Η δαπάνη υγείας στην Ελλάδα Το ελληνικό παράδοξο

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η δαπάνη υγείας στην Ελλάδα Το ελληνικό παράδοξο"

Transcript

1 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ HEALTH ECONOMICS ÁÑ ÅÉÁ ÅËËÇÍÉÊÇÓ ÉÁÔÑÉÊÇÓ 2008, 25(5): Η δαπάνη υγείας στην Ελλάδα Το ελληνικό παράδοξο Χαρακτηρίζεται ως το «ελληνικό παράδοξο». Δεδομένης της καθολικής υγειονομικής κάλυψης του πληθυσμού από το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, είναι οξύμωρο ότι το υγειονομικό μας σύστημα είναι το πλέον ιδιωτικοποιημένο μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών. ΣΚΟΠΟΣ αυτής της εργασίας ήταν η ανάλυση του μεγέθους και κυρίως της φύσης αυτής της ασυνήθιστα υψηλής δαπάνης υγείας στη χώρα μας. ΥΛΙΚΟ-ΜΕΘΟΔΟΣ Για την άντληση των δεδομένων χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος των συνεντεύξεων σε τυχαίο αντιπροσωπευτικό πανελλαδικό δείγμα νοικοκυριών. Προκειμένου να διερευνηθεί ο βαθμός στον οποίο τα κοινωνικο-οικονομικά χαρακτηριστικά των νοικοκυριών επιδρούν στη συχνότητα χρήσης και το ύψος των πληρωμών για ιδιωτικές υπηρεσίες υγείας, χρησιμοποιήθηκε η γραμμική παλινδρόμηση. Η επίδραση των παραπάνω χαρακτηριστικών στην πιθανότητα καταβολής άτυπων πληρωμών διερευνήθηκε με την ανάλυση της λογιστικής παλινδρόμησης. Σε όλες τις στατιστικές αναλύσεις ορίστηκε επίπεδο σημαντικότητας Ρ<0,05. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Από το σύνολο της δαπάνης υγείας των νοικοκυριών ( εκατομμύρια), το 68% απορροφούν οι εξωνοσοκομειακές υπηρεσίες. Αναλυτικά, στην οδοντιατρική φροντίδα κατευθύνεται το 31,1% ( 1,912 εκατομμύρια ή το 1,5% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος, ΑΕΠ) της δαπάνης των νοικοκυριών. Το πρόβλημα της ελλιπούς στελέχωσης των δημόσιων πρωτοβάθμιων δομών φροντίδας υγείας στην περιφέρεια φαίνεται ότι «εξαναγκάζει» τις οικογένειες αυτών των περιοχών στο να καταφεύγουν συχνότερα στον ιδιωτικό εξωνοσοκομειακό τομέα. Από την άλλη πλευρά, ο νοσοκομειακός τομέας απορροφά <15% (ή 884 εκατομμύρια) της υγειονομικής δαπάνης των νοικοκυριών. Σημαντικό ποσοστό (20%) της νοσοκομειακής δαπάνης των νοικοκυριών αφορά σε άτυπες πληρωμές εντός των δημόσιων νοσοκομείων. Το ποσό αυτό είναι περίπου ίσο με τις θεσμοθετημένες πληρωμές της συμμετοχής στο κόστος εντός των δημόσιων νοσοκομείων. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, μόνο το 16% των εισαγωγών στα νοσοκομεία κατευθύνεται στον ιδιωτικό τομέα, πιθανότατα ως αποτέλεσμα της ανάπτυξης του δημόσιου νοσοκομειακού τομέα και του υψηλού κόστους που συνεπάγεται η νοσηλεία σε ιδιωτικό θεραπευτήριο. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η ραγδαία αύξηση της δαπάνης υγείας των νοικοκυριών και η ταχεία ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα (κύρια με επενδύσεις σε σύγχρονες υποδομές και τεχνολογία αιχμής) την τελευταία 20ετία στη χώρα μας φαίνεται να συνδέονται με την υποχρηματοδότηση του δημόσιου συστήματος υγείας. Ως αποτέλεσμα, η συμπληρωματική φύση της ιδιωτικής φροντίδας υγείας είναι αδιαμφισβήτητη. Στο πλαίσιο αυτό, αποτελεί ζήτημα σοβαρού προβληματισμού η ενδεχόμενη εξασθένηση της κατοχυρωμένης, εδώ και χρόνια, ευχερούς και ισότιμης πρόσβασης των πολιτών στις υπηρεσίες υγείας. Copyright Athens Medical Society ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE 2008, 25(5): Ο. Σίσκου, 1 Δ. Καϊτελίδου, 2 Μ. Θεοδώρου, 2 Λ. Λιαρόπουλος Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας, Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αθήνα 2 Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου, Κύπρος Private health expenditure in Greece: The Greek paradox Λέξεις ευρετηρίου Abstract at the end of the article Άτυπες πληρωμές Δαπάνη υγείας των χρηστών Ιδιωτική δαπάνη υγείας Φροντίδα υγείας στην Ελλάδα Υποβλήθηκε Εγκρίθηκε Το εθνικό σύστημα υγείας (ΕΣΥ) θεσπίστηκε το 1983 στη χώρα μας, με σκοπό την καθολική υγειονομική κάλυψη του πληθυσμού, με υπηρεσίες υψηλής ποιότητας και χαμηλή συμμετοχή στο κόστος. Είναι, εντούτοις, παράδοξο ότι, 20 χρόνια μετά, το ελληνικό σύστημα είναι σήμερα το πλέον ιδιωτικοποιημένο μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής

2 664 Ο. Σίσκου και συν Ένωσης (ΕΕ). Το φαινόμενο αυτό, που αποτελεί το «ελληνικό παράδοξο», είναι το αντικείμενο που πραγματεύεται αυτό το άρθρο. Το ελληνικό σύστημα υγείας χαρακτηρίζεται ως μεικτό. Από την πλευρά της προσφοράς, το σύστημα είναι οργανωμένο κατά το πρότυπο Beveridge, με την παροχή νοσοκομειακής περίθαλψης από τα νοσοκομεία του ΕΣΥ και εξωνοσοκομειακής φροντίδας μέσω ενός δικτύου κέντρων υγείας στην περιφέρεια, τα οποία καλύπτουν σχεδόν το ένα τρίτο του πληθυσμού. Από την πλευρά της ζήτησης, το σύστημα λειτουργεί κατά το πρότυπο Bismarck μέσω των 39 ταμείων κοινωνικής ασφάλισης. Αυτή, ωστόσο, αποτελεί μια σχηματική περιγραφή, η οποία δεν απεικονίζει πλήρως την πραγματική κατάσταση. Από την πλευρά της προσφοράς, ο ιδιωτικός τομέας καλύπτει ολοένα και αυξανόμενο μέρος των αναγκών υγείας του πληθυσμού. Παρότι ακριβή στοιχεία δεν είναι διαθέσιμα,* σύμφωνα με πολλές εκτιμήσεις η συμμετοχή του ιδιωτικού νοσοκομειακού τομέα και της ιδιωτικής ιατρικής φροντίδας ανέρχονται σε 30% και 50%, αντίστοιχα. Από την πλευρά της ζήτησης, πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι στη χρηματοδότηση του τομέα της υγείας οι δημόσιες και οι ιδιωτικές πηγές συμμετέχουν με περίπου ίσα ποσοστά. Σημειώνεται ότι αυτή η εξάρτηση της χρηματοδότησης από ιδιωτικές πηγές αποτελεί μεγάλη πηγή ανισότητας και διαφθοράς στο σύστημα. 3 Σε αυτό το άρθρο εξετάζονται η φύση της ιδιωτικής δαπάνης υγείας, οι αιτίες, καθώς και οι συνέπειές της. Σύντομη ιστορική αναδρομή Τη δεκαετία του 1980, η αύξηση της δημόσιας δαπάνης υγείας, ως αποτέλεσμα της πολιτικής στροφής προς τα αριστερά το 1981, 4 χρηματοδοτήθηκε κυρίως με κρατικά έσοδα. Το 1990, η δημόσια δαπάνη υγείας χρηματοδοτείτο κατά 60% από φορολογικά έσοδα και κατά 40% από εισφορές στην κοινωνική ασφάλιση (πίν. 1). Η υψηλή αναλογία του κράτους στη χρηματοδότηση της δημόσιας δαπάνης αντανακλά τις κρατικές επιχορηγήσεις στα δημόσια νοσοκομεία. Αυτό οφείλεται στην προσπάθεια διατήρησης των τιμών σε χαμηλά επίπεδα, ώστε να μετριαστεί η οικονομική «πίεση» στην κοινωνική ασφάλιση, να διατηρηθεί ο πληθωρισμός χαμηλός και να αποτραπεί η ανάπτυξη του ιδιωτικού νοσοκομειακού τομέα.** Όπως είναι φυσικό, η μεγάλη διαφορά μεταξύ των χρεώσεων και του πραγματικού κόστους νοσηλείας στα δημόσια νοσοκομεία οδηγεί στη δημιουργία χρεών, τα οποία αντιμετωπίζονται με περιοδικές νομοθετικές ρυθμίσεις.*** 5,6 Η συνολική δαπάνη υγείας παρουσιάζει σταθερά ανοδική πορεία κατά τη διάρκεια της τελευταίας 15ετίας, από 7,4% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος (ΑΕΠ) το 1990 σε σχεδόν 10% το Ιδιαίτερα τη δεκαετία , Πίνακας 1. Οι κύριες πηγές χρηματοδότησης της δαπάνης υγείας στην Ελλάδα (εκατομμύρια και % συνολικής δαπάνης υγείας), Φορολογία , , ,2 Κοινωνική ασφάλιση , , , ,5 Συνολική δημόσια % , , , , ,7 Ιδιωτική ασφάλιση 303 2, , , , ,1 Πληρωμές των χρηστών , , , ,2 Συνολική ιδιωτική % ,4% , , , ,3 ΣΔΥ: Συνολική δαπάνη υγείας Πηγές: Βάση υγείας ΟΟΣΑ, 2006, εκτιμήσεις των συγγραφέων * Στην Ελλάδα δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί το Σύστημα Λογαριασμών Υγείας του ΟΟΣΑ. 1,2 ** Η αναλογία στην προέλευση των εσόδων από τη φορολογία και την κοινωνική ασφάλιση ανατράπηκε μόνο το 1992, όταν το ημερήσιο νοσήλιο στα δημόσια νοσοκομεία διπλασιάστηκε. Ως αποτέλεσμα, η χρηματοδότηση από την κοινωνική ασφάλιση το 1994 αυξήθηκε στο 53%. *** Το 1997 έγινε ρύθμιση χρεών των δημόσιων νοσοκομείων, που τότε έφθαναν τα 578 εκατομμύρια. Το 2001 έγινε δεύτερη ρύθμιση χρεών, με το έλλειμμα να είχε ξεπεράσει τα 939 εκατομμύρια. Το 2007 το έλλειμμα εκτιμάται σε 2 δισεκατομμύρια.

3 Η ΔΑΠΑΝΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 665 στην Ελλάδα καταγράφηκε μεγαλύτερη αύξηση συγκριτικά με τις υπόλοιπες χώρες του ΟΟΣΑ, όπου παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη. Όμως, η αύξηση της κρατικής δαπάνης την τελευταία 15ετία κατευθύνθηκε κυρίως στην (ελάχιστη αναγκαία) αύξηση της απασχόλησης και των αμοιβών και λιγότερο στην αναβάθμιση υποδομών και υπηρεσιών. Έτσι, η ικανοποίηση των πολιτών από το δημόσιο σύστημα είναι χαμηλή 7 10 και η ιδιωτική δαπάνη ως ποσοστό της συνολικής δαπάνης υγείας αυξάνεται συνεχώς, φθάνοντας το 2004 το 47%, ποσοστό που είναι το υψηλότερο από τον αντίστοιχο μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ (εικ. 1). Οι δαπάνες αυτές στη συντριπτική τους πλειοψηφία αντιπροσωπεύουν πληρωμές των χρηστών,* 11 δηλαδή άμεσες (νομίμως καταβαλλόμενες) πληρωμές (κυρίως στον ιδιωτικό τομέα), άτυπες πληρωμές και θεσμοθετημένες πληρωμές συμμετοχής στο κόστος. Οι δύο πρώτες αποτελούν το υψηλότερο ποσοστό πληρωμών των χρηστών μεταξύ των χωρών της ΕΕ, καθώς οι πληρωμές της θεσμοθετημένης συμμετοχής στο κόστος κυμαίνονται σε χαμηλά επίπεδα στη χώρα μας. 4,12 Σκοπός της εργασίας Σκοπός της εργασίας ήταν η ανάλυση της ιδιωτικής δαπάνης υγείας στην Ελλάδα. Επειδή αυτή σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με την ανεπάρκεια του δημόσιου τομέα, 13 έγινε προσπάθεια ανάδειξης των αναγκών υγείας που το δημόσιο σύστημα δεν ικανοποιεί ποιοτικά ή και ποσοτικά, και των διαφοροποιήσεων στη χρήση ιδιωτικών υγειονομικών φροντίδων ανά γεωγραφική περιοχή. Η παρούσα προσπάθεια προστίθεται σε άλλες πηγές πληροφοριών, όπως η Ευρωπαϊκή Έρευνα Υγείας (SHARE) 14 και οι Έρευνες Οικογενειακών Προϋπολογισμών (ΕΟΠ), που αναφέρονται στην πηγή (νοικοκυριά, ιδιωτική ασφάλιση) και την κατανομή της ιδιωτικής υγειονομικής δαπάνης. ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ Η εργασία διεξήχθη με πανελλαδική έρευνα στην οποία συμμετείχαν τυχαία επιλεγμένα νοικοκυριά, 15 η πλειοψηφία των οποίων διέμενε σε αστικές περιοχές (62,3%). Οι περισσότερες (40,6%) από τις οικογένειες ήταν πολυμελείς (4+ μέλη) και μόλις 7,3% μονομελείς. Αναφορικά με το εισόδημα, στη συντριπτική τους πλειοψηφία (81%) τα νοικοκυριά δήλωσαν καθαρό μηνιαίο εισόδημα μικρότερο των 2.000, ενώ μόνο το 1,2% δήλωσαν εισόδημα μεγαλύτερο των Για την προσέγγιση του εκπαιδευτικού επιπέδου των οικογενειών χρησιμοποιήθηκε το εκπαιδευτικό επίπεδο του κύριου εισοδηματία της οικογένειας (κατώτερο, μέσο, ανώτερο) και βρέθηκε να υπάρχει περίπου ισομερής κατανομή των νοικοκυριών στις τρεις κατηγορίες εκπαιδευτικού επιπέδου. Η μεθοδολογία της έρευνας ήταν αυτή των συνεντεύξεων, με τη χρήση ειδικά σχεδιασμένου ερωτηματολογίου, το οποίο αναπτύχθηκε με τη συμβολή οικονομολόγων υγείας και εμπειρογνωμόνων των υγειονομικών συστημάτων. Η καταγραφή και η επεξεργασία των δεδομένων έγινε με το στατιστικό πακέτο SPSS, σε ειδικά διαμορφωμένη βάση δεδομένων. Για τον έλεγχο της διαφοράς των μέσων τιμών μιας συνεχούς μεταβλητής μεταξύ δύο ομάδων χρησιμοποιήθηκε ο έλεγχος Student-t, εφόσον οι κατανομές στις δύο ομάδες ήταν κανονικές.** Όπου δεν ίσχυε η υπόθεση της κανονικότητας, εφαρμόστηκε ο μη παραμετρικός έλεγχος Mann Whitney. Για να ελεγχθεί αν δύο κατηγορικές μεταβλητές είναι ανεξάρτητες ή όχι χρησιμοποιήθηκε ο έλεγχος Pearson x 2. Επιπλέον, για να διαπιστωθεί ο βαθμός επίδρασης των κοινωνικών και οικονομικών χαρακτηριστικών των νοικοκυριών στη διαμόρφωση της συχνότητας χρήσης κάποιων υπηρεσιών, του ύψους των πληρωμών και της εκδήλωσης κάποιων συμπεριφορών χρησιμοποιήθηκαν οι αναλύσεις της γραμμικής και της λογιστικής παλινδρόμησης. Σε όλες τις στατιστικές αναλύσεις ορίστηκε επίπεδο σημαντικότητας Ρ<0,05. Στους πίνακες που ακολουθούν εμφανίζεται μόνο το τελικό μοντέλο της πολυμεταβλητής γραμμικής παλινδρόμησης. Τα προβλήματα ανάκτησης μνήμης, αναφορικά με την καταβληθείσα υγειονομική δαπάνη το τελευταίο έτος, που καταγράφηκαν στο πλαίσιο των συνεντεύξεων, 16,17 δεν επέτρεψαν την άμεση αναγωγή των αποτελεσμάτων του δείγματος στο σύνολο του πληθυσμού. Ωστόσο, θεωρώντας ότι ο βαθμός λήθης είναι ο ίδιος μεταξύ των συστατικών στοιχείων που συνθέτουν την κάθε υποκατηγορία δαπάνης (π.χ. ο βαθμός λήθης είναι ο ίδιος για τις δαπάνες σε παθολόγους και τις δαπάνες σε χειρουργούς σε ιδιωτική εξωνοσοκομειακή βάση), κρίνεται μεθοδολογικά ορθή η εφαρμογή των ποσοστών του δείγματος στα μεγέθη της έρευνας οικογενειακών προϋπολογισμών (ΕΟΠ) του 2005.*** Με τον τρόπο αυτόν αυξάνεται η αξιοπιστία των αποτελεσμάτων μας. ** Η κανονικότητα ελέγχθηκε με τη δοκιμασία Kolmogorov-Smirnov. Εικόνα 1. Συνολική και ιδιωτική δαπάνη υγείας ως % του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος (ΑΕΠ), Ελλάδα και χώρες ΟΟΣΑ. Πηγή: Βάση Υγείας ΟΟΣΑ, 2006 * Η ιδιωτική ασφάλιση υγείας συμμετέχει στη χρηματοδότηση της συνολικής δαπάνης μόνο κατά 2%. *** Σημειώνεται ότι τα πρωτογενή δεδομένα της ΕΟΠ 2005 δεν παρέχουν ακριβείς πληροφορίες για την κατανομή της υγειονομικής δαπάνης (π.χ. δαπάνη σε χειρουργούς, παθολόγους, γυναικολόγους κ.λπ.) παρά μόνο για αδρές κατηγορίες (π.χ. νοσοκομειακή, ιατρική, φαρμακευτική περίθαλψη κ.λπ.). Επιπρόσθετα, δεν υπάρχει καταγραφή για τη διαφθορά.

4 666 Ο. Σίσκου και συν ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Κατανομή της υγειονομικής δαπάνης των νοικοκυριών ανά τομέα περίθαλψης Το σύνολο της υγειονομικής δαπάνης των νοικοκυριών υπολογίστηκε σε εκατομμύρια. Στην εικόνα 2 φαίνεται ότι το 68% κατευθύνεται στον εξωνοσοκομειακό τομέα, με την οδοντιατρική φροντίδα να απορροφά το 31,1% του συνόλου της δαπάνης υγείας των νοικοκυριών ( εκατομμύρια) ή το 1,5% του ΑΕΠ. Σημειώνεται ότι το αντίστοιχο ποσοστό για το 2004 σε χώρες του ΟΟΣΑ με διαθέσιμα στοιχεία δεν υπερβαίνει το 0,5%, ενώ, ακόμη και στις ΗΠΑ, όπου το σύστημα υγείας είναι έντονα ιδιωτικοποιημένο και 50 εκατομμύρια πολίτες ανασφάλιστοι, το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται μόλις στο 0,7% του ΑΕΠ. Ως προς τις ιατρικές υπηρεσίες, η επιβάρυνση των νοικοκυριών με εκατομμύρια αντιστοιχεί στο 23% της υγειονομικής τους δαπάνης ή στο 0,9% του ΑΕΠ. Το ποσοστό αυτό είναι μεγαλύτερο απ ό,τι στις υπόλοιπες χώρες του ΟΟΣΑ, όπου διαμορφώνεται στο 0,6% του ΑΕΠ, αλλά πολύ μικρότερο από τις ΗΠΑ, όπου είναι 2,2%. 11 Στην εικόνα 3 παρουσιάζεται η κατανομή της ιατρικής δαπάνης σε ιδιωτική εξωνοσοκομειακή βάση ανά ιατρική ειδικότητα. Σημειώνεται ότι οι πληρωμές σε μαιευτήρες-γυναικολόγους είναι υψηλότερες απ ό,τι σε όλες τις υπόλοιπες χειρουργικές ειδικότητες. Η δαπάνη των νοικοκυριών για φαρμακευτική και νοσοκομειακή φροντίδα διαμορφώνεται σε ανάλογα επίπεδα με αυτά των υπολοίπων χωρών του ΟΟΣΑ, δηλαδή 0,6% και 0,5% του ΑΕΠ, αντίστοιχα. Στην εικόνα 4 φαίνεται ότι το μεγαλύτερο μέρος της νοσοκομειακής δαπάνης αφορά σε ιδιωτικά νοσοκομεία (55% ή 484 εκατομμύρια). Το ποσό αυτό κατανέμεται περίπου ισομερώς σε αμοιβές των γιατρών και σε νοσήλια. Φαίνεται επίσης ότι το 20% από τα 884 εκατομμύρια που κατευθύνονται στη νοσοκομειακή περίθαλψη αφορούν σε άτυπες πληρωμές εντός των δημόσιων νοσοκομείων, ποσό περίπου ίσο με τις πληρωμές της θεσμοθετημένης συμμετοχής στο κόστος. Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, το 36% των νοσηλευθέντων στα δημόσια νοσοκομεία δήλωσαν ότι τουλάχιστον μία φορά κατέβαλαν άτυπη αμοιβή σε νοσοκομειακούς γιατρούς. 3 Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι το 4% της δαπάνης που κατευθύνεται στο νοσοκομειακό τομέα αφορά πληρωμές σε «αποκλειστικές νοσοκόμες», φαινόμενο που δεν παρατηρείται σε κανένα από τα αναπτυγμένα υγειονομικά συστήματα του εξωτερικού. Μόνο στην Αγγλία υπάρχει ο θεσμός των «επικουρικών νοσηλευτών», οι οποίοι μισθώνονται κατά περίπτωση από το νοσοκομείο, προκειμένου να συνεπικουρήσουν στην αντιμετώπιση περιστατικών που Εικόνα 2. Ποσοστιαία κατανομή των δαπανών υγείας των νοικοκυριών, Εικόνα 3. Κατανομή της δαπάνης υγείας των νοικοκυριών για ιατρική φροντίδα ανά ειδικότητα, Εικόνα 4. Ποσοστιαία κατανομή της δαπάνης των νοικοκυριών για νοσοκομειακή περίθαλψη, χρήζουν αυξημένης φροντίδας. 18 Αίτια της ιδιωτικής δαπάνης υγείας Από τα ευρήματα της μελέτης επιβεβαιώνονται τα πορίσματα άλλων ερευνητών αναφορικά με τη σχέση του ύψους της υγειονομικής δαπάνης των νοικοκυριών, με την κάλυψη από ιδιωτική ασφάλιση υγείας (b=283,4, Ρ=0,043) και το καθαρό μηνιαίο οικογενειακό εισόδημα (b=135,7,

