ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ"

Transcript

1 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΩΝ ΕΜΠΟΡΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ) Αριστοτέλους 46, 10433, Αθήνα Τηλ , Fax: SPEED ΑΒΕΡΩΦ 30, ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ , FAX e-ma il. : r ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΘΗΝΑ 2013 Το παρόν παραδοτέο υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του υποέργου «ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΩΝ-ΔΙΚΤΥΩΣΕΩΝ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ» της πράξης «Δράσεις για την ενίσχυση του ρόλου της καινοτομίας και των μορφών συνεργασίας στις μικρές επιχειρήσεις»

2 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Περίληψη... i Summary... iii 1. ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΝΝΟΙΕΣ ΕΙΔΗ ΣΧΗΜΑΤΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ Εισαγωγή Clusters, επιχειρηματικά δίκτυα και βασικοί τύποι διεπιχειρησιακών σχέσεων Βασικές νομικές μορφές συνεργατικών σχηματισμών και δικτύων επιχειρήσεων Είδη συνεργατικών σχηματισμών (clusters) Βασικά χαρακτηριστικά των clusters Κρισιμότητα και βασικά οφέλη επιχειρηματικής δικτύωσης Ανασταλτικοί παράγοντες δημιουργίας και ανάπτυξης clusters Βασικοί παράγοντες επιτυχούς ανάπτυξης δικτυώσεων επιχειρήσεων Διοίκηση και χρηματοδότηση του cluster ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΤΡΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΤΩΝ ΜΟΡΦΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Εισαγωγή Προγράμματα και Δράσεις κρατικών ενισχύσεων Β Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης Γ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης ΕΣΠΑ Αξιολόγηση Πολιτικών και Δράσεων Προώθησης Συνεργατικών Σχηματισμών στην Ελλάδα Δομές και φορείς λειτουργίας συνεργατικών σχηματισμών ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΘΕΙ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ / ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ Εισαγωγή Σχήματα συνεργασίας που χρηματοδοτήθηκαν από εθνικούς ή ευρωπαϊκούς πόρους Μορφές δικτύωσης και περιπτώσεις αυτοχρηματοδοτούμενων clusters... 60

3 4. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΚΑΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗ ΚΑΙ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΜΟΡΦΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ Η έννοια των «πολιτικών ενθάρρυνσης και ενίσχυσης σχημάτων επιχειρηματικής συνεργασίας» Εξέλιξη των «Πολιτικών Cluster» στον ευρωπαϊκό χώρο Χαρτογράφηση πολιτικών και προγραμμάτων clustering στον ευρωπαϊκό χώρο Europe INNOVA Cluster Mapping Project European Cluster Management and Cluster Programme Benchmarking Κατευθύνσεις Βέλτιστων Πρακτικών για Προγράμματα Cluster Βέλτιστες πρακτικές σε διεθνές, ευρωπαϊκό και ελληνικό επίπεδο Η Πολιτική Cluster της Κυβέρνησης της Καταλονίας Clusterland Upper Austria Πρόγραμμα Arena της Νορβηγίας Πολιτικές cluster στη Νέα Ζηλανδία ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Εισαγωγή Cluster Ξύλου και Επίπλου Panfa Cluster Τροφίμων της Κάτω Αυστρίας Το «Τοπικό Παραγωγικό Σύστημα» του κλάδου της βυρσοδεψίας στην Καταλονία Παραρτήματα Παράρτημα Ι: Χαρτογράφηση πολιτικών / προγραμμάτων cluster στις ευρωπαϊκές χώρες (2005) Παράρτημα ΙΙ Χαρτογράφηση προγραμμάτων cluster στις ευρωπαϊκές χώρες (2012) Παράρτημα ΙII: Ενδεικτική βιβλιογραφία επισκόπησης ελληνικής εμπειρίας Παράρτημα ΙV: Βιβλιογραφία διεθνούς επισκόπησης

4 Περίληψη Η ελληνική εμπειρία στο χώρο της επιχειρηματικής δικτύωσης καταδεικνύει ότι οι μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις είναι επιφυλακτικές στις προοπτικές συνεργασιών και δεν συμμετέχουν εύκολα σε συνεργατικά σχήματα και clusters. Η Ελληνική πολιτεία έχοντας αναγνωρίσει τη σημασία του clustering ως μέσο ανάπτυξης των MME και ευρύτερα της οικονομίας, υλοποιεί δημόσιες πολιτικές ενθάρρυνσης τέτοιων πρωτοβουλιών. Οι πολιτικές αυτές εναρμονίζονται με τις ευρωπαϊκές κατευθύνσεις και χρηματοδοτούνται από τα Επιχειρησιακά Προγράμματα των Κοινοτικών Πλαισίων Στήριξης. Στο Παραδοτέο γίνεται μία ευρεία επισκόπηση των δράσεων ενίσχυσης των δικτυώσεων στην Ελλάδα στο πλαίσιο κοινοτικών πρωτοβουλιών και προγραμμάτων και καταγράφονται τα σχήματα συνεργασίας που έχουν χρηματοδοτηθεί. Το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει είναι η ανεπάρκεια και αναποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων και πολιτικών προώθησης του clustering που υλοποιήθηκαν τα τελευταία 15 χρόνια. Οι λόγοι σχετίζονται τόσο με τους όρους και τις προϋποθέσεις των προγραμμάτων όσο και με δομικές αδυναμίες και την έλλειψη ενός ευρύτερου σχεδιασμού των πολιτικών ενίσχυσης των clusters στην Ελλάδα. Παρατηρείται επίσης ότι σημαντικό ρόλο για την αποτυχία των δράσεων ενίσχυσης clustering έχει παίξει και η περιορισμένη εμβέλεια των υποστηρικτικών δομών και μηχανισμών ενθάρρυνσης και διευκόλυνσης επιχειρηματικών δικτυώσεων. Στην Ελλάδα, οι δομές αυτές υποστήριξης μόλις τα τελευταία χρόνια έχουν αναδειχθεί ως σημαντικός παράγοντας αποτελεσματικής προώθησης των clusters. Αυτό αντανακλάται στις πιο πρόσφατες προκηρύξεις δράσεων ενίσχυσης clusters στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ όπου έχει προβλεφθεί η υποβολή προτάσεων από δυνητικούς αρωγούς / συντονιστές εταίρους των υποψήφιων clusters. Στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν υιοθετήσει πολιτικές / προγράμματα cluster, είτε σε εθνικό είτε σε περιφερειακό επίπεδο. Αναγνωρίζοντας τη συμβολή των cluster στην ενίσχυση και ανάπτυξη των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προέβη το 2008 στη συγκρότηση ομάδας ευρωπαϊκής πολιτικής για τους συνεργατικούς σχηματισμούς. Στη μελέτη γίνεται μία πλήρης χαρτογράφηση των πολιτικών cluster στον ευρωπαϊκό χώρο μέσα από την παρουσίαση δύο πρόσφατων μεγάλων έργων ( Europe INNOVA Cluster Mapping Project και European Cluster Management and Cluster Programme Benchmarking ). Στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου CLUNET, αναπτύχθηκε ένας οδηγός κατευθύνσεων βελτιστοποίησης των πολιτικών / προγραμμάτων cluster, σύμφωνα με το οποίο τα προγράμματα αυτά θα πρέπει να διακρίνονται σε 3 επιμέρους στάδια: 1) Εντοπισμός αναδυόμενων clusters, 2) Προσέγγιση i

5 αναδυόμενων / αναπτυσσόμενων clusters, 3) Προσέγγιση ανάπτυξης θεσμικής συνεργασίας των clusters. Τέλος, παρουσιάζονται 3 περιπτώσεις καλών πρακτικών πολιτικών clusters από τη διεθνή εμπειρία με κριτήριο τη δυνατότητα εφαρμογής τους στο ελληνικό επιχειρηματικό περιβάλλον, αποβλέποντας, ειδικότερα στην υιοθέτηση επιμέρους πρακτικών των πολιτικών αυτών στο πλαίσιο λειτουργίας του «Μηχανισμού Δικτύωσης» του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ. Τα βασικά κριτήρια για την επιλογή των καλών πρακτικών ήταν: Α) Η υιοθέτηση στρατηγικής διαρθρωτικών αλλαγών από τις συνεργαζόμενες επιχειρήσεις. Β) Ο ολοκληρωμένος χαρακτήρας των παρεχόμενων υπηρεσιών για την ενθάρρυνση και ενίσχυση των μορφών συνεργασίας. Γ) Η παροχή υποστήριξης σε συνεργατικές πρωτοβουλίες μικρομεσαίων επιχειρήσεων με χαμηλό βαθμό τεχνολογικής εξειδίκευσης ή / και διασύνδεσης με το ερευνητικό / ακαδημαϊκό περιβάλλον. ii

6 Summary Greek experience concerning entrepreneurial networking demonstrates that small and very small enterprises are cautious on collaborative prospects and do not easily participate in business networks and clusters. The Greek state having recognized the importance of clustering as a means to development for SMEs and the economy as a whole, initiates policies co-financed by Operation Programmes and the Community Support Framework. In the herein study, a complete overview of networking/ clustering support actions in Greece in the community initiatives and programmes framework is presented and all financed collaborative schemes are recorded. The main conclusion is the inadequacy and inefficiency of interventions and clustering promotion policies that have been implemented during the past 15 years. The reasons are related both with terms and conditions of the programmes as well as with core systemic weaknesses and lack of a wider clustering enhancement policy planning. A crucial role for the failure of clustering support actions is also related with the limited impact of supportive structures and mechanisms that encourage and facilitate collaborative networks. In Greece, only recently, these supportive structures have turned into a crucial factor for efficient clusters promotion. This fact is reflected in the most recent calls for tenders regarding clustering support within NSRF framework where submission of proposals is also predicted for mentors / coordinators partners of candidate clusters. In the EU level, most member-states have initiated cluster policies and programmes both in a national and regional level. In 2008, the European Commission having recognised cluster contribution in the strengthening and development of European enterprises set up a European Cluster Policy Group. In the study, a full overview of cluster policies in Europe is given through the presentation of two recent major studies ( Europe INNOVA Cluster Mapping Project and European Cluster Management and Cluster Programme Benchmarking ). Moreover, within European project CLUNET a strategic guide for the optimisation of cluster policies and programmes was developed, according to which, such programmes shall be divided into three main stages: 1) Marking of emerging clusters, 2) Approach and initial support of emerging and growing clusters and 3) Development of cluster institutional cooperation. Finally, 3 best practices case studies on cluster policies are presented stemming from European experience and based on their suitability and prospect to be applied in the Greek business environment, and more iii

7 specifically aiming for the introduction of partial practices of those policies within Supportive Mechanism of Cluster Initiatives of IME GSEVEE framework. Main criteria for the selection of those best practices were: a) The adoption of a strategy of structural reforms by the partner enterprises. b) Integrated services for the encouragement and promotion of collaborative schemes. c) Support services on collaborative initiatives of SMEs enterprises with a low level of technological specialisation or/and lack of connection with research / academic environment. iv

8 1. ΟΡΙΣΜΟΙ ΕΝΝΟΙΕΣ ΕΙΔΗ ΣΧΗΜΑΤΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ 1.1 Εισαγωγή Η ανάγκη των επιχειρήσεων για καλύτερη ανταπόκριση στις συνεχώς μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς αλλά και για την επίτευξη ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος έχει συμβάλλει στην ολοένα και μεγαλύτερη εξάπλωση των επιχειρηματικών δικτύων. Οι επιχειρήσεις, και ιδιαίτερα μικρού και μεσαίου μεγέθους αντιλαμβάνονται την κρισιμότητα να δημιουργούν δίκτυα συνεργασίας και να στοχεύουν σε αγορές μακρύτερα από τον περίγυρό τους, να επενδύουν σε έρευνα και ανάπτυξη και να επιχειρούν την έξοδό τους στη διεθνή αγορά. Προκειμένου να επιτευχθούν τέτοιοι στόχοι με σταθερότητα, οι συνεργασίες των επιχειρήσεων έχουν καθοριστική σημασία, καθώς και η καλλιέργεια κουλτούρας συνεργασίας. Οι πολιτικές που αναπτύσσονται σε κοινοτικό αλλά και εθνικό επίπεδο έχουν ακριβώς το στόχο να αναδείξουν τα οφέλη των διεπιχειρηματικών συνεργασιών και να παροτρύνουν τις μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις να συμμετέχουν ή και να αναπτύξουν συνεργασίες. Η συστηματοποίηση της συνεργασίας των επιχειρήσεων και η ανάπτυξη εταιρικών επιχειρηματικών συμπράξεων λαμβάνει τη μορφή επιχειρηματικών δικτυώσεων ή τη μορφή «συστάδων» επιχειρήσεων, που είναι πιο γνωστές ως «clusters» ή συνεργατικοί σχηματισμοί. Στο προηγούμενο Παραδοτέο του έργου έγινε συνοπτική αναφορά στα βασικά οφέλη που απορρέουν από τη συγκέντρωση και τη συνεργασία και επιχειρήσεων και τη λειτουργία επιχειρηματικών δικτυώσεων αλλά και στους βασικούς ανασταλτικούς παράγοντες για τη δημιουργία δικτύων και συνεργατικών σχημάτων επιχειρήσεων στην Ελλάδα. Στο παρόν κεφάλαιο θα επιχειρηθεί ένας ενδελεχής καθορισμός των βασικών ορισμών και εννοιών που αφορούν στην επιχειρηματική δικτύωση ενώ θα αναδειχτούν τα βασικά χαρακτηριστικά και τα οφέλη μιας δικτύωσης. 1.2 Clusters, επιχειρηματικά δίκτυα και βασικοί τύποι διεπιχειρησιακών σχέσεων Η έννοια του clustering είναι αρκετά ευρεία λόγω της ύπαρξης πολλών διαφορετικών επιχειρηματικών δομών και της χρήσης των clusters για ποικίλους σκοπούς (αύξηση της ανταγωνιστικότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, υποστήριξη της έρευνας, ορθολογισμός μιας βιομηχανίας, εφαρμογή διαχειριστικού συστήματος κλπ). Γι αυτόν τον λόγο υφίστανται πολλοί και διαφορετικοί ορισμοί των clusters αλλά σε όλους οι έννοιες της εγγύτητας, της δικτύωσης και της εξειδίκευσης αποκτούν κεντρικό ρόλο. Σύμφωνα με τον Michael Porter, ο οποίος το 1990 πρωτοεισήγαγε στη βιβλιογραφία την έννοια του clustering, συστάδες επιχειρήσεων (clusters) είναι: «...γεωγραφικά κοντινές, ομάδες αλληλοσυνδεόμενων επιχειρήσεων Σελ. 1

9 και συνεργαζόμενων ιδρυμάτων σε συγκεκριμένους τομείς, οι οποίες συνδέονται μέσω κοινών τεχνολογιών και ικανοτήτων. Η λειτουργία τους στην ίδια γεωγραφική περιοχή διευκολύνει την επικοινωνία, τις διαμεταφορές, αλλά και η προσωπική αλληλεπίδραση είναι πιθανή. Τα clusters συνήθως εστιάζονται σε περιφέρειες και ορισμένες φορές σε μία μόνο πόλη». 1 Με τη σταδιακή ανάπτυξη πολιτικών και πρωτοβουλιών από διεθνείς οργανισμούς για την ενίσχυση των clusters, οι ορισμοί του clustering έχουν αντίστοιχα αυξηθεί αλλά και εξειδικευθεί. Για παράδειγμα, ο ΟΟΣΑ όρισε το cluster ως «ένα σύνολο ισχυρά αλληλοεξαρτώμενων επιχειρήσεων συνδεδεμένων σε αλυσίδα προστιθέμενης αξίας, με στρατηγικές συμμαχίες με πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, προμηθευτές, πελάτες, όπου υπάρχει διάχυση πληροφοριών μεταξύ μελών και προάγεται η καινοτομία». Η διαφορετικότητα των ορισμών των clusters έγκειται στο γεγονός ότι το clustering εμπεριέχει πολιτικές από επιμέρους τομείς (περιφερειακή πολιτική, βιομηχανική πολιτική, πολιτική καινοτομίας κλπ) οι οποίες βρίσκονται σε αλληλεπίδραση και στοχεύουν στη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και την τόνωση της απασχόλησης. Σήμερα, ένας διαδεδομένος και αποδεκτός ορισμός για τα clusters διατυπώνεται από την ΕΕ σύμφωνα με τον οποίο «τα Clusters είναι ομάδες ανεξάρτητων επιχειρήσεων και σχετιζόμενων φορέων που: συνεργάζονται και ανταγωνίζονται, είναι γεωγραφικά συγκεντρωμένες σε μία ή περισσότερες περιφέρειες, αν και είναι πιθανό το cluster να έχει και διεθνείς διαστάσεις, εξειδικεύονται σε ένα συγκεκριμένο τομέα κλάδο επιχειρηματικής δραστηριότητας και συνδέονται μεταξύ τους με κοινές τεχνολογίες και ικανότητες, το αντικείμενό τους μπορεί να είναι στηριγμένο σε επιστημονική έρευνα π.χ. επιστημονική έρευνα και ανάπτυξη η οποία συμβάλλει στην δημιουργία νέων προϊόντων, παραγωγικών διαδικασιών και στηρίζεται σε μεικτά σχήματα συνεργασιών μεταξύ επιχειρήσεων και ιδρυμάτων παραγωγής γνώσης (όπως τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα) ή να είναι συμβατικού χαρακτήρα όπου αναπτύσσονται «κοινές» δράσεις συνεργασίας σε θέματα προβολής και προώθησης, εφοδιασμού, ανάπτυξης και αξιοποίησης παραγωγικών υποδομών κλπ., μπορούν να έχουν είτε τυπική μορφή (δηλαδή να αποκτήσουν και θεσμικό χαρακτήρα) ή άτυπη μορφή». 1 Porter, Michael E. (1990), The Competitive Advantage of Nations, New York: Free Press. Σελ. 2

10 Διαχρονικά, οι επιχειρηματικές συνεργατικές μορφές έχουν λάβει πολλαπλές μορφές ως αποτέλεσμα της προσπάθειας των επιχειρήσεων να ανταποκριθούν στις αλλαγές που προέκυπταν κάθε φορά στο επιχειρηματικό περιβάλλον και στις απαιτήσεις του κοινού που απευθύνονται καθώς και να ικανοποιήσουν τις οργανωτικές και διοικητικές ανάγκες που έθετε η συνεχής και ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας και κατ επέκταση της παραγωγικής διαδικασίας. Το παρόν έργο επικεντρώνεται στη μελέτη των συνεργατικών σχηματισμών (clusters) και επιχειρηματικών δικτυώσεων. Τα Επιχειρηματικά δίκτυα είναι ομάδες επιχειρήσεων, οι οποίες συνεργάζονται για την επίτευξη συγκεκριμένων επιδιώξεων, και το αποτέλεσμα αυτής της δραστηριότητας αναμένεται να έχει αναγνωρίσιμο και μετρήσιμο αντίκτυπο στα μέλη τους. Τα δίκτυα διαθέτουν περιορισμένο αριθμό μελών, τα οποία έχουν συμφωνήσει να συνεργαστούν προκειμένου να επιτύχουν συγκεκριμένους επιχειρηματικούς στόχους, που πιθανότατα θα οδηγήσουν στην ενίσχυση του ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος ή/και στη δημιουργία αμοιβαίου οικονομικού οφέλους 2. Τα δίκτυα αποτελούνται από επιχειρήσεις ίδιου κλάδου παραγωγής, που συντάσσουν ένα σύμφωνο συνεργασίας για την επίτευξη κοινών στόχων και για την εκτέλεση συγκεκριμένων ενεργειών, όπως παραγωγή, διανομή κτλ. εντός καθορισμένου χρονικού ορίζοντα. Τα επιχειρηματικά δίκτυα ενσωματώνουν ποικίλα χαρακτηριστικά και μπορούν να έχουν τη μορφή υπεργολαβιών, στρατηγικών συμμαχιών, συμφωνιών μεταφοράς τεχνογνωσίας κλπ. Τα δίκτυα που συνδέονται με τη διασφάλιση «άυλων» στόχων είναι ευρύτερης μορφής και χαρακτηρίζονται από τη δημιουργία «κοινωνικού κεφαλαίου» (affiliation networks). Ένα επιτυχημένο δίκτυο μπορεί να μετεξελιχθεί σε κοινωνικό κεφάλαιο και σε cluster, καλλιεργώντας σταδιακά τα στοιχεία της εταιρικότητας 3. Τα επιχειρηματικά δίκτυα χαρακτηρίζονται από α) κοινή στρατηγική, β) βασικές δεξιότητες για καθένα από τα μέλη του, γ) σαφή συμφωνία, δ) εμπιστοσύνη και ε) τεχνολογία που επιτρέπει την άμεση μεταφορά πληροφοριών. Τα clusters και τα δίκτυα επιχειρήσεων συχνά θεωρούνται ως έννοιες ταυτόσημες. Κι αυτό γιατί τα δίκτυα αποτελούν βασικό δομικό στοιχείο των συνεργατικών σχηματισμών. Η ύπαρξη δικτύων μέσα στα clusters διευκολύνει τη συνεργασία σε διάφορα θέματα όπως εκπαίδευση, χρηματοδότηση, τεχνολογική ανάπτυξη, σχεδιασμός προϊόντων, μάρκετινγκ, εξαγωγές και διανομή. 2 M. Hunt, G. Doyle, D. McDermott & P. Mc Cormack, Business Networks on the Island of Ireland, Εγχειρίδιο Δικτύων Επιχειρηματικότητας (networking) & «Συστημάτων-Συστάδων» Επιχειρήσεων (clustering), ΕΟΜΜΕΧ & Εθνικό Παρατηρητήριο για τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Σελ. 3

11 Βασικές διαφορές που εντοπίζονται μεταξύ των συνεργατικών σχηματισμών (clusters) και των επιχειρηματικών δικτύων είναι οι ακόλουθες: Τα clusters αποτελούνται από πολύ μεγαλύτερο εύρος επιχειρήσεων σε σύγκριση με τα δίκτυα. Τα clusters έχουν συγκεκριμένο γεωγραφικό προσδιορισμό σε αντίθεση με τα δίκτυα. Τα clusters έχουν ευρύτερο στρατηγικό στόχο από τα δίκτυα. Μέσα σε ένα cluster μπορούν να λειτουργούν παράλληλα πολλά διαφορετικά δίκτυα σε διάφορα επίπεδα. Αναλυτικότερα οι διαφορές μεταξύ των δύο εννοιών αποτυπώνονται στον παρακάτω πίνακα 4. Συνεργατικοί σχηματισμοί (clusters) Συνήθως οι επιχειρήσεις μέλη γειτνιάζουν Όσο περισσότερα τα μέλη τόσο καλύτερα Η συμμετοχή των μελών είναι ισότιμη Οι σχέσεις είναι ελαστικές Αποτελούν ξεχωριστή οντότητα που εξελίσσεται (νέα εταιρεία) Οι επιχειρήσεις - μέλη διαθέτουν συνήθως ανταγωνιστικά προϊόντα / υπηρεσίες Ενθαρρύνουν την παροχή εξειδικευμένων υπηρεσιών σε συγκεκριμένη γεωγραφικά περιοχή Δύνανται να περιέχουν δίκτυα επιχειρήσεων Οι στόχοι μπορεί να είναι ποικίλοι και πάντως διαφορετικοί από τις επιχειρήσεις που τις απαρτίζουν (π.χ. εξυπηρέτηση του κοινού οφέλους) Τυπικά Επιχειρηματικά Δίκτυα Δεν τίθενται γεωγραφικοί περιορισμοί Ο αριθμός των μελών καθορίζεται εξαρχής και συνήθως δεν μεταβάλλεται Η συμμετοχή των μελών δεν είναι πάντα ισότιμη Οι σχέσεις των μελών είναι καθορισμένες Αποτελούν δραστηριότητα των επιχειρήσεων που τα αποτελούν Οι επιχειρήσεις-μέλη των δικτύων διαθέτουν συνήθως συμπληρωματικά προϊόντα / υπηρεσίες Τα δίκτυα επιτρέπουν την ανάπτυξη εξειδικευμένων υπηρεσιών σε χαμηλότερο κόστος Δεν δύνανται να περιέχουν clusters Οι στόχοι των δικτύων είναι ομοειδείς με τους στόχους των επιχειρήσεων που τα απαρτίζουν Ωστόσο, οι μορφές διεπιχειρησιακών σχέσεων ποικίλλουν ενώ η κάθε μία χαρακτηρίζεται από διαφορετικό βαθμό ευελιξίας και επιχειρηματικής ολοκλήρωσης. Συγκεκριμένες περιπτώσεις διεπιχειρησιακών σχέσεων που εντοπίζονται είναι οι ακόλουθες: Οι Κοινοπραξίες, οι οποίες αποτελούν συμβατικές ενώσεις φυσικών ή νομικών προσώπων που προκύπτουν από τη συμφωνία δύο ή 4 Εγχειρίδιο Δικτύων Επιχειρηματικότητας (networking) & «Συστημάτων-Συστάδων» Επιχειρήσεων (clustering), ΕΟΜΜΕΧ & Εθνικό Παρατηρητήριο για τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Σελ. 4

12 περισσότερων μερών για την ανάληψη οικονομικής δραστηριότητας με κοινή συμβολή και η οποία υπόκειται σε από κοινού έλεγχο. Ο σκοπός που επιδιώκεται με την κοινοπραξία μπορεί να είναι είτε εμπορικός είτε όχι αλλά είναι σαφώς προσδιορισμένος και προσδιορίζεται από την αρχή. Το γεγονός πως καμία πλευρά δεν μπορεί να πετύχει μόνη της τον στόχο αυτό είναι ο κρίκος που κρατά την κοινοπραξία ενωμένη και δημιουργεί στα μέρη της το κίνητρο για επιτυχία. Κοινοπραξίες συναντώνται πολύ συχνά σε περιπτώσεις υλοποίησης δημόσιου ή ιδιωτικού τεχνικού έργου από συμπράττουσες εταιρείες, ή ένωσης προσώπων για την αγορά οικοπέδου και την κατάτμησή του σε περισσότερα οικόπεδα. Ανάλογα με το χρονικό ορίζοντα της δέσμευσης, το βάθος της σχέσης, το εύρος των κοινών στόχων μεταξύ των συμμετεχουσών εταιρειών, συναντώνται κοινοπραξίες χαλαρής, μέτριας και στενής σύνδεσης. Οι Συμπράξεις Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) είναι συμβάσεις -κατά κανόνα μακροχρόνιες- οι οποίες συνάπτονται μεταξύ ενός Δημόσιου Φορέα και ενός Ιδιωτικού Φορέα με σκοπό την εκτέλεση έργων ή/και την παροχή υπηρεσιών. Μέσω αυτής της συμφωνίας οι δεξιότητες και τα προτερήματα κάθε τομέα (δημόσιου και ιδιωτικού) μοιράζονται στην προσφορά μιας υπηρεσίας ή ενός έργου για τη χρήση του από το ευρύ κοινό. Εκτός από τη διάθεση πόρων και από τους δύο, ανάλογα με την περίπτωση, κάθε συμβαλλόμενο μέρος μοιράζεται τους κινδύνους και τις μελλοντικές ανταμοιβές/οφέλη. Τα έργα ΣΔΙΤ στην Ελλάδα θεωρούνται βασικός αναπτυξιακός πυλώνας της κρατικής πολιτικής. Οι Στρατηγικές Συμμαχίες ορίζονται οι συμφωνίες συνεργασίας μεταξύ δύο ή περισσοτέρων επιχειρήσεων, όπου τα μέλη διατηρούν πλήρως την ανεξαρτησία τους αλλά υιοθετούν μια συνεργασία αμοιβαίου οφέλους και συνεισφέρουν τους απαραίτητους πόρους ή και κεφάλαια για την επιτυχή λειτουργία της. Χαρακτηριστικό της στρατηγικής συμμαχίας αποτελεί η συνένωση συγκεκριμένων τμημάτων των εμπλεκομένων επιχειρήσεων, η οποία βελτιώνει την αποτελεσματικότητα τους, καθώς υπάρχει αμοιβαία προσφορά τεχνολογικών δυνατοτήτων, διοικητικών ικανοτήτων ή ακόμα και κεφαλαίου. Οι στρατηγικές συμμαχίες είναι περισσότερο κατάλληλες όταν υπάρχουν «στρατηγικά κενά» σε κρίσιμα σημεία, τα οποία είναι πολύ ακριβά ή χρονοβόρα για να αναπτυχθούν από κάθε εταιρεία μεμονωμένα. Επιπλέον, αποτελούν αρκετά καλή πρακτική, όταν μια εταιρεία επιθυμεί να αποκτήσει πρόσβαση στις ικανότητες μιας άλλης ή όταν ο σύμμαχος που έχει τις επιθυμητές ικανότητες έχει τέτοιο μέγεθος που μια εξαγορά δεν είναι εφικτή. Οι στρατηγικές συμμαχίες συνήθως διαρκούν τουλάχιστον 10 χρόνια. Οι Βιομηχανικές Περιοχές (ΒΙΠΕ) και συναφείς συγκεντρώσεις επιχειρήσεων στην ίδια περιοχή/χώρο όπως είναι οι επιχειρηματικές περιοχές, τα βιοτεχνικά και τεχνολογικά πάρκα, οι τεχνοπόλεις, οι καινοτόμες πόλεις, οι θερμοκοιτίδες κλπ βασίζονται στη γεωγραφική συγκέντρωση επιχειρήσεων και συχνά αξιοποιούνται για την ανάπτυξη στρατηγικών τοπικής ανάπτυξης όπου δημιουργούνται δίκτυα διαφόρων τύπων. Σε αυτές τις συσσωρεύσεις είναι δυνατή και μάλιστα ευνοείται η Σελ. 5

13 ανάπτυξη κάθε είδους συνεργασίας και η αξιοποίηση όλων των μηχανισμών, με αποτέλεσμα τη δυνατότητα βελτίωσης της ανταγωνιστικότητος των επιχειρήσεων. Η γεωγραφική γειτνίαση των επιχειρήσεων βοηθά νέες επιχειρήσεις, οι οποίες ωφελούνται από την εγγύτητα, την ύπαρξη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, τη διαθεσιμότητα υπηρεσιών, το περιβάλλον καινοτομικότητας κ.ά. Τα Εικονικά Δίκτυα Επιχειρήσεων αποτελούνται από ανεξάρτητες επιχειρήσεις οι οποίες αναπτύσσουν συνέργιες και συνδέονται λειτουργικά με ένα κεντρικό (εικονικό) εκτελεστικό φορέα χάρη στην εκτεταμένη ανάπτυξη των Τηλεπικοινωνιών και της Πληροφορικής για την επίτευξη ενός κοινού σκοπού. Το εικονικό οργανωτικό μοντέλο στηρίζεται στην ανάπτυξη δικτύων συμμαχικών επιχειρήσεων, ομάδων και ατόμων, με σκοπό να εκμεταλλευτούν νεοεμφανιζόμενες ευκαιρίες, εκμεταλλευόμενες τους κοινούς πλέον πόρους του εικονικού δικτύου. Επίσης, βασικές μορφές διεπιχειρησιακών συνεργασιών που συναντώνται κυρίως στο χώρο του λιανικού και χονδρικού εμπορίου αποτελούν οι προμηθευτικοί συνεταιρισμοί και τα δίκτυα franchise. Στον παρακάτω πίνακα δίνονται συνοπτικά τα βασικά χαρακτηριστικά του κάθε σχήματος συνεργασίας: Σχήμα Συνεργασίας Συνεργατικοί σχηματισμοί (clusters) Κοινοπραξίες Συμπράξεις Δημοσίου- Ιδιωτικού Τομέα Βασικά χαρακτηριστικά o Γεωγραφική συγκέντρωση επιχειρήσεων o Τομεακή εξειδίκευση o Στενή συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων o Υποστηρικτικό περιβάλλον σε περιφερειακό επίπεδο o Κυριαρχία μικρών επιχειρήσεων o Οριζόντιες και κάθετες συνδέσεις μεταξύ επιχειρήσεων o Σύμπραξη περιορισμένου αριθμού ανεξάρτητων εταιρειών o Σαφώς προσδιορισμένος επιχειρηματικός σκοπός, τον οποίο καμία εταιρεία δεν μπορεί να πετύχει χωρίς τη βοήθεια της άλλης έντονη αλληλεξάρτηση o Πρότερη συμφωνία για τα επιμέρους χαρακτηριστικά του επιχειρηματικού σκοπού (στόχοι, προϊόντα, υπηρεσίες, συγκεκριμένες ευθύνες κ.ά.) o Διαφοροποιήσεις στο χρόνο δέσμευσης και βαθμό σύνδεσης των επιχειρήσεων μεταξύ κοινοπραξιών o Μακροχρόνιες συμβάσεις μεταξύ Δημόσιου και Ιδιωτικού Φορέα o Αντικείμενο των συμβάσεων είναι η εκτέλεση έργων ή/και η παροχή υπηρεσιών o Το αντικείμενο των Συμβάσεων ανήκει στην αρμοδιότητα του Δημοσίου Φορέα Σελ. 6

14 Σχήμα Συνεργασίας Στρατηγικές Συμμαχίες Βιομηχανικές Περιοχές και συναφείς συγκεντρώσεις επιχειρήσεων Εικονικά Δίκτυα Επιχειρήσεων Προμηθευτικοί συνεταιρισμοί Δίκτυα Franchise (δικαιόχρηση) Άτυπα Δίκτυα Βασικά χαρακτηριστικά o Συνεργασίες αμοιβαίου οφέλους που βασίζονται στη συνένωση συγκεκριμένων τμημάτων των εμπλεκομένων επιχειρήσεων o Συμφωνίες που διαρκούν τουλάχιστον 10 χρόνια o Οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις έχουν κοινή ή συμβατή επιχειρησιακή στρατηγική o Οι συμμαχίες αυξάνουν την αξία των συμμετεχουσών επιχειρήσεων στην αγορά o Γεωγραφική συγκέντρωση ομοειδών επιχειρήσεων o Ευνοούν τη δημιουργία επιμέρους δικτύων και συνεργασιών o Εικονικό οργανωτικό μοντέλο o Ανεξάρτητες επιχειρήσεις οι οποίες αναπτύσσουν συνέργιες και συνδέονται λειτουργικά με ένα κεντρικό (εικονικό) εκτελεστικό φορέα χάρη στην εκτεταμένη ανάπτυξη των Τηλεπικοινωνιών και της Πληροφορικής για την επίτευξη ενός κοινού σκοπού o Είδος συνεταιρισμού που συστήνεται με σκοπό την προμήθεια αγαθών ή υπηρεσιών. Μέλη του είναι αγοραστές ομοειδών αγαθών και σκοπός της λειτουργίας του είναι η επίτευξη οικονομιών κλίμακας (φθηνότερες τιμές και ευνοϊκότεροι όροι αγοράς λόγω μεγαλύτερων ποσοτήτων) κατά την προμήθεια των αγαθών. o Συνεργασίες μεταξύ ξεχωριστών και ανεξάρτητων νομικά και οικονομικά επιχειρήσεων, τον Δικαιοπάροχο και τους Δικαιούχους, όπου ο πρώτος παρέχει στους Δικαιοδόχους το δικαίωμα καθώς την υποχρέωση να ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα σύμφωνα με το πρότυπο του Δικαιοπαρόχου. o Άτυπες και χαλαρές συνεργασίες μεταξύ επιχειρήσεων 1.3 Βασικές νομικές μορφές συνεργατικών σχηματισμών και δικτύων επιχειρήσεων Η νομική μορφή με την οποία περιβάλλεται ένα κοινό σχήμα ή μια δικτύωση μεταξύ επιχειρήσεων και άλλων φορέων είναι ιδιαίτερης σημασίας για την αποδοχή της ιδέας και την αποτελεσματική εφαρμογή της σύστασης και λειτουργίας της. Συνήθως, θεωρούνται πιο αποδεκτές οι λιγότερο δεσμευτικές και λιγότερο «βαριές» μορφές ώστε να διαμορφώνονται πιο χαλαρά σχήματα που θα εξασφαλίζουν τη μικρότερη δυνατή δέσμευση και θα έχουν ευελιξία. Η εμπειρία έχει δείξει ότι συνηθέστερα η προτίμηση στρέφεται σε άτυπα, κοινοπρακτικά, συνεταιριστικά ή μη κερδοσκοπικά σχήματα συμπράξεων, Σελ. 7

15 χωρίς να λείπουν και οι περιπτώσεις μετοχικών κερδοσκοπικών μορφών εταιριών. Στη συνέχεια εξετάζονται συνοπτικά οι βασικές νομικές μορφές που αποκτούν οι συνεργατικοί σχηματισμοί / clusters επιχειρήσεων στην Ελλάδα: Οι Αστικές Μη Κερδοσκοπικές Εταιρίες αποτελούν πολύ συνηθισμένες νομικές μορφές συνεργατικών σχηματισμών και δικτύων λόγω του ευέλικτου χαρακτήρα τους και της ευκολίας στην ίδρυση και διαχείριση τους. Για τις εταιρείες αυτής της μορφής δεν απαιτείται υψηλή δέσμευση κεφαλαίων από τους συμμετέχοντες, την οποίων η ευθύνη περιορίζεται στο ύψος της συνεισφοράς τους στο εταιρικό κεφάλαιο. Επιπλέον, ευνοϊκό για το σχηματισμό των αστικών μη κερδοσκοπικών εταιριών αποτελεί το γεγονός ότι απαιτείται μικρός αριθμός εταίρων, ιδιαίτερα σε σχέση με άλλες μορφές νομικών προσώπων (π.χ. σωματείο). Η μορφή αυτή προτιμάται ιδιαίτερα από όσους δεν επιθυμούν να ασκήσουν αμιγώς επιχειρηματική δραστηριότητα (οπότε προτιμότερη είναι η ίδρυση εταιρίας), αλλά θέλουν να επενδύσουν τη δραστηριότητά τους με την ιδιότητα ενός νομικού προσώπου για άλλους λόγους (φορολογικούς, κρατικών επιδοτήσεων κ.α.). Οι Άτυπες μορφές συνεργασίας αποτελούν την πιο απλή μορφή συνεργασίας / δικτύωσης κατά την οποία οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν υπογράφουν απλό ιδιωτικό συμφωνητικό συνεργασίας στο οποίο ορίζονται τα βασικά χαρακτηριστικά της δικτύωσης (αντικείμενο, στόχος, δραστηριότητες, εισφορές κλπ). Η άτυπη μορφή συνεργασίας επιχειρήσεων αποτελεί την ελάχιστη δυνατή δέσμευση μεταξύ των εταίρων, δεν έχει καμία προϋπόθεση ως προς τον αριθμό των εταίρων ή το ύψος των κεφαλαίων και ουσιαστικά διασφαλίζει πλήρη ανεξαρτησία στα μέλη του. Επίσης, δεν απαιτεί καμία υποχρέωση τήρησης βιβλίων ή άλλη φορολογική υποχρέωση. Τα άτυπα δίκτυα ενδείκνυνται για τις περιπτώσεις επιχειρήσεων που δεν διαθέτουν καμία πρότερη εμπειρία στη σύναψη συνεργασιών και διακατέχονται από αίσθημα ανασφάλειας και αβεβαιότητας απέναντι σε μία τέτοια προοπτική. Οι Αστικοί Συνεταιρισμοί αποτελούνται από 15 τουλάχιστον συνεταίρους μέλη οι οποίοι συντάσσουν και υπογράφουν καταστατικό. Διοικούνται από 2 όργανα (Γενική Συνέλευση και Διοικητικό Συμβούλιο) ενώ το κεφάλαιο καθορίζεται από τα ίδια τα μέλη τους και διαιρείται σε μερίδες. Οι συνεταιρισμοί διακρίνονται σε παραγωγικούς, καταναλωτικούς, προμηθευτικούς, πιστωτικούς, μεταφορικούς και τουριστικούς. Στις δραστηριότητες τους περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η κοινή οργάνωση παραγωγής, η προμήθεια αγαθών για την κάλυψη αναγκών των μελών τους, η παροχή τεχνικής βοήθειας για την αύξηση ή βελτίωση της παραγωγής τους, η μεταποίηση ή διάθεση προϊόντων των μελών τους, η παροχή δανείων ή άλλων οικονομικών διευκολύνσεων στα μέλη τους κ.ά. Η νομική μορφή του Αστικού Συνεταιρισμού καθορίζεται από την έκταση της ευθύνης των συνεταίρων. Η πιο συνηθισμένη μορφή είναι εκείνη που περιορίζει την ευθύνη κάθε συνέταιρου για τα χρέη του Συνεταιρισμού έναντι τρίτων μέσω του καθορισμού ορισμένου χρηματικού ποσού το οποίο και ορίζεται στο καταστατικό. Οι περιπτώσεις αυτές αποκαλούνται Σελ. 8

16 Συνεταιρισμοί Περιορισμένης Ευθύνης (ΣΥΝ.Π.Ε.) και λόγω της φύσης τους είναι εκείνες που προτιμούνται συνηθέστερα στο πλαίσιο μιας δικτύωσης/ cluster. Οι Κοινοπραξίες, που όπως περιγράφησαν ανωτέρω, αποτελούν συμβατικές ενώσεις μικρού αριθμού φυσικών ή νομικών προσώπων που προκύπτουν από τη συμφωνία για την ανάληψη συγκεκριμένης οικονομικής δραστηριότητας με κοινή συμβολή και η οποία υπόκειται σε από κοινού έλεγχο. Η χρονική τους διάρκεια είναι επίσης σαφώς προκαθορισμένη. Η μορφή της κοινοπραξίας συναντάται πολύ συχνά σε περιπτώσεις υλοποίησης δημόσιου ή ιδιωτικού τεχνικού έργου από συμπράττουσες εταιρείες. Οι Κεφαλαιουχικές Εταιρίες συστήνονται με τη συγκέντρωση του κατώτατου ορίου μετοχικού κεφαλαίου, όπως αυτό ορίζεται από την ισχύουσα νομοθεσία. Όργανο τους είναι η Γενική Συνέλευση και το Διοικητικό Συμβούλιο. Ως προς το φορολογικό καθεστώς, η Α.Ε. υποχρεούται στη τήρηση βιβλίων Γ κατηγορίας και υπόκειται σε αυτόνομη φορολόγηση με διαφορετικό συντελεστή επί των κερδών που η εταιρεία παρακρατά και των κερδών που διανέμει ως μέρισμα στους μετόχους. Η Ανώνυμη Εταιρία (Α.Ε.) αποτελεί κεφαλαιουχική εταιρία, της οποίας το κεφάλαιο είναι διαιρεμένο σε μετοχές, ανώνυμες ή ονομαστικές. Για την σύσταση της πρέπει να είναι συγκεντρωμένο το κατώτατο όριο μετοχικού κεφαλαίου, όπως αυτό ορίζεται από την ισχύουσα νομοθεσία. Κάθε μέτοχος ευθύνεται μέχρι και το ποσό της εισφοράς του. Η μορφή της Εταιρείας Περιορισμένης Ευθύνης (Ε.Π.Ε.), χρησιμοποιείται συνήθως για επιχειρήσεις μεσαίου μεγέθους αλλά τα ουσιώδη χαρακτηριστικά της Ε.Π.Ε. είναι παρόμοια με εκείνα της Α.Ε. Με τον πρόσφατο Νόμο 4072/2012 εισήχθη μια νέα εταιρική μορφή, η «ιδιωτική κεφαλαιουχική εταιρία», η οποία μπορεί να συσταθεί με ελάχιστο κεφάλαιο ενός (1) Ευρώ και αποτελεί μια ευέλικτη και απλοποιημένη μορφή επιχείρησης που θα δύναται να χρησιμοποιηθεί ως νομική μορφή για τη σύσταση μικρών δικτυώσεων. 1.4 Είδη συνεργατικών σχηματισμών (clusters) Οι επιχειρηματικοί συνεργατικοί σχηματισμοί (clusters) ποικίλλουν και διαφοροποιούνται ανάλογα με τον τρόπο οργάνωσης τους, τη συνεργασία και το βαθμό αλληλεπίδρασης μεταξύ των μελών, το αν υπάγονται σε ίδιο ή σχετιζόμενο κλάδο δραστηριότητας, το εύρος αλλά και τη χρονική διάρκεια δραστηριοποίησης τους. Τα οριζόντια clusters κατά κύριο λόγο αποτελούνται από επιχειρήσεις που ανήκουν στον ίδιο κλάδο δραστηριότητας και οι δράσεις που υλοποιούνται έχουν οριζόντιο χαρακτήρα (πχ. μεταφορές, αποθήκευση, προβολή και προώθηση, εκπαίδευση προσωπικού, ενέργειες έρευνας και τεχνολογίας κλπ). Ενδεικτικό παράδειγμα οριζόντιου cluster αποτελεί το «Δίκτυο Αγροτουριστικών Επιχειρήσεων» που δημιουργείται από συμπληρωματικές Σελ. 9

17 επιχειρήσεις μίας περιοχής με αντικείμενο τη δημιουργία νέων ολοκληρωμένων αγροτουριστικών προϊόντων, την υλοποίηση ενεργειών προβολής και στόχο τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και την επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου. Περίπτωση οριζόντιου cluster επίσης είναι η ομάδα επιχειρήσεων παραγωγής μαρμάρου που συνεργάζονται ιδρύοντας εταιρεία αξιοποίησης και διάθεσης μαρμαρόσκονης. Τα κάθετα clusters δημιουργούνται από επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε διαφορετικούς κλάδους της διαδικασίας παραγωγής, ανήκουν δηλαδή στην ίδια παραγωγική αλυσίδα. Όλες οι επιχειρήσεις στην αλυσίδα επωφελούνται μέσω της επίτευξης χαμηλότερου κόστους, τη βελτίωση της αξίας και ικανοποίησης του πελάτη, και αποκτούν μεγαλύτερο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Παράδειγμα κάθετου cluster αποτελεί η συνεργασία επιχειρήσεων παραγωγής, μεταποίησης, διανομής και εμπορίας ενός προϊόντος σε μία συγκεκριμένη περιοχή με στόχο την προώθηση του με ένα κοινό brand name, την ανάπτυξη νέων μεθόδων παραγωγής και την αντιμετώπιση του ανταγωνισμού. Οι επιχειρήσεις-μέλη ενός cluster ονομάζονται είτε «επιχειρήσεις-εταίροι» είτε «επιχειρήσεις κορμού». Στα clusters ενθαρρύνεται επίσης η συμμετοχή και άλλων φορέων όπως είναι δημόσιοι φορείς, πανεπιστήμια, χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί, ινστιτούτα κλπ. Τα clusters εντοπίζονται σε συγκεκριμένη γεωγραφικά περιοχή, καθώς η γειτνίαση διευκολύνει την επικοινωνία, τις διαμεταφορές, αλλά και την αλληλεπίδραση μεταξύ τους. Όμως, στην περίπτωση που οι επιχειρηματικές συναλλαγές δεν επηρεάζονται από τη γεωγραφική απόσταση, δύναται να αναπτυχθούν σε μεγαλύτερο γεωγραφικά εύρος. Έτσι, υπάρχουν cluster σε τοπικό, υπερτοπικό, εθνικό, αλλά και σε διεθνές επίπεδο. Τέλος, μπορεί ακόμα να αναπτυχθούν σε αστικό ή αγροτικό περιβάλλον. Τα cluster διαφέρουν σημαντικά μεταξύ τους και σε ποικίλα επίπεδα αναδεικνύοντας το εύρος του ορισμού και τις πολλές διαφορετικές μορφές που μπορούν να λάβουν: μερικά cluster είναι εδραιωμένα ενώ άλλα μόλις αναδύονται, κάποια cluster είναι μεγάλα και έχουν πλήθος αλληλεπιδράσεων με άλλες βιομηχανίες, φορείς και ινστιτούτα ενώ πιο ισχνά cluster με μικρότερο αριθμό μελών έχουν λιγότερες αλληλεπιδράσεις, κάποια cluster είναι περισσότερο προσανατολισμένα στην βιομηχανική παραγωγή π.χ. cluster αυτοκινητοβιομηχανίας ενώ άλλα εστιάζουν περισσότερο στην παροχή υπηρεσιών π.χ. οικονομικές υπηρεσίες, κάποια cluster δραστηριοποιούνται σε τομείς έντασης τεχνολογίας / έρευνας π.χ. cluster βιοτεχνολογίας ενώ άλλα εκτείνονται σε παραδοσιακούς τομείς, π.χ. cluster κλωστοϋφαντουργίας, Σελ. 10

18 κάποια cluster είναι ιδιαίτερα εξωστρεφή και απολαμβάνουν διεθνή αναγνώριση ενώ άλλα παραμένουν σε τοπικό μόνο επίπεδο γνωστά. Ιδιαίτερα διαδεδομένα είναι τα Clusters Καινοτομίας τα οποία αποτελούν τον πιο πρόσφατο τύπο νησίδων και συστημάτων καινοτομίας. Βασικά χαρακτηριστικά των clusters καινοτομίας είναι: α) η διασύνδεση με ερευνητικά ιδρύματα, η σημαντική ερευνητική δραστηριότητα εντός του cluster και η παραγωγή γνώσης και καινοτόμων προϊόντων προστιθέμενης αξίας, β) η υψηλή ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων του cluster, οι σημαντικές εξαγωγές και η διείσδυση στις περιφερειακές, ευρωπαϊκές και παγκόσμιες αγορές, γ) η ανάδειξη νέων καινοτόμων επενδυτικών αντικειμένων και νοοτροπιών, δ) η ανάδειξη του επιστημονικού και στελεχιακού δυναμικού της ευρύτερης περιοχής του cluster, και ε) η ενθάρρυνση δημιουργίας νέων επιχειρήσεων που συνδέονται στενά με τις υφιστάμενες επιχειρήσεις (start-ups, spin-offs, spin-outs). Στην Ελλάδα, περιπτώσεις clusters καινοτομίας υλοποιούνται και συντονίζονται από την «Ελληνική Πρωτοβουλία Τεχνολογικών Συνεργατικών Σχηματισμών Corallia» που αποτελεί τον πρώτο φορέα που συστάθηκε στη χώρα για την οργανωμένη και συστηματική διαχείριση και ανάπτυξη συνεργατικών σχηματισμών καινοτομίας (βλ. περισσότερα στο κεφ.2). Διάκριση των clusters γίνεται και με κριτήριο τις σχέσεις και το βαθμό αλληλεπίδρασης μεταξύ των συμμετεχουσών επιχειρήσεων 5. Για παράδειγμα: Τα «ομογενοποιημένα clusters» τα οποία αποτελούνται συνήθως από μικρές ανταγωνιστικές επιχειρήσεις που συνεργάζονται μεταξύ τους και θέτουν συγκεκριμένους κοινούς στόχους. Σε αυτά τα clusters κανένα μέλος δεν έχει το μέγεθος και τη δυνατότητα να ελέγξει το cluster ή να επιβάλει τις προτεραιότητες του. Τα «hub and spoke clusters» στα οποία μία κυρίαρχη επιχείρηση ασκεί καθοριστικό ρόλο στη λειτουργία και τους στόχους του cluster και περιβάλλεται από μικρότερες επιχειρήσεις-μέλη που συνδέονται άμεσα μαζί της και εξειδικεύονται είτε στην προμήθεια πρώτων υλών ή την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών. Αυτές οι μορφές clusters συναντώνται συνήθως σε μεγάλους βιομηχανικούς κλάδους (πχ. αυτοκινητοβιομηχανία) ή όταν το ρόλο της κυρίαρχης επιχείρησης ασκεί ένας δημόσιος/κυβερνητικός φορέας σε μία συγκεκριμένη περιοχή και συνεργάζεται με μία σειρά μικρών εταιρειώνδορυφόρων. 5 Catalin Boja, Clusters Models, Factors and Characteristics, International Journal of Economic Practices and Theories, 2011 Σελ. 11

19 Τέλος, κριτήριο διάκρισης των clusters είναι το εύρος και διάρκεια δραστηριοποίησης. Στη βιβλιογραφία 6 συναντώνται: Τα «business clusters» που έχουν καθαρά επιχειρηματικό χαρακτήρα, μικρό εύρος δραστηριοποίησης και περιορισμένες διασυνδέσεις με υποστηρικτικές επιχειρήσεις και φορείς και συνήθως αναπτύσσονται μέσα από τις δυνάμεις της αγοράς. Αυτά τα clusters συνήθως έχουν μεγάλο χρονικό ορίζοντα ενώ πιο αντιπροσωπευτικές περιπτώσεις είναι οι προμηθευτικοί συνεταιρισμοί. Τα «project clusters» που συνήθως συγκροτούνται στο πλαίσιο σχετικής ανταπόκρισης προσκλήσεων/προκηρύξεων χρηματοδοτούμενων προγραμμάτων και η δημιουργία τους εξυπηρετεί την ανάγκη υλοποίησης συγκεκριμένων έργων σε δεδομένο χρονικό διάστημα. Ένα κριτήριο επιτυχίας των project clusters είναι να μετεξελιχθούν σε business clusters λαμβάνοντας, δηλαδή, πιο μόνιμο χαρακτήρα. Συνοπτικός πίνακας των διαφορετικών μορφών συνεργατικών σχηματισμών-clusters που συναντώνται και των βασικών χαρακτηριστικών τους δίνεται παρακάτω: Είδος cluster Οριζόντια Κάθετα Clusters Καινοτομίας Ομογενοποιημένα clusters hub and spoke clusters business clusters project clusters Βασικά χαρακτηριστικά o Επιχειρήσεις που ανήκουν στον ίδιο κλάδο δραστηριότητας o Υλοποιούν δράσεις με οριζόντιο χαρακτήρα o Επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε διαφορετικούς κλάδους της διαδικασίας παραγωγής o Υλοποιούν δράσεις με κάθετο χαρακτήρα o Έμφαση στην ερευνητική δραστηριότητα και καινοτομία o Έντονη διασύνδεση με ερευνητικά ιδρύματα o μικρές ανταγωνιστικές επιχειρήσεις που συνεργάζονται μεταξύ τους σε ισότιμη βάση και θέτουν συγκεκριμένους κοινούς στόχους. o Κυρίαρχη μεγάλη επιχείρηση που περιβάλλεται από μικρότερες επιχειρήσεις-μέλη που συνδέονται άμεσα μαζί της και εξειδικεύονται είτε στην προμήθεια πρώτων υλών ή την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών o Μικρό εύρος δραστηριοποίησης αλλά συνήθως μακρύ χρονικό διάστημα λειτουργίας o Συγκρότηση για την υλοποίηση συγκεκριμένου έργου σε προσδιορισμένο χρονικό διάστημα o Όχι μόνιμο χαρακτήρα 6 Εγχειρίδιο Δικτύων Επιχειρηματικότητας (networking) & «Συστημάτων-Συστάδων» Επιχειρήσεων (clustering), ΕΟΜΜΕΧ & Εθνικό Παρατηρητήριο για τις Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Σελ. 12

20 Σε κάθε περίπτωση, μια συστάδα επιχειρήσεων/cluster θεωρείται επιτυχής, εφόσον υλοποιεί δράσεις τις οποίες οι επιχειρήσεις εταίροι δεν προωθούσαν ή τις προωθούσαν λιγότερο αποτελεσματικά. Η επιτυχημένη λειτουργία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ικανότητα των ανθρώπων να δημιουργούν σχέσεις και να συμμετέχουν σε δίκτυα, αλλά και από τη διάθεσή τους να μοιραστούν πληροφορίες. Η καλλιέργεια κουλτούρας, η οποία προωθεί τη συνύπαρξη ανταγωνισμού και συνεργασίας μπορεί να διευκολύνει την ανάπτυξη τέτοιων δεσμών. Καταρχήν, όμως, θα πρέπει να υπάρχει συναίνεση σε βασικά στοιχεία, συνειδητοποίηση της ανάγκης συνεργασίας, κοινή πεποίθηση ότι τα οφέλη θα είναι αμοιβαία, καθώς και συνεχής προσωπική επικοινωνία. Η συνύπαρξη των ανωτέρω στοιχείων δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ανάπτυξη εμπιστοσύνης μεταξύ των εμπλεκομένων, η οποία είναι απαραίτητη για τη διάχυση της πληροφορίας και της γνώσης. 1.5 Βασικά χαρακτηριστικά των clusters Μολονότι, όπως ήδη σημειώθηκε, το εύρος του ορισμού των clusters είναι μεγάλο και οι μορφές συνεργατικών σχηματισμών ολοένα και πιο ποικίλες, εντούτοις τα βασικά χαρακτηριστικά των συνεργατικών σχηματισμών μπορούν να θεωρηθούν τα ακόλουθα: Γεωγραφική συγκέντρωση Η εγγύτητα των επιχειρήσεων συμβάλλει στη δημιουργία οικονομιών κλίμακας, στην ανάπτυξη ειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού αλλά και στη βελτιστοποίηση διαδικασιών μάθησης. Η γεωγραφική γειτνίαση αποτελεί δομικό στοιχείο της έννοιας των clusters παρά το γεγονός ότι ορισμένοι μελετητές αναφέρουν ότι δεν αποτελεί προϋπόθεση. Τα πλεονεκτήματα που έχει η γεωγραφική γειτνίαση είναι: η διαθεσιμότητα μοναδικών / ιδιαίτερων πόρων στη συγκεκριμένη περιοχή, η μείωση κόστους συναλλαγών ιδιαίτερα σε σχέση με την πρόσβαση και μεταφορά γνώσης, η βελτιστοποίηση οικονομιών κλίμακας (scale) και σκοπιμότητας (scope), η εξειδίκευση σε ανθρώπινο δυναμικό, κεφάλαια, τεχνολογικές πηγές κλπ., η επικοινωνία με τοπικούς παράγοντες / παίκτες, η οποία μπορεί να οδηγήσει σε πιο αποτελεσματικές διαδικασίες μάθησης και σε εξειδικευμένη ζήτηση. Ταυτόχρονα η γεωγραφική γειτνίαση διευκολύνει την προσωπική επικοινωνία, η οποία είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ανταλλαγή της Σελ. 13

Η καινοτομία προτάσσεται ως κορυφαία προτεραιότητα και θεωρείται πλέον «μονόδρομος για την ανάπτυξη».

Η καινοτομία προτάσσεται ως κορυφαία προτεραιότητα και θεωρείται πλέον «μονόδρομος για την ανάπτυξη». Συνεργατικοί Σχηματισμοί και Επιχειρηματικότητα Καλές Πρακτικές για τους γουνοποιούς/ εκτροφείς Δρ. Ελπίδα Σαμαρά Ερευνήτρια Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Η καινοτομία προτάσσεται ως κορυφαία προτεραιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Δράσεις υποστήριξης καινοτομίας και συνεργασιών επιχειρήσεων

Δράσεις υποστήριξης καινοτομίας και συνεργασιών επιχειρήσεων Ινστιτούτο Μικρών Επιχειρήσεων Γενική Συνομοσπονδία Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Ελλάδας Δράσεις υποστήριξης καινοτομίας και συνεργασιών επιχειρήσεων Υποστηρίζουμε τη μικρή επιχείρηση, Ενισχύουμε την

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Kokkinoplitis Konstantinos is Expert to DG Regio, European Commission in Innovation

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΕΣΠΑ 2007-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΟ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΜΠΟΡΙΚΟ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΜΠΟΡΙΚΟ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Πειραιάς, 17 Μαΐου 2011 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας/ Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΩΝ-ΔΙΚΤΥΩΣΕΩΝ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΩΝ-ΔΙΚΤΥΩΣΕΩΝ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΩΝ ΕΜΠΟΡΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ) ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΩΝ-ΔΙΚΤΥΩΣΕΩΝ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme

This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme This project is co-financed by the ERDF and made possible by the MED Programme Πρόγραμμα MED έργο WIDE growing of SMEs: organizational innovation and Development in med area Αντώνης Μπούμπουλας Προϊστάμενος

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας KA2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών Αναμενόμενα αποτελέσματα Τα σχέδια που υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτής της Δράσης αναμένονται να επιφέρουν τα παρακάτω αποτελέσματα: Καινοτόμες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1 1 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΕ ΕΣΠΑ Κατάρτιση ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 / Οργανωτική δομή ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ Κοινωνικοί Εταίροι Εμπειρογνώμονες 2 Δημιουργικές Βιομηχανίες Κλωστοϋφαντουργία - έτοιμο ένδυμα Υποδήματα-

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση (βασισμένη στο μοντέλο στρατηγικής που αναπτύχθηκε για το έργο SEED REG) Ε.Κ.Ε.Τ.Α. Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Ομιλία Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Κοινοτικών & Άλλων Πόρων Του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Κυρίου Κωνσταντίνου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΣ 2015-2020 Εισαγωγή Η παρούσα παρουσίαση της στρατηγικής για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας και την υποστήριξη της τοπικής οικονομίας του Δήμου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 6η: ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2014 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με σκοπό την επίτευξη των στρατηγικών

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

- ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΑΜΕΣΑ - ΝΕΟ ΕΠΙΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ - ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΙΙ

- ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΑΜΕΣΑ - ΝΕΟ ΕΠΙΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ - ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΙΙ Λ. Συγγρού 310 & Σπάρτης 1, 17673 Καλλιθέα τηλ.: 210 4838714 & 706 // fax: 210 4822091 e-mail: info@excellence-lean.gr // www.excellence-lean.gr - ΑΝΑΜΕΝΕΤΑΙ ΑΜΕΣΑ - ΝΕΟ ΕΠΙΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

Η συνολική δημόσια δαπάνη της δράσης ανέρχεται σε 30 εκ. και ο συνολικός προϋπολογισμός της εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 45 εκ..

Η συνολική δημόσια δαπάνη της δράσης ανέρχεται σε 30 εκ. και ο συνολικός προϋπολογισμός της εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 45 εκ.. Προδημοσίευση Δράσης Εθνικής Εμβέλειας «Πρόγραμμα Ανάπτυξης Βιομηχανικής Έρευνας & Τεχνολογίας (ΠΑΒΕΤ)» Σκοπός της δράσης είναι η υποστήριξη ερευνητικών έργων, που εκτελούνται από δυναμικές εγχώριες επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ (ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ): ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ II

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ (ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ): ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ II ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ (ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ): ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ II ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Η Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας προχώρησε την Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation Παραδοτέο 4.1.2 ΣΥΝΟΨΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ: ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ «ΖΩΝΤΑΝΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ» ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ Θεσσαλονίκη, Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

1. Προϋποθέσεις συμμετοχής 2. Προϋπολογισμός - Διάρκεια 3. Επιλέξιμες ενέργειες δαπάνες 4. Υποβολή προτάσεων 5. Αξιολόγηση προτάσεων 6.

1. Προϋποθέσεις συμμετοχής 2. Προϋπολογισμός - Διάρκεια 3. Επιλέξιμες ενέργειες δαπάνες 4. Υποβολή προτάσεων 5. Αξιολόγηση προτάσεων 6. 1. Προϋποθέσεις συμμετοχής 2. Προϋπολογισμός - Διάρκεια 3. Επιλέξιμες ενέργειες δαπάνες 4. Υποβολή προτάσεων 5. Αξιολόγηση προτάσεων 6. Κριτήρια αξιολόγησης 7. Χρονοδιάγραμμα Προϋπολογισμός - Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ»

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΕΡΓΟ SARA «ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΥΞΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΜΜΕ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» Σεπτέμβριος 2005 1 ΣΚΟΠΟΣ ΕΡΓΟΥ o Ανάπτυξη, προώθηση καινοτομίας, o Αξιοποίηση εμπειρίας, o Διάχυση βέλτιστων πρακτικών,

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης

Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης για την Α.Μ.Θ. : καθορισμός προτεραιοτήτων και πιλοτικές προσκλήσεις χρηματοδότησης του Επιχειρησιακού Προγράμματος Α.