Γεώργιος Λελεδάκης, Λέκτορας Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Επιστημονική Ευθύνη. Στέλιος Ραγκούσης Σπύρος Ράμφος. Συγγραφή

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Γεώργιος Λελεδάκης, Λέκτορας Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Επιστημονική Ευθύνη. Στέλιος Ραγκούσης Σπύρος Ράμφος. Συγγραφή"

Transcript

1

2 Επιστημονική Ευθύνη Γεώργιος Λελεδάκης, Λέκτορας Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών Συγγραφή Στέλιος Ραγκούσης Σπύρος Ράμφος Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό παράχθηκε στο πλαίσιο του Έργου «Κέντρα Εκπαίδευσης Ενηλίκων ΙΙ», το οποίο εντάσσεται στο Ε.Π.Ε.Α.Ε.Κ. ΙΙ του ΥΠ.Ε.Π.Θ,, Μέτρο 1.1. Ενέργεια Β. και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Κ.Τ.).

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ...1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Βασικές οικονοµικές έννοιες» Οι Ανάγκες Τα Οικονοµικά Αγαθά Παραγωγική διαδικασία Τοµείς Παραγωγής Ο καταµερισµός της εργασίας Η αγορά και το χρήµα To οικονοµικό κύκλωµα Το πρόβληµα της στενότητας Οι παραγωγικές δυνατότητες της οικονοµίας...11 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...16 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2ο «Η ζήτηση των αγαθών» Ο νόµος της ζήτησης και τα αίτια εµφάνισής του Η καµπύλη ζήτησης Η αγοραία καµπύλη ζήτησης Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της ζήτησης Μεταβολή στη ζητούµενη ποσότητα και µεταβολή στη ζήτηση Ελαστικότητα ζήτησης ως πρός την τιµή Ελαστική και ανελαστική ζήτηση Ελαστικότητα ζήτησης και συνολική δαπάνη Η χρησιµότητα της ελαστικότητας Εισοδηµατική ελαστικότητα...35 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...40 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3ο «Η προσφορά των αγαθών» Η συµπεριφορά του επιχειρηµατία Ο νόµος της προσφοράς και η ερµηνία του Ο πίνακας και η καµπύλη προσφοράς Η αγοραία καµπύλη προσφοράς Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της προσφοράς Μεταβολή στη προσφερόµενη ποσότητα και µεταβολή στην προσφορά Ελαστικότητα προσφοράς Ελαστική και ανελαστική προσφορά Ο προσδιοριστικός παράγοντας χρόνος...58

4 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...61 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4ο «Η παραγωγή της επιχείρησης και το κόστος» Η έννοια της παραγωγής Συνολικό, Μέσο και Οριακό προϊόν Ο νόµος της φθίνουσας (ή µη ανάλογης) απόδοσης Tο κόστος παραγωγής στη βραχυχρόνια περίοδο Tο κόστος παραγωγής στη µακροχρόνια περίοδο...78 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...80 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5ο «Ο προσδιορισµός των τιµών» Ο µηχανισµός της αγοράς Σχηµατισµός της Τιµής και της Ποσότητας Ισορροπίας Μεταβολή του σηµείου ισορροπίας Επίδραση έµµεσων φόρων και επιδοτήσεων στην αγορά Κρατική παρέµβαση στην αγορά...92 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...98 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6ο «Μορφές αγοράς» Μορφές αγοράς Πλήρης (ή τέλειος) ανταγωνισµός Μονοπώλιο Μονοπωλιακός ανταγωνισµός Ολιγοπώλιο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7ο «Ακαθάριστο εγχώριο προϊόν» Mικροοικονοµική και Mακροοικονοµική Θεωρία Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν Mέθοδοι υπολογισµού του A.E.Π Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν Καθαρό Εθνικό Προϊόν Εθνικό Εισόδηµα Oνοµαστικό και Πραγµατικό A.E.Π Κατά Κεφαλήν Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν Το Α.Ε.Π. ως δείκτης ευηµερίας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8ο «Το τραπεζικό σύστηµα» Πίστη και πιστωτική αγορά` Οι εµπορικές τράπεζες και οι λειτουργίες τους...138

5 8.3 Οι Κεντρικές (εκδοτικές) Τράπεζες Οι χρηµατοδοτικοί οργανισµοί ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9ο «Πληθωρισµός και ανεργία» Πληθωρισµός Η ανεργία ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10ο «Τα δηµόσια οικονοµικά» Οι δηµόσιες δαπάνες Τα δηµόσια έσοδα Ο Κρατικός Προϋπολογισµός ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ...182

6

7 1 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η Οικονοµική Επιστήµη ανήκει στις κοινωνικές επιστήµες. Η επιρροή που ασκεί στη δια- µόρφωση και ερµηνεία του κοινωνικού περιβάλλοντος είναι πολύ σηµαντική, αφού η πλειοψηφία των κοινωνικών προβληµάτων έχει οικονοµικές προεκτάσεις. Το βιβλίο αυτό έχει σαν στόχο να παρέχει στους αναγνώστες ορισµένες βασικές γνώσεις Οικονοµικής Θεωρίας. Γράφτηκε για να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του εκπαιδευτικού προγράµµατος Στοιχεία Οικονοµικής Θεωρίας που έχει σαν βασικές επιδιώξεις να αναλύσει τους µηχανισµούς διαµόρφωσης του όγκου παραγωγής και της τιµής ενός προϊόντος, να εξηγήσει τον τρόπο προσδιορισµού και την ερµηνεία διαφόρων οικονοµικών µεγεθών και να παρουσιάσει το ρόλο του Κράτους και συγκεκριµένων θεσµικών παραγόντων στη λειτουργία της οικονοµίας. Πρόκειται για ένα εισαγωγικό βιβλίο, όπου η έκταση και η θεµατολογία του καθορίστηκαν από το πρόγραµµα διδασκαλίας του συγκεκριµένου εκπαιδευτικού προγράµ- µατος. Για µεγαλύτερη ανάλυση και εµβάθυνση των εννοιών που εξετάζονται στο βιβλίο, θα πρέπει οι καθηγητές και οι εκπαιδευόµενοι να ανατρέξουν στην πλούσια οικονοµική βιβλιογραφία. Στην αρχή κάθε ενότητας παρουσιάζονται οι βασικοί στόχοι που επιδιώκεται να επιτευχθούν µε τη διδασκαλία της συγκεκριµένης ενότητας, τα προσδοκόµενα απότελέσµατα στη µάθηση και τις γνωστικές δεξιότητες που πρέπει να απόκτήσουν οι εκπαιδευόµενοι µε την ολοκλήρωσή της, καθώς και οι βασικές έννοιες που θα πρέπει να κατανοήσουν και να εµβαθύνουν για την καλύτερη αφοµοίωση της ύλης. Στο τέλος κάθε ενότητας υπάρχει σύνοψη των βασικών της σηµείων. Επίσης, σε κάθε ενότητα υπάρχουν ασκήσεις που στοχεύουν, σε κάποιες περιπτώσεις στον προβληµατισµό σχετικά µε έννοιες που εξετάστηκαν ή θα εξεταστούν παρακάτω και σε άλλες, στην αξιολόγηση του βαθµού γνώσης και κατανόησής τους. Στην πρώτη ενότητα του βιβλίου παρουσιάζονται ορισµένες βασικές οικονοµικές έννοιες, όπως τα οικονοµικά αγαθά, η παραγωγή, οι παραγωγικοί συντελεστές, οι παραγωγικές δυνατότητες µιας οικονοµίας. Επίσης παρουσιάζεται το πρόβληµα της στενότητας των παραγωγικών πόρων που αντιµετωπίζουν οι κοινωνίες και προκύπτει η αναγκαιότητα για την ορθολογική αξιοποίησή τους. Αντικείµενο της δεύτερης ενότητας είναι η ζήτηση του καταναλωτή για αγαθά. Περιγράφονται οι παράγοντες που την προσδιορίζουν και οι επιδράσεις που ασκούν οι µεταβολές αυτών των παραγόντων στη συµπεριφορά του καταναλωτή. Τα αγαθά παράγονται και προσφέρονται από τις επιχειρήσεις. Στην τρίτη ενότητα παρουσιάζονται οι παράγοντες που προσδιορίζουν την προσφορά για ένα αγαθό, ενώ στην τέταρτη ενότητα περιγράφεται η διαµόρφωση του όγκου και το κόστους παραγωγής του.

8 2 Οι καταναλωτές και οι επιχειρήσεις συναλλάσονται στις αγορές. Στην πέµπτη ενότητα α- ναλύεται ο µηχανισµός της αγοράς µέσω του οποίου διαµορφώνονται οι τιµές των αγαθών καθώς και οι ποσότητες που ανταλλάσσονται. Η συµπεριφορά κάθε επιχείρησης καθορίζεται σε µεγάλο βαθµό από τη µορφή αγοράς στην οποία ανήκει το προϊόν που παράγει. Στην έκτη ενότητα εξετάζονται τα χαρακτηριστικά των βασικών µορφών αγοράς και περιγράφεται η συµπεριφορά της αντιπροσωπευτικής επιχείρησης κάθε κλάδου. Από την έβδοµη ενότητα εξετάζεται η οικονοµία ως σύνολο. Στη συγκεκριµένη ενότητα παρουσιάζονται οι µέθοδοι εκτίµησης κάποιων βασικών συνολικών οικονοµικών µεγεθών καθώς και η ερµηνεία τους σαν µέτρα οικονοµικής ευηµερίας των κατοίκων µιας χώρας.

9 3 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Σκοπός Σε αυτό το εισαγωγικό κεφάλαιο επιδιώκουµε να φέρουµε τους εκπαιδευόµενους σε επαφή µε µερικές βασικές οικονοµικές έννοιες όπως, τα οικονοµικά αγαθά, η παραγωγή, οι παραγωγικοί συντελεστές, το πρόβληµα της στενότητας και οι παραγωγικές δυνατότητες. Η κατανόηση των παραπάνω εννοιών θα εισάγει τους εκπαιδευόµενους στην οικονοµική σκέψη και θα βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση των επόµενων ενοτήτων. Προσδοκόµενα Απότελέσµατα Όταν ολοκληρωθεί η συγκεκριµένη ενότητα, οι εκπαιδευόµενοι θα πρέπει να είναι σε θέση να: αναφέρουν και να εξηγούν τις ιδιότητες των αναγκών διακρίνουν τα οικονοµικά αγαθά σε διάφορες κατηγορίες ορίζουν την έννοια της παραγωγικής διαδικασίας προσδιορίζουν τους παραγωγικούς συντελεστές και τα χαρακτηριστικά τους αναφέρουν τους βασικούς τοµείς παραγωγής εξηγούν τα πλεονεκτήµατα του καταµερισµού της εργασίας περιγράφουν και να εξηγούν το κύριο οικονοµικό πρόβληµα ορίζουν, να υπολογίζουν και να ερµηνεύουν το κόστος ευκαιρίας εξηγούν µε ποιό τρόπο µεταβάλλονται οι παραγωγικές δυνατότητες µίας οικονοµίας Έννοιες κλειδιά ανάγκες οικονοµικά αγαθά παραγωγική διαδικασία παραγωγικοί συντελεστές βασική οικονοµική αρχή

10 4 καταµερισµός της εργασίας κύριο οικονοµικό πρόβληµα παραγωγικές δυνατότητες κόστος ευκαιρίας Εισαγωγικές παρατηρήσεις Αντικείµενο της οικονοµικής επιστήµης είναι η µελέτη των οικονοµικών προβληµάτων που εµφανίζονται σε κάθε κοινωνία, στην προσπάθεια των ανθρώπων να ικανοποιήσουν τις απεριόριστες ανάγκες τους µε περιορισµένα µέσα. Η κατανόηση από τα µέλη της κοινωνίας του περιορισµού των παραγωγικών τους πόρων έκανε αναγκαία την ορθολογική και απότελεσµατική αξιοποίησή τους. 1.1 Οι Ανάγκες Η ικανοποίηση των ανθρωπίνων αναγκών είναι ο βασικός σκοπός της οικονοµικής δραστηριότητας. Ο άνθρωπος έχει πολλές ανάγκες που θέλει να ικανοποιήσει. Σύµφωνα µε τον Maslow οι ανθρώπινες ανάγκες διακρίνονται σε βιολογικές ή επιβίωσης, ασφάλειας, κοινωνικές, αναγνώρισης και ολοκλήρωσης. Η οικονοµική επιστήµη έχει ως αντικείµενο τις ανάγκες που ικανοποιούνται από οικονο- µικά αγαθά, δηλαδή από αγαθά που είναι απότέλεσµα της παραγωγικής προσπάθειας του ανθρώπου Οι ιδιότητες των αναγκών Οι ανάγκες των ανθρώπων χαρακτηρίζονται από δυο βασικά χαρακτηριστικά: α) Εξελίσονται και πολλαπλασιάζονται. Αυτό σηµαίνει ότι διαχρονικά εξελίσονται τα αγαθά που ικανοποιούν τις ανάγκες, ενώ ταυτόχρονα δηµιουργούνται νέες. Για παράδειγµα, παλαιότερα η µεταφορά εµπορευµάτων γινόταν µε κάρα ενώ σήµερα γίνεται µε φόρτηγά. Επίσης, η επιθυµία απόκτήσεως κινητού τηλεφώνου δεν υπήρχε πρίν από µερικά χρόνια. Η εξέλιξη και ο πολλαπλασιασµός των αναγκών µπορούµε να πούµε ότι οφείλεται στους παρακάτω παράγοντες: 1) Η τεχνολογική πρόοδος, που οδηγεί στην εξέλιξη των προϊόντων καθώς και δηµιουργία νέων. 2) Η µίµηση, δηλαδή η τάση των ανθρώπων να µιµούνται τους άλλους. Έτσι, όταν εµφανιστεί ένα νέο αγαθό η χρήση του διαδίδεται εύκολα. 3) Η συνήθεια. Ο άνθρωπος συνηθίζει εύκολα σε νέα ποϊόντα όταν η χρήση τους επαναληφθεί αρκετές φορές. 4) Η διαφήµηση, που συντελεί στη δηµιουργία νέων αναγκών και στην εξέλιξη παλαιοτέρων.

11 β) Σαν σύνολο είναι ακόρεστες. Αφού οι ανάγκες συνεχώς εξελίσονται και πολλαπλασιάζονται, σαν σύνολο είναι ακόρεστες, δηλαδή, απεριόριστες και ανικανοποίητες. Μπορεί να υπάρχει ένα σηµείο κορεσµού (πλήρους ικανοποίησης) µίας συγκεκριµένης ανάγκης, αλλά ο κορεσµός θα είναι πάντα προσωρινός, δηλαδή, αργά ή γρήγορα η ανάγκη θα επανεµφανιστεί Τα Οικονοµικά Αγαθά Οι άνθρωποι για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους παράγουν αγαθά ή προϊόντα. Το κύριο χαρακτηριστικό των οικονοµικών αγαθών ή προϊόντων είναι ότι βρίσκονται σε στενότητα (περιορισµένες ποσότητες) σε σχέση µε τις απεριόριστες ανάγκες των ανθρώπων ιάκριση οικονοµικών αγαθών Τα προϊόντα µπορούµε να τα διακρίνουµε σε διάφορες κατηγορίες: α) Με κριτήριο, αν έχουν υλική υπόσταση ή όχι, σε: i) Υλικά αγαθά ii) Άυλα αγαθά ή υπηρεσίες β) Με κριτήριο τη διάρκεια χρησιµοποίησης τους, σε: i) ιαρκή. ιαρκές είναι το αγαθό που µπορεί να χρησιµοποιηθεί παραπάνω από µία φορά. ii) Καταναλωτά, αυτά που µπορούν να χρησιµοποιηθούν µόνο µία φορά. γ) Με κριτήριο τον σκοπό χρησιµοποίησης τους, σε: i) Καταναλωτικά, αυτά που χρησιµοποιούνται για την άµεση ικανοποίηση αναγκών. ii) Κεφαλαιουχικά, αυτά που χρησιµοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία άλλων α- γαθών. Είναι δηλαδή παραχθέντα µέσα παραγωγής. Μια άλλη κατηγοροποίηση των αγαθών γίνεται µε κριτήριο το αν ισχύει η αρχή του απόκλεισµού. Η αρχή του απόκλεισµού ισχύει όταν το άτοµο που δεν αγοράζει το αγαθό απόκλείεται από την ικανοποίηση που αυτό παρέχει. Με βαση το παραπάνω κριτήριο τα αγαθά διακρίνονται σε: i) Ιδιωτικά, που είναι τα αγαθά που παρέχουν ικανοποίηση µόνο στον αγοραστή τους. ii) ηµόσια, που είναι τα αγαθά που µπορούν να χρησιµοποιηθούν και από άτοµα που δεν έχουν πληρώσει για αυτά κάποιο χρηµατικό αντίτιµο. Την παραγωγή των δηµόσιων αγαθών την αναλαµβάνει το Κράτος. Άσκηση 1 Στα παρακάτω, επιλέξτε τη σωστή απάντηση, συµπληρώστε τα κενά και διαγράψτε τις λάθος φράσεις ή λέξεις στις παρενθέσεις. 1) Το ψωµί είναι : α. Υλικό αγαθό γ. Καταναλωτικό αγαθό β. Καταναλωτό αγαθό δ. Όλα τα παραπάνω

12 6 2) Με κριτήριο τον σκοπό χρησιµοποίησής του, ο ηλεκτρονικός υπολογιστής που χρησιµοποιεί ένας µαθητής είναι.... αγαθό, ενώ αυτός που χρησιµοποιεί ο απόθηκάριος µιας επιχείρησης είναι.... αγαθό. 3) Το νερό µιας φυσικής πηγής δεν θεωρείται.... αγαθό ή προϊόν γιατί δεν είναι απότέλεσµα της.... προσπάθειας του ανθρώπου. 4) Τα αγαθά βρίσκονται σε στενότητα σε σχέση µε τις ανάγκες των ανθρώπων γιατί: α. Οι παραγωγικοί πόροι σε κάθε χρονική περίοδο βρίσκονται σε περιορισµένες ποσότητες. β. Οι ανάγκες των ανθρώπων είναι απεριόριστες γ. Τα α. και β. δ. Κανένα από τα παραπάνω. 5) Με κριτήριο την αρχή.... οι υπηρεσίες των ενόπλων δυνάµεων είναι.... αγαθό αφού το άτοµο που (δεν θα / θα) πληρώσει για την κάλυψη του κόστους λειτουργείας τους (µπορεί / δε µπορεί) να απόκλειστεί από την κατανάλωση των υπηρεσιών του. 1.3 Παραγωγική διαδικασία Τα αγαθά είναι απότέλεσµα της παραγωγικής προσπάθειας του ανθρώπου, δηλαδή µίας παραγωγικής διαδικασίας. Με τον όρο παραγωγική διαδικασία εννοούµε την ενσυνήδητη διαδικασία µετατροπής (µετασχηµατισµού) των παραγωγικών πόρων σε αγαθά και υπηρεσίες. Για να πραγµατοποιηθεί µια παραγωγική διαδικασία είναι απαραίτητη η χρήση µιας τεχνικής µεθόδου (τεχνολογίας παραγωγής) που θα καθορίζει τον τρόπο και τις αναλογίες µε τις οποίες θα συνδυαστούν οι παραγωγικοί πόροι, δηλαδή, η ανθρώπινη προσπάθεια, οι φυσικοί πόροι και τα εργαλεία (παραχθέντα µέσα παραγωγής) Οι Παραγωγικοί Συντελεστές Τα µέσα που συντελούν στη παραγωγική διαδικασία, δηλαδή οι παραγωγικοί πόροι, τα ονο- µάζουµε παραγωγικούς συντελεστές, και είναι οι εξής: 1) Εργασία: Η καταβολή ανθρώπινης προσπάθειας, σωµατικής και πνευµατικής, για την παραγωγή κάποιου προϊόντος. 2) Έδαφος (ή Γη ή Φύση): Όλα τα στοιχεία του φυσικού περιβάλλοντος που χρησιµοποιούνται στην παραγωγή των αγαθών, π.χ. µια εδαφική έκταση που καλλιεργείται, ο αέρας που κινεί µια ανεµογεννήτρια, τα ορυκτά. 3) Κεφάλαιο: τα προϊόντα που χρησιµοποιούνται στην παραγωγική διαδικασία για την παραγωγή άλλων προϊόντων. Είναι δηλαδή τα παραχθέντα µέσα παραγωγής, π.χ. µηχανήµατα, εργαλεία, κτίρια. Ορισµένοι θεωρούν σαν χωριστό παραγωγικό συντελεστή την επιχειρηµατικότητα, δηλαδή την ανθρώπινη ικανότητα συνδυασµού των άλλων τριών παραγωγικών συντελεστών µε σκοπό το κέρδος.

13 Τα χαρακτηριστικά των παραγωγικών συντελεστών Οι παραγωγικοί συντελεστές έχουν δύο βασικά χαρακτηριστικά: α) Έχουν συνήθως ενναλλακτικές χρήσεις, δηλαδή µπορούν να χρησιµοποιηθούν για την παραγωγή διαφορετικών αγαθών. Για παράδειγµα, µια εδαφική έκταση µπορεί να καλλιεργηθεί ή να χρησιµοποιηθεί σαν οικόπεδο για την ανέγερση κατοικιών ή ενός εργοστασίου. β) Για κάθε χρονική περίοδο και για κάθε οικονοµία η ποσότητά τους θεωρείται δεδοµένη, εποµένως και οι ποσότητες των αγαθών που µπορούν να παραχθούν πρέπει να θεωρούνται δεδοµένες. Από τα παραπάνω χαρακτηριστικά των παραγωγικών συντελεστών συµπεραίνουµε ότι κάθε οικονοµία αντιµετωπίζει το πρόβληµα της απότελεσµατικής αξιοποίησής τους. Απότελεσµατική χρήση των παραγωγικών συντελεστών µπορεί να γίνει εάν οι απόφάσεις λαµβάνονται µε κριτήριο την βασική οικονοµική αρχή, δηλαδή την επίτευξη του µεγαλύτερου δυνατού απότελέσµατος µε την µικρότερη δυνατή προσπάθεια (ή θυσία ή κόστος). Παρατηρήσεις 1) Στην παραγωγική διαδικασία πέρα από την κατασκευή φυσικών προϊόντων περιλαµβάνεται και η µεταφορά, η απόθήκευση και η εµπορία τους. 2) Το σύνολο των ατόµων που θέλουν και µπορούν να εργαστούν σε µία οικονοµία, απότελούν το εργατικό δυναµικό της. 3) Κάθε παραγωγική διαδικασία στην οποία το ποσοστό συµµετοχής του συντελεστή κεφάλαιο είναι το µεγαλύτερο, ονοµάζεται εντάσεως κεφαλαίου, ενώ όταν το ποσοστό συµµετοχής του συντελεστή εργασία είναι το µεγαλύτερο ονοµάζεται εντάσεως εργασίας. 4) Κατά τη διάρκεια της παραγωγικής διαδικασίας ένα µέρος του συντελεστή κεφάλαιο αναλώνεται (φθείρεται, καταστρέφεται). Αυτή η φθορά του παραγωγικού συντελεστή κεφάλαιο ονοµάζεται απόσβεση κεφαλαίου. Αντίθετα, η αύξηση του ονοµάζεται επένδυση Τοµείς Παραγωγής Η παραγωγική δραστηριότητα κάθε χώρας µπορεί να διακριθεί σε τρείς βασικούς τοµείς παραγωγής: α) Πρωτογενής τοµέας, που περιλαµβάνει τις οικονοµικές δραστηριότητες που έχουν σαν αντικείµενο τη συγκοµιδή αγαθών που παρέχει η φύση, όπως γεωργία, κτηνοτροφία, εξόρυξη µεταλευµάτων και πετρελαίου κ.λ.π. β) ευτερογενής τοµέας, που περιλαµβάνει τις οικονοµικές δραστηριότητες που έχουν σαν αντικείµενο την επεξεργασία ή µεταπόίηση της παραγωγής του πρωτογενούς τοµέα. Στον δευτερογενή τοµέα παραγωγής περιλαµβάνεται η παραγωγή βιοµηχανικών αγαθών, οι κατασκευές, η παραγωγή ενέργειας κ.λ.π. γ) Τριτογενής τοµέας ή τοµέας υπηρεσιών αφού περιλαµβάνει τις οικονοµικές δραστηριότητες που έχουν σαν αντικείµενο την παραγωγή υπηρεσιών και όχι υλικών αγαθών. Εδώ ανήκουν το εµπόριο,οι τράπεζες, οι µεταφορές, οι διάφορες προσωπικές υπηρεσίες κ.λ.π.

14 8 1.5 Ο καταµερισµός της εργασίας Ένα από τα βασικότερα χαρακτηριστικά των σύγχρονων οικονοµιών είναι η µεγάλη εξιδείκευση των παραγωγικών λειτουργιών, και ο καταµερισµός της εργασίας µεταξύ των ατόµων. Σε µια οικονοµία υπάρχει καταµερισµός εργασίας όταν κάθε άτοµο απασχολείται στην παραγωγή ενός µόνο προϊόντος, ενώ ταυτόχρονα καταναλώνει προϊόντα που παράγουν άλλοι παραγωγοί. Ο λόγος που οδήγησε τις κοινωνίες να στηρίξουν την οργάνωση της παραγωγής τους στην εξειδίκευση της εργασίας είναι ότι µε αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνεται µεγάλη αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας, αφού: α) Κάθε άτοµο µπορεί να απασχοληθεί εκεί που είναι πιο κατάλληλο σύµφωνα µε τις ιδιαίτερες φυσικές του ικανότητες, µε απότέλεσµα να είναι πιο παραγωγικό. β) Η συνεχείς απασχόληση µε µια µόνο εργασία οδηγεί στην ανάπτυξη γνώσεων και ικανοτήτων γι αυτή την εργασία. γ) Αφού τα άτοµα απασχολούνται στην παραγωγή ενός µόνο αγαθού αναζητούν τρόπους για την βελτίωση των τεχνικών µεθόδων και µέσων (εργαλείων, µηχανηµάτων) που χρησιµοποιούν. Με τη µεγάλη εξειδίκευση βέβαια προκύπτουν και προβλήµατα, όπως για παράδειγµα η αβεβαιότητα των ατόµων για το αν έχουν εξειδικευτεί στη παραγωγή αγαθών που θα συνεχίσουν να έχουν ζήτηση, η υποβάθµιση πολλές φορές της εργασίας από δηµιουργία σε µονότονη απασχόληση. Άσκηση 2 Στα παρακάτω, επιλέξτε τη σωστή απάντηση, συµπληρώστε τα κενά και διαγράψτε τις λάθος λέξεις στις παρενθέσεις. 1) Για την παραγωγή µιας ξύλινης καρέκλας χρειάζονται σφυριά, πριόνια και άλλα εργαλεία που ανήκουν στον παραγωγικό συντελεστή...., ξύλο που ανήκει στον παραγωγικό συντελεστή.... και ο επιπλοποιός που είναι ο παραγωγικός συντελεστής.... Χρειάζεται επίσης, µια που θα καθορίζει τον τρόπο και τις αναλογίες µε τις οποίες θα συνδυαστούν οι παραγωγικοί συντελεστές. 2) Ο ιδιοκτήτης της επιχείρησης που παράγει τις καρέκλες,ο οποίος θεωρείται ο παραγωγικός συντελεστής.... ήθελε να αντικαταστήσει δύο σφυριά που έσπασαν, αλλά τελικά αγόρασε πέντε καινούργια σφυριά προς 20 το καθένα. Εποµένως, το ύψος της επένδυσης ήταν: α. 100 β. 60 γ. 40, ενώ η απόσβεση του κεφαλαίου ήταν: α. 100 β. 60 γ ) Οι καρέκλες αυτές είναι χειροποίητες οπότε µπορούµε να χαρακτηρίσουµε την παραγωγική τους διαδικασία σαν ) Ο διευθυντής παραγωγής πρότεινε στον ιδιοκτήτη της επιχείρησης µια άλλη µέθοδο παραγωγής. Ο τελευταίος θα απόφασίσει µε κριτήριο την ,δηλαδή, µε ποια από τις δύο µεθόδους µπορεί να πετύχει το (µικρότερο/µεγαλύτερο) δυνατό απότελέσµα µε τη(µικρότερη/µεγαλύτερη) δυνατή θυσία ή κόστος. 5) Η συγκεκριµένη επιχείρηση εντάσεται στον.... τοµέα παραγωγής.

15 Άσκηση 3 Ο Henry Ford (ιδιοκτήτης της γνωστής αυτοκινητοβιοµηχανίας) έφερε επανάσταση στη βιοµηχανική παραγωγή. Έλεγε εξηγώντας τη διαδικασία συναρµολόγησης που ακολούθησε: Ο άνθρωπος που τοποθετεί ένα εξάρτηµα δεν το στερεώνει. Ο άνθρωπος που τοποθετεί µια βίδα δεν βάζει το παξιµάδι. Ο άνθρωπος που βάζει το παξιµάδι δεν το σφίγγει. α) Τι περιγράφει µε τα παραπάνω ο Henry Ford; β) Ποιά πιστεύτε ότι ήταν τα πλεονεκτήµατα εφαρµογής αυτής της µεθόδου στην παραγωγή των αυτοκινήτων; Η αγορά και το χρήµα Βασική προϋπόθεση για να λειτουργήσει ο καταµερισµός είναι δυνατότητα των ατόµων να α- νταλλάσουν προϊόντα µεταξύ τους. Καθιστάται λοιπόν απαραίτητη η ύπαρξη του θεσµού της αγοράς. Παλαιότερα, µε τον όρο αγορά εννούσαν τον χώρο όπου γίνονταν οι ανταλλαγές, ενώ σήµερα έχει απόκτήσει πιο ευρεία έννοια αφού υπάρχουν πολλοί τρόποι επικοινωνίας για την πραγµατοποίηση µιας αγοραπωλησίας. Επειδή η απευθείας ανταλλαγή αγαθών εµφάνιζε πολλές δυσκολίες, οι κοινωνίες δηµιούργησαν το χρήµα, δηλαδή ένα κοινά απόδεκτό µέσο ανταλλαγής. Με τη χρήση του χρήµατος ως µέσου ανταλλαγής, σε κάθε ροή προίόντος ή παραγωγικού συντελεστή αντιστοιχεί µια αντίθετη ροή χρήµατος, ενώ η αγορά απότελείται από δυο µέρη, τους πωλητές και τους αγοραστές. 1.7 To οικονοµικό κύκλωµα Οι ροές προϊόντων και παραγωγικών συντελεστών που αναπτύσονται σε µια οικονοµία (οικονοµικό σύστηµα) περιγράφονται από το οικονοµικό κύκλωµα (σχήµα 1.1) Το οικονοµικό κύκλωµα Σχήµα 1.1

16 10 Στο παραπάνω υπόδειγµα οικονοµικού συστήµατος παρουσιάζονται οι ροές που αναπτύσονται µεταξύ επιχειρήσεων και νοικοκυριών. Θεωρείται δηλαδή ότι το κράτος δε συµµετέχει στην οικονοµική δραστηριότητα σαν παραγωγός και καταναλωτής προϊόντων και υπηρεσιών. Επίσης θεωρείται ότι τα νοικοκυριά κατέχουν όλους τους παραγωγικούς συντελεστές και τους προσφέρουν στις επιχειρήσεις, γι αυτό και αµοίβονται µε χρήµα. Το εισόδηµα που απέκτησαν, το δαπανούν για την αγορά των αγαθών που παράγουν οι επιχειρήσεις, δηλαδή δεν απόταµιεύουν τίποτα. Τα αγαθά και οι παραγωγικοί συντελεστές ανταλλάσονται µεταξύ επιχειρήσεων και νοικοκυριών στις αντίστοιχες αγορές. Σε κάθε ροή προϊόντος ή παραγωγικού συντελεστή, αντιστοιχεί µια αντίθετη ροή χρήµατος. Μπορούν να κατασκευαστούν και πιο πολύπλοκα υποδείγµατα οικονοµικού συστήµατος που µεταξύ άλλων περιλαµβάνουν το κράτος σαν παραγωγό και καταναλωτή αγαθών, καθώς και τις τραπεζες που δέχονται απόταµιεύσεις και χορηγούν δάνεια (πιστωτική αγορά). Άσκηση 4 Εξηγήστε ποιά από τα παρακάτω απότελούν εισροές στο οικονοµικό κύκλωµα και ποιά διαρροές από το οικονοµικό κύκλωµα µιας οικονοµίας που έχει σχέσεις µε οικονοµίες άλλων χωρών (ανοιχτή οικονοµία). α) Εισαγωγές προϊόντων και υπηρεσιών β) Εξαγωγές προϊόντων και υπηρεσιών γ) Επενδύσεις δ) Απόταµιεύσεις 1.8 Το πρόβληµα της στενότητας Για την καλύτερη κατανόηση του προβλήµατος της στενότητας θα χρησιµοποιήσουµε την παρακάτω άσκηση: Άσκηση 5 Στα παρακάτω, επιλέξτε τη σωστή απάντηση, συµπληρώστε τα κενά και διαγράψτε τις λάθος λέξεις στις παρενθέσεις. Το µηνιαίο εισόδηµα µιας οικογένειας είναι Τα µέλη της πιστεύουν ότι θα πρέπει να ξοδεύουν κάθε µήνα τα ακόλουθα ποσά: Για στέγαση 500 Για διατροφή 600 Για ρούχα 400 Για µεταφορές 300 Για διασκέδαση, ταξίδια 500 Για διάφορα άλλα έξοδα 300 Το συνολικό ποσό που πιστεύει η συγκεκριµένη οικογένεια ότι χρειάζεται να ξοδεύει είναι..... Όµως οι χρηµατικοί πόροι της είναι (µεγαλύτεροι / µικρότεροι) από το ποσό που χρειάζεται. Εποµένως, η οικογένεια αντιµετωπίζει (στενότητα / αφθονία) χρηµατικών πόρων σχετικά µε τις ανάγκες της, και είναι υποχρεωµένη να ιεραρχίσει τις ανάγκες που θα ικανοποιήσει: α. ανάλογα µε τη σειρά εµφάνισης τους. β. µε τυχαία επιλογή. γ. ανάλογα µε τον βαθµό επιτακτικότητάς τους.

17 1.8.1 Το κύριο οικονοµικό πρόβληµα Για την κοινωνία στο σύνολό της δεν έχουν σηµασία οι χρηµατικοί πόροι όπως έχουν για την οικογένεια, αλλά οι ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών που διαθέτει για να παράγει τα αγαθά που χρειάζεται. Σε κάθε χρονική περίοδο, οι ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών που διαθέτει είναι περιορισµένες σε σχέση µε τις απεριόριστες ανάγκες της. Αντιµετωπίζει εποµένως, στενότητα παραγωγικών πόρων και δεν µπορεί να παράγει όσα αγαθά θέλει. Το παραπάνω ονοµάζεται κύριο οικονοµικό πρόβληµα, το οποίο είναι µόνιµο και απασχολεί κάθε κοινωνία. Το θεµελιώδες πρόβληµα στην οικονοµική επιστήµη είναι πώς θα κατανείµουµε τους παραγωγικούς συντελεστές που βρίσκονται σε στενότητα µεταξύ των διαφόρων ενναλακτικών τους χρήσεων για την πληρέστερη δυνατή ικανοποίηση των αναγκών των µελών της κοινωνίας. Η ύπαρξη του κύριου οικονοµικού προβλήµατος υποχρεώνει τις κοινωνίες να δώσουν α- πάντηση στα παρακάτω σηµαντικά ερωτήµατα: α) Ποιά αγαθά θα παραχθούν και σε ποιές ποσότητες; Αφού οι παραγωγικοί πόροι βρίσκονται σε στενότητα, τα µέλη της κοινωνίας είναι υποχρεωµένα να ιεραρχίσουν τις ανάγκες τους. β) Με ποιό τρόπο θα παραχθούν τα αγαθά; Αναζητείται δηλαδή, η απότελεσµατικότερη µέθοδος παραγωγής των αγαθών. γ) Πως θα διανεµηθούν τα αγαθά στα µέλη της κοινωνίας; δ) Πως θα αναπτυχθεί η οικονοµία, πως δηλαδή θα αυξηθεί η ποσότητα των παραγόµενων αγαθών; Η µελέτη των παραπάνω ερωτηµάτων απότελεί το βασικό αντικείµενο της οικονοµικής επιστήµης Οι παραγωγικές δυνατότητες της οικονοµίας Οι παραγωγικές δυνατότητες µίας οικονοµίας, δηλαδή, πόσα αγαθά έχει δυνατότητα (µπορεί) να παράγει µια οικονοµία, εξαρτώνται από τις ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών και το επίπεδο τεχνολογίας που διαθέτει Πίνακας και καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων Οι παραγωγικές δυνατότητες µίας οικονοµίας µπορούν να εκφραστούν µε τη µορφή πίνακα και καµπύλης, µε την προϋπόθεση ότι ισχύουν οι εξής βασικές υποθέσεις: α) Παράγονται µόνο δυο αγαθά ή δυο κατηγορίες αγαθών. β) Η τεχνολογία παραγωγής είναι δεδοµένη. γ) Απασχολούνται όλοι οι παραγωγικοί συντελεστές µε τον πιο απότελεσµατικό τρόπο, και µπορούν να χρησιµοποιηθούν σε εναλλακτικές χρήσεις. Ο πίνακας και η καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων δείχνουν τη µέγιστη ποσότητα που µπορεί να παραχθεί από το ένα αγαθό για κάθε δεδοµένη ποσότητα του άλλου.

18 12 Άσκηση 6 Στα παρακάτω, συµπληρώστε τα κενά και διαγράψτε τις λάθος λέξεις στις παρενθέσεις. ίνεται ο παρακάτω πίνακας παραγωγικών δυνατοτήτων µίας υποθετικής οικονοµίας που παράγει µόνο σπίτια (90 τ.µ. το καθ ένα) και τρόφιµα. Συνδυασµοί Σπίτια Τρόφιµα (τόνοι) Α 50 0 Β Γ Ε Ζ 0 80 Πίνακας 1.1 1) Όταν όλοι οι παραγωγικοί συντελεστές απασχολούνται στη παραγωγή σπιτιών, παράγονται.... σπίτια και.... τόνοι τροφίµων. 2) Εάν παραχθούν 65 τόνοι τροφίµων, τότε ο µέγιστος αριθµός σπιτιών που µπορούν να παραχθούν είναι.... 3) Προκειµένου να αυξηθεί η παραγωγή τροφίµων θα πρέπει να (αυξηθεί/µειωθεί) η παραγωγή σπιτιών, αφού για να παραχθούν επιπλέον τρόφιµα πρέπει να απόσπαστούν.... από τη παραγωγή σπιτιών. 4) Η αύξηση των τροφίµων από 65 σε 75 τόνους συνεπάγεται θυσία.... σπιτιών, οπότε για να παραχθεί ένας επιπλέον τόνος τροφίµων θυσιάζονται.... σπίτια. 5) Η αύξηση των σπιτιών από 30 σε 40 συνεπάγεται θυσία.... τόνων τροφίµων, οπότε για να παραχθεί ένα επιπλέον σπίτι θυσιάζονται.... τροφίµων. 6) Η οικονοµία (µπορεί/δεν µπορεί) να παράγει 20 σπίτια και 40 τόνους τροφίµων, αλλά τότε οι παραγωγικοί συντελεστές (απασχολούνται/δεν απασχολούνται) όλοι. 7) (Είναι/ εν είναι) δυνατό να παραχθούν 50 τόνοι τροφίµων και 35 σπίτια. Με τα δεδοµένα του πίνακα 1.1 µπορούµε να κατασκευάσουµε την καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων (Κ.Π..) της οικονοµίας.

19 13 Καµπύλη Παραγωγικών υνατοτήτων Σχήµα 1.2. Κάθε σηµείο της Κ.Π.. δείχνει τις µέγιστες ποσότητες των δυο αγαθών που µπορεί να παράγει σε µια ορισµένη χρονική περίοδο η οικονοµία. O συνδυασµός που θα επιλεγεί τελικά θα εξαρτηθεί από τις προτιµήσεις των µελών της κοινωνίας. Έαν αυξηθούν οι ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών ή/και βελτιωθεί η τεχνολογία παραγωγής, αυξάνονται οι παραγωγικές δυνατότητες της οικονοµίας µε απότέλεσµα η Κ.Π.. να µετατοπιστεί πρός τα δεξιά Το κόστος ευκαιρίας Όπως είδαµε, οι ποσότητες των παραγωγικών συντελεστών που διαθέτει κάθε οικονοµία είναι δεδοµένες.το γεγονός αυτό οδηγεί στο συµπέρασµα ότι η απόφαση της κοινωνίας για την παραγωγή ενός αγαθού συνεπάγεται τη θυσία όλων των άλλων αγαθών που θα µπορούσαν να παραχθούν µε τους παραγωγικούς συντελεστές που δεσµεύονται για την παραγωγή του. Για µια κοινωνία, µπορούµε να θεωρήσουµε ως κόστος παραγωγής ενός αγαθού τη θυσία ενός άλλου αγαθού που θα µπορούσε να παραχθεί µε τους ίδιους παραγωγικούς συντελεστές. Το κόστος αυτό ονοµάζεται κόστος ευκαιρίας ή εναλλακτικό κόστος. Στον πίνακα 1.1 παρατηρούµε ότι για να αυξηθεί η παραγωγή των τροφίµων από τους 30 στους 50 τόνους θυσιάζονται 10 σπίτια, εποµένως, για τη παραγωγή ενός επιπλέον τόνου 10 τροφίµων θυσιάζονται = 0,5 σπίτια. 20 Αντίστοιχα, για να αυξηθούν τα σπίτια από 30 σε 40 θυσιάζονται 20 τόνοι τροφίµων, δηλαδή, για να παραχθεί ένα επιπλέον σπίτι θυσιάζονται = 2 τόνοι τροφίµων

20 14 Το κόστος ευκαιρίας είναι αυξανόµενο, δηλαδή, για κάθε πρόσθετη µονάδα που παράγεται από το ένα αγαθό, θυσιάζονται όλο και περισσότερες µονάδες από το άλλο. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η παραγωγικότητα των συντελεστών παραγωγής διαφέρει ανάλογα µε το προϊόν που παράγουν. Για παράδειγµα, όσο η κοινωνία επιλέγει να αυξήσει την παραγωγή τροφίµων, είναι υποχρεωµένη να απόσπά παραγωγικούς συντελεστές από την παραγωγή σπιτιών που είναι ολοένα απόδοτικότεροι στη παραγωγή σπιτιών και λιγότερο απόδοτικοί στην παραγωγή τροφίµων. Αυτό σηµαίνει συνεχώς µεγαλύτερη θυσία σπιτιών για την παραγωγή ενός επιπλέον τόνου τροφίµων. Άσκηση 7 Σε µια υποθετική οικονοµία παράγονται µόνο γεωργικά και βιοµηχανικά προϊόντα. Εξηγήστε τι θα συµβεί στην καµπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονοµίας σε κάθε µια από τις παρακάτω περιπτώσεις: 1) Εισρέουν οικονοµικοί µετανάστες από το εξωτερικό. 2) Βελτιώνεται η τεχνολογία παραγωγής των βιοµηχανικών προϊόντων. 3) Αυξάνεται η ζήτηση για γεωργικά προϊόντα. 4) Μειώνεται το ποσοστό ανεργίας. Άσκηση 8 Σε µια υποθετική οικονοµία, οι κρατικές δαπάνες για την παιδεία είναι µηδενικές αφού το σύνολο των δαπανών που απαιτούνται (µισθοί, κτίρια, εξοπλισµός, βιβλία κ.λ.π.) καλύπτεται από το ίδρυµα απόδήµων του εξωτερικού. Μπορούµε να θεωρήσουµε ότι η παιδεία είναι δωρεάν για τη συγκεκριµένη κοινωνία; Άσκηση 9 Σε µια υποθετική οικονοµία παράγονται µόνο τα αγαθά Χ και Ψ. Όταν η οικονοµία λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και απασχολεί 12 εργάτες στην παραγωγή του αγαθού Χ και 18 εργάτες στο Ψ, παράγεται ο συνδυασµός Χ=240, Ψ=360. Οι εργαζόµενοι έχουν την ίδια απόδοτικότητα στην παραγωγή των δύο αγαθών. α) Είναι εφικτό να παραχθεί ο συνδυασµός Χ= 120, Ψ=510; β) Κατασκευάστε την Κ.Π.. της οικονοµίας. γ) Υπολογίστε το κόστος ευκαιρίας των δύο αγαθών. ΣΥΝΟΨΗ 1. Οι άνθρωποι έχουν ανάγκες που θέλουν να ικανοποιήσουν γι αυτό παράγουν αγαθά. 2. Για να πραγµατοποιηθεί µια παραγωγική διαδικασία απαιτείται η χρήση παραγωγικών συντελεστών καθώς και µιας τεχνολογίας παραγωγής. 3. Το κύριο χαρακτηριστικό των παραγωγικών συντελεστών είναι ότι βρίσκονται σε στενότητα σε σχέση µε τις απεριόριστες ανάγκες των ανθρώπων, εποµένως κάθε κοινωνία αντι- µετωπίζει το κύριο οικονοµικό πρόβληµα. 4. Η παραγωγική δραστηριότητα κάθε χώρας µπορεί να διακριθεί σε τρείς βασικούς τοµείς παραγωγής, τον Πρωτογενή, τον ευτερογενή και τον Τριτογενή τοµέα. 5. Ένα χαρακτηριστικό των σύγχρονων οικονοµιών είναι ο καταµερισµός της εργασίας. Τα αγαθά ανταλλάσονται στις αγορές µε τη χρησιµοποίηση του χρήµατος, δηλαδή ενός κοινά απόδεκτού µέσου αναταλλαγής.

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

d) 20 a) 0,5 b) 2 c) 0,2 d) 30

d) 20 a) 0,5 b) 2 c) 0,2 d) 30 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Να σηµειώσετε Σ αν είναι σωστό ή Λ αν είναι λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Το µαγνητόφωνο ενός παιδιού είναι καταναλωτό αγαθό. 2. Το οικόπεδο πάνω στο οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 1 ο : Βασικές Οικονομικές Έννοιες ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Πολιτική Οικονομία (Οικονομική Επιστήμη) είναι η επιστήμη που μελετά τα οικονομικά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ http://www.economics.edu.gr 1 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο : ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΥΠΟ ΕΙΓΜΑΤΑ ( τρόποι επίλυσης παρατηρήσεις σχόλια ) ΑΣΚΗΣΗ 1 Έστω ο πίνακας παραγωγικών δυνατοτήτων µιας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΟΜΑ Α Β

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΟΜΑ Α Β ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α.1: Σωστό, Α.: Λάθος, Α.: Σωστό, Α.: Λάθος, Α.5: Σωστό Α.6: β, Α.7: γ ΟΜΑ Α Β Υπάρχουν αγαθά στα οποία η τιµή του ενός αγαθού επηρεάζει τη ζήτηση ενός άλλου αγαθού. Τα αγαθά αυτά τα

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Οικονοµικές Έννοιες

Βασικές Οικονοµικές Έννοιες ΠΡΩΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Βασικές Οικονοµικές Έννοιες ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λανθασµένη καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις, περιβάλλοντας µε ένα κύκλο

Διαβάστε περισσότερα

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα:

3. Τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, τα βιβλία, τα ψυγεία και οι τηλεοράσεις ανήκουν στα: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 1. Η χρησιµότητα της Πολιτικής Οικονοµίας είναι κυρίως: α) Η δυνατότητα που µας παρέχει να επεµβαίνουµε στο οικονοµικό σύστηµα για να βελτιώνουµε τους όρους ζωής του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (2009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (2009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ Α Α.1. Σωστό. Α.. Λάθος. Ο πληθωρισμός πλήττει όλα τα άτομα που το χρηματικό τους εισόδημα είναι σταθερό ή αυξάνεται

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

1.1. ΟΜΑΔΑ Α. Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος).

1.1. ΟΜΑΔΑ Α. Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος). ΑΘ. ΧΑΡΙΤΩΝΙΔΗΣ : ΑΟΘ για ΕΠΑΛ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1Ο : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1.1. ΟΜΑΔΑ Α 1.1.1. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ ΛΑΘΟΥΣ Στις παρακάτω ερωτήσεις να σημειώσετε το χαρακτηρισμό Σ (σωστό) ή Λ (λάθος).

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 2 ο : Η Ζήτηση των Αγαθών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Η ελαστικότητα ζήτησης για το αγαθό "Κ" είναι ίση με 2. Αυτό σημαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών.

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : Η ΖΗΤΗΣΗ Να σημειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Όταν η ζήτηση ενός αγαθού είναι ελαστική, η συνολική δαπάνη των καταναλωτών για το αγαθό αυτό μειώνεται καθώς αυξάνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων. ΟΜΑΔΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1 μέχρι και Α.5 να γράψετε τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την ένδειξη: Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. Α.1.

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΘΕΣΜΟΣ

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΘΕΣΜΟΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. α. Η µεγάλη εξειδίκευση των ανθρώπων σε µια δραστηριότητα που συχνά είναι πολύ περιορισµένη, µετατρέπει την εργασία σε ανιαρή απασχόληση. Σ β. Οι ανάγκες ως σύνολο δεν είναι απεριόριστες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ-ΜΑΘΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟ-ΕΚΤΟ ΕΚΤΟ ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ-ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ακαδηµαϊκό Έτος 2011-2012 ΕΠΙΧ Μικροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 2 ο : Η Ζήτηση των Αγαθών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Οι τιμές των αγαθών προσδιορίζονται στην αγορά από την αλληλεπίδραση της ζήτησης και της προσφοράς.

Διαβάστε περισσότερα

Α2. Α3. ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Β1 28 29 Η

Α2. Α3. ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Β1 28 29 Η ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Ηµεροµηνία: Παρασκευή 17 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Α.1 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 1. Εισαγωγή Όπως έχουμε τονίσει, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο προσδιορίζεται η τιμή ενός αγαθού απαιτεί κατανόηση των δύο δυνάμεων της αγοράς, δηλαδή της ζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗ. Οι αγοραίες δυνάµεις της προσφοράς και ζήτησης

ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗ. Οι αγοραίες δυνάµεις της προσφοράς και ζήτησης ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗ Κεφάλαιο 4 Οι αγοραίες δυνάµεις της προσφοράς και ζήτησης! Προσφορά και Ζήτηση είναι οι πιο γνωστοί οικονοµικοί όροι! Η λειτουργία των αγορών προσδιορίζεται από δύο βασικές δυνάµεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Α. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα Τρίτο -Ασκήσεις Μικροοικονοµικής (Ζήτηση)

Μάθηµα Τρίτο -Ασκήσεις Μικροοικονοµικής (Ζήτηση) Μάθηµα Τρίτο -Ασκήσεις Μικροοικονοµικής (Ζήτηση) Όταν σχεδιάζουµε την ατοµική καµπύλη ζήτησης ενός αγαθού, ποιο από τα παρακάτω δε διατηρείται σταθερό: Α. Το ατοµικό χρηµατικό εισόδηµα Β Οι τιµές των άλλων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α κ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Α.1. Να χαρακτηρίσετε ΣΩΣΤΗ ή ΛΑΘΟΣ καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις. Α.1.1. Η ουσία του οικονοµικού προβλήµατος των κοινωνιών οφείλεται στην έλλειψη χρηµατικού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α.1 µέχρι και Α.5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α1. α. Λάθος β. Σωστό γ. Σωστό δ. Λάθος ε. Σωστό Α2. δ Α3. β Ηµεροµηνία: Κυριακή 4 Μαΐου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

*** ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ *** 2. Το κόστος ευκαιρίας ενός αγαθού Χ σε όρους (μονάδες) ενός άλλου αγαθού Ψ, είναι

*** ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ *** 2. Το κόστος ευκαιρίας ενός αγαθού Χ σε όρους (μονάδες) ενός άλλου αγαθού Ψ, είναι ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1 ου ΚΕΦΑΛΑΙΟ *** ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ *** 1. Το κόστος ευκαιρίας ενός αγαθού Χ σε όρους (μονάδες) ενός άλλου αγαθού Ψ, μας δείχνει ποια ποσότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β )

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 05 / 06 / 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004 ΑΡΧΕΣ ΟΙΟΝΟΜΙΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΛΥΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΗΣ ΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004 ΕΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ια τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

θέση: 1. Να γνωρίζει τις λειτουργίες που αναδεικνύουν τα ασκήσεων, ερωτήσεων βασισμένες στο Keybook. πλεονεκτήματα του που περιέχει το

θέση: 1. Να γνωρίζει τις λειτουργίες που αναδεικνύουν τα ασκήσεων, ερωτήσεων βασισμένες στο Keybook. πλεονεκτήματα του που περιέχει το ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΙΟΙΚΗΗ. ιδασκαλία Αρχών Οικονομικής Θεωρίας (Μικροοικονομία Μακροοικονομία) με τη χρήση Ηλεκτρονικού Υπολογιστή υνολική ιάρκεια 48 ώρες ΚΩ ΙΚΟ 1 2 Εισαγωγή-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

H Ελαστικότητα και οι Εφαρμογές της

H Ελαστικότητα και οι Εφαρμογές της H Ελαστικότητα και οι Εφαρμογές της (1) Ελαστικότητα της Ζήτησης 1A. Ελαστικότητα της Ζήτησης ως προς την Τιμή - Γιαναμετρήσουμετηνευαισθησίατηςζητούμενηςποσότητας( ) στις μεταβολές της τιμής (), μπορούμε

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα 9 Ιουνίου 2008 7:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ ΙΟΥΝΙΟΥ 04 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα. Αρχές Οικονομικής Θεωρίας ΟΜΑΔΑ Α

Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα. Αρχές Οικονομικής Θεωρίας ΟΜΑΔΑ Α Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα Αρχές Οικονομικής Θεωρίας ΟΜΑΔΑ Α Στις προτάσεις από Α.1. μέχρι και Α10 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό την ένδειξη Σωστό, αν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Ελαστικότητα και Εφαρμογές Ελαστικότητα... μας επιτρέπει να αναλύσουμε την προσφορά και τη ζήτηση σε βάθος. αποτελεί μια μέτρηση για τον τρόπο με τον οποίο πόσοι παραγωγοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη ζήτησης Β. Να βρεθεί η εξίσωση ζήτησης Γ.

ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη ζήτησης Β. Να βρεθεί η εξίσωση ζήτησης Γ. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ P Α 24 80 Β 35 64 Γ 45 50 Δ 55 36 Ε 60 29 Ζ 70 14 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 0 10 20 30 40 50 60 70 80 Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη

Διαβάστε περισσότερα

Α.1 Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε σταθερές τιμές μετράει την αξία της συνολικής παραγωγής σε τιμές του έτους βάσης.

Α.1 Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε σταθερές τιμές μετράει την αξία της συνολικής παραγωγής σε τιμές του έτους βάσης. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1ο Α. ii. iii. iv. (Μονάδες 15) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ii. iii. iv. (Μονάδες 5)

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1ο Α. ii. iii. iv. (Μονάδες 15) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ii. iii. iv. (Μονάδες 5) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Β Θέµα 1 ο Α. Να χαρακτηρίσετε ΣΩΣΤΗή ΛΑΘΟΣ καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις. i. Ηουσία του οικονοµικού προβλήµατος των κοινωνιών οφείλεται στην έλλειψη χρηµατικού κεφαλαίου. ii. Η µείωση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 4

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 4 Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Οι αγοραίες δυνάμεις της προσφοράς και ζήτησης Αρ. Διάλεξης: 4 H Προσφορά (Supply) και η Ζήτηση (Demand) είναι οι δυο λέξεις που χρησιμοποιούν πιο συχνά οι οικονομολόγοι.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό,

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Μικροοικονομική Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Λογιστικής και χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές εµπόριο-1 P 1 P 2

Διεθνές εµπόριο-1 P 1 P 2 Διεθνές εµπόριο-1 Το διεθνές εµπόριο συµβάλλει στην καλύτερη αξιοποίηση των παραγωγικών πόρων της ανθρωπότητας γιατί ελαχιστοποιεί το κόστος παραγωγής της συνολικής προσφοράς αγαθών και υπηρεσιών που διακινείται

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικό Πρόβλημα &

Οικονομικό Πρόβλημα & Οικονομικό Πρόβλημα & Οικονομική Επιστήμη Ανεπάρκεια Σπανιότητα Οικονομική επιστήμη Πως κατανέμονται οι διαθέσιμοι πόροι για την ικανοποίηση των αναγκών Περιορισμένοι Εργασία Κεφάλαιο Απεριόριστες Πρώτες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Βάλτε σε κύκλο το σωστό γράμμα: 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. 1. Ταυτόχρονη αύξηση της ζήτησης και της προσφοράς μπορεί να μη μεταβάλλει την ποσότητα ισορροπίας. Σ Λ Α. 2. Έστω δύο αγαθά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013

ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013 12 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5ο (µε 2ο, 3ο και 4ο) ΗΜΕΡΗΣΙΑ 9/2000 ΗΜΕΡΗΣΙΑ 6/2000 ΕΣΜΕΣ 2000 ΕΣΜΕΣ 1998 28. ίνονται οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Α.1. α. Σωστό β. Λάθος γ. Σωστό δ. Λάθος ε. Λάθος Α.2. β Α.3. δ ΘΕΜΑ Β ΟΜΑ Α

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Σε τι ποσότητα Μέθοδοι και διαδικασίες παραγωγής Μελέτες για τον προσδιορισμό των αναγκών Προσδιορισμός Αναγκών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Επιµέλεια: Οµάδα Οικονοµολόγων της Ώθησης 1 Πέµπτη, 1 Ιουνίου 014 ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονοµική Θεωρία

Μικροοικονοµική Θεωρία Μικροοικονοµική Θεωρία Ειδικά Θέµατα της Θεωρίας της Συµπεριφοράς του Καταναλωτή Το Συνολικό Αποτέλεσµα. Το Αποτέλεσµα Υποκατάστασης. Το Εισοδηµατικό Αποτέλεσµα. Κανονικά Αγαθά. Κατώτερα Αγαθά. Παράδοξο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 3 ο : Η Παραγωγή της Επιχείρησης και το Κόστος ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Το συνολικό προϊόν παίρνει την μέγιστη τιμή

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, και

Διαβάστε περισσότερα

Επιβολή ανώτατης τιµής. Η οικονοµική πολιτική της κυβέρνησης. Το πρόβληµα του προσδιορισµού της ζήτησης και προσφοράς

Επιβολή ανώτατης τιµής. Η οικονοµική πολιτική της κυβέρνησης. Το πρόβληµα του προσδιορισµού της ζήτησης και προσφοράς Το πρόβληµα του προσδιορισµού της ζήτησης και προσφοράς Το πρόβληµα του προσδιορισµού της ζήτησης και προσφοράς Αυτό σηµαίνει ότι δεν µπορούµε να προσδιορίσουµε µια τέτοια καµπύλη µόνο µε βάση τα στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και A5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας, δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση, τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2010 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 26 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Όταν η Κ.Π.Δ. είναι γραμμική τότε το κόστος ευκαιρίας είναι πάντοτε σταθερό και ίσο με τη μονάδα.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Όταν η Κ.Π.Δ. είναι γραμμική τότε το κόστος ευκαιρίας είναι πάντοτε σταθερό και ίσο με τη μονάδα. ΟΜΑΔΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1 μέχρι και Α.5 να γράψετε τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την ένδειξη: Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. Α.1.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Τραπεζικής και Χρηματοοικονομικής Διοικητικής Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα «Χρηματοοικονομική Ανάλυση για Στελέχη» Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά Εργασίας Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας ( Χ,Α συνάρτηση χρησιμότητας U(X,A)

Προσφορά Εργασίας Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας ( Χ,Α συνάρτηση χρησιμότητας U(X,A) Προσφορά Εργασίας - Έστω ότι υπάρχουν δύο αγαθά Α και Χ στην οικονομία. Το αγαθό Α παριστάνει τα διάφορα καταναλωτικά αγαθά. Το αγαθό Χ παριστάνει τον ελεύθερο χρόνο. Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑTΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε

Διαβάστε περισσότερα

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2011-2012 Τµήµα Οικονοµικών Επιστηµών Χειµώνας-Άνοιξη Μάθηµα: ηµόσια Οικονοµική ιδασκαλία: Βασίλης Θ. Ράπανος Γεωργία Καπλάνογλου Μετά και το 4 ο πακέτο, πρέπει να στείλετε

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

/ P, παρά το γεγονός ότι στα διαγράµµατα συνεχίζουν

/ P, παρά το γεγονός ότι στα διαγράµµατα συνεχίζουν ΕΝΟΤΗΤΑ 4 4.1 ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ατοµική καµπύλη προσφοράς Προσδιοριστικοί παράγοντες της προσφοράς Η καµπύλη προσφοράς αποτελεί το γεωµετρικό τόπο όλων των σηµείων που αντιστοιχούν

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορές Μεταφορές Καταναλωτής Ε

Μεταφορές Μεταφορές Καταναλωτής Ε ΚΕΦ. 1 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του μαθήματος των Οικονομικών είναι να προσφέρει τις αναγκαίες οικονομικές γνώσεις, ώστε να αντιλαμβανόμαστε σωστά τον τρόπο λειτουργίας της Οικονομίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 2 ο : Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - 2.1.: ΤΟ ΑΕΠ & Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΥΗΜΕΡΙΑ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Η οικονομική ανάλυση διακρίνεται σε μικροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΛΟΓΟΙ ΥΠΑΡΞΗΣ ΤΟΥ ΙΕΘΝΟΥΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΑΠΟΛΥΤΟΥ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΛΟΓΟΙ ΥΠΑΡΞΗΣ ΤΟΥ ΙΕΘΝΟΥΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΑΠΟΛΥΤΟΥ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ Πρόκειται για τµήµα των σηµειώσεων (περίπου το 20%) για το test δεξιοτήτων στην ύλη της διεθνούς οικονοµικής ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΛΟΓΟΙ ΥΠΑΡΞΗΣ ΤΟΥ ΙΕΘΝΟΥΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΑΠΟΛΥΤΟΥ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η οικονοµία στην Μακροχρόνια Περίοδο Τι είναι το κλασσικό υπόδειγµα;

Η οικονοµία στην Μακροχρόνια Περίοδο Τι είναι το κλασσικό υπόδειγµα; Η οικονοµία στην Μακροχρόνια Περίοδο Τι είναι το κλασσικό υπόδειγµα; Είναι ένα αρκετά απλό αλλά συνάµα θεωρητικά ισχυρό υπόδειγµα δοµηµένο γύρω από αγοραστές και πωλητές οι οποίοι επιδιώκουν τους δικούς

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Ένθετο Κεφάλαιο ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Μικροοικονομική Ε. Σαρτζετάκης 1 Καταναλωτική συμπεριφορά Σκοπός αυτής της διάλεξης είναι να εξετάσουμε τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α ΤΟΜΟΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α ΤΟΜΟΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α ΤΟΜΟΣ ΜΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Α ΤΟΜΟΣ Σειρά: Γενικό Λύκειο Οικονομικές Επιστήμες Αρχές Οικονομικής Θεωρίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014

ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2014 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας, δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση, τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής Είναι το πρώτο κεφάλαιο που εξετάζει τα οικονομικά φαινόμενα από μια διαφορετική οπτική, τη μακροοικονομική, και προσεγγίζει

Διαβάστε περισσότερα

2.10. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας

2.10. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας .. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας ίδαμε ότι η βασική επιδίωξη των επιχειρήσεων είναι η επίτευξη του μέγιστου κέρδους με την πώληση όσο το δυνατόν μεγαλύτερων ποσοτήτων ενός αγαθού στη μεγαλύτερη δυνατή τιμή

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές 4. ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ). ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η ζήτηση εργασίας στο σύνολο της οικονομίας ορίζεται ως ο αριθμός εργαζομένων που οι επιχειρήσεις επιθυμούν να απασχολούν

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά της Ενέργειας

Οικονομικά της Ενέργειας Οικονομικά της Ενέργειας Ενότητα 2: Εισαγωγική διάλεξη για μηοικονομολόγους ΙΙ Κωνσταντίνος Κουνετάς Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών 1 Σκοποί ενότητας Κατανόηση βασικών οικονομικών εννοιών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Κεφάλαιο 9 Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Περίγραµµα κεφαλαίου ΗευθείαFE : Ισορροπία στην αγορά εργασίας Ηκαµπύλη IS : Ισορροπία στην αγορά αγαθών Ηκαµπύλη LM :

Διαβάστε περισσότερα

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 5 η ενότητα: Αµοιβές των ΠΣ διανοµή εισοδήµατος βασικά µακροοικονοµικά µεγέθη θεωρία κατανάλωσης και επένδυσης ισορροπία εισοδήµατος. Ο πραγµατικός µισθός των εργαζοµένων

Διαβάστε περισσότερα

Επιλεγµένη βιβλιογραφία 70. Εργασία 1 45

Επιλεγµένη βιβλιογραφία 70. Εργασία 1 45 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 9 Πρόλογος 11 1.1 Εισαγωγή 11 1.2 Ορισµός και πεδίο της Οικονοµικής 12 1.3 Η Οικονοµική ως επιστήµη 14 1.4 Οικονοµικές έννοιες 19 1.5 Στενότητα και επιλογή: το µοντέλο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 1 ο : Βασικές Οικονομικές Έννοιες Επαναληπτική άσκηση στο Κεφάλαιο 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 4 : Ελαστικότητα ζήτησης Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 4 : Ελαστικότητα ζήτησης Καραμάνης Κωνσταντίνος 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Μικροοικονομική Ενότητα 4 : Ελαστικότητα ζήτησης Καραμάνης Κωνσταντίνος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Λογιστικής και χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

45 Γ. 0 10 Β Χ 2. Η τεχνολογία βελτιώθηκε στην παραγωγή: β) Του Υ µόνο

45 Γ. 0 10 Β Χ 2. Η τεχνολογία βελτιώθηκε στην παραγωγή: β) Του Υ µόνο 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 1 η ενότητα: Παραγωγικές δυνατότητες Χρησιµότητα Ζήτηση 1. Στην Οικονοµική επιστήµη ως οικονοµικό πρόβληµα χαρακτηρίζουµε: α) Την έλλειψη χρηµάτων που αντιµετωπίζει µια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 5 ο : Ο Προσδιορισμός των Τιμών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ασκήσεις 1. Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς ενός αγαθού είναι: =20-2P και S =5+3P αντίστοιχα.

Διαβάστε περισσότερα

Ζητουμένη Ποσότητα Qd. Τιμή Ρ. Καμπύλη ζήτησης. 0 20000 40000 60000 80000 100000 Ποσότητα Κιλά Q

Ζητουμένη Ποσότητα Qd. Τιμή Ρ. Καμπύλη ζήτησης. 0 20000 40000 60000 80000 100000 Ποσότητα Κιλά Q ΚΕΦ. 4 ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ Η τιμή είναι η χρηματική αξία ανταλλαγής ενός αγαθού. Αποτελεί μέτρο σύγκρισης του καταναλωτή με άλλα παρόμοια προϊόντα που κυκλοφορούν στην αγορά. Πολλές φορές τον επιρεάζει στη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 Ε_3.Αλ3Ε(ε) ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ / ΕΠΙΛΟΓΗΣ Ηµεροµηνία: Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

Επιλεγµένη βιβλιογραφία 70. Εργασία 1 45

Επιλεγµένη βιβλιογραφία 70. Εργασία 1 45 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 9 Πρόλογος 11 1.1 Εισαγωγή 11 1.2 Ορισµός και πεδίο της Οικονοµικής 12 1.3 Η Οικονοµική ως επιστήµη 14 1.4 Οικονοµικές έννοιες 19 1.5 Στενότητα και επιλογή: το µοντέλο

Διαβάστε περισσότερα