ISSN : ΕΙΜΕΝΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "http://keimena.ece.uth.gr ISSN : 1790-1782 ΕΙΜΕΝΑ"

Transcript

1 Σελ. 1/14 Φίλιππου Μανδηλαρά, Ο Ολυµπιονίκης που έβλεπε τα ψάρια να περνούν: µια ιστορία της ελληνικής αρχαιότητας στην επικαιρότητα των Ολυµπιακών Αγώνων Ελπινίκη Νικολουδάκη-Σουρή Επίκουρη Καθηγήτρια του Πανεπιστηµίου Κρήτης Εισαγωγή Οι Ολυµπιακοί Αγώνες αποτελούν πλούσια θεµατική ενότητα στην ιστορία της σύγχρονης νεοελληνικής παιδικής λογοτεχνίας τα πρώτα σχετικά έργα εµφανίζονται στις αρχές της δεκαετίας του 80 1 και ο αριθµός τους αυξάνει όσο πλησιάζει το 2004, χρονιά που η κορυφαία αυτή εκδήλωση του αθλητισµού και του ολυµπισµού τελείται στη χώρα µας. Στην περίπτωση αυτή θα µπορούσαµε να υποστηρίξουµε ότι η λογοτεχνική δηµιουργία, στο σύνολό της, ακολουθεί το ιδεολογικό πρόγραµµα του παιδικού βιβλίου 2 που επιδιώκει να πληροφορήσει τους µικρούς σε ηλικία αναγνώστες για το συγκεκριµένο πολιτισµικό και αθλητικό γεγονός, να τους µυήσει στις καταστάσεις των αθλητικών αγώνων και ταυτόχρονα να τους καλλιεργήσει κριτικές δεξιότητες? ώστε να γνωρίζουν ότι η άθληση και η συµµετοχή στον αγώνα ασκούν το σώµα και καλλιεργούν τον χαρακτήρα, αποδεικνύοντας έµπρακτα την εµπιστοσύνη και την υποστήριξη στις διαχρονικές αξίες του αθλητισµού: την άµιλλα, την αλληλεγγύη, την τιµιότητα, την αξιοπρέπεια και την ειρήνη. Η αναβίωση των Ολυµπιακών Αγώνων δεν βρήκε µόνο έτοιµο ένα πρότυπο σχήµα διαχρονικών αξιών που ενέπνεε και ερύθµιζε τις αθλητικές εκδηλώσεις της αρχαιότητας, αλλά ενέταξε στο εορταστικό κλίµα και τον τόπο της τέλεσής τους, που συνόψιζε και συµβόλιζε τα ιδανικά του αθλητισµού στον αρχαίο κόσµο? αφετηρία, λοιπόν, των τελετών που προετοιµάζουν σήµερα την έναρξη των σύγχρονων Ολυµπιακών Αγώνων σε µια χώρα είναι η αρχαία Ολυµπία, που κάθε τέσσερα χρόνια, από το 776 π. Χ. έως το 393 µ. Χ., ζούσε το δέος της προετοιµασίας και τη µεγαλοπρέπεια των αθλητικών εκδηλώσεων. Για παιδαγωγικούς λόγους που συνδυάζουν τη διεπιστηµονική θεώρηση των γεγονότων ενός τόπου και την 1 Ο οµαλός πολιτικός βίος που διασφαλίζεται µετά τη µεταπολίτευση, η εκπαιδευτική µεταρρύθµιση που εισάγει τα µεταφρασµένα έργα της αρχαίας ελληνικής γραµµατείας στη διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών και τις πηγές στη εγκύκλια µελέτη της Ιστορίας, η απελευθέρωση της ακαδηµαϊκής σκέψης από τη σχολαστική και µονόπλευρη προσέγγιση των πολιτισµών της αρχαιότητας, ο ευρωπαϊκός προσανατολισµός της χώρας και η εθνική συµφιλίωση διαµορφώνουν διαυγέστερη και πιο προσιτή αντίληψη για τον αρχαίο ελληνικό πολιτισµό. Χωρίς αυτό να αποτελεί κανόνα, αρχίζουµε να τον αντιλαµβανόµαστε στις καθηµερινές του διαστάσεις και να εξοικειωνόµαστε µε τις δηµιουργίες του. Η τάση αυτή φαίνεται να αντικατοπτρίζεται σε δυο συλλογικές διεκδικήσεις των Νεοελλήνων: την πραγµατοποίηση των Ολυµπιακών Αγώνων στην Ελλάδα και την επιστροφή των µαρµάρων. Το ίδιο ιδεολογικό ρεύµα ευνοεί τη συγγραφή λογοτεχνικών κειµένων που έχουν στόχο να πληροφορήσουν και να ευαισθητοποιήσουν τους µικρούς αναγνώστες στον αθλητισµό και τον ολυµπισµό. 2 Αναλυτική απαρίθµηση των βιβλίων και του εποπτικού υλικού που κυκλοφόρησαν, κυρίως από το 1997 κ. ε. και σύντοµη αναφορά στο περιεχόµενό τους βλ. στο άρθρο Γιάννης Παπαδάτος, «Μ ένα βιβλίο γίνοµαι Ολυµπιονίκης!» στο ένθετο αφιέρωµα: Ελευθερία Τραΐου-Ηλίας Μαγκλίνης (επιµέλεια), Παιδί και Ολυµπιακοί Αγώνες, Η Καθηµερινή (Επτά Ηµέρες), 29 Αυγούστου 2004, σσ

2 Σελ. 2/14 απόκτηση γνώσεων µε την ανάγνωση µιας συναρπαστικής ιστορίας, η σύγχρονη «ολυµπιακή» αφηγηµατογραφία έστρεψε το ενδιαφέρον της και προς το ιστορικό εκείνο περιβάλλον και αναζήτησε την ύλη της πλοκής στα όσα αφηγούνται οι αρχαίοι ιστορικοί ή περιηγητές και µαρτυρούν τα µνηµεία των αρχαιολογικών χώρων. Θα µπορούσαµε, µάλιστα, να ταξινοµήσουµε τη σύγχρονη αυτή παραγωγή στις εξής κατηγορίες, θεωρώντας ως κριτήριο τον τρόπο επικοινωνίας του αφηγητή µε τον συγκεκριµένο χώρο και χρόνο, τους αγώνες και τους αθλητές. Η πρώτη κατηγορία περιλαµβάνει τα αφηγηµατικά κείµενα, των οποίων η πλοκή εκτυλίσσεται κατά ένα µεγάλο µέρος ή εξ ολοκλήρου στην αρχαία Ολυµπία, αλλά σε διαφορετική ιστορική περίοδο. Τα µυθιστορήµατα που βασίζονται σε βιογραφικά στοιχεία επωνύµων προσώπων της αρχαιότητας κατέχουν την πρώτη θέση 3 και ακολουθούν όσα αφηγούνται τη ζωή πλασµατικών προσώπων µέσα στο υπαρκτό περιβάλλον Ολυµπιακών Αγώνων της αρχαιότητας 4. Η δεύτερη κατηγορία συγκεντρώνει κείµενα 5 στα οποία επινοούνται αφηγηµατικά τεχνάσµατα αναδροµής στους αρχαίους Ολυµπιακούς Αγώνες µε στόχο να δοθούν µέσα σε ευχάριστο µαθησιακό κλίµα οι απαραίτητες γνώσεις για τα αθλήµατα, τους αθλητές, τους χώρους, τους κανόνες και τις ποικίλες εκδηλώσεις που συνοδεύουν τους αγώνες στον ιερό τόπο. Σε ξεχωριστή, τέλος, κατηγορία θα εντάξουµε τα µυθιστορήµατα που απηχούν τη συλλογική ανησυχία για την τέλεση των Ολυµπιακών Αγώνων στη χώρα µας το και γι αυτό επικαλούνται έµµεσα τη συνδροµή των µεταφυσικών 3 α) Καλλιόπη Σφαέλλου, Ο Ολυµπιονίκης Μακεδόνας, εκδ. Αγκυρα, Αθήνα 1993 (:η συµµετοχή του Μ. Αλεξάνδρου στους Ολυµπιακούς Αγώνες, β) Ναννίνα Σακκά-Νικολακοπούλου, Μίλων ο Κροτωνιάτης, εκδ. Φυτράκης, Αθήνα 2001(: η ζωή και οι νίκες του Μίλωνα από τον Κρότωνα της Μεγάλης Ελλάδας, Ολυµπιονίκη παλαιστή, που υπήρξε και µαθητής του Πυθαγόρα), γ) Φίλιππος Μανδηλαράς, Ο Ολυµπιονίκης που έβλεπε τα ψάρια να περνούν, εκδ. Πατάκη, Αθήνα 2003 (: η ιστορία του Ολυµπιονίκη πυγµάχου και παγκρατιαστή Θεαγένη από τη Θάσο), δ) Πάνος Βαλαβάνης, Γεννηµένος Νικητής. ιαγόρας ο Ρόδιος, εκδ. Αγκυρα, Αθήνα Στην ίδια κατηγορία εντάσσεται η σύντοµη µυθιστορία της Κάρµεν Ρουγγέρη Ηρακλής, ο ιδρυτής των Ολυµπιακών Αγώνων, εκδ. Λιβάνη, Αθήνα 2004, επειδή η αφήγηση των άθλων και του περιστατικού που αναγνωρίζει τον ήρωα ως ιδρυτή των ΟΑ βασίζεται στις πληροφορίες της αρχαίας ελληνικής µυθολογίας που έχουν καθιερωθεί ως αδιαµφισβήτη παράδοση. 4 α) Πότης Στρατίκης, Αρχαία Ολυµπία και Ολυµπιακοί Αγώνες, Αθήνα 1988, β) Μόιρα Μοδέα Οι Αγώνες στην αρχαία Ολυµπία, εκδ. Καστανιώτης, Αθήνα 2003, γ) Γιώργος Ξιάρχος, Ολυµπιακοί αγώνες Η αρχή του θρύλου, Ελληνικά Γράµµατα, Αθήνα 2003, δ) Νίκος Μουρατίδης, Ο µικρός Αλκιβιάδης και οι Ολυµπιακοί Αγώνες, εκδ. Καστανιώτης, Αθήνα 2004 και ε) Φράνσυ Σταθάτου, Ο Λίνος στην Αρχαία Ολυµπία, εκδ. Μίνωας, Αθήνα α) Ελλη Εµκε, Είδα και άκουσα στην Ολυµπία, βιβλιοπωλείον της Εστίας & Σία, α έκδοση 1980 και β έκδοση αναθεωρηµένη, Αθήνα 2000 (: οι πρώτες στιγµές είναι µαγικές και προσφέρουν τη δυνατότητα στους µικρούς αφηγητές να ταξιδέψουν µε το φανταστικό όχηµα ΡΟ ΕΞ στην Ολυµπία και να καλύψουν τηλεοπτικά τους Αγώνες του 400π. Χ.). β) Βασίλης Χαρωνίτης, Για ένα κλαδί ελιάς, εκδ. Ιππόκαµπος, Αθήνα 2004 (: Μια µαρµαρόπετρα, στην οποία είναι ευανάγνωστη η φράση Ε Σ Ο Λ Υ Μ Π Ι Α Ν, δίνει την αφορµή στο δάσκαλο ενός κρητικού χωριού να αφηγηθεί σε µια σειρά µαθηµάτων τα σπουδαιότερα σηµεία του θεσµού των αρχαίων Ολυµπιακών Αγώνων (ίδρυση, οργάνωση, κανόνες, χώροι, πρόσωπα, γεγονότα κλπ.), καθώς και τις µεγάλες στιγµές που χάρισαν στην Ελλάδα σύγχρονοι Ελληνες Ολυµπιονίκες.). γ) Κατερίνα Σέβη, Μισή µαγική ώρα στην Ολυµπία, εκδ. Πατάκη, Αθήνα 2003 (: Τα παιδιά ανατρέχουν στο παρελθόν και βρίσκουν αυτόπτες µάρτυρες αρχαίων Ολυµπιακών Αγώνων και τους ζητούν να αφηγηθούν σχετικά περιστατικά.). 6 α) Λίτσα Ψαραύτη, «Εχω ένα όνειρο...» Η φλόγα που δε σβήνει, εκδ. Πατάκη, Αθήνα 2000 (: Μια τάξη παιδιών µε τη συγγραφέα θέλει να εµποδίσει την Εριδα να εξαπλώσει τα δεινά του πολέµου. Ενας µαθητής ονειρεύεται ότι η ιερή φλόγα της Ολυµπίας ταξιδεύει σε όλα τα µέρη του κόσµου που υποφέρουν από πολέµους και φέρνει την ειρήνη. β) Ευγένιος Τριβιζάς, Η έσποινα και το περιστέρι, Ελληνικά Γράµµατα και Αθήνα 2004, Αθήνα 2003 (: Το βιβλίο αποτελείται από δύο µέρη: το πρώτο περιλαµβάνει την ιστορία. Η έσποινα και το περιστέρι έχουν τη δυνατότητα να ξεφεύγουν από τους εχθρούς του Ολυµπισµού, ταξιδεύοντας πότε στην αρχαία Ολυµπία και πότε σε άλλα µέρη του κόσµου

3 Σελ. 3/14 δυνάµεων. Το πνεύµα της αρχαίας Ολυµπίας και η ολυµπιακή φλόγα προσωποποιούνται και αναλαµβάνουν τον ρόλο αρωγού, που εµψυχώνει τους εθελοντές να απωθήσουν τα κακά πνεύµατα του πολέµου και της εκµετάλλευσης και να περιφρουρήσουν την ειρήνη, ώστε οι Ολυµπιακοί Αγώνες να τελεστούν στον τόπο που τους καθιέρωσε στην ιστορία του πολιτισµού, µε τον ανάλογο σεβασµό και τη µυσταγωγία που τους ταιριάζει. Συνοψίζοντας τις εντυπώσεις από τη σύντοµη αυτή περιήγηση στη σύγχρονη «ολυµπιακή» πεζογραφία για παιδιά, καταλήγουµε στις εξής παρατηρήσεις: 1. Η λογική της ηρωικής αφήγησης διέπει την εξέλιξη του µύθου. 2. Ο αφηγητής είναι, κυρίως, αναγνώστης πηγών και η απόσταση από τα γεγονότα εµπνέει, ως επί το πλείστον, θαυµασµό και νοσταλγία για τη συλλογική «ευλάβεια» που ενέπνεαν οι Ολυµπιακοί Αγώνες. 3. Σε όλα τα αφηγήµατα η αυστηρή κρίση των Ελλανοδικών, η τιµωρία της υπέρβασης και η ολυµπιακή εκεχειρία αναγνωρίζονται ως λειτουργίες που διασφαλίζουν την ηθική και πολιτισµική εγκυρότητα των Ολυµπιακών Αγώνων? στην πανελλήνια αυτή σύµπνοια, άλλωστε, οφείλεται η συνοχή των αξιών που εξασφαλίζει και τη µακροβιότητά τους. 4. Από τα κείµενα αυτά διαφέρει το µυθιστόρηµα του Φίλιππου Μανδηλαρά Ο Ολυµπιονίκης που έβλεπε τα ψάρια να περνούν για τους εξής λόγους: α) Η ιστορία ελέγχει µε ειρωνία τις υπέρµετρες φιλοδοξίες των αθλητών. β) Την αφήγηση αναλαµβάνει ο συγγραφέας? αντί προλόγου, µάλιστα, προτείνει τρεις διαφορετικούς τρόπους ανάγνωσης. Αυτό σηµαίνει ότι αναγνωρίζει τρεις τύπους αναγνωστών και υποδεικνύει στον καθένα τη διαδροµή που του ταιριάζει? κατά συνέπειαν, καθορίζει τον βαθµό αντίληψης της ιστορίας, που θα έχει κάθε αναγνώστης. γ) Κατονοµάζεται η πηγή απ όπου αντλούνται οι πληροφορίες? υπονοείται, εποµένως, ένας τέταρτος τύπος αναγνώστη ερευνητή που θα µελετήσει τις µορφές πρόσληψης των πληροφοριών από την εν λόγω πηγή και θα τις αξιοποιήσει διδακτικά σηµειώνοντας τους αναβαθµούς του διαλόγου ανάµεσα στο αρχαίο και το σύγχρονο κείµενο. Φίλιππου Μανδηλαρά, Ο Ολυµπιονίκης που έβλεπε τα ψάρια να περνούν Προκαταρκτικές παρατηρήσεις 1. Το µυθιστόρηµα µεταφέρει τον σύγχρονο αναγνώστη στο χρονικό διάστηµα π. Χ. (Περσικοί Πόλεµοι πρώτα χρόνια του Πελοποννησιακού Πολέµου). Η αρχή και το τέλος της ατοµικής ιστορίας, εποµένως, συναρτάται µε τις ιστορικές συνθήκες έτσι όπως προσαρµόζονται αυτές στη Θάσο, όπου εκτυλίσσεται το µεγαλύτερο µέρος της ιστορίας. 2. Οπως δηλώνει στο τέλος του βιβλίου ο συγγραφέας, η ιστορία βασίζεται, εν µέρει, στις πληροφορίες που συγκεντρώνει ο Παυσανίας για τον Θάσιο Ολυµπιονίκη Θεαγένη στο 5 ο και 6 ο βιβλίο των Ηλιακών. Τρία, κυρίως, επεισόδια, µε πρωταγωνιστή τον αθλητή, µεταφέρονται στο µυθιστόρηµα και όπου οι Ολυµπιακοί Αγώνες έγιναν µε επιτυχία, ή να περιηγούνται τις ολυµπιακές εγκαταστάσεις στην Αθήνα. Το δεύτερο µέρος έχει εγκυκλοπαιδικό χαρακτήρα και δίνει ειδήσεις για τις Ολυµπιάδες και τους Ελληνες Ολυµπιονίκες.).

4 Σελ. 4/14 λειτουργούν ως πυρήνες της εξέλιξης του µύθου: α) Η µετακίνηση του αγάλµατος του Ηρακλή στο πατρικό του σπίτι, η αµηχανία της κοινής γνώµης για το τολµηρό εγχείρηµα, η αποθέωση του παιδιού και η αναγνώρισή του ως γιου του ηµίθεου ήρωα. β) Η τιµωρία του αθλητή από την Ελλανόδικο Επιστροπή, το 479 π. Χ., όταν αποφάσισε αποχή από τον αγώνα του παγκρατίου. γ) Η «καταδίκη» του αγάλµατός του στη γενέτειρά του τη Θάσο, λίγα χρόνια µετά τον θάνατό του και τα δεινά που βρήκαν το νησί στη συνέχεια. 3. Στην ιστορία, όταν η αλαζονεία, το µίσοις και το πάθος της νίκης υποκινούν ανέντιµες πράξεις, τότε κυριαρχεί η ύβρις που αργά ή γρήγορα τιµωρείται, τόσο σε επίπεδο ατοµικό όσο και συλλογικό. Η νοµοτελειακή αυτή ιδεολογία διαπερνά το µυθιστόρηµα ως συνεκτικό νήµα της πλοκής, συνδέει αναλογικά τα διάφορα επεισόδια και απηχεί συλλογισµούς της µυθικής σκέψης. Οι θυσίες, π. χ., που συνοδεύουν την κατευόδωση των αθλητών στην Ολυµπία και οι δυσµενείς οιωνοί, οι χρησµοί της Πυθίας, τα δεινά του νησιού, η αντίδραση της φύσης στην άδικη λήψη αποφάσεων, τα όνειρα των ανθρώπων λειτουργούν ως µεταφυσικές ενδείξεις καταγγελίας της ανόσιας συµπεριφοράς. 4. Οι θεσµοί των Ολυµπιακών Αγώνων και οι θεϊκές δυνάµεις, ο Ηρακλής και η Ηρα, είναι αµέτοχοι στη µικρόπρεπη συµπεριφορά των δύο αντιπάλων, Θεαγένη και Κλέωνα, που έχουν την ψευδαίσθηση ότι αυτοί θα συνεργήσουν στα ανέντιµα σχέδιά τους. Αντίθετα, παρασύρονται από τα πάθη τους και συµπεριφέρονται όπως µερικοί τραγικοί ήρωες που τους οδηγεί στην πτώση ή τη συντριβή ο ίδιος τους ο εαυτός. 5. Ο λυρικός τίτλος ειρωνεύεται, κατά βάθος, τη µαταιότητα των παθών ενώ η αµφισηµία του αποκαλύπτεται, µόνον όταν τελειώνει η περιπέτεια του αγάλµατος: στην ονειρική µακαριότητα του µικρού Κίµωνα, ο Θεαγένης δέχεται την επίσκεψη των δύο φίλων του Αρίσταρχου και Κλέωνα, την ώρα που κάθεται σε µια βραχονησίδα και παρατηρεί τα ψάρια να περνούν δίπλα του? στην παράλογη όµως, πραγµατικότητα, τι άλλο µπορεί να κάνει το άγαλµά του, που το χουν «εξορίσει» στο βυθό, ωσάν να ήταν ζωντανός άνθρωπος; 6. Το µυθιστόρηµα χωρίζεται σε δυο φάσεις? η πρώτη περιλαµβάνει τα κεφάλαια 2-8, που αναφέρονται στα παιδικά χρόνια του Θεαγένη, του Αρίσταρχου και του Κλέωνα στη Θάσο και στην πρώτη συµµετοχή τους στην Ολυµπιάδα του 479 π. Χ. Η δεύτερη φάση, (κεφάλαια 1, 8 (τελευταία παράγραφος), 9-13) περιέχει το τέλος των τριών ηλικιωµένων πια ανδρών στη Θάσο και τη συναφή κοινωνικοπολιτική κατάσταση του τόπου. Λίγα λόγια για την υπόθεση Τρεις νέοι από τη Θάσο, ο Αρίσταρχος, ο Θεαγένης και ο Κλέωνας κατορθώνουν να γίνουν καλοί αθλητές και να λάβουν µέρος στους τελικούς Ολυµπιακούς Αγώνες το καλοκαίρι του 479 π. Χ.. Ο Θεαγένης προσέρχεται µε τη φήµη του πρωταθλητή και δηλώνει συµµετοχή στην πυγµαχία και στο παγκράτιο. Νικά στο πρώτο αγώνισµα, αλλά στον ηµιτελικό του δεύτερου αντιµετωπίζει τον Κλέωνα, τον νικά, και καθώς είναι εξαντληµένος, δηλώνει αποχή από τον τελικό. Η Ελλανόδικος Επιτροπή τον τιµωρεί όλοι τον χλευάζουν. Το πάθηµά του τον

5 Σελ. 5/14 παραδειγµατίζει και τα επόµενα χρόνια συµµετέχει στους αγώνες µε εντιµότητα. Αναγνωρίζεται ως ήρωας και µετά τον θάνατό του η πόλη στήνει τον ανδριάντα του έξω από το ναό του Ηρακλή, που σύµφωνα µε την παράδοση ήταν ο πατέρας του. Ο Κλέωνας, που δεν έπαψε να µισεί τον Θεαγένη, στην προσπάθειά του να καταστρέψει το άγαλµα, σκοτώνεται. Ο γιος του κάνει δίκη, το άγαλµα εξορίζεται και το νησί δέχεται µια σειρά από δεινά. Ο τελευταίος χρησµός του Μαντείου των ελφών υποδεικνύει την επαναφορά του αγάλµατος στην πόλη, το οποίο εντοπίζουν στο βυθό της θάλασσας δυο παιδιά από τη µόνιµη συντροφιά του Θεαγένη στα τελευταία χρόνια της ζωής του. Η αφηγηµατική σύνταξη της πλοκής Σηµειώσαµε παραπάνω ότι τα κείµενα που αφηγούνται τους αγώνες των αρχαίων αθλητών αρθρώνονται πάνω στις αφηγηµατικές δοµές της ηρωικής αφήγησης. Προσθέσαµε, επίσης, ότι ο συγγραφέας του µυθιστορήµατος µετασχηµατίζει σε ακολουθίες της µυθιστορηµατικής πλοκής τους θρύλους που δηµιούργησε η φήµη του Θεαγένη και έχει καταγράψει ο Παυσανίας. Η διαµόρφωση του αθλητή και η προσδοκία της νίκης, που προϋποθέτουν µια σειρά λειτουργιών όπως η άσκηση, ο αγώνας, η αναγνώριση, και τα στοιχεία των θρύλων που συσσωρεύονται στη βιογραφία του Θεαγένη, δηµιουργούν την εντύπωση ότι το αφηγηµατικό κείµενο, τουλάχιστον ως προς την πρώτη φάση της ιστορίας, ακολουθεί την τυπική διάρθρωση του παραµυθιού? τα ίδια στοιχεία όµως, υποβάλλονται σε κριτική θεώρηση και υποκινούν τον σύγχρονο αναγνώστη να εξετάσει πώς τα προσλαµβάνει η µυθοπλασία, πώς τα εντάσσει ως ακολουθίες στο κείµενο και πώς ανανεώνει το νόηµά τους. Ενώ δηλ. η αφήγηση του Παυσανία έχει στόχο να πληροφορήσει, στο µυθιστόρηµα τα ίδια πληροφοριακά στοιχεία, είτε είναι επεισόδια είτε είναι πρόσωπα, µετατρέπονται σε δοµικά στοιχεία µε πολλαπλό νόηµα, ηθικό, συγκινησιακό, ιδεολογικό. Στην πρώτη φάση της ιστορίας η πλοκή οργανώνεται γύρω από τον Θεαγένη, που είναι µεν δυνατός και τολµηρός, αλλά το πάθος του για διάκριση και δόξα τον οδηγεί να τις επιδιώκει µε κάθε µέσο. Με την έναρξη της ιστορίας, φαίνεται ότι παίρνει τέλος η αρχική κατάσταση, που περιελάµβανε τα παιχνίδια άθλησης και τις αθώες προστριβές των αγοριών, του Κλέωνα και του Θεαγένη, µε εξισορροπητικό παράγοντα των Αρίσταρχο. Στον τελευταίο αγώνα δρόµου, µέσα στα στενά της πόλης, κερδίζει ο Αρίσταρχος, αν και ο Θεαγένης παραβιάζει τους κανόνες του παιχνιδιού, για να πρωτεύσει, ενώ ο Κλέωνας, ενοχληµένος κι αυτός µε το αποτέλεσµα, αµφισβητεί προκλητικά τη δύναµή του. Για να αποδείξει το αντίθετο, ο Θεαγένης αποφασίζει να σηκώσει το άγαλµα του Ηρακλή, πράξη που ο Αρίσταρχος θεωρεί ιεροσυλία. Στο τόλµηµα του αγοριού συναινεί ο ίδιος ο θεός µε δυο σηµάδια? το ένα είναι υποκειµενικό και προέρχεται από τον ίδιο τον Θεαγένη: [...] Ο Θεαγένης επωφελήθηκε από τη συµπλοκή των παιδιών και πλησίασε κι άλλο το άγαλµα. Σήκωσε τα µάτια του ως το πρόσωπο του θεού και τον παρακάλεσε σιωπηλά να του δώσει δύναµη. Του φάνηκε πως ο θεός του έκλεισε συνωµοτικά το µάτι. «Η τώρα ή ποτέ» σκέφτηκε κι ένιωσε τους µυς σ όλο το κορµί να τεντώνονται, ένιωσε τα µπράτσα του πιο δυνατά κι από του δυνατότερου άντρα. [...] (σελ. 23)

6 Σελ. 6/14 Το άλλο σηµάδι έρχεται από τη φύση, τυχαία ή σκόπιµα, ως ειρωνική απάντηση στους φόβους του Αρίσταρχου, που πάλευε να σταµατήσει, από τη µια τις προκλήσεις του Κλέωνα κι από την άλλη να µεταπείσει τον Θεαγένη: [...] «Θεαγένη, µη!» φώναξε ο Αρίσταρχος µε όλη του τη δύναµη, ξεφεύγοντας από το σφιχτό αγκάλιασµα του Κλέωνα, που είχε µείνει αποσβολωµένος να κοιτάει τον αντίζηλό του. «Θεαγένη,...οι θεοί...». Ο Θεαγένης έδειχνε να µην ακούει τίποτα πια. «Καλά πώς το σηκώνει;» ψιθύρισε ο Κλέωνας. «Εδώ χρειάστηκαν δέκα άντρες για να το βάλουν στο βάθρο... Πώς το σηκώνει µόνος του;» Ο Αρίσταρχος κοίταξε τροµαγµένος τον ουρανό, περιµένοντας από στιγµή σε στιγµή τον κεραυνό που θα κατάκαιγε τον ιερόσυλο φίλο του, τον Κλέωνα, αλλά κι αυτόν µαζί, που δεν κατάφερε να τον εµποδίσει. Τίποτα όµως. Ο ουρανός ήταν καθαρός, όπως πρώτα. Ενα περιστέρι πέταξε και προσγειώθηκε στο άδειο βάθρο. Το άγαλµα είχε χαθεί µαζί µε το Θεαγένη στα στενά της Θάσου. Τι θα γινόταν όµως όταν ανακάλυπταν οι µεγάλοι την αρπαγή του αγάλµατος; Τι θα έκαναν στο Θεαγένη; Τα δυο παιδιά έµειναν ακίνητα στο χώµα να κοιτάζουν το περιστέρι που φτερούγιζε γύρω από το άδειο βάθρο. Και τώρα; (σελ. 24) Οπως αποδεικνύεται στη συνέχεια, το περιστέρι προοικονοµεί την εκτόνωση της έντασης που προκάλεσε ο Θεαγένης. Γιατί, ενώ παραβιάζεται ο κανόνας του θρησκευτικού κώδικα που απαγορεύει ενέργειες, όπως αυτή του Θεαγένη, και ο ίδιος αντιµετωπίζει την ποινή του θανάτου ο πατέρας του Τιµοσθένης, ιερέας του ναού, είναι έτοιµος να δεχθεί τη λαϊκή ετυµηγορία -, ο Αρίσταρχος αναλαµβάνει να µιλήσει στους πολίτες για τα γεγονότα και να εξηγήσει τα κίνητρα του εγχειρήµατος. Αλλά, όπως ο Κλέωνας απόρησε για το κατόρθωµα έτσι και η οµήγυρις προσπερνά τη λογική επιχειρηµατολογία του Αρίσταρχου και το ερµηνεύει ως «θαύµα». Ετσι, ο Θεαγένης αναγνωρίζεται «πριν την ώρα του», όπως σχολιάζει ο Κλέωνας, ως φορέας δόξας, ενσάρκωσης του θείου και ελευθερίας που προκαλεί κιόλας τον πρώτο πανικό στους κατακτητές: «Αυτό είναι θαύµα» άρχισαν να µουρµουρίζουν οι περισσότεροι. «Ναι, ναι, θαύµα» ψιθύρισαν και οι πιο δύσπιστοι, αυτοί που έβλεπαν παντού συνωµοσίες. «Είναι ο γιος του Ηρακλή αυτό το παιδί», «Ναι, ναι, ο γιος του Ηρακλή», «Τόσο µικρός και τόσο δυνατός», «Αυτός θα δοξάσει τη Θάσο», «Θα διώξει τους Πέρσες», «Θα µας ελευθερώσει». Και οι ψίθυροι έγιναν σιγά σιγά φωνές και οι φωνές δυνάµωναν όλο και πιο πολύ κι έγιναν κραυγές θαυµασµού, ένα τρελό παραλήρηµα ενθουσιασµού, µια γιορτή για όλους τους πολίτες της Θάσου. Κι οι Πέρσες φρουροί, ανήµποροι να αντιδράσουν σε έναν τέτοιο ξεσηκωµό, κρύφτηκαν όπου µπορούσαν, µέχρι να ξεθυµάνει η καταιγίδα. (σσ ) Τα επεισόδια της ιστορίας που ήδη περιγράψαµε, τα πρόσωπα και οι πράξεις τους αποκτούν στη δοµή της αφήγησης 7 τις ακόλουθες σηµασίες: 7 Στην ανάλυση υιοθετείται το δραµατικό µοντέλο του Greimas, ο οποίος διακρίνει τρεις δραµατικές κατηγορίες (catιgories actantielles) στην αφηγηµατική σύνταξη της κάθε ιστορίας: α) υποκείµενο (sujet) vs αντικείµενο (objet), ποµπός (destinateur) vs δέκτης (destinataire), σύµµαχος (adjuvant) vs αντίµαχος (opposant). Oι έξι δρώντες - ρόλοι (actants) κινούν τη δράση και τα διάφορα πρόσωπα της

7 Σελ. 7/14 Επεισόδια του µυθιστορήµατος Ο Θεαγένης κερδίζει τους φίλους του µε δόλο στο τρέξιµο. Aφηγηµατική κατηγορία Επικοινωνία (Communication) υφαρπαγή της νίκης vs στέρηση ρώσες δυνάµεις υποκείµενο αντικείµενο vs Θεαγένης το πρωτείο (ψευδο-νικητής) Τα παιδιά συµφωνούν να επαναληφθεί ο αγώνας και ο Αρίσταρχος κερδίζει τίµια στη δεύτερη αναµέτρηση. Σύµβαση (Contrat) εντολή vs υπακοή αποδοχή των όρων του γυµναστή ποµπός vs ο Αρίσταρχος Κλέωνας δέκτης γυµναστής και Ο Κλέωνας προκαλεί τον Θεαγένη να αποδείξει πόσο δυνατός είναι κι αυτός επιλέγει να σηκώσει το άγαλµα του Ηρακλή, αντίθετα µε τις οκιµασία ( Εpreuve) Πρόκληση vs αποδοχή αντίµαχος vs σύµµαχος Κλέωνας Ηρακλής ιστορίας (acteurs) υποδύονται έναν ή περισσότερους από αυτούς. Η σχέση τελεολογική την αποκαλεί ο Greimas που συνδέει το πυρηνικό ζεύγος υποκείµενο vs αντικείµενο είναι η αναφορά τους στον όρο επιθυµία και ο µετασχηµατισµός της έννοιας αυτής σε πράξη, εντός ενός θεµατικού πλαισίου, που καθορίζει εκάστοτε και το περιεχόµενο. Το αντικείµενο της επιθυµίας βρίσκεται, όπως το αντικείµενο της επικοινωνίας, ανάµεσα στον ποµπό και τον δέκτη, ενώ στην επιθυµία του υποκειµένου επιδρούν, ανάλογα µε την κατάσταση, ο σύµµαχος ή ο αντίµαχος, κατά το σχήµα: ποµπός (destinateur) αντικείµενο (objet) δέκτης (destinataire) σύµµαχος (adjuvant) υποκείµενο (sujet) αντίµαχος (opposant). Οι ενέργειες των προσώπων ταξινοµούνται, στη συνέχεια, σε τρεις αφηγηµατικές κατηγορίες: την επικοινωνία (communication: C), όπου το υποκείµενο έρχεται σ επαφή µε το πρόβληµα που διαταράσσει τη σχέση του µε το αντικείµενο της επιθυµίας του, τη σύµβαση (contrat: A), όπου ανακοινώνονται οι όροι ενός κώδικα που ρυθµίζει τις σχέσεις και τη δράση των προσώπων (εντολές ή απαγορεύσεις του ποµπού, που τις ακολουθεί ή τις παραβιάζει ο δέκτης) και τη δοκιµασία (ιpreuve). Στην τελευταία κατηγορία η δοκιµασία διαβαθµίζεται σε τρεις φάσεις λειτουργιών: τη δοκιµασία ποιοτικού χαρακτηρισµού (ιpreuve qualifiante), όπου ο ήρωας αποδεικνύει τις δυνατότητές του (τόλµη) και αποκτά σύµµαχο ή µαγικό µέσο, την κύρια δοκιµασία (ιpreuve principale), όπου το υποκείµενο δράσης αντιµετωπίζει την περιπέτεια και εµφανίζεται ο σύµµαχος και ο αντίπαλος, αλλά στο τέλος αποκαθίσταται η έλλειψη ή εξαφανίζεται η στέρηση που προκάλεσε τη δράση του ήρωα, και τη δοκιµασία δικαίωσης (ιpreuve glorifiante), όπου το υποκείµενο δράσης απολαµβάνει τις επιτυχίες της νίκης και αναγνωρίζεται η φήµη του συνήθως από ένα σύνολο ή από κείνον που προκάλεσε τη δοκιµασία του. Σχετ. βλ. A. J. Greimas, Sιmantique structurale. Recherche de mιthode, Presses Universitaires de France, Paris 1986, p. p , ,

8 απαγορεύσεις της πόλης. Ο Αρίσταρχος προσπαθεί να εµποδίσει τον Θεαγένη, που παραβιάζει τις απαγορεύσεις της πόλης. ανάληψη άθλου απαγόρευση vs παραβίαση Αρίσταρχος Σελ. 8/14 Η πόλη ζητά την τιµωρία του Θεαγένη. Ο Αρίσταρχος κατευνάζει τις αντιδράσεις. Η πόλη Η πόλη στον Θεαγένη την ποιότητα του ήρωα απελευθερωτή, του γιου του Ηρακλή. Η πόλη ενθουσιάζεται και οι Πέρσες φοβούνται εξέγερση. Ο Θεαγένης συµµετέχει σε πανελλήνιους αγώνες πυγµαχίας και παγκρατίου και υπερεκτιµά τον εαυτό του. αγώνας vs νίκη (εθνικό επίπεδο) αγώνας vs νίκη επίπεδο αθλητών θριαµβεύει ο εγωισµός Αρίσταρχος Πέρσες ο χαρακτήρας του Θεαγένη Εδώ ο αναγνώστης µπορεί να σχολιάσει τον χαρακτήρα του πρωταγωνιστή Θεαγένη, που η τάχιστη αναγνώρισή του και η επιπολαιότητα των ανθρώπων αυξάνουν την αλαζονία του. Μπορεί, επίσης, να συζητήσει την ειρωνία µε την οποία παρουσιάζει ο αφηγητής την απουσία της πολιτικής σκέψης, εφόσον οι κάτοικοι της Θάσου περιµένουν από τον απεσταλµένο του θεού την απελευθέρωσή τους, τη στιγµή που οι Αθηναίοι αποφασίζουν να αποκρούσουν τις χιλιάδες του περσικού στρατού στο Μαραθώνα. Σίγουρα, ένα µέρος της ευθύνης για την υπερβολική αυτοπεποίθηση του Θεαγένη το έχει η πόλη. Η λογική της αφήγησης, όµως, και κατ επέκτασιν η ηθική της, έχει στόχο να παρακολουθήσει τα σηµεία που µετατρέπουν τον θρίαµβο του Θεαγένη σε συντριβή? γιατί ο αγώνας του ιδανικού αθλητή συγχρονίζεται µε την άσκηση της ψυχής, απωθεί

9 Σελ. 9/14 τον δόλο και η νίκη του αντικατοπτρίζει, επίσης, την εσωτερική του πάλη να εξαφανίσει το ελάττωµα του εγωισµού και της µαταιοδοξίας. Στην κύρια δοκιµασία (ιpreuve principale) συµµετέχουν και οι τρεις αθλητές, αλλά οι συνέπειες είναι διαφορετικές για τον καθένα τους. Για τον Θεαγένη η κύρια δοκιµασία έχει δύο όψεις? τη µια όψη, τη θετική, συγκροτούν οι διαδοχικές αναµετρήσεις του Θεαγένη µε τους συναθλητές του στην πυγµαχία και στο παγκράτιο µε τις συνακόλουθες νίκες. Ο ηµιτελικός του παγκρατίου έχει αµφίσηµο αποτέλεσµα, γιατί ο αθλητής νικά µεν τον Κλέωνα, αλλά καταβάλλεται. Η αδυναµία του τον ωθεί να καταφύγει στο δόλο και, για να µην ηττηθεί, ζητά από την Ελλανόδικο Επιτροπή να µαταιώσει τον τελικό, έχοντας την ψευδαίσθηση ότι η φήµη για τη θεϊκή καταγωγή του θα κάµψει τους Ελλανοδίκες. Αυτοί αρνούνται την πρότασή του, τη χαρακτηρίζουν ύβρη και του επιβάλλουν τις καθιερωµένες ποινές: αποχή από την επόµενη Ολυµπιάδα στο αγώνισµα του παγκρατίου, στέρηση του στεφανιού, επιβολή προστίµων, αναγόρευση του αντιπάλου του, ροµέα σε ακονιτί Ολυµπιονίκη, δηλαδή χωρίς να αγωνιστεί. Ως συνέπεια έρχεται η κοινωνική απόρριψη και προ παντός ο έλεγχος και η ηθική απαξίωση που εκφράζεται από το νέο παιδί και κορυφώνει την ψυχική περιπέτεια του ήρωα: Στην είσοδο του ναού στεκόταν ένα αγόρι, που ήταν δεν ήταν δέκα χρονών. Του έκοψε το δρόµο. «Εγώ όταν µεγαλώσω θέλω να γίνω σαν κι εσένα» του είπε. Ο Θεαγένης τον κοίταξε µε απορία αλλά και προσµονή. «Πώς;» σκέφτηκε. «Κάποιος πιστεύει ακόµη σε µένα;» «Θα είµαι τίµιος όµως» είπε σκληρά το αγόρι και κατέβηκε τα σκαλοπάτια, ελευθερώνοντας το δρόµο. Τα λόγια του παιδιού αποτέλειωσαν το Θεαγένη, που µπήκε τρεκλίζοντας στο ναό, τυφλωµένος από δάκρυα µετάνοιας, και σωριάστηκε στα πόδια του βωµού του βασιλιά των θεών. Εκεί πέρασε όλη τη νύχτα ξάγρυπνος, ικετεύοντας το θεό να τον συγχωρέσει για την έπαρση και την αλαζονεία του. (σσ ) Η µετάνοια εννοείται εδώ ως µορφή αγώνα που εξαφανίζει όσα «ελαττώµατα» είχαν συµβάλει στην αναζήτηση της νίκης, χωρίς ηθικούς φραγµούς και βοηθά στην αναγέννηση του ήρωα. Για τον Αρίσταρχο η κύρια δοκιµασία έχει δυο θετικές συνέπειες: α) Τον φέρνει πολύ κοντά στη νίκη και αρκείται στην πληρότητα που του προσφέρει η συµµετοχή στους Ολυµπιακούς Αγώνες. β) Του δίνει τη χαρά να δει για µοναδική φορά τον Θεαγένη και τον Κλέωνα ενωµένους να τον υποστηρίζουν. Ο Κλέωνας, όµως, µανιώδης αντίπαλος του Θεαγένη, ηττάται στο παγκράτιο από τον Θεαγένη, αλλά πανηγυρίζει για τον αποκλεισµό του αντιπάλου του από τους Ολυµπιακούς Αγώνες. Τα κεφάλαια 4-7 περιέχουν τα επεισόδια που αντιστοιχούν στην κύρια δοκιµασία: Επεισόδια Ο Θεαγένης συµµετέχει στα αθλήµατα που έχει δηλώσει να αγωνιστεί Λειτουργίες της κύριας δοκιµασίας του Θεαγένη εντολή vs υπακοή ρώσες δυνάµεις υποκείµενο

10 Αγωνίζεται στην πυγµαχία.και νικά τον Εύθυµο. Αναγορεύεται Ολυµπιονίκης Αγωνίζεται µέχρι τον ηµιτελικό στο παγκράτιο και νικά τον Κλέωνα. Αισθάνεται εξαντληµένος (αδυναµία). Φοβάται την ήττα, παραβιάζει τους κανόνες των ΟΑ, χρησιµοποιεί δόλο και απέχει από τον τελικό του παγκρατίου, νοµίζοντας ότι η Ελλανόδικος Επιτροπή θα τον στέψει νικητή, επειδή θεωρείται γιος του Ηρακλή. Αντίθετα η Ελλανόδικος Επιτροπή τον τιµωρεί.. Ο κόσµος στο Στάδιο τον χλευάζει. Ο Θεαγένης συνειδητοποιεί το µέγεθος της βέβηλης πράξης του και ντρέπεται. Ο Κλέωνας πανηγυρίζει. Ο Θεαγένης δέχεται τα επικριτικά σχόλια του παιδιού, καταφεύγει ικέτης στο ναό του ία, µετανοεί και αποφασίζει να αλλάξει νοοτροπία... Στο εξής αγωνίζεται τίµια Ο Θεαγένης κερδίζει στις δύο επόµενες Ολυµπιάδες. Παίρνει χιλιάδες νίκες σε πανελλήνιους αγώνες. Οι Θασίτες τον λάτρευαν ως ήρωα, του χορήγησαν το προνόµιο της ισόβιας αγώνας vs νίκη συνέπεια αγώνας νίκη συνέπεια απαγόρευση vs παραβίαση (ψευδο) αγώνας δόλος ήττα συνέπεια στέρηση αποστολή vs λήψη µηνυµάτων αγώνας µε τον ίδιο του τον εαυτό νίκη Λειτουργίες της δοκιµασίας δικαίωσης Επιτυχίες Αναγνώριση Σελ. 10/14 αντίπαλος: ο Εύθυµος αντικειµενικός σύµµαχος: ο Αρίσταρχος υποκειµενικός σύµµαχος: ο Ηρακλής αντίπαλος: Κλέωνας υποκείµενο: Ο Θεαγένης υποστηρικτής των θεσµών: η Ελλανόδικος Επιτροπή ψευδοσύµµαχος: ο Ηρακλής αντίπαλος: ο ίδιος του ο εαυτός. υποκείµενο αντίπαλος: ο Κλέων σύµµαχοι: το παιδί και ο ίας υποκείµενο υποστηρικτές

11 σίτισης, είχαν εγείρει χάλικινο ανδριάντα στην Ολυµπία... Σελ. 11/14 Στη δεύτερη φάση της ιστορίας, όσο η δοκιµασία δικαίωσης προσθέτει αίγλη στην πανελλήνια αναγνώριση του Θεαγένη, άλλο τόσο ο Κλέωνας κυριαρχείται από το πάθος της δυσφήµισης και τελικά της εξόντωσης του αντιπάλου του. Η συµπεριφορά αυτή συνιστά, επίσης, ύβρη που τιµωρείται µε την ισόβια ζηλοφθονία εναντίον του Θεαγένη, µε τα µόνιµα σχέδια της εκδίκησης, και µε την οργή, τέλος, που ξεσπά στο άγαλµα, προκαλώντας έτσι ο ίδιος τον θάνατό του. Οι πιο πολλοί τον ερµήνευσαν ως τιµωρία της υβριστικής συµπεριφοράς του στη µνήµη ενός ήρωα. Ισως είναι όµως, και µια λύτρωση για τον ίδιο, αφού έτσι δίδεται τέλος στο µαρτύριό του. Η ιστορία θα µπορούσε να είχε τελειώσει εδώ, αν η παράδοση που διασώζει ο Παυσανίας δεν έδινε συνέχεια στη δραµατική σχέση του αγάλµατος µε τη Θάσο. Το νησί όµως, ως συλλογικό υποκείµενο δράσης υφίσταται τα δεινά που προκαλεί η παράλογη απόφαση του δικαστηρίου να εξοριστεί το άγαλµα, που θεωρήθηκε η αιτία του θανάτου του Κλέωνα. Γιατί οι πολίτες της, ενώ διαισθάνονται την τιµωρία, παρακολουθούν την τελετή της αποποµπής παθητικά. Οι επιπτώσεις δεν αργούν να φανούν και να κλιµακωθούν σε όλα τα επίπεδα της ζωής: ο βαρύς χειµώνας, οι τρικυµίες και ο Πελοποννησιακός Πόλεµος αποκλείουν το νησί και δεν πραγµατοποιείται η ανταλλαγή προϊόντων, η ανοµβρία φέρνει την ξηρασία της γης, - οι θυσίες στη ήµητρα δεν έχουν αποτέλεσµα -, ο ήλιος καίει τα πάντα, οι άνθρωποι εγκαταλείπουν τον τόπο τους, και η γνώµη του Αρίσταρχου να αναζητήσουν και να ξαναστήσουν το άγαλµα στη θέση τους δεν εισακούεται ο πρώτος χρησµός, µάλιστα, της Πυθίας παρεξηγείται και επιτρέπεται, κατά τραγική σύµπτωση, η επιστροφή όλων των κλεπτών, των φονιάδων και των επίορκων στο νησί. Του κάκου όµως, δεν διορθώνεται τίποτα... Όταν πεθαίνει ο συνετός Αρίσταρχος, οι άρχοντες ζητούν νέο χρησµό από το Μαντείο των ελφών: Σε λίγο η γη άρχισε να ανοίγει σαν πληγιασµένο σώµα. Τα σπαρτά καίγονταν, τα φρούτα έπεφταν αγίνωτα από τα δέντρα, η γη δεν έβγαζε χορτάρι, κι έτσι τα ζώα άρχισαν να πεθαίνουν κατά δεκάδες. [...] Ο µόνος τρόπος για να τρέφονται πια οι κάτοικοι ήταν από τη θάλασσα, αλλά το νησί ήταν κυκλωµένο από τον εχθρικό στόλο και κανείς δεν τολµούσε να ξεµυτίσει από την ακτή. Αναγκάστηκαν να παραδοθούν, µε την ελπίδα πως θα άλλαζε η τύχη τους και υα µπορύσαν επιτέλους να φέρουν τρόφιµα στο νησί. Η µοίρα όµως τους έπαιξε για µια ακόµη φορά άσχηµο παιχνίδι. Ο στόλος τους κατασχέθηκε από τους κατακτητές, κι έτσι έµειναν µόνοι στο νησί τους, αποκλεισµένοι από την άλλη Ελλάδα, που πολεµούσε στα πεδία µαχών, αδιάφορη για την τύχη των Θασιτών, που λιµοκτονούσαν αποκλεισµένοι στο νησί τους. (σελ. 90) [...] "Για να εξευµενίσετε τη ήµητρα, πρέπει να φέρετε τους εξόριστους πίσω στην πατρική τους γη" χρησµοδότησε η Πυθία, κι αµέσως οι άρχοντες έστειλαν κήρυκες σ' όλη την Ελλάδα για να φέρουν πίσω τους Θασίτες που κατά καιρούς είχαν εξορίσει είτε γιατί είχαν κλέψει είτε γιατί είχαν προσβάλει τους θεούς είτε - ακόµη - γιατί είχαν σκοτώσει. (σελ. 91)

12 Σελ. 12/14 [...] "Το µεγάλο Θεαγένη ξεχάσατε, αυτόν που ρίξατε στην άµµο, στο βυθό. Τον ολυµπιονίκη που αφήσατε µόνο του στη θάλασσα, να βλέπει τα ψάρια να περνούν..." (σελ. 92) Στη δοκιµασία της πόλης, όταν πεθαίνει ο Αρίσταρχος, αναλαµβάνουν ρόλο βοηθού δυο παιδιά, που συντρόφευαν τον Θεαγένη στα γεράµατά του και άκουγαν τις ιστορίες του και... την αυτοκριτική του, ο Κίµωνας και ο Ευρυκλής. Το όνειρο του Κίµωνα βοηθά το παιδί να µαντέψει τη θέση όπου βρίσκεται το άγαλµα. Αλλά η αποκάλυψη του τόπου γίνεται µέσα στην ιδανική ατµόσφαιρα της συµφιλίωσης του Θεαγένη και του Κλέωνα που µαζί µε τον Αρίσταρχο αποτελούν πια παρέα φίλων και απολαµβάνουν το κολύµπι, τα µακροβούτια στα νερά της Θάσου και το παιχνίδι µε τα ψάρια, τα χταπόδια και τα σαλάχια: Μόλις έφτασαν σε µια µεγάλη σπηλιά, ο Θεαγένης έσκισε ένα κοµµάτι από το λευκό χιτώνα του κι άρχισε να το κουνάει πέρα δώθε µπροστά στην έισοδό της. Οι δυο φίλοι του χτυπούσαν µε δύναµη τα πόδια τους στο βυθό, σηκώνοντας σύννεφα άµµου, που στροβιλίζονταν µεχρι την επιφάνεια του νερού κι έπειτα γίνονταν λευκός αφρός και κύµα. [...] (σελ. 96) Στο όνειρο µόνο ένα σηµάδι υπαινίσσεται την έχθρα του Θεαγένη και του Κλέωνα στην πραγµατική τους ζωή: η ουλή στο φρύδι. Η ελπίδα ότι στην άλλη ζωή οι άνθρωποι ζουν λυτρωµένοι από τα πάθη τούς χαρίζει την αθωότητα και τη νεότητα. Αυτή η προϋπόθεση χαρίζει και τη διανοητική διαύγεια στο παιδί που συρράπτει τις συνειρµικές εικόνες και τους δίνει το νόηµα που χρησµοδοτεί για τη θέση του αγάλµατος. Βιβλιογραφία Tzvetan Todorov, Poιtique de la prose, Εditions du Seuil, Paris 1978 A. J. Greimas, Sιmantique structurale. Recherche de mιthode, Presses Universitaires de France, Paris 1986 Παυσανίου Ελλάδος περιήγησις, βιβλία 4., 5. και 6. Μεσηνιακά και Ηλιακά, Εισαγωγή, κριτικό υπόµνηµα, αποκατάσταση κειµένου και σηµειώσεις: Νικ. Παπαχατζής, Εκδοτική Αθηνάων, Αθήνα 1979 Ερατοσθένης Γ. Καψωµένος, Κώδικες και σηµασίες, εκδ. Αρσενίδης, Αθήνα 1990 ηµήτρης Κυρτάτας (επιµέλεια), Οψις ενυπνίου. Η χρήση των ονείρων στην ελληνική και ρωµαϊκή αρχαιότητα, Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 1993 Northrop Frye, Aνατοµία της Κριτικής. Τέσσερα δοκίµια, Εισαγωγή: Ζ. Ι. Σιαφλέκης, Πρόλογος, µετάφραση, επιµέλεια: Μαριζέτα Γεωργουλέα, εκδ. Gutenberg, Αθήγνα 1996 Μένη Κανατσούλη, Αµφίσηµα της Παιδικής Λογοτεχνίας, εκδ. Σύγχρονοι Ορίζοντες, Αθήνα 2002

13 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Σελ. 13/14 Ο ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΑΥΣΑΝΙΑ ΣΤΟ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑΤΙΚΟ ΛΟΓΟ ΤΟΥ ΦΙΛ. ΜΑΝ ΗΛΑΡΑ ΠΑΥΣΑΝΙΑΣ, ΕΛΛΑ ΟΣ ΠΕΡΙΗΓΗΣΙΣ "ΗΛΕΙΑΚΑ", Β, 6 Γιατί ο θάσιος Θεαγένης, θέλοντας κατά την ίδια ολυµπιάδα να νικήσει και στην πυγµαχία και στο παγκράτιο, νίκησε τον Εύθυµο στην πυγµαχία, αλλά δεν µπόρεσε ο Θεαγένης να νικήσει και στο παγκράτιο, γιατί είχε εξαντληθεί κατά τον αγώνα του προς τον Εύθυµο. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΜΑΝ ΗΛΑΡΑΣ, Ο ΟΛΥΜΠΙΟΝΙΚΗΣ ΠΟΥ ΕΒΛΕΠΕ ΤΑ ΨΑΡΙΑ ΝΑ ΠΕΡΝΟΥΝ ΚΕΦ. 6, σσ Ο Εύθυµος παραξενεύτηκε από την τακτική του Θεαγένη, γιατί του φάνηκε σαν να τον φοβόταν. Το ίδιο και οι θεατές που δεν µπορούσαν να καταλάβουν γιατί ο γιος του Ηρακλή δεν αντιµετώπιζε µε γροθιές τον Εύθυµο. [...] Τότε, όταν πια ο Θεαγένης διαπίστωσε πως ο έµπειρος αντίπαλός του, µε τις δεκάδες ουλές στο πρόσωπο από παλιότερους αγώνες είχε πια κουραστεί, του κατάφερε µία, δύο τρεις απανωτές γροθιές στο πρόσωπο. Στο στάδιο έγινε µεµιάς απόλυτη σιωπή. [...] Επειτα ακούστηκε βαρύς ο γδούπος του Λοκρού πυγµάχου που έπεσε στο χώµα. [...] ΚΕΦ. 7, σσ : Ο Θεαγένης εξαντλείται από τα κτυπήµατα του Κλέωνα και ζητά µε πονηριά από την Ελλανόδικο Επιτροπή να µη λάβει µέρος στον αγώνα του παγκρατίου. Γι αυτό οι ελλανοδίκες τιµώρησαν το Θεαγένη µε πρόστιµο ενός ταλάντου υπέρ του θεού και µε πρόστιµο ενός ταλάντου για την κακοποίηση του Εύθυµου τον καταδίκασαν λοιπόν και στο υπέρ του Ευθύµου χρηµατικό πρόστιµο. Κατά την εβδοµηκοστή έκτη ολυµπιάδα ο Θεαγένης πλήρωσε ολόκληρο το πρόστιµο που του έβαλαν υπέρ του θεού και, για να ικανοποιήσει τον Εύθυµο, δεν έλαβε µέρος στο αγώνισµα της πυγµαχίας. Κατά την ολυµπιάδα λοιπόν αυτή και κατά την επόµενη το στεφάνι για την πυγµαχία το πήρε ο Εύθυµος. ΚΕΦ. 7, σσ [...] Κρίνοντας πως ο Θασίτης αθλητής δεν τήρησε τους κανόνες της αθλητικής συµπεριφοράς και πως υπέπεσε σε ύβρη προς το θεό, του επέβαλαν πρόστιµο δύο ταλάντων κι έδωσαν τη νίκη στο ροµέα. Ταυτόχρονα του απαγόρευσαν να συµµετάσχει στην επόµενη Ολυµπιάδα στο αγώνισµα του παγκρατίου. Τι ντροπή για το Θεαγένη, αυτόν που λίγες ώρες πριν τον αποθέωναν ως τον πιο δυνατό του κόσµου! Τι ντροπή [...], τι προδοσία στα αθλητικά ιδεώδη της Ολυµπιάδας! Τι προσβολή στον ολύµπιο πατέρα τον Ηρακλή, και στον προστάτη του, το ία!. ΗΛΕΙΑΚΑ, Β, 11 Όταν το παιδί ήταν εννιά χρονών µια µέρα που γύριζε από το σχολείο στο σπίτι, απόσπασε το χάλκινο άγαλµα ενός θεού από το βάθρο του όπου ήταν στηµένο στην αγορά, το έρριξε στον ένα ώµο του και το έφερε στο σπίτι του, γιατί το άγαλµα αυτό του άρεσε. Η πράξη του αυτή προκάλεσε την αγανάχτηση των πολιτών, ένας όµως, µε υπόληψη ανάµεσα στους άλλους και προχωρηµένης ηλικίας δεν άφησε τους άλλους να σκοτώσουν το παιδί, αλλά το διέταξε να φέρει πάλι το άγαλµα από το σπίτι του στην αγορά. ΚΕΦ. 2, σσ. Ο Θεαγένης σηκώνει το άγαλµα του Ηρακλή και το πηγαίνει στο σπίτι του, για να αποδείξει στον Κλέωνα πόσο δυνατός είναι. ΚΕΦ. 7, σελ. 62 (ό. π.) Ο Αρίσταρχος, φίλος του Θεαγένη και του Κλέωνα, αναλαµβάνει να εξηγήσει στην αγορά των Θασιτών τους λόγους της µεταφοράς του αγάλµατος του Ηρακλή στο σπίτι του Θεαγένη. Η κατάσταση εκτονώνεται και όλοι πιστεύουν ότι ο Θεαγένης θα απελευθερώσει τη Θάσο από τους Πέρσες και θα δοξάσει ως αγωνιστής την πατρίδα του. ΚΕΦ. 1, σελ. 9

14 Σελ. 14/14 Τέτοια αναστάτωση, τέτοια αγωνία και αναµονή, η πόλη είχε να ζήσει από την εποχή που περίµεναν τον ίδιο το Θεαγένη να γυρίσει στεφανωµένος από την Ολυµπία, κι έπειτα από τη Νεµέα, τον Ισθµό ή τους ελφούς - την εποχή που κατακτούσε τη µία µετά την άλλη τις νίκες στην πυγµαχία και στο παγκράτιο. Μου φαίνεται πως η φιλοδοξία του ήταν να κερδίσει µια νίκη στο αγώνισµα δρόµου στην πατρίδα του Αχιλλέα, του ταχύτερου ανάµεσα σ όλους τους λεγόµενους ήρωες. ΚΕΦ. 1, σελ. 9 "Και πού να δείτε τι είχε γίνει τότε που γύρισε νικητής από τη Φθία, την πατρίδα του φτεροπόδαρου Αχιλλέα, όπου δεν πήρε µέος στρην πυγµαχία και στο παγκράτιο - στα αθλήµατα που κανείς δεν τον ξεπερνούσε - αλλά στο δρόµο ταχύτητας..." είπε ο γέρο-αρίσταρχος στα παιδιά που είχαν µαζευτεί γύρω. "Τότε που στέφθηκε νικητής µέσα στην πατρίδα του Αχιλλέα, του πιο γρήγορου ανάµεσα στους ήρωες..." Όταν πέθανε, ένας από εκείνους που όσο ο Θεαγένης ζούσε ήταν εχθρός του πήγαινε κάθε νύχτα στο χάλκινο αδριάντα του Θεαγένη και τον µαστίγωνε σα να κακοποιούσε τον ίδιο το Θεαγένη. Ο ανδριάντας όµως έπεσε πάνω στον άνθρωπον αυτόν και έδωσε ένα τέλος στο αισχρό φέρσιµό του. Τα παιδιά όµως του νεκρού άρχισαν δικαστικό αγώνα κατά του ανδριάντα για φόνο. Οι θάσιοι ακολουθώντας την αντίληψη του ράκοντα, ο οποίος µε τους νόµους για φόνο τιµωρούσε µε εξορία και τα άψυχα, αν κανένα απ αυτά έπεφτε και σκότωνε άνθρωπο, πέταξαν στη θάλασσα τον ανδριάντα του Θεαγένη. Αργότερα, επειδή ο τόπος τους δεν καρποφορούσε, οι θάσιοι έστειλαν ανθρώπους στους ελφούς, και ο θεός τους παράγγειλε να επαναφέρουν τους εξορίστους. Εκείνοι τους επανέφεραν, αλλά δεν µπόρεσαν να γλιτώσουν από την ακαρπία. Πήγαν λοιπόν πάλι στην Πυθία και είπαν πως αν και έκαµαν ό, τι τους παράγγειλε, όµως, η οργή των θεών µένει. Τότε η πυθία τους έδωκε την εξής απάντηση : «ξεχάσατε το µεγάλο σας Θεαγένει». Ενώ αυτοί βρίσκονταν σε αµηχανία µε τι τρόπο θα ανασύρουν τον ανδριάντα του Θεαγένη, λένε πως µερικοί ψαράδες που είχαν βγει στο πέλαγος για ψάρια, έπιασαν στα δίχτια τον ανδριάντα και τον ξανάφεραν στην ξηρά. ΚΕΦ. 10, "Αν πειράξεις το άγαλµα, θα σε τιµωρήσουν οι θεοί, Κλέωνα. Σου θυµίζω πως όσο ζούσε ο Θεαγένης κέρδισε πάνω από χίλια στεφάνια για την πατρίδα µας..." του απάντησε (ενν. ο Αρίσταρχος). "Σύντοµα θα δείτε πώς εκδικείται ο Κλέωνας" µουρµούρισε. "Εκδίκηση" ψιθύρισε και κοίταξε µε µισό µάτι το ναό του Ηρακλή. "Επί τέλους εκδίκηση..." Εκεί οι κάτοικοι της Θάσου αντίκρισαν ένα ανατριχιαστικό θέαµα: Ο ανδριάντας του ολυµπιονίκη ήρωά τους, του Θεαγένη, βρισκόταν στο έδαφος και από κάτω του κείτονταν άπνοο το κορµί του Κλέωνα. ΚΕΦ. 11, σσ Ο γιος του Κλέωνα, ο Χρυσάµαξος, ένας πολύ πλούσιος και κακοµαθηµένος νέος, που ελάχιστοι συµπαθούσαν στην πόλη της Θάσου, είχε κληρονοµήσει µαζί µε όλη την περιουσία του πατέρα του και όλο το µίσος του για το Θεαγένη. ΚΕΦ. 12 (αφήγηση των δεινών που βρίσκουν τους κατοίκους της Θάσου) ΚΕΦ. 13, σσ. 98: Ο Κίµωνας και ο Ευρυκλής, µε τη βοήθεια του ψαρά Καλλίµαχου, ανακαλύπτουν το άγαλµα και το ανασύρουν από το βυθό. ΚΕΦ. 1 [...] ας αφήσουµε και το γέρο-αρίσταρχο µε τα παιδιά να θαυµάζουν το χάλκινο άγαλµα του Θεαγένη, που µε τόση µαστοριά είχε σµιλέψει ο Αιγινήτης Γλαυκίας. * Παυσανία, Μεσσηνιακά και Ηλιακά. Κριτικό υπόµνηµα και αποκατάσταση κειµένου, µετάφραση και σηµειώσεις ιστορικές, αρχαιολογικές και µυθολογικές Νικολάου. Παπαχατζή, Εκδοτική Αθηνών, ΑΕ., Αθήνα 1979, σσ

ΕΥ ΑΓΩΝΙΖΕΣΘΑΙ «ΔΕΔΟΜΕΝΟ ή ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ»;

ΕΥ ΑΓΩΝΙΖΕΣΘΑΙ «ΔΕΔΟΜΕΝΟ ή ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ»; ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣ ΕΥ ΑΓΩΝΙΖΕΣΘΑΙ «ΔΕΔΟΜΕΝΟ ή ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ»; Μάιος 2014 τάξη Γ Γυμνασίου Η εργασία με τίτλο «ευ αγωνίζεσθαι: δεδομένο ή ζητούμενο»; αποτελεί μία απόπειρα προσέγγισης των αρχών του Ολυμπισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ

ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΑΓΓΕΛΗ ΕΥΓΕΝΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΒΙΛΛΗ ΕΦΗ ΓΕΩΡΒΑΣΙΛΗ ΤΖΟΥΛΙΑ Από την Αρχαία Ελλάδα στο Σήμερα 900 π.χ: η πρώτη γραπτή μαρτυρία 6 ος 5 ος αι.: σημαντική εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Μυθολογία Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα έφηβοι και

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

Να συμπληρώσετε τα παρακάτω κείμενα με τις λέξεις που σας δίνονται στην παρένθεση

Να συμπληρώσετε τα παρακάτω κείμενα με τις λέξεις που σας δίνονται στην παρένθεση ΠΗΓΕΣ 1 2 Φύλλο εργασίας:1 Να συμπληρώσετε τα παρακάτω κείμενα με τις λέξεις που σας δίνονται στην παρένθεση 1) Ο Ηρακλής πρώτος, κατά την παράδοση, έφερε την -- -- -- -- -- -- -- -- στο χώρο της Ολυμπίας

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο-παρουσίαση της Φιλόλογου του Γυμνασίου Καλυβίων κ. Σωτηρίας Κοκορέα.

Κείμενο-παρουσίαση της Φιλόλογου του Γυμνασίου Καλυβίων κ. Σωτηρίας Κοκορέα. Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2014 Κείμενο-παρουσίαση της Φιλόλογου του Γυμνασίου Καλυβίων κ. Σωτηρίας Κοκορέα. «Αγαπητοί συνάδελφοι και μαθητές, Σήμερα η ημέρα είναι αφιερωμένη στο σχολικό αθλητισμό με ειδικότερο

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι οι Ολυμπιακοί αγώνες;

Τι είναι οι Ολυμπιακοί αγώνες; Αλεξία Σκουρτσή Περιεχόμενα Τι είναι οι Ολυμπιακοί αγώνες Πώς άρχισαν οι Ολυμπιακοί αγώνες; Σε ποια αθλήματα αγωνίζονταν οι παίδες; Ποιο ήταν το πρόγραμμα των αγώνων (5 ημέρες); Πότε ξεκίνησε η αναβίωση

Διαβάστε περισσότερα

Ολυμπιακοί αγώνες ΒΙΚΤΩΡΙΑ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗ Α2

Ολυμπιακοί αγώνες ΒΙΚΤΩΡΙΑ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗ Α2 Ολυμπιακοί αγώνες ΒΙΚΤΩΡΙΑ ΑΝΤΩΝΙΑΔΗ Α2 ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Η ΑΡΧΗ Σύμφωνα με την παράδοση, πρώτοι οι θεοί αγωνίστηκαν στην Ολυμπία! Επίσης κάποιες πηγές αναφέρουν αρκετούς ήρωες ως ιδρυτές των αγώνων. Η

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

ΟΔΥΣΣΕΙΑ: ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Â Αφηγηματική τεχνική είναι η προοικονομία. Με όσα αναφέρει ο ποιητής σε κάποιους στίχ ους, μας προϊδεάζει (μας δίνει μια ιδέα) τα γεγονότα που θα ακολουθήσουν, ώστε να είμαστε λίγο πολύ προετοιμασμένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΕΚΕΧΕΙΡΙΑ ΟΝΟΜΑ : ΚΑΡΕΓΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΜΗΜΑ : Α2 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ : ΦΟΡΤΣΕΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ

ΑΡΧΑΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΕΚΕΧΕΙΡΙΑ ΟΝΟΜΑ : ΚΑΡΕΓΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΜΗΜΑ : Α2 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ : ΦΟΡΤΣΕΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΑΡΧΑΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΕΚΕΧΕΙΡΙΑ ΟΝΟΜΑ : ΚΑΡΕΓΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΜΗΜΑ : Α2 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ : ΦΟΡΤΣΕΡΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΡΧΗ ΟΛΥΜΠΙΑΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ ΣΗΜΑΣΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΚΩΝ ΑΓΩΝΩΝ ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΕΚΕΧΕΙΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη...

Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη... Ευχαριστώ Ολόψυχα για την Δύναμη, την Γνώση, την Αφθονία, την Έμπνευση και την Αγάπη... τον Δάσκαλο μου, Γιώργο Καραθάνο την Μητέρα μου Καλλιόπη και τον γιο μου Ηλία-Μάριο... Ευχαριστώ! 6 ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις µικρές γοργόνες και ήταν πολύ ευτυχισµένος. Όµως, ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Η αναβίωση των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής

Η αναβίωση των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Η αναβίωση των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Η αναβίωση των αγώνων Ο Γάλλος Πιερ ντε Κουμπερτέν εντυπωσιασμένος από το μεγαλείο και την απήχηση των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

Η συγγραφέας Πένυ Παπαδάκη και το «ΦΩΣ ΣΤΙΣ ΣΚΙΕΣ» Σάββατο, 21 Νοεμβρίου :20

Η συγγραφέας Πένυ Παπαδάκη και το «ΦΩΣ ΣΤΙΣ ΣΚΙΕΣ» Σάββατο, 21 Νοεμβρίου :20 Η συγγραφέας Πένυ Παπαδάκη και το «ΦΩΣ ΣΤΙΣ ΣΚΙΕΣ» Σάββατο, 21 Νοεμβρίου 2015-22:20 Από τη Μαίρη Γκαζιάνη «Μέσω της μυθοπλασίας, αποδίδω τη δικαιοσύνη που θα ήθελα να υπάρχει» μας αποκαλύπτει η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

The G C School of Careers

The G C School of Careers The G C School of Careers ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών

Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών Σχέδιο Μαθήματος: Κοινωνικές και Επικοινωνιακές Δεξιότητες για Ανάπτυξη Αυτοπεποίθησης και Τεχνικών Επίλυσης Διαφορών Διάρκεια: Περιληπτική Περιγραφή: Δύο 45λεπτες διδακτικές περίοδοι Η πρώτη περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σχολική Χρονιά 2012-2013 Κ ε ί μ ε ν α Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κείμενα προς συνανάγνωση συνεξέταση Έριχ Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις: «Η δύναµη των ερωτήσεων» - Ερωτήσεις πριν κατά τη διάρκεια και µετά την ανάγνωση ενός βιβλίου ανειστική Βιβλιοθήκη Ράνια Ιατροπούλου

Απαντήσεις: «Η δύναµη των ερωτήσεων» - Ερωτήσεις πριν κατά τη διάρκεια και µετά την ανάγνωση ενός βιβλίου ανειστική Βιβλιοθήκη Ράνια Ιατροπούλου Απαντήσεις: «Η δύναµη των ερωτήσεων» - Ερωτήσεις πριν κατά τη διάρκεια και µετά την ανάγνωση ενός βιβλίου ανειστική Βιβλιοθήκη Ράνια Ιατροπούλου Ο ρόλος των ερωτήσεων στη ζωή ενός παιδιού αποτελεί δοµικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Νίκη της Δράμας»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Νίκη της Δράμας» Δράμα 29-10-2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ «Η Νίκη της Δράμας» Πραγματοποιήθηκαν στις 28 Οκτώβρη 2013 τα αποκαλυπτήρια του μνημείου - σύμβολο για την επέτειο των 100 χρόνων από την απελευθέρωση του τόπου μας, που γιορτάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΗΦΟΣ: Ένα λεπτό µόνο, να ξεµουδιάσω. Χαίροµαι που σε βλέπω. Μέρες τώρα θέλω κάτι να σου πω.

ΝΗΦΟΣ: Ένα λεπτό µόνο, να ξεµουδιάσω. Χαίροµαι που σε βλέπω. Μέρες τώρα θέλω κάτι να σου πω. Νήφο. Πεταλία; Εγώ, ναι. Σήκω. Δεν ξέρω αν µπορώ. Μπορείς. Είµαι κουρασµένος. Ήρθε η ώρα, όµως. Τα χέρια µου έχουν αίµατα. Τα πόδια µου είναι σαν κάποιου άλλου. Δεν έχουµε πολύ χρόνο. Ένα λεπτό µόνο, να

Διαβάστε περισσότερα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Νέα Αθηναϊκή Σχολή Λογοτεχνία Β Λυκείου Εισαγωγή Επιμέλεια: Τ. Γιακουμάτου www.netschoolbook.gr 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Εσωτερική αναδιάρθρωση κράτους-στόχος

Διαβάστε περισσότερα

«Εκπαιδευτικές δραστηριότητες: κυνήγι θησαυρού»

«Εκπαιδευτικές δραστηριότητες: κυνήγι θησαυρού» «Εκπαιδευτικές δραστηριότητες: κυνήγι θησαυρού» Η ταξινόµηση µνηµείων σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες αναζήτησης. Παιχνίδι θησαυρού: «Ο Πλάτων ταξιδεύει στην περιοχή σου! Ένα φανταστικό ταξίδι...» Αθανασία

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Πρώτη διδακτική πρόταση ΠΡΟΠΟ Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: 1 διδακτική ώρα ενήλικοι μαθητές Γ επιπέδου κατανόηση αθλητικής εκπομπής (τυχερά

Διαβάστε περισσότερα

Παίζονταςμετουςτίτλουςτωνβιβλίων! Τα βιβλία που μας «δάνεισαν» τους τίτλους τους:

Παίζονταςμετουςτίτλουςτωνβιβλίων! Τα βιβλία που μας «δάνεισαν» τους τίτλους τους: Παίζονταςμετουςτίτλουςτωνβιβλίων! Αν σου δώσω τον τίτλο ενός βιβλίου, τι μπορείς να φανταστείς για αυτό; Μπορείς να μαντέψεις το περιεχόμενό του; να περιγράψεις τους ήρωές του; να αφηγηθείς τις ιστορίες

Διαβάστε περισσότερα

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια»

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Κάθεσαι καλά, Γκέοργκ; Καλύτερα να καθίσεις, γιατί σκοπεύω να σου διηγηθώ μια ιστορία για γερά νεύρα». Με αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας του βιβλίου αρχίζει να ξετυλίγει το

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES.

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ ΑΘΛΗΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Πανελλήνιοικαιτοπικοίαγώνες.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΟΛΥΜΠΙΑ Ή ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

ΤΑ ΟΛΥΜΠΙΑ Ή ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΑ ΟΛΥΜΠΙΑ Ή ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Ίδρυση και καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα 21/04/2015 Το φως της λάμπας πάνω στο τραπέζι αχνοφέγγει για να βρίσκουν οι λέξεις πιο εύκολα το δρόμο τους μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ

ΙΑ ΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ 1η Σελίδα Η Γιώτα θα πάει για πρώτη φορά κατασκήνωση. Φαντάζεται πως θα περάσει πολύ άσχημα μακριά από τους γονείς και τα παιχνίδια της για μια ολόκληρη εβδομάδα. Αγχώνεσαι ή νοιώθεις άβολα όταν είσαι

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου

Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου Ημερομηνία 20/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://agrinio-life.gr/ Ιουλία Ιωάννου http://bit.ly/1skxbmb Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου 42 Views November

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Β Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Χάρτινη αγκαλιά» Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Εκδόσεις: Καλέντης Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα

Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; (Κάθε σωστή απάντηση 1 βαθµός)

Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; (Κάθε σωστή απάντηση 1 βαθµός) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Φύλλο εργασίας 1 Ερµηνεύουµε σύµβολα! Αν δούµε κάπου τα παρακάτω σήµατα πώς θα τα ερµηνεύσουµε; Επικοινωνούµε έτσι κι αλλιώς 26 2. Πού µπορείτε να συναντήσετε αυτό το σήµα; Σύνολο: (Κάθε σωστή.

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακάτικα πρωϊνά 2012- Παρουσίαση ομιλητών ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΑΝΝΑΣ ΒΕΡΟΥΛΗ Η Αννα Βερούλη γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Καβάλα. Σπούδασε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και είναι καθηγήτρια Φυσικής

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία 2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία Α Μέρος: ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Τα επίπεδα συνείδησης Ύπνος Μισοξύπνιο Αφύπνιση Ελάχιστη εργασία των εξωτερικών αισθήσεων Με εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

Διοργάνωση. Ίδρυση-Μυθολογία

Διοργάνωση. Ίδρυση-Μυθολογία "Όπως το νερό είναι το πολυτιμότερο από τα στοιχεία, και όπως ο χρυσός προβάλλει σαν το πιο ακριβό ανάμεσα σε όλα τα αγαθά, και όπως, τέλος, ο ήλιος φωτοβολεί περισσότερο από κάθε άλλο άστρο, έτσι και

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού Ημερομηνία 20/5/2016 Μέσο Συντάκτης Link vivlio-life.gr Βιργινία Αυγερινού http://vivlio-life.gr/%ce%ba%cf%81%ce%b9%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae- %CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%BF-

Διαβάστε περισσότερα

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..»

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..» Ημερομηνία 11/8/2016 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασόλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%cf%84%ce%af%cf%84%cf%83%ce%b1- %CF%80%CE%B9%CF%80%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85-%CE%BF%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Ο αθλητισμός στην αρχαία Ελλάδα

Ο αθλητισμός στην αρχαία Ελλάδα Ενότητα 16 Περιγράφουμε με παραστατικό τρόπο αθλητικούς αγώνες Αφηγούμαστε ιστορίες για αθλητές Σχηματίζουμε και χρησιμοποιούμε σωστά τα παραθετικά επιθέτων και επιρρημάτων Σχηματίζουμε σωστά την εσωτερική

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΕΟΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ: ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ

ΙΔΕΟΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ: ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ 1 ΙΔΕΟΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ: ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ Κώστας Κύρος 2 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 3 ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 2 Γίνε και εσύ ένας συγγραφέας! Γράψε τη δική σου μικρή ιστορία. Εκτύπωσέ την και δώσ την στους φίλους σου για να

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 1 Τα Δικαιώματα Των Παιδιών Μαθητές : Νίκος Τσουκανάς Σπύρος Κούφαλης Αναστάσης Παπαχρήστος Σπύρος Φραγκούλης Τάσος Χούσος Εκπαιδευτικοί Δρεπανόπουλος Νίκος, Γυμναστής

Διαβάστε περισσότερα

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο 4 Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο Σεβάχ. Για να δει τον κόσμο και να ζήσει περιπέτειες.

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Αγίου Αντωνίου(Λευκωσία) ΙΘ Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού (Αγίας Φύλαξης)

Δημοτικό Σχολείο Αγίου Αντωνίου(Λευκωσία) ΙΘ Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού (Αγίας Φύλαξης) Δημοτικό Σχολείο Αγίου Αντωνίου(Λευκωσία Λευκωσία) ΙΘ Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού (Αγίας Φύλαξης) Εικόνες από το παραμύθι Είμαι το γεράκι του πολέμου. Θα καλέσω τους φίλους μου για να τους ενημερώσω γιαταπονηρά

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αντώνης Σαμαράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1919.

Ο Αντώνης Σαμαράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1919. Ο Αντώνης Σαμαράκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1919. Η πρώτη του ουσιαστική εμφάνιση στον λογοτεχνικό χώρο γίνεται το 1954 με την έκδοση της συλλογής διηγημάτων Ζητείται ελπίς. Πρόκειται για έναν από τους

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του παιχνιδιού. Περιεχόμενα

Σκοπός του παιχνιδιού. Περιεχόμενα Ένα συνεργατικό παιχνίδι μνήμης για 3 έως 6 παίκτες, 7 ετών και άνω. Ο Τομ σκαρφάλωσε στην κορυφή ενός δέντρου, για να δεί αν μπορούσε να ανακαλύψει κάτι. Κοιτάζοντας προς κάθε μεριά, είδε τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Παλλήνη, 6 Οκτωβρίου 2014 Οι μαθητές και οι μαθήτριες της Ελληνογερμανικής Αγωγής

Εισαγωγή. Παλλήνη, 6 Οκτωβρίου 2014 Οι μαθητές και οι μαθήτριες της Ελληνογερμανικής Αγωγής 2 3 4 Εισαγωγή Θέλουμε έναν κόσμο ανοιχτό στο μέλλον και τις προκλήσεις του. Θέλουμε μία κοινωνία ανεκτική σε όλους ανεξάρτητα από γλώσσα, εθνικότητα, θρησκεία, ατομικές διαφορές. Θέλουμε να είμαστε ο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ον Κιχώτης και οι ανεµόµυλοι Μιγκέλ ντε Θερβάντες

Ο ον Κιχώτης και οι ανεµόµυλοι Μιγκέλ ντε Θερβάντες Ο ον Κιχώτης και οι ανεµόµυλοι Μιγκέλ ντε Θερβάντες (Ο ον Κιχώτης ήταν ένας άρχοντας πολύ φτωχός σε λεφτά αλλά πλούσιος σε φαντασία. Ζούσε στην Ισπανία, στην ξακουσµένη επαρχία της Μάντσας. Όταν έφτασε

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΥΚΑΜΠΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ σε βιβλίο με εικόνες. LET S SHARE OUR CULTURE (ΑΣ ΜΟΙΡΑΣΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΜΑΣ) Αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Ευαγγελικής Σχολής Σμύρνης Μάθημα: Φυσική Αγωγή Υπ. Καθηγητής: Λάμπρος Αθανασόπουλος Τμήμα: Α1 Σχολικό έτος: 2013-2014 Από τους μαθητές του τμήματος Α1 Αρχαίοι Ολυμπιακοί Αγώνες

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06 No hay traducción disponible. του Χουάν Μαγιόργκα 4 ΠΡΟΣΩΠΑ: 3 Γυναίκες (γιαγιά, μητέρα και εγγονή) και ένας άντρας γύρω στα 30. Το τελευταίο έργο του μεγάλου Ισπανού δραματουργού που ανέβηκε στο Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους.

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Κάθεται στο παράθυρο του δωματίου της και σκέφτεται, στεναχωρημένη τους παλιούς της φίλους και συμμαθητές.

Διαβάστε περισσότερα

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!»

«Γκρρρ,» αναφωνεί η Ζέτα «δεν το πιστεύω ότι οι άνθρωποι μπορούν να συμπεριφέρονται έτσι μεταξύ τους!» 26 σχεδιασε μια ΦωτογρΑΦιΑ τήσ προσκλήσήσ που ελαβεσ Απο τον ΔΑσκΑλο σου. παρουσιασε το λογοτυπο και το σλογκαν που χρήσιμοποιει το σχολειο σου για τήν εβδομαδα κατα τήσ παρενοχλήσήσ. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΦΥΤΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ. Φυτολόγιο ΜΑΙΟΣ 2013

ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΦΥΤΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ. Φυτολόγιο ΜΑΙΟΣ 2013 Φυτολόγιο ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: «Ξεφυλλίζοντας το φυτολόγιο του Αρχαιολογικού Μουσείου Ιωαννίνων» ΚΟΙΝΟ: Νηπιαγωγείο ΧΩΡΟΣ ΙΕΞΑΓΩΓΗΣ: Αρχαιολογικό Μουσείο Ιωαννίνων ΙΑΡΚΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: 60 λεπτά ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου :21

Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου :21 Ημερομηνία 12/12/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://now24.gr/ Μαίρη Γκαζιάνη http://now24.gr/i-singrafeas-giota-gouveli-ke-i-proti-kiria/ Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Mαρία Τσακίρη: «Ο κύκλος της σιωπής και σήμερα είναι κλειστός»

Mαρία Τσακίρη: «Ο κύκλος της σιωπής και σήμερα είναι κλειστός» Mαρία Τσακίρη: «Ο κύκλος της σιωπής και σήμερα είναι κλειστός» Γιώργος Κιούσης Φεβρουάριος 20, 2017 Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ «Μα τι τόσο σημαντικό έχει η ζωή σου για να γίνει βιβλίο;» ρώτησα αυθόρμητα την Ιφιγένεια

Διαβάστε περισσότερα

11 Μαΐου 2016 Φιλομήλα Λαπατά στο klik: «Ο Έλληνας είχε πάντα τη νοοτροπία του θύματος»

11 Μαΐου 2016 Φιλομήλα Λαπατά στο klik: «Ο Έλληνας είχε πάντα τη νοοτροπία του θύματος» 11 Μαΐου 2016 Φιλομήλα Λαπατά στο klik: «Ο Έλληνας είχε πάντα τη νοοτροπία του θύματος» Μετά τα μπεστ σέλερ «Η ξυπόλυτη των Αθηνών» και «Η χήρα του Πειραιά», η συγγραφέας Φιλομήλα Λαπατά επέστρεψε με το

Διαβάστε περισσότερα

ασκάλες: Ριάνα Θεοδούλου Αγάθη Θεοδούλου

ασκάλες: Ριάνα Θεοδούλου Αγάθη Θεοδούλου ασκάλες: Ριάνα Θεοδούλου Αγάθη Θεοδούλου Με αφορµή το εκαπενθήµερο Οδικής Ασφάλειας που διοργανώθηκε στο σχολείο µας, τα παιδιά της Α 1 αποφάσισαν να γράψουν ένα δικό τους παραµύθι µε θέµα την Κυκλοφοριακή

Διαβάστε περισσότερα

ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας

ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας ηµοσθένης Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων Ἐλευθερίας 75 76 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ο λόγος του ηµοσθένη «Ὑπὲρ τῆς Ῥοδίων ἐλευθερίας» είναι ένας έπαινος προς το δηµοκρατικό πολίτευµα και αντίστοιχα ένα «κατηγορώ» κατά του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΘΟΣ, ΤΕΛΕΤΟΥΡΓΊΑ,ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΘΕΏΝ

ΜΥΘΟΣ, ΤΕΛΕΤΟΥΡΓΊΑ,ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΘΕΏΝ ΜΥΘΟΣ, ΤΕΛΕΤΟΥΡΓΊΑ,ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΘΕΏΝ Αρχαία Ελληνική θρησκεία ως "εθνική θρησκεία". Παράδοση +Συλλογική µνήµη. Ποικιλία παραδόσεων (ύθοι) + δυνατότητα πολλαπλής προσέγγισής τους Η ΦΩΩΝΗ ΤΩΩΝ ΠΟΙΗΤΩΩΝ Διάσωση

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 3. Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 1. Η ΖΩΗ ΤΟΥ 1. Να δώσετε βασικές πληροφορίες για την καταγωγή του Ξενοφώντα και για το οικογενειακό περιβάλλον µέσα στο οποίο µεγάλωσε. 2. Σε ποια εποχή

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΡΤΣΩΤΑΣ Α 1 Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΡΤΣΩΤΑΣ Α 1 Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1 ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΡΤΣΩΤΑΣ Α 1 Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Τίτλος βιβλίου: «Παπούτσια με φτερά» Συγγραφέας: Παπαγιάννη Μαρία Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1.Στο βιβλίο παρουσιάζονται δύο διαφορετικοί κόσμοι.

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-960-484-159-2

ISBN 978-960-484-159-2 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ Ο Μέγας Αλέξανδρος Κείμενο: Φίλιππος Μανδηλαράς Επιμέλεια κειμένου: Ράνια Ζωίδη Εικονογράφηση: Ναταλία Καπατσούλια Διόρθωση: Αντωνία Κιλεσσοπούλου 2010, Εκδόσεις Κυριάκος Παπαδόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικοί Στόχοι. Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος.

Διδακτικοί Στόχοι. Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος. Eυριπίδη «Ελένη» Α επεισόδιο Α σκηνή στιχ.437-494494 καθηγήτρια:τσούτσα Σταυρούλα Διδακτικοί Στόχοι Να διαµορφώσουµε µια πρώτη εικόνα για τον Μενέλαο, τον άλλο βασικό ήρωα του δράµατος. Να εµβαθύνουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα

Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Από τις «Άγριες θάλασσες» στην αθανασία, χάρη στο νέο βιβλίο της Τέσυ Μπάιλα Απόψεις &Σχόλια Γράφει η Κώστια Κοντολέων 08/05/2017 11:06 Ελλάδα, μια χώρα που διεκδικεί την πρώτη θέση στο Πάνθεον των ηρώων

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία

Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία The Whole Cow Καλλιτεχνικό και πολιτιστικό βοσκοτόπι με αφετηρία τη Δυτική Μακεδονία Σοφία Βόικου: Θέλω να δώσω στη γυναίκα τη θέση που πραγματικά της αρμόζει μέσα από τα βιβλία μου Οι ήρωες της Σοφίας

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια»

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» «ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» 1 ο Γενικό Λύκειο Πάτρας Ερευνητική Εργασία Β Τάξης Σχολικού έτους 2012-2013 Ομάδα Ε Ας φανταστούμε μία στιγμή το σχολείο των ονείρων μας.

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Ενότητα: 13. Ερμηνευτικές παρατηρήσεις στίχων 663-718 της Μήδειας Μενέλαος Χριστόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα

Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα Μαρία Παντελή, Β1 Γυμνάσιο Αρχαγγέλου, 2013-2014 Διδάσκουσα: Γεωργία Τσιάρτα Ο Ρίτσαρντ Ντέιβιντ Μπαχ γεννήθηκε στις 23 Ιουνίου 1936, στο Oak Park, του Illinois. Ξεκίνησε τις σπουδές του στο Long Beach

Διαβάστε περισσότερα

...Μια αληθινή ιστορία...

...Μια αληθινή ιστορία... ...Μια αληθινή ιστορία... Στην αρχή ήταν μια άδεια σελίδα. Την είχε ο Καλός Ζωγράφος, που ήταν γνωστός για την ικανότητά του να ζωγραφίζει τέλειες εικόνες. Μια μέρα ο Ζωγράφος άρχισε να ζωγραφίζει αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;»

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;» Ταξίδι στις ρίζες Είχε φτάσει πια η μεγάλη ώρα για τα 6 αδέρφια Ήταν αποφασισμένα να δώσουν απάντηση στο ερώτημα που τόσα χρόνια τα βασάνιζε! Η επιθυμία τους ήταν να μάθουν την καταγωγή τους και να συλλέξουν

Διαβάστε περισσότερα

#Shooting: Στέφανος Δάνδολος: «Αν μπορούσα να ζήσω για πάντα ίσως να έκανα χωρίς φόβο πράγματα που με φοβίζουν»

#Shooting: Στέφανος Δάνδολος: «Αν μπορούσα να ζήσω για πάντα ίσως να έκανα χωρίς φόβο πράγματα που με φοβίζουν» #Shooting: Στέφανος Δάνδολος: «Αν μπορούσα να ζήσω για πάντα ίσως να έκανα χωρίς φόβο πράγματα που με φοβίζουν» Ο συγγραφέας Στέφανος Δάνδολος απαντά σε 20 ερωτήσεις της Νικολέτας Μακρή Πώς θα περιγράφατε

Διαβάστε περισσότερα