβλ Μινωικός πολιτισμός ΙΣΤΟΡΙΑ Κ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΙΣΤΟΡΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ σελ. βιβλ Μινωικός πολιτισμός ΙΣΤΟΡΙΑ Κ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ σελ. βιβλ. 60-97 Μινωικός πολιτισμός Γενικές πληροφορίες Τι είναι ο Μινωικός πολιτισμός; Μινωικός πολιτισμός είναι ο πολιτισμός που αναπτύχθηκε την εποχή του χαλκού στην Κρήτη και φέρει

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT 2017 ΟΜΑΔΑ: ΑΝΕΣΤΗΣ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ ΧΡΥΣΟΥΛΑ ΜΙΧΟΠΟΥΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΝΤΙΝΗ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΣΧΟΦΙΔΗΣ

PROJECT 2017 ΟΜΑΔΑ: ΑΝΕΣΤΗΣ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ ΧΡΥΣΟΥΛΑ ΜΙΧΟΠΟΥΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΝΤΙΝΗ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΣΧΟΦΙΔΗΣ PROJECT 2017 ΟΜΑΔΑ: ΑΝΕΣΤΗΣ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ ΧΡΥΣΟΥΛΑ ΜΙΧΟΠΟΥΛΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΝΤΙΝΗ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΣΧΟΦΙΔΗΣ ΑΦΡΙΚΗ Η Αφρική είναι η δεύτερη σε έκταση και πληθυσμό ήπειρος της γης με πληθυσμό περίπου 1 δισ κατοίκους.

Διαβάστε περισσότερα

Το κλίμα στα χέρια τους (αλλά και τα δικά μας)

Το κλίμα στα χέρια τους (αλλά και τα δικά μας) για έναν ζωντανό πλανήτη Το κλίμα στα χέρια τους (αλλά και τα δικά μας) Συνδιάσκεψη Κορυφής για την Κλιματική Αλλαγή, Κοπεγχάγη 7-18 Δεκεμβρίου 2009 Ένα εγχειρίδιο για παιδιά 7+ Τι τρέχει επιτέλους με

Διαβάστε περισσότερα