Ταξιδιώτες και Αλή πασάς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ταξιδιώτες και Αλή πασάς"

Transcript

1 Ταξιδιώτες και Αλή πασάς Όταν η Δύση συναντά την Ανατολή Αναμφισβήτητα, δεν υπάρχει πιο πολυσυζητημένη, ήδη από την εποχή της, προσωπικότητα ηγεμόνα από αυτή του Αλή πασά των Ιωαννίνων. Μία μορφή, προσωποποίηση αντιπαραθέσεων, που κατηγορήθηκε, σχολιάστηκε, προκάλεσε ζηλοφθονίες και παραδοχές και όχι άδικα, "διογκώθηκε" μέσα σε κείμενα και αφηγήσεις, μυθοπλασίες και ανεκδοτολογίες, ιστορήσεις πεπραγμένων και όχι μόνο. Και δεν είναι περίεργο ακόμα και σήμερα, μετά από τρεις σημαντικές περιόδους που ιστορικοί και μελετητές ασχολήθηκαν με τον περίφημο πασά, το ενδιαφέρον για την πολιτική αυτή φυσιογνωμία συνεχίζει να τρέφει στοχασμούς και έρευνες και να τροφοδοτείται με κείμενα, τεκμήρια και αρχειακό υλικό. Από την πολύ πλούσια βιβλιογραφία για την ηγετική αυτή μορφή -βιβλιογραφία πάρα πολύ γνωστή για να επιτρέπεται να τη σχολιάσουμε άλλη μία φορά εδώ, τουλάχιστον σε ό,τι έχει σχέση με "τον βίο και την πολιτεία του"- εμείς θα σταθούμε λίγο στα κείμενα των ταξιδιωτών. Θέμα βέβαια, που και αυτό έχει απασχολήσει τους μελετητές ήδη από τον 19ο αιώνα αλλά παραμένει εξαιρετικά πλουτοφόρο και άπτεται φυσικά καίρια της έκδοσης αυτής. Τα περιηγητικά κείμενα (15ος-19ος αι.) αποτελούν ένα πολύ πλούσιο υλικό για την νεότερη ιστορία του ελληνισμού, όπου, μαρτυρίες από προσωπικές αυτοψίες αλλά και θεωρητικές γνώσεις, οράματα ή ιδεολογίες που συγκρούονταν με εμπειρίες, συνέθεταν στερεότυπα τα οποία και αλληλοτροφοδοτούσαν την περιηγητική γραμματεία. Η πολυεδρικότητα του θέματος με τις υποκειμενικότητες των συγγραφέων, ταξιδιωτών και μη, που τις περισσότερες φορές εκπροσωπούν πολιτικές τοποθετήσεις, ιδεολογίες με ορίζοντες πλατύτερους από σύνορα κρατών ή ακόμα και αντικειμενικότερα σχήματα επι- 7

2 Ο ΑΛΗ ΙΙΑΣΑΙ 01ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών στπμονικών εφαρμογών, καθορίζει και τον τρόπο προσέγγισης των πηγών αυτών. Διαχωρίζοντας το υποκειμενικό από το αντικειμενικό και ανασυνθέτοντας το πραγματικό ή το φανταστικό για χώρους και πρόσωπα της νεότερης ιστορίας, αποποιούμεθα την απλή πληροφορική τους εκμετάλλευση. Δεδομένου βέβαια του υποκειμενικού χαρακτήρα των πηγών αυτών, η μελέτη του υλικού πρέπει να γίνεται με επιφύλαξη και με την πλήρη έρευνα για την εγκυρότητα τόσο του γεγονότος, όσο και της ερμηνείας στην οποία προβαίνουν οι ίδιοι οι συγγραφείς. Διαχωρίζονται κατά περίπτωση οι καταγραφές που προέρχονταν από θεωρητικές γνώσεις από αυτές που προέρχονταν από αυτοψίες. Αλλοτε εντοπίζονται οι αντιγραφές και οι λογοκλοπές. Αναλύονται, οι απώτεροι, μη εμφανείς λόγοι επίσκεψης και συγκέντρωσης πληροφοριών. Ο αυτοσκοπός ή η τυχαία μαρτυρία. Η κατηγοριοποίηση γίνεται με την «εμβάθυνση» στον κόσμο του περιηγητή. Οριοθετείται η διαφοροποίηση: λόγιος-περιηγητής και περιηγητής-ταξιδιώτης. Ενσκήπτουμε στον άνθρωπο-ταξιδιώτη και αναζητούμε διαφοροποιήσεις στον μετέπειτα ταξιδιώτπ-συγγραφέα. Ομαδοποιήσεις σε σχέση με τους προορισμούς ή τους στόχους του ταξιδιού, τις πνευματικές και πολιτιστικές τους αποσκευές. Ομαδοποιήσεις ως προς την συμμετοχή και επήρεια τους στα μεγάλα πνευματικά και πολιτιστικά ρεύματα της εποχής στην οποία ανήκαν ή εντάχθηκαν. Σε αντίθεση με τα προγενέστερα ταξιδιωτικά κείμενα αυτά που αναφέρονται στην εποχή και τη φυσιογνωμία του Αλή πασά είναι όλα σχεδόν δημοσιευμένα αμέσως μετά το ταξίδι, αυτούσια. Τα ημερολόγια και οι σημειώσεις, τα στιγμαία αυθόρμητα αισθήματα, οι κρίσεις και σκέψεις, απέχοντα από λογιοσύνη και θεωρητικές απαριθμήσεις, άλλοτε με ειρωνεία, άλλοτε ταπεινά, άλλοτε με ελαφράδα και αφέλεια παραδίδονται στο κοινό χωρίς επεξεργασία. Διάλογοι ζωντανοί φωτογραφίζουν με αμεσότητα τα στιγμιότυπα και τις περισσότερες φορές υπάρχει σύγχυση αν είναι δικά τους σχόλια ή απόψεις των εντοπίων. Οι παρατηρήσεις τους απορρέουν από συνομιλίες τους με τους πληθυσμούς, η προσέγγιση τους έχει ξεπεράσει την ατομική ή και τη θέση που εκπροσωπούν ή απλά τη σκοτεινή πλευρά της γης των άλλο-θρήσκων. Επί τρεις περίπου δεκαετίες, , ο Αλής ηγεμόνευε σε μια περιοχή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας η οποία συνόρευε επικίνδυνα με τη Δύση και οι πρωτοβουλίες του είχαν άμεσο αντίκτυπο στις πολιτικο-στρατιωτικές S

3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΙΟΛΗ ΒΙΠΌΙ ΙΟΥΛΟΥ εξελίξεις της Ευρώπης. Οι ευρωπαϊκές δυνάμεις όχι μόνο διατηρούσαν προξενεία στην πρωτεύουσα του αλλά προσπαθούσαν άμεσα ή έμμεσα, με απεσταλμένους ή αφελείς επισκέπτες να εισχωρήσουν, να κατανοήσουν, να αντιμετωπίσουν και ενδεχομένως να θρέψουν ή να εξαφανίσουν το τρομερό θεριό της πάντοτε επικίνδυνης ισλαμικής Ανατολής. Ευρωπαίοι διπλωμάτες, στρατιωτικοί, κατάσκοποι, τυχοδιώκτες, γιατροί, αριστοκράτες, ζωγράφοι, λόγιοι, τεχνικοί, ιεραπόστολοι, κερδοσκόποι, εξωμότες, όλοι τους ανήσυχοι, περίεργοι ταξιδιώτες, σύχναζαν στην Αυλή του, από τους οποίους και ο πασάς προσπαθούσε να αντλήσει πληροφορίες για τα επιτεύγματα της τεχνολογίας, της επιστήμης, της εξέλιξης των θεσμών. Ίσως περισσότεροι από πενήντα από αυτούς έγραψαν χρονικά, απομνημονεύματα, οδοιπορικά, σημειώσεις, επιστολές και υπομνήματα για τον Αλή και το κράτος του. Έτσι η φήμη του επεκτάθηκε στο ευρωπαϊκό κοινό, συγγραφείς γοητεύτηκαν, καλλπέχνες εμπνεύστηκαν και μέσα στο πληθωρικό κλίμα του ρομαντισμού με το εναγώνιο αίσθημα αναζήτησης εξωτικής γοητείας στην Ανατολή, η επιβλητική μορφή του Αλή επέτρεπε κάθε συγκλίνουσα προς τη μεγαλοποίηση και την υπερβσλιί. Οι ταξιδιώτες με τα κείμενα τους τροφοδότησαν πλουσιοπάροχα τη δίψα του αναγνωστικού κοινού με λεπτομέρειες τόσο από τον πολιτικό όσο και από τον ιδιωτικό βίο του περίφημου ηγεμόνα: η διακυβέρνηση του, οι δημεύσεις, τα τσιφλίκια, η δικαιοσύνη αλλά και η τυραννία, η βαρβαρότητα και η διαφθορά του, η φιλοχρηματία, οι αρπαγές και οι αυθαιρεσίες του, η ισοβιότητα της εξουσίας του, τα εισοδήματα και οι θηριωδίες του, οι διπλωματικοί του ελιγμοί και οι εκβιασμοί, οι σχέσεις του με τον κλήρο ή τους Ευρωπαίους, οι γραμματικοί του και οι στρατιωτικές του επιθέσεις, οι αρπαγές κοριτσιών, αλλά και ο χαρακτήρας του και οι συνήθειες του, τα σεράγια του, οι λαφυραραγωγίες και οι αποθησαυρισμοί του, η πολυτέλεια, η χλιδή και ο τρυφηλός του βίος, τα γεύματα και τα χαρέμια του, όλα υπέρμετρα, αποδόθηκαν σε εξίσου υπερμεγέθη σε έκταση κείμενα, τόσο, ώστε θα μπορούσαμε να βεβαιώσουμε ότι για καμμία άλλη προσωπικότητα του οθωμανικού κόσμου δεν γράφτηκαν τόσα πολλά και τόσο αντιφατικά. Τα περιηγητικά αυτά κείμενα αποτελούν ένα πολύ πλούσιο υλικό για τα πρόσωπα και τα γεγονότα στον περίγυρο αλλά και στον ευρύτερο χώρο επιρροής και δράσης του Αλή πασά' γιατί οι μαρτυρίες από προσωπικές συναντήι )

4 Ο ΑΛΗ ΙΙΑΣΑΣ 01ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΏΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών σεις αλλά και οι θρύλοι και οι παραμυθολογίες, οι διαδόσεις και οι φοβίες που ταυτίζονταν ή όχι με τις εμπειρίες, συνέθεταν στερεότυπα τα οποία και αλληλοτροφοδοτούσαν την περιηγητική γραμματεία. Η αναγνωστικότητα προγενέστερων ταξιδιωτικών χρονικών πολλαπλασίαζε πιθανώς το ενδιαφέρον για τον τρομερό δυνάστη που προσομοιάστηκε με όλα τα ισχυρά αρπακτικά της πανίδας- και οι προηγούμενες εμπειρίες ή και εκδοτικές επιτυχίες πυροδοτούσαν νέες επισκέψεις. Ι Ιοτέ άλλοτε δεν βρέθηκαν συγχρόνως τόσοι σημαντικοί και τόσο δραστήριοι ταξιδιώτες στον ηπειρωτικό χώρο και τα Γιάννενα, όσο το πρώτο τέταρτο του 19ου αιώνα. Τα κείμενα τους αντικατοπτρίζουν και τα πολλαπλά πρόσωπα του ταξιδιωτισμού. Από τον αναρίθμητο πλούτο ταξιδιωτών, αφηγήσεων, ποιημάτων, μυθιστορημάτων, εικαστικών έργων, επιστημονικών καταγραφών και κάθε μορφής κατάλοιπο προϊόν του ταξιδιού, ας δούμε μερικούς από τους περιηγητές και τα κείμενα τους που σηματοδότησαν και όλο τον σχετικό διάλογο. Ι Ιολύτιμο οδηγό, για όλους τους μετέπειτα ταξιδιώτες αποτελεί αναμφισβήτητα το έργο του F.C.H.L Pouqueville. Υπήρξε ο διορισμένος πρόξενος της Γαλλίας στην αυλή του Αλή, μετά τη νίκη του Ναπολέοντα στη μάχη του Αούστερλιτς το 1805 και ο βασικός διαμεσολαβητής στις διαπραγματεύσεις του με τους Γάλλους. Η θέση του στα Γιάννενα επιβεβαιώνει την καταξίωση του Αλή σαν μία υπολογίσημη, αντίπαλη των Ευρωπαίων, δύναμη μέσα στην ίδια την οθωμανική επικράτεια. Ο γάλλος γιατρός και πρόξενος με στοχαστικό και επιμελημένο τρόπο γνώρισε όχι εφήμερα αλλά σε βάθος τον ελλαδικό χώρο, τον ανέδειξε και παρέδωσε ίσως από τα πιο συγκροτημένα κείμενα όσον αφορά την γεωμορφολογία του τόπου, την καθαρότατη εικόνα του οικονομικού μεγέθους των περιοχών, την αμερόληπτη αφήγηση των πολεμικών γεγονότων και έγινε ο βαθύτερος αναλυτής του ιστορικού τοπίου του ελλαδικού ηπειρωτικού χώρου. Όμως το παραστατικό αλλά συνάμα ιδιαίτερα υπερβολικό έως και προκατειλημμένο αφήγημα για τα περί τον Αλή του Pouqueville -ίσως και ένα χτύπημα εκδίκησης για τον αποκλεισμό που του επέβαλε ο πασάς έγινε η συντεταγμένη πάνω στην οποία βάδισαν όλες οι μετέπειτα βιογραφικές αφηγήσεις για το πρόσωπο και τα κατορθώματα του. Οι λεπτομερέστατες περιγραφές που παραδόθηκαν στο δυτικό κοινό σχετικά με τις θηρωδίες και τις συνωμοσίες του, τις σαρκικές και άπληστες ορέξεις Η)

5 ΕΙΣΑΙ ΩΙΉ - ΙΟΛΗ ΜΠΌΙ ΙΟΥΛΟΥ του για: θηλυκά, φλουριά, νίκες και εκδικήσεις, όλες αποδοσμένες με την προσθήκη φανταστικών διαλόγων, υπονοούμενων, αιμοσταγών βασανιστηρίων παραμέριζαν την πολιτική του ευστοχία, τις ευρύτερες φιλοδοξίες του και τα χαρίσματα του. Ο ίδιος με τον πολυτάραχο βίο του και τις σε όλες τις εκφάνσεις πληθωρικές του πράξεις (τραγικούς έρωτες, απάνθρωπες εκδικήσεις, σωτήριες απαλλαγές, σατανικές δολοπλοκίες, ακραίες ανοχές) δημιούργησε μόνος του το αμφιλεγόμενο πορτρέτο του, όπου συνυπάρχουν δικαιοσύνη και αδικία, ανθρωπιά και κακεντρέχεια, προστασία και εκδίκηση, εξυπνάδα και πονηρία, διορατικότητα και καιροσκοπισμός, ιδιότητες που συνακόλουθα πλάθουν με δυο λόγια την προς τα έξω συμπάθεια και αποστροφή που προξένησε σε όλους. Ο Pouqueville παραμένοντας στα Γιάννενα επί σειρά ετών ( ) παρακολούθησε εκ του σύνεγγυς τις δραστηριότητες του Αλή, τους αλλεπάλληλους πολέμους του με τους Σουλιώτες και τον αφανισμό τους χρησιμοποιήθηκε για την προώθηση των σχεδίων του τοπάρχη, υπέπεσε σε δυσμένεια, αντιμετώπισε τον Βεζίρη αγέρωχα και συχνά με προκλητική παρρησία, ιστόρησε με οργή και φρίκη τα μαρτύρια επαναστατών -αληπασαλίδικων μεθόδων- θεωρώντας χρέος του να κοινοποιηθούν στη χριστιανοσύνη και παρέδωσε ίσως το πιο πετυχημένο ψυχογράφημα της ογκώδους αυτής φυσιογνωμίας: «...Κάτω από τη μάσκα μιας πλαστής καλωσύνης υπόβοσκε ανησυχία και φόβος. Δεν ζούσε ποτέ με τους οικείους του, στηριζόταν στη φρουρά του, πίστευε ότι όλοι τον κατασκοπεύουν και τον επιβουλεύονται. Έδειχνε προστατευτική αγάπη ο' εκείνους που σκόπευε να εξαπατήσει και μεγαλοπρέπεια στους υπηκόους του. ΙΙερνούσε από την υπεροψία στους μελιστάλαχτους τρόπους... Το βλέμμα του ήταν πάντα εξεταστικό και δύσπιστο, οι ερωτήσεις του ύπουλες, οι απαντήσεις του ζωηρές και ψεύτικες. Μεταπηδούσε με προφάσεις στις πιο αντιφατικές πρωτοβουλίες. Έτσι εξηγούνται οι επιορκίες του, οι αθετήσεις των υποσχέσεων του, οι υποκριτικές περιποιήσεις, η υπουλία στη θελκτική συνομιλία του... Ήταν όμως ποτισμένος με αδιάσειστη νομιμοφροσύνη, δεν αμφισβήτησε ποτέ την σουλτανική εξουσία αλλά ήθελε να κυβερνά με τη δική του μέθοδο: να υποθάλπει τις εσωτερικές διαμάχες, να καταφεύγει στους σφετερισμούς για να μεγαλώνει τη δύναμη του και να θησαυρίζει... Τον κατατρώει ένα πάθος για δράση... ζει στο άντρο του, ένα εργαστήριο εγκλι'ιματος, 1 1

6 Ο ΜΗ ΙΙΑΣΑΣ ΟΙ ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών καθοδηγεί τις ραδιουργίες του, εξακοντίζει τις προσταγές του... Επινοεί μηχανορραφίες, επιβάλλει φόρους, εισφορές, αγγαρείες, αυθαίρετες επιβαρύνσεις... Χωροδεσπότης, επικαρπωτής, τελώνης, εισπράκτορας, τοκογλύφος. Ανακατεύει τις επιχειρήσεις με τις ηδονές, χτίζει σεράγια και ταυτόχρονα πυρπολεί χωριά, υπογράφει μία θανατική καταδίκη και την ίδια στιγμή μία πράξη γάμου, γλεντοκοπά, προικίζει και ρίχνει στα σίδερα τους συνδαιτημόνες του... Ολόκληρη η επικράτεια του επιτηρείται από στρατιά με καταδότες και κακούργους, κατασκόπους, πράκτορες, φονιάδες για έναν και μόνο σκοπό: την ικανοποίηση της απληστίας του. Και όπως ομολόγησε ό ίδιος "όσο πιο πολύ εξαχρειώνονται οι άνθρωποι τόσο πιο πολύ μου αφοσιώνονται. Τα εμβλιίματά μου είναι το χρυσάφι, το σίδερο και το ραβδί. Με αυτά τα τρία κοιμάμαι ήσυχος". Τον έπιανε όμως πανικός όταν αρρώσταινε. Απελπιζόταν, βαριαναστέναζε, εξόρκιζε τους γιατρούς να τον σώσουν, έταζε πλούτη, ελευθέρωνε φυλακισμένους, πρόσταζε δερβίσηδες να κάνουν δεήσεις, χριστιανούς να κάνουν προσευχές...ευνοϊκός προς τους Έλληνες στα θέματα της δημόσιας παιδείας τους από ανεξιθρησκεία ή από αδιαφορία;...», αναρωτιέται ο ίδιος ο Pouqueville. Την ίδια σκέψη με τον Pouqueville κάνει και ο Guillaume de Vaudoncourt, με πολιτικο-στρατιωτική αποστολή στα Γιάννενα το Ο γάλλος συνταγματάρχης γράφει ότι το ενδιαφέρον του Αλή για τους Έλληνες ήταν υποκρισία και καιροσκοπισμός: «Τους χρειαζόταν γιατί ήταν ικανοί να καλύψουν τις ανάγκες του στη διοίκηση...υποστηρίζει τους Έλληνες ως ένα βαθμό γιατί φιλοδοξεί να τους χρησιμοποιήσει όταν θα κρίνει πως ήρθε η στιγμή... Τους φοβάται όμως γιατί γνωρίζει πως κατά βάθος τον μισούν... Γύρω του έχει πάντα Έλληνες, αλλά και τους κρατάει σε απόσταση από τα καίρια αξιώματα... ενδιαφέρεται για την παιδεία τους... μιλάει τη γλώσσα τους -είναι καθιερωμένη στη Διοίκηση του και στην αλληλογραφία του...». Η ευνοϊκή μεταχείριση οφειλόταν βέβαια και στο γεγονός ότι ο Αλή πασάς ανήκε στην αδελφότητα (αίρεση) των Μπεκτασήδων και έτσι η θρησκευτική ανοχή του έναντι κυρίως των χριστιανών του παρείχε την ευκαιρία να τους χρησιμοποιεί στις υπηρεσίες του. Δεν ήταν φανατικός μουσουλμάνος. Έμπαινε μία φορά τον χρόνο στα τεμένη αλλά με μεγάλη επισημότητα. Ήταν όμως προληπτικός και δεισιδαίμων πίστευε στα μάγια, τα γιατροσόφια, τις μαγγανείες. Οι ανασφάλειες και οι φοβίες του μην τον δολοφονήσουν τον έκαναν να 12

7 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΙΟΛΗ ΒΙΓΓΟΙ ΙΟΥΛΟΥ υποπτεύεται τους πάντες, άλλαζε συχνά κάμαρα ύπνου αλλά και σαράι. Στο καθένα υπήρχε και ξεχωριστό χαρέμι, αλλά έπαιρνε μαζί του και τις ευνοούμενες του, συντηρούσε περί τις εξακόσιες γυναίκες. Όπως γράφει και ο Vaudoncourt: «...ο Αλιίς είχε πολλά παλάτια, άλλα κληρονομιά, άλλα από αρπαγές, άλλα έχτισε μόνος του' αυτά ήταν και τα πιο μεγαλόπρεπα και τα πιο κακόγουστα! Κάμαρες υπεροτόλιστες με χρυσοΰφαντα, βελούδα, κροσσάτα, κεντητά, δίπλα σε κάμαρες-αποθήκες με συσσωρευμένα αντικείμενα από δημεύσεις, λεηλασίες, εκβιασμούς, έπιπλα, σκεύη, χαλκώματα όλα φίρδηνμίγδην...». Την καθημερινότητα του Αλή περιέγραψε και ο Ibrahim Manzour εφέντης, αλσατός εξωμότης και διοικητής αργότερα του πυροβολικού του πασά. Λογοκλόπος μεν, αλλά απλός και σαφής έγραψε για τις ιδιοτροπίες του αφέντη του, τις φοβίες και τα χαρέμια του, την ανεκτικότητα και υποχωρητικότητα του στους δερβίσηδες, την τελετουργία των γευμάτων του και τα μέτρα που έπαιρνε όταν τον διακατείχε ο τρόμος μήπως τον δηλητηριάσουν, τονίζοντας όμως ότι ο Αλή εμφανιζόταν ως μέγας και αμείλικτος προστάτης των δημοσίων ηθών παρ'όλο που πρωταγωνιστούσε ο ίδιος σε ατιμώσεις και αισχρότητες. Η εικόνα αυτή του Βεζίρη οφείλεται φυσικά κυρίως στα γραφόμενα από τον Pouqueville και όλων όσοι βασίστηκαν ή αντέγραψαν το έργο του. Η εμπάθεια του γάλλου γιατρού και προξένου για τον Αλή συναγωνίζεται την ρητορική του, καθιστώντας απαραίτητο τον κριτικό έλεγχο όσων υποστηρίζει για τον πασά. Στο άλλο άκρο, ο οξυδερκής αντισυνταγματάρχης και τοπογράφος William Martin Leake, πολιτικός απεσταλμένος των Άγγλων στον Αλή πασά αλλά και με αποστολή ( ) για την εξυπηρέτηση μελλοντικών πολιτικο-στρατιωτικών συμφερόντων της κυβέρνησης του, καταγράφει με προσεγμένες παρατηρήσεις και λεπτομερειακό ύφος ό,τι σημαντικό έχουν να επιδείξουν οι περιοχές της Ηπείρου και της Αλβανίας. Στο πλαίσιο λοιπόν διαβουλεύσεων και διπλωματικών ελιγμών, συναντήσεων, συμφωνιών και υποσχέσεων, εκβιασμών και απειλών μεταξύ των ευρωπαίων εντεταλμένων και του αλβανού τοπάρχη, ο ακριβολόγος Leake τονίζει ότι «...συμπεριφερόταν με τέτοιο τρόπο ώστε να δίνει ευνοϊκή εντύπωση για τον ίδιο, να συγκαλύψει την πραγματική του φύση... παρ' όλα αυτά είχε κάποιες λιγοστές τύψεις αναφερόμενος σε εκείνες τις δραστηριότητες της ζωής 13

8 Ο ΜΗ 1ΙΑΣΑΣ 01ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών του που είναι ελάχιστα ελκυστικές για να του εξασφαλίσουν την εύνοια... καταβάλλει μάλλον τεράστια προσπάθεια για να τις εξωραΐσει ώστε να φαίνονται λιγότερο εγκληματικές». Οι περισσότερες παρατηρήσεις του άγγλου απεσταλμένου για τον Αλή επικεντρώνονται στους πολιτικούς χειρισμούς και τους ελιγμούς του -καθώς ο ίδιος είχε επιφορτιστεί να ζυγοσταθμίζει και να λυσιτελεί υπέρ των συμπατριωτών του στην ταλαντευόμενη και ρέουσα ισορροπία στις δυτικές επαρχίες της ευρωπαϊκής οθωμανικής κυριαρχίας. Έτσι αναφέρεται στην αντιπάθεια που έτρεφε ο πασάς για όλους τους Φράγκους, ότι είναι φοβερά καχύπτοτος, ότι δεν εμπιστεύεται ούτε τα παιδιά του, ότι υπαγορεύει τις επιστολές του σε τούρκο ή ρωμιό γραμματικό, ότι τα έχει καλά με τους ορθόδοξους εκκλησιαστικούς και τους χρησιμοποιεί σαν όργανα αργυρολογίας και για να εξασφαλίσει σταθερότητα στο πασαλίκι του. Εξαίρεση ίσως οι πληροφορίες που συγκέντρωσε για την «αποτρόπαια σκληρότητα» του Αλή, το περίφημο «πνίξιμο» της κυρα-φροσύνης και των άλλων γυναικών που έγινε τον Ιανουάριο του 1803, την πολιτική του για την ενθάρρυνση της παιδείας, πολιτική που αποδίδει στην άγνοια του πασά για τις απώτερες συνέπειες της προόδου που προκύπτουν από αυτήν. Ο συνοδοιπόρος του λόρδου Βύρωνα, συμπατριώτης και αριστοκράτης και αυτός John Cam Hobhouse, Lord Broughton, που έγινε ο βαθύτερος δημοσιολογικός αναλυτής των αστικών κέντρων της ηπειρωτικής Ελλάδας και από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές του Αγώνα, δεν πίστευε ότι «όλες οι ιστορίες που διηγούνται οι Έλληνες για τον Αλιί και οι ισχυρισμοί τους πως πρόκειται για το πιο βάρβαρο θηρίο που ατίμασε ποτέ την ανθρωπότητα», ανταποκρίνονται στην αλήθεια. Ο ίδιος, βέβαια, δικαιολογεί, ως Άγγλος, κάθε φρικαλεότητα ως απαραίτητη για την τάξη και την υποταγή των ανυπότακτων σε κάθε επικράτεια! Εδώ η παρατήρηση αυτή συναντά την ομόφωνη γνώμη σχεδόν όλων των αφηγήσεων πως η ληστρική δραστηριότητα κατά την περίοδο της διακυβέρνησης του Αλή είχε πέσει σε ένα άνευ προηγουμένου επίπεδο και όπως σημειώνει ο Hobhouse οι μετακινήσεις στην Ήπειρο προ εποχής Αλιί ήταν ανέφικτες. Η ασφάλεια αυτή στα εδάφη του πασά οδήγησε στο άνοιγμα της υπαίθρου για τους εμπόρους, αύξησε τα έσοδα και γενικά βελτίωσε τις συνθήκες ζωής των υπηκόων του. Η εμπορική κοινότητα των Ιωαννίνων συγκαταλεγόταν στους παράγοντες που ασκούσαν μεγάλη επιρροή στην ευρύτερη περιοχή 14

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΙΟΛΗ ΜΠΌΙ ΙΟΥΛΟΥ και σε σημαντικά αστικά κέντρα. Τούτο, κατά τον λόρδο, έκανε και τα Ιωάννινα τη σημαντικότερη, μετά την Αδριανούπολη και τη Θεσσαλονίκη, πόλη της Ευρωπαϊκής Τουρκίας. Στο κείμενο όμως δημοσιευμένο σε επιστολικό ύφος το 1813 του βρετανού επισκέπτη, όταν αυτό υπεισέρχεται σε λεπτομερείς περιγραφές των ιδιωτικών χώρων του πασά, τελικά αναδύεται εμφανέστατα ο μηχανισμός μέσα από τον οποίο η Δύση ερμηνεύει την Ανατολή και όπου σε ανατολίτικο σκηνικό, το ανατολίτικο είδωλο του αιμοχαρούς αλλά και λάγνου δεσπότη περιστοιχίζεται από ανατολίτικου τύπου αισθησιακά στοιχεία. Αυτή η δυαδικότητα τόσο στην συμπεριφορά όσο και στα χαρακτηριστικά του προσώπου και της προσωπικότητας του Αλή εκφράζεται στο επικό ποίημα Childe Harold's Pilgrimage του Lord Byron που θεωρείται αναμφισβήτητα το επιβλητικότερο πορτρέτο του ευρωπαϊκού περιηγητισμού. Ο ίδιος, παρέμεινε στα Γιάννενα σε ιδιόκτητη οικία και με ποιητική ευαισθησία και χωρίς εχθρική διάθεση ή ευπιστία κατάθεσε σε στίχους την πιο πετυχημένη, θα λέγαμε, εικόνα του πασά: «...και μες στην πιο γλυκιά ηδυπάθεια/ κοιμάσαι και αναπνέεις,/ εκεί/ εκεί αναπαύεται ο Αλιίς/ του πολέμου ο εραστής/ γέννημα της κατάρας./ Πραότητα και γλυκύτητα/ μα κι ακτινοβολία/ πα στη σεβάσμια του μορφή/ κρύβουν τις πράξεις τις φριχτές/ που τ' όνομα του με ντροπές/χίλιες το κηλιδώνουν». Ο ίδιος πρότεινε και το πιο αντιπροσωπευτικό επίθετο για την πολύκροτη αυτή ηγεμονική μορφή των αρχών του δέκατου ένατου αιώνα, ονομάζοντας τον Αλή πασά: ο Μουσουλμάνος Βοναπάρτης. Στα εικοσιτέσσερα του χρόνια ο άγγλος γιατρός Henry Holland, στα ίχνη των Byron και Hobhouse, από τα αγγλοκρατούμενα Επτάνησα θα διασχίσει την επικράτεια του Αλή για να φτάσει, τον χειμώνα του 1812, στα Γιάννενα που γοήτευαν πάντα τους ταξιδιώτες. Το χρονικό του κυκλοφόρησε αμέσως μετά την επιστροφή του, το Οξυδερκής και παρατηρητικός ως γιατρός, νηφάλιος και διεισδυτικός παρά την ηλικία του, ο Holland θα γνωρίσει βαθειά το κοινωνικό και ανθρώπινο τοπίο, θα προσφέρει τις υπηρεσίες του στον Αλή, θα κερδίσει την εμπιστοσύνη του και θα καταγράψει παραστατικότατα τη φυσιογνωμία του ισχυρού τοπάρχη καθώς και όλους τους χώρους όπου άπλωνε τις δραστηριότητες του. Ίσως είναι το μοναδικό κείμενο όπου αναγνωρίζουμε ότι, όχι μόνο δεν αρνείται τα 'ακραία' χαρακτηριστικά του πασά, ούτε προσπαθεί να τα εξωραΐσει, αλλά είναι σε θέση να ερμηνεύσει, να κατανοήσει 15

10 Ο ΑΛΗ ΙΙΑΣΑΣ ΟΙ ΙΟΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών τις ιστορικές συγκυρίες, να αναγνωρίσει τα θετικά και να τοποθετήσει στη σωστή τους θέση πολλές επικρίσεις που αιωρούνταν. «... Ο απόλυτος δεσποτισμός του ενισχύεται από εξαιρετικές ικανότητες: γρήγορη σκέψη, μοναδική οξυδέρκεια, σιγουριά, επιμονή, σύζευξη σθένους και σταθερότητας, αποφασιστικότητα μαζί με πανουργία, εκδικητικό πνεύμα και περιφρόνηση κάθε ηθικής αρχής για την προώθηση της φιλοδοξίας του... Έτσι του είναι υποταγμένοι φυλές και άνθρωποι, χριστιανοί και μουσουλμάνοι... η πολιτικοστρατιωτική του υπεροχή σε σύγκριση με τους οθωμανούς κυβερνήτες είναι η απαλλαγή από εθνικές και θρησκευτικές προκαταλιίψεις, η υιοθέτηση νεωτερισμών, η εφαρμογή εγγειοβελτιωτικών έργων... ενώ αρκετοί Έλληνες προοδεύουν και μαζί η αγάπη τους για ελευθερία... Αυτό το αξιέπαινο πνεύμα πρόσθεσε σεβασμό στον τρόμο που εμπνέει η διακυβέρνηση του... και όσοι τολμούν να εκφράσουν μίσος για την τυραννία του είναι υποχρεωμένοι να παραδεχτούν ότι η χώρα είναι πιο ευτυχής και πλούσια με αυτήν την μοναδική εξουσία, παρά διαιρημένη και σε ακατάπαυστους πολέμους...». Η πρώτη του ήδη επίσκεψη στο μεγάλο σαράι του Αλή, επιτρέπει στον Holland να περιγράψει λεπτομερώς τους χώρους του παλατιού αλλά και τον ίδιο τον πασά, τον ρουχισμό του, την έκφραση του, και όπως γράφει ο ίδιος: «...πολλά από τα ταλέντα του άνδρα μπορούν να γίνουν αντιληπτά από την εξωτερική του εμφάνιση. Οι ηθικές αξίες, ωστόσο, ίσως να μην μπορούν να προσδιοριστούν εξ ίσου... Με την ανέμελη παρατήρηση... δεν μπορεί να φανεί τίποτα άλλο απ ό,τι είναι ειλικρινές, πράο και ελκυστικό... αργότερα είδα πίσω από την εξωτερική έκφραση είναι η φωτιά μιας εστίας, που μαίνεται κάτω από μια λεία και γυαλιστερή επιφάνεια...». Με εξαιρετικό τρόπο, ο περιηγητής περνάει από την γνωριμία των Ιωαννίνων, στην περιγραφή της επικράτειας του Βεζίρη, και ακολούθως στη διακυβέρνηση του για να καταλήξει στην παρουσίαση της ζωής και της ανόδου του ασυνήθιστου αυτού άνδρα. Στο κείμενο του αποδεικνύεται ότι, όχι μόνο επειδή προσέφερε ιατρικές υπηρεσίες στον πασά και με τις εκμυστηρεύσεις του ο τελευταίος του αποκάλυπτε και άλλες πτυχές του χαρακτήρα του, αλλά ότι και ο ίδιος απαλλαγμένος από προκαταλήψεις, διαδόσεις και κακολογίες σχημάτισε μια σφαιρική εικόνα της προσωπικότητας του Αλή, σφαιρική από κάθε άποψη που δεν χαρίζεται αλλά ούτε αποκρύπτει: «...στην εικόνα του ανατολι- 16

11 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΙΟΛΗ ΒΙΓΓΟΙ ΙΟΥΛΟΥ κού δεσποτισμού πρέπει να προστεθούν και στοιχεία λιγότερο ευχάριστα... μια τάση συνεχούς δολιότητας σε κάθε εκδήλωση της ζωής του, ένα αίσθημα εκδικητικότητας που ευθύνεται για τις πράξεις ασυγκράτητης θηριωδίας. Η πιο νόμιμη μορφή της πανουργίας του είναι η πολιτική που λόγω της συχνής χρήσης θα μπορούσε να χαρακτηριστεί οξύνοια και επιδεξιότητα... η εικόνα αυτή της ηθικής επιρροής της τυραννίας είναι εντυπωσιακή αλλά και διδακτική...». Στο τέλος ολοκληρώνεται ξεκάθαρα αυτή η στάση, στάση ανθρώπου που δεν παύει να αναρωτιέται, να αμφισβητεί και να διαλογίζεται ουσιαστικά για τα μέλλοντα με αφορμή το παρελθόν:»...σηκώθηκα να φύγω όχι χωρίς κάποιο συναίσθημα λύπης που άφηνα έναν άνδρα, που όποιες και αν είναι οι συνήθειες του ως δεσποτικός ηγέτης ενός ημιαπολίτιστου λαού, είχε κινήσει το ενδιαφέρον μου με τα ταλέντα του, τις συζητήσεις του και με την ευγένεια που με είχε αντιμετωπίσει... συναισθήματα που έρχονται σε αντίθεση με την ηθική...». Ίσως το κείμενο αυτό επέφερε περισσότερη σύγχυση στους μετέπειτα σχολιαστές και παρατηρητές του Βεζίρη. Ο άγγλος αιδεσιμότατος Th. Smart Hughes κατέλυσε στο αρχοντικό του Νικολού Αργυρού, στο ίδιο σπίτι όπου είχαν φιλοξενηθεί τέσσερα χρόνια πριν οι Byron και Hobhouse. Έμεινε στα Γιάννενα αρκετούς μήνες, το 1814, και η πρώτη του ακρόαση από τον Βεζίρη περιγράφεται με έντονα συναισθήματα στο Χρονικό του, που κυκλοφόρησε το Στο σαράι του Ι Ιασά στα Λιθαρίτσια η μεγάλη αυλή ήταν γεμάτη αλβανούς στρατιώτες, αγάδες, μπέηδες, τατάρηδες, δερβίσηδες, τσαούσηδες, φτωχούς. Ο πασάς δίκαζε «...ως υπέρτατος κριτής για όλες τις υποθέσεις στην επικράτεια του με μοναδικό κώδικα τη θέληση του, την ιδιοτροπία του, την επιθυμία του... καθόταν σε μια γωνιά του σοφά πάνω σε μια λεοντή, καλοντυμένος, χωρίς όμως μεγαλοπρέπεια: φορούσε χρυσό καλπάκι και χρυσό ζωνάρι. Στο χαντζάρι του άστραφταν διαμάντια. Το πρόσωπο του δεν έδειχνε τίποτα από τα αιμοχαρή ένστικτα του, ούτε την ακαταπόνητη και ανικανοποίητη φιλοδοξία, την πανουργία του. Μάλλον γλυκύτητα, ειλικρίνεια και καλοκαγαθία φανέρωνε η όψη του...με τον χαμηλό τόνο της φωνής του και την οικειότητα με την οποία απευθύνει τον λόγο, με τρόπους ευχάριστους και ευγενικούς. Πίσω όμως από τα γκριζωπά φρύδια, στις ρυτίδες του προσώπου και στο σαρκαστικό γέλιο που προκαλεί φρίκη διακρίνει κανείς τα σημάδια της δολιότητας, της θηριωδίας και την επιβουλιί...». Γ

12 Ο ΜΗ ΙΙΑΣΑΣ 01 ΙΟΣ ΤΟΝ ΓΝΏΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες Suo ιαξιδιωτών Ο Hughes έζησε από κοντά τα δραματικά γεγονότα της Ι Ιάργας και επιχειρεί μια σκιαγράφηση με αντικειμενικές προθέσεις και ερμηνείες: «...Ο χαρακτήρας του Αλιί θεμελιώνεται πάνω στον υπέρτατο του εγωισμό, γι ' αυτόν οι άνθρωποι είναι εργαλεία για τους σκοπούς του... Οι επιτυχίες του οφείλονται αφ' ενός στην απανθρωπιά του και στην απουσία κάθε ηθικής και αφ' ετέρου στις ικανότητες του και στο θάρρος του... θεωρεί ότι η δικαιοσύνη είναι εφεύρημα για την παγίδευση των ευπίστων και η εξαπάτηση και η διαφθορά των συνειδήσεων ήταν η μεγάλη του τέχνη. Αν και απαίδευτος είχε γρηγοράδα στη σκέψη και είχε μια σπάνια ικανότητα να διακρίνει αυτούς που μπορούσαν να τον υπηρετήσουν πιστά. Ήξερε να μαγεύει το πλιίθος για να τον ακολουθεί, να πείθει τα στρατεύματα να μάχονται γι' αυτόν, τα τιμούσε για την ανδρεία τους και τα κολάκευε στη ματαιοδοξία τους. Δεξιοτέχνης της πολιτικής μηχανορραφίας, ικανός στην τέχνη της υποκρισίας, ακολουθούσε το "διαίρει και βασίλευε"... Σπάνια οι πράξεις ανταποκρινόταν στα λόγια του, η φυσιογνωμία του στη σκέψη του...δεν ήταν βάρβαρος από ιδιοσυγκρασία...όταν όμως κινδύνευαν τα συμφέροντα του κανένας φραγμός, θρησκευτικός, πολιτικός, κανένας δεσμός αίματος δεν τον σταματούσε... Ήταν πλουτομανής, φιλοχρήματος και για να συσσωρεύει θησαυρούς κατέφευγε στα πιοχαμερπή τεχνάσματα...». Τέτοια ήταν και τα αναγκαστικά τραπεζώματα που απαιτούσε ο Αλής προσκαλώντας τον εαυτό του και τους ακολούθους του, ανέξοδα να γλεντοκοπήσουν και ακολουθούσαν και άλλες αξιώσεις. Οι περιγραφές αξίζουν τον κόπο: «...Οι αίθουσες φωτίζονταν μεγαλόπρεπα, κύμβαλα και νταούλια ηχούσαν, χορευτές λικνίζονταν λάγνα και παράφορα, ο βεζύρης καθόταν πάνω σε πλούσια μεταξωτά μαξιλάρια... άπλωσαν χρυσοκέντητες πετσέτες και... στις δυό ώρες που κράτησε το δείπνο πέρασαν πάνω από ογδόντα έξι διαφορετικά εδέσματα: αρχίσαμε με μηλόπιττα και ξηρούς καρπούς, ήρθε η σούπα, έφεραν ψητό αρνί, ακολούθησαν πέρδικες, κοτόπουλα, κυνήγι...και το συνηθισμένο επιδόρπιο το πιλάφι... κρασίέρρεε άφθονο σε κρυστάλλινα ποτήρια και σερμπέτια από ρόδια, τα γλυκά ήταν από μέλι και φυστίκια... το γλε\ί:οκόπι τελείωσε με τα γέλια του σαν αστροπελέκια, τέλος ο Αλιίς αποχώρησε καλπάζοντας α' αράπικο άτι με πλούσια χάμουρα και εκατοντάδες καβαλλάρηδες να τον ακολουθούν κραδαίνοντας πυρσούς και σπιρουνίζοντας τ' άαονά τους... Η καθημερινή του ζωή κυλούσε αλλοιώτικα: ξυπνά πολύ πρωί, πίνει ένα τάσι 18

13 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΙΟΛΗ ΒΙΠΌΙ ΙΟΥΛΟΥ καφέ και καπνίζει τσιμπούκι. Ύστερα δέχεται τους αξιωματούχους του, ακούει τα αιτήματα των υπηκόων του, δικάζει, δίνει εντολές ο' ό,τι αφορά τον στρατό, το ναυτικό και τα οικονομικά. Το μεσημέρι γευματίζει πλούσια, πίνει ελάχιστα, κοιμάται μια-δυο ώρες, καπνίζει ένα τσιμπούκι και συνεχίζει την πρωινή εργασία ως τις έξι ή επτά, μερικές φορές και αργότερα. Ύστερα από το δείπνο αποσύρεται στο χαρέμι του... κανείς δεν ξέρει πού θα βρίσκεται την άλλη μέρα σε ποιο σαράι, σε ποιο κιόσκι, στην πόλη ή στα περίχωρα... σπάνια αφήνει πρωτοβουλίες σε άλλους, ελέγχει προσωπικά ολόκληρη τη διοίκηση και οι αποφάσεις του είναι γρήγορες και τελεσίδικες...». Όμως ο ίδιος ο ταξιδιώτης γίνεται ένας από τους πιο ακριβοδίκαιους, αναφερόμενος στις συνθήκες που επικρατούσαν στη χώρα του Αλή, την παιδεία και τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις: «...Η κατάσταση του πληθυσμού είναι λαμπρή, αν τη συγκρίνουμε με τις προγενέστερες εποχές ή άλλες επαρχίες της οθωμανικής αυτοκρατορίας... η ανεξιθρησκεία εφαρμόζεται στην πράξη, η οργανωμένη μοναρχική εξουσία έχει αντικαταστήσει τις φατρίες. Στην επικράτεια υπάρχει ασφάλεια, η ληστεία έχει εξαφανιστεί, δημιουργήθηκε οδικό δίκτυο, άνοιξαν διώρυγες, τα ποτάμια έγιναν πλωτά, η γεωργία προοδεύει, το εμπόριο ανθεί, οι πόρτες στην παιδεία είναι ανοιχτές...». Τελικά από τις πιο όψιμες καταθέσεις, σχεδόν προφητική μαρτυρία, ο επίλογος του έργου του J. S. Bartholdy στα 1807 συμπυκνώνει ως φαίνεται με τον καλύτερο τρόπο τα χαρακτηριστικά του περίφημου πασά αλλά και σηματοδοτεί την εικόνα που έπλασαν οι δυτικοί για την απολυταρχία στην Ανατολή. Διαβάζουμε: «Ο Αλής είναι αναμφιβόλως ένας από τους σημαντικότερους άντρες του αιώνα μας... Ξέρει να εδραιώνει στις περιοχές που διοικεί εκείνη την ασφάλεια που μάταια θα αναζητούσε κανείς σε άλλες περιοχές της Ανατολής... τα πάντα τρέμουν και στο όνομα του μόνο... είναι τύραννος με την πραγματική σημασία του όρου, ενεργώντας άλλοτε καλά, άλλοτε άσχημα, ανάλογα με τη διάθεση του και τις ιδιοτροπίες του... αν τα πράγματα ήταν διαφορετικά, αν είχε γεννηθεί σ ένα θρόνο όπου η επιείκεια και η δικαιοσύνη θα ήταν κληρονομικά, ή αν η άμετρη ισχύς περιοριζόταν από νόμους σοφούς κι αν είχε ανατραφεί κάτω από την επίδραση μιας κατάλληλης παιδείας, θα ήταν ίσως ένας πολύ μεγάλος μονάρχης». Το κείμενο αυτό δεν αποβλέπει να ολοκληρώσει την εικόνα του Αλή, έτσι 19

14 Ο ΑΛΗ! [ΑΣΑΣ ΟΠΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών Ο Theodore Lyman Ο Peter Oluf Brondsted 20

15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΙΟΛΗ BUI ΟΙ ΙΟΥΛΟΥ Freueh lui Ι-«. ««<-.? lalfura.laxes AÎ?D EKVÏiKO^S r Brmïh Uatul^ Mil... ~r*r Χάρτης της ευρύτερης περιοχής των Ιωαννίνων την εποχή του Αλή παοά. (Janina, Le lac et les environs: F.C.H.L. Pouqueville, Voyage dans la Grèce, ΙΙαρίσι 1820). 21

16 Ο ΜΗ 11ΑΣΑΣ ΟΙ ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ. Οι μαρτυρίες Suo ταξιδιωτών όπως μας παραδόθηκε από τους ταξιδιώτες. Δεκάδες ακόμα πρόσωπα (ο αρχαιοθήρας CR. Cockerell, ο Bellaire, ο W. Turner, ο Β. Bacheville, κ.ά.) μπορούν να παρελάσουν, άλλα αποδίδοντας μία ακόμα λεπτομέρεια στα γεγονότα, άλλα προσθέτοντας ένα ακόμα σχόλιο στα πεπραγμένα, άλλα επαναλαμβάνοντας γνωστές ρήσεις και περιγραφές, άλλα διανθίζοντας με τραγικές εκφράσεις πράξεις και συμπεριφορές του. Οι μαρτυρίες αυτές πάντως, συνέχισαν για χρόνια να είναι πηγή άντλησης εμπνεύσεων για μυθιστορίες και θρυλούμενα. Με αφέλεια και υπεροψία, με αίσθημα κατωτερότητας και ανωτερότητας, με ακόρεστη αναζήτηση για την νέα κάθε φορά μαρτυρία, η δυτική ταξιδιωτική γραμματεία υπερχείλισε από μια ηδονοθηρική και παραμορφωτική παραμυθολογία που αντλούσε από τα «έργα και ημέραι» του Αλή πασά των Ιωαννίνων. Ι Ιρόκειται, θα λέγαμε, για μια συνάντηση κορυφαίων ενός διττού φαινομένου στα τέλη του 18ου και στην αρχή του 19ου αιώνα: αφ' ενός έχουμε την ωρίμανση του περιηγητισμού και την όχι άμοιρη της αιώνιας επεμβατικής διάθεσης και πολιτικής αντιπαλότητας στην Ευρώπη για το αέναο Ανατολικό Ζήτημα δορυφορική συμμετοχή και εμπλοκή των ταξιδιωτών στο διπλωματικό τοπίο. Αφ' ετέρου η Ανατολή την ώρα που ο κατ' εξοχήν ανατολίτης μονάρχης, ο Σουλτάνος, εκποιείται δυτικοτροπώντας- εκφράζεται στο πρόσωπο ενός μονάρχη ανατολικού τύπου που προσφέρεται για πολλαπλές αναγνώσεις. Στο πνεύμα λοιπόν της εποχής του, ο Peter Oluf Br0ndsted, ο «χαριτωμένος φιλόσοφος», όπως τον ονομάζει ο Byron, που επισκέφτηκε την Ήπειρο το , μετά από δυόμιση χρόνια περιηγήσεις στον νότιο ελλαδικό χώρο, την Κωνσταντινούπολη και τη Μικρά Ασία, συνάντησε στην Πρέβεζα τον Αλή. Ο δανός ταξιδιώτης, με θεολογικές και φιλολογικές σπουδές, που χρησιμοποιούσε άνετα σχεδόν οκτώ γλώσσες, εντυπωσιάστηκε από την πολυσχιδή προσωπικότητα του τοπάρχη, όχι μόνο από την εξωτερική του εμφάνιση αλλά και από τη φιλόφρονα διάθεση που του έδειξε, τις περιποιήσεις που του προσέφερε και τις απροκάλυπτες αρχαιοδιφικές περιέργειες του. Ο Brandsted δημοσίευσε το 1826 και το 1830 στο Παρίσι ένα ογκώδες δίτομο έργο ενώ διετέλεσε πρεσβευτής της χώρας του, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και διευθυντής της Βασιλικής Νομισματικής Συλλογής της Δανίας. Πέθανε πέφτοντας από το άλογο του το Το κείμενο αυτό που αναφέρεται στη συνά- 22

17 ΕΙΣΑΓΩΓΗ- ΙΟΛΗ ΜΙΤΟΙ ΙΟΥΛΟΥ ντησή του με τον Αλή πρέπει, ως φαίνεται, να συντάχθηκε μετά τον θάνατο του πασά, όταν ο πολυπράγμων και κοσμοπολίτης δανός, με τις ανασκαφικές δραστηριότητες σε Κέα, Αίγινα, Σαλαμίνα, Φιγάλεια και αλλού, θέλησε να κοινοποιήσει και τις προσωπικές του εμπειρίες με την τόσο πολυσυζητημένη στα πολιτικά σαλόνια της Δύσης μορφή του Αλή πασά. Σε άλλο τόνο ξετυλίγεται το Χρονικό του αμερικανού κληρικού Theodore Lyman - χρονικό ταξιδιού στην Ήπειρο την άνοιξη του Ο Lyman, με σπουδές στο Harvard και στο Εδιμβούργο, ταξίδεψε δύο φορές στην Ευρώπη. Ήρθε με τον Edward Everett στα ηπειρωτικά εδάφη της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και δημοσίευσε ανώνυμα, το 1820, το οδοιπορικό του. Στην πατρίδα του, μετέπειτα, αφοσιώθηκε στην πολιτική και στις φιλανθρωπικές δραστηριότητες. Σταχυολογούμε από το κείμενο του: «Στο εξαιρετικά σεβάσμιο πρόσωπο, που δεν φανέρωνε την παραμικρή μαγιά θηριωδίας, αλλά τουναντίον την μεγαλύτερη αξιοπρέπεια και ευφυία», όπως γράφει, και στις δύο συναντήσεις με τον Αλή «που δεν ωφέλησαν παρά μόνο στο να αυξηθεί ο θαυμασμός μας για την μεγάλη οξύνσια και την δεινή ορθοφροσύνη αυτού του πολυθρύλητου πασά» διακρίνουμε ολοκάθαρα, όπως και μέσα από τα σχόλια του συγγραφέα, την αντίπλευρη των προγενέστερων του ευρωπαίων ταξιδιωτών κατάθεση. Τα κείμενα και οι απόψεις των Pouqueville, Byron, Hobhouse και Holland τού είναι γνωστά, η προκατάληψη για την χώρα και τους ανθρώπους περιτυλίγεται και από θρησκευτικότητα, πατριωτισμό και ηθικές παροτρύνσεις ενώ αξιοπρόσεκτη παραμένει η κοινωνικο-οικονομική εικόνα την οποία σκιαγραφεί για την περιοχή αλλά και την πόλη των Ιωαννίνων. Έτσι η Δύση, με τους ταξιδιώτες ως συντεταγμένες της έκφρασης της σε μια εποχή που ακροβατούσε επικίνδυνα στις πολιτικές της ισορροπίες, ενώ ταυτόχρονα ένοιωθε έντονα ρηγματώσεις από την συνεχιζόμενη οθωμανική απειλή και τις νεοαψυπνισθείσες τάσεις ανεξαρτησίας και εθνικής υπόστασης των υποτελών στους Τούρκους- βρήκε, στο πρόσωπο του δυνάστη πασά, τον καταλληλότερο ήρωα για να προσωποποιήσει γεωγραφικά, ηθικά και πολιτισμικά την Ανατολή. Ενας Ανατολίτης λοιπόν, τον οποίο αποστρέφεται αλλά και τη γοητεύει, φοβάται αλλά και διακαώς επιθυμεί να γνωρίσει: τρομερός, αισθησιακός, περιβόητος, πονηρός, φιλόδοξος, φιλήδονος, ύπουλος, πληθωρικός. 23

18 Ο ΜΗ ΙΙΑΣΑΧ 01ΙΩΣ ΤΟΝ ΓΝΩΡΙΣΑ, Οι μαρτυρίες δύο ταξιδιωτών Σατράπης αλλά και θύμα της εποχής του, ο Αλή πασάς, ερήμην του συσπείρωσε όλα τα αρνητικά που φοβίζουν και όλα τα θετικά που επιθυμώνται για έναν μονάρχη εκμεταλλεύτηκε το προσωπείο που του δόθηκε και πέρασε από πραγματικό ιστορικό πρόσωπο στον αστερισμό της μυθοπλασίας και του θρύλου αφού, παρά τις ερωτοτροπίες του με ορθολογικούς, δυτικού τύπου ελιγμούς, κινήθηκε βίαια και σταθερά στον χώρο του, ρωμαλέα και ριψοκίνδυνα στον περίγυρο του ενώ υπήρξε σκιερός και επίφοβος στις παρυφές συγκλονιστικών ιστορικών συγκυριών. Ιόλη Βιγγοπούλου Δρ. Ιστορικός Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών 24

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..»

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..» Ημερομηνία 11/8/2016 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασόλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%cf%84%ce%af%cf%84%cf%83%ce%b1- %CF%80%CE%B9%CF%80%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85-%CE%BF%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1 ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΒΑΝΘ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: ΘΕΜΑ 162ον (17691) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/14 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ 1. Φ.Β. Σελ. 86 Ήδη όμως, κύριοι βουλευτές...για τα συμφέροντα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ 1.α. Το κείμενο: Ο Μακρυγιάννης άρχισε να γράφει τα Απομνημονεύματα στις 26 Φεβρουαρίου του 1829 στο Άργος όπου είχε οριστεί Γενικός Αρχηγός της Εκτελεστικής Δυνάμεως

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Ελένη Γερουλάνου O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Με οδηγό τα κυκλαδικά ειδώλια εικονογράφηση Φίλιππος Φωτιάδης Τα συναισθήματα, όπως η χαρά, ο θαυμασμός, ο φόβος, η αμηχανία, είναι έννοιες που

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή Εντυπώσεων από τη Συμμετοχή μου. στο Πρόγραμμα Erasmus/Socrates

Καταγραφή Εντυπώσεων από τη Συμμετοχή μου. στο Πρόγραμμα Erasmus/Socrates Καταγραφή Εντυπώσεων από τη Συμμετοχή μου στο Πρόγραμμα Erasmus/Socrates Όνομα - Επώνυμο : Αναστασία Ζηκοπούλου Email: env08017@env.aegean.gr Ίδρυμα που πήγα (δώσε και ιστοσελίδα): The Hoge Veluwe National

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Υπαπαντή του Κυρίου «θα είναι σημείο αντιλεγόμενο, για να φανερωθούν οι πραγματικές διαθέσεις πολλών» (Λουκ. 2, 34-35) Διχογνωμία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα. Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά

Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα. Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά Χώρος: Νεοχώρι Κρήτης Χρόνος: 1925-1930 (περίοδος Β Παγκοσμίου πολέμου) Πρόσωπα Οικογένεια Φτενούδου Πατέρας: Μιχαήλος Μητέρα:

Διαβάστε περισσότερα

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Με αφορμή την επίσκεψη της Βικτώριας Χίσλοπ στο Ρέθυμνο της Κρήτης για την παρουσίαση του καινούριου της βιβλίου Ανατολή, άρπαξα την ευκαιρία να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. καθημερινό λεξιλόγιο: «κάτι», «ἀρμαθιά»

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα 21/04/2015 Το φως της λάμπας πάνω στο τραπέζι αχνοφέγγει για να βρίσκουν οι λέξεις πιο εύκολα το δρόμο τους μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΡΟΔΟ ΤΗΣ ΤΟΣΚΑΝΗΣ της Belinda Alexandra - Book review

ΤΟ ΡΟΔΟ ΤΗΣ ΤΟΣΚΑΝΗΣ της Belinda Alexandra - Book review Ημερομηνία 20/7/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://www.culture21century.gr/ Γιώτα Παπαδημακοπούλου http://www.culture21century.gr/2015/07/belinda-alexandra-book-review.html ΤΟ ΡΟΔΟ ΤΗΣ ΤΟΣΚΑΝΗΣ της Belinda

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, «...Πλαστήκαµε για να µην είµαστε µονάχοι. Για τούτο η καρδιά µας ασταµάτητα διψά για τους άλλους. Χωρίς το διάλογο των υπάρξεων µας η ζωή φαίνεται αδειανή, ερηµωµένη, αδικαιολόγητη. Ζούµε και πλησιάζουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη

ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος 2015-2016 ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΒΑΦΗ Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΣΤΗΝ ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΒΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Ύστερη Μεσαιωνική Περίοδος - Η Ύστερη Μεσαιωνική περίοδος ξεκινάει από τον 11 ο αι., ο οποίος σηματοδοτεί την έναρξη μίας διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία Γιώργος Θεοτοκάς Κωνσταντινούπολη 1905- Αθήνα 1966 Αργώ (Θέλω γράμματα) 1 Γραμματολογικά

Διαβάστε περισσότερα

1ο Σχέδιο. δεδοµένων της Β και Γ στήλης, που αντιστοιχούν στα δεδοµένα της Α στήλης. A. Βασικοί όροι των συνθηκών Β. Συνθήκες Γ.

1ο Σχέδιο. δεδοµένων της Β και Γ στήλης, που αντιστοιχούν στα δεδοµένα της Α στήλης. A. Βασικοί όροι των συνθηκών Β. Συνθήκες Γ. . ΣΧΕ ΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ 1ο Σχέδιο Ι ΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 (επαναληπτικό) ιάρκεια: 1 διδακτική ώρα Θέµατα: 3 ΘΕΜΑ 1ο Ι. Να συµπληρώσετε, στα κενά της Α στήλης,

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Β Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Χάρτινη αγκαλιά» Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Εκδόσεις: Καλέντης Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΣΤΗ: http //blgs.sch.gr/anianiuris ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Νιανιούρης Αντώνης (email: anianiuris@sch.gr) Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε Διηγούμαστε ή αφηγούμαστε ένα γεγονότος, πραγματικό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Πάτρα, Δεκέμβρης 2012 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην τέχνη και την πληροφόρηση; Πώς μπορεί η φωτογραφία να είναι τέχνη, εάν είναι στενά συνδεδεμένη με την αυτόματη

Διαβάστε περισσότερα

html

html https://www.youtube.com/watch?v=kyhycwpc06s http://vimeo.com/17503101 http://pat61lib.squat.gr/digital_archive_iles/ 044-198.html ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Πρόκειται για την πίστη στην υπεροχή μιας φυλής έναντι κάποιας

Διαβάστε περισσότερα

Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή

Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή Φίλες και φίλοι, Συνδημότες και συνδημότισσες, Αγαπητοί μου συνεργάτες, Σας ευχαριστώ από τα βάθη της ψυχής μου για αυτή την μεγάλη και εντυπωσιακή σας παρουσία. Η παρουσία σας σήμερα εδώ αποδεικνύει ότι

Διαβάστε περισσότερα

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο

Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Επιστολή : Νεοελληνική Γλώσσα για το Γυμνάσιο Η επιστολή ή το γράμμα είναι ένα είδος επικοινωνιακού λόγου, πολύ χρήσιμο για την κοινωνική μας ζωή. Υπάρχουν διάφορα είδη επιστολών. Μια επιστολή μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 10/3/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://www.in.gr Τζωρτζίνα Ντούτση http://www.in.gr/entertainment/book/interviews/article/?aid=1500064083 Νικόλ Μαντζικοπούλου: Το μυστικό για την επιτυχία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΖΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ, ΑΝ Η ΖΩΗ ΤΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΦΡΟΝΗΣΗ, ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΚΑΙ ΟΥΤΕ ΠΑΛΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια»

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Κάθεσαι καλά, Γκέοργκ; Καλύτερα να καθίσεις, γιατί σκοπεύω να σου διηγηθώ μια ιστορία για γερά νεύρα». Με αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας του βιβλίου αρχίζει να ξετυλίγει το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. "Είμαι ο ίδιος μέσα και έξω από την τάξη; Γιατί;" Υπεύθυνη καθηγήτρια: Τζωρτζάτου Μάρια

ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Είμαι ο ίδιος μέσα και έξω από την τάξη; Γιατί; Υπεύθυνη καθηγήτρια: Τζωρτζάτου Μάρια ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ "Είμαι ο ίδιος μέσα και έξω από την τάξη; Γιατί;" Υπεύθυνη καθηγήτρια: Τζωρτζάτου Μάρια Εισαγωγική Παρουσίαση από την υπεύθυνη καθηγήτρια. Με το παραπάνω θέμα ασχολήθηκαν κατά

Διαβάστε περισσότερα

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό Ημερομηνία 9/6/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://plusmag.gr/ Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://plusmag.gr/article/%cf%84%ce%b1%ce%bd_%cf%86%ce%b5%ce%b3%ce%bf%cf %85%CE%BD_%CF%84%CE%B1_%CF%83%CE%BD%CE%BD%CE%B5%CF%86%CE%B1_%CE%B

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Ηγούμαι 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Ηγούμαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Τι είναι Ηγεσία «Η Ηγεσία, δεν είναι θέση! γιαυτό

Διαβάστε περισσότερα

Η τρίτη κίνηση της Γης

Η τρίτη κίνηση της Γης Η τρίτη κίνηση της Γης Copyright 2006, Χρήστος Κηπουρός Μαυρομιχάλη 13 Διδυμότειχο xkipuros@otenet.gr Εικόνα εξώφυλλου: Σύνθεση συγγραφέα. Oι δύο μητέρες, Πηγή: Αρχείο του ίδιου. Photo: Jean Dieuzaide,

Διαβάστε περισσότερα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Απόψεις &Σχόλια Γράφει η Κώστια Κοντολέων 08/05/2017 11:06 Ελλάδα, μια χώρα που διεκδικεί την πρώτη θέση στο Πάνθεον των ηρώων

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Ρατσισμός είναι να θεωρούμε κάποια άλλη ομάδα ανθρώπων ως κατώτερη ή ακόμη και άξια περιφρόνησης, λόγω της φυλετικής ή εθνικής τους καταγωγής.

Ρατσισμός είναι να θεωρούμε κάποια άλλη ομάδα ανθρώπων ως κατώτερη ή ακόμη και άξια περιφρόνησης, λόγω της φυλετικής ή εθνικής τους καταγωγής. ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Φυλετικός Ρατσισμός Ρατσισμός είναι να θεωρούμε κάποια άλλη ομάδα ανθρώπων ως κατώτερη ή ακόμη και άξια περιφρόνησης, λόγω της φυλετικής ή εθνικής τους καταγωγής.αιτία του ρατσισμού είναι συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ Την έρευνα για τη φύση του την αρχίζει ο άνθρωπος θέτοντας στον εαυτό του την ερώτηση: «Ποιός είμαι; Τι είμαι;» Στην πορεία της αναζήτησης για την απάντηση, η ερώτηση διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Ερωτήσεις Επανάληψης 1 Οι Θεολογικές Δηλώσεις στην Συστηματική Θεολογία Διάλεξη Τρίτη από την σειρά Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περιεχόμενα Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί;

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Παιδιά θεωρούνται όλα τα αγόρια και τα κορίτσια από 0 έως 18 ετών. Ποια είναι τα δικαιώματα του παιδιού; Σύμφωνα με την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των παιδιών Απαγόρευση διακρίσεων

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Καλπούζος: Ίσως οπισθοδρομήσαμε σε πολλές πτυχές της ζωής μας οι οποίες άπτονται στην ευγένεια, στον σεβασμό, στην αξιοπρέπεια

Γιάννης Καλπούζος: Ίσως οπισθοδρομήσαμε σε πολλές πτυχές της ζωής μας οι οποίες άπτονται στην ευγένεια, στον σεβασμό, στην αξιοπρέπεια Γιάννης Καλπούζος: Ίσως οπισθοδρομήσαμε σε πολλές πτυχές της ζωής μας οι οποίες άπτονται στην ευγένεια, στον σεβασμό, στην αξιοπρέπεια Ο συγγραφέας Γιάννης Καλπούζος έχει γράψει ποιητικές συλλογές, συλλογές

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο Έ να πολύ μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που αντιμετωπίζουν έντονο άγχος, δυσθυμία, «κατάθλιψη» έχει την «τάση» να αποδίδει λανθασμένα τις ψυχικές αυτές καταστάσεις, σε έναν «προβληματικό εαυτό του», (μία δυστυχώς

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Ημερομηνία 10/10/2016 Μέσο Συντάκτης Link www.ethnos.gr Γκίκα Ελένη http://www.ethnos.gr/biblio/arthro/megalosa_me_eikones_tis_elladas- 64562445/- ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Eρχεται

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελληνίδα επιχειρηματίας ΕΥΘΕΩΣ 01.04.2013

Η Ελληνίδα επιχειρηματίας ΕΥΘΕΩΣ 01.04.2013 Η Ελληνίδα επιχειρηματίας ΕΥΘΕΩΣ 01.04.2013 Πως ξεκινήσαμε Κοινή ιδέα που μας ενθουσίασε! Την αγκαλιάσαμε, την προχωρήσαμε Την σχεδιάσαμε, την υλοποιήσαμε Φθινόπωρο 2012, focusonline Confirmit Η ανταπόκριση

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες. Έρευνα-επιλογή:Μ. Λόος Μετάφραση: Μ. Σκόµπα Επιµέλεια: Β. Καντζάρα

Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες. Έρευνα-επιλογή:Μ. Λόος Μετάφραση: Μ. Σκόµπα Επιµέλεια: Β. Καντζάρα Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες Έρευνα-επιλογή:Μ. Λόος Μετάφραση: Μ. Σκόµπα Επιµέλεια: Β. Καντζάρα Cleopatra (Κλεοπάτρα) 69 30 π.χ. Αίγυπτος Βασίλισσα Η Κλεοπάτρα γεννήθηκε το 69 π.x και βασίλεψε στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ. Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. Καζάκου Γεωργία, ΠΕ09 Οικονομολόγος 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Α Γενικού Λυκείου και ΕΠΑ.Λ. 2 Η ΚΟΙΝΩΝΙΑ, Η ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Κεφάλαιο 1 ο 1.1 ΆΝΘΡΩΠΟΣ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΟΝ 1/6 Ο άνθρωπος είναι από τη φύση του πολιτικό,

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού Ημερομηνία 20/5/2016 Μέσο Συντάκτης Link vivlio-life.gr Βιργινία Αυγερινού http://vivlio-life.gr/%ce%ba%cf%81%ce%b9%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae- %CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%BF-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Επιμέλεια: Μαρία Πουλάκου, Φιλόλογος Μεθοδολογία επιστολής Η επιστολή είναι γραπτός λόγος που χρησιμοποιούμε, για να επικοινωνήσουμε με πρόσωπα τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί;

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Παιδιά θεωρούνται όλα τα αγόρια και τα κορίτσια από 0 έως 18 ετών. Ποια είναι τα δικαιώματα του παιδιού; Σύμφωνα με την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των παιδιών Απαγόρευση διακρίσεων

Διαβάστε περισσότερα

Αγιά, 06 Ιουνίου 2014

Αγιά, 06 Ιουνίου 2014 ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ «ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ & ΕΝΕΡΓΟΣ ΓΗΡΑΝΣΗ» Αγιά, 06 Ιουνίου 2014 «Παιχνίδια μεταξύ των δύο γενεών» ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus ISSP 1998 Religion II - Questionnaire - Cyprus Για σας. Είμαστε από το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College. Kάνουμε μια διεθνή έρευνα για κοινωνικές και ηθικές αντιλήψεις. Η έρευνα αυτή γίνεται ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 14 η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 1. Λίγα λόγια για το αρχοντικό 2 2. Το παραμύθι της τοιχογραφίας! (Πρόταση) 3 3. Βρες τη λέξη! (Λύση) 9 4. Ζήσε στον 18 ο αιώνα..

Διαβάστε περισσότερα

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι,

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Όπως πολλοί Βρετανοί της γενιάς μου, μεγάλωσα σε μια οικογένεια και πήγα σε ένα σχολείο όπου η μνήμη και η απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

I N T E R V I E W S 1 3 / 1 2 / Ο Γιούνας Γιούνασον θέλει να πηδήξεις από το παράθυρο και να εξαφανιστείς

I N T E R V I E W S 1 3 / 1 2 / Ο Γιούνας Γιούνασον θέλει να πηδήξεις από το παράθυρο και να εξαφανιστείς I N T E R V I E W S 1 3 / 1 2 / 2 0 1 6 Ο Γιούνας Γιούνασον θέλει να πηδήξεις από το παράθυρο και να εξαφανιστείς ΚΩΣΤΑΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Μιλήσαμε με τον συγγραφέα του best seller των 10 εκατομμυρίων αντιτύπων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ Preventing Honour Related Violence by education and dialogue through Immigrant NGOs ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ Μελέτη περίπτωσης Φόνος για λόγους τιμής ΟΝΟΜΑ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ: Τhe Angelou Centre ΧΩΡΑ: Ηνωμένο Βασίλειο

Διαβάστε περισσότερα

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες 11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες Συλλογή-επιλογή:Μ. ΛΟΟΣ Μετάφραση: Μ. ΣΚΟΜΠΑ Επιµέλεια: Β. ΚΑΝΤΖΑΡΑ Κλεοπάτρα 69 30 π.χ. Αίγυπτος -Βασίλισσα Η Κλεοπάτρα γεννήθηκε το 69 π.χ. Βασίλεψε στην Αίγυπτο

Διαβάστε περισσότερα

Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη...

Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη... Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη... τον Δάσκαλο μου, Γιώργο Καραθάνο την Μητέρα μου Καλλιόπη και τον γιο μου Ηλία-Μάριο... Ευχαριστώ! 6 ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!!

Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!! Παρασκευή, 10 Ιουνίου 2016 Η Ισμήνη Μπάρακλη, απαντά στο «κουτσομπολιό» της αυλής!!! «Ώρες να χα να σ ακούω», ήταν μια αυθόρμητη πρόταση που... έφυγε από το στόμα μου, αναγκάζοντας την Ισμήνη να χαμογελάσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής Αναπτυξιακή Ψυχολογία Διάλεξη 5: H ανάπτυξη της ηθικότητας και της προκοινωνικής συμπεριφοράς Θέματα Διάλεξης Οι κανόνες συμπεριφοράς Η σκέψη για τους ηθικούς κανόνες Η θεωρία του Piaget για την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ. Απόσπασμα από το βιβλίο Ενδυναμώνοντας την Ψυχή Μέσω του Διαλογισμού από τον Ρατζίντερ Σινγκ

ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ. Απόσπασμα από το βιβλίο Ενδυναμώνοντας την Ψυχή Μέσω του Διαλογισμού από τον Ρατζίντερ Σινγκ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ Απόσπασμα από το βιβλίο Ενδυναμώνοντας την Ψυχή Μέσω του Διαλογισμού από τον Ρατζίντερ Σινγκ Μέσα μας υπάρχουν περισσότερα πλούτη απ ό,τι μπορούμε ποτέ να συσσωρεύσουμε σ αυτήν τη γη.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ.

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. 2 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ (Ι) ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ; Στο μάθημα «Κοινωνική Θεωρία της Γνώσης (I)» (όπως και στο (ΙΙ) που ακολουθεί) παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. Aν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις

31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις 31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις Η επιτυχημένη συγγραφέας παρουσίασε τη νέα της δουλειά και υπέγραψε αντίτυπα στις φανατικές της αναγνώστριες. Ασφυκτικά γεμάτο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ TETAΡTH 24 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5)

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ TETAΡTH 24 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ TETAΡTH 24 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α Α Α.1.1 Πότε, για ποιο λόγο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ 3 ΙΕΡΑΡΧΕΣ: Βασίλειος

ΟΙ 3 ΙΕΡΑΡΧΕΣ: Βασίλειος ΟΙ 3 ΙΕΡΑΡΧΕΣ: Βασίλειος ο Μέγας Γρηγόριος ο Ναζιανζηνός Ιωάννης ο Χρυσόστομος Ποιοί ήταν; Πού έζησαν; Τί έκαναν; Δρ. Χρυσόστομος Παπασπύρου 30 Ιανουαρίου 2015 Βασίλειος ο Μέγας (330-379) Ο Βασίλειος ο

Διαβάστε περισσότερα

1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη

1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη Περιεχόμενα Ευχαριστίες... 15 Εισαγωγή... 17 1 Η δημιουργία ενός Πιλότου-Ηγέτη... 23 2 Η Ματιά του Πιλότου... 33 3 Η επίγνωση της κατάστασης... 43 4 Η δύναμη του σχεδιασμού... 59 5 Στο απόγειο της τεχνολογίας...

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοκοινωνικές Διαστάσεις των Κινητικών Παιχνιδιών. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ την ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ της ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ενός ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ

Ψυχοκοινωνικές Διαστάσεις των Κινητικών Παιχνιδιών. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ την ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ της ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ενός ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Ψυχοκοινωνικές Διαστάσεις των Κινητικών Παιχνιδιών ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ την ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ της ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ενός ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Σκοποί της παρουσίασης Παρουσίαση των Ψυχοκινητικών, γνωστικών και συναισθηματικών

Διαβάστε περισσότερα

Πηνελόπη Δέλτα ( )

Πηνελόπη Δέλτα ( ) 1 Πηνελόπη Δέλτα (1872-1941) 2 Πηνελόπη Δέλτα (1872-1941) Η Πηνελόπη Δέλτα (1872 1941) γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1872 και πέθανε στην Αθήνα το 1941. Κόρη του Εμμανουήλ Μπενάκη, μεγάλωσε στην Αλεξάνδρεια,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός στην εκδήλωση για την συμπλήρωση 20 χρόνων από την αδελφοποίηση των Δήμων Ηρακλείου και Λεμεσού

Χαιρετισμός στην εκδήλωση για την συμπλήρωση 20 χρόνων από την αδελφοποίηση των Δήμων Ηρακλείου και Λεμεσού Ηράκλειο, Τρίτη 28/04/2009 Χαιρετισμός στην εκδήλωση για την συμπλήρωση 20 χρόνων από την αδελφοποίηση των Δήμων Ηρακλείου και Λεμεσού Κυρίες και κύριοι, Αισθάνομαι και αισθανόμαστε όλοι ιδιαίτερη χαρά

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία

Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία The Whole Cow Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία Σοφία Βόικου: Θέλω να δώσω στη γυναίκα τη θέση που πραγματικά της αρμόζει μέσα από τα βιβλία μου Οι ήρωες της Σοφίας

Διαβάστε περισσότερα

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος»

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» «Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» 1 Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής ταυτότητας δίπλα στις εθνικές ταυτότητες των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

Ο Στέφανος Δάνδολος έρχεται στη Θεσσαλονίκη με το νέο του βιβλίο

Ο Στέφανος Δάνδολος έρχεται στη Θεσσαλονίκη με το νέο του βιβλίο Typosthes.gr Τύπος Θεσσαλονίκης / Πολιτισμός GET RSS Ο συγγραφέας γράφει για την Ελλάδα της κρίσης μέσα από ένα μυθιστόρημα που εκτυλίσσεται τον 19ο αιώνα Ο Στέφανος Δάνδολος έρχεται στη Θεσσαλονίκη με

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο εκφοβισμός; Μαργώση Μαρία ΠΕ02, Καψάλης Αλέξανδρος ΠΕ18 1ο ΕΠΑΛ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ

Τι είναι ο εκφοβισμός; Μαργώση Μαρία ΠΕ02, Καψάλης Αλέξανδρος ΠΕ18 1ο ΕΠΑΛ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ Τι είναι ο εκφοβισμός; Ο εκφοβισμός δεν είναι μικρό ζήτημα. H χώρα μας βρίσκετε στην 4η θέση σε περιστατικά που αφορούν σχολικούς εκφοβισμούς με ποσοστό 31,98%. Πιο αναλυτικά, στην πρώτη θέση είναι η Λιθουανία

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ-ΣΥΝΩΝΥΜΑ

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΑ-ΣΥΝΩΝΥΜΑ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Ρατσισμός ονομάζεται η στάση, κατά την οποία τα μέλη μιας φυλής ή εθνικής ομάδας θεωρούν ως μειονεκτούντα τα μέλη άλλης φυλής ή εθνικής ομάδας και ως συνέπεια αυτού αναπτύσσουν μία έντονη

Διαβάστε περισσότερα

CHIN ΡΑΔΙΟ. Dr. Love. Για τον Σπύρος Πήτερ Γούδας. Μετάφραση στα Ελληνικά απο την Ασπασια Κουρτεσιωτη

CHIN ΡΑΔΙΟ. Dr. Love. Για τον Σπύρος Πήτερ Γούδας. Μετάφραση στα Ελληνικά απο την Ασπασια Κουρτεσιωτη CHIN ΡΑΔΙΟ Dr. Love Για τον Σπύρος Πήτερ Γούδας Μετάφραση στα Ελληνικά απο την Ασπασια Κουρτεσιωτη Ο Dr. LOVE ΑΠΟ ΤΟ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ CHIN 1993 ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ ΤΟΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΑ κ. ΣΠΥΡΟ-ΠΗΤΕΡ ΓΟΥΔΑ Tο

Διαβάστε περισσότερα

Ένα μικρό μουσείο Μια μεγάλη ιστορία

Ένα μικρό μουσείο Μια μεγάλη ιστορία Ένα μικρό μουσείο Μια μεγάλη ιστορία Το μοναδικό μουσείο αφιερωμένο στον κερκυραίο Ιωάννη Καποδίστρια, πρώτο Κυβερνήτη της Ελλάδας και κορυφαίο ευρωπαίο διπλωμάτη, βρίσκεται στην γενέτειρά του, την Κέρκυρα.

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ξεχωριστός κόσμος των διδύμων», η Εύη Σταθάτου μιλά στο Mothersblog, για το πρώτο της συγγραφικό εγχείρημα!

«Ο ξεχωριστός κόσμος των διδύμων», η Εύη Σταθάτου μιλά στο Mothersblog, για το πρώτο της συγγραφικό εγχείρημα! Ημερομηνία 14/02/2017 Μέσο Συντάκτης Link www.mothersblog.gr Κατερίνα Ηλιάκη http://www.mothersblog.gr/synenteyxeis/item/43377-o-ksexoristos-kosmos-tondidymon--i-eyi-stathatou-mila-sto-mothersblog--gia-to-proto-tis-syggrafikoegxeirima

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στο Ίδρυμα Λασκαρίδη

Επίσκεψη στο Ίδρυμα Λασκαρίδη Τάξη: Β, τμήματα: 3 ο & 4 ο Σχολικό έτος: 2011-12 Επίσκεψη στο Ίδρυμα Λασκαρίδη Συνοδοί καθηγητές: Γιαννίρη Σμαρώ, Γκόντα Θεοδώρα και Μπακούρος Βασίλειος 1 2 Περιεχόμενα Περιεχόμενα Περιεχόμενα... 3 Επίσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Θεοφανία Ανδρονίκου Βασιλάκη: "Θέλω κάποια στιγμή να γράψω ένα μυθιστόρημα που να έχει όλα τα είδη"

Θεοφανία Ανδρονίκου Βασιλάκη: Θέλω κάποια στιγμή να γράψω ένα μυθιστόρημα που να έχει όλα τα είδη Θεοφανία Ανδρονίκου Βασιλάκη: "Θέλω κάποια στιγμή να γράψω ένα μυθιστόρημα που να έχει όλα τα είδη" Στο βιβλίο χρησιμοποιείτε πολυπρόσωπες αφηγήσεις μέσα στην κεντρική πλοκή ώστε να μιλήσετε για την ίδια

Διαβάστε περισσότερα