5 Η ΔΑΠΑΝΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 667 Ρ=0,072). Στη συνέχεια, αναλύονται οι προσδιοριστικοί παράγοντες της συχνότητας χρήσης υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τομέα και των αντίστοιχων πληρωμών. Εξωνοσοκομειακή φροντίδα. Το 42% των νοικοκυριών του δείγματος δήλωσαν ότι επισκέφθηκαν τουλάχιστον έναν επαγγελματία υγείας σε ιδιωτική βάση το τελευταίο έτος. Σε προγενέστερη έρευνα, που διενεργήθηκε μεταξύ 873 ασφαλισμένων στο ΙΚΑ, βρέθηκε ότι το 40,4% του δείγματος είχαν επισκεφθεί τουλάχιστον μία φορά ιδιώτη γιατρό τους τελευταίους 12 μήνες. 23 Μεταξύ των οικογενειών που δήλωσαν έστω και μία επίσκεψη σε υγειονομικούς λειτουργούς εξωνοσοκομειακά (στο δημόσιο ή τον ιδιωτικό τομέα), η πιθανότητα χρήσης επαγγελματιών υγείας σε ιδιωτική βάση είναι 1,5 (OR=1,5 ΔΕ=1,13 2, Ρ=0,005) και 1,8 (OR=1,8 ΔΕ=1,1379 2,4, Ρ=0,000) φορές μεγαλύτερη για όσες οικογένειες ο κύριος εισοδηματίας ήταν ανώτερου ή μέσου επιπέδου εκπαίδευσης, αντίστοιχα, σε σχέση με όσες οικογένειες ο κύριος εισοδηματίας ήταν κατώτερου εκπαιδευτικού επιπέδου. Tο εύρημα αυτό είναι εν μέρει συμβατό με τα όσα αναφέρονται στη βιβλιογραφία, 24 ότι, δηλαδή, μεγαλύτερη χρήση προληπτικών υπηρεσιών εξωνοσοκομειακά παρατηρείται στις ανώτερες κοινωνικοοικονομικές τάξεις. Αναφορικά με τη συχνότητα των επισκέψεων στους διάφορους ιδιώτες επαγγελματίες υγείας, από τον πίνακα 2 φαίνεται ότι ο βαθμός αστικότητας του τόπου μόνιμης κατοικίας σχετίζεται αρνητικά με το πλήθος των επισκέψεων Πίνακας 2. Παράγοντες που σχετίζονται με τη συχνότητα των επισκέψεων σε γιατρούς, σε ιδιωτική εξωνοσοκομειακή βάση. Ειδικότητες/ανεξάρτητες μεταβλητές β Τιμή Ρ Παθολόγοι Επίπεδο εκπαίδευσης κύριου εισοδηματία της 0,439 0,08 οικογένειας Βαθμός αστικότητας τόπου μόνιμης κατοικίας -0,307 0,001 Αριθμός μελών της οικογένειας 0,439 0,08 Μαιευτήρες-γυναικολόγοι Βαθμός αστικότητας τόπου μόνιμης κατοικίας -0,067 0,071 Καθαρό μηνιαίο οικογενειακό εισόδημα 0,205 0,028 Επίπεδο εκπαίδευσης κύριου εισοδηματία της 0,235 0,017 οικογένειας Άλλες χειρουργικές ειδικότητες Επίπεδο εκπαίδευσης κύριου εισοδηματία της -0,158 0,011 οικογένειας Βαθμός αστικότητας τόπου μόνιμης κατοικίας -0,051 0,043 Οδοντίατροι-ορθοδοντικοί Αριθμός μελών της οικογένειας 0,644 0,041 σε γιατρούς παθολογικών και χειρουργικών ειδικοτήτων. Αυτό σημαίνει ότι οι οικογένειες που διαμένουν σε αγροτικές και ημιαστικές περιοχές σημειώνουν περισσότερες επισκέψεις σε ιδιώτες παθολόγους και χειρουργούς απ ό,τι οι οικογένειες που ζουν στα αστικά κέντρα. Το γεγονός αυτό πιθανότατα σχετίζεται με την ελλιπή στελέχωση των δημόσιων πρωτοβάθμιων υποδομών υγείας στην περιφέρεια, η οποία σε αρκετές περιπτώσεις είναι <50% της προβλεπόμενης κάλυψης. 25 Αυτό αποτελεί μη αναμενόμενο εύρημα, δεδομένου ότι η επίδραση του εισοδήματος και του εκπαιδευτικού επιπέδου είναι ισχυρότερη στις αστικές περιοχές και, συνεπώς, θα ήταν λογικό να είχαμε τα αντίστροφα αποτελέσματα. Γιατρούς χειρουργικών ειδικοτήτων επισκέπτονται με μεγαλύτερη συχνότητα οι οικογένειες των οποίων ο κύριος εισοδηματίας έχει κατώτερη εκπαίδευση. Το αποτέλεσμα αυτό διαφοροποιείται από τα αναφερόμενα στην ελληνική και διεθνή βιβλιογραφία, ότι, δηλαδή, οι οικογένειες με χαμηλό εισόδημα και εκπαιδευτικό επίπεδο κάνουν μικρότερη χρήση ειδικών γιατρών. Το αποτέλεσμα της έρευνας πιθανόν εξηγείται από το ότι τα οικονομικά ενεργά άτομα των οικογενειών που ο κύριος εισοδηματίας είναι χαμηλού εκπαιδευτικού επιπέδου ασκούν συνήθως χειρωνακτικά επαγγέλματα και είναι ασφαλισμένα στο ΙΚΑ, του οποίου οι υπηρεσίες δεν προσφέρουν υψηλή ικανοποίηση στους πολίτες. Οι χειρώνακτες, λόγω της φύσης της εργασίας τους, έχουν αυξημένες πιθανότητες να υποστούν ατυχήματα και αντιμετωπίζουν συχνότερα μυοσκελετικά προβλήματα, οπότε χρειάζονται άμεση αντιμετώπιση, η οποία συχνά δεν μπορεί να παρασχεθεί από το δημόσιο υγειονομικό σύστημα. Πρόσθετα, οι οικογένειες αυτές δεν είναι εξοικειωμένες με την έννοια της πρόληψης και έτσι αναζητούν ιατρική βοήθεια μετά από την εκδήλωση κάποιας νόσου απευθυνόμενοι σε γιατρούς χειρουργικών ειδικοτήτων. Στον πίνακα 3 φαίνεται ότι το ύψος των πληρωμών και σε οδοντιάτρους δεν σχετίζεται με κανένα από τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά της οικογένειας. Νοσοκομειακή περίθαλψη. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, περίπου ένα στα τέσσερα (23,4%) νοικοκυριά του δείγματος πραγματοποίησε τουλάχιστον μία εισαγωγή σε νοσοκομείο το τελευταίο έτος. Οι νοσηλευθέντες ανήλθαν στους 405 και στη συντριπτική τους πλειοψηφία εισήχθησαν μόνο μία φορά σε νοσοκομείο (πίν. 4). Συνολικά, πραγματοποιήθηκαν 569 εισαγωγές, από τις οποίες η πλειοψηφία (81%) έγινε σε δημόσια νοσοκομεία, ενώ οι υπόλοιπες αφορούσαν κύρια σε ιδιωτικά νοσοκομεία του εσωτερικού (16%), ενώ 3% αφορούσαν σε νοσοκομεία του εξωτερικού. H χαμηλή αναλογία εισαγωγών σε ιδιωτικά νοσοκομεία,

6 668 Ο. Σίσκου και συν Πίνακας 3. Παράγοντες που σχετίζονται με το ύψος των πληρωμών σε γιατρούς, σε ιδιωτική εξωνοσοκομειακή βάση. β Τιμή Ρ Παθολόγοι Επίπεδο εκπαίδευσης κύριου εισοδηματία 26,4 0,068 της οικογένειας Αριθμός μελών της οικογένειας 41,3 0,001 Μαιευτήρες-γυναικολόγοι Επίπεδο εκπαίδευσης κύριου εισοδηματία 156 0,065 της οικογένειας Βαθμός αστικότητας τόπου μόνιμης κατοικίας -70,4 0,017 Οδοντίατροι-ορθοδοντικοί Βαθμός αστικότητας τόπου μόνιμης κατοικίας -31,855 0,391 ασφάλιστρα ανά οικογένεια δεν υπερβαίνουν τα 900. Από τα παραπάνω γίνεται φανερό ότι πρόσβαση στα ιδιωτικά νοσοκομεία μπορεί να έχει σχετικά μικρό ποσοστό του πληθυσμού. Στο σύνολο των περιπτώσεων που νοσηλεύονταν σε ιδιωτικά νοσοκομεία, το 64% αφορούσε σε χειρουργικές περιπτώσεις. Το αντίστοιχο ποσοστό στα δημόσια νοσοκομεία είναι μόνο 44%. Αυτό πιθανότατα οφείλεται στη δυνατότητα ελεύθερης επιλογής χειρουργού που προσφέρει ο ιδιωτικός νοσοκομειακός τομέας. Επιπρόσθετα, οι λίστες αναμονής για χειρουργικές επεμβάσεις στα μεγάλα «καλής φήμης» δημόσια νοσοκομεία οδηγούν αρκετές χειρουργικές περιπτώσεις στον ιδιωτικό τομέα. Πίνακας 4. Κατανομή του αριθμού των εισαγωγών. Αριθμός εισαγωγών Αριθμός ασθενών % Αθροιστικό % ,3 76, , ,2 97, ,5 100 Σύνολο % στην παρούσα έρευνα, έναντι 18% σύμφωνα με την ΕΣΥΕ, πιθανότατα οφείλεται στην υψηλή δαπάνη, που για πολλούς από τους νοσηλευθέντες είναι απαγορευτική. Πράγματι, βρέθηκε ότι το διαθέσιμο εισόδημα σχετίζεται άμεσα με την πιθανότητα νοσηλείας σε ιδιωτικό νοσοκομείο. Έτσι, μεταξύ των οικογενειών που δήλωσαν έστω και μία εισαγωγή σε νοσοκομείο, για όσες το μηνιαίο εισόδημά τους κυμαινόταν μεταξύ και η πιθανότητα νοσηλείας σε ιδιωτικό νοσοκομείο του εσωτερικού ήταν 3,5 (OR=3,57, 95% CI=1,398 9,11, Ρ=0,008) και 3 (OR=3, 95% CI=1,427 6,565, Ρ=0,004) φορές, αντίστοιχα, μεγαλύτερη σε σχέση με τις οικογένειες με μηνιαίο εισόδημα μικρότερο από Επιπλέον, οι οικογένειες που καλύπτονταν από την ιδιωτική ασφάλιση είχαν 120% μεγαλύτερη πιθανότητα νοσηλείας σε ιδιωτικό νοσοκομείο, σε σχέση με όσες δεν είχαν ιδιωτική ασφάλιση (OR=2,207, 95% CI=1,135 4,289, Ρ=0,02). Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι οι καλυπτόμενες οικογένειες από την ιδιωτική ασφάλιση υγείας στην Ελλάδα αποτελούν μικρό ποσοστό. Μόνο το 9% των πολιτών καλύπτονται από ιδιωτικά ασφαλιστήρια συμβόλαια υγείας* και περίπου τα μισά από τα συμβόλαια περιορίζονται σε κάποιες βασικές καλύψεις, καθώς τα καταβληθέντα ετήσια 4. ΣΥΖΗΤΗΣΗ Οι διαφορές στη χρήση υπηρεσιών υγείας και στις καταβαλλόμενες δαπάνες αποδίδονται, εκτός από την επίδραση που ασκούν οι ανάγκες υγείας, και σε άλλους παράγοντες, όπως είναι 29 (α) οι δημογραφικοί, π.χ. πληθυσμιακή γήρανση, 30,31 (β) οι κοινωνικοί και οικονομικοί, π.χ. επίπεδο εκπαίδευσης, εισόδημα 27,32 και (γ) τα οργανωτικά/δομικά χαρακτηριστικά του συστήματος υγείας. Η ερμηνεία της χρήσης υγειονομικών υπηρεσιών με βάση τους παράγοντες αυτούς συχνά αναλύεται με τη βοήθεια ορισμένων μοντέλων. Για παράδειγμα, το «συμπεριφορικό μοντέλο» της χρήσης των υπηρεσιών υγείας του Anderson περιλαμβάνει τρεις κατηγορίες παραγόντων: τους παράγοντες που προδιαθέτουν (predisposing), όπως είναι οι δημογραφικοί και οι κοινωνιολογικοί, τους παράγοντες που διευκολύνουν (enabling), όπως είναι οι οργανωτικοί και οι οικονομικοί παράγοντες, καθώς και τις ανάγκες υγείας, συνειδητές ή μη. 24 Η υψηλή κατανάλωση υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τομέα στη χώρα μας φαίνεται ότι συνδέεται με τα δομικά/οργανωτικά χαρακτηριστικά του συστήματος. Έτσι, η ανεπαρκής χρηματοδότηση** του δημόσιου συστήματος πρωτοβάθμιας υγειονομικής φροντίδας έχει ως αποτέλεσμα την κατεύθυνση των νοικοκυριών στον ιδιωτικό εξωνοσοκομειακό τομέα, όπου οι πληρωμές ανήλθαν το 2005 σε εκατομμύρια ή 68% των υγειονομικών δαπανών των οικογενειών. Από το ανώτερο ποσό, το 46% * Τα υψηλότερα ποσοστά κάλυψης από την ιδιωτική ασφάλιση υγείας, που αναφέρονται σε άλλες έρευνες, οφείλονται στο γεγονός ότι σε αυτές περιλαμβάνονται τα ασφαλιστήρια συμβόλαια του κλάδου ζωής, γενικά, χωρίς να απομονώνονται τα συμβόλαια που αφορούν στον τομέα της υγείας. ** Στη χώρα μας, το 23% της δημόσιας δαπάνης υγείας κατευθύνεται στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, έναντι 28% στις χώρες του ΟΟΣΑ.

7 Η ΔΑΠΑΝΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 669 διατίθεται για οδοντιατρικές υπηρεσίες. Το φαινόμενο αυτό θα μπορούσε να αποδοθεί στην έλλειψη προσφοράς οδοντιατρικών υπηρεσιών από το δημόσιο σύστημα, καθώς μόλις το 1,23% της δημόσιας δαπάνης υγείας κατευθυνόταν το 1998 στην οδοντιατρική φροντίδα. 36 Για όσους δεν έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης σε οδοντιατρικές υπηρεσίες, οι συνέπειες στην υγεία είναι δυσμενέστατες και δεν περιορίζονται μόνο σε οδοντιατρικά προβλήματα. 37 Αντίθετα με ό,τι συμβαίνει στις υπηρεσίες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας (ΠΦΥ), η ανάπτυξη των δημόσιων νοσοκομείων μέσω των δομών του ΕΣΥ 33 είχε ως αποτέλεσμα στον ιδιωτικό νοσοκομειακό τομέα να κατευθύνεται μόλις το 18% των εισαγωγών σε νοσοκομεία, σύμφωνα με την ΕΣΥΕ. Με οικονομικούς όρους, τα ιδιωτικά θεραπευτήρια απορροφούν <8% ( 484 εκατομμύρια) της καθαρής δαπάνης των νοικοκυριών, από τα οποία το 50% αφορά σε νοσήλια και τα υπόλοιπα σε αμοιβές γιατρών.* Προκύπτει λοιπόν ότι, παρά τα προβλήματα προσβασιμότητας που παρατηρούνται στα δημόσια νοσοκομεία (βρέθηκε ότι 4 στους 10 νοσηλευθέντες αναγκάστηκαν να παρακάμψουν τις χρονοβόρες τυπικές διαδικασίες εισαγωγής, με μεσολάβηση τρίτου ατόμου, κυρίως γιατρού), 3 εντούτοις σε αυτά κατευθύνεται η συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων που χρήζουν νοσηλείας. Ορισμένες από τις ανεπάρκειες του δημόσιου νοσοκομειακού συστήματος αντιμετωπίζονται από τα νοικοκυριά, με τη χρήση ιδιωτών επαγγελματιών εκτός του νοσοκομείου, πρακτική η οποία φαίνεται ως «αναγκαστική» λύση, όπως στην περίπτωση των «αποκλειστικών νοσοκόμων». Οι σοβαρές ελλείψεις σε νοσηλευτικό προσωπικό (το 30% των οργανικών θέσεων νοσηλευτών στα δημόσια νοσοκομεία είναι κενές 38 ) οδηγούν στη χρήση εξωτερικών επαγγελματιών απ όλους τους νοσηλευόμενους. Αξίζει να σημειωθεί ότι η χρήση «αποκλειστικών νοσοκόμων» δεν βρέθηκε να σχετίζεται με κανένα από τα κοινωνικοοικονομικά χαρακτηριστικά των οικογενειών. Συμπερασματικά, η αύξηση της ιδιωτικής δαπάνης υγείας και η ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα την τελευταία 20ετία, στην Ελλάδα, συνδέονται με την υποχρηματοδότηση του δημόσιου συστήματος. Το κενό αυτό καλύφθηκε από ιδιωτικές επενδύσεις, οι οποίες σημείωσαν ραγδαία άνοδο, από 33 εκατομμύρια το 1998 σε 438 εκατομμύρια το Την ίδια περίοδο, η σημαντική αύξηση στα διαθέσιμα εισοδήματα και η κινητοποίηση της ιδιωτικής ασφάλισης 39 * Το υπόλοιπο 24% του συνόλου της καθαρής υγειονομικής δαπάνης (68% δαπάνες εξωνοσοκομειακής περίθαλψης + 8% δαπάνες νοσοκομειακής περίθαλψης σε ιδιωτικά θεραπευτήρια=76%) κατευθύνεται σε (α) 18,6% σε φαρμακευτική περίθαλψη, και (β) σε άτυπες πληρωμές και σε δαπάνες εντός των κρατικών νοσοκομείων 6% (π.χ. εισιτήριο νοσηλείας 15, αναβάθμιση θέσης κ.λπ.). είχαν ως αποτέλεσμα ολοένα και περισσότερα νοικοκυριά να αναζητούν υπηρεσίες υγείας έναντι πληρωμής, προκειμένου να ικανοποιήσουν τη φανερή ανικανοποίητη ζήτηση. 33 Προκύπτει, λοιπόν, ότι ο συμπληρωματικός ρόλος του ιδιωτικού τομέα στην προσφορά υπηρεσιών είναι αναμφισβήτητος. Ο αρχικός στόχος της δωρεάν παροχής φροντίδων υγείας στο σύνολο του πληθυσμού, με ευθύνη του δημόσιου τομέα, αντικαθίσταται σταδιακά από το στόχο της ευχερούς πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας ανεξάρτητα από τη νομική μορφή του προμηθευτή. Στο πλαίσιο αυτό, η πολιτική υγείας θα πρέπει να επικεντρωθεί σε δύο άξονες. Πρώτον, στην ανάγκη ενίσχυσης και αναβάθμισης των δημόσιων υπηρεσιών και, δεύτερον, στη συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα, ώστε να αυξηθεί η προσφορά ιδιωτικώς παρεχόμενων και δημοσίως χρηματοδοτούμενων υπηρεσιών. Ανάγκη αναβάθμισης των παρεχόμενων καλύψεων από το δημόσιο σύστημα Η υποχρηματοδότηση του ΕΣΥ, 40 σε συνδυασμό με τα οργανωτικά του προβλήματα, 5 έχουν υπονομεύσει το δημόσιο σύστημα προσφοράς. Την ίδια ώρα, η λειτουργία της κοινωνικής ασφάλισης μέσω των 39 ταμείων υγείας οδηγεί σε χαμηλή αποδοτικότητα, από την πλευρά της ζήτησης. 41 Από την έρευνα προέκυψε ότι οι οικογένειες χαμηλού εισοδήματος αντιμετωπίζουν προβλήματα κατά τις συναλλαγές τους με τα δημόσια ταμεία λόγω των περίπλοκων γραφειοκρατικών διαδικασιών, των καθυστερήσεων στην καταβολή των αποζημιώσεων και των ασαφειών αναφορικά με τις παρεχόμενες καλύψεις. Οι συνέπειες αυτών των προβλημάτων υπαγορεύουν την ανάγκη ριζικής αναδιάρθρωσης του δημόσιου συστήματος υγείας, τόσο από την πλευρά της προσφοράς, όσο και από την πλευρά της ζήτησης. Από την πλευρά της προσφοράς, η μεγάλη προσπάθεια έγινε πριν από επτά χρόνια με την υγειονομική μεταρρύθμιση (Νόμος 2889 του 2001), με την περιφερειακή διοικητική οργάνωση του ΕΣΥ και τις αλλαγές στον τρόπο διοίκησης των νοσοκομείων. Η χώρα οργανώθηκε σε 17 περιφερειακά συστήματα υγείας (ΠεΣΥ), υπεύθυνα για το σχεδιασμό και τον έλεγχο των πόρων ανά περιφέρεια. Επιπρόσθετα, τα νοσοκομεία διοικούνταν από επαγγελματίες managers, εκσυγχρονίστηκε το νομικό πλαίσιο για τις προμήθειες και έγινε προσπάθεια εισαγωγής σύγχρονων πληροφοριακών συστημάτων. Δυστυχώς, οι πολιτικές αλλαγές το 2004 και το 2007 αναίρεσαν τις περισσότερες από τις καινοτομίες της μεταρρύθμισης του 2001 και είχαν ως αποτέλεσμα μεγάλες περικοπές δαπανών, κυρίως για την ανανέωση του στελεχιακού δυναμικού. Η προϊούσα υποβάθμιση του

8 670 Ο. Σίσκου και συν δημόσιου συστήματος είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της ιδιωτικής δαπάνης και έδωσε νέα ώθηση στον ιδιωτικό τομέα, o οποίος εμφανίζεται ιδιαίτερα ανταγωνιστικός με επενδύσεις σε σύγχρονη τεχνολογία υγείας και σε υποδομές μέσω εξαγορών και συγχωνεύσεων και με την εισαγωγή κεφαλαίου από το εξωτερικό.* Από την πλευρά της ζήτησης, η διαμορφούμενη κατάσταση υπαγορεύει τη λήψη δραστικότερων μέτρων πολιτικής. Η πολυδιάσπαση της κοινωνικής ασφάλισης, αλλά, κυριότερα, η εξάρτηση της ασφάλισης υγείας από τις εισφορές των εργαζομένων, θέτει σοβαρά προβλήματα φερεγγυότητας. Όπως προκύπτει από την εμπειρία πολλών χωρών, ακόμη και των ΗΠΑ, η παγκοσμιοποίηση των οικονομιών οδηγεί σε σχετική μείωση του εισοδήματος από την εργασία προς όφελος της κερδοφορίας του κεφαλαίου. 42 Η εξασθένηση της χρηματοδοτικής βάσης της κοινωνικής ασφάλισης, καθώς αυτή βασίζεται στις εισφορές των εργαζομένων, υπαγορεύει την ανάγκη θεσμοθέτησης της Εθνικής Ασφάλισης Υγείας, η οποία θα χρηματοδοτείται από τη φορολογία εισοδήματος, απ όπου και αν αυτό προέρχεται. Είναι προφανές ότι οι μακροοικονομικοί κανόνες στην εποχή της παγκοσμιοποίησης υπαγορεύουν σταδιακά τη στροφή των συστημάτων από το πρότυπο οργάνωσης του Bismarck προς το μοντέλο Beveridge. Στην Ευρώπη, μάλλον δεν υφίσταται ο κίνδυνος υπέρμετρης ενίσχυσης * Βλ. πρόσφατη περίπτωση της Marfin Group. του ιδιωτικού τομέα υγείας. Ο προσανατολισμός της πολιτικής των ευρωπαϊκών χωρών στο κράτος πρόνοιας είναι δεδομένος και αδιαπραγμάτευτος. Αντίθετα, στην Ελλάδα, το κοινωνικό κράτος θα πρέπει να παραμείνει αποδοτικό και αποτελεσματικό και, αν είναι δυνατόν, να αναπτυχθεί και περαιτέρω, έστω και σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα. Προοπτικές συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα Σε μια εποχή ιδιαίτερα «ρευστή», η σύμπραξη του δημόσιου με τον ιδιωτικό τομέα φαίνεται ως αναγκαία λύση. Η έλλειψη κεφαλαίων και η ανάγκη διατήρησης των ελλειμμάτων σε μηδενικά επίπεδα στο δημόσιο τομέα, καθώς και η αναζήτηση από το ιδιωτικό κεφάλαιο κερδοφόρων επενδύσεων, καθιστούν τη συνεργασία τους αμοιβαία αποδοτική. Προς την κατεύθυνση αυτή θα μπορούσαν να λειτουργήσουν οι συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ), οι οποίες, ωστόσο, δεν στερούνται αδυναμιών, όπως προέκυψε και από την εμπειρία της Μεγάλης Βρετανίας, όπου έχουν εφαρμοστεί. 43 Η έρευνα για τις προϋποθέσεις κάτω από τις οποίες μια τέτοια συνεργασία θα μπορούσε να είναι επωφελής και για τους δύο τομείς θα πρέπει να αρχίσει σε ευρωπαϊκό επίπεδο και στην προσπάθεια αυτή η Ελλάδα έχει να προσφέρει πολλά λόγω του ιδιαίτερα αναπτυγμένου ιδιωτικού της τομέα και συνακόλουθα της αυξημένης ιδιωτικής δαπάνης. Το παρόν άρθρο φιλοδοξεί να αποτελέσει μια συνεισφορά σε αυτή την προσπάθεια. ABSTRACT Private health expenditure in Greece: The Greek paradox O. Siskou, 1 D. Kaitelidou, 2 M. Theodorou, 2 L. Liaropoulos 1 1 Center for Health Services Management and Evaluation, Faculty of Nursing, University of Athens, Athens, Greece, 2 Open University of Cyprus, Cyprus Archives of Hellenic Medicine 2008, 25(5): OBJECTIVE It is called the Greek paradox. Given the country s universal coverage by a public health insurance system, it is indeed paradoxical that Greece today has the most privatized health care system among EU countries. The aim of this paper was to analyze the reasons for and the nature of the extraordinary private expenditure in Greece. METHOD A countrywide survey was used covering a randomized sample of 1,616 households. Regression analysis was used to determine the extent to which social and economic household characteristics influence the frequency of health services use and the size of household payments for such services. The influence of these characteristics in determining informal payments was investigated with the use of logistic regression. In all statistical analyses the P<0.05 level of significance was used. RESULTS Total private household health expenditure was estimated at 6,141 million. Of this, 68% was for outpatient services. The largest share was for dental services, absorbing 31.1% ( 1,912 million or 1.5% of GDP) of the total out-of pocket health expenditure. The problems of understaffed public primary facilities lead rural dwellers to seek private outpatient care more often. The hospital sector absorbs less than 15%

9 Η ΔΑΠΑΝΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 671 (or 884 million) of household private health expenditure. A significant part (20%) of private payments for hospital care concerns informal payments within public hospitals. This amount is almost equal to formal payments in the form of cost sharing. Admissions to private hospitals are only 16% of total admissions, probably due to the political emphasis on public hospitals and the high cost of private hospital care. CONCLUSIONS The rise in private health expenditure and the development of the private sector during the last 20 years in Greece is associated with public underfinancing. The private sector is rapidly closing the gap through increased investment, mostly in upgraded amenities and new technology. As a result, the complementary nature of private care in Greece is no longer disputed. It is, therefore, a matter of serious concern whether it will eventually undermine the constitutionally guaranteed free access and equitable distribution of health resources. Key words: Health care in Greece, Ιnformal payments, Out-of pocket payments, Private health expenditure Βιβλιογραφία 1. Organization for Economic Co-operation and Development. A system of health accounts (SHA). Paris, Orosz E, Morgan D. SHA-based national health accounts in thirteen OECD countries: A comparative analysis. OECD Health Working Papers, Paris, Liaropoulos L, Siskou O, Kaitelidou D, ΤΗΕΟDOROU Μ, KA- TOSTARAS T. Informal payments in public hospitals in Greece. Health Policy 2008, 87: Mossialos Ε, Dixon A, Figueras J, Kutzin J. Funding health care: Options for Europe. European Observatory on Health Care Systems Series, Liaropoulos L. Ethics and the management of health care in Greece: A health economist s perspective. In: Dracopoulou S (ed) Ethics and values in health care management. Routledge, London, Liaropoulos L, Kaitelidou D. Changing the public-private mix: An assessment of the health reforms in Greece. Health Care Anal 1998, 6: Blendon R, Kim M, Benson J. The public versus the World Health Organization on health system performance. Health Aff (Millwood) 2001, 20: Moumtzoglou A, Dafogianni C, Karra V, Michailidou D, Lazarou P, Bartsocas C. Development and application of a questionnaire for assessing parent satisfaction with care. Int J Qual Health Care 2000, 12: Eurobarometer. Citizens and health systems: Main results from a Eurobarometer survey. Luxembourg, Νιάκας Δ, Γναρδέλλης Χ. Ικανοποίηση νοσηλευθέντων ασθενών σε ένα Περιφερειακό Γενικό Νοσοκομείο. Ιατρική 2000, 77: Organization for Economic Co-operation and Development. Electronic health data base. Paris, Thomson S, Mossialos E, Jemiai N. Cost sharing for health services in the European Union. European observatory on health care systems. LSE health and social care. London School of Economics and Political Science, Niakas D, Theodorou M, Liaropoulos L. Can privatising selected services benefit the public healthcare system? Appl Health Econ Health Policy 2005, 4: Λυμπεράκη Α. Και μεγάλωσαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα. Τα ευρήματα της έρευνας SHARE (Survey of Health Ageing and Retirement in Europe) με μια ματιά. Ινστιτούτο Περιφερειακής Ανάπτυξης, Πάντειο Πανεπιστήμιο, Αθήνα, Σίσκου Ο. Εκτίμηση των ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ελλάδα. Διδακτορική Διατριβή. Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Αθήνα, Cartwright A. Health surveys in practice and in potential: A critical review of their scope and methods. King s Fund Publishing Office, London, Moss L, Goldstein H. The recall method in social surveys. University of London, Institute of Education, London, Lanara V, Plati Ch, Priami M. The impact of private paid nonprofessional nursing helpers in general hospitals. In: Beazoglou et al (ed) Human resources supply and cost containment in the health system. Exandas Press, Athens, 1997: Donelan K, DesRoches CM, Schoen C. Inadequate health insurance: Costs and consequences. Med Gen Med 2000, 11:E Κυριόπουλος Γ. Η χρησιμοποίηση των οικονομικών δεικτών ως εργαλείο άσκησης πολιτικής υγείας. Στο: Κυριόπουλος Ι, Σουλιώτης Κ (Συντ.) Οι δαπάνες υγείας στην Ελλάδα. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, 2002: Faulkner LA, Schauffler HH. The effect of health insurance coverage on the appropriate use of recommended clinical preventive services. Am J Prev Med 1997, 13: Κοντοζαμάνης Β, Κουσουλάκου Χ. Η ιδιωτική δαπάνη υγείας και φαρμάκων σύμφωνα με τις έρευνες οικογενειακών προϋπολογισμών. Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών, Αθήνα, Θεοδώρου Μ. Η εξωνοσοκομειακή περίθαλψη στο ΙΚΑ. ΙΜΟΣΥ, Αθήνα, Τούντας Γ. Ανάγκες υγείας και η χρήση των υπηρεσιών υγείας. Ιατρική 2005, 88: Θεοδώρου Μ, Σίσκου Ο, Καϊτελίδου Δ, Φαραστέλη Ο, Λιαρόπουλος Λ. Η οργάνωση και η διοίκηση των υπηρεσιών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας στην Ελλάδα. Στο: Θεωρία και πρακτική της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Γ ΠεΣΥΠ Αττικής, Αθήνα, Κυριόπουλος Γ, Γκρέγκορυ Σ, Οικονόμου Χ. Υπηρεσίες υγείας στον ελληνικό πληθυσμό. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, Lostao L, Redigor E, Calle ME, Navarro P, Dominguez V.

10 672 Ο. Σίσκου και συν Changes in socioeconomic differences in the utilization of and accessibility to health services in Spain between 1987 and 1995/97. Rev Esp Salud Publica 2001, 75: Van Doorslaer E, Masseria C. Income-related inequality in the use of medical care in 21 OECD countries. Organization for economic co-operation and development, Paris, Τούντας Γ. Οργάνωση και αξιολόγηση υπηρεσιών υγείας. Στο: Τριχόπουλος Δ, Καλαποθάκη Β, Πετρίδου Ε (Συντ.) Προληπτική Ιατρική. Eκδόσεις ΒΗΤΑ, Αθήνα, Philippant D, Van Tielen R, Sturbois G, Peys F. Descriptive analysis of the pharmaceutical prescription evolution in the Belgian ambulatory sector between 1986 and Arch Public Health 2000, 58: Hanlon P, Walsh D, Whyte BW, Scott SN, Lightbody P, Gilhooly ML. Hospital use by an aging cohort: An investigation into the association between biological, behavioural and social risk markets and subsequent hospital utilization. J Public Health (Oxf) 1998, 20: Mendosa-Sassi R, Beria JU. Health services utilization: A systematic review of related factors. Cad Saude Publica 2001, 17: Mossialos E, Allin S, Davaki K. Analyzing the Greek health system: A tale of fragmentation and inertia. Health Econ 2005, 14:S151 S Souliotis K, Kyriopoulos J. The hidden economy and health expenditures in Greece: Measurement problems and policy issues. Appl Health Econ Health Policy 2005, 2: Ζηλίδης Χ, Φιλαλήθης Α. Περιφερειακές διαφοροποιήσεις των ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ελλάδα. Κοινωνία, Οικονομία και Υγεία 1994, 3: Κυριόπουλος Ι, Σουλιώτης Κ. Οι δαπάνες υγείας στην Ελλάδα. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, Gladwell M. The moral hazard myth. The New Yorker 2005: Εθνικός Σύνδεσμος Διπλωματούχων Νοσηλευτών Ελλάδας. Νοσηλευτικό Δελτίο 2004, Σεπτέμβριος 39. Λιαρόπουλος Λ. Η ιδιωτική ασφάλιση υγείας στην Ελλάδα. Forum, Αθήνα, Davaki K, Mossialos E. Plus ca change: Health sector reforms in Greece. J Health Polit Policy Law 2005, 30: Λιαρόπουλος Λ. Να καταργηθεί η κοινωνική ασφάλιση. Ο Κόσμος του Επενδυτή 2005:16 17 Ιουλίου 42. Λιαρόπουλος Λ. Παγκοσμιοποίηση και κοινωνικό κράτος: Ευρώπη και Αμερική. Εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, Λιαρόπουλος Λ. Δημόσιος και ιδιωτικός τομέας: Επαναπροσδιορισμός των ρόλων στην υγεία μέσα από τις ΣΔΙΤ. Ομιλία στο Συνέδριο Οικονομικών της Υγείας, Αθήνα, 2006 Corresponding author: L. Liaropoulos, Faculty of Nursing, University of Athens, 123 Papadiamantopoulou street, GR Athens, Greece xxxxxxxxxxxxx

ΔΙΣΚΟΚΗΛΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΡΩΤΑΡΧΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ

ΔΙΣΚΟΚΗΛΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΡΩΤΑΡΧΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΔΙΣΚΟΚΗΛΗ ΜΕ ΤΗΝ 1 ΝΕΥΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ - Γ. Ν. Θ. "Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ", 2 Α' ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ - Γ. Ν. ΚΑΒΑΛΑΣ, 3ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΝΕΥΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ, ΔΠΘ, Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην έρευνα χρησιµοποίησης υπηρεσιών υγείας χρησιµοποιούνται επιδηµιολογικές, κοινωνιολογικές, οικονοµετρικές, καθώς και καθαρά

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

Η αλλαγή του χρηματοδοτικού υποδείγματος ως προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας

Η αλλαγή του χρηματοδοτικού υποδείγματος ως προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας ΕΙΣΗΓΗΣΗ Η αλλαγή του χρηματοδοτικού υποδείγματος ως προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας Κυριάκος Σουλιώτης Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Υγείας Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Επιστημονικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΠΕΙΡΑΙΑΣ 2014 ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΠΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας ΕΝΟΤΗΤΑ IV: ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας Κυριάκος Σουλιώτης

Διαβάστε περισσότερα

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009 35o Ετήσιο Πανελλήνιο Ιατρικό Συνέδριο Αθήνα 11 Μαΐου 2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους 4 Έλληνες πολίτες πληρώνει από την τσέπη του για υπηρεσίες υγείας ενώ, συνολικά, η δαπάνη των νοικοκυριών για υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

Σχήµα 1. Προσδόκιµο ζωής κατά τη γέννηση στις χώρες του ΟΟΣΑ.

Σχήµα 1. Προσδόκιµο ζωής κατά τη γέννηση στις χώρες του ΟΟΣΑ. ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Στις 8 εκεµβρίου 2009, δόθηκε στη δηµοσιότητα από τον Οργανισµό Οικονοµικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) η έκδοση Health at a Glance 2009, η οποία περιλαµβάνει ανάλυση των στατιστικών δεδοµένων

Διαβάστε περισσότερα

PRESS RELEASE OECD HEALTH DATA 2006 MONDAY 26 JUNE, 2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΟΟΣΑ ΜΕ ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΥ 2006

PRESS RELEASE OECD HEALTH DATA 2006 MONDAY 26 JUNE, 2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΟΟΣΑ ΜΕ ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΥ 2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΜΕ ΤΑ ΚΥΡΙΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΥ 26 Η αύξηση του κόστους της υγειονοµικής φροντίδας «πιέζει» τα δηµόσια οικονοµικά, σύµφωνα µε τον Η υγειονοµική δαπάνη καταγράφει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α Ο όρος «προσφορά υπηρεσιών υγείας» εκφράζει την παροχή υπηρεσιών που προέρχονται από προµηθευτές υγείας (γιατρούς, νοσοκοµεία κ.τ.λ). Οι παράγοντες που προσδιορίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη

ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΟΠΥΥ: Ένας χρόνος λειτουργίας. Προβλήµατα και οφέλη Κυριάκος Σουλιώτης Επίκουρος Καθηγητής Πολιτικής Υγείας Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Φωτεινή Γιαλαµά Υποψήφια Διδάκτωρ,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΠΑΝΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΙΕΘΝΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

ΟΙ ΑΠΑΝΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΙΕΘΝΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΕΡΙΕΓΧΕΙΡΗΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΟΙ ΑΠΑΝΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΙΕΘΝΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ Μαρία Ρεκλείτη 1, Μαρία Τανανάκη 2, Παναγιώτης Κυλούδης 3 1. Νοσηλεύτρια,

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις

Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις Παναγιώτης Βίγλας, Οδοντίατρος, Γενικός Γραμματέας Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας Η Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ Η ΥΓΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Δύο Θεσμικές Μεταρρυθμίσεις

Η ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ Η ΥΓΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Δύο Θεσμικές Μεταρρυθμίσεις Η ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ Η ΥΓΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Δύο Θεσμικές Μεταρρυθμίσεις ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑΣ 6 Νοεμβρίου 2014 Lycourgos Liaropoulos, Professor Emeritus, University of Athens Η Υγεία σε κρίση: Απειλή Καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! Τα νέα δεδομένα στην υγεία Η Ελλάδα έχει το υψηλότερο ποσοστό ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ευρώπη (41%). Πάνω από 2 εκατομμύρια

Διαβάστε περισσότερα

Μισθοδοσία Ιατρών ΕΣΥ και Ιδιωτικού Τομέα. Σύγκριση με άλλα Συστήματα

Μισθοδοσία Ιατρών ΕΣΥ και Ιδιωτικού Τομέα. Σύγκριση με άλλα Συστήματα Μισθοδοσία Ιατρών ΕΣΥ και Ιδιωτικού Τομέα. Σύγκριση με άλλα Συστήματα Φωτεινή Γιαλαμά Επιστημονικός Συνεργάτης Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Τεχνικές Αποζημίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ως βασικός πυλώνας του Εθνικού Συστήματος Υγείας πριν, κατά και μετά την κρίση

Η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ως βασικός πυλώνας του Εθνικού Συστήματος Υγείας πριν, κατά και μετά την κρίση Η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ως βασικός πυλώνας του Εθνικού Συστήματος Υγείας πριν, κατά και μετά την κρίση ΤΑΣΟΣ ΦΙΛΑΛΗΘΗΣ Καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής Τμήμα Ιατρικής Πανεπιστημίου Κρήτης Εκδήλωση «Υγεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ραφαέλα Χριστοδούλου Α.Φ.Τ.: 2010335637 Λεμεσός,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτικό πλαίσιο και χρηματοδοτική ροή: contradictio in terminis

Οργανωτικό πλαίσιο και χρηματοδοτική ροή: contradictio in terminis Η υπέρβαση της κρίσης στον ΕΟΠΥΥ: ένα σχέδιο ανασυγκρότησης της ασφάλισης και της περίθαλψης Γιάννης Κυριόπουλος MD, MPH, MSc, PhD, Αναστάσης Σκρουμπέλος BSc, MSc Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Παραπεµπτικό

Ηλεκτρονικό Παραπεµπτικό Ηλεκτρονικό Παραπεµπτικό Κυριάκος Σουλιώτης Λέκτορας Πανεπιστηµίου Πελοποννήσου Πρόεδρος ΟΠΑ Πειραιάς, 13 Μαΐου 2011 Μελέτη Περίπτωσης Οργανισµός Περίθαλψης Ασφαλισµένων ηµοσίου οµή: Κεντρική Υπηρεσία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΧΡΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΜΕΡΟΣ 2 Ο ΧΡΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας www.interamerican.gr Ο Προμηθευτικός & Καταναλωτικός Συνεταιρισμός Αστυνομικών Αττικής εξασφαλίζει ασφαλιστικά προνόμια, ειδικά για τα μέλη του! Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! H INTERAMERICAN, το 2013, κατέβαλε 58,1 εκατομμύρια ευρώ για αποζημιώσεις ατομικών ασφαλίσεων υγείας, σε 193.500 περιπτώσεις Απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Αν και η πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας εθεωρείτο στο παρελθόν, ως κοινωνικό αγαθό, σήµερα βασίζεται σε ιδιωτικοοικονοµικά κριτήρια και στην ύπαρξη ασφάλισης. Είναι λοιπόν φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης

Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης Κωνσταντίνος Μ. Φρουζής: Πρόεδρος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) Αντιπρόεδρος & Γενικός Διευθυντής, Novartis Hellas

Διαβάστε περισσότερα

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας

Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 1 9 7 6 Προνόμια στην ασφάλεια υγείας, ειδικά για τα μέλη μας www.interamerican.gr ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ Παναγιώτου Νεοφύτα 2008969752 Επιβλέπων καθηγητής Δρ. Νίκος Μίτλεττον,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΠΟΤΑ ΕΝ ΕΙΝΑΙ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΟ ΟΤΑΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΑΣ A CLASS & COMFORT

ΤΙΠΟΤΑ ΕΝ ΕΙΝΑΙ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΟ ΟΤΑΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΑΣ A CLASS & COMFORT ΤΙΠΟΤΑ ΕΝ ΕΙ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΟ ΟΤΑΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΑΣ A CLASS & COMFORT Clinic A Class & Comfort Clinic A Class & Comfort. H υγεία σε πρώτη θέση! Tα προγράµµατα Clinic A Class και Comfort είναι δύο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Εθνικός σχεδιασμός και ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Πρόληψης: α. Καταπολέμηση και προσπάθεια εξάλειψης των αιτιολογικών παραγόντων της αρρώστιας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δαπάνες Υγείας - Σύστημα Λογαριασμών Υγείας 2009-2012 (Προσωρινές εκτιμήσεις)

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δαπάνες Υγείας - Σύστημα Λογαριασμών Υγείας 2009-2012 (Προσωρινές εκτιμήσεις) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 31 Μαρτίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δαπάνες Υγείας - Σύστημα Λογαριασμών Υγείας 2009-2012 (Προσωρινές εκτιμήσεις) Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) δημοσιοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

ΦΛΩΡΟΣ -Φ- ΧΡΗΣΤΟΣ ΤΩΡΑ ΔΕΝ ΜΕΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΟΣ!!

ΦΛΩΡΟΣ -Φ- ΧΡΗΣΤΟΣ ΤΩΡΑ ΔΕΝ ΜΕΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΟΣ!! ΦΛΩΡΟΣ -Φ- ΧΡΗΣΤΟΣ ΤΩΡΑ ΔΕΝ ΜΕΝΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΟΣ!! ΔΕΙΤΕ ΠΟΣΟ ΠΡΟΣΙΤΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ Η ΑΓΟΡΑ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΑΡΕΧΟΝΤΑΣ ΠΛΗΡΗ ΚΑΛΥΨΗ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΕΛΑΤΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΕΛΑΤΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΕΛΑΤΗ Ονοματεπώνυμο Ασφαλιζόμενου: ΠΕΛΑΤΙΔΟΥdΑΓΑΠΗΤΗ Ονοματεπώνυμο Αντισυμβαλλομένου: ΠΕΛΑΤΟΠΟΥΛΟΣdΑΞΙΟΤΙΜΟΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ Ασφαλιστικό Γραφείο: Ονοματεπώνυμο Συνεργάτη: Τηλέφωνο Επικοινωνίας:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ. Ονοματεπώνυμο:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΩΣ Η ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ Όνομα φοιτήτριας ΚΑΛΑΠΟΔΑ ΜΑΡΚΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδα ικανοποίησης ασθενών-χρηστών στα κρατικά Κέντρα Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στην Κύπρο

Επίπεδα ικανοποίησης ασθενών-χρηστών στα κρατικά Κέντρα Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας στην Κύπρο Copyright Athens Medical Society www.mednet.gr/archives ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN 11-05-3992 ORIGINAL PAPER Επίπεδα ικανοποίησης ασθενών-χρηστών στα κρατικά Κέντρα Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology

M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology M. Vavuranakis Ass. Professor of Cardiology Ηαλυσίδατηςέρευνας Η έρευνα αποτελεί κινητήρια δύναµη και κύριο µοχλό ανατροφοδότησης της οικονοµίας. European Commission, European Research Area, 2010 Γιατίηέρευναείναισηµαντική;

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΧΗ» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: Διερεύνηση των απόψεων

Διαβάστε περισσότερα

þÿ¹º±½ À Ã Â Ä Å ½ ûµÅĹº þÿàá ÃÉÀ¹º Í Ä Å µ½¹º Í þÿ à º ¼µ Å Æ Å

þÿ¹º±½ À Ã Â Ä Å ½ ûµÅĹº þÿàá ÃÉÀ¹º Í Ä Å µ½¹º Í þÿ à º ¼µ Å Æ Å Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2014 þÿ ¹µÁµÍ½ Ã Ä Å µà±³³µ»¼±ä¹º þÿãäáµâ º±¹ Ä Â µà±³³µ»¼±ä¹º  þÿ¹º±½

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΝΕΦΡΟΠΑΘΩΝ. ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΟΙΩΤΙΑΣ Α.Ε. ΚΑΙ ΜΤΝ ΓΝ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΝΕΦΡΟΠΑΘΩΝ. ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΟΙΩΤΙΑΣ Α.Ε. ΚΑΙ ΜΤΝ ΓΝ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ Νικολία Κ. Παπαδημητροπούλου ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΝΕΦΡΟΠΑΘΩΝ. ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΒΟΙΩΤΙΑΣ Α.Ε. ΚΑΙ ΜΤΝ ΓΝ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑ 2013 ΤΕΙ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ Σχολή Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! H INTERAMERICAN, το 2013, κατέβαλε 58,1 εκατομμύρια ευρώ για αποζημιώσεις ατομικών ασφαλίσεων υγείας, σε 193.500 περιπτώσεις Απαραίτητη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΒΗΤΗ ΚΥΗΣΗΣ Χρυστάλλα, Γεωργίου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής Ηλικία Ποιότητα Ζωής Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Καρδιαγγ ειακή νόσος Νεφρική νόσος παχυσαρκ ία Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ- ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ- ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ- ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Ψαλτοπούλου Θεοδώρα Παθολόγος, Επίκουρη Καθ. Εργαστηρίου Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Α. Σχεδιασμός ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά της υγείας και επιπτώσεις στην υγεία σε περιόδους οικονομικής κρίσης

Οικονομικά της υγείας και επιπτώσεις στην υγεία σε περιόδους οικονομικής κρίσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ Οικονομικά της υγείας και επιπτώσεις στην υγεία σε περιόδους οικονομικής κρίσης Μαρία Ζησιοπούλου Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΙΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΥ ΑΓΓΙΓΜΑΤΟΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΩΣ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΝΤΡΕΑΣ ΠΙΤΣΙΛΛΟΣ Α.Φ.Τ 2007947541 ΛΕΥΚΩΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΣΚΑΦΕΤΟΥ ΣΩΤΗΡΙΑ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΚΑΣΚΑΦΕΤΟΥ ΣΩΤΗΡΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: Ο.Α.Ε.Ε. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Μιχαέλλα Σάββα Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης

Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης 3 η Συνάντηση Ελληνικού Οικοσυστήματος Ηλεκτρονικής Υγείας Αθήνα, 30 Σεπτεμβρίου και 1 Οκτωβρίου 2014 Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης Χριστίνα

Διαβάστε περισσότερα

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας!

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Medical Safety Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! - Έχετε φανταστεί ένα ολόκληρο μηχανισμό προηγμένων υπηρεσιών υγείας και περίθαλψης σχεδιασμένο από εσάς και προσαρμοσμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΤΗ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Έλλη Φωτίου 2010364426 Επιβλέπουσα

Διαβάστε περισσότερα

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην

Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην Η γυναίκα που ζει στην ύπαιθρο είχε πάντα μειωμένη πρόσβαση σε τομείς όπως η Υγεία - Πρόνοια, με δεδομένο ότι η Πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας στην ύπαιθρο ήταν πάντα πιο υποβαθμισμένη σε σχέση με τα μεγάλα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 29-1-02 μέχρι 30-9-04 Διοικητής στο Γενικό Νοσοκομείο Σπάρτης

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 29-1-02 μέχρι 30-9-04 Διοικητής στο Γενικό Νοσοκομείο Σπάρτης ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΦΩΤΗΣ Π. ΔΡΟΥΜΠΑΛΗΣ Τηλ. οικίας 2721-0-92824 Φιλοποίμενος 23 εργασίας 2761-0-24270 Καλαμάτα Τ.Κ. 24100 Fax 2761-0-62209 κινητό 6976333407 E-mail: ghkypa@otenet.gr fdroumbalis@teikal.gr

Διαβάστε περισσότερα

Reviewing the evolution of Healthcare in Greece so far; lessons learned. Aris Sissouras

Reviewing the evolution of Healthcare in Greece so far; lessons learned. Aris Sissouras Reviewing the evolution of Healthcare in Greece so far; lessons learned Aris Sissouras Το«Υπόδειγµα» Σχεδιασµού και Ανάπτυξης ενός Συστήµατος Υγείας Λειτουργικό Επίπεδο (Οργάνωση και λειτουργία του συστήµατος)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Δ ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΜΖΜΑ ΓΔΝΗΚΖ ΓΗΟΗΚΖΖ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Θέκα: «Ζ εθαξκνγή εξγαιείσλ Γηνίθεζεο Οιηθήο Πνηφηεηαο ζην Γεκφζην θαη Ηδησηηθφ ηνκέα: Ζ πεξίπησζε ηνπ Κνηλνχ Πιαηζίνπ

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2009

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2009 ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ Πρόληψη και Ασφάλιση : Διπλή ασπίδα προστασίας από τους κινδύνους που απειλούν Ζωή Υγεία Α Μέρος : Κίνδυνοι Ζωής και Υγείας Κίνδυνοι κατά Ζωής & Υγείας και η διαχρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «Σχεδιασμός, Διοίκηση και Πολιτική του Τουρισμού» ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας»

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ για την έρευνα «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» Η Έρευνα - γενικά Η έρευνα αυτή αφορά τη σχεδίαση και διεξαγωγή μιας πανελλαδικής έρευνας για την καταγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΡΑΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΡΑΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΡΑΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Εισαγωγή: Το κοινωνικό σύστηµα και οι παρεχόµενες προς τον πολίτη

Διαβάστε περισσότερα

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας

Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Διεπιζηημονική Φρονηίδα Υγείας(2015) Τόμος 7,Τεύχος 1, 8-18 ISSN 1791-9649 Το κοινωνικό στίγμα της ψυχικής ασθένειας Κνξδώζε Α 1, Σαξίδε Μ 2, Σνπιηώηεο Κ 3 1 Ννζειεύηξηα ΤΔ, MSc, Γεληθό Ννζνθνκείν Κνξίλζνπ.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), στο πλαίσιο ενός ολοκληρωμένου στατιστικού σχεδίου δράσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝ ΑΝΤΛΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΕΚΧΥΣΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της. Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου

Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της. Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου Προσωπικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Ασθενοκεντρική Προσέγγιση, Βελτίωση της Ποιότητας και Περιστολή της Δαπάνης Επικ. Καθηγήτρια Φλώρα Μαλαματένιου Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας Χειρόγραφος Ιατρικός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΚΛΑΔΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ: «ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2.

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων των νοσοκομειακών βιβλιοθηκών.

Αξιολόγηση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων των νοσοκομειακών βιβλιοθηκών. Αξιολόγηση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων των νοσοκομειακών βιβλιοθηκών. Καλογεράκη Ελένη Βιβλιοθήκη Γ.Ν.Α «Ο Ευαγγελισμός», Msc Inf Scienc, Κοινωνιολόγος, Βιβλιοθηκονόμoς, Σαρανταπόρου 8, Άνω Ηλιούπολη

Διαβάστε περισσότερα

Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς

Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς Του Μιλτιάδη Νεκτάριου, Πανεπιστήμιο Πειραιώς. Πρόεδρος INTERNATIONAL LIFE AEAZ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ, Ημερίδα, 5 Μαρτίου 2014. Η Επίδραση της Ιδιωτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΑΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΣΠΑ 2007 2013 ΕΩΣ ΤΙΣ 31-12-2016 ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΑΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΣΠΑ 2007 2013 ΕΩΣ ΤΙΣ 31-12-2016 ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΑΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΣΠΑ 2007 2013 ΕΩΣ ΤΙΣ 31-12-2016 ΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2015 1 Αθήνα, 19 Σεπτεμβρίου 2015 ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΔΗΜΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ Θέμα: Υποβολή (α) κυρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ "ΠΟΛΥΚΡΙΤΗΡΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΗΡΙΟΥ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ "

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΟΛΥΚΡΙΤΗΡΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΗΡΙΟΥ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ "ΠΟΛΥΚΡΙΤΗΡΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΛΗΨΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΗΡΙΟΥ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με τον όρο «υπηρεσίες υγείας», προσδιορίζονται όχι µόνο οι παρεχόµενες φροντίδες υγείας και ιατρικής περίθαλψης αλλά γενικότερα το πλέγµα των δοµών µε τις

Διαβάστε περισσότερα

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η 27/10/2014. Συν/φοι,

Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η 27/10/2014. Συν/φοι, Α Ν Α Κ Ο Ι Ν Ω Σ Η Συν/φοι, 27/10/2014 Οι συνεχείς κυβερνητικές επιθέσεις, με τις μεγάλες και δυσβάστακτες περικοπές στους μισθούς και τις συντάξεις, με τις συνεχείς ανατιμήσεις στα είδη πρώτης ανάγκης

Διαβάστε περισσότερα

H επίδραση της γονικής παρουσίας και του παιχνιδιού σε επώδυνες διαδικασίες στα παιδιά

H επίδραση της γονικής παρουσίας και του παιχνιδιού σε επώδυνες διαδικασίες στα παιδιά ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ 2008, 47(3):367 373 H επίδραση της γονικής παρουσίας και του παιχνιδιού σε επώδυνες διαδικασίες στα παιδιά Ανθή Χρυσοστόμου Νοσηλεύτρια ΠΕ, ΜSc, Kέντρο Ελέγχου και Πρόληψης

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενος για Ασφάλιση : ΣΤΡΑΪΤΟΥΡΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ Ημερομηνία Γέννησης : 7/12/1979 Ηλικία : 33

Προτεινόμενος για Ασφάλιση : ΣΤΡΑΪΤΟΥΡΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ Ημερομηνία Γέννησης : 7/12/1979 Ηλικία : 33 Κεντρικά Γραφεία: Λεωφ. Κηφισίας 119, 151 24, Μαρούσι, Αθήνα Τηλ: 210 87.87.000 e-mail: contact@metlifealico.gr www.metlifealico.gr Σπύρος Γεωργιάδης Ασφαλιστικός Σύμβουλος Γραφείο Πωλήσεων DSF 581 Δ.:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΜΕΡΟΣ 4 Ο ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και

Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Τομέας Ανάπτυξης και Προγραμματισμού Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ

þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2014 þÿ ³¹µ¹½ º±¹ ±ÃÆ»µ¹± ÃÄ ÇÎÁ þÿµá³±ã ±Â Äɽ ½ à º ¼µ ɽ : Georgiou,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ: «ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ» ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΦΟΣΙΩΣΗ ΤΟΥ ΠΕΛΑΤΗ ΣΕ ΕΠΩΝΥΜΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΠΩΝΥΜΩΝ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ»

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΦΟΣΙΩΣΗ ΤΟΥ ΠΕΛΑΤΗ ΣΕ ΕΠΩΝΥΜΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΠΩΝΥΜΩΝ ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ» ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΣΥΝΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟ ΤΜΗΜΑ: ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΔΡΑΜΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΤΩΝ 2010 ΚΑΙ 2011

ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΔΡΑΜΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΤΩΝ 2010 ΚΑΙ 2011 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΔΡΑΜΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΤΩΝ 2010 ΚΑΙ 2011 ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑ I Μέτρα και πολιτικές, που κληθήκαμε να εφαρμόσουμε από το τέλος του 2010 και τα αποτελέσματά τους φάνηκαν σταδιακά

Διαβάστε περισσότερα

Eurochambers Economic Survey 2011. Οκτώβριος 2010. TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap.

Eurochambers Economic Survey 2011. Οκτώβριος 2010. TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap. 1 Eurochambers Economic Survey 2011 Οκτώβριος 2010 TNS ICAP 154A, Sevastoupoleos St., Athens 11526 T: (+30)210 7260600 E: tnsicap@tnsicap.gr GALLUP INTERNATIONAL ASSOCIATION 2 ΠΙΚΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΘΕΤΗ ΠΡΑΞΗ 23912/2012 00009256 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΜΕΝΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε.

ΠΡΟΣΘΕΤΗ ΠΡΑΞΗ 23912/2012 00009256 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΜΕΝΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. Ελλάδος Κεντρικά Γραφεία Διεύθυνση Ομαδικών Ασφαλίσεων No Αρ. Συμβολαίου Συμβαλλόμενος ΠΡΟΣΘΕΤΗ ΠΡΑΞΗ 23912/2012 00009256 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΜΕΝΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Α.Ε. Allianz (fij) Μ'αυτή την Πρόσθετη Πράξη, η

Διαβάστε περισσότερα

Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης

Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης Α. ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Α.1. ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΑΡΜΟΔΙΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΕΣΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ / ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

IMES DISCUSSION PAPER SERIES

IMES DISCUSSION PAPER SERIES IMES DISCUSSION PAPER SERIES Will a Growth Miracle Reduce Debt in Japan? Selahattin mrohorolu and Nao Sudo Discussion Paper No. 2011-E-1 INSTITUTE FOR MONETARY AND ECONOMIC STUDIES BANK OF JAPAN 2-1-1

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Συνέδριο Ελληνικής Φαρμακοβιομηχανίας Έρευνα και Εκπαίδευση 7 Μαΐου 2014. Ιωάννης Υφαντόπουλος Καθηγητής Οικονομικών υγείας Πανεπιστήμιο Αθηνών

1 ο Συνέδριο Ελληνικής Φαρμακοβιομηχανίας Έρευνα και Εκπαίδευση 7 Μαΐου 2014. Ιωάννης Υφαντόπουλος Καθηγητής Οικονομικών υγείας Πανεπιστήμιο Αθηνών 1 ο Συνέδριο Ελληνικής Φαρμακοβιομηχανίας Έρευνα και Εκπαίδευση 7 Μαΐου 2014 Ιωάννης Υφαντόπουλος Καθηγητής Οικονομικών υγείας Πανεπιστήμιο Αθηνών Δομή Μακρο-οικονομικές τάσεις στην Οικονομία και την υγεία

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή λίστας ελέγχου (checklist) για πολυανθεκτικά Gram-αρνητικά παθογόνα για τη διαχείριση χειρουργημένων ασθενών

Εφαρμογή λίστας ελέγχου (checklist) για πολυανθεκτικά Gram-αρνητικά παθογόνα για τη διαχείριση χειρουργημένων ασθενών Εφαρμογή λίστας ελέγχου (checklist) για πολυανθεκτικά Gram-αρνητικά παθογόνα για τη διαχείριση χειρουργημένων ασθενών Δήμητρα Σαλαβούρα 1, Σταματία Αλεξοπούλου 2,5,6, Γεωργία Πομόνη 3, Μαρίνα Καλιφείδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΔΗΜΟΙΑ ΔΙΟΙΚΗΗ ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΔΗΜΟΙΑ ΔΙΟΙΚΗΗ ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Δ ΕΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΔΗΜΟΙΑ ΔΙΟΙΚΗΗ ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: «Αποκενηρωμένες δομές ζηο ζύζηημα σγείας ηης Ασζηρίας : Μια ζσζηημαηική θεωρηηική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΝΑ ΤΑΞΙ ΕΥΟΥΝ ΑΠΡΟΣΚΟΠΤΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΠΑΤΣΟΥΛΕΣ ΕΡΕΥΝΗΤΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ, ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της διοίκησης στην εφαρμογή της πρακτικής βασισμένης σε ενδείξεις και στην ποιότητα φροντίδας

Ο ρόλος της διοίκησης στην εφαρμογή της πρακτικής βασισμένης σε ενδείξεις και στην ποιότητα φροντίδας Copyright Athens Medical Society www.mednet.gr/archives ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN 11-05-3992 REVIEW Ο ρόλος της διοίκησης στην εφαρμογή της πρακτικής βασισμένης σε ενδείξεις και στην ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΟΓΚΟΓΟΝΙΔΙΟΥ BRCA1 ΚΑΙ BRCA2. Βασούλλα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΑΝΕΡΓΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΑΝΕΡΓΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΑΝΕΡΓΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Στοιχεία προγράμματος ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Πρωτόκολλα και διαδικασίες (διοικητικές, ιατρικές, νοσηλευτικές) στις Δημόσιες Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΛΕΙΣΤΩΝ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΝΟΣΗΛΙΩΝ (ΚΕΝ/GR - DRGs) ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΟΥ ΕΣΥ. Γενικός Γραμματέας ΥΥΚΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΛΕΙΣΤΩΝ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΝΟΣΗΛΙΩΝ (ΚΕΝ/GR - DRGs) ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΟΥ ΕΣΥ. Γενικός Γραμματέας ΥΥΚΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΛΕΙΣΤΩΝ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ ΝΟΣΗΛΙΩΝ (ΚΕΝ/GR - DRGs) ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΟΥ ΕΣΥ Γενικός Γραμματέας ΥΥΚΑ Ορισμός: Diagnosis Related Groups (DRGs) Diagnosis Related Groups (DRGs): Ομοιογενείς Διαγνωστικές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Γενικού Γραμματέα Υ.Υ.Κ.Α. Τελικός Απολογισμός έτους 2011 ESY.net και στόχων MoU - Μεσοπρόθεσμου

Παρουσίαση Γενικού Γραμματέα Υ.Υ.Κ.Α. Τελικός Απολογισμός έτους 2011 ESY.net και στόχων MoU - Μεσοπρόθεσμου Παρουσίαση Γενικού Γραμματέα Υ.Υ.Κ.Α. Τελικός Απολογισμός έτους 2011 ESY.net και στόχων MoU - Μεσοπρόθεσμου 24/2/2012 1. Λειτουργικά Στοιχεία ESY.net 2011 2. Οικονομικά Στοιχεία ESY.net 2011 3. Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ

ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ Ε ΔΘΝΗΚΖ ΥΟΛΖ ΓΖΜΟΗΑ ΓΗΟΗΚΖΖ Κ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΖ ΔΗΡΑ ΣΜΖΜΑ : Σνπξηζηηθήο Οηθνλνκίαο θαη Αλάπηπμεο (ΣΟΑ) ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Θέκα: Σνπξηζκφο θαη Οηθνλνκηθή Κξίζε Δπηβιέπσλ : Νηνχβαο Λνπθάο πνπδάζηξηα : Σζαγθαξάθε

Διαβάστε περισσότερα