ο πρώτος χρόνος του µωρού σας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ο πρώτος χρόνος του µωρού σας"

Transcript

1 ο πρώτος χρόνος του µωρού σας από µήνα σε µήνα

2 οπρώτος χρόνος του µωρού σας από µήνα σε µήνα

3

4 οπρώτος χρόνος του µωρού σας από µήνα σε µήνα

5 περιεχόμενα τιτλοσ ΠΡΩτοτΥΠοΥ: your baby s first year month by month Από τις Εκδόσεις hamlyn, λονδίνο 2008 τιτλοσ βιβλιου: Ο πρώτος χρόνος του μωρού σας από μήνα σε μήνα ΜΕτΑΦΡΑσΗ: βίκη λιανού ΕΠιστΗΜοΝιΚοσ συμβουλοσ: Αλέξανδρος Καλογερόπουλος DffP, mrcog, Μαιευτήρας ΕΠιΜΕλΕιΑ ΔιοΡθΩσΗ ΚΕιΜΕΝοΥ: Αγγελική Μόσχου ΗλΕΚτΡοΝιΚΗ σελιδοποιηση: Μερσίνα λαδοπούλου octopus Publishing Group Ltd, 2008 the authors have asserted their moral rights. all rights reserved. first published in Great britain in 2008 under the title your baby s first year by hamlyn, an imprint of octopus Publishing Group Ltd 2-4 heron Quays, Docklands, London e14 4 JP ΕΚΔοσΕισ ΨΥΧοΓιοσ Α.Ε., Αθήνα 2010 Πρώτη έκδοση: Φεβρουάριος 2010 ιsbn τυπώθηκε στην Κίνα. tο παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις του Ελληνικού Νόμου (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται απολύτως η άνευ γραπτής άδειας του εκδότη κατά οποιοδήποτε τρόπο ή μέσο αντιγραφή, φωτοανατύπωση και εν γένει αναπαραγωγή, εκμίσθωση ή δανεισμός, μετάφραση, διασκευή, αναμετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε μορφή (ηλεκτρονική, μηχανική ή άλλη) και η εν γένει εκμετάλλευση του συνόλου ή μέρους του έργου. Σημείωση Αυτό το βιβλίο δεν προτίθεται να υποκαταστήσει την προσωπική ιατρική συμβουλή. Ο αναγνώστης θα πρέπει να συμβουλευτεί το γιατρό για κάθε θέμα που σχετίζεται με την υγεία και ιδιαίτερα όταν υπάρχουν συμπτώματα που μπορεί να απαιτούν διάγνωση ή ιατρική προσοχή. Παρ ότι θεωρούμε πως οι συμβουλές και οι πληροφορίες είναι ακριβείς και ίσχυαν τη στιγμή της εκτύπωσης αυτού του βιβλίου, ούτε ο συγγραφέας ούτε ο εκδότης αποδέχονται νομικές ευθύνες ή υπαιτιότητα για τυχόν λάθη ή παραλείψεις. Εισαγωγή 6 το μωράκι σας 8 η πρώτη επαφή με το μωρό σας 10 η εμφάνιση του μωρού σας 12 οι πρώτοι ιατρικοί έλεγχοι 16 ανάμεικτα συναισθήματα 20 φέρνοντας το μωρό στο σπίτι 22 προσαρμογή στον νέο τρόπο ζωής με το μωρό σας 24 βρεφικός εξοπλισμός 26 αν το μωρό σας είναι πρόωρο 28 μωρά που χρήζουν ειδικής φροντίδας 32 ειδικές ανάγκες 34 δίδυμα 36 υιοθετώντας ένα μωρό 40 γνωρίζοντας το νέο μωρό στα αδέλφια του 42 εσείς και το μωρό σας 44 το μωρό σας την 1η μέρα 46 το μωρό σας στις 0-6 εβδομάδες 48 αναρρώνοντας από τον τοκετό 52 το μωρό σας στις 7-12 εβδομάδες 54 δημιουργία συναισθηματικών δεσμών με το μωρό σας 58 το μωρό σας στους 3 μήνες 60 δημιουργώντας μια ρουτίνα 64 το μωρό σας στους 4 μήνες 68 ισορροπία στις σχέσεις 72 το μωρό σας στους 5 μήνες 74 χαλαρώστε με το μωρό σας 78 το μωρό σας στους 6 μήνες 80 ανακτώντας και πάλι τη φόρμα σας 84 το μωρό σας στους 7 μήνες 88 η κατάλληλη φύλαξη για το μωρό σας 92 το μωρό σας στους 8 μήνες 94 επιστροφή στη δουλειά 98 το μωρό σας στους 9 μήνες 100 βρίσκοντας μπέιμπι σίτερ 104 το μωρό σας στους 10 μήνες 108 η συμμετοχή των παππούδων 112 το μωρό σας στους 11 μήνες 114 αντιμετωπίζοντας το άγχος 118 το μωρό σας στους 12 μήνες 120 διευθέτηση του χρόνου σας 124

6 φροντίζοντας το μωρό σας 128 φασκιώνοντας το μωρό σας 130 κρατώντας το μωρό σας 132 τρόποι για να κρατήσετε το μωρό σας 134 αλλάζοντας την πάνα του μωρού σας 136 το άλλαγμα του μωρού 138 τοπικό πλύσιμο 140 η περιποίηση του ομφάλιου λώρου 142 κάνοντας μπάνιο το νεογέννητο 144 τα πρώτα δόντια του μωρού σας 146 φροντίζοντας το δέρμα του μωρού σας 150 φροντίζοντας τα μαλλιά και τα νύχια του μωρού σας 152 τα ρούχα του μωρού σας 154 ντύνοντας το μωρό σας 156 κάνοντας μασάζ στο μωρό σας 158 κινήσεις μασάζ 160 συνήθειες ύπνου 164 πού και πότε να κοιμάστε 166 διαδικασία ύπνου 170 αλλαγή των συνηθειών του ύπνου 172 αντιμετωπίζοντας τις διακοπές στον ύπνο 176 εκπαίδευση 180 ύπνος κατά τη διάρκεια της ημέρας 182 τάισμα 186 θηλασμός 188 πώς να θηλάσετε 190 βγάζοντας το γάλα με το θήλαστρο 192 τάισμα με το μπιμπερό 194 γάλα σε σκόνη 196 μπιμπερό και άλλα αξεσουάρ για το φαγητό 198 διασκεδάστε ταΐζοντας το μωρό σας με το μπιμπερό 200 η πρώτη του στερεά τροφή 202 η διατροφή του μωρού σας 204 μαγείρεμα 208 τρώνε και λερώνουν τα πάντα 212 μαγείρεμα και αποθήκευση του φαγητού 214 η υγεία του μωρού σας 216 ο κόσμος του μωρού σας 218 το μωρό σας και τα εμβόλια 220 είναι το μωρό μου φυσιολογικό; 222 ασφάλεια στο σπίτι και στον κήπο 224 ταξιδεύοντας με το μωρό σας 228 ασφάλεια στο αυτοκίνητο 230 φροντίζοντας ένα άρρωστο μωρό 232 χρόνιες ασθένειες 234 εναλλακτικές θεραπείες 236 πρώτες βοήθειες στο σπίτι 238 κοινές ασθένειες 242 μάθηση 256 φύση εναντίον ανατροφής 258 πώς μπορείτε να βοηθήσετε 260 η ανάπτυξη του μωρού σας 262 μάθηση μέσα από παιχνίδι 264 ακοή και ομιλία 270 επιλέγοντας παιχνίδια 274 αρχίζοντας την εξερεύνηση 278 οι πρώτες γνωριμίες και οι πρώτοι φίλοι 280 ευρετήριο 282 φωτογραφίες 286

7 Εισαγωγή Καλώς δεχτήκατε το μωράκι σας! Αναμφισβήτητα η γέννησή του θα είναι μια από τις συναρπαστικότερες και ευτυχέστερες στιγμές της ζωής σας. Ωστόσο, μπορεί να αποδειχτεί και μια από τις συγκλονιστικότερες και πιο εξουθενωτικές εμπειρίες που θα βιώσετε ποτέ. Κι ενώ στο μαιευτήριο θα έχετε πολύτιμη πρακτική βοήθεια και υποστήριξη, η επιστροφή στο σπίτι με το νέο μέλος της οικογένειας μπορεί αρχικά να σας προκαλέσει συναισθήματα ανασφάλειας. Όταν κλείσετε την πόρτα πίσω σας και μείνετε τελείως μόνη με το αγγελούδι σας, μπορεί να νιώσετε ένα αίσθημα πανικού. Είναι σημαντικό να συνειδητοποιήσετε ότι σε καμία περίπτωση δεν είστε μόνη σας. Η οικογένεια, οι φίλοι, οι γιατροί, αλλά και βιβλία σαν αυτό που κρατάτε στα χέρια σας, μπορούν να σας προσφέρουν πολύτιμες συμβουλές και πληροφορίες. Είναι απολύτως κατανοητό και ανθρώπινο να έχετε ανάμεικτα συναισθήματα όπως χαρά, ενθουσιασμό, διάφορες φοβίες και άγχος, όπως επίσης και εκατοντάδες ερωτήματα που αλλάζουν μέρα με τη μέρα καθώς το μωρό σας μεγαλώνει και αλλάζει. Το βιβλίο αυτό θα σας βοηθήσει να αποκτήσετε αυτοπεποίθηση, καθώς συμπεριλαμβάνει μια πληθώρα ιατρικών συμβουλών από ειδικούς επιστήμονες, πρακτικές οδηγίες και αληθινές εμπειρίες νέων γονιών. Έτσι θα μπορέσετε να απολαύσετε κάθε στιγμή καθώς το παιδάκι σας θα μεγαλώνει. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε το βιβλίο με όποιον τρόπο θέλετε είτε να ανατρέξετε στο αντίστοιχο κεφάλαιο που σας ενδιαφέρει, καθώς κάθε στάδιο στη ζωή του μωρού σας αποτελεί μια νέα πρόκληση και ένα νέο δίλημμα, ή απλά να το διαβάσετε από την αρχή μέχρι το τέλος, έτσι ώστε να νιώθετε πανέτοιμη για την επόμενη μέρα. Η μητρότητα είναι ένα μακρύ και συναρπαστικό ταξίδι το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε είναι να χαλαρώσετε και να μην έχετε άγχος. Εύχομαι να περάσετε έναν αξέχαστο πρώτο χρόνο μαζί με το μωράκι σας. Σούζι Μπουν Αρχισυντάκτρια του περιοδικού Practical Parenting

8

9 κεφάλαιο 1 το μωράκι σας Επιτέλους! Έφτασε η πολυπόθητη στιγμή που περιμένατε: είστε έτοιμη να αντικρίσετε το μωρό σας. Αναμφίβολα πολλές από τις ανησυχίες που πιθανόν να είχατε κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης χάνονται μονομιάς με το που θα κρατήσετε το νεογέννητο στην αγκαλιά σας. Ίσως αυτή να είναι και η στιγμή που θα μάθετε το φύλο του. Καθώς σας κατακλύζει το υπέροχο συναίσθημα της μητρότητας, εκμεταλλευτείτε στο έπακρο τη βοήθεια και την υποστήριξη που θα σας προσφερθεί μέσα στο μαιευτήριο από τους γιατρούς και το νοσηλευτικό προσωπικό, και αφιερώστε χρόνο για να γνωριστείτε με το μωρό σας και να δεθείτε συναισθηματικά μαζί του.

10

11 Τ ο Μ Ω ρ Α Κ Ι Σ Α Σ η πρώτη επαφή με το μωρό σας Σίγουρα, κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, προσπαθήσατε πολλές φορές να φανταστείτε το μωρό σας και τα συναισθήματα που θα νιώσετε τη στιγμή που θα το αντικρίσετε. Αν γεννήσατε με φυσιολογικό τοκετό, θα έχετε την ευκαιρία να το κρατήσετε αμέσως στην αγκαλιά σας. Αν χρειαστεί καισαρική επέμβαση, πιθανότατα να εξετάσει το μωρό πρώτα ο παιδίατρος προτού το πάρετε αγκαλιά. «Όταν έφυγαν όλοι από το δωµάτιο, παρατηρούσα τη Μίλι καθώς την κρατούσα στην αγκαλιά µου και της ψιθύριζα γλυκόλογα. Με κοιτούσε κατάµατα και ένιωθα να µε πληµυρίζει ένα συναίσθηµα απέραντης αγάπης. Κανείς και τίποτα δε µε είχε προετοιµάσει γι αυτό το συγκλονιστικό συναίσθηµα». Κέιτ, μητέρα της Μίλι (10 ημερών) αληθινές εμπειρίες ανακαλύπτοντας το φύλο του μωρού σας Αν θέλετε να ανακαλύψετε μόνη σας το φύλο του μωρού σας, ενημερώστε τη μαία και το γιατρό σας ώστε να μη σας χαλάσουν την έκπληξη! Ορισμένες φορές, κάποιοι γονείς βιώνουν μια «δυσάρεστη» έκπληξη όταν ανακαλύπτουν το φύλο του μωρού τους. Ενώ μέχρι εκείνη τη στιγμή πίστευαν βάσει του υπερηχογραφήματος ότι το μωρό είναι κοριτσάκι και είχαν κάνει τις ανάλογες προετοιμασίες, όταν γεννιέται, ανακαλύπτουν ότι είναι αγόρι. Άλλοι πάλι επιθυμούν διακαώς ένα γιο και τελικά αποκτούν μια ακόμα κόρη. Βέβαια, τέτοια συναισθήματα είναι απόλυτα φυσιολογικά και εντελώς παροδικά. Παρ όλα αυτά, αρκετές φορές οι γονείς διστάζουν να τα ομολογήσουν. Φυσικά δε σημαίνει ότι δεν είναι χαρούμενοι ή δεν αγαπούν το μωρό τους απλώς νιώθουν μια μικρή απογοήτευση. Οποιαδήποτε σκέψη κάνατε κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σας σχετικά με το φύλο του μωρού σας, μόλις γεννηθεί θα διαπιστώσετε πως θα πάψει πλέον να σας απασχολεί. Είναι απλά το υπέροχο μωρό σας! Όταν κρατήσετε για πρώτη φορά το μωρό στην αγκαλιά σας, είναι πραγματικά μια μοναδική στιγμή και πολλές μητέρες νιώθουν να τις κατακλύζει ένα υπέροχο συναίσθημα.

12 η πρώτη επαφή με το μωρό σας Το μωρό σας είναι τόσο μικροσκοπικό που σας φαίνεται απίθανο να είναι πλήρως αναπτυγμένο. Ωστόσο είναι μια μικρογραφία δικής σας και του συντρόφου σας. κρατήστε το κοντά σας τα πρώτα συναισθήματα Κανείς και τίποτα δεν μπορεί να σας προετοιμάσει για το πώς θα νιώσετε όταν αντικρίσετε το μωρό σας για πρώτη φορά, επειδή απλά κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει την ψυχοσύνθεσή σας εκείνη τη συγκεκριμένη στιγμή. Ορισμένες γυναίκες νιώθουν αμέσως την ανάγκη να προστατεύσουν το μικροσκοπικό πλασματάκι τους, ενώ άλλες δε νιώθουν τίποτε άλλο παρά απόλυτη εξουθένωση. Μην ανησυχείτε, δεν υπάρχει σωστό και λάθος. Είναι βέβαιο πως θα γνωρίσετε και θα αγαπήσετε το μωρό σας με τους δικούς σας ρυθμούς. Κάποιες γυναίκες αισθάνονται ιδιαίτερα ταλαιπωρημένες ύστερα από τον τοκετό και δεν μπορούν να αγκαλιάσουν το μωρό τους αμέσως, αφήνοντας έτσι τη χαρά στο σύντροφό τους. Ακόμα κι αν πονάτε από τα ράμματα ή αισθάνεστε λίγο ζαλισμένη, καλό είναι να κρατήσετε το μωρό κοντά σας για να το βλέπετε. η γνωριμία Είναι σημαντικό να έχετε στη διάθεσή σας αρκετές στιγμές ηρεμίας μαζί με το μωρό σας, αμέσως ύστερα από τον τοκετό. Αυτές οι στιγμές είναι πραγματικά πολύτιμες γιατί προσπαθείτε να γνωριστείτε και να βιώσετε τα πρώτα συναισθήματα μιας καινούργιας οικογένειας. Ανασηκώστε την κουβερτούλα του, παρατηρήστε το μικροσκοπικό σώμα του, αισθανθείτε την επιδερμίδα του πάνω στη δική σας, εξετάστε τα δαχτυλάκια των ποδιών και των χεριών του, μιλήστε του τρυφερά και παρακολουθήστε το που θα γυρνά το κεφαλάκι του προς το μέρος σας, καθώς θα ακούει και θα αναγνωρίζει τη φωνή σας. Κρατώντας το μωρό κοντά σας θα αισθανθείτε ασφάλεια και σιγουριά. Τα νεογέννητα κοιμούνται περίπου 2 ώρες το εικοσιτετράωρο, επομένως εκμεταλλευτείτε στο έπακρο τις ώρες που είναι ξύπνιο ώστε να γνωριστείτε καλύτερα. Είναι φυσιολογικό να ανησυχείτε αν το κρατάτε σωστά ή να φοβάστε μήπως δεν καταφέρετε να ερμηνεύσετε το κλάμα του. Ωστόσο, σταδιακά θα εξοικειωθείτε και θα νιώσετε αυτοπεποίθηση. Δεν έχει σημασία αν το κρατάτε με διαφορετικό τρόπο από ό,τι ο σύντροφός σας ή δεν αλλάζετε την πάνα του όπως η μαία. Υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι να κάνετε πολλά πράγματα χωρίς να σημαίνει απαραίτητα ότι ο ένας τρόπος είναι καλύτερος από τον άλλον. Εσείς και ο σύντροφός σας μπορεί να επιλέξετε να κόψετε οι ίδιοι τον ομφάλιο λώρο. Ορισμένοι γονείς μάλιστα δίνουν ιδιαίτερη σημασία σ αυτή την πράξη, θεωρώντας ότι συμβολίζει τη στιγμή που το μωρό τους γίνεται πλέον ανεξάρτητο. Καλό θα είναι να το φέρετε σε επαφή με το σώμα σας το συντομότερο δυνατό. Ο χτύπος της καρδιάς σας, η φωνή σας, η ζεστασιά του σώματος και η μυρωδιά του δέρματός σας θα το κάνουν να νιώσει ασφάλεια ενώ παράλληλα θα βοηθήσουν στη διαδικασία του θηλασμού. «Αισθανόµουν ότι ήµουν η µοναδική γυναίκα στον κόσµο που είχε γεννήσει. Αν µπορούσα, θα άφηνα την πόρτα του δωµατίου µου ανοιχτή και θα καλούσα τους πάντες να δουν το µωρό µου. Ένιωθα τόσο περήφανη που είχα φέρει στον κόσµο αυτό το πανέµορφο µωρό!» Μισέλ, μητέρα του Τζέικομπ (3 εβδομάδων) αληθινές εμπειρίες

13 Τ ο Μ Ω ρ Α Κ Ι Σ Α Σ η εμφάνιση του μωρού σας Οι νέοι γονείς συχνά εκπλήσσονται από την εμφάνιση του νεογέννητου μωρού τους, το οποίο μπορεί να φαίνεται λίγο «μωλωπισμένο» ή κόκκινο και μπορεί να είναι καλυμμένο μ ένα υπόλευκο λίπος που ονομάζεται σμήγμα, καθώς επίσης και με κηλίδες αίματος. Το κεφάλι του συνήθως φαίνεται μακρύτερο από το φυσιολογικό, εξαιτίας του τοκετού. Οι ατέλειες αυτές σύντομα θα διορθωθούν, ωστόσο θα πρέπει να συμβιβαστείτε με την ιδέα ότι το μωρό σας δε θα είναι σαν να έχει βγει από εξώφυλλο περιοδικού. Οι κοκκινίλες (κηλίδες) στο πρόσωπο και το πρήξιμο γύρω από τα μάτια του συνήθως εξαφανίζονται τις πρώτες μέρες μετά τον τοκετό. 2 το κεφάλι του μωρού σας Τα κρανιακά οστά του νεογέννητου είναι μαλακά και συμπιέζονται ελαφρά κατά τη διάρκεια του τοκετού. Το κεφάλι του πιθανότατα φαίνεται δυσανάλογο σε σχέση με το υπόλοιπο σώμα του. Μην ανησυχείτε μέσα σε λίγες μέρες θα επανέλθει στο φυσιολογικό του μέγεθος. Οι πηγές του κρανίου, ή αλλιώς «μαλακά σημεία», είναι δύο περιοχές στο κεφάλι του μωρού σας όπου τα οστά δεν έχουν ενωθεί ακόμα. Η πιο εμφανής περιοχή έχει σχήμα διαμαντιού και βρίσκεται στο επάνω μέρος του κεφαλιού. Κλείνει περίπου στους 3 μήνες. Η άλλη έχει τριγωνικό σχήμα και βρίσκεται στο πίσω μέρος του κεφαλιού και κλείνει περίπου στους 8 μήνες. Ένας σκληρός, μεμβρανώδης ιστός καλύπτει τις πηγές. Συνεπώς δε χρειάζεται να ανησυχείτε μήπως τραυματίσετε το μωρό σας όταν το αγκαλιάζετε ή όταν πλένετε το κεφαλάκι του. Συνηθισμένα είναι επίσης και κάποια εξογκώματα στο κεφάλι του μωρού σας. Ένα από αυτά, το κεφαλαιμάτωμα, έχει ωοειδές σχήμα και δημιουργείται από την αιμορραγία που προκαλείται ανάμεσα στο δέρμα του κρανίου και το οστό, εξαιτίας της πίεσης κατά τον τοκετό. Παρόμοια εξογκώματα εμφανίζονται συνήθως μέσα σε 24 ώρες και δε δημιουργούν προβλήματα. Ορισμένα σημάδια στα πλαϊνά μέρη του κεφαλιού ή μια σκούρα κυκλική μελανιά στο κρανίο εμφανίζονται συνήθως μετά τη χρήση εμβρυουλκών και εξαφανίζονται μέσα σε 48 ώρες. Μάτια Τα μάτια είναι σχεδόν πάντα μπλε, στα νεογέννητα της Καυκάσιας φυλής, αλλά πιθανότατα θα αλλάξουν χρώμα ύστερα από λίγους μήνες. Τα μωρά με σκουρότερη επιδερμίδα συνήθως έχουν καστανά μάτια. Τα μάτια του μωρού σας μπορεί να φαίνονται λίγο πρησμένα μετά τον τοκετό και είναι επίσης σύνηθες να εμφανίζουν ένα σπασμένο αιμοφόρο αγγείο στο λευκό μέρος του ματιού, γεγονός που οφείλεται στην πίεση του τοκετού. Και αυτό θα εξαφανιστεί μετά από λίγο χρονικό διάστημα. Το νεογέννητό σας μπορεί να εστιάσει στην απόσταση από το στήθος σας μέχρι το πρόσωπό σας, συνεπώς καθώς το κρατάτε μιλήστε του και παρακολουθήστε με πόση προσήλωση σας κοιτάζει.

14 η εμφάνιση του μωρού σας το σώμα του μωρού σας Δέρμα Το δέρμα του μωρού σας πιθανότατα θα φέρει άσπρα και μελανά σημάδια εξαιτίας του ανώριμου κυκλοφορικού συστήματός του. Μπορεί επίσης να καλύπτεται με μια υπόλευκη ουσία, η οποία συνήθως εξαφανίζεται ύστερα από μια-δυο ημέρες. Το μωρό σας μπορεί επίσης να είναι καλυμμένο από ένα απαλό τρίχωμα, γνωστό ως βρεφικό χνούδι, το οποίο επίσης θα εξαφανιστεί μετά από λίγο. Ομφάλιος λώρος Ένα μικρό κομμάτι του ομφάλιου λώρου το κολόβωμα παραμένει ακόμα προσκολλημένο στον αφαλό του μωρού σας και ο γιατρός έχει τοποθετήσει στο σημείο αυτό έναν πλαστικό σφιγκτήρα. Την πρώτη μέρα το κολόβωμα θα είναι ακόμα μαλακό, αλλά σιγά σιγά θα αρχίσει να ξεραίνεται, να μαραίνεται και σταδιακά να μαυρίζει μέχρι να αποκοπεί τελείως. Διπλώστε το πάνω μέρος της πάνας του μωρού, έτσι ώστε ο αφαλός να αερίζεται και να διευκολυνθεί η διαδικασία της αποκόλλησης. Η ποσότητα του σμήγματος ή του τριχώματος που παραμένει μετά τον τοκετό εξαρτάται από το μωρό. Ωστόσο και τα δύο θα έχουν φύγει μέσα σε μια-δυο ημέρες. 3

15 Το μωρό σας γεννιέται με το ανακλαστικό του δράγματος, το οποίο αρχικά είναι πολύ έντονο. Αν βάλετε το δάχτυλό σας στην παλάμη του, τα δάχτυλά του θα κλείσουν αυτόματα γύρω του. Στήθος Είναι συνήθως διογκωμένο, αλλά το πρήξιμο υποχωρεί όταν το μωρό σας είναι πλέον 4 εβδομάδων. Γεννητικά όργανα Εμφανίζουν συχνά κοκκινίλες και είναι διογκωμένα τόσο στα αγόρια όσο και στα κορίτσια. Στα κορίτσια είναι φυσιολογικό να υπάρχει μερική κολπική εκροή, εξαιτίας των ορμονών της μητέρας που διαπερνούν τον πλακούντα. Χέρια Αρκετά συχνά τα χέρια των μωρών και τα πόδια είναι πιο κρύα από το υπόλοιπο σώμα. Αν, ωστόσο, η κοιλιά του μωρού σας είναι ζεστή, σημαίνει ότι έχει φυσιολογική θερμοκρασία. Πόδια Τα πόδια των μωρών συχνά παρουσιάζουν μια κλίση προς τα μέσα, εξαιτίας της θέσης στην οποία βρίσκονταν μέσα στη μήτρα. Στους μήνες θα έχουν πλέον ισιώσει. 4

16 η εμφάνιση του μωρού σας λειτουργίες του σώματος Μηκώνιο Τις πρώτες δύο ή τρεις ημέρες, τα κόπρανα του μωρού σας, που αποκαλούνται μηκώνιο, αποτελούνται από διάφορα υπολείμματα που είχε το μωρό στα έντερά του κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη μήτρα. Σταδιακά, καθώς τα γεύματά του θα σταθεροποιούνται, το μηκώνιο θα αποκτήσει καφεκίτρινο χρώμα. Αναπνοή Τα νεογέννητα συχνά κάνουν περίεργους θορύβους καθώς αναπνέουν και μπορεί να «ροχαλίζουν» σαν να έχουν βουλωμένη μυτούλα, καθώς ο αέρας μεταφέρεται μέσα από τις μικροσκοπικές ρινικές οδούς. Η αναπνοή, επίσης, μπορεί να εμφανίζεται ακανόνιστη μερικές φορές και για λίγο οι αναπνοές θα είναι γρήγορες και κοφτές προτού επανέλθουν σε φυσιολογικούς ρυθμούς. Τα δάχτυλα των ποδιών ενός νεογέννητου είναι συχνά λυγισμένα προς τα μέσα αλλά, αν χαϊδέψετε το πέλμα του, το μωρό θα τα τεντώσει προς τα πάνω. σημάδια εκ γενετής Τα μωρά φέρουν συνήθως στο δέρμα τους κηλίδες και σημάδια, μερικά από τα οποία φεύγουν ύστερα από σύντομο χρονικό διάστημα. Ροζ σημάδια εκ γενετής, τα οποία αποκαλούνται «δαγκώματα του πελαργού», εμφανίζονται συχνά στα βλέφαρα, στο μέτωπο ή στο λαιμό. Ροδόχρους σπίλος: κόκκινα και διογκωμένα αιμαγγειώματα σε σχήμα φράουλας, τα οποία σταδιακά εξαλείφονται. Τα μωρά με σκουρόχρωμο δέρμα συχνά φέρουν ένα σημάδι που ονομάζεται «εκ γενετής δερματική μελανοκύτωση». Εμφανίζεται χαμηλά στην πλάτη, μοιάζει με μελανιά και είναι τελείως αβλαβές. Ορισμένα μωρά εμφανίζουν λευκά σημαδάκια γύρω από τη μύτη, τους λεγόμενους κέγχρους ή κεγχροειδή ακμή, τα οποία δημιουργούνται από το μπλοκάρισμα των ιδρωτοποιών και σμηγματογόνων αδένων και εξαλείφονται μέσα σε λίγες εβδομάδες.

17 Τ ο Μ Ω ρ Α Κ Ι Σ Α Σ οι πρώτοι ιατρικοί έλεγχοι Αμέσως μετά τον τοκετό, η μαία ή ο γιατρός σας θα υποβάλουν το μωρό σας σε μια σειρά εξετάσεων. Από το πρώτο κιόλας λεπτό της ζωής του θα αξιολογηθεί με το τεστ Apgar. Το τεστ αυτό, που πήρε την ονομασία του από τη γιατρό που το επινόησε, επαναλαμβάνεται ύστερα από πέντε λεπτά. Αμέσως μετά τον τοκετό καταγράφεται το βάρος και το ύψος του μωρού σας. Οι έλεγχοι αυτοί επαναλαμβάνονται σε τακτά χρονικά διαστήματα, καθ όλη τη διάρκεια του πρώτου έτους της ηλικίας του. έλεγχος της υγείας του νεογέννητου Αμέσως μετά τον τοκετό, η μαία θα εξετάσει το μωρό σας μετρώντας το ύψος και το βάρος του και ελέγχοντας για τυχόν προβλήματα ή ανωμαλίες. Μέσα στις επόμενες ημέρες θα πραγματοποιηθεί ένας πιο πλήρης έλεγχος, συνήθως από τον παιδίατρο. Κεφάλι και λαιμός Ο παιδίατρος θα ελέγξει τα κρανιακά οστά του μωρού σας και τις κρανιακές πηγές, καθώς επίσης και το επάνω μέρος της στοματικής κοιλότητας, για να βεβαιωθεί ότι έχει σχηματιστεί σωστά ο ουρανίσκος. Επίσης ελέγχονται σχολαστικά τα μάτια του, τα αυτιά του, η μύτη του και ο λαιμός του για τυχόν σημάδια κύστεων.

18 οι πρώτοι ιατρικοί έλεγχοι Την ώρα που γεννιέται το μωρό, οι παλμοί της καρδιάς του είναι περίπου 8 ανά λεπτό, ενώ μέσα σε λίγες ώρες μειώνονται στους 2 ανά λεπτό. τεστ Apgar Καρδιά και αναπνοή Οι παλμοί της καρδιάς του μωρού σας θα πρέπει να είναι περίπου 2 ανά λεπτό. Είναι αρκετά σύνηθες να εντοπίζεται ένα «αθώο» καρδιακό φύσημα μέσα στις πρώτες ώρες μετά τον τοκετό, καθώς προσαρμόζεται το ανώριμο κυκλοφορικό σύστημα του μωρού. Αν βέβαια εξακολουθεί να υπάρχει το φύσημα, τότε καλό θα είναι να προγραμματιστεί για το μωρό σας ένας υπέρηχος καρδιάς, πριν βγείτε από το μαιευτήριο. Σπονδυλική στήλη Ο γιατρός θα διατρέξει κατά μήκος με τα δάχτυλα τη σπονδυλική στήλη του μωρού για να βεβαιωθεί ότι οι σπόνδυλοι βρίσκονται στη σωστή θέση. Ισχία Ο γιατρός με ήπιες κινήσεις θα λυγίσει προς τα πάνω τα πόδια του μωρού σας και θα τα στρέψει προς τα έξω για να ελέγξει αν υπάρχουν σημάδια δυσπλασίας του ισχίου. Αυτό συμβαίνει όταν το μηριαίο οστό δεν εφάπτεται απόλυτα στο κοίλωμα της λεκάνης. Ορισμένα μωρά είναι πιο επιρρεπή από κάποια άλλα, όπως εκείνα που έχουν οικογενειακό ιστορικό, εκείνα που ήταν σε ισχιακή προβολή ή είχαν ελάχιστο αμνιακό υγρό. Αν συμβαίνει κάτι τέτοιο, ο παιδίατρος θα προτείνει έναν υπέρηχο μέσα στις πρώτες εβδομάδες μετά τη γέννησή του για να ελέγξει τυχόν προβλήματα. Κοιλιά O γιατρός θα εξετάσει το στομάχι του μωρού σας και θα ελέγξει το μέγεθος των οργάνων του. Πέντε κατηγορίες αξιολογούνται σε αυτό το τεστ, η καθεμία από τις οποίες βαθμολογείται σε μια κλίμακα, ή 2. Χρώμα Τα νεογέννητα έχουν συνήθως μελανό-μπλε χρώμα (σαν μελανιασμένα), όμως σταδιακά το χρώμα γίνεται ροδαλό. Στα μωρά με σκουρόχρωμη επιδερμίδα εξετάζονται το εσωτερικό της στοματικής τους κοιλότητας, το λευκό των ματιών και τα πέλματα των ποδιών. Παλμός καρδιάς Οι καρδιακοί παλμοί του μωρού σας πρέπει να είναι πάνω από ανά λεπτό. Αναπνοή Θα πρέπει να είναι δυνατή και κανονική. Αν το μωρό σας κλαίει, σημαίνει ότι είναι. Μυϊκός τόνος Το μωρό σας θα πρέπει να μπορεί να κινεί τα χέρια του και τα πόδια του. Ανταπόκριση/ανακλαστικά Το μωρό σας θα πρέπει να ανταποκρίνεται στους διάφορους ερεθισμούς, όταν για παράδειγμα το σκουπίζετε με μια πετσέτα. Ένα υγιές μωρό θα αξιολογηθεί με 7 ή και παραπάνω. Ένα μωρό με χαμηλότερη βαθμολογία ίσως χρειάζεται κάποια ώρα για να συνέλθει από τον τοκετό. Αν η βαθμολογία είναι πολύ χαμηλή, πιθανότατα να χρειαστεί άμεση ιατρική φροντίδα. 7

19 Τ ο Μ Ω ρ Α Κ Ι Σ Α Σ Το ανακλαστικό του δράγματος είναι τόσο έντονο που το νεογέννητο μπορεί να ανασηκωθεί καθώς κρατιέται από τα δάχτυλά σας. Πέλματα, χέρια, μπράτσα και πόδια Ο γιατρός θα εξετάσει τα πόδια του μωρού για τυχόν ενδείξεις στρεβλοποδίας όταν κλίνουν προς τα μέσα σε μεγάλο βαθμό. Κάτι τέτοιο συμβαίνει συχνά εξαιτίας της θέσης του μωρού στη μήτρα και διορθώνεται από μόνο του. Επίσης θα ελεγχθούν οι πτυχώσεις στις παλάμες του μωρού σας. Μια απλή πτυχή μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να αποτελεί ένδειξη του συνδρόμου Down (βλ. σελ. 23). Στην προκειμένη περίπτωση θα πραγματοποιηθούν περαιτέρω εξετάσεις. Επίσης θα παρατηρηθούν ο μυϊκός τόνος και η δύναμη των άκρων του μωρού. Γεννητικά όργανα και πρωκτός Συνήθως τα μωρά έχουν διογκωμένα γεννητικά όργανα μετά τον τοκετό. Τα κοριτσάκια μπορεί να εμφανίσουν κολπική εκροή για μια-δυο μέρες. Ο γιατρός θα ελέγξει αν τα γεννητικά όργανα έχουν σχηματιστεί σωστά και αν οι όρχεις του αγοριού βρίσκονται 8

20 οι πρώτοι ιατρικοί έλεγχοι μέσα στο όσχεο. Στην περίπτωση που δεν είναι, πιθανότατα αυτό να συμβεί στις επόμενες εβδομάδες μετά τον τοκετό. Ο γιατρός επίσης θα σας ρωτήσει αν το μωρό έχει περάσει το στάδιο του μηκώνιου και αν έχει ουρήσει. Ανακλαστικά Ο γιατρός σας θα ελέγξει τα ανακλαστικά του μωρού σας ακούσιες κινήσεις τα οποία υποδηλώνουν ότι το κεντρικό νευρικό του σύστημα λειτουργεί σωστά. Του θηλασμού Αν χαϊδέψετε απαλά το μάγουλο του μωρού, θα γυρίσει προς το μέρος του χεριού σας και θα ανοίξει το στόμα του αναζητώντας το στήθος σας. Επίσης, το μωρό εκτός από τη θηλή μπορεί και πιπιλά το δάχτυλό του. Το συγκεκριμένο ανακλαστικό είναι ιδιαίτερα έντονο. Της κατάποσης Το μωρό σας μπορεί να καταπιεί πρωτόγαλα αμέσως μετά τον τοκετό. Της βάδισης Όταν κρατάτε το μωρό σας όρθιο με τα χέρια κάτω από τις μασχάλες του, αν τα πόδια του ακουμπούν ελαφρά σε κάποια επιφάνεια, θα κάνει κινήσεις σαν να περπατάει. Του δράγματος Όταν τοποθετήσετε το δάχτυλό σας στο χέρι του νεογέννητου, εκείνο αυτόματα θα τυλίξει τα δάχτυλά του γύρω από το δικό σας. Του Μoro Όταν νιώθει πως πέφτει, ανοίγει τα χεράκια του και τεντώνει τα δάχτυλά του. λήψη αίματος από τη φτέρνα Την πρώτη εβδομάδα μετά τον τοκετό διενεργείται μια εξέταση αίματος στο μωρό σας, προκειμένου να ελεγχθούν τυχόν σοβαρές ασθένειες που μπορεί να περιλαμβάνουν: Φαινυλκετονουρία Τα μωρά με αυτή την πάθηση αδυνατούν να μεταβολίσουν μια ουσία στην τροφή τους, η οποία ονομάζεται φαινυλαλανίνη. Αν δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να προκαλέσει σοβαρή διανοητική διαταραχή. Αν όμως διαγνωστεί έγκαιρα, μια ειδική διατροφή μπορεί να αποτρέψει πιθανή σοβαρή δυσλειτουργία. Εκ γενετής υποθυρεοειδισμός Τα μωρά που δε διαθέτουν αρκετή ποσότητα της ορμόνης θυροξίνη δεν αναπτύσσονται κανονικά και μπορεί να επηρεαστεί σοβαρά η σωματική και διανοητική τους ανάπτυξη. Ωστόσο, αν το πρόβλημα διαγνωσθεί έγκαιρα, μπορεί να χορηγηθεί φαρμακευτική αγωγή που θα αποτρέψει κάποια σοβαρή δυσλειτουργία. Κυστική ίνωση Αυτή η πάθηση επηρεάζει αρχικά τους πνεύμονες και το πεπτικό σύστημα. Παρόλο που δεν υπάρχει θεραπεία, η έγκαιρη αντιμετώπισή της μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην καλή ποιότητα ζωής (βλ. σελ 234). Δρεπανοκυτταρική διαταραχή Πρόκειται για μια κληρονομική διαταραχή που επηρεάζει τα ερυθρά αιμοσφαίρια και μπορεί να είναι πολύ σοβαρή. Η έγκαιρη αντιμετώπισή της μπορεί να επιτρέψει στο παιδί να έχει μια καλύτερη ποιότητα ζωής (βλ. σελ. 23). Ανεπάρκεια αφυδρογονάσης ΜCADD Τα μωρά με αυτή την πάθηση αδυνατούν να παράγουν ενέργεια για το σώμα τους εξαιτίας ενός προβλήματος που έγκειται στη διάσπαση του λίπους. Αν ανιχνευθεί εγκαίρως, απαιτείται στενή παρακολούθηση στη διατροφή. τεστ ακοής Η ακοή του μωρού σας μπορεί να ελεγχθεί λίγες ημέρες μετά τη γέννησή του, στο μαιευτήριο ή στο σπίτι. Πρόκειται για μια ολιγόλεπτη διαδικασία κατά την οποία τοποθετείται ένα ακουστικό με μαλακό άκρο στο εξωτερικό τμήμα του αυτιού. Μερικές φορές χρειάζεται να επαναληφθεί ο έλεγχος όχι εξαιτίας κάποιου προβλήματος, αλλά επειδή το μωρό έχει ακόμα υγρό στο αυτί του, κατάλοιπο από τη γέννα. Τα τεστ ακοής είναι ένας έλεγχος ρουτίνας που διενεργείται από τον παιδίατρο λίγες μέρες μετά τον τοκετό.

21 Τ ο Μ Ω ρ Α Κ Ι Σ Α Σ ανάμεικτα συναισθήματα Η γέννηση ενός παιδιού μπορεί να προκαλέσει στις νέες μητέρες ανάμεικτα συναισθήματα, όπως ενθουσιασμό, χαρά, ευτυχία, φόβο, σοκ, εξάντληση κ.λπ. Πολλές γυναίκες είναι τελείως απροετοίμαστες γι αυτή την εμπειρία. Δεν υπάρχει σωστό ή λάθος όσον αφορά τα συναισθήματά σας. Ιδιαίτερα όταν κάνουν την εμφάνισή τους οι ορμόνες, θα βιώνετε πολύ έντονα την κάθε κατάσταση. «εν τόλµησα να το οµολογήσω εκείνη τη στιγµή, αλλά δεν ένιωσα αµέσως έντονα συναισθήµατα αγάπης για τη Μάρθα όταν γεννήθηκε. Πίστευα ότι ήταν υπέροχη αλλά αυτό που ένιωθα κυρίως ήταν σοκ από την εµπειρία του τοκετού. Ήταν περίπου τεσσάρων εβδοµάδων όταν κάποια στιγµή που έκλαψε, την πήρα στην αγκαλιά µου και σταµάτησε αµέσως. Τότε ήταν που συνειδητοποίησα ότι τη λάτρευα». νέα μητέρα Ύστερα από τον τοκετό, και αφού το ιατρικό προσωπικό βεβαιωθεί πως είστε καλά κι εσείς και το μωρό σας, θα σας αφήσουν επιτέλους μόνη μαζί του. Συνήθως συνειδητοποιείτε πλήρως το γεγονός της μητρότητας όταν επιστρέψετε στο σπίτι σας. Η τεράστια αυτή ευθύνη μπορεί να φαντάζει τρομακτική καθώς κρατάτε αγκαλιά το αγγελούδι σας. Φυσικά κανείς δεν περιμένει ότι θα καταλαβαίνετε τι θέλει το μωρό σας από την πρώτη κιόλας στιγμή. Θα χρειαστούν αρκετές εβδομάδες μέχρι να καταφέρετε να αποκωδικοποιήσετε το κλάμα του. Είναι πάντως βέβαιο ότι σε σύντομο χρονικό διάστημα θα αρχίσετε να γνωρίζετε καλύτερα αυτό το πλασματάκι που σας άλλαξε τη ζωή. Σάρα, μητέρα της Μάρθας (5 μηνών) αληθινές εμπειρίες Όποια κι αν είναι τα συναισθήματα που σας κατακλύζουν από την εμπειρία της γέννας, είναι σίγουρο πως η ζωή σας θα αλλάξει σημαντικά και απόλυτα με τον ερχομό του παιδιού σας. 2

22 ανάμεικτα συναισθήματα νέα συναισθήματα Για πολλές γυναίκες το συναισθηματικό δέσιμο με το μωρό τους αρχίζει από τη στιγμή που το κρατούν στην αγκαλιά τους. Ωστόσο δεν είναι καθόλου ασυνήθιστο να νιώθετε εξαντλημένη και απογοητευμένη. Είναι ένα συναίσθημα απόλυτα φυσιολογικό και δεν είστε η μοναδική που αισθάνεται έτσι. Ο πατέρας είναι κυρίως αυτός που εκδηλώνεται συναισθηματικά στη γέννηση του παιδιού του. Τις περισσότερες φορές νιώθει δέος για το θαύμα της γέννησης αλλά και συναίσθημα ανακούφισης που όλα πήγαν καλά για το μωρό και τη σύντροφό του. Ύστερα από τον τοκετό μπορεί να αισθάνεστε ενοχές γιατί δεν καταφέρατε να τα βγάλετε πέρα με τη διαδικασία του τοκετού όπως είχατε σχεδιάσει. Αλλά και ο σύντροφός σας μπορεί να νιώθει ενοχές επειδή ίσως δεν κατάφερε να σας προσφέρει την υποστήριξη που χρειαζόσασταν. Ωστόσο, το πιο σημαντικό είναι ότι είστε καλά κι εσείς και το μωρό σας. Αν έχετε ιστορικό αποβολών, έχετε κάνει θεραπεία γονιμότητας, ή έχετε υποστεί κάποια άλλη απώλεια, μπορεί να σας κατακλύσουν απρόσμενα συναισθήματα από το παρελθόν. Ίσως χρειαστεί να μιλήσετε γι αυτά τα συναισθήματα με το σύντροφό σας, τη μαία ή το γιατρό σας. ανάρρωση Η εμπειρία του τοκετού μπορεί να είναι επώδυνη και πιθανότατα να σας επηρεάσει συναισθηματικά αργότερα. Μπορεί, για παράδειγμα, να είχατε φανταστεί έναν ήρεμο και γρήγορο τοκετό και αντί αυτού να αναγκαστήκατε να γεννήσετε με τη χρήση εμβρυουλκών, ή να σας οδήγησαν εσπευσμένα στο χειρουργείο για επέμβαση καισαρικής τομής. Αν βιώσατε έναν επώδυνο τοκετό με τη χρήση εμβρυουλκών μπορεί να αισθάνεστε άβολα επειδή πονάτε και παράλληλα ενοχές που δεν μπορείτε να ασχοληθείτε όπως θα θέλατε με το μωρό σας. Σκεφτείτε ότι θα έχετε όλο το χρόνο στο μέλλον να μοιραστείτε πράγματα με το μωρό σας, οπότε προς το παρόν επικεντρωθείτε στην ανάρρωσή σας και μην είστε σκληρή με τον εαυτό σας. Αν νιώθετε πόνο και ενόχληση από τα ράμματα, μπορείτε να κάνετε ένα μπάνιο με λεβάντα. Θα μειωθεί ο πόνος αισθητά. Παρόλο που η καισαρική γίνεται ολοένα και πιο συχνά, εξακολουθεί να θεωρείται σημαντική επέμβαση. Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση θα δίνατε έμφαση στην ανάρρωση, όμως τώρα η προσοχή σας θα πέσει στο μωρό και στη φροντίδα του και είναι πολύ εύκολο να νιώσετε παραμελημένη. Ύστερα από μια επέμβαση καισαρικής τομής, θα πρέπει να επικεντρωθείτε στο τάισμα του μωρού και λιγότερο σε οτιδήποτε άλλο. Βεβαιωθείτε ότι έχετε βοήθεια και υποστήριξη στο σπίτι και ξεκουραστείτε σε κάθε ευκαιρία. Είναι χρήσιμο να σκεφτείτε αν υπάρχει κάποιος στον οποίο θα μπορούσατε να απευθυνθείτε για βοήθεια σε περίπτωση που τα πράγματα δεν είναι όπως τα σχεδιάζατε. Σήμερα πολλοί άντρες παίρνουν γονική άδεια από την εργασία τους. Εσείς απλά εκμεταλλευτείτε κάθε ευκαιρία που σας προσφέρεται για ξεκούραση. «εν περίµενα ποτέ ότι ο Ροµπ θα ήταν τόσο συναισθηµατικός και πραγµατικά µε εξέπληξε η συµπεριφορά του. Μόλις αντίκρισε τον νεογέννητο γιο µας ξέσπασε σε λυγµούς. Αργότερα µου εξήγησε ότι ένιωθε αγάπη και θαυµασµό γι αυτό που είχα βιώσει αλλά και ανακούφιση που ήµαστε και οι δύο µια χαρά». Τζανίν, μητέρα του Μπίλι (4 εβδομάδων) αληθινές εμπειρίες τακτικές «επιβίωσης» Να έχετε μια κανάτα νερό στην τουαλέτα για να ρίχνετε ανάμεσα στα πόδια σας την ώρα της ούρησης καθώς υπάρχει πιθανότητα να νιώσετε κάψιμο. Να διατηρείτε τα ράμματα καθαρά το συχνό μπάνιο με την προσθήκη ελαίων λεβάντας θα σας ανακουφίσει. Να κοιμάστε όποτε κοιμάται το μωρό σας, ακόμα και αν είναι απόγευμα. Αν νιώθετε κατάθλιψη, συζητήστε με το σύντροφό σας, τη μαία ή το γιατρό σας. 2

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

το κεφάλι ενός μωρού

το κεφάλι ενός μωρού γέννηση Η στιγμή του τοκετού έρχεται σαν ένα μεγάλο σοκ για το μωρό. Η ζωή μέσα στη μήτρα είναι άνετη ζέστη, σκοτάδι, ησυχία, απαλότητα, υγρασία και όλα γύρω το αγκαλιάζουν. Ξαφνικά, έπειτα από μερικά

Διαβάστε περισσότερα

Οι πρώτοι μήνες του μωρού μου

Οι πρώτοι μήνες του μωρού μου ΑΝΔΡΕΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ Καθηγητής Παιδιατρικής 12 Οι πρώτοι μήνες του μωρού μου Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουν οι νέοι γονείς Αγαπητοί φίλοι/φίλες Ήρθε η ώρα να αναλάβετε τον πιο σημαντικό και πιο υπεύθυνο

Διαβάστε περισσότερα

Πλησιάζει η στιγμή, που τόσον καιρό περιμένατε.

Πλησιάζει η στιγμή, που τόσον καιρό περιμένατε. Πλησιάζει η στιγμή, που τόσον καιρό περιμένατε. Μόλις αντικρύσετε πρώτη φορά το πλασματάκι που φροντίζατε όλους αυτούς τους μήνες, θα καταλάβετε γιατί άξιζε να κάνετε υπομονή και να μην το βάζετε κάτω

Διαβάστε περισσότερα

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:...

Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... 20 κλασικά αλλά και καινούρια παραμύθια με πριγκίπισσες Το βιβλίο αυτό ανήκει στην:... ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΩΤΟΤΥΠΟΥ: PRINCESS STORIES Από τις Εκδόσεις Igloo Books, Μεγάλη Βρετανία 2009 ΤΙΤΛΟΣ BIBΛΙΟΥ: Ιστορίες για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ 2 ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ Κατά κανόνα, η διάγνωση µιας συγγενούς καρδιοπάθειας γίνεται στη βρεφική ηλικία, αν και αρκετές περιπτώσεις µπορούν να διαγνωσθούν σε οποιαδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθηματική ευεξία της μητέρας και βρεφική ανάπτυξη. Ένας οδηγός καλών πρακτικών για μαίες ( The Royal College of Midwives, 2012 )

Συναισθηματική ευεξία της μητέρας και βρεφική ανάπτυξη. Ένας οδηγός καλών πρακτικών για μαίες ( The Royal College of Midwives, 2012 ) Συναισθηματική ευεξία της μητέρας και βρεφική ανάπτυξη. Ένας οδηγός καλών πρακτικών για μαίες ( The Royal College of Midwives, 2012 ) Η κατανόηση και η ανταπόκριση των νέων μητέρων στα συναισθήματα του

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση κοινών. προβλημάτων θηλασμού. Ζητήστε βοήθεια εάν: Ευαίσθητες θηλές

Αντιμετώπιση κοινών. προβλημάτων θηλασμού. Ζητήστε βοήθεια εάν: Ευαίσθητες θηλές Αντιμετώπιση κοινών προβλημάτων θηλασμού Στα σίγουρα ο θηλασμός είναι μια φυσιολογική λειτουργία, ωστόσο υπάρχουν κάποια προβλήματα μερικές φορές. Ο θηλασμός είναι μια δεξιότητα που μαθαίνεται. Χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819 e-mail: hmesogiaki@ippokratio.gr

Διαβάστε περισσότερα

Συμβουλές για την προστασία και ασφάλεια του μωρού σας απο την Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής και τον Βρετανικό Οργανισμό Αιφνιδίου Θανάτου

Συμβουλές για την προστασία και ασφάλεια του μωρού σας απο την Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής και τον Βρετανικό Οργανισμό Αιφνιδίου Θανάτου Συμβουλές για την προστασία και ασφάλεια του μωρού σας απο την Αμερικάνικη Ακαδημία Παιδιατρικής και τον Βρετανικό Οργανισμό Αιφνιδίου Θανάτου Ασφάλεια Ποτέ μην ταρακουνάτε ένα βρέφος, ούτε καν για παιχνίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΑΥΛΑΚΩΣΗ Αυλάκωση ονομάζεται η διαίρεση του ζυγωτού Η πρώτη μιτωτική διαίρεση σε 2 κύτταρα γίνεται 30 ώρες μετά τη γονιμοποίηση Ακολουθούν πολλές μιτωτικές διαιρέσεις και 5 7 μέρες

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών Δειγματοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομάδες 30 έως 40 2 / 5

Εβδομάδες 30 έως 40 2 / 5 Εβδομάδα 30 Το μωρό σας πλησιάζει τα 40 εκατοστά σε ύψος και περίπου τα 1300 γραμμάρια σε βάρος. Θα αρχίσετε πλέον να διασκεδάζετε με το ποιο μέλος του μωρού σας θα προέχει στην κοιλιά σας. Πολύ συχνά

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση: Χριστίνα Μανιά

Μετάφραση: Χριστίνα Μανιά Μετάφραση: Χριστίνα Μανιά Millénium 3 & 4 Dupuis 2014, by Man, Homs and Runberg Millenium 2014 Stieg Larsson and Moggliden AB www.dupuis.com All rights reserved. EÊÄÏÓÅÉÓ ØÕ ÏÃÉÏÓ Á.Å., ÁèÞíá 2015 ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ:

Διαβάστε περισσότερα

Αιτίες. Η Αγάπη για τη ρουτίνα. Συνήθεις Διαταραχές Ύπνου. Δυσκολίες επικοινωνίας. ! Εφιάλτες! Ακράτεια! Ροχαλητό! Ανήσυχος Ύπνος!

Αιτίες. Η Αγάπη για τη ρουτίνα. Συνήθεις Διαταραχές Ύπνου. Δυσκολίες επικοινωνίας. ! Εφιάλτες! Ακράτεια! Ροχαλητό! Ανήσυχος Ύπνος! Διαταραχές ύπνου και Αυτισµός Ελένη Λούκουτου Λογοθεραπεύτρια ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 Ο ύπνος είναι ένα σημαντικό συστατικό της υγείας. Παρόλο που δε μπορούμε να κατανοήσουμε όλες τις λειτουργίες του, ο ύπνος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ

ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ? Πως? ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΑΛΕΝΤΙΝΑ ΦΥΣΙΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ 6+1 συμβουλές για να διατηρήσετε τα κίνητρά σας για άσκηση ισχυρά! Πολλοί είναι αυτοί που ξεκινούν ένα πρόγραμμα γυμναστικής γεμάτοι

Διαβάστε περισσότερα

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS)

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) 12 ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) Μεταφρασµένο από την Κατερίνα Πουγούνια και την Μαρία Τζέτη. Ιανουάριος 2009 Τροποποιήθηκε από φυλλάδια που εκδόθηκαν από τα νοσοκοµεία Guy s και St Thomas στο Λονδίνο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: Τι είναι άγχος: Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το μυαλό και το σώμα σας σε κάθε νέα απειλητική ή συγκινησιακή ( συναρπαστική ) κατάσταση.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Κινδυνεύει κάποιο από τα αγαπημένα σας πρόσωπα;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Κινδυνεύει κάποιο από τα αγαπημένα σας πρόσωπα; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για τη διαδικασία του θανάτου

Πληροφορίες για τη διαδικασία του θανάτου Πληροφορίες για τη διαδικασία του θανάτου Αν δεν έχετε δει ποτέ κάποιον να πεθάνει ίσως να φοβόσαστε για το τι θα συμβεί, αλλά η στιγμή του θανάτου είναι συνήθως γαλήνια. Αυτό το φυλλάδιο είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

The Keele STarT Back Screening Tool

The Keele STarT Back Screening Tool The Keele STarT Back Screening Tool Σκεπτόμενος (-η) τις 2 τελευταίες εβδομάδες σημειώστε την απάντησή σας στα ακόλουθα ερωτήματα: Διαφωνώ Συμφωνώ 0 1 1 Ο πόνος στην μέση μου απλώθηκε κάτω στο (-α) πόδι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΕ ΞΕΝΟ ΓΑΛΑ. Στην περίπτωση που για κάποιο σοβαρό λόγο δεν είναι εφικτός ο μητρικός

ΤΕΧΝΗΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΕ ΞΕΝΟ ΓΑΛΑ. Στην περίπτωση που για κάποιο σοβαρό λόγο δεν είναι εφικτός ο μητρικός ΤΕΧΝΗΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΕ ΞΕΝΟ ΓΑΛΑ Στην περίπτωση που για κάποιο σοβαρό λόγο δεν είναι εφικτός ο μητρικός θηλασμός δίνεται στο μωρό ξένο γάλα χρησιμοποιώντας μπιμπερό. H επιλογή του κατάλληλου γάλακτος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚ Η ΤΡΑΠΕΖ Α ΓΑΛΑΚΤ ΟΣ

ΑΤΟΜΙΚ Η ΤΡΑΠΕΖ Α ΓΑΛΑΚΤ ΟΣ ΑΤΟΜΙΚ Η ΤΡΑΠΕΖ Α ΓΑΛΑΚΤ ΟΣ Καλοπίση Χρυσή Μαία - IBCLC Γ.Ν.Καβάλας Ο λόγος που η μητέρα αντλεί το γάλα της θα καθορίσει τη μέθοδο που θα χρησιμο-ποιήσει, το αν και πως θα αποθηκεύσει το μητρικό γάλα και

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ Η φυσιολογική εγκυμοσύνη στον άνθρωπο διαρκεί 40 εβδομάδες ή 280 ημέρες. Η 1 η ημέρα της κύησης είναι η 1 η ημέρα της τελευταίας εμμήνου ρύσεως (όταν ακόμη δεν έχει γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ : ΚΑΘ. ΑΘ.ΜΑΝΩΛΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΜΦΥΤΕΥΣΗ ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΗ

ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ : ΚΑΘ. ΑΘ.ΜΑΝΩΛΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΜΦΥΤΕΥΣΗ ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΗ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΣΚΛΗΠΙΕΙΟ ΒΟΥΛΑΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ : ΚΑΘ. ΑΘ.ΜΑΝΩΛΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΜΦΥΤΕΥΣΗ ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΗ COPYRIGHT 2008 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΒΗΜΑΤΟΔΟΤΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΜΦΥΤΕΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΤΟΚΕΤΟ Ή ΚΑΙΣΑΡΙΚΗ

ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΤΟΚΕΤΟ Ή ΚΑΙΣΑΡΙΚΗ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΤΟΚΕΤΟ Ή ΚΑΙΣΑΡΙΚΗ ΤΟΜΗ Το γάλα µου µωράκι µου βάλσαµο να σου γίνει και όταν µεγάλος θα γενείς δύναµη να σου δίνει.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ. βρεφικού µασάζ ΕΞΙ ΕΒ ΟΜΑ ΩΝ ΚΑΙ ΑΝΩ ΕΞΙ ΜΗΝΩΝ ΚΑΙ ΑΝΩ ΝΕΟΓΕΝΝΗΤΟ

ΟΔΗΓΟΣ. βρεφικού µασάζ ΕΞΙ ΕΒ ΟΜΑ ΩΝ ΚΑΙ ΑΝΩ ΕΞΙ ΜΗΝΩΝ ΚΑΙ ΑΝΩ ΝΕΟΓΕΝΝΗΤΟ ΟΔΗΓΟΣ βρεφικού µασάζ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το βρεφικό μασάζ εξασκείται σε πολλούς πολιτισμούς εδώ και χιλιάδες χρόνια και οι έρευνες δείχνουν ότι έχει πολλά οφέλη. Ο οδηγός αυτός δημιουργήθηκε για να σας δώσει

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο Μητρικός Θηλασμός. Η ΡΕΑ και ο Μητρικός Θηλασμός

Τι είναι ο Μητρικός Θηλασμός. Η ΡΕΑ και ο Μητρικός Θηλασμός Η ΡΕΑ και ο Μητρικός Θηλασμός Τι είναι ο Μητρικός Θηλασμός Ο Μητρικός Θηλασμός αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα για κάθε νεογνό και μητέρα, είναι η συνέχεια της φυσικής τους σχέσης, που έχει αναπτυχθεί από

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY

ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ «ΛΗΤΩ ΠΑΠΑΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ» ΚΑΙ ΒΡΕΦΟΚΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟY Προσαρμογή- Αποχωρισμός Αγαπητοί γονείς, Κατανοώντας τους προβληματισμούς και τα ερωτήματα σας γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Τι θα βρείτε σε αυτό το φυλλάδιο Επιστροφή στο σχολείο Σωματική άσκηση και παιχνίδι Πάρτι και γιορτές

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του!

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Όλοι οι γονείς, αλλά ιδιαίτερα οι μονογονείς, έχουν ένα άγχος παραπάνω σε ό,τι αφορά την ασφάλεια του παιδιού τους. Μία φίλη διαζευγμένη με ένα κοριτσάκι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η

ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η 1 ΔΟΜΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Τεχνικές αντιμετώπισης στρες Διαχείριση χρόνου Μελέτη περίπτωσης 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τεχνικές διαχείρισης του στρες είναι ποικίλες

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για τη στείρωση των ζώων

Τι πρέπει να γνωρίζετε για τη στείρωση των ζώων Τι πρέπει να γνωρίζετε για τη στείρωση των ζώων Υπάρχει πρόβλημα υπερπληθυσμού αδέσποτων ζώων? Κάθε χρόνο, εκατομμύρια αδέσποτα σκυλιά και γατιά, συμπεριλαμβανομένων κουταβιών και μικρών ψιψίνων, τραυματίζονται,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ 8 ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ Μία παρακώλυση της ροής του αίµατος οφείλεται συχνά σε στένωση και µπορεί να σταµατήσει τη ροή του αίµατος µερικώς ή τελείως. Κάθε µία από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Q&A Από την Κατερίνα Βορβή

ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Q&A Από την Κατερίνα Βορβή ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Q&A Από την Κατερίνα Βορβή ΜΕ ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ του Βασίλειου Μπαγιώκου, μαιευτήρα-χειρουργού γυναικολόγου, DFSRH, συνεργάτη του Μαιευτηρίου Ιασώ, Διπλωματούχου της Εταιρίας Σεξουαλικής και Αναπαραγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Hug4Dogs.com. Μωρά και Σκυλιά

Hug4Dogs.com. Μωρά και Σκυλιά Μωρά και Σκυλιά Ο ερχομός ενός μωρού στην οικογένεια είναι μία συναρπαστική αλλά συγχρόνως και πολυάσχολη εποχή. Υπάρχουν μεγάλες αλλαγές για τον καθένα και αυτό περιλαμβάνει και τα κατοικίδια ζώα μας

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις

Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Όλα όσα χρειάζεται να γνωρίζεις Επιστημονική Επιμέλεια: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αναπλ. Καθηγητής Χειρουργικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών για τον καρκίνο του μαστού Δεδομένα για τον καρκίνο του μαστού

Διαβάστε περισσότερα

Βρεφικά προϊόντα με αγάπη

Βρεφικά προϊόντα με αγάπη Βρεφικά προϊόντα με αγάπη Βρεφικά προϊόντα με αγάπη Ποτηράκια (*PP) Υπάρχει μεγαλύτερη ευτυχία από τη γέννηση ενός μωρού; Πρόκειται για ένα ανεπανάληπτο γεγονός, που υπόσχεται μια συναρπαστική νέα αρχή

Διαβάστε περισσότερα

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα;

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Με την επιστημονική συνεργασία του Αιματολογικού Τμήματος, Γ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής,

Διαβάστε περισσότερα

Από την Διονυσία Γιαννοπούλου Ψυχοθεραπεύτρια Οικογενειακή Σύμβουλο Επιστημονικά Υπεύθυνη του Κ.Π «ΠΡΟΝΟΗ»

Από την Διονυσία Γιαννοπούλου Ψυχοθεραπεύτρια Οικογενειακή Σύμβουλο Επιστημονικά Υπεύθυνη του Κ.Π «ΠΡΟΝΟΗ» ΤΙ ΤΗΝ ΑΠΟΔΥΝΑΜΩΝΕΙ? ΠΩΣ ΘΑ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΟΥΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ!! Από την Διονυσία Γιαννοπούλου Ψυχοθεραπεύτρια Οικογενειακή Σύμβουλο Επιστημονικά Υπεύθυνη του Κ.Π «ΠΡΟΝΟΗ» Αυτοεκτίμηση είναι η θετική εικόνα που

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζετε για το αίμα σας

Γνωρίζετε για το αίμα σας Σκοπός του φυλλαδίου δεν είναι να αντικαταστήσει τις συμβουλές του γιατρού σας, ο οποίος σας εξέτασε και διέγνωσε την πάθησή σας. Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό ή νοσηλευτή σας για ο,τιδήποτε που τυγχάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΝΟΦΙΛΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΣΩΣΗΣ

ΚΥΝΟΦΙΛΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΣΩΣΗΣ ΚΥΝΟΦΙΛΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΣΩΣΗΣ όταν ο σκύλος επικοινωνεί με το σώμα και τις εκφράσεις του! Το εκπαιδευτικό εγχειρίδιο ''...όταν ο σκύλος επικοινωνεί με το σώμα και τις εκφράσεις του'' είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε.

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε. 103-112_22ENOTHTA5 4/3/2013 12:35 µµ Page 103 ENOTHTA 5 ENOTHTA 5 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ (Άτομο - Άνθρωπος) Ένας «χάρτης» από λέξεις μυς αρθρώσεις σκελετό άλλα όργανα: μάτια, έχει έχει έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυάζοντας τον ρόλο της θηλάζουσας μητέρας και της σεξουαλικής συντρόφου. Ασυμβατότητες κοινωνικών ρόλων; Κατερίνα Ψαθά Νοσηλεύτρια Γ.Ν.

Συνδυάζοντας τον ρόλο της θηλάζουσας μητέρας και της σεξουαλικής συντρόφου. Ασυμβατότητες κοινωνικών ρόλων; Κατερίνα Ψαθά Νοσηλεύτρια Γ.Ν. Συνδυάζοντας τον ρόλο της θηλάζουσας μητέρας και της σεξουαλικής συντρόφου. Ασυμβατότητες κοινωνικών ρόλων; Κατερίνα Ψαθά Νοσηλεύτρια Γ.Ν.Ξάνθης Η γυναίκα είναι ένα από τα λίγα θηλαστικά, στα οποία η περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Φροντίστε το περιβάλλον όπου κοιμάστε να είναι εντελώς ήσυχο, σκοτεινό, άνετο και με την κατάλληλη για σας θερμοκρασία.

Φροντίστε το περιβάλλον όπου κοιμάστε να είναι εντελώς ήσυχο, σκοτεινό, άνετο και με την κατάλληλη για σας θερμοκρασία. Οδηγός καλού ύπνου 2 Συμβουλές Είναι σημαντικό να κοιμάστε το βράδυ και να ξυπνάτε το πρωί περίπου την ίδια ώρα κάθε μέρα. Έτσι, το σώμα σας συντονίζεται με το ωράριο ύπνου και απολαμβάνετε έναν επαρκή

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Πώς να χρησιμοποιήσετε αυτό το βιβλίο... σελ. 13 1. Eισαγωγή... σελ. 16. 2. ίαιτα και Ανάπτυξη... σελ. 21

Περιεχόμενα. Πώς να χρησιμοποιήσετε αυτό το βιβλίο... σελ. 13 1. Eισαγωγή... σελ. 16. 2. ίαιτα και Ανάπτυξη... σελ. 21 Περιεχόμενα Πώς να χρησιμοποιήσετε αυτό το βιβλίο... σελ. 13 1. Eισαγωγή... σελ. 16 Μια ιδιαίτερη άποψη για τις φυσικές πρακτικές θεραπείες και τη διατροφή... σελ. 17 Πότε πρέπει να κληθεί ο γιατρός...

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΣΤΙΣ ΤΡΕΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΚΑΝΑΝ ΠΟΤΕ ΠΑΙΔΙ ΒΡΕΧΟΝΤΑΙ

ΜΙΑ ΣΤΙΣ ΤΡΕΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΚΑΝΑΝ ΠΟΤΕ ΠΑΙΔΙ ΒΡΕΧΟΝΤΑΙ Μια στις τρεις γυναίκες Οι γυναίκες που έχουν γεννήσει μόνο ένα παιδί έχουν σχεδόν τρεις φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να τους διαφεύγουν ούρα και να βρέχονται σε σύγκριση με τις γυναίκες που δεν έχουν κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ. Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ. Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ Πρόληψη: Το κλειδί για την στοματική υγεία Η πρώτη επίσκεψη στον οδοντίατρο, συνήθως αποτελεί μια δυσάρεστη δοκιμασία για το παιδί. Και αυτό γιατί, ακόμη και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ. Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός)

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ. Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός) ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός) Η φροντίδα της καθαριότητας και υγείας των δοντιών και γενικά της στοματικής κοιλότητας επιβάλλεται για να αποφεύγονται δυσάρεστα συμπτώματα όπως......πόνος,

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΩ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ ΜΟΥ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙ ΤΟ ΛΕΜΦΩΜΑ;

ΠΩΣ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΩ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ ΜΟΥ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙ ΤΟ ΛΕΜΦΩΜΑ; ΠΩΣ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΩ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ ΜΟΥ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΙ ΤΟ ΛΕΜΦΩΜΑ; Με την επιστημονική συνεργασία της Αιματολογικής Μονάδας, Γ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Με

Διαβάστε περισσότερα

Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη

Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη Ανίχνευση ασθενειών στα νεογέννητα βρέφη Ενημέρωση των γονέων για την έγκαιρη διάγνωση των εγγενών διαταραχών στα βρέφη Αγαπητοί γονείς, το παιδί σας πρόκειται σύντομα να γεννηθεί ή μόλις έχει γεννηθεί.

Διαβάστε περισσότερα

BREAST SCREENING The Facts

BREAST SCREENING The Facts BREAST SCREENING GREEK The Facts ΕΞΕΤΑΣΗ ΜΑΣΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Τα στοιχεία Τι είναι η εξέταση µαστού; Η εξέταση µαστού (µαστογραφία) είναι µια ακτινογραφία των µαστών. Η εξέταση µαστού µπορεί να ανιχνεύσει όγκους

Διαβάστε περισσότερα

Το Άγχος στην εφηβεία

Το Άγχος στην εφηβεία Το Άγχος στην εφηβεία Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΥΤΗ ΕΚΠΟΝΗΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΗΣ Β 2 ΤΑΞΗΣ : ΚΕΡΜΠΙΖΙ ΦΑΤΜΙΡΑ, ΜΑΓΝΗΣΑΛΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟ, ΜΑΖΑΡΑΚΑ ΙΩΑΝΝΑ, ΜΑΥΡΟΜΟΥΣΤΑΚΑΚΗ ΧΡΗΣΤΟ, ΜΕΡΛΟ ΑΝΤΩΝΗ, ΜΟΥΡΓΕΛΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ, ΜΠΑΝΟ ΚΩΝ/ΝΟ,

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Το μικρό μας δεν μιλάει όπως τα άλλα παιδιά της ηλικίας του. Τι μπορεί να συμβαίνει; Το κοινωνικό περιβάλλον, οι συνθήκες ζωής, και οι παραδόσεις επηρεάζουν θετικά

Διαβάστε περισσότερα

Θηλασμός παιδιού που έχει ειδικές ανάγκες

Θηλασμός παιδιού που έχει ειδικές ανάγκες Θηλασμός παιδιού που έχει ειδικές ανάγκες Η γέννηση ενός παιδιού με ειδικές ανάγκες μπορεί να προκαλέσει πολλά διαφορετικά συναισθήματα χαρά κι ενθουσιασμό, όπως και ανησυχία για το άγνωστο. Αυτό που είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ ΑΛΚΟΟΛ ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ v Μεταξύ ατόμων ηλικίας από 15 μέχρι 25 ετών βγήκαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: Κοινωνικότητα (71%) Τους αρέσει η γεύση (51%) Δημιουργεί αίσθημα χαλάρωσης (12%) Προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 EUFAMI ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 Επιμέλεια Πανελ. Συλ. Οικογ. για την Ψυχική Ύγεία ΣΟΨΥ 1 1 Σκοποί της έρευνας To 2008, η EUFAMI έκανε μια έρευνα σε 11 Ευρωπαϊκές χώρες, για να αξιολογήσει:

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 5ο μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΡΕΣ Διεθνές Εθνικό Οργανισμού Πανεπιστημίου Διαπροσωπικό Ατομικό ΜΕΡΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΑΓΧΟΣ: Ένας "μη

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Βούρδας MRCPsych, CCST Παιδοψυχίατρος Ομήρου 53 Νέα Σμύρνη, 17121, τηλ & φαξ: 210 9346168, www.vourdas.com ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ

Δρ. Απόστολος Βούρδας MRCPsych, CCST Παιδοψυχίατρος Ομήρου 53 Νέα Σμύρνη, 17121, τηλ & φαξ: 210 9346168, www.vourdas.com ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ Παρακαλώ συμπληρώστε το παρακάτω έντυπο φόρμα και φέρτε το μαζί σας στην πρώτη συνεδρία σας. Οι πληροφορίες που δίνετε είναι απόλυτα εμπιστευτικές και θα διευκολύνουν ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

02/06/15. Όταν αισθανθούμε ότι κάτι μας απειλεί ο οργανισμός μας ετοιμάζεται για το σύνδρομο Fight or Flight, δηλαδή παλεύω ή φεύγω.

02/06/15. Όταν αισθανθούμε ότι κάτι μας απειλεί ο οργανισμός μας ετοιμάζεται για το σύνδρομο Fight or Flight, δηλαδή παλεύω ή φεύγω. Αντιμετωπίζοντας το στρες για μια χαρούμενη και δημιουργική ζωή Το στρες μπορεί από εχθρός μας να γίνει σύμμαχος Ένα ποσοστό άγχους είναι αναγκαίο στη ζωή μας γιατί μας βοηθάει να ενεργοποιηθούμε και να

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

Τυλίξτε το εσωτερικό του μασάζ γύρω από το λαιμό,τον ώμο ή την πλάτη πριν από κάθε χρήση. Με χτυπήματα χαλαρώνει και ανανεώνει κάθε σημείο.

Τυλίξτε το εσωτερικό του μασάζ γύρω από το λαιμό,τον ώμο ή την πλάτη πριν από κάθε χρήση. Με χτυπήματα χαλαρώνει και ανανεώνει κάθε σημείο. Μασάζ για λαιμό και ώμο Οδηγίες χρήσης Τυλίξτε το εσωτερικό του μασάζ γύρω από το λαιμό,τον ώμο ή την πλάτη πριν από κάθε χρήση. Με χτυπήματα χαλαρώνει και ανανεώνει κάθε σημείο. -Δυναμικό drum-massage

Διαβάστε περισσότερα

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!»

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!» 26 σχεδιασε μια ΦωτογρΑΦιΑ τήσ προσκλήσήσ που ελαβεσ Απο τον ΔΑσκΑλο σου. παρουσιασε το λογοτυπο και το σλογκαν που χρήσιμοποιει το σχολειο σου για τήν εβδομαδα κατα τήσ παρενοχλήσήσ. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Ζώντας με Πνευμονική Αρτηριακή Υπέρταση

Ζώντας με Πνευμονική Αρτηριακή Υπέρταση H Πνευμονική Υπέρταση Ελλάδας ευχαριστεί την PH EUROPE για την συνδρομή της στην δημιουργία αυτού του εργαλείου Ζώντας με Πνευμονική Αρτηριακή Υπέρταση Πνευμονική Υπέρταση Ελλάδας - HPH Δερβενακίων 11β

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΠΟΡΤΑ ΑΝΟΙΓΕΙ

ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΠΟΡΤΑ ΑΝΟΙΓΕΙ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΠΟΡΤΑ ΑΝΟΙΓΕΙ #6005 ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΠΟΡΤΑ ΑΝΟΙΓΕΙ Σας καλωσορίζουμε στην πρώτη σας συγκέντρωση των Ανώνυμων Οικογενειών! Δείξατε ότι έχετε πολύ θάρρος και ότι στα αλήθεια νοιάζεστε με το να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΠΑΙΔΙΟΥ: Ονοματεπώνυμο πατέρα: Ονοματεπώνυμο μητέρας: Σημερινή ημερομηνία / / Ημερομηνία γέννησης / / Σχολείο Τάξη Διεύθυνση κατοικίας: Τηλ. οικίας: κινητό: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ Το παιδί

Διαβάστε περισσότερα

Η φροντίδα της γάτας σας

Η φροντίδα της γάτας σας Η φροντίδα της γάτας σας Παρόλο που οι γάτες εξημερώθηκαν από τον άνθρωπο περίπου 6.000 χρόνια μετά από το σκύλο, σήμερα υπάρχουν παγκοσμίως σχεδόν τόσες κατοικίδιες γάτες όσο και σκύλοι. Σε πολλές χώρες

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει

Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Κλείσε ένα ραντεβού ζωής Αφιέρωσε 10 λεπτά στον εαυτό σου για μια μαστογραφία Όσα θα θέλατε να μάθετε για τον καρκίνο του μαστού Η πρώιμη διάγνωση σώζει. Ο ειδικός θεραπεύει Τι είναι ο καρκίνος του μαστού;

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ

ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ 7 ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ Σε µια καρδιά που λειτουργεί φυσιολογικά, το αίµα µε χαµηλή περιεκτικότητα σε οξυγόνο ρέει από το σώµα στη δεξιά πλευρά της καρδιάς (στο δεξιό κόλπο και από εκεί στη δεξιά κοιλία).

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ 4 ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ Τα παιδιά συνήθως εισάγονται στο νοσοκοµείο λίγο πριν την εγχείρηση. Είναι σηµαντικό το παιδί να είναι ελεύθερο λοιµώξεων πριν από την εγχείρηση. Αν το παιδί έχει πυρετό, βήχα ή

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα διατροφικά προβλήματα και οι διατροφικές διαταραχές;

Τι είναι τα διατροφικά προβλήματα και οι διατροφικές διαταραχές; Διατροφή και εφηβεία Το φυλλάδιο θα σε ενημερώσει για προβλήματα και διαταραχές που σχετίζονται με τη διατροφή - όπως βουλιμία και ανορεξία - και προτείνει μεθόδους αντιμετώπισής τους... Σε ποιους απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

Προετοιμασία και προσέγγιση μητέρων για Μητρικό Θηλασμό

Προετοιμασία και προσέγγιση μητέρων για Μητρικό Θηλασμό Προετοιμασία και προσέγγιση μητέρων για Μητρικό Θηλασμό Καλλιόπη Μάλφα Μαία, ελεύθερη επαγγελματίας τ..πρόεδρος ΣΕΜΜ Αθηνών Αντιπρόεδρος Ψυχοπροφυλακτικής Εταιρείας Μέλος Εθνικής Επιτροπής Μητρικού Θηλασμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΠΙΝΤΣΕΡ Ύψος: 41-48cm Βάρος: 11-16kg ιάρκεια ζωής: περίπου 13 χρόνια ΜΙΝΙΑΤΟΥΡΑ ΠΙΝΤΣΕΡ Βάρος αρσενικό: 3Kg µέχρι 5Kg Βάρος

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΠΙΝΤΣΕΡ Ύψος: 41-48cm Βάρος: 11-16kg ιάρκεια ζωής: περίπου 13 χρόνια ΜΙΝΙΑΤΟΥΡΑ ΠΙΝΤΣΕΡ Βάρος αρσενικό: 3Kg µέχρι 5Kg Βάρος ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΠΙΝΤΣΕΡ Το Γερµανικό Πίντσερ είναι ένας µεσαίου µεγέθους σκύλος. Το γερµανικό Pinscher είναι µεγαλύτερο από το Min Pin, αλλά µικρότερο από οτι το Doberman. Τα χρώµατα που µπορούµε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ Η Χρηματοδοτιση του εργου Εγινε απο το Υπουργειο Υγειας και Μακροχρονης Φροντιδας του Ονταριο. www.oha.com 1. Συμμετεχετε στην φροντιδα της υγειονομικης

Διαβάστε περισσότερα

Τα πρώτα τους βήματα... Βοηθήστε το παιδί σας να σταθεί στα πόδια του...

Τα πρώτα τους βήματα... Βοηθήστε το παιδί σας να σταθεί στα πόδια του... Τα πρώτα τους βήματα... Βοηθήστε το παιδί σας να σταθεί στα πόδια του... Τα πρώτα βήματα ενός μωρού είναι καθοριστικά για την ζωή του αλλά και για την ψυχοσύνθεση του. Πρόκειται για το πρώτο μεγάλο επίτευγμα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΕΝΟΥΡΗΣΗ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΣΤΗΝ ΤΟΥΑΛΕΤΑ ΤΟ ΒΡΑΔΥ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΕΝΟΥΡΗΣΗ;

ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΕΝΟΥΡΗΣΗ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΣΤΗΝ ΤΟΥΑΛΕΤΑ ΤΟ ΒΡΑΔΥ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΕΝΟΥΡΗΣΗ; ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΥΧΤΕΡΙΝΗ ΕΝΟΥΡΗΣΗ; Η νυχτερινή ενούρηση συμβαίνει όταν ένα άτομο πρέπει να ξυπνάει τη νύχτα για να ουρήσει. Αν αυτό συμβεί περισσότερο από δύο φορές τη νύχτα, μπορεί να είναι πρόβλημα. Η νυκτερινή

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Λαχτάρα για φαγητό Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα