ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ Ι.Κ.Ε. Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Μονάδας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από βιομάζα, ισχύος 0,998 MW.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ Ι.Κ.Ε. Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Μονάδας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από βιομάζα, ισχύος 0,998 MW."

Transcript

1 ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ Ι.Κ.Ε. Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Μονάδας Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από βιομάζα, ισχύος 0,998 MW. Δ.Δ. Σαρακήνας, Δ. Καλαμπάκας, Π.Ε. Τρικάλων Π Ρ Ο Ε Τ ΟΙΜ Α Σ Ι Α Ι π π ο κ ρ ά τ ο υ ς 3, Τ ρ ί κ α λ α Τ : F : i n f v i s i o n t a s k. g r 1

2 Πίν ακας Περιεχομέν ω ν 1. Εισαγωγή Αντικείμενο μελέτης Στοιχεία του έργου Κατάταξη του έργου 6 2. Μη Τεχνική Περίληψη 9 3. Συνοπτική περιγραφή στόχος, σημασία, αναγκαιότητα οικονομικά στοιχεία του έργου συσχέτισή του με άλλα έργα Γεωγραφική θέση και Διοικητική υπαγωγή του έργου Συνοπτική περιγραφή του έργου Στόχος σημασία και αναγκαιότητα του έργου Ιστορική εξέλιξη του έργου Οικονομικά στοιχεία του έργου Συσχέτιση του έργου με άλλα έργα και δραστηριότητες Αναλυτική περιγραφή του έργου ΑΠΕ Γενικά στοιχεία τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου Περιγραφή εγκαταστάσεων Μηχανολογικός εξοπλισμός Περιγραφή κατασκευής του έργου Περιγραφή λειτουργίας του έργου Πρώτες ύλες 24 Παραλαβή και αποθήκευση πρώτων υλών 27 Επεξεργασία πρώτων υλών 28 Βιολογική αποικοδόμηση μίγματος 29 Σύστημα ρύθμισης θερμοκρασίας 29 Σύστημα παστερίωσης υδαρούς κοπριάς 29 Περιγραφή της τεχνολογίας της αναερόβιας χώνευσης 30 Χώνευση και παραγωγή βιοαερίου 32 Δεξαμενή χώνευσης βιοϊλύος 33 Σύστημα διαχωρισμού φάσεων βιοϊλύος (υγρή στερεά) 34 Συλλογή επεξεργασία και χρήση βιοαερίου 36 Εκμετάλλευση βιοαερίου 37 Πυρσός έκτακτης ανάγκης 38 Ηλεκτρολογικό σύστημα και μονάδα ελέγχου 39 Δεξαμενές αποθήκευσης υγρού λιπάσματος 39 2

3 Σύνδεση με δίκτυο ΔΕΗ Χρήση νερού Παραγωγή ενέργειας Ανώμαλες και επικίνδυνες καταστάσεις Εναλλακτικές Λύσεις Κατάσταση Περιβάλλοντος 47 6.A Περιοχή μελέτης 47 6.B Μη βιοτικά χαρακτηριστικά 47 6.B.1. Κλιματολογικά και βιοκλιματικά χαρακτηριστικά 47 6.B.2. Μορφολογικά και τοπιολογικά χαρακτηριστικά 50 6.B.3. Γεωλογία, τεκτονικά και εδαφολογικά χαρακτηριστικά 50 6.B.4. Σεισμικότητα 52 6.Γ Φυσικό περιβάλλον 53 6.Γ.1. Γενικά στοιχεία 53 6.Γ.2. Ειδικές φυσικές περιοχές 53 6.Γ.3. Περιγραφή του φυσικού περιβάλλοντος της περιοχής μελέτης 53 6.Δ Ανθρωπογενές περιβάλλον 60 6.Δ.1. Χωροταξικός σχεδιασμός Χρήσεις γης 60 6.Δ.2. Δομημένο περιβάλλον 61 6.Δ.3. Ιστορικό και πολιτιστικό περιβάλλον 61 6.Δ.4. Κοινωνικό οικονομικό περιβάλλον 61 6.Δ.5. Τεχνικές υποδομές 62 6.Δ.6. Ανθρωπογενείς πιέσεις στο περιβάλλον 62 6.Δ.7. Ατμοσφαιρικό περιβάλλον 62 6.Δ.8. Ακουστικό περιβάλλον δονήσεις ακτινοβολίες 62 6.Δ.9. Επιφανειακά και υπόγεια νερά 63 6.Δ.10. Τάσεις εξέλιξης του περιβάλλοντος Μηδενική λύση 63 6.Δ.11. Ειδικό πλαίσιο χωροταξικού σχεδιασμού και αειφόρου ανάπτυξης Εκτίμηση και αξιολόγηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων Μη βιοτικά χαρακτηριστικά Κλιματολογικά και βιοκλιματικά χαρακτηριστικά Μορφολογικά και τοπιολογικά χαρακτηριστικά Εδαφολογικά, Γεωλογικά και τεκτονικά χαρακτηριστικά Φυσικό περιβάλλον Ανθρωπογενές περιβάλλον Χρήσεις γης Δομημένο περιβάλλον 74 3

4 Ιστορικό και πολιτιστικό περιβάλλον Κοινωνικό - οικονομικό περιβάλλον Τεχνικές υποδομές Ατμοσφαιρικό περιβάλλον Ακουστικό περιβάλλον, δονήσεις, ακτινοβολίες Επιφανειακά και υπόγεια νερά Συνοπτική παρουσίαση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε μορφή μήτρας Αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων - προτεινόμενοι περιβαλλοντικοί όροι Αντιμετώπιση των επιπτώσεων στον αέρα και στον θόρυβο Αντιμετώπιση επιπτώσεων τυχόν υγρών αποβλήτων Αντιμετώπιση επιπτώσεων των στερεών αποβλήτων Αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων Περιβαλλοντικοί όροι κατά τη φάση κατασκευής και εγκατάστασης Περιβαλλοντικοί όροι κατά την λειτουργία Πέρας λειτουργίας έργου και αποκατάσταση Δυσκολίες που ανέκυψαν κατά την εκπόνηση της μελέτης 87 Βιβλιογραφία 88 Π α ρ α ρ τ ή μ ατα Παράρτημα 1: Παράρτημα 2: Παράρτημα 3: Παράρτημα 4: Παράρτημα 5: Παράρτημα 6: Εγκρίσεις Γνωμοδοτήσεις Υπηρεσιών και Φορέων Φωτογραφική τεκμηρίωση του έργου Καταστατικό ίδρυσης εταιρείας Συμφωνητικό μίσθωσης οικοπέδου Πτυχίο μελετητή Σχεδιαγράμματα Χάρτες 4

5 1. Εισαγωγή 1.1 Αντικείμενο μελέτης Η παρούσα είναι η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου «Μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αξιοποίηση βιομάζας, ισχύος 0,998 MW el, της εταιρίας ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ ΙΚΕ, η οποία θα εγκατασταθεί σε αγροτεμάχιο της περιοχής Σαρακήνας του Δήμου Καλαμπάκας της Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων. Η θέση εγκατάστασης εντοπίζεται στη Δ.Κ. Σαρακήνας της Δ.Ε. Βασιλικής του Δήμου Καλαμπάκας της Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων. Η θέση της εγκατάστασης φαίνεται στο επισυναπτόμενο τοπογραφικό διάγραμμα. Σκοπός του συγκεκριμένου έργου είναι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από βιοαέριο το οποίο προέρχεται από τη ζύμωση των εισερχόμενων οργανικών αποβλήτων με χρήση μηχανών εσωτερικής καύσης και η αποκλειστική της πώληση προς τη Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού Α.Ε., σύμφωνα με την υφιστάμενη νομοθεσία που ισχύει για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Ως υποπροϊόν της κύριας παραγωγικής διαδικασίας θα παράγεται θερμική ενέργεια και οργανικό λίπασμα. Το (χωνεμένο) υπόλειμμα που θα παράγεται από την αναερόβια χώνευση των οργανικών αποβλήτων θα πωλείται ως εδαφοβελτιωτικό, μετά από κατάλληλη επεξεργασία και έλεγχο της ποιότητας του. Ένα μέρος της παραγόμενης θερμικής ενέργειας από τις μηχανές εσωτερικής καύσης θα διοχετεύεται στους αντιδραστήρες χώνευσης της μονάδας παραγωγής βιοαερίου και η περίσσεια της θερμότητας θα διοχετεύεται στην ατμόσφαιρα. Στόχος είναι η εκμετάλλευση του ενεργειακού περιεχομένου των οργανικών αποβλήτων, κατά τρόπο που συμβάλλει στο γενικότερο περιορισμό της ρύπανσης της ατμόσφαιρας, του υπεδάφους και των υδάτινων πόρων, λόγω της αντικατάστασης της παραγόμενης ενέργειας από συμβατικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής. Η υλοποίηση της συγκεκριμένης επένδυσης έχει ιδιαίτερη σημασία, τόσο για την τοπική κοινωνία, όσο και για την εθνική οικονομία. Τα οφέλη από την κατασκευή και λειτουργία της προτεινόμενης εγκατάστασης είναι πολλαπλά. Η υλοποίηση του προτεινόμενου εγχειρήματος, εκτός από την οικονομική διάσταση που βεβαίως έχει για τους επενδυτές, θα συμβάλλει εκτός των άλλων και στην ανάπτυξη της ευρύτερης περιοχής, λόγω των θέσεων εργασίας που θα δημιουργηθούν, τόσο κατά το στάδιο της υλοποίησης του έργου, όσο και κατά τη λειτουργία του. Επίσης, η συγκεκριμένη επένδυση θα συμβάλει, εκτός των άλλων, στην προσπάθεια ενίσχυσης του συστήματος παραγωγής και διαχείρισης της ηλεκτρικής ενέργειας στο διασυνδεδεμένο δίκτυο της χώρας. Συγκεκριμένα, το έργο αναμένεται να συμβάλει στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ και στην κάλυψη ενός μέρους εκ του συνόλου των ενεργειακών αναγκών της ευρύτερης περιοχής, αλλά και στη μείωση της περιβαλλοντικής πίεσης. Είναι αυτονόητο πως η εν λόγω επένδυση θα συμβάλλει στη μείωση της ενεργειακής εξάρτησης της χώρας μας, με ταυτόχρονη αξιοποίηση του τεράστιου δυναμικού της σε ΑΠΕ. 5

6 Στο σημείο αυτό, πρέπει να επισημανθεί η ιδιαίτερη σημασία της προτεινόμενης επένδυσης αναφορικά με την προσέλκυση μεγάλης κλίμακας επενδύσεων στη χώρα μας. Η προτεινόμενη μονάδα θα λειτουργεί καθ όλη τη διάρκεια του έτους, συνεισφέροντας έτσι στην εξομάλυνση των αιχμών φορτίου, στην αποφυγή black-out και στη μείωση του συνολικού κόστους της ηλεκτροπαραγωγής (δεδομένου ότι η κάλυψη αυτών των αιχμών είναι ιδιαίτερα δαπανηρή). Η επένδυση περιλαμβάνει επίσης την δημιουργία δικτύου υποδομών καθώς και την κατασκευή ειδικών εγκαταστάσεων (υπέργεια δίκτυα, υποσταθμός) για την μεταφορά και μετατροπή του ηλεκτρικού ρεύματος. Η συνολική δαπάνη για την υλοποίηση της επένδυσης ανέρχεται σε τρέχουσες τιμές σε Στοιχεία του έργου Είδος έργου: Φορέας του έργου: Μονάδα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αξιοποίηση βιομάζας 0,998 MW el. ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ ΙΚΕ ΑΦΜ ΔΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ Δ (Δ, ΣΤ ) Διεύθυνση: Μεθάνων 21, ΤΚ-18541, Πειραιάς, Ν. Αττικής. Υπεύθυνος: ΠΑΠΑΜΙΧΑΗΛ ΜΙΧΑΛΗΣ Υπεύθυνος αρμόδιος επικοινωνίας: και Δρ. Τσιτσιρίγγος Χρήστος, PhD Ιπποκράτους 3, ΤΚ Τρίκαλα. Τ: , F: , K: Κατάταξη του έργου Σύμφωνα με: 1. Τις διατάξεις του Ν.1650/86 «Για την προστασία του περιβάλλοντος» (ΦΕΚ 160Α/ ), όπως τροποποιήθηκαν και συμπληρώθηκαν μεταγενέστερα, µε το Ν.3010/02 (ΦΕΚ 91 Α / ). 2. Τις διατάξεις του Ν.4014/11 «Περιβαλλοντική αδειοδότηση έργων και δραστηριοτήτων, ρύθμιση αυθαιρέτων σε συνάρτηση µε δημιουργία περιβαλλοντικού ισοζυγίου και άλλες διατάξεις αρμοδιότητας Υπουργείου Περιβάλλοντος» (ΦΕΚ 209 Α / ). 6

7 3. Τις διατάξεις του Ν.4042/2012 (ΦΕΚ 24 Α / ) «Ποινική προστασία του περιβάλλοντος - Εναρμόνιση µε την Οδηγία 2008/99/ΕΚ - Πλαίσιο παραγωγής και διαχείρισης αποβλήτων - Εναρμόνιση µε την Οδηγία 2008/98/ΕΚ - Ρύθμιση θεμάτων Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής». 4. Τις διατάξεις της µε αριθ /5387/90 Κ.Υ.Α. «Κατάταξη έργων και δραστηριοτήτων σε κατηγορίες, περιεχόμενο Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (Μ.Π.Ε.) και λοιπές συναφείς διατάξεις, σύμφωνα µε το N.1650/86» (ΦΕΚ 678Β/ ). 5. Τα οριζόμενα στο παράρτημα ΙΙ της Κ.Υ.Α. Η.Π /2332/ «Κατάταξη δημοσίων και ιδιωτικών έργων και δραστηριοτήτων σε κατηγορίες σύμφωνα με το άρθρο 3 του Ν.1650/1986 όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 του Ν.3010/2002 Εναρμόνιση του N.1650/86 με τις οδηγίες 97/11/ΕΕ και 96/61/ΕΕ κ.α. (Α 91)». 6. Την Υ.Α. 1958/ «Κατάταξη δημοσίων έργων και δραστηριοτήτων σε κατηγορίες και υποκατηγορίες σύμφωνα µε το Άρθρο 1 παράγραφος 4 του Ν.4014/ (ΦΕΚ Α'209/2011)» (ΦΕΚ 21Β/ ). Το υπό μελέτη έργο κατατάσσεται: Στον α/α 6α & 6β της 10 ης Ομάδα της Υ.Α 1958/2012 (Φ.Ε.Κ 21/Β/ , όπως τροποποιήθηκε με την Υ.Α 20741/2012 (Φ.Ε.Κ. 1565/Β/ διότι η μεν 6α περιγράφει την ηλεκτροπαραγωγή με καύση βιοαερίου η δε 6β περιλαμβάνει την παραγωγή βιοαερίου για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Εξ αιτίας αυτής της της κατάταξης παραπεμπεται στην 4 η Ομάδα Κατηγορία 1, υποκατηγορία 2, α/α 11 «εγκαταστάσεις επεξεργασίας μη επικίνδυνων αποβλήτων προς παραγωγή βιοαερίου (εργασία R3), Q< t/έτος, όπου Q ετήσια παροχή αποβλήτων προς επεξεργασία. Πρέπει να σημειωθεί, ότι για τη νέα γραμμή διασύνδεσης του έργου με το υφιστάμενο δίκτυο της ΔΕΗ, που περνάει από τα όρια του γηπέδου εγκατάστασης δεν απαιτείται περιβαλλοντική αδειοδότηση. Συνεπώς το σύνολο του έργου κατατάσσεται στην υποκατηγορία Α2. Σύμφωνα με την ΚΥΑ με αριθ. οικ. 3137/191/Φ.15 /Β / ΦΕΚ 1048/ , Αντιστοίχηση των κατηγοριών των βιομηχανικών και βιοτεχνικών δραστηριοτήτων και των δραστηριοτήτων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με τους βαθμούς όχλησης που αναφέρονται στα πολεοδομικά διατάγματα κατατάσσεται στη Μέση όχληση α/α 102 & 303γ «σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής με χρήση βιοαερίου» 7

8 Η δομή και το περιεχόμενο της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) είναι σύμφωνο με τις προδιαγραφές που ορίζονται στο Κεφάλαιο Β' του Παραρτήματος του άρθρου 2 της ΚΥΑ /2006 (ΦΕΚ 663/Β/ ), η οποία με την επιφύλαξη του άρθρου 6 του Νόμου 3010/2002 (ΦΕΚ 91/Ν ) κατήργησε τις διατάξεις της ΚΥΑ 1726/2003 (ΦΕΚ 552/Β/ ). Για την έκδοση απόφασης Ε.Π.Ο. αρμόδια Υπηρεσία είναι αυτή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο σχεδιασμός του υπό εξέταση έργου είναι συμβατός με τις διατάξεις της ΚΥΑ 49828/2008 (ΦΕΚ 2464/Β/ ) «Έγκριση ειδικού πλαισίου χωροταξικού σχεδιασμού και αειφόρου ανάπτυξης για τις ανανεώσιμες πηγές Ενέργειας και της στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων αυτού» και του Ν. 3851/2010 (ΦΕΚ 85/Ν ) «Επιτάχυνση της ανάπτυξης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και άλλες διατάξεις σε θέματα αρμοδιότητας του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής». 8

9 2. Μη Τεχνική Περίληψη Η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων αφορά την εγκατάσταση και λειτουργία Μονάδας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αξιοποίηση βιομάζας ισχύος 0,998 MW el, της εταιρείας «ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ ΙΚΕ», πλησίον Δ.Ε. Σαρακήνας του Δήμου Καλαμπάκας. Η εξεταζόμενη μονάδα θα κατασκευαστεί σε οικόπεδο (με αριθμό αγροτεμαχίου 299), το οποίο αποτυπώνεται στο τοπογραφικό διάγραμμα το οποίο επισυνάπτεται στην παρούσα μελέτη. Το συνολικό εμβαδόν του οικοπέδου εγκατάστασης της εξεταζόμενης μονάδας είναι ,89 m 2. Το εν λόγω οικόπεδο ανήκει στη Δ.Κ. Σαρακήνας της Δ.Ε. Βασιλικής, του Δήμου Καλαμπάκας, της Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων, της Περιφέρειας Θεσσαλίας. Το ως άνω οικόπεδο έχει μισθωθεί από την εταιρεία ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ ΙΚΕ με μακροχρόνιο (25 ετών) μισθωτήριο συμβόλαιο με στόχο την κατασκευή και λειτουργία της μονάδας. Συνοπτικά, στη συγκεκριμένη μονάδα θα πραγματοποιείται παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από βιοαέριο το οποίο προέρχεται από τη ζύμωση των εισερχόμενων οργανικών αποβλήτων με χρήση μηχανών εσωτερικής καύσης και η αποκλειστική της πώληση προς τη Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού Α.Ε. Στη συνέχεια το παραγόμενο βιοαέριο θα χρησιμοποιείται ως καύσιμη ύλη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπλέον, από την παραγωγική διαδικασία της εξεταζόμενης μονάδας θα παράγεται θερμική ενέργεια καθώς και οργανικό λίπασμα υγρής και στερεάς μορφής. Η μονάδα θα επεξεργάζεται μίγμα βιομάζας με ολικά στερεά έως 15% (υγρή χώνευση), οι διαδικασίες επεξεργασίας θα είναι σύμφωνες με το υπ αριθμ. 1069/2009 υγειονομικό κανονισμό της ΕΚ. Έτσι η εν λόγω μονάδα θα μπορεί να διαχειρίζεται ζωικά προϊόντα κατηγορίας 2 και μόνο κοπριά και υπολείμματα αγροτικών καλλιεργειών. Συνοπτικά, η παραγωγική διαδικασία της μονάδας (επεξεργασία των πρώτων υλών, παραγωγή του βιοαερίου και καύσης του προς την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας) μπορεί να χωριστεί στα παρακάτω στάδια και διεργασίες: Υποδοχή, παραλαβή, προσωρινή αποθήκευση, προετοιμασία και τροφοδοσία των πρώτων υλών. Αναερόβια χώνευση των πρώτων υλών και παραγωγή βιοαερίου. Διαχείριση του βιοαερίου (καθαρισμός, έλεγχος ποιότητας και προσωρινή αποθήκευση). Αξιοποίηση του παραγόμενου βιοαερίου (καύση του και παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας). 9

10 Αποθήκευση του χωνεμένου υπολείμματος. Επεξεργασία του χωνεμένου υπολείμματος και παραγωγή εδαφοβελτιωτικού. Έλεγχος του συνόλου της διεργασίας Στην αναλυτική περιγραφή του έργου, παρουσιάζεται αναλυτικά το διάγραμμα ύλης της μονάδας. Είναι δεδομένο, ότι η λειτουργία της μονάδας θα συμβάλλει τα μέγιστα στην περιβαλλοντική διαχείριση των κοπριών των στάβλων και των αγροτικών υπολειμμάτων, ενώ μέσω της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, θα συμβάλλει απολύτως θετικά στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας. Παράλληλα, θα βοηθήσει ουσιαστικά και στην καταπολέμηση του φαινομένου της παγκόσμιας θέρμανσης του πλανήτη μας. Ο όρος παγκόσμια θέρμανση (global warming) δηλώνει μία ειδική περίπτωση κλιματικής μεταβολής και αναφέρεται στην αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της ατμόσφαιρας της γης και των ωκεανών. Ο όρος είναι εν γένει ουδέτερος ως προς τα αίτια πρόκλησης της θέρμανσης του πλανήτη, ωστόσο έχει επικρατήσει να υπονοεί την ανθρώπινη παρέμβαση. Αποδίδεται συχνά με διαφορετικό τρόπο, ως πλανητική (υπέρ) θέρμανση ή παγκόσμια αύξηση της θερμοκρασίας, ενώ άλλες φορές ταυτίζεται με το φαινόμενο του θερμοκηπίου που αποτελεί έναν μηχανισμό παγκόσμιας θέρμανσης. Η επίσημη επιστημονική θέση πάνω στις κλιματικές μεταβολές, όπως αυτή εκφράζεται από την Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος (Intergovernmental Panel on Climate Change, IPCC) του ΟΗΕ, είναι πως η μέση θερμοκρασία του πλανήτη έχει αυξηθεί 0.6 ± 0.2 C από τα τέλη του 19 ου αιώνα και πως η αύξηση αυτή οφείλεται σημαντικά στην ανθρώπινη δραστηριότητα των τελευταίων 50 ετών. Σχετικά με τις κλιματικές μεταβολές που αναμένονται μελλοντικά, επικρατεί ένα σημαντικό ποσοστό αβεβαιότητας σε επίπεδο επιστημονικών προβλέψεων, ενώ το θέμα αποτελεί επιπλέον ένα αμφιλεγόμενο πολιτικό ζήτημα, που σχετίζεται με την ανάγκη λήψης πολιτικών μέτρων αντιμετώπισης του προβλήματος της παγκόσμιας θέρμανσης, εκ μέρους των κυβερνήσεων. Σύμφωνα με επιστημονικές έρευνες της IPCC, η θερμοκρασία της Γης ενδέχεται να αυξηθεί κατά C εντός της χρονικής περιόδου 1990 και Οι συνέπειες μίας τέτοιας ενδεχόμενης αύξησης, επεκτείνονται και σε άλλου είδους μεταβολές, όπως αύξηση της στάθμης των θαλασσών ή δημιουργία ακραίων καιρικών φαινομένων όπως πλημμύρες, τυφώνες ή εξαφάνιση βιολογικών ειδών. Αν και το φαινόμενο της παγκόσμιας θέρμανσης αναμένεται να αυξήσει την ένταση και την συχνότητα τέτοιων μεταβολών, θεωρείται δύσκολο να συνδεθεί κάθε μεμονωμένο γεγονός ως άμεσο αποτέλεσμα της. 10

11 Οι κλιματολογικές παράμετροι μεταβάλλονται τόσο μέσα από φυσικές «εσωτερικές» διαδικασίες όσο και από εξωτερικές παρεμβάσεις, ανθρώπινες ή μη (όπως η ηλιακή δραστηριότητα ή η έκλυση αερίων του θερμοκηπίου από ηφαίστεια). Ο εμπλουτισμός της ατμόσφαιρας με αέρια όπως το διοξείδιο του άνθρακα (CO 2 ) ή το μεθάνιο (CH 4 ), έχουν ως αποτέλεσμα την θέρμανση του πλανήτη, εφόσον δεν συνοδεύονται από άλλες μεταβολές στην ατμόσφαιρα. Το αποκαλούμενο και φυσικό φαινόμενο του θερμοκηπίου, ευθύνεται εξ' άλλου για μία αύξηση της θερμοκρασίας της Γης περίπου 30 C, γεγονός που την καθιστά και κατοικήσιμη. Ανθρωπογενείς δραστηριότητες συντελούν στην αύξηση της συγκέντρωσης των αερίων των κατώτερων στρωμάτων της ατμόσφαιρας (διοξείδιο του άνθρακα, υδρατμοί, χλωροφθοράνθρακες, όζον κλπ.), συνεισφέροντας με 450 εκατομμύρια τόνους μεθανίου κάθε χρόνο. Οι συγκεντρώσεις σε διοξείδιο του άνθρακα και μεθάνιο έχουν αυξηθεί από το 1750 κατά 31% και 149% αντίστοιχα, ενώ βρίσκονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών. Εκτιμάται ότι τα τρία τέταρτα της ανθρωπογενούς παραγωγής διοξειδίου του άνθρακα, οφείλεται σε χρήση ορυκτών καυσίμων, ενώ το υπόλοιπο μέρος προέρχεται από αλλαγές που συντελούνται στο έδαφος, κυρίως μέσω της αποδάσωσης. Οι προβλεπόμενες συνέπειες της παγκόσμιας θέρμανσης ποικίλουν και αφορούν στο περιβάλλον καθώς και την ίδια την ανθρώπινη ζωή. Στις κυριότερες από αυτές συγκαταλέγονται η αύξηση της στάθμης των θαλασσών καθώς και διαφορετικά ακραία καιρικά φαινόμενα. Η εκτίμηση των επιπτώσεων της συγκέντρωσης των αερίων θερμοκηπίου στην γενικότερη οικολογική ισορροπία, αποτελεί πεδίο επιστημονικής αντιπαράθεσης καθώς υπάρχουν πολλές διαφορετικές παράμετροι που αλληλεπιδρούν και πολλά στοιχεία που πρέπει να συνεκτιμηθούν. Η παγκόσμια θέρμανση μπορεί να συμβάλλει στην αλλαγή του κλίματος της Γης μετακινώντας τις ζώνες βροχοπτώσεως, από τον ισημερινό προς τον βορρά και ερημοποιώντας το κάτω τμήμα της εύκρατης ζώνης. Αυτό συνεπάγεται αλλαγές στους διάφορους τύπους βλάστησης τόσο στις γεωργικές όσο και στις δασικές εκτάσεις. Αναμένονται επιπλέον συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως κύματα θερμότητας και ξηρασίες ή έντονες βροχοπτώσεις ανάλογα με την περιοχή. Η παγκόσμια αύξηση της θερμοκρασίας μπορεί να οδηγήσει σε άνοδο της στάθμης των θαλασσών, μέσω της θερμικής διαστολής των υδάτων και την τήξη των πάγων. Μία αύξηση της θερμοκρασίας κατά 1,5 έως 4,5 C εκτιμάται πως μπορεί να οδηγήσει σε μία άνοδο της 11

12 στάθμης κατά 15 έως 95 εκατοστά (IPCC 2001). Η άνοδος αυτή, μπορεί να έχει καταστρεπτικές συνέπειες, προκαλώντας πλημμύρες σε περιοχές που βρίσκονται σε χαμηλό υψόμετρο και κοντά στο επίπεδο της θάλασσας. Από το 1900 μέχρι το 2001, έχει υπολογιστεί μία ετήσια άνοδος 1-2 χιλιοστά, ενώ σύμφωνα με μετρήσεις του δορυφόρου TOPEX/Poseidon, από το 1992 μέχρι σήμερα η άνοδος είναι περίπου 3 χιλιοστά ετησίως. Σύμφωνα με μία άλλη πιθανότητα, η παγκόσμια θέρμανση ενδέχεται να επηρεάσει την ωκεάνια κυκλοφορία και ειδικότερα επιβραδύνοντας το θερμό ρεύμα του Κόλπου, ωθώντας το προς τα Νότια και προκαλώντας πτώση τις θερμοκρασίας στις περιοχές από τις οποίες διέρχεται, όπως η Δυτική Ευρώπη και η Βόρεια Αμερική. Επιπλέον, λόγω της αύξησης της συγκέντρωσης του διοξειδίου του άνθρακα, οι ωκεανοί της Γης απορροφούν μεγαλύτερο ποσοστό, γεγονός που οδηγεί στην μείωση του ph των υδάτων. Η διεθνής κοινότητα αναγνωρίζοντας τους κινδύνους από μία ενδεχόμενη κλιματική μεταβολή έχει κινητοποιηθεί προκειμένου να αντιστρέψει τις ανησυχητικές τάσεις που εμφανίζουν οι εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου σε παγκόσμιο επίπεδο. Αφετηρία αυτής της προσπάθειας αποτέλεσε η υπογραφή της Σύμβασης Πλαίσιο για την Κλιματική Μεταβολή των Ηνωμένων Εθνών (UNFCCC) από το σύνολο σχεδόν των χωρών του πλανήτη, το 1992 στο Ρίο. Τα Συμβαλλόμενα Μέρη της Σύμβασης, αναγνωρίζοντας την ανεπάρκεια των υποχρεώσεων που απέρρεαν από αυτήν, δρομολόγησαν μία διαδικασία ενδυνάμωσής της που το 1997, στο πλαίσιο της 3 ης Συνόδου τους στο Κιότο, κατέληξε στην υπογραφή του ομώνυμου Πρωτοκόλλου. Το Πρωτόκολλο του Κιότο καθορίζει για πρώτη φορά νομικά δεσμευτικούς στόχους για τις αναπτυγμένες χώρες που προβλέπουν για την περίοδο τη μείωση των εκπομπών των 6 αερίων του θερμοκηπίου (CO 2, CH 4, N2O, HFC, PFC, και SF 6 ) κατά 5% σε σχέση με τα επίπεδα του Σχήμα 1. Σχεδιάγραμμα Επίπεδα συγκέντρωσης του CO 2 τα τελευταία 1000 χρόνια (μπλε καμπύλη, άξονας τιμών αριστερά) σε σύγκριση με την διακύμανση της μέσης θερμοκρασίας (κόκκινη γραμμή, άξονας τιμών δεξιά 12

13 Εικόνα 1: Προσομοίωση της μεταβολής στους πάγους της Αρκτικής (National Oceanic and Atmospheric Administration) Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεσμεύτηκε για ποσοστό μείωσης 8%, υποχρέωση η οποία εξειδικεύθηκε για κάθε κράτος μέλος από το Συμβούλιο Υπουργών Περιβάλλοντος τον Ιούνιο του Ο διαφοροποιημένος στόχος κάθε χώρας είναι δεσμευτικός και προβλέπονται κυρώσεις για τη μη επίτευξη του, ακόμη και αν επιτευχθεί ο συνολικός στόχος της ΕΕ. Για την Ελλάδα ο στόχος του Κιότο προβλέπει αύξηση των εκπομπών των 6 αερίων του θερμοκηπίου μέχρι την περίοδο κατά 25% σε σχέση με τα επίπεδα του 1990 (έτος αναφοράς για τα αέρια HFC, PFC και SF 6, είναι το 1995). Αν και αυξητικός, σε αντίθεση με την πλειονότητα των κρατών μελών που υποχρεούνται σε μειώσεις, ο στόχος αυτός δεν είναι εύκολο να επιτευχθεί δεδομένου ότι η αυθόρμητη τάση των εκπομπών οδηγεί περίπου σε διπλάσιο ποσοστό αύξησης. 13

14 3. Συνοπτική περιγραφή στόχος, σημασία, αναγκαιότητα και οικονομικά στοιχεία του έργου συσχέτιση με άλλα έργα 3.1 Γεωγραφική θέση και Διοικητική υπαγωγή του έργου Η θέση εγκατάστασης του έργου ανήκει διοικητικά στη Δ.Κ. Σαρακήνας της Δ.Ε. Βασιλικής του Δήμου Καλαμπάκας, Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων, Περιφέρειας Θεσσαλίας. Το οικόπεδο εγκατάστασης απέχει τις κάτωθι αποστάσεις από τους κοντινότερους οικισμούς: 1095μ από το όριο του οικισμού Περιστέρας. 3471μ από το όριο του οικισμού Βασιλικής. 1172μ από το όριο του οικισμού Σαρακήνας. Στο επισυναπτόμενο τοπογραφικό διάγραμμα φαίνονται όλες οι απαραίτητες πληροφορίες για το χώρο εγκατάστασης. Η πρόσβαση στο χώρο της μονάδας εξασφαλίζεται μέσω υφιστάμενου αγροτικού δρόμου. Η ευρύτερη του έργου περιοχή καλύπτεται από γεωργικές καλλιέργειες, υπάρχουν δύο κτηνοτροφικές μονάδες (αγελάδες), σε απόσταση 280μ η μία στα 450μ η άλλη, ενώ μία βιοτεχνία παραγωγής τουρσιών βρίσκεται σε απόσταση 1818μ. Τέλος υπάρχει και μια εγκατάσταση φωτοβολταϊκού πάρκου σε απόσταση 505μ. Επιπλέον χαρακτηριστικά της θέσης εγκατάστασης, φαίνονται στη φωτογραφική τεκμηρίωση του έργου. 3.2 Συνοπτική περιγραφή του έργου Η μονάδα θα εφοδιάζεται με οργανικά υπολείμματα από τις σταβλικές εγκαταστάσεις της περιοχής, καθώς και από τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις, όπου με τη μέθοδο της αναερόβιας ζύμωσης θα παράγει βιοαέριο. Στη συνέχεια το παραγόμενο βιοαέριο θα χρησιμοποιείται ως καύσιμο στις μηχανές εσωτερικής καύσης της μονάδας για τη παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας. Το µέσο σενάριο τροφοδοσίας ανά κατηγορία σε υπόστρωμα Α ύλες και οι μέσες ετήσιες τιμές είναι οι ακόλουθες: Α ύλη - Υπόστρωµα Ποσότητα (tn/έτος) Κοπριά βοοειδών Ενσίρωµα καλαµποκιού Σύνολο

15 Θα εγκατασταθούν δυο ξεχωριστές γραμμές για τη τροφοδοσία του υποστρώματος στη διαδικασία, και πιο συγκεκριμένα: Η πρώτη γραμμή θα τροφοδοτεί τους αντιδραστήρες µε στερεό υπόστρωμα, ενσιρώματος καλαμποκιού, το οποίο θα μεταφέρεται εντός των αντιδραστήρα µέσω ενός «τροφοδότη στερεών» (solid feeder). Η δεύτερη γραμμή θα χρησιμοποιηθεί για την μεταφορά του υγρού υποστρώματος, υδαρούς κοπριάς. Η πρώτη ύλη θα μεταφέρετε από τη δεξαμενή υποδοχής στον βιοαντιδραστήρα µέσω συστημάτων αντλιών αφου προηγουμένως γίνει παστερίωση της υδαρούς κοπριάς. Η υπό εξέταση μονάδα θα περιλαμβάνει τις ακόλουθες βασικές εγκαταστάσεις: Δεξαμενές - χώροι προσωρινής αποθήκευσης των πρώτων υλών, τροφοδοσία και επεξεργασία υποστρώματος (Γραµµή 1). Υποδοχή επεξεργασία υποστρώματος υδαρούς κοπριάς Δεξαμενή υποδοχής δεξαμενή με σύστημα παστερίωσης διανομή και κυκλοφορία υποστρώματος (Γραμμή 2). Μονάδες του συστήματος βιοαντιδραστήρων. Δεξαμενές µε σκεπή αποθήκευσης αερίου. Κυκλοφορία αερίου. Θέρμανση. Αποθείωση. Αποστράγγιση - διαχωριστής ζυμωμένου υποστρώματος (στερεό - υγρό). Απομάκρυνση στερεού (30% στερεό) ζυμωμένου υποστρώματος για ξήρανση. Δεξαμενές (& lagoon) αποθήκευσης υγρού ζυμωμένου υποστρώματος m3. Τα τοιχώματα και ο πυθμένας της δεξαμενής θα είναι μονωμένα και επιστρωμένα µε ειδική στεγανωτική μεμβράνη. Μονάδα συμπαραγωγής ηλεκτρικής θερμικής ενέργειας, καύση (ελέγχου) µε πυρσό. Διαχωριστήρας συμπυκνώματος / φρεάτιο συμπυκνώματος. Θερμοκήπια ξήρανσης - περαιτέρω ωρίμανσης ζυμωμένου στερεού υποστρώματος. Επιπλέον η μονάδα θα περιλαμβάνει και τις ακόλουθες επιμέρους εγκαταστάσεις: Δύο κτίρια όπου θα στεγάζονται το µηχανοστάσιο και η αίθουσα ελέγχου, τα µπάνια, οι τουαλέτες και τα βεστιάρια του προσωπικού. Σύστημα ζύγισης οχημάτων φορτηγών και βυτιοφόρων καθώς και πλυντήριο οχημάτων. Χώρο ενσάκισης και αποθήκευσης του παραγόμενου στερεού εδαφοβελτιωτικού. Χώρους στάθµευσης οχηµάτων, φορτηγών και βυτιοφόρων. Έργα διασύνδεσης της εγκατάστασης µε το υφιστάμενο ηλεκτρικό δίκτυο, υποσταθμό ανύψωσης τάσης και ζεύξης με το δίκτυο καθώς και μετασχηματιστή για την κάλυψη του φορτίου ιδιοκατανάλωσης της μονάδας. 15

16 Μία σειρά από παραγόμενα προϊόντα θα είναι το αποτέλεσμα της λειτουργίας της μονάδας. Πιο συγκεκριμένα, με την λειτουργία της μονάδας σε πλήρη ισχύ θα παράγονται: Ενέργεια από την αξιοποίηση του βιοαερίου. Η αναμενόμενη μέση ετήσια παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας υπολογίζεται σε 8.143,68 kwh. Στερεό εδαφοβελτιωτικό μετά από την αναερόβια χώνευση των οργανικών αποβλήτων και την περαιτέρω ξήρανση-ωρίµανσή τους (µετακοµποστοποίηση), το οποίο θα ενσακίζεται προς πώληση. Αναμενόμενη ετήσια παραγωγή στερεού εδαφοβελτιωτικού περίπου tn. Υγρό λίπασμα (οργανικό υγρό) προς διάθεση στις παρακείμενες εκτάσεις και καλλιέργειες. Η αναμενόμενη ετήσια παραγωγή υγρού λιπάσματος είναι tn περίπου και η απαιτούμενη διαθέσιμη έκταση για τη διάθεση αυτού θα ανέρχεται σε τουλάχιστον στέμματα. 3.3 Στόχος σημασία και αναγκαιότητα του έργου Η υπό μελέτη μονάδα συγκαταλέγεται στις ΑΠΕ, μιας και χρησιμοποιεί ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (βιομάζα) για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Η κατασκευή του έργου συμβάλλει τα μέγιστα στη προστασία του περιβάλλοντος και στην αειφόρο ανάπτυξη, αφού μέσω της επένδυσης θα παράγεται ηλεκτρική ενέργεια με μηδενικό ενεργοβόρο αποτύπωμα. Πρέπει να αναφερθεί, ότι η παραγόμενη ενέργεια που χρειάζεται ο κόσμος, είναι υπεύθυνη για τη μόλυνση του περιβάλλοντος κατά 95% σε σχέση με τους συνολικούς ρύπους που εκπέμπονται σε όλο το πλανήτη. Είναι σαφές λοιπόν, ότι καθετί που από τη μια παράγει ηλεκτρική ενέργεια και από την άλλη με μηδενικό κόστος, είναι απολύτως απαραίτητο για τη προστασία του περιβάλλοντος. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να τονιστεί το γεγονός ότι υπό εξέταση μονάδα θα επεξεργάζεται σημαντικές ποσότητες οργανικών αποβλήτων, όπως είναι οι κοπριές των ζώων. Επί του παρόντος, οι ποσότητες αυτές διατίθενται επί των πλείστων σε χώρους διαχείρισης αποβλήτων των σταβλικών εγκαταστάσεων, δημιουργώντας πολλές φορές σημαντικά προβλήματα περιβαλλοντικής ρύπανσης. Εκτιμάται ότι η μονάδα θα επεξεργάζεται 40 τόνους κοπριάς την ημέρα, γεγονός που συμβάλει στη σημαντική μείωση των αποβλήτων της ευρύτερης περιοχής του έργου. Θα προωθηθεί η ιδέα της παραγωγής ενσιρωμάτων, μέσω της συμβολαιακής γεωργίας για τη παραγωγή της απαιτούμενης ποσότητας για τη παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας, που εκτιμάται σε 48 τόνους την ημέρα. Αν αναλογιστούμε και τη δυνατότητα της δεύτερης σοδειάς στο ίδιο έτος για το παραγωγό του ενσιρώματος καλαμποκιού, αντιλαμβανόμαστε τη δυναμική που θα δώσει στους αγρότες συνεργάτες της επιχείρησης. Τέλος από τη παραγωγική διαδικασία, θα παράγεται και οργανικό λίπασμα 21,6 τόνοι την ημέρα, πολύ πλούσιο σε οργανική ύλη, με ιδιαίτερα εδαφοβελτιωτικά χαρακτηριστικά, γεγονός που θα 16

17 μειώσει τη χρήση των επιβλαβών χημικών λιπασμάτων. Η χρήση του συγκεκριμένου οργανικού λιπάσματος θα βελτιώσει σημαντικά την ποιότητα των εδαφών που θα εφαρμοστεί, μειώνοντας τις απαιτήσεις σε λίπασμα και βοηθώντας παράλληλα την γεωργική απόδοση. 3.4 Ιστορική εξέλιξη του έργου Η υπό μελέτη μονάδα θα εγκατασταθεί σε μισθωμένο αγροτεμάχιο, το υπ αριθμ. 299 του αναδασμού Σαρακήνας. Πληρεί όλες τις προϋποθέσεις για την εγκατάσταση, τόσο από θέμα χωροθέτησης, όσο και της Πολεοδομικής Νομοθεσίας. Η εταιρία ιδρύθηκε φέτος, ενώ οι ιδιοκτήτες είναι γνώστες της τεχνολογίας βιοαερίου λόγω εκτεταμένης πολύχρονης επαγγελματικής εμπειρίας. Με τη δεδομένη εμπειρία τους στο χώρο της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, εισέρχονται σε ένα κλάδο με γνώμονα πάντα τη κατασκευή ποιοτικών και φιλικών προς το περιβάλλον έργων, ενώ βέβαια θα δημιουργηθούν και νέες θέσεις εργασίας. Η συγκεκριμένη μονάδα στο πλαίσιο της τεχνικής σχεδίασής της και στα επιμέρους απαιτούμενα χαρακτηριστικά της εγκατάστασης και χωροθέτησης του έργου έχει άρτια σχεδίαση και έπειτα από μία σειρά αυτοψιών στην περιοχή εγκατάστασης, διασφαλίζει την οικονομοτεχνική βιωσιμότητα του έργου σε συνδυασμό πάντα με την προστασία του περιβάλλοντος της ευρύτερης περιοχής. 3.5 Οικονομικά στοιχεία του έργου Ο συνολικός προϋπολογισμός υλοποίησης του έργου εκτιμάται ότι θα ανέλθει στο ποσό των Στον επόμενο πίνακα παρουσιάζεται η επιμέρους ανάλυση του προϋπολογισμού του έργου. 17

18 ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΡΓΟΥ Κατηγορία Δαπάνης Κόστος ( ) Εγκαταστάσεις αποθήκευσης πρώτων υλών Εγκατάσταση εξοπλισμού ζύμωσης Εξοπλισμός εξαέρωσης με διπλή μεμβράνη αποθήκευσης φυσικού αερίου Εγκατάσταση εξοπλισμού επεξεργασίας αερίων Εγκατάσταση εξοπλισμού ασφαλείας και πυρσού καύσης Εγκατάσταση CHP (σε container) Κέντρο ελέγχου θερμότητας Μονάδα κομπόστ Βοηθητικές εγκαταστάσεις (Έλεγχος εγκατάστασης, μονάδα ξηραντηρίου, γραφεία, βοηθητικοί χώροι, εργασίες περιβάλλοντος χώρου, επεξεργασία καθαριότητας αέρα, προγραμματισμός λειτουργίας μονάδας) Εκσκαφές, Θεμελιώσεις, Μελέτες, αδειοδοτήσεις, επιβλέψεις, θέση του έργου σε λειτουργία Γενικό Σύνολο Έργου Συσχέτιση του έργου με άλλα έργα και δραστηριότητες Στην ευρύτερη περιοχή του έργου, δεν υπάρχουν δραστηριότητες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν καθοριστικά τη κατασκευή και λειτουργία της μονάδας βιομάζας, ή να επηρεαστούν από τη λειτουργία της. Αυτό ισχύει λόγω τις ιδιαιτερότητας του Ν. Τρικάλων να διαθέτει πολύ μεγάλο αριθμό κτηνοτροφικών μονάδων (600 μονάδες αδειοδοτημένες και σε πλήρη λειτουργία το Δεκέμβριο του 2013), καθώς και χιλιάδες τετραγωνικά χιλιόμετρα στρέμματα τα οποία καλλιεργούνται στο νομό και που μπορούν να διαθέσουν ικανοποιητικό αριθμό εκατοντάδων χιλιάδων τόνων ενσιρωμάτων. Σε επίπεδο Θεσσαλίας μάλιστα υπάρχουν περίπου 750 εκμεταλλεύσεις με περισσότερα από 50 βοοειδή και περίπου 250 εκμεταλλεύσεις με περισσότερους από 100 χοίρους. Έχουν κατατεθεί προτάσεις για αντίστοιχες μονάδες και από άλλους επενδυτές οι οποίες χρησιμοποιούν την ίδια τεχνολογία. Πιο συγκεκριμένα έχουν κατατεθεί στην ευρύτερη περιοχή προς αδειοδότηση τα κάτωθι έργα: 18

19 Πίνακας Έργων προς Αδειοδότηση στην Ευρύτερη Περιοχή Α/Α Ονομασία Εταιρείας Δυναμικότητα Θέση εγκατάσταση 1 ΛΗΘΑΙΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ Α.Ε. 3 MW Δ.Δ. ΚΕΦΑΛΟΒΡΥΣΟΥ 2 Δ.Α. ΒΙΟΓΚΑΖ ΚΛΑΜΠ Μ.Ι.Κ.Ε. 1 MW Δ.Δ. ΠΕΡΙΣΤΕΡΑΣ 3 ΠΡΟΠΕΡ ΕΝΕΡΤΖΥ ΚΛΑΜΠ Μ.Ι.Κ.Ε. 1 MW Δ.Δ. ΚΑΛΑΜΠΑΚΑΣ 4 ΡΕΝΕΓΚΑΣ Ι.Κ.Ε. 1 MW Δ.Δ. ΣΑΡΑΚΗΝΑΣ 5 ΒΙΟΠΛΑΝ Μ.Ι.Κ.Ε. 1 MW Δ.Δ. ΒΑΛΤΙΝΟΥ 6 GREEN GAZ Μ.Ι.Κ.Ε. 1 MW Δ.Δ. ΠΕΡΙΣΤΕΡΑΣ Ο Ν. Τρικάλων διαθέτει τετραγωνικά χιλιόμετρα στρέμματα από τα οποία 575 τετραγωνικά χιλιόμετρα καλλιεργούνται. Η μονάδα για τη λειτουργία της θα χρειαστεί να συμβολαιοποιήσει στρέμματα για να εξασφαλίσει την απαραίτητη ετήσια ποσότητα ενσιρωμάτων. Οι παραπάνω εκτάσεις είναι ικανές να απορροφήσουν το μισό και πλέον από το παραγόμενο υγρό οργανικό λίπασμα. Παρακάτω υπάρχει ενδεικτική απεικόνιση περιοχής η οποία είναι πρώτης προτεραιότητας για συμβολαιοποίηση συνεργασίας από την εταιρεία ΜΕΤΕΟΓΚΑΖ ΙΚΕ. Όπως εύκολα μπορούμε να δούμε (Κλίμακα απεικόνισης) η περιοχή που υποδεικνύετε είναι της τάξης των στρεμμάτων. Πολλαπλάσια των αναγκών της μονάδος για εξασφάλιση ενσιρωμάτων αλλά και εκτάσεων διάθεσης υγρού χωνεμένου λιπάσματος. Σχεδιάγραμμα 1 : Ενδεικτική απεικόνιση περιοχής ενδιαφέροντος συμβολαιοποίησης 19

20 4. Αναλυτική περιγραφή του έργου 4.1 Γενικά στοιχεία τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου Στη συγκεκριμένη μονάδα θα πραγματοποιείται παραγωγή βιοαερίου με τη μέθοδο της μεσοφιλικής αναερόβιας ζύμωσης μίγματος οργανικών αποβλήτων και καλλιεργειών. Η μονάδα είναι σχεδιασμένη για να επεξεργάζεται μίγμα βιομαζών με ολικά στερεά έως 15%. Η μονάδα θα έχει 24ωρη λειτουργία, ενώ υπολογίζεται πως στη μονάδα θα εργάζονται 5 άτομα Περιγραφή εγκαταστάσεων Σκοπός της προτεινόμενης επένδυσης είναι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με εκμετάλλευση του βιοαερίου που εκλύεται κατά την ζύμωση των οργανικών αποβλήτων με τα οποία τροφοδοτείται η μονάδα. Οι εισερχόμενες πρώτες ύλες της μονάδος προέρχονται από γεωργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες. Η μονάδα θα περιλαμβάνει κτιριακές εγκαταστάσεις στις οποίες θα εγκατασταθεί σύγχρονος μηχανολογικός εξοπλισμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και αποθήκευσης πρώτων υλών. Το συγκρότημα θα περιλαμβάνει μονάδα καύσης-παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος, μονάδα διαχείρισης των αποβλήτων και της θερμότητας, χώρο διοίκησης χημείου καθώς και βοηθητικούς χώρους φόρτωσης και εκφόρτωσης και αποθήκευσης πρώτων υλών και προϊόντων. Η μονάδα συνολικά περιλαμβάνει δεξαμενές υποδοχής και αποθήκευσης ενσιρώματος ενεργειακών φυτών, δεξαμενή υποδοχής υγρών οργανικών αποβλήτων, χωνευτές, συστήματα τροφοδοσίας στερεών υλών (solid feeder), συστήματα διαχωρισμού στερεού και υγρού μέρους του κυκλοφορούντος μίγματος και δεξαμενή αποθήκευσης χωνεμένου υπολείμματος. Επίσης περιλαμβάνει μηχανές συμπαραγωγής (CHP) ηλεκτρισμού και θερμότητας, οι οποίες εγκαθίσταται σε ξεχωριστά container. Τέλος η μονάδα περιλαμβάνει ξηραντήριο, σύστημα ζύγισης βυτιοφόρων, κτήριο διοίκησης και ελέγχου, χώρο στάθμευσης, πυρσούς καύσης έκτακτης ανάγκης, σύστημα πλήρωσης βυτιοφόρων με χωνεμένο υπόλειμμα, και χώρο πλυσίματος βυτιοφόρων οχημάτων στην έξοδο της. 20

21 Σχηματική απεικόνιση μιας μονάδας παραγωγής βιοαερίου Μηχανολογικός εξοπλισμός Για τη στέγαση των δραστηριοτήτων του επενδυτικού σχεδίου θα κατασκευαστούν τα παρακάτω κτίρια/εγκαταστάσεις: Υπόγεια στεγανή δεξαμενή υποδοχής τροφοδοσίας υγρών υποστρωμάτων. Υλικό: ενισχυμένο σκυρόδεμα. Ποσότητα: 1 μονάδα. Δυναμικότητα: 210 m 3 Διάμετρος: 7 m. Ύψος: 5,45 m. Θερμοκρασία Λειτουργίας: 25 o C. Διαθέτει δεξαμενή διαρροών και εκπλύσεων δυναμικότητας περίπου 3m 3. Παστερίωση Ποσότητα: 1 μονάδα. δεξαμενή παστερίωσης, χωρητικότητας: 20 m 3 ύψους: 4,0 m. Διαμέτρου: 2,5 m. 21

22 Πρωτογενής Χωνευτής (εξοπλισμός/χωνευτή). Ποσότητα: 1 μονάδες. Υλικό: Ενισχυμένο σκυρόδεμα. Διάμετρος: 24 m. Ύψος: 7,9 m. Δυναμικότητα: m 3 Θερμοκρασία Λειτουργίας: 37 o C. Αναδευτήρας: 1 μονάδες, βάθος 6 m (οπή 150 mm x 150 mm). Οροφή (αεριοφυλάκιο): 1 μονάδα. Δυναμικότητα: 900 m 3 Δευτερογενής Χωνευτής (εξοπλισμός/χωνευτή). Ποσότητα: 1 μονάδα. Υλικό: Ενισχυμένο σκυρόδεμα. Διάμετρος: 24 m. Ύψος: 7,9 m. Δυναμικότητα: m 3 Θερμοκρασία Λειτουργίας: 37 o C Κύκλωμα θέρμανσης 1 μονάδα με επιμέρους: - Σωληνώσεις θέρμανσης («δακτυλίδια») 1 μονάδα. - Θερμομόνωση: Ναι. - Αναδευτήρας: 2 μονάδες, βάθος 6m (οπή 150mm x 150mm). - Οροφή (αεριοφυλάκιο): 1 μονάδα. - Δυναμικότητα: 900 m 3 Δεξαμενή πέψης - φιλτραρίσματος υποστρώματος. Ποσότητα: 1 μονάδα. Δυναμικότητα: 350 m 3 Διάμετρος: 10 m. Διαχωρισμός Επεξεργασία Χωνεμένου υπολείμματος. Αποθήκευση Τυποποιημένου λιπάσματος. Δεξαμενές αποθήκευσης βιοϋλύος. Ποσότητα: 2 μονάδες. Συνολική Χωρητικότητα: 7000 m 3 Δυναμικότητα κάθε δεξαμενής: 3500 m 3 Διάμετρος: 24,1 m. Ύψος: 7,7 m. 22

23 Δεξαμενή αποθήκευσης βιοϋλύος. Ποσότητα: 1 μονάδες. Δεξαμενή τύπου Lagoon χωρητικότητας: 1500 m 3 (15x20), Η =5m. ΜΕΚ Ι Σταθμός Παραγωγής Ενέργειας. Ποσότητα: 1 μονάδα. Τύπος: MWM TCG 2020 Ηλεκτρική Ισχύς: 998 kw el Θερμική Ισχύς: 1007 kw th Καύσιμο: Βιοαέριο. Voltage: 400 V. Συχνότητα: 50 Hz Εξοπλισμός: Αεροσυμπιεστής, Σύστημα Ανάκτησης Θερμότητας, Σύστημα Ψύξης, Γεννήτρια. Πυρσός εκτόνωσης αερίου. Ποσότητα: 1 μονάδα. Παροχή: κατάλληλη για τη μονάδα συμπαραγωγής. Εξοπλισμός: Συστήματα ελέγχου και έναυσης, φλογοπαγίδα, βαλβίδες. Δωμάτιο Ελέγχου Διαχείρισης και πρόγραμμα ελέγχου εγκατάστασης (Κτίριο Μηχανοστασίου). Ποσότητα: 1 μονάδα. Εξοπλισμός: Η/Υ με οθόνη. Έλεγχος ποσοτήτων εισαγωγής στον πρωτογενή χωνευτή, Έλεγχος αντλιών, Έλεγχος παραγόμενου βιοαερίου, Έλεγχος θερμοκρασίας, Σύστημα ελέγχου αποθήκευσης βιοαερίου, Σύστημα ελέγχου στάθμης χωνευτών, Σύστημα ελέγχου ορθής λειτουργίας CHP, Έλεγχος βαλβίδων, Σχηματοποιημένη Παρουσίαση Μονάδας, PLC Controlers Εγκαταστάσεις Ηλεκτρολογικού Εξοπλισμού (Συνδέσεις Ελέγχου και Monitoring). Οι εγκαταστάσεις μηχανολογικού εξοπλισμού αντλίες, αναμικτήρες, συμπιεστής βιοαερίου, μονάδα αποθείωσης, θα διαθέτουν εγκατεστημένο μηχανολογικό εξοπλισμό : 276,15 kw. Η ισχύς αυτή αναλύεται για κάθε τμήμα του εξοπλισμού στον επόμενο πίνακα. 23

24 Α/Α Περιγραφή Εξοπλισμού τμχ. 1 Μηχανικοί Αναδευτήρες - Χωνευτήρα ,00 2 Μηχανικοί Αναδευτήρες Χωνευτήρα ,00 3 Μηχανικοί Αναδευτήρες Δεξαμενής ,50 4 Μηχανικοί Αναδευτήρες Δεξαμενής ,20 5 Μηχανικός Ανεμιστήρας - δεξαμενής υγρής 1 15,00 κοπριάς 6 Αντλίες αντιδραστήρων 2 1,20 7 Αντλία μηχανής συμπαραγωγής 1 1,50 8 Αντλία σταθμού φόρτωσης 3 5,80 9 Αντλία συστήματος ξήρανσης 1 1,90 10 Αντλία συστήματος θέρμανσης 1 0,95 11 Αντλία δεξαμενής αποθήκευσης 1 1 7,50 12 Αναμείκτης δεξαμενής αποθήκευσης 2 1 7,50 13 Σύστημα τροφοδοσίας στερεά ύλης ,00 14 Συμπιεστής αντλίας 1 1,50 15 Κλιματισμός χώρου συμπαραγωγής 1 2,50 16 Συμπιεστής πυρσού ασφαλείας 1 11,00 17 Αντλία σταθμού εκφόρτωσης 2 22,00 18 Διαχωριστής υγρών στερεών 1 11,10 19 Μονάδα απόρριψης θερμότητας 1 27,00 20 Σύστημα ασφαλείας μονάδας 1 18,00 Σύνολο 276,15 Εγκατεστημένη Ισχύς (kw) 4.2 Περιγραφή κατασκευής του έργου Η κατασκευή του έργου θα έχει διάρκεια 10 μήνες. Οι εργασίες για την κατασκευή της μονάδας και λειτουργίας της μονάδας εν συντομία περιλαμβάνουν: Χωματουργικά έργα, έργα περιβάλλοντος χώρου. Κατασκευή κτιρίου διοίκησης μονάδας και λοιπά έργα πολιτικού μηχανικού. Κατασκευή δεξαμενών (υπόγειων υπέργειων), αντιδραστήρων. Ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις παραλαβής βιομάζας και επεξεργασίας αυτής. Εγκατάσταση μονάδας συμπαραγωγής 0,998 MW el. Εγκατάσταση συστημάτων ισχυρών-ασθενών ρευμάτων, πυρασφάλειας και αντιεκρηκτικής προστασίας. Υδραυλικές εγκαταστάσεις. Εγκατάσταση υποσταθμού ανύψωσης και εργασίες σύνδεσης στο δίκτυο. Θέση του έργου σε λειτουργία και δοκιμαστική λειτουργία. 24

25 4.3 Περιγραφή λειτουργίας του έργου Πρώτες ύλες Όπως αναφέρθηκε η βιομάζα που θα επεξεργάζεται η μονάδα θα είναι κοπριά σταβλικών εγκαταστάσεων και ενσιρώματα αγροτικών καλλιεργειών, ως επί των πλείστων καλαμποκιού. Ο περιορισμός στην εισαγωγή της πρώτης ύλης σε κοπριά και ενσιρώματα, εξασφαλίζει τη μη εισαγωγή επικίνδυνων και ρυπογόνων οργανικών υπολειμμάτων, συνεπώς και το παραγόμενο οργανικό λίπασμα, θα είναι απόλυτα χρηστικό και ασφαλή για τον άνθρωπο, το περιβάλλον και τη καλλιέργεια που θα χρησιμοποιηθεί. Τα υποπροϊόντα που θα διαχειρίζεται η μονάδα βιοαερίου, είναι οργανικά μη επικίνδυνα απόβλητα και φαίνονται στον παρακάτω πίνακα με τους κωδικούς ΕΚΑ: ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΑ, ΚΗΠΕΥΤΙΚΗ, ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ, ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ, ΘΗΡΑ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑ, ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ απόβλητα από γεωργία, κηπευτική, υδατοκαλλιέργεια, δασοκομία, θήρα και αλιεία. 03 απόβλητα ιστών φυτών. 06 περιττώματα, ούρα και κόπρανα ζώων (συμπεριλαμβάνεται και αλλοιωμένη χορτονομή), υγρά εκροής συλλεγέντα χωριστά και επεξεργαζόμενα εκτός σημείου παραγωγής. 07 απόβλητα από δασοκομία. 25

26 Material Flow Diagram Natural cattle manure 40 t/day 92.0% wet Maize Silage 48 t/day 65.0% wet Cattle Manure Tank 210m 3 Pasterizing 20m 3 Shredder Maize Silage Storage Mixer m 3 /day 178 t/day 88 % wet Digester 2 x 3600 m 3 90 t/day Biogas with <55 % CH 4 Heat power consumption 300 kw 164 t/day 96 % wet Discharge Buffer Tank 1 x 350 m 3 Water for Technology Safety Torch Biogas Conditioning - desulphurization - dehydration Liquid / Solid Separation Decanter Solids (with 30% DM) Co-Generation Unit Max.Power 998 kw Discharge of Surplus Water 50.2 t/day 99.0% wet Digested Liquid Tank 2 x 3500 m 3 Solid bio-fertilizer output 21.6 t/day Processing El. Power Net 998 kw Heat Power Net 707 kw Lagoon 1500 m 3 Solid bio-fertilizer BigBags storage at predefined appropriate spot Διάγραμμα ροών Α' υλών 26

27 Οι ποσότητες που θα διαχειρίζεται η επιχείρηση ( τόνοι κοπριάς και τόνοι ενσιρώματος ετησίως) δεν αναμένεται να δημιουργήσουν πρόβλημα ελλείψεων, δεδομένου ότι εκ των προτέρων θα πραγματοποιούνται συμφωνίες με παραγωγούς για τις παραδοθείσες ποσότητες γεγονός που θα εξασφαλίζει την αναμενόμενη επάρκεια. Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι οι πρώτες ύλες συμμετέχουν κατά 52,8% στην διαμόρφωση του κόστους παραγωγής. Οι αγορές των πρώτων υλών θα διαμορφώνονται ανάλογα με την παραγωγική δυναμικότητα της μονάδας και συνεπώς θα παρουσιάσουν σταδιακή αύξηση κατά την πρώτη πενταετία και μέχρι την επίτευξη της μέγιστης δυναμικότητας. Σύμφωνα με την δυναμικότητα του προτεινόμενου μηχανολογικού εξοπλισμού, η επιχείρηση θα παράγει ετησίως υπό συνθήκες μέγιστης αξιοποίησης της δυναμικότητάς της, 8.143,68 MWh ηλεκτρικό ρεύμα. Η δυναμικότητα της επένδυσης θα φτάσει την μέγιστη τιμή της σε διάστημα πέντε ετών από την ολοκλήρωση της επένδυσης και θα εμφανίσει κλιμάκωση ξεκινώντας από ποσοστό 90% Παραλαβή και αποθήκευση πρώτων υλών Η μονάδα περιλαμβάνει σιλό υποδοχής και αποθήκευσης ενσιρώματος ενεργειακών φυτών, υπόγεια δεξαμενή υποδοχής υγρών οργανικών αποβλήτων, χωνευτές, συστήματα τροφοδοσίας στερεών υλών (solid feeder), συστήματα διαχωρισμού στερεού και υγρού μέρους του κυκλοφορούντος μίγματος καιδεξαμενή αποθήκευσης χωνεμένου υπολείμματος Απεικόνιση αποθήκευσης πρώτων υλών. 27

28 Τα εισερχόμενα υγρά απόβλητα από τις κτηνοτροφικές μονάδες μεταφέρονται μέσω βυτιοφόρων στην υπόγεια στεγανή δεξαμενή υποδοχής υγρών οργανικών αποβλήτων (210m 3 ). Η συγκεκριμένη όπως περιγράφεται στη (σελ. 21) και στο διάγραμμα ροών (σελ. 26) έχει επαρκή χωρητικότητα και είναι κατασκευασμένη με προδιαγραφές ώστε να διασφαλίζεται η αντοχή της σε μηχανικά φορτία και έναντι διάβρωσης, όσο και η απόλυτη στεγανότητά της προς το έδαφος. Για την τροφοδοσία των υγρών αποβλήτων από την δεξαμενή υποδοχής στη δεξαμενη παστερίωσης και στη συνέχεια στο χωνευτή χρησιμοποιείται αντλία. Η διεργασία άντλησης σταματά όταν οι υπολογισθείσες ή προκαθορισμένες ποσότητες έχουν μεταφερθεί. Εντός του χώρου παραλαβής των αποβλήτων θα γίνεται και η πλύση και η απολύμανση των οχημάτων μεταφοράς. Τα ενσιρώματα μεταφέρονται με φορτηγά στη μονάδα και αποτίθεται χύδην σε μορφή λοφίσκου εντός των ειδικών τάφρων (σιλό), οι οποίες είναι κατασκευασμένες από σκυρόδεμα σε απλή διάταξη «Π». Σκεπάζονται με φύλλα πλαστικού και θα συμπιέζονται από ελκυστήρες ώστε να αφαιρείται ο αέρας και να διατηρούνται έτσι περισσότερο χρονικό διάστημα χωρίς να σαπίζουν. Το ενσίρωμα μεταφέρεται στους τροφοδότες. Ο τροφοδότης είναι εξοπλισμένος με κινούμενο διάδρομο. Η απαιτούμενη ποσότητα τροφοδοσίας μεταφέρεται στον χωνευτή μέσω μεταφορικού ταινιόδρομου. Η διεργασία «άντλησης» ελέγχεται μέσω συστήματος ζύγισης Επεξεργασία πρώτων υλών Τα υγρά οργανικά απόβλητα μεταφέρονται στην μονάδα με βυτιοφόρο της εταιρίας λειτουργίας της μονάδος. Ομογενοποιούνται με ανάδευση μέσα στην υπόγεια δεξαμενή παραλαβής, η οποία θα επιτυγχάνεται με κατάλληλο αριθμό εμβαπτισμένων αναδευτήρων. Στη συνέχεια το ομογενοποιημένο μίγμα θα αντλείται προς την δεξαμενή παστερίωσης μέσω αντλίας με κοπτικά για τη μείωση των σωματιδίων. Το μέγεθος των σωματιδίων που θα εισέρχεται στη προκαταρκτική δεξαμενή δεν θα υπερβαίνει τα 12mm. Τα ενσιρώματα προσκομίζονται από τους παραγωγούς απευθείας στο χώρο αποθήκευσης τους και απορρίπτονται εντός των χώρων υποδοχής και αποθήκευσης. Κατά τη μεταφορά τους θα οδηγούνται με καδομεταφορέα σε συσκευή κοπής, όπου και θα μειώνεται το μέγεθός τους στα 10mm. Στη συνέχει θα μεταφέρονται σε κλειστό δοχείο ανάμιξης όπου και θα αναμιγνύονται με το υγρό κλάσμα χωνεμένης βιοϊλύος με σκοπό την επίτευξη καλύτερης 28

29 ρευστότητας του υλικού. Από το δοχείο ανάμιξης το μίγμα θα αντλείται από δοσομετρικά συστήματα με τη βοήθεια αντλίας μεταλλικής παροχής και σωλήνωσης που θα καταλήγει στη βάση του αντιδραστήρα Βιολογική αποικοδόμηση μίγματος Στη δεξαμενή υποδοχής θα ξεκινάει η βιολογική αποικοδόμηση του μίγματος των οργανικών αποβλήτων, δηλαδή θα πραγματοποιείται η μετατροπή των υδρογονανθράκων σε σάκχαρα, των λιπιδίων σε λιπαρά οξέα και των πρωτεϊνών σε αμινοξέα. Η συγκεκριμένη δεξαμενή θα είναι θερμαινόμενη και θα διαθέτει εμβαπτισμένους αναδευτήρες. Η βιοϊλύς θα αντλείται μέσω της αντλίας ιλύος και μέσω σωληνώσεων προς το σύστημα ρύθμισης θερμοκρασίας και παστερίωσης Σύστημα ρύθμισης θερμοκρασίας Το σύστημα ρύθμισης θερμοκρασίας της υδαρούς κοπριάς θα εγκατασταθεί εντός του κτιρίου ελέγχου και αντλιών. Το εν λόγω σύστημα αποτελείται από 4 σωληνωτούς εναλλάκτες ιλύος/νερού όπου θα επιτυγχάνεται: Θέρμανση της εισερχόμενης υδαρούς κοπριάς στους ο C πριν την είσοδό της στο σύστημα παστερίωσης. Ψύξη της παστεριωμένης υδαρούς κοπριάς στους ο C πριν την είσοδό της στους βιοαντιδραστήρες αναερόβιας ζύμωσης. Το σύστημα ρύθμισης θερμοκρασίας της υδαρούς κοπριάς θα εξασφαλίζει: Εξοικονόμηση ενέργειας μέσω της ανάκτησης της θερμότητας. Αποκλεισμό της επαφής της παστεριωμένης υδαρούς κοπριάς με την εισερχόμενη πρωτογενή κοπριά. Συνεχή ρύθμιση της θερμοκρασίας εντός των αναερόβιων βιοαντιδραστήρων Σύστημα παστερίωσης υδαρούς κοπριάς Το σύστημα παστερίωσης αποτελείται από χαλύβδινο κατακόρυφο δοχείο με εξωτερική μόνωση χωρητικότητας 20m 3 ύψους 4,0 m και διαμέτρου 2,5 m, το οποίο είναι συνδεδεμένο κατάλληλα με το δίκτυο σωληνώσεων της υδαρούς κοπριάς. Η παστερίωση θα πραγματοποιείται στο o C για μία ώρα σύμφωνα με τον κανονισμό ΕΚ 1774/2002, με σκοπό την καταστροφή των παθογόνων βακτηρίων (σαλμονέλα, e-coli κλπ.).. Η μονάδα παστεριώσεις/εξυγίανσης θα διαθέτει α) εγκαταστάσεις ώστε να διασφαλίζετε ότι η 29

30 θερμοκρασία των 70 C θα παραμένει σταθερή για χρονικό διάστημα μίας ώρας, β) συσκευές συνεχούς καταγραφής των παραπάνω μετρήσεων, και γ) κατάλληλο σύστημα ασφαλείας για την πρόληψη ανεπαρκούς θέρμανσης. Το σύστημα είναι έτσι σχεδιασμένο από τον κατασκευαστή ώστε αποκλείεται η ανάμειξη της παστεριωμένης υδαρούς κοπριάς και της πρωτογενούς υδαρούς κοπριάς Περιγραφή της τεχνολογίας της αναερόβιας χώνευσης Η διεργασία της Αναερόβιας Χώνευσης (ΑΧ) είναι µια αρκετά γνωστή και δοκιμασμένη τεχνολογία για την επεξεργασία των οργανικών αποβλήτων. Η ιστορία της ΑΧ χρονολογείται από το 1630 όταν επιστήμονες αντιλήφθηκαν ότι από αποσύνθεση οργανικής ύλης αναπτύσσονται καύσιμα αέρια. Το 1776 ο Α. Volta κατέληγε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ποσοτική σχέση μεταξύ του ποσού της οργανικής ύλης και του αερίου που παράγεται, συλλέγοντας αέριο σε ελώδεις περιοχές της λίμνης Κόμο στην Ιταλία. Το 1794 ο J. Dalton θα αποδείξει ότι το αέριο το οποίο παράγεται σε ελώδεις περιοχές είναι το μεθάνιο καθορίζοντας και την πυκνότητα του. Το 1808 από την ΑΧ κοπριάς αγελάδων οριστικοποιείται ότι το αέριο το οποίο παράγεται είναι το μεθάνιο. Η πρώτη εφαρμογή ΑΧ πραγματοποιήθηκε στο Exeter στην Αγγλία το 1895 και συγκεκριμένα οι λάμπες του δημοτικού φωτισμού της πόλης λειτουργούσαν από καύση βιοαερίου που προερχόταν από τα αστικά λύματα. Η χώρα µε την μεγαλύτερη παραγωγή βιοαερίου είναι η Γερµανία µε GWh / έτος και ακολουθεί η Αγγλία µε GWh / έτος. Χημική σύσταση βιοαερίου Βιοαέριο % κατ όγκο Μεθάνιο (Methane) 63,8 Διοξείδιο άνθρακος (Carbon Dioxide) 33,6 Οξυγόνο (Oxygen) 0,16 Άζωτο (Nitrogen) 2,4 Υδρογόνο (Hydrogen) 0,05 Μονοξείδιο άνθρακος (Carbon Monoxide) 0,001 Κορεσμένοι υδρογονάνθρακες (Saturated Hydrocarbons) 0,005 Ακόρεστα συστατικά (Unsaturated Compounds) 0,009 Αλογονούχα συστατικά (Halogenated Compounds) 0,

31 Υδρόθειο (Hydrogen Sulphide) 0,00002 Οργανοθειικά συστατικά (Organosulphur Compounds) 0,00001 Αλκοόλες (Alcohols) 0,00001 Άλλα (Other) 0,00005 Νερό (Water) 0,001-0,004 Πηγή: Biowaste and Biological Waste Treatment, Gareth Evans Η διεργασία της αναερόβιας χώνευσης βασίζεται στην διάσπαση της οργανικής ύλης των αποβλήτων σε κατάλληλο χωνευτή (digester), σε ειδικές συνθήκες θερμοκρασίας, ph και υποστρώματος, από ένα συνδυασμό βακτηρίων και απουσία οξυγόνου, για παραγωγή αερίου μίγματος - που ονομάζεται βιοαέριο - και του χωνευμένου υπολείμματος (digestate slurry). Η κατώτερη θερμογόνος δύναμη του βιοαερίου που παράγεται από κεντρική μονάδα είναι 23MJ/Nm 3, 6,5kWh/Nm 3, και 20,2MJ/kg, µε πυκνότητα 1,2kg/Nm 3. Πιο συγκεκριμένα η βιολογική διεργασία της διάσπασης µε ΑΧ περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια: Υδρόλυση Ζύμωση Ακετογένεση Μεθανογένεση Η υδρόλυση είναι µια ειδική κυτταρική διαδικασία κατά την οποία σύμπλοκα αδιάλυτα οργανικά πολυμερή, όπως υδατάνθρακες, κυτταρίνη, πρωτεΐνες και λίπη διασπώνται και υγροποιούνται µε τη βοήθεια εξωκυτταρικών ενζύμων, τα οποία παράγονται από υδρολυτικά βακτήρια. Οι πρωτεΐνες που υπάρχουν στα απόβλητα μετατρέπονται σε αμινοξέα, τα λίπη σε λιπαρά οξέα µε μεγάλες αλυσίδες, και οι υδατάνθρακες σε απλά σάκχαρα. Η διάρκεια της υδρόλυσης καθορίζεται κυρίως από τη διάρκεια της υδρόλυσης της κυτταρίνης, η οποία είναι η πιο αργή διαδικασία, και καθορίζεται από παραμέτρους όπως: η διαθεσιμότητα της πρώτης ύλης, η πυκνότητα του πληθυσμού των βακτηρίων, η θερμοκρασία και το ph. 31

32 Υδατάνθρακες Σάκχαρα Ανθρακικά οξέα Λίπη Πρωτεΐνες Λιπαρά οξέα Αμινοξέα Αλκοόλες Υδρογόνο Διοξείδιο άνθρακα Αμμωνία Οξεικό οξύ Οξεικό οξύ Διοξείδιο Διοξείδιο άνθρακα άνθρακα Υδρογόνο Υδρογόνο Μεθάνιο Διοξείδιο άνθρακα Υδρόλυση Ζύμωση Παραγωγή οξεικού οξέος Μεθανογένεση Bακτήρια: Clostridium Eubacterium Peptococcus Bακτήρια: Bακτήρια: Bακτήρια: Methanobacterium Desulfovibrio Methanosarcina Methanobrevibacterium Syntrophobacter Syntrophomonas Methanothrix Διαδικασία της αναερόβιας χώνευσης Στο στάδιο της ζύμωσης, τα προϊόντα της υδρόλυσης μετατρέπονται περαιτέρω, µέσω διαφόρων βακτηρίων, προς οξέα, αλκοόλες, υδρογόνο, διοξείδιο του άνθρακα και αμμωνία. Μερικά από τα προϊόντα της ζύμωσης, όπως ορισμένα πτητικά λιπαρά οξέα και αλκοόλες δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν αυτούσια στην μεθανογένεση οπότε στο στάδιο της ακετογένεσης, αυτά οξειδώνονται κυρίως σε οξικό οξύ, γαλακτικό οξύ και προπιονικό οξύ. Επίσης παράγονται ως υποπροϊόντα διοξείδιο του άνθρακα και υδρογόνο, σαν αποτέλεσµα του καταβολισμού των υδατανθράκων, µε επιπλέον δυνατότητα παραγωγής µεθανόλης και / ή άλλων απλών αλκοολών. Η αναλογία των υποπροϊόντων εξαρτάται ως ένα βαθμό από τις συνθήκες του περιβάλλοντος, αλλά κυρίως από τα συγκεκριμένα είδη βακτηρίων που υπάρχουν. Στο στάδιο της μεθανογένεσης γίνεται μετατροπή του οξικού/γαλακτικού/προπιονικού οξέος και του υδρογόνου/διοξειδίου του άνθρακος, προϊόντων του προηγούμενου σταδίου, σε μεθάνιο και διοξείδιο του άνθρακα από κατάλληλα αναερόβια βακτήρια. Από τα παραπάνω οξέα, το οξικό οξύ είναι το σημαντικότερο γιατί από αυτό παράγεται το 75% του μεθανίου. Κατά τη μετατροπή των πτητικών λιπαρών οξέων σε μεθάνιο και συναφή αέρια, οποιαδήποτε τάση για αύξηση της συγκέντρωσης των πτητικών λιπαρών οξέων (κι επομένως μείωσης του ph) μειώνεται. Με τον τρόπο αυτό, η ισορροπία μεταξύ οξέων και βάσεων ελέγχεται από φυσικούς μηχανισμούς, τουλάχιστον μερικώς, και αποφεύγεται η αναμενόμενη πιθανότητα για βιοχημική παρεμπόδιση και / ή καταστροφή του βακτηριδιακού πληθυσμού από το οξειδωτικό περιβάλλον του χωνευτή. Το στάδιο της 32

33 μεθανογένεσης επηρεάζεται από την θερμοκρασία, το οργανικό φορτίο, τον χρόνο παραμονής και την σύσταση της βιομάζας Χώνευση και παραγωγή βιοαερίου Μετά την παστερίωση, η βιοϊλύς θα αντλείται με αντλίες ιλύος μεταβλητής παροχής, μέσω του συστήματος ρύθμισης της θερμοκρασίας προς τις δεξαμενές χώνευσης. Η δεξαμενή χώνευσης είναι κατασκευασμένη από ενισχυμένο σκυρόδεμα. Μονώνεται θερμικά, εξωτερικά με ενισχυμένο πολυστιρένιο, πάχους 8-10 εκατοστών. Εξωτερικά της θερμομόνωσης καλύπτεται από χρωματιστές μεταλλικές πλάκες, πάχους 5-6 χιλιοστών. Η δεξαμενή εγκαθίσταται σε βάθος εκσκαφής 3m. Μια μεμβράνη με ειδική ανοχή σε αποδόμηση και ανθεκτική σε διάβρωση καλύπτει τα τοιχώματα του χωνευτή σε ύψος 1m από την οροφή, καθώς και ολόκληρη την οροφή. Με τον τρόπο αυτό προστατεύεται το σκυρόδεμα, από το παραγόμενο βιοαέριο. Η δεξαμενή εγκαθίσταται σε βάθος εκσκαφής 3m. Ο κάθε χωνευτής διαθέτει ειδικά σχεδιασμένη οροφή συλλογής και αποθείωσης παραγόμενου βιοαερίου όγκου ίσου με 900 m 3. Η χωρητικότητα του κάθε αντιδραστήρα είναι m 3. Στο χωνευτή είναι εγκατεστημένοι αναδευτήρες (service box), οι οποίοι χρησιμοποιούνται για την ανάμιξη του υποστρώματος ώστε να διασφαλίζεται η συνεχής και ομογενής ανάμιξη κατά τη ζύμωση. Έκαστος αντιδραστήρας θα είναι τύπου CSTR (continuous stirred tank reactor), δηλαδή συνεχούς ανάδευσης με αναδευτήρα χαμηλών στροφών. Οι αναδευτήρες μπορούν να αναδιατάσσονται για τη βελτίωση της ομογενούς φύσης του μίγματος και την αποτροπή σχηματισμού ανεπιθύμητων στρωμάτων. Οι αναδευτήρες χρησιμοποιούνται μόνο υποβρυχίως. Είναι κατασκευασμένοι από ανοξείδωτο χάλυβα, με θερμοκρασία λειτουργίας έως 70 C, κατάλληλοι για υπόστρωμα περιεκτικότητα έως 15% σε στερεά. Η παστεριωμένη κοπριά θα αναμιγνύεται με τα ενσιρώματα και θα τροφοδοτούνται απ ευθείας στους αντιδραστήρες. Το ομογενοποιημένο μίγμα θα αποκοδομείται βιολογικά με τη δράση 3 ομάδων βακτηρίων απουσία οξυγόνου, που θα προκαλούν τα 4 στάδια της αναερόβιας ζύμωσης. Η εν λόγω ζύμωση παράγει αέρια προϊόντα που συνιστούν το βιοαέριο, δηλαδή μεθάνιο (60-70%), διοξείδιο του άνθρακα (30-40%) και υδρόθειο (<1%). Η αναερόβια ζύμωση θα λαμβάνει χώρα σε μεσοφιλικές συνθήκες θερμοκρασίας o C. Η θερμοκρασία μέσα στους αντιδραστήρες θα διατηρείται με ανακυκλοφορία βιοϊλύος μέσω των εναλλακτών θερμότητας. Η διαδικασία θα ελέγχεται με αυτόματη συνεχής μέτρηση από 33

34 το κεντρικό σύστημα ελέγχου της παροχής, του φορτίου ολικών στερεών, της θερμοκρασίας και της παροχής βιοαερίου. Το βιοαέριο που παράγεται κατά τη χώνευση των παραπάνω περιγραφόμενων πρώτων υλών θα χρησιμοποιηθεί σε μια μονάδα παραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας και η παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια θα τροφοδοτεί το δίκτυο μεταφοράς. Η θερμική ενέργεια θα χρησιμοποιείται με ορθολογικό τρόπο και η μονάδα ξηραντήριου θα απορροφά όλη την παραγόμενη ποσότητά της Δεξαμενή χωνεμένης βιοϊλύος Η χωνεμένη βιοϊλύς θα αντλείται από τον πυθμένα των βιοαντιδραστήρων και θα οδηγείται προς τη δεξαμενή βιοϊλύος. Εκεί θα πραγματοποιείται συμπληρωματική αποικοδόμηση του οργανικού υλικού και παραγωγή βιοαερίου. Ο μέσος χρόνος παραμονής της βιοϊλύος στη δεξαμενή θα είναι 3 μέρες. Στη συνέχεια η βιοϊλύς θα αντλείται από τον πυθμένα της δεξαμενής με αντλία και σύστημα παγίδας βιοαερίου προς το σύστημα διαχωρισμού φάσεων χωνεμένης βιοϊλύος Σύστημα διαχωρισμού φάσεων βιοϊλύος (υγρή στερεά) Το σύστημα θα διαχωρίζει τη χωνεμένη βιοϊλύς σε στερεά φάση και σε υγρή φάση. Το παραγόμενο χωνεμένο υπόλειμμα μετά την διαδικασία διαχωρισμού θα αποθηκεύεται σε δύο δεξαμενές διαμέτρου 24,1 m και ύψους 7,7 m συνολικής χωρητικότητας 7000 m 3 και επιπλέον δεξαμενή τύπου lagoon συνολικού όγκου m 3. Όπως αναφέρεται παρακάτω το μεγαλύτερο μέρος του χωνεμένου υπολείμματος στερεού (7.884 tn/έτος) ή υγρού ( tn/έτος) θα διατίθεται ως εδαφοβελτιωτικό σε αγρούς καλλιέργειας. Το υπόλοιπο μπορεί να παραμένει αποθηκευμένο στις κυλινδρικές δεξαμενές και στη δεξαμενή τύπου lagoon με ειδικό κάλυμμα (σύμφωνα με εγκύκλιο του ΥΠΕΚΑ ) οι οποίες επαρκούν για την αποθήκευσή του για χρονικό διάστημα έως και 8 μηνών. Η στερεά φάση ποσότητας 21,6 t/ημέρα (ποσοστό ξηράς ουσίας 30%) κατόπιν κατάλληλων διεργασιών θα μετατρέπεται σε υψηλής ποιότητας οργανικό λίπασμα, απαλλαγμένο από παθογόνα βακτήρια και πλούσιο σε φώσφορο και οργανική ουσία. Περαιτέρω επεξεργασία δεύτερο στάδιο επεξεργασίας (μείωση υγρασίας) και τυποποίηση αποθήκευση σε γιγασάκους σε υπαιθριο τμήμα του οικοπέδου. Το υπόλοιπο της υγρής φάσης θα αποθηκεύεται στις δύο δεξαμενές χωνεμένου υπολείμματος συνολικής χωρητικότητας 7000 m 3 και την δεξαμενή τύπου lagoon χωρητικότητας επιπλέον 1500 m 3. Η υγρή φάση θα χρησιμοποιείται στο μεγαλύτερο μέρος 34

35 της με ανακυκλοφορία στην παραγωγική διαδικασία. Η ανακυκλοφορία στην παραγωγική διαδικασία γίνεται με σκοπό τη ρύθμιση του ποσοστού ξηράς ουσίας της πρωτογενούς βιοϊλύος κάτω του 13%. Εναλλακτικά, το υπόλοιπο της υγρής φάσης μπορεί να διατίθεται απευθείας για λίπανση καλλιεργειών, εφόσον πριν την έκδοση της άδειας λειτουργίας προσκομισθούν στην αρμόδια αρχή όλα τα απαραίτητα έγγραφα, συμφωνητικά, χάρτες εντοπισμού αγροτεμαχίων, σύμφωνα με την Υ.Α. αριθμ. Οικ /2013 (ΦΕΚ 554 Β / ). Βελτίωση σημαίνει το διαχωρισμό του στερεού κλάσματος (φυτικές ίνες) από το εξερχόμενο υλικό, χρησιμοποιώντας διαχωριστήρα κοχλία (υγρού στερεού). Ο εξευγενισμός μέσω του διαχωρισμού των στερεών έχει ως στόχο την παραγωγή υψηλότερης εμπορικής αξίας λιπάσματος. Ένα δευτερεύον όφελος, που προσθέτει στη βιωσιμότητα της διεργασίας του διαχωρισμού, είναι η αφαίρεση και η εξαγωγή της περίσσειας του φωσφόρου, η οποία βρίσκεται κυρίως στο κλάσμα των στερεών (τα φωσφορικά άλατα είναι προσκολλημένα στα στερεά σωματίδια και αφαιρούνται μερικώς με το κλάσμα των στερεών). Ο φώσφορος μπορεί να εξαχθεί με το κλάσμα των στερεών, ενώ το υπόλοιπο υγρό μέρος, που περιέχει κυρίως άζωτο, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως λίπασμα για καλλιέργειες που θέλουν περισσότερο άζωτο ή να αποτελέσει πρώτη ύλη για παραγωγή αζωτούχων οργανικών λιπασμάτων. Ως δευτερεύων προϊόν της διαδικασίας θα παράγονται ετησίως τόνοι κόμποστ σε υγρή μορφή (ξηρά ουσία 6,5-7,5%) που μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εδαφοβελτιωτικό για τις καλλιέργειες. Η σύνθεση του εδαφοβελτιωτικού σε βασικά συστατικά λίπανση είναι: N: 5 kg/tn κομπόστ, P: 0,9 kg/tn κομπόστ, K : 2,8 kg/tn κομπόστ. Για όλες τις πρώτες ύλες, το παραπροϊόν (εδαφοβελτιωτικό) και τις παραγόμενες μορφες λιπάσματος θα τηρείται μητρώο καταγραφής της ποσότητας, ποιότητας, προέλευσης και προορισμού, καθώς και στοιχείων παράδοσης σε τρίτους (ημερομηνία, ποσότητα, στοιχεία τρίτου ). Σύμφωνα με την εγκύκλιο 4 οικ του Υ.Π.Ε.Κ.Α. η μέγιστη επιτρεπόμενη ποσότητα αζώτου για διάθεση ως εδαφοβελτιωτικό υπολογίζεται στα 17 kg/στρέμμα (170 kg/ha). Με βάση το γεγονός ότι η συνολική ποσότητα αζώτου που περιέχεται στο λίπασμα (υγρό και στερεό) είναι της τάξης των Ν = 5*26200 = kg, η συνολικά απαιτούμενη έκταση για διάθεση του χωνεμένου υπολείμματος θα πρέπει να είναι περίπου kg/17 = στρέμματα. Μετά το διαχωρισμό σε υγρό και στερεό κλάσμα οι ποσότητες υγρού χωνεμένου λιπάσματος Θα είναι περίπου 18400tn/έτος, επομένως τα απαιτούμενα στρέμματα προς διάθεση του υγρού λιπάσματος υπολογίζονται σε στρέμματα περίπου. 35

36 Η διάθεση και διακίνηση των προϊόντων καταλοίπων διάσπασης προς τους τελικούς χρήστες θα πρέπει να συνοδεύονται από τα σχετικά παραστατικά και έγγραφα σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία και από τα οποία θα προκύπτουν οι ποσότητες, ο αποδέκτης και η συμμόρφωση με τα απαιτούμενα ποιοτικά χαρακτηριστικά. Αντίγραφα των σχετικών παραστατικών και εγγράφων θα πρέπει να φυλάσσονται στο χώρο της εγκατάστασης. Ο φορέας του έργου υποχρεούται στην τήρηση των αναφερόμενων στην Υ.Α. αριθμ. Οικ /2013 (ΦΕΚ 554 Β / ) «Πρόσθετες υποχρεώσεις περιβαλλοντικής αδειοδότησης μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας με χρήση βιοαερίου που προέρχεται από αναερόβια επεξεργασία βιομάζας. ΟΙ Ποσότητες της υγρής φάσης που τυχόν δεν διατεθούν για λίπανση καλλιεργειών, σύμφωνα με την Υ.Α. αριθμ. Οικ /2013 (ΦΕΚ 554 Β / ), επίσης με κατάλληλες τεχνικές διαχωρισμού και εξάτμισης μπορούν να μετατραπούν σε νερό άρδευσης. Η διάθεση του παραπάνω νερού μπορεί να γίνει κατόπιν άδειας σύμφωνα με τις διατάξεις της Κοινής Υπουργικής Απόφασης (Κ.Υ.Α.) /2011 (Φ.Ε.Κ. 345 Β/2011) Συλλογή, επεξεργασία και χρήση βιοαερίου Το βιοαέριο που θα παράγεται θα συλλέγεται στο θόλο των βιοαντιδραστήρων που θα είναι μία κατασκευή διπλής μεμβράνης ανθεκτική στο ηλιακό φως, στις επικαθήσεις και τις εξατμίσεις στον αντιδραστήρα χωρητικότητας 900 m 3 η κάθε μία. Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται η δυνατότητα ενδιάμεσης αποθήκευσης τουλάχιστον 4 ωρών μεταξύ παραγωγής και κατανάλωσης του αερίου. Από τον θόλο το βιοάεριο, αφού κατεργαστεί για την συγκράτηση του θείου και αφυγρανθεί, θα τροφοδοτεί την ηλεκτρομηχανή όπου θα καίγεται και θα παράγεται ηλεκτρικό ρεύμα και θερμική ενέργεια. Κατεργασία βιοαερίου: Αποθείωση και αφύγρανση Το βιοαέριο που παράγεται στους αντιδραστήρες χώνευσης είναι κορεσμένο σε υδρατμούς (H 2 Ο) και περιέχει εκτός από μεθάνιο (CH 4 ), διοξείδιο του άνθρακα (CΟ 2 ) και υδρόθειο (H 2 S). Το υδρόθειο (H 2 S) είναι τοξικό και δε θα πρέπει να αποβάλλεται στην ατμόσφαιρα. Η αφαίρεση του υδρόθειου (H 2 S) από το βιοαέριο (αποθείωση) πραγματοποιείται με βιολογικές και χημικές διεργασίες, εσωτερικά και εξωτερικά των αντιδραστήρων. Βιολογική αποθείωση εντός των αντιδραστήρων: Το πρώτο στάδιο της αποθείωσης, η βιολογική οξείδωση, πραγματοποιείται στο εσωτερικό των αντιδραστήρων. Ο αεριοθάλαμος 36

37 του κάθε βιοαντιδραστήρα θα είναι εξοπλισμένος με ένα σύστημα βιολογικής αποθείωσης. Κατά τη διεργασία αυτή μικρές ποσότητες αέρα θα τροφοδοτούνται στον αεριοθάλαμο κάθε βιοαντιδραστήρα με ελεγχόμενο τρόπο ώστε το υδρόθειο (H 2 S) να αποικοδομηθεί από τα βακτήρια, που βρίσκονται ήδη μέσα στον αντιδραστήρα, σε στοιχειακό θείο (S). Η εξασφάλιση της απαραίτητης ποσότητας οξυγόνου γίνεται με έγχυση μιας μικρής ποσότητας αέρα (2-8%) στο ακατέργαστο βιοαέριο από το επάνω μέρος του αντιδραστήρα με τη χρήση ενός αεροσυμπιεστή. Με αυτόν τον τρόπο, το υδρόθειο (H 2 S) οξειδώνεται βιολογικά είτε σε ελεύθερο (στερεό στοιχειακό) θείο (S) είτε σε υδροδιαλυτό θειούχο οξύ (H 2 SO 3 ). Το στοιχειακό θείο (S) θα αποτίθεται στις επιφάνειες του βιοαντιδραστήρα, από όπου και θα απομακρύνεται με τα υπολείμματα της αναερόβιας ζύμωσης. Αφύγρανση: Η σχετική υγρασία του βιοαερίου μέσα στον αντιδραστήρα είναι 100%, οπότε το παραγόμενο βιοαέριο είναι κορεσμένο με υδρατμούς (Η2Ο). Για να προστατευθεί η μηχανή εσωτερικής καύσης από τη διάβρωση θα πρέπει να αφαιρεθεί η υγρασία από αυτό. Αυτό γίνεται μέσα στις σωληνώσεις που το μεταφέρουν από το αεριοφυλάκιο στη μηχανή εσωτερικής καύσης. Το νερό (Η2Ο) συμπυκνώνεται στα τοιχώματα των κεκλιμένων σωλήνων και συλλέγεται σε μια διάταξη συλλογής συμπυκνωμάτων, στο χαμηλότερο σημείο των σωληνώσεων. Για την αποτελεσματικότερη ψύξη του βιοαερίου οι σωληνώσεις είναι υπόγειες. Εκτός από τους υδρατμούς (Η2Ο), με τη συμπύκνωση τους αφαιρούνται και άλλα υδροδιαλυτά αέρια και αερολύματα. Τέλος, πραγματοποιείται και δεύτερη ξήρανση του βιοαερίου με την ψύξη του σε εναλλάκτη θερμότητας, σε θερμοκρασίες κάτω από τους 10 C. Το νερό που προκύπτει από την αφύγρανση του βιοαερίου διοχετεύεται στους αντιδραστήρες χώνευσης Εκμετάλλευση βιοαερίου Ο εξοπλισμός εκμετάλλευσης αερίου τοποθετείται στη λειτουργική μονάδα. Μία μηχανή εσωτερικής καύσης (CHP), παρατίθενται για τη λειτουργία της ως παραγωγός ηλεκτρικής ενέργειας. Η ηλεκτρική ισχύς της είναι ίση με 998kW e ενώ η θερμική της ισχύς είναι ίση με 1007kW th. Η μηχανή εσωτερικής καύσης θα είναι απευθείας συζευγμένη με σύγχρονη τριφασική γεννήτρια 400V/50Hz.Μετά την αποθείωση και την αφύγρανση του το βιοάεριο είναι κατάλληλο για καύση στη μηχανή εσωτερικής καύσης και την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας μέσω της συζευγμένης ηλεκτρογεννήτριας. Έτσι, το βιοαέριο συμπιέζεται και εισέρχεται στο θάλαμο καύσης της μηχανής, όπου αναμιγνύεται με ατμοσφαιρικό αέρα και αναφλέγεται. Τα απαέρια της καύσης διέρχονται από εναλλάκτη θερμότητας και απορρίπτονται στην ατμόσφαιρα αφού περάσουν από εξάτμιση και σιγαστήρα για τη μείωση του θορύβου. Ο σιγαστήρας των 37

38 απαερίων είναι σχεδιασμένος να είναι 8.00 m πάνω από την επιφάνεια του εδάφους ή ανάλογα με τους υπολογισμούς του ύψους της καμινάδας. Η γεννήτρια θα είναι σύγχρονη, τριφασική, οριζοντίου άξονα, αερόψυκτη, περιστρεφόμενου πεδίου, χωρίς ψήκτρες με ενσωματωμένο σύστημα διέγερσης. Επίσης, η γεννήτρια θα είναι εφοδιασμένη με τριφασικό αυτόματο ρυθμιστή τάσης και με διάταξη ρύθμισης συνημίτονου ούτως ώστε το συνφ να παραμένει σταθερό στην τιμή 1 ανεξάρτητα από τις διακυμάνσεις τάσης και φορτίου στο δίκτυο. Ένα σημαντικό ζήτημα για την ενεργειακή και την οικονομική αποδοτικότητα των εγκαταστάσεων του βιοαερίου είναι η χρήση της παραχθείσας θερμότητας. Συνήθως, ένα μέρος της θερμότητας χρησιμοποιείται για τη θέρμανση των χωνευτήρων (θερμότητα διεργασίας) και το υπόλοιπο της παραχθείσας ενέργειας μπορούν να χρησιμοποιηθούν για εξωτερικές ανάγκες. Πολλές εγκαταστάσεις βιοαερίου, σε χώρες όπως η Γερμανία, σχεδιάστηκαν αποκλειστικά για λόγους ηλεκτροπαραγωγής, χωρίς πρόβλεψη για χρήση της θερμότητας. Σήμερα, για την επίτευξη καλής οικονομίας της εγκατάστασης είναι υποχρεωτική η χρήση της θερμότητας. Οι τιμές των προϊόντων (π.χ. για το καλαμπόκι) έχουν αυξηθεί και, για πολλές εγκαταστάσεις, δεν είναι αρκετή μόνο η πώληση της ηλεκτρικής ενέργειας για την επίτευξη οικονομικής βιωσιμότητας. Οι νέες μονάδες βιοαερίου πρέπει επομένως να περιλαμβάνουν πάντα στο γενικό σχεδιασμό τη χρήση της θερμότητας. Η θερμότητα που παράγεται ανακτάται και χρησιμοποιείται κάποια μικρή ποσότητα για τη θέρμανση των χωνευτών Πυρσός έκτακτης ανάγκης Η μονάδα παραγωγής βιοαερίου είναι εξοπλισμένη με εγκατεστημένο πυρσό έκτακτης ανάγκης. Αυτός θα είναι κατάλληλος για το δυναμικό της μονάδας και θα φέρει σύστημα ελέγχου της πίεσης και θα λειτουργεί αυτόματα. Κάθε πυρσός αερίου είναι τοποθετημένος σε ασφαλή απόσταση. Οι πυρσοί έκτακτης ανάγκης χρησιμοποιούνται μόνο σε περίπτωση δυσλειτουργίας, καθώς οι περιπτώσεις διακοπής λειτουργίας των μηχανών εσωτερικής καύσης μπορούν να μειωθούν με τη λήψη κατάλληλων μέτρων λειτουργίας. 38

39 Ηλεκτρολογικό σύστημα, μονάδα ελέγχου Η λειτουργία της μονάδας θα ελέγχεται και θα ρυθμίζεται μέσω κεντρικού συστήματος ελέγχου, οι κεντρικές εγκαταστάσεις του οποίου θα βρίσκονται μέσα στο κτίριο ελέγχου της μονάδας από όπου και θα παρακολουθείται μέσω γραφικών απεικονίσεων και διαγνωστικών παραμέτρων το σύνολο του ηλεκτρολογικού συστήματος αλλά και των συστημάτων παραγωγής της μονάδας. Επίσης, στο δωμάτιο των πινάκων ελέγχου υπάρχουν οι πίνακες και ο ηλεκτρονικός υπολογιστής με την αντίστοιχη οθόνη για τη μονάδα παραγωγής βιοαερίου. Η οθόνη χρησιμοποιείται για την επιλογή του τρόπου λειτουργίας (χειροκίνητα ή αυτόματα) και της κατάστασης λειτουργίας, να δείχνει πληροφορίες και να παράγει αναφορές. Ο πίνακας ελέγχου βρίσκεται απομονωμένος μαζί με ένα σύστημα έκτακτης παύσης Δεξαμενές αποθήκευσης υγρού λιπάσματος Το χωνεμένο υπόλειμμα των πρώτων υλών (κτηνοτροφικών λυμάτων, γεωργικών υπολειμμάτων) μετά την παραγωγή του βιοαερίου θα οδηγείται μέσω συστήματος αντλιών σε δύο (2) δεξαμενές σταθεροποίησης, χωρητικότητας m 3 (διαμέτρου 24,1 m ύψους 7,7 m) η κάθε μία. Οι παραπάνω δεξαμενές θα είναι καλυμμένες με μία πολυστρωματική κατασκευή από PVC, PE και EPDM, ανθεκτική στο ηλιακό φως, στις επικαθήσεις και τις εξατμίσεις για την αποφυγή έκλυσης οσμών και της προσθήκης βρόχινου νερού. Στις παραπάνω δεξαμενές το μίγμα θα παραμείνει για διάστημα ημέρες, με σκοπό την σταθεροποίησή του και την καταστροφή των βλαβερών μικροοργανισμών. Στην συνέχεια η διάθεση του παραγόμενου κομπόστ θα μπορεί να γίνεται είτε απευθείας σε υγρή μορφή καθώς θα υπάρχει ανεξάρτητος σταθμός εκφόρτωσης όπου θα μπορεί να προσέλθει ο παραγωγός με το βυτίο του και να φορτώσει την ποσότητα κομπόστ που επιθυμεί. Εναλλακτικά θα υπάρχει εγκατεστημένος μηχανικός διαχωριστής που θα επιτρέπει τον διαχωρισμό του κομπόστ και την παραγωγή στερεού εδαφοβελτιωτικού που θα μπορεί να φορτωθεί είτε σε φορτηγό είτε σε πλατφόρμα ενώ τα υγρά θα επαναχρησιμοποιούνται στους βιοαντιδραστήρες. 39

40 Σύνδεση με δίκτυο ΔΕΗ Το δίκτυο της ΔΕΗ βρίσκεται σε πολύ κοντινή απόσταση από τον χώρο εγκατάσταση της μονάδας. Η σύνδεση της μονάδας με το δίκτυο μέσης τάσης της ΔΕΗ θα πραγματοποιηθεί με εναέρια γραμμή σύμφωνα με τις υποδείξεις της αρμόδιας υπηρεσίας της ΔΕΗ. Για το κομμάτι που θα γίνει η σύνδεση με το δίκτυο της ΔΕΗ προβλέπεται η συνεργασία με τη ΔΕΗ προκειμένου να γίνουν οι κατάλληλες ρυθμίσεις για την απρόσκοπτη λειτουργία της παραγωγής και του δικτύου. Όλες οι ρυθμίσεις παραμέτρων, δηλαδή τάσης, έντασης και συχνότητας, καθώς και οι ρυθμίσεις προστασίας, ήτοι υπερένταση φάσεων, διαρροή γης, ασυμμετρίας φάσεων θα πρέπει να γίνουν στον πίνακα προστασίας Μέσης Τάσης του υποσταθμού. Τα υπόγεια καλώδια ισχύος Μ.Τ. της κάθε σύγχρονης γεννήτριας του Σταθμού θα καταλήγουν εντός του κτιρίου ελέγχου δια μέσου καταλλήλων καναλιών διέλευσης καλωδίων τα οποία θα προβλεφθούν στο δάπεδο του κτιρίου. Τα καλώδια θα εισέρχονται σε κατάλληλους μεταλλοενδεδυμένους πίνακες (METAL ENCLOSED SWITCHGΕAR). Τα πεδία του πίνακα θα περιλαμβάνουν τριπολικές μπάρες χαλκού. Στο κτιρίου ελέγχου θα προβλεφθεί πίνακας τροφοδοσίας μετασχηματιστή Ξηρού Τύπου, ο οποίος θα χρησιμοποιείται για την τροφοδοσία των βοηθητικών κυκλωμάτων του κτιρίου ελέγχου. Ο πίνακας θα διαθέτει Διακόπτη Φορτίου και ασφάλειες ΜΤ. Από την πλευρά της ΧΤ θα υπάρχει επίσης διακόπτης φορτίου και ασφάλειες ΧΤ για την προστασία των καταναλωτών χαμηλής τάσης καθώς και για την απομόνωση του Μετασχηματιστή. Εντός του κτιρίου ελέγχου σε ειδικό χώρο θα τοποθετηθεί ο απαραίτητος ηλεκτρολογικός εξοπλισμός που θα περιλαμβάνει το συγκρότημα πινάκων ΜΤ, το Μ/Σ τροφοδοσίας των βοηθητικών καταναλώσεων, μονάδα UPS, πίνακες ΧΤ. Για την κάλυψη του φορτίου ιδιοκατανάλωσης της μονάδας προβλέπεται ένας μετασχηματιστής τάσης 20/0,4 KV, ξηρού τύπου, ισχύος 400VA Χρήση νερού Η μονάδα βιοαερίου έχει σχετικά μικρές ανάγκες σε νερό. Η μεγαλύτερη κατανάλωση νερού αφορά την αραίωση του μίγματος των αποβλήτων. Αυτή όμως επιτυγχάνεται, στο σύνολό της, με την ανακύκλωση μέρους του υγρού κλάσματος των επεξεργασμένων αποβλήτων. 40

41 Έτσι, κατά την λειτουργία της μονάδας θα καταναλώνεται νερό για τις ανάγκες υγιεινής του προσωπικού, την πλύση των χώρων, τη συμπλήρωση νερού στα κλειστά κυκλώματα νερού της παραγωγικής διαδικασίας, την άρδευση του αύλειου χώρου της μονάδας και στην παραγωγική διαδικασία. Οι μέσες ανάγκες σε νερό για το προσωπικό σε ημερήσια βάση είναι περίπου 50 lt/άτομο, έτσι για το προσωπικό της μονάδας ίσο με 5 άτομα είναι, 5x50 lt/ημέρα = 0,25 m³ /ημερα. Νερό θα χρησιμοποιείται και για το πλύσιμο του περιβάλλοντος χώρου και τμημάτων του εξοπλισμού. Για το πλύσιμο του χώρου όπου θα πραγματοποιείται η παραγωγική διαδικασία με νερό υπό πίεση υπολογίζεται ότι απαιτείται ποσότητα νερού 5 lt/m². Οπότε για το κτήριο των 300 m² θα απαιτηθεί ποσότητα νερού ίση με 300 m² x 5 lt/m²= 1,5 m³ Για την καθαριότητα του εξοπλισμού συλλογής και μεταφοράς των λυμάτων (βυτία φορτηγά) θα υπάρχει ειδικό υπόστεγο καθαρισμού. Για τον καθαρισμό των βυτίων μεταφοράς των υγρών αποβλήτων (πρώτων υλών) και του υγρού χωνεμένου υπολείμματος θα χρησιμοποιείται για την πλύση κάθε βυτίου 0,2 m³ καθαρό νερό. Άρα θα απαιτούνται ημερησίως: 2 βυτία 0,2 m³ = 0,4 m³/ημέρα. Η συνολική ποσότητα του απαιτούμενου νερού είναι 0,25 m³ + 0,4 m³ + 1,5 m³ = 2,15 m³ Ανάγκες Νερού m 3 /ημέρα Καθαρισμός χώρων 1,5 Προσωπικό 0,25 Πυρόσβεση, πότισμα περιβ. χώρου 0,4 Σύνολο 2,15 Σύνολο έτους m 3 784,75 Η μονάδα για τις ανάγκες της κατανάλωσης νερού θα χρησιμοποιεί νερό το οποίο θα προμηθεύεται από το δημοτικό δίκτυο ύδρευσης της περιοχής. 41

42 Παραγωγή ενέργειας Κύριος στόχος της εξεταζόμενης μονάδας είναι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, γεγονός που θα συμβάλει στην κάλυψη των σχετικών αναγκών της χώρας μέσω της αξιοποίησης των διαθέσιμων Α.Π.Ε. Επιπλέον, η λειτουργία της μονάδας θα συνεισφέρει στην κάλυψη των δεσμεύσεων της χώρας μας που απορρέουν από την Οδηγία 2001/77/EC «για την προαγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές στην εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας». Για την κάλυψη των διαφόρων αναγκών της μονάδας θα καταναλώνεται ηλεκτρική ενέργεια η οποία θα προέρχεται από το ηλεκτρικό δίκτυο της περιοχης (ΔΕΗ). Επιπλέον οι ανάγκες σε θερμότητα κατά τη λειτουργία της μονάδας θα καλύπτονται από την παραγωγή θερμότητας της μονάδας συμπαραγωγής.η παραγόμενη ενέργεια της μονάδας και οι καταναλώσεις της αναφέρονται παρακάτω: Η ηλεκτρική ισχύς του σταθμού θα ανέρχεται στα 0,998 MW el και η ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τη μονάδα ηλεκτροπαραγωγής εκτιμάται ότι θα είναι ίση με 8.143,68 MWh/year. Επιπλέον θα παράγεται θερμική ενέργεια ίση με 8.217,12 MWh/year. Ένα τμήμα της παραγόμενης θερμότητας θα χρησιμοποιηθεί με τη μορφή θερμού νερού για τη διατήρηση της θερμοκρασίας της ζύμωσης, και της θέρμανσης της υδαρούς κοπριάς καθώς επίσης στην επεξεργασία του χωνεμένου υπολείμματος, το δε υπόλοιπο θα διοχετευθεί στο περιβάλλον. 4.4 Ανώμαλες και επικίνδυνες καταστάσεις Η κατασκευή και η λειτουργία μιας μονάδας βιοαερίου σχετίζεται με έναν αριθμό από ζητήματα ασφάλειας που, εάν δεν ληφθούν υπ όψη, εγκυμονούν πιθανούς κινδύνους για τους ανθρώπους, τα ζώα και το περιβάλλον. Η λήψη των κατάλληλων προφυλάξεων και μέτρων ασφάλειας έχει ως σκοπό την αποφυγή οποιωνδήποτε κινδύνων και επικίνδυνων καταστάσεων και συμβάλει στην εξασφάλιση μιας ασφαλούς λειτουργίας της μονάδας. Οι πιθανοί κίνδυνοι που μπορούν να προκύψουν από τη λειτουργία της συγκεκριμένης μονάδας παρουσιάζονται στη συνέχεια. 42

43 Κίνδυνοι δηλητηρίασης και ασφυξίας: Εάν το βιοαέριο εισπνέεται σε αρκετά υψηλή συγκέντρωση μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα δηλητηρίασης ή ασφυξίας, ακόμη και στο θάνατο. Ειδικότερα η παρουσία του υδρόθειου (H 2 S) σε μη-αποθειωμένο βιοαέριο μπορεί να είναι εξαιρετικά τοξική, ακόμη και σε χαμηλές συγκεντρώσεις. Ειδικά σε κλειστούς χαμηλοτάβανους χώρους (π.χ. κελάρια, υπόγειες αίθουσες κ.λπ.) μπορεί να προκληθεί ασφυξία από την εκτόπιση του οξυγόνου από βιοαέριο. Το βιοαέριο είναι ελαφρύτερο από τον αέρα, με σχετική πυκνότητα περίπου 1,2 kg/nm³, αλλά έχει την τάση να διασπάται στα συστατικά του. Το διοξείδιο του άνθρακα, που είναι βαρύτερο (Πυκνότητα = 1,85 kg/m³) κατέρχεται στα χαμηλότερα στρώματα ενώ το μεθάνιο, που είναι ελαφρύτερο (Πυκνότητα = 0,72 kg/m³), ανέρχεται στην ατμόσφαιρα. Για τους λόγους αυτούς, σε κλειστούς χώρους πρέπει να λαμβάνονται προφυλάξεις ώστε να διασφαλίζεται ικανοποιητικός εξαερισμός. Επιπλέον, στη μονάδα θα χρησιμοποιείται εξοπλισμός ασφάλειας (π.χ. συσκευές προειδοποίησης αερίου, προστασία αναπνοής κλπ.) σε όλους τους κλειστούς χώρους. Διαφυγή αερίου και πρόληψη πυρκαγιάς και έκρηξης: Υπό ορισμένες συνθήκες, το βιοαέριο σε συνδυασμό με τον αέρα μπορεί να δημιουργήσει ένα εκρηκτικό αέριο μείγμα. Ο κίνδυνος πυρκαγιάς και έκρηξης μπορεί να συμβεί κοντά στoυς χωνευτές και τις δεξαμενές αερίου. Κατά συνέπεια, κατά τη διάρκεια της κατασκευής και λειτουργίας των μονάδων βιοαερίου πρέπει να τηρούνται συγκεκριμένα μέτρα ασφάλειας. Αν και, στις περιπτώσεις των μονάδων βιοαερίου, οι εκρήξεις συμβαίνουν μόνο κάτω από ορισμένες συνθήκες, υπάρχει πάντα ο κίνδυνος πυρκαγιάς στην περίπτωση των ανοικτών φλογών, ανάφλεξης των κυκλωμάτων των ηλεκτρικών συσκευών ή πτώσης κεραυνών. Η μονάδα είναι έτσι σχεδιασμένη ώστε να μην επιτρέπει την εισροή οξυγόνου εντός του βιοαερίου, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε εκρηκτικές καταστάσεις. Η μονάδα διαθέτει συστήματα ανίχνευσης αερίων με συναγερμό όπου περιλαμβάνεται το μεθάνιο και το υδρόθειο. Παράλληλα σημειώνεται ότι η μονάδα διαθέτει κατάλληλο σύστημα πυροπροστασίας εναρμονισμένο πλήρως με τους Ελληνικούς και διεθνείς κανονισμούς ασφαλείας. Αδυναμία αποστείρωσης των οργανικών αποβλήτων: Η μονάδα θα λειτουργεί με σύστημα αυτόματου ελέγχου που θα ρυθμίζει τη θερμοκρασία και το χρόνο διατήρησης της στα δοχεία παστερίωσης της βιοϊλύος, έτσι ώστε να επιτευχθεί η διαδικασία αποστείρωσης με βάση τις απαιτήσεις της νομοθεσίας ( ο C επί μία ώρα, σύμφωνα με τον κανονισμό 43

44 ΕΚ 1774/2002). Η μονάδα διαθέτει μετρήσεις θερμοκρασίας και ΣΑΕ, έτσι ώστε στην περίπτωση μη επίτευξης των συνθηκών το σύστημα να ανακυκλοφορεί τα απόβλητα μέχρι οι εναλλάκτες να φτάσουν στην κατάλληλη θερμοκρασία. Άλλοι κίνδυνοι: Εκτός από τους κινδύνους δηλητηρίασης και ασφυξίας, υπάρχουν και άλλοι πιθανοί κίνδυνοι σχετιζόμενοι με τις δραστηριότητες σε μία μονάδα παραγωγής βιοαερίου, που είναι οι εξής: Στις πιθανές αιτίες ατυχημάτων περιλαμβάνονται οι κίνδυνοι πτώσης από σκάλες ή μη καλυμμένες περιοχές (π.χ. χοάνες τροφοδοσίας, φρεάτια συντήρησης) ή τραυματισμού από τα κινητά μέρη της μονάδας (π.χ. αναδευτήρες). Μηχανήματα όπως οι αναδευτήρες, οι αντλίες και ο εξοπλισμός τροφοδοσίας λειτουργούν με ρεύμα υψηλής τάσης. Η μη σωστή λειτουργία αυτών ή πιθανά ελαττώματα της μονάδας ΣΗΘ μπορούν να οδηγήσουν σε μοιραίες ηλεκτροπληξίες. Επιπλέον, υπάρχουν κίνδυνοι εγκαυμάτων λόγω των συστημάτων θέρμανσης ή ψύξης των μονάδων βιοαερίου (π.χ. ψύκτες των μηχανών, θέρμανση χωνευτών, αντλίες θερμότητας). Αυτό ισχύει επίσης για τμήματα της μονάδας ΣΗΘ και για τον πυρσό αερίου. Προκειμένου να αποφευχθούν αυτοί οι τύποι ατυχημάτων, πρέπει να τοποθετηθούν ευκρινείς προειδοποιητικές σημάνσεις στα αντίστοιχα τμήματα της μονάδας και πρέπει να εκπαιδευτεί κατάλληλα το προσωπικό λειτουργίας. 44

45 5. Εν αλ λ ακτικές λ ύ σει ς Η επιλογή της ευρύτερης περιοχής για την εγκατάσταση της μονάδας, βασίστηκε στην ύπαρξη ικανού αριθμού μονάδων (κτηνοτροφικές μονάδες) οι οποίες παράγουν μεγάλες ποσότητες οργανικών αποβλήτων. Επιπλέον, η συγκεκριμένη περιοχή καλύπτεται κατά κύριο λόγω από γεωργικές καλλιέργειες, από της οποίες η μονάδα θα μπορεί να προμηθεύεται με οργανικές καλλιέργειες (ενσίρωμα καλαμποκιού, άχυρο κα). Τα ενεργειακά δεδομένα που προκύπτουν από τα συγκεκριμένα απόβλητα και τις συγκεκριμένες καλλιέργειες, αποτελούν το κύριο κριτήριο για την κατασκευή και λειτουργία μιας μονάδας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αξιοποίηση βιομάζας η οποία καθίσταται εν γένει βιώσιμη και θα συμβάλει στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας. Βασική προϋπόθεση ήταν η εκλογή μιας ευρύτερης περιοχής, που σε πρώτη φάση δεν εμπίπτει σε περιοχή προστασίας. Αφού λοιπόν οριοθετήθηκε η περιοχή αυτή, αναζητήθηκε το πιο προσφέρων αγρόκτημα για τη θέση εγκατάστασης και αφού έγινε προσέγγιση διαφόρων αγροκτημάτων της ευρύτερης περιοχής και με λόγους καθαρά οικονομίας κλίμακας, επιλέχθηκε το συγκεκριμένο, αφού το ύψος του ενοικίου καθόρισε την τελική επιλογή. Είναι δεδομένο, ότι οι μεγαλύτερες πιέσεις στο περιβάλλον, ιδιαίτερα στην ποιότητα της ατμόσφαιρας, προέρχονται από την παραγωγή και κατανάλωση ενέργειας, συνεπώς η σημασία της συμμετοχής των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή από την άποψη των περιβαλλοντικών επιπτώσεων είναι καίρια. Το γεγονός αυτό αντικατοπτρίζεται στο ότι το μέγεθος αυτό είναι ένας από τους δείκτες μέσω των οποίων αξιολογείται και η πρόοδος προς τη βιώσιμη ανάπτυξη. Στην Ελλάδα, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου εμφανίζουν σταθερά ανοδική τάση την τελευταία δεκαετία, παρακολουθώντας το ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ. Μεταξύ των 6 αερίων του θερμ οκηπίου, σημαντικότερα είναι το διοξείδιο του άνθρακα (CO 2 ) και το μεθάνιο (CH 4 ), με συνεισφορά 80% και 8% αντίστοιχα. Η παραγωγή και χρήση ενέργειας είναι η σημαντικότερη πηγή αερίων του θερμοκηπίου και ιδιαίτερα του CO 2, ενώ η διάθεση των απορριμμάτων και ο αγροτικός τομέας έχουν το μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης για την παραγωγή CH 4. Τέλος, το μερίδιο ευθύνης της βιομηχανίας εντοπίζεται στις εκπομπές CO 2 (πχ. από την παραγωγή τσιμέντου) καθώς και στις εκπομπές φθοριούχων ενώσεων. Ειδικότερα, από την ανάλυση της συνεισφοράς των τομέων ενεργειακής ζήτησης στις εκπομπές CO 2 προκύπτει το υψηλό μερίδιο ευθύνης της ηλεκτροπαραγωγής και δευτερευόντως των μεταφορών. 45

46 Πέραν αυτών η υλοποίηση του έργου θα συμβάλλει στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων της Ελλάδας σε ότι αφορά στην κάλυψη ηλεκτροπαραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ), σύμφωνα με όσα ορίζει η υπό έκδοση Οδηγία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Είναι συνεπώς φανερό ότι η επίτευξη του στόχου του Κιότο θα απαιτήσει πολύ έντονες προσπάθειες στο αμέσως προσεχές μέλλον. Οι βασικοί άξονες δράσης της Εθνικής Στρατηγικής σχετικά με την Κλιματική μεταβολή είναι, στο πλαίσιο αυτό, οι εξής (ΥΠΕΧΩΔΕ 2002: 2.4.4): Δραστική αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ, με πρώτο στόχο την αύξηση της συμμετοχής τους στην κάλυψη των αναγκών ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι το 2010 στο 20,1%, σύμφωνα και με τη σχετική κοινοτική οδηγία. Ορθολογική χρήση και εξοικονόμηση ενέργειας. Μέτρα περιορισμού άλλων αερίων του θερμοκηπίου. Θεσμικά μέτρα. Έτσι η αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή στην Ελλάδα (στόχος 20,1%) έχει εξαιρετικά υψηλή προτεραιότητα, λόγω διεθνών υποχρεώσεων της χώρας, αλλά και εθνικών στρατηγικών επιλογών συνδεόμενων με το παγκόσμιας σημασίας πρόβλημα των αερίων του θερμοκηπίου. Για την ορθή αποτίμηση της σημερινής κατάστασης, σε συνάρτηση με τους παραπάνω στόχους και άξονες δράσης, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι η συμβολή των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή μέχρι σήμερα έχει βασιστεί σχεδόν αποκλειστικά στους μεγάλους υδροηλεκτρικούς σταθμούς, ενώ οι υπόλοιπες πηγές παραμένουν περιθωριακές με μία μικρή αύξηση στα αιολικά πάρκα την τελευταία τριετία. Αν ληφθεί υπόψη ότι τα περιθώρια για την περαιτέρω αξιοποίηση υδροηλεκτρικής ενέργειας, τουλάχιστον με τη μορφή των μεγάλων μονάδων, έχουν συρρικνωθεί πλέον σημαντικά, γίνεται σαφές ότι για να υπάρξει αύξηση της χρήσης των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή απαιτείται η στροφή και σε νέες πηγές. Με βάση όλα τα στοιχεία που προαναφέρθηκαν σχετικά με τις τάσεις εξέλιξης του περιβάλλοντος, η έννοια της μηδενικής λύσης, που συνεπάγεται τη μη κατασκευή του έργου για ηλεκτροπαραγωγή και όλα τα κατ' επέκταση αρνητικά επακόλουθα που παρουσιάσθηκαν προηγουμένως. Μια τέτοια λύση αποτελεί τροχοπέδη στην ανάπτυξη των ΑΠΕ, και στην πληθώρα των πλεονεκτημάτων που προσφέρουν και στην επίτευξη των εθνικών στόχων και υποχρεώσεων. 46

47 6. Κατ ά στ α σ η π εριβάλλοντος 6.Α Περιοχή μελέτης Η εξεταζόμενη μονάδα θα κατασκευαστεί σε οικόπεδο το οποίο αποτυπώνεται στο τοπογραφικό διάγραμμα το οποίο επισυνάπτεται στην παρούσα μελέτη. Το συνολικό εμβαδόν του οικοπέδου εγκατάστασης της εξεταζόμενης μονάδας είναι ,89 m 2. Το εν λόγω οικόπεδο ανήκει στη Δ.Κ. Σαρακήνας της Δ.Ε. Βασιλικής, του Δήμου Καλαμπάκας, της Περιφερειακής Ενότητας Τρικάλων, της Περιφέρειας Θεσσαλίας. 6.Β Μη βιοτικά χαρακτηριστικά 6.Β.1 Κλιματολογικά και βιοκλιματικά χαρακτηριστικά Μετεωρολογικοί σταθμοί και παρατηρήσεις που να συνθέτουν το ακριβές κλίμα της περιοχής δεν υπάρχουν. Καταφύγαμε μετά τις παρατηρήσεις της Δ/νσης Δασών Τρικάλων, στη Δ/νση Αγροτικής Ανάπτυξης και μας δόθηκαν τα στοιχεία του σταθμού που παρακολουθούν και βρίσκεται στο Βιολογικό καθαρισμό της Καλαμπάκας. Με κάθε επιφύλαξη τα παραθέτουμε, αφού ο έλεγχος των μηχανημάτων δεν γίνεται τα τελευταία χρόνια. Τα παρατιθέμενα στοιχεία αφορούν την περίοδο

48 Σχήμα 1: Υπολογισμένα κλιματολογικά στοιχεία στην περιοχή Καλαμπάκας (μέσο ύψος βροχής σε mm και μέσες μηνιαίες θερμοκρασίες σε ο C). Σχήμα 2: Ομβροθερμικό διάγραμμα περιοχής Μέσες τιμές ταχύτητας ανέμου και κατεύθυνση ( ) Μήνας ΙΑΝ ΦΕΒ ΜΑΡ ΑΠΡ ΜΑΙ ΙΟΥΝ ΙΟΥΛ ΑΥΓ ΣΕΠ ΟΚΤ ΝΟΕ ΔΕΚ Ταχύτητα ανέμου m/sec Κατεύθυνση Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Δ-ΒΔ Πηγή: Δ/νση αγροτικής ανάπτυξης Ν. Αγροτικής Τρικάλων σταθμός Καλαμπάκα 48

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Βιο-αέριο? Το αέριο που παράγεται από την ζύµωση των οργανικών, ζωικών και φυτικών υπολειµµάτων και το οποίο µπορεί να χρησιµοποιηθεί για την

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Έργων Βιοαερίου στην Κρήτη

Ανάπτυξη Έργων Βιοαερίου στην Κρήτη Ανάπτυξη Έργων Βιοαερίου στην Κρήτη Ομιλητής: Αντώνης Πουντουράκης, MSc Μηχανικός Περιβάλλοντος Εμπορικός Διευθυντής Plasis Τεχνική - Ενεργειακή Χανιά Νοέμβριος 2015 Plasis Τεχνική-Ενεργειακή Δραστηριοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας ΑΡΓΥΡΩ ΛΑΓΟΥΔΗ Δρ. Χημικός TERRA NOVA ΕΠΕ περιβαλλοντική τεχνική συμβουλευτική ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΕΕ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργεια από Μονάδα Βιοαερίου

Ενέργεια από Μονάδα Βιοαερίου Ενέργεια από Μονάδα Βιοαερίου... Επενδυτικές Ευκαιρίες σε Μονάδες Βιοαερίου. - Βασικά στοιχεία για το Βιοαέριο - Οι Βασικές Πρώτες Ύλες για την λειτουργία μονάδας και εργοστασίου παραγωγής - Παραδείγματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο όρος βιομάζα μπορεί να δηλώσει : α) Τα υλικά ή τα υποπροϊόντα και κατάλοιπα της φυσικής, ζωικής δασικής και αλιευτικής παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.2 ΕΙΔΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΕΘΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.3 ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΥΠΑΓΩΓΗ ΕΡΓΟΥ 1.4 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΡΓΟΥ 1.5 ΦΟΡΕΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1.6 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικών & Ανανεώσιμων Καυσίμων FUELS

Εναλλακτικών & Ανανεώσιμων Καυσίμων FUELS ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΖΩΙΚΩΝ ΥΠΟΠΡΟΙOΝΤΩΝ - ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΣΕ ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ Λέκτορας,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό φορτίο και προκαλούν αυξηµένα περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας GRV Energy Solutions S.A Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας Ανανεώσιμες Πηγές Σκοπός της GRV Ενεργειακές Εφαρμογές Α.Ε. είναι η κατασκευή ενεργειακών συστημάτων που σέβονται το περιβάλλον με εκμετάλλευση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα της εργασίας είναι Η αξιοποίηση βιομάζας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΞΗΡΑΝΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΑΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΞΗΡΑΝΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΑΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΞΗΡΑΝΤΗΡΙΟ ΠΥΡΗΝΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του ιδιοκτήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ Η παρούσα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων συντάσσεται στο πλαίσιο υλοποίησης του έργου με τίτλο: «Εγκατάσταση Επεξεργασίας Απορριμμάτων και ΧΥΤΥ Σητείας» 1.2 ΕΙΔΟΣ & ΜΕΓΕΘΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα Dr. Stefan Junne Chair of Bioprocess Engineering, TU Berlin Seite 1 Γιατί βιοαέριο? Α)Είναι η μόνη Ανανεώσιμη Πηγή Ενέργειας που είναι ανεξάρτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός

ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός ΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΙΣΗ Υ ΡΕΥΣΗΣ & ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΛΑΡΙΣΑΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ ΑΠΟ ΑΣΤΙΚΑ ΛΥΜΑΤΑ Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου»

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Επιβλέπουσα καθηγήτρια: κ.τρισεύγενη Γιαννακοπούλου Ονοματεπώνυμο: Πάσχος Απόστολος Α.Μ.: 7515 Εξάμηνο: 1 ο Το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση αναερόβιων χωνευτών και αντιδραστήρων µεθανογένεσης

Βελτίωση αναερόβιων χωνευτών και αντιδραστήρων µεθανογένεσης Βελτίωση αναερόβιων χωνευτών και αντιδραστήρων µεθανογένεσης Τι είναι; BI-CHEM XP146 βιο-ενζυµατικό προϊόν σε σκόνη που περιέχει: Ένζυµα: τύποι πρωτεάσης, αµυλάσης, κυτταρινάσης και λιπάσης Αναερόβια βακτήρια

Διαβάστε περισσότερα

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ:

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: «Περιεχόμενο φακέλου για την εφαρμογή του άρθρου 7 της Κ.Υ.Α. 20488/10 (ΦΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας 4η Ενότητα: «Βιοκαύσιμα 2ης Γενιάς» Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας ΕΛ.Ε.Α.ΒΙΟΜ ΒΙΟΜΑΖΑ Η αδικημένη μορφή ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Ορισμός «Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) είναι οι μη ορυκτές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δηλαδή η αιολική, η ηλιακή και η γεωθερμική ενέργεια, η ενέργεια κυμάτων, η παλιρροϊκή ενέργεια, η υδραυλική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του ιδιοκτήτη ή επωνυμία

Διαβάστε περισσότερα

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Κεφάλαιο 04-04 σελ. 1 04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Εισαγωγή Γενικά, υπάρχουν πέντε διαφορετικές διεργασίες που μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς για να παραχθεί χρήσιμη ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

«Ενεργειακή αξιοποίηση παραπροϊόντων αγροτοβιομηχανικών δραστηριοτήτων»

«Ενεργειακή αξιοποίηση παραπροϊόντων αγροτοβιομηχανικών δραστηριοτήτων» Πανεπιστήμιο Πατρών Τμήμα Χημικών Μηχανικών Εργαστήριο Βιοχημικής Μηχανικής & Τεχνολογίας Περιβάλλοντος «Ενεργειακή αξιοποίηση παραπροϊόντων αγροτοβιομηχανικών δραστηριοτήτων» Επικ. Καθ. Μιχάλης Κορνάρος

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Παραγωγής και Αξιοποίησης του Βιοαερίου

Τεχνολογίες Παραγωγής και Αξιοποίησης του Βιοαερίου Τεχνολογίες Παραγωγής και Αξιοποίησης του Βιοαερίου Λευτέρης Γιακουμέλος (Φυσικός) Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας (ΚΑΠΕ) Τμήμα Εκπαίδευσης 1 Περιεχόμενα Τεχνολογίες αξιοποίησης του

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/)

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Το ελληνικό κράτος το 1994 με τον Ν.2244 (ΦΕΚ.Α 168) κάνει το πρώτο βήμα για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτους εκτός της

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 1 Περιεχόµενα 1 Το πρόβληµα 2 Η αναγνώριση 3 4 Ο στόχος Η λύση 5 Η ασφάλιση 2 Το πρόβληµα Εκποµπές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε.

ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. ΥΔΡΟΑΙΟΛΙΚΗ ΚΡΗΤΗΣ Α.Ε. EEN HELLAS S.A. (EDF( group) ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΒΡΙΔΙΚΟΥ ΣΤΑΘΜΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ, ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗΣ ΙΣΧΥΟΣ 100MW 90,1MW Αιολικά Πάρκα 100 MW Aνάστροφο Αντλησιοταμιευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ζαφείρης M.Sc.

Χρήστος Ζαφείρης M.Sc. Χρήστος Ζαφείρης M.Sc. Υπεύθυνος Δέσμης Έργων Βιοαερίου Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας 19 ο χλμ. Λεωφ. Μαραθώνα, 190 09 Πικέρμι Τηλ: 210 6603261, e-mail: czafir@cres.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΖΩΟΤΡΟΦΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή ενέργειας από οργανικά υπολείμματα τροφίμων σε συνδυασμό με ιλύ από μονάδες επεξεργασίας λυμάτων. Μ. Λοϊζίδου Καθηγήτρια Ε.Μ.Π.

Παραγωγή ενέργειας από οργανικά υπολείμματα τροφίμων σε συνδυασμό με ιλύ από μονάδες επεξεργασίας λυμάτων. Μ. Λοϊζίδου Καθηγήτρια Ε.Μ.Π. Παραγωγή ενέργειας από οργανικά υπολείμματα τροφίμων σε συνδυασμό με ιλύ από μονάδες επεξεργασίας λυμάτων Μ. Λοϊζίδου Καθηγήτρια Ε.Μ.Π. Το πρόγραμμα INTERWASTE Το INTER - WASTE είναι συγχρηματοδοτούμενο

Διαβάστε περισσότερα

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Καθ. Μαρία Λοϊζίδου email: mloiz@chemeng.ntua.gr website:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α. ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α. ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει Α. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Α.1 Στοιχεία δραστηριότητας Α.1.1

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΓΛΥΚΟΖΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΓΛΥΚΟΖΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΓΛΥΚΟΖΗΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του ιδιοκτήτη

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ν Ο Ι Κ Ο Κ Υ Ρ Ι Α Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών στερεών

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Ταυτότητας Έργου ή Δραστηριότητας για την Περιβαλλοντική Αδειοδότηση Έργων και Δραστηριοτήτων κατηγορίας Α

Στοιχεία Ταυτότητας Έργου ή Δραστηριότητας για την Περιβαλλοντική Αδειοδότηση Έργων και Δραστηριοτήτων κατηγορίας Α Τ Στοιχεία Ταυτότητας Έργου ή Δραστηριότητας για την Περιβαλλοντική Αδειοδότηση Έργων και Δραστηριοτήτων κατηγορίας Α Αρμόδια Περιβαλλοντική Αρχή Ταχ. Δ/νση: T ηλ: FAX Email * Συμπληρώνεται απο την Υπηρεσία

Διαβάστε περισσότερα

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%)

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Φυσικό αέριο Βιοαέριο Αλκάνια ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Χρησιµοποιείται ως: Καύσιµο Πρώτη ύλη στην πετροχηµική βιοµηχανία Πλεονεκτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης,

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης, ΙΕΝΕ : Ετήσιο 13ο Εθνικό Συνέδριο - «Ενέργεια & Ανάπτυξη 08» (12-13/11-Ίδρυμα Ευγενίδου) Ενεργειακές Επιθεωρήσεις σε Λεβητοστάσια και Εγκαταστάσεις Κλιματισμού Α. Ευθυμιάδης, ρ. Μηχανικός, ιπλ. Μηχ/γος-Ηλ/γος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04)

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη (ΠΕ02) Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) Β T C E J O R P Υ Ν Η Μ Α Ρ Τ ΤΕ Α Ν Α Ν Ε Ω ΣΙ Μ ΕΣ Π Η ΓΕ Σ ΕΝ Ε Ρ ΓΕ Ι Α Σ. Δ Ι Ε Ξ Δ Σ Α Π ΤΗ Ν Κ Ρ Ι ΣΗ 2 Να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΑΡΓΑΡΙΝΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΑΡΓΑΡΙΝΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΜΑΡΓΑΡΙΝΗΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κτηνοτροφικών αποβλήτων με αναερόβια χώνευση

Διαχείριση κτηνοτροφικών αποβλήτων με αναερόβια χώνευση Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών Ημερίδα LIVEWASTE, ΤΕΠΑΚ, 7 10 2014 Διαχείριση κτηνοτροφικών αποβλήτων με αναερόβια χώνευση Ανθή Χαραλάμπους Χημικός Μηχανικός, ΕΜΠ MSc στην Περιβαλλοντική Μηχανική ΜΒΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΜΥΛΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΜΥΛΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΜΥΛΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΜΥΛΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΜΥΛΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΜΥΛΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΟ αριθμ. 18 Αριθμ. Συνεδρίασης 18 η /28.09.2012 ΑΠΟΦΑΣΗ 114

ΠΡΑΚΤΙΚΟ αριθμ. 18 Αριθμ. Συνεδρίασης 18 η /28.09.2012 ΑΠΟΦΑΣΗ 114 ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ------------------------------------------------------------ ΠΡΑΚΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βιομάζα - Δυνατότητες

Βιομάζα - Δυνατότητες Νίκος Πλουμής Μηχανολόγος Μηχανικός, MSc Προϊστάμενος Τμήματος Θερμοηλεκτρικών Έργων Βιομάζα - Δυνατότητες Οι δυνατότητες ανάπτυξης της βιομάζας στην Ελληνική αγορά σήμερα είναι πολύ σημαντικές: Το δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας 1 Η ΕΛΕΑΒΙΟΜ και ο ρόλος της Η Ελληνική Εταιρία (Σύνδεσμος) Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Κάτια Λαζαρίδη Επίκουρη Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο klasaridi@hua.gr 1 ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΚΟΠΟΣ Οδηγία 1999/31/ΕΚ για την Υγειονοµική Ταφή Εναρµόνιση Εθνικού

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις

Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις Γεώργιος Αγγέλου Διευθυντής Εγκαταστάσεων της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός & Μηχ. Υπολογιστών, MSc, MBA Κύρια Εταιρική Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

(Σανταµούρης Μ., 2006).

(Σανταµούρης Μ., 2006). Β. ΠΗΓΕΣ ΙΟΞΕΙ ΙΟΥ ΤΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑ (CO 2 ) Οι πιο σηµαντικές πηγές διοξειδίου προέρχονται από την καύση ορυκτών καυσίµων και την δαπάνη ενέργειας γενικότερα. Οι δύο προεκτάσεις της ανθρώπινης ζωής που είναι

Διαβάστε περισσότερα

LIFE08 ENV/GR/000578. Μ. Κορνάρος & Κ. Βαβουράκη, Μ. Δαρειώτη. Eργ. Μηχανικής Περιβαλλοντικών Διεργασιών, Τμήμα Χημικών Μηχανικών

LIFE08 ENV/GR/000578. Μ. Κορνάρος & Κ. Βαβουράκη, Μ. Δαρειώτη. Eργ. Μηχανικής Περιβαλλοντικών Διεργασιών, Τμήμα Χημικών Μηχανικών LIFE08 ENV/GR/000578 «Ανάπτυξη ολοκληρωμένης πολιτικής για τη διαχείριση αγροτοβιομηχανικών αποβλήτων με στόχο τη μεγιστοποίηση της ανάκτησης υλικών και ενέργειας» Μ. Κορνάρος & Κ. Βαβουράκη, Μ. Δαρειώτη

Διαβάστε περισσότερα

Πρoς: ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ. Κοιν.:

Πρoς: ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ. Κοιν.: Υπάγεται στις διατάξεις της Οδηγίας 2008/1/ΕΚ (IPPC) και του Παραρτήματος Β.Ι. της Υπουργικής Απόφασης Π.Ε.Κ.Α. με Αριθ. Οικ. 48963/2012 (ΦΕΚ 2705Β/2012) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Δ Η Μ Ο Σ Ι Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Διαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ Την εργασία επιμελήθηκαν οι: Αναστασοπούλου Ευτυχία Ανδρεοπούλου Μαρία Αρβανίτη Αγγελίνα Ηρακλέους Κυριακή Καραβιώτη Θεοδώρα Καραβιώτης Στέλιος Σπυρόπουλος Παντελής Τσάτος Σπύρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΟ αριθμ. 7 Αριθμ. Συνεδρίασης 7 η /16.04.2013 ΑΠΟΦΑΣΗ 43

ΠΡΑΚΤΙΚΟ αριθμ. 7 Αριθμ. Συνεδρίασης 7 η /16.04.2013 ΑΠΟΦΑΣΗ 43 ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ------------------------------------------------------------ ΠΡΑΚΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων

Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων ΚΑΤΣΑΜΠΑΣ ΗΛΙΑΣ Δρ. Χημικός Μηχανικός Προϊστάμενος Τμήματος Περιβάλλοντος & Υδροοικονομίας Περιφερειακής Ενότητας Μεσσηνίας Περιφέρειας Πελοποννήσου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΤΥΡΟΚΟΜΗΣΗΣ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΤΥΡΟΚΟΜΗΣΗΣ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΤΥΡΟΚΟΜΗΣΗΣ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ URL: www.enveng.uowm.gr Ο Ρόλος του Μηχανικού Περιβάλλοντος Η αποκατάσταση, η προστασία, η διαχείριση του περιβάλλοντος με

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς

Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς 2014-20202020 Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς Γιάννης Βουγιουκλάκης PhD, Διπλ. Μηχ. Μηχανικός Υπεύθυνος Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς Θεματικός στόχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: Β43ΓΟΡ1Φ-ΒΝΧ. Τρίπολη 1-10-2012

ΑΔΑ: Β43ΓΟΡ1Φ-ΒΝΧ. Τρίπολη 1-10-2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ, ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ & ΙΟΝΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΧΩΡΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3 Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Project Τμήμα Α 3 Ενότητες εργασίας Η εργασία αναφέρετε στις ΑΠΕ και μη ανανεώσιμες πήγες ενέργειας. Στην 1ενότητα θα μιλήσουμε αναλυτικά τόσο για τις ΑΠΕ όσο και για τις μη

Διαβάστε περισσότερα

Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας

Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας Λύσεις Εξοικονόμησης Ενέργειας Φωτοβολταϊκά Αστείρευτη ενέργεια από τον ήλιο! Η ηλιακή ενέργεια είναι μια αστείρευτη πηγή ενέργειας στη διάθεση μας.τα προηγούμενα χρόνια η τεχνολογία και το κόστος παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας

Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας Μικρές Μονάδες Αεριοποίησης σε Επίπεδο Παραγωγού και Κοινότητας από το Σπύρο ΚΥΡΙΤΣΗ Προσκεκλημένο Ομιλητή Ημερίδα «Αεριοποίησης Βιομάζας για την Αποκεντρωμένη Συμπαραγωγή Θερμότητας και Ηλεκτρισμού» Αμύνταιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛ17ΟΡ1Υ-ΦΚΕ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Α Π Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ω Μ Ε Ν Η Δ Ι Ο Ι Κ Η Σ Η. Κομοτηνή, 8 11 2013

ΑΔΑ: ΒΛ17ΟΡ1Υ-ΦΚΕ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Α Π Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ω Μ Ε Ν Η Δ Ι Ο Ι Κ Η Σ Η. Κομοτηνή, 8 11 2013 ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Α Π Ο Κ Ε Ν Τ Ρ Ω Μ Ε Ν Η Δ Ι Ο Ι Κ Η Σ Η Μ Α Κ Ε Δ Ο Ν Ι Α Σ Θ Ρ Α Κ Η Σ Γ Ε Ν Ι Κ Η Δ Ι Ε Υ Θ Υ Ν Σ Η Χ Ω Ρ Ο Τ Α Ξ Ι Κ Η Σ & Π Ε Ρ Ι Β Α Λ

Διαβάστε περισσότερα

Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ. 2η Ημερίδα Γεωθερμίας. Εμμανουήλ Σταματάκης. Δρ. Χημικός Μηχανικός

Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ. 2η Ημερίδα Γεωθερμίας. Εμμανουήλ Σταματάκης. Δρ. Χημικός Μηχανικός 2η Ημερίδα Γεωθερμίας Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ Εμμανουήλ Σταματάκης Δρ. Χημικός Μηχανικός Τομέας Τεχνολογιών ΑΠΕ & Υδρογόνου email: mstamatakis@cres.gr Το έργο Το έργο «Πράσινο Νησί Αϊ Στράτης» αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΟ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΟ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΟ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο του ιδιοκτήτη ή επωνυμία

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία

Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία Dialynas S.A. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ελ. Βενιζέλου 15, 73100, Χανιά Τηλ. 28210-51250, fax. 28210-51260 www.dialynas.com, dk@dialynas.com Καινοτόμες τεχνολογίες στην επεξεργασία υγρών αποβλήτων από τυροκομεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΕΥΡΟΜΥΛΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΕΥΡΟΜΥΛΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΔΟΤΗΣ: ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΕΥΡΟΜΥΛΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΡΥΩΤΑΚΗ 5 Α 166 73 ΒΟΥΛΑ ΤΗΛ. 210 8995934, ΦΑΞ 210 8951760 e-mail info@inik.gr 1. ΤΕΧΝΙΚΟ ΥΠΟΜΝΗΜΑ α. Ονοματεπώνυμο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Εφαρμογές Α.Π.Ε. σε Κτίρια και Οικιστικά Σύνολα Μαρία Κίκηρα, ΚΑΠΕ - Τμήμα Κτιρίων Αρχιτέκτων MSc Αναφορές: RES Dissemination, DG

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή αξιοποίηση βιοαερίου. Χρήστος Ζαφείρης

Ενεργειακή αξιοποίηση βιοαερίου. Χρήστος Ζαφείρης Ενεργειακή αξιοποίηση βιοαερίου Χρήστος Ζαφείρης 20.10.2009 Παραγωγή βιοαερίου Βιοαέριο στη Ευρώπη Περιεχόμενα Χρήσεις και Προοπτικές Βιοαέριο στην Ελλάδα Χρηματοδότηση Πλεονεκτήματα Εμπόδια Συμπεράσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚΔΟΣΗ 2.0 30.10.2009 Α. Πεδίο Εφαρμογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρμόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΗΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Κεντρικό: 6 ο χλμ. oδού Χαριλάου-Θέρμης Τ.Θ. 60361 570 01 Θέρμη, Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-498100 Fax: 2310-498180

Διαβάστε περισσότερα

Αφού διαπιστώθηκε απαρτία διότι σε σύνολο 15 μελών ήταν παρόντα τα 8 μέλη άρχισε η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης.

Αφού διαπιστώθηκε απαρτία διότι σε σύνολο 15 μελών ήταν παρόντα τα 8 μέλη άρχισε η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης. ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ Του Πρακτικού 3 / 2013 συνεδρίασης της Επιτροπής Αγροτικής Οικονομίας και Περιβάλλοντος του Περιφερειακού Συμβουλίου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης -----------------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ

ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ ΑΡΧΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΙΘΑΝΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΦΘ ΣΤΟ ΒΟΛΟ Α. ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ Α.1. Μόνωση οροφής Α.2. Μόνωση εξωτερικών τοίχων Α.3. Ταρατσόκηποι Α.4. Αντικατάσταση παλαιών κουφωμάτων & μονών

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Χαρακτηριστικά υγρών αποβλήτων Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος Εργαστήριο Διαχείρισης και Τεχνολογίας Υγρών Αποβλήτων Τα υγρά απόβλητα μπορεί να προέλθουν από : Ανθρώπινα απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.)

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.) ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΩΝ ΛΥΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΥ AS VARIOcompact K (5-25 Μ.Ι.Π.) Οι μονάδες βιολογικού καθαρισμού αστικών λυμάτων AS VARIOcompact K παραδίδονται

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1-

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1- ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα Πως οι μικρές εμπορικές επιχειρήσεις επηρεάζουν το περιβάλλον και πως μπορούν

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Καραμπάτσος. Μηχανικός Περιβάλλοντος, MSc - DS Consulting

Γιάννης Καραμπάτσος. Μηχανικός Περιβάλλοντος, MSc - DS Consulting Γιάννης Καραμπάτσος Μηχανικός Περιβάλλοντος, MSc - DS Consulting Κλιματική αλλαγή και το φαινόμενο του θερμοκηπίου Η ηλιακή ορατή ακτινοβολία, η οποία έχει μικρό μήκος κύματος, φτάνει στην επιφάνεια της

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Ομιλητές: Ι. Νικολετάτος Σ. Τεντζεράκης, Ε. Τζέν ΚΑΠΕ ΑΠΕ και Περιβάλλον Είναι κοινά αποδεκτό ότι οι ΑΠΕ προκαλούν συγκριτικά τη μικρότερη δυνατή περιβαλλοντική

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός

Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός Πράσινη θερµότητα Ένας µικρός πρακτικός οδηγός Αν δεν πιστεύετε τις στατιστικές, κοιτάξτε το πορτοφόλι σας. Πάνω από τη µισή ενέργεια που χρειάζεται ένα σπίτι, καταναλώνεται για τις ανάγκες της θέρµανσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση Μειώστε τα έξοδα θέρμανσης Με καθαρή συνείδηση Βιομηχανική Λύση Λέβητες Βιομάζας REFO-AMECO ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΝ 303-5 ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Ο λέβητας REFO είναι κατασκευασμένος από πιστοποιημένο χάλυβα

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες Βιοαερίου. Μονάδες Αναερόβιας Επεξεργασίας Αποβλήτων & Παραγωγής Αποθήκευσης Βιοαερίου ΕΠΙΣΗΜΟΣ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΣ

Μονάδες Βιοαερίου. Μονάδες Αναερόβιας Επεξεργασίας Αποβλήτων & Παραγωγής Αποθήκευσης Βιοαερίου ΕΠΙΣΗΜΟΣ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΣ Μονάδες Αναερόβιας Επεξεργασίας Αποβλήτων & Παραγωγής Αποθήκευσης Βιοαερίου PUXIN / Μονάδες Αναερόβιας Επεξεργασίας Αποβλήτων & Παραγωγής - Αποθήκευσης Βιοαερίου 1 Η Εταιρία PUXIN Η Εταιρία Shenzhen Puxin

Διαβάστε περισσότερα

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου

Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Φαινόµενο του Θερµοκηπίου Αλεξάνδρου Αλέξανδρος, Κυριάκου Λίντα, Παυλίδης Ονήσιλος, Χαραλάµπους Εύη, Χρίστου ρόσος Φαινόµενο του θερµοκηπίου Ανακαλύφθηκε το 1824 από τον Γάλλο µαθηµατικό Fourier J. (1768)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Πηγή: Mr.Matteo Villa HAR srl. Επιµέλεια: Κων/νος I. Νάκος SHIELCO Ltd Σελίδα 1/5 O οίκος HAR srl, Ιταλίας εξειδικεύεται στον σχεδιασµό

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ

Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ Ταχ.Δ/νση: Μπότσαρη 2 Τ.Κ. 42100 Τρίκαλα Τηλέφωνο: 24310-46427 Fax: 24310-35950 ΖΥΓΟΛΑΝΗ ΟΛΓΑ ΠΑΠΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Κινητό: 6972990707 Κινητό:

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS

Το πρόβλημα της ιλύς. Η λύση GACS Το πρόβλημα της ιλύς Κατά την επεξεργασία των υγρών αποβλήτων παράγονται ταυτόχρονα και ορισμένα παραπροϊόντα, όπως τα εσχαρίσματα, η άμμος, τα ξαφρίσματα και η περίσσεια ιλύς από τις δεξαμενές καθίζησης

Διαβάστε περισσότερα

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας.

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας. Consultants Construction Renewable energy Tourism investments Finance Τι έιναι η Βιοµάζα Η δηµιουργία εγκατάσταση & λειτουργία σταθµών Βιοµάζας εµπίπτει στις επιχειρήσεις του τοµέα των Ανανεώσιµων Πηγών

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα καυσίμου σελ.1

Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Περιγραφές της σύστασης καύσιμης βιομάζας Η βιομάζα που χρησιμοποιείται σε ενεργειακές εφαρμογές μπορεί να προέρχεται εν γένει από δέντρα ή θάμνους (ξυλώδης ή λιγνο-κυτταρινούχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΟΝΑ ΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ ΜΕΣΩ Υ ΡΟΓΟΝΟΥ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΟΝΑ ΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ ΜΕΣΩ Υ ΡΟΓΟΝΟΥ ΕΛΒΙΟ Α.Ε. Συστηµάτων Παραγωγής Υδρογόνου και Ενέργειας ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΟΝΑ ΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ ΜΕΣΩ Υ ΡΟΓΟΝΟΥ Θ. Χαλκίδης,. Λυγούρας, Ξ. Βερύκιος 2 ο Πανελλήνιο

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ζαφείρης M.Sc.

Χρήστος Ζαφείρης M.Sc. Χρήστος Ζαφείρης M.Sc. Υπεύθυνος Δέσμης Έργων Βιοαερίου Τμήμα Βιομάζας ΚΑΠΕ Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας 19 ο χλμ. Λεωφ. Μαραθώνα, 190 09 Πικέρμι Τηλ: 210 6603261, e-mail: czafir@cres.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΑΒΡΑΑΜ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ-ΣΟΦΟΚΛΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΘ Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας & Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΕΛΕΤΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΙΔΡΥΣΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ ΙΣΧΥΟΣ 1000 kw Θέση «ΑΚΡΕΒΑΤΟΙ» ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΒΑΪΝΙΑΣ ΔHMOY ΙΕΡΑΠΕΤΡΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων. Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ

ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων. Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Π.Ε.Λ. AGROTICA, 2010 Γεωργία και Κλιματική Αλλαγή: O Ρόλος των Λιπασμάτων Δρ. ΔΗΜ. ΑΝΑΛΟΓΙΔΗΣ 1 ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΕΙΝΑΙ Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ OΜΩΣ, Η ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ (όπως όλες

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων

Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής Εργαστήριο Διαχείριση Στερεών Υπολειμμάτων & Υγρών Αποβλήτων Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας

Διαβάστε περισσότερα

BIO OXIMAT. Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων

BIO OXIMAT. Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων BIO OXIMAT Ολοκληρωμένο Σύστημα Καθαρισμού Υγρών Αποβλήτων Και Ανάκτησης Νερού Πλύσης Για Πλυντήρια Οχημάτων Περιγραφή συστήματος BIO OXIMAT Το σύστημα BIO OXIMAT KP του οίκου ENEKA ACTIVA είναι μια ολοκληρωμένη

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης

Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης Ινστιτούτο Χημικών Διεργασιών και Ενεργειακών Πόρων (ΕΚΕΤΑ / ΙΔΕΠ) Παραγωγή βιοαερίου από απόβλητα γουνοφόρων ζώων: τεχνολογίες και καλές πρακτικές Επιχειρηματική

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική αγορά Βιομάζας: Τάσεις και εξελίξεις. Αντώνης Γερασίµου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας

Η ελληνική αγορά Βιομάζας: Τάσεις και εξελίξεις. Αντώνης Γερασίµου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας 1 ο στρατηγικόσυνέδριογιατονκλάδοτηςενέργειας, «ΕΠΕΝ ΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» Η ελληνική αγορά Βιομάζας: Τάσεις και εξελίξεις Αθήνα, 31 Οκτωβρίου 2011 Αντώνης Γερασίµου Πρόεδρος Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα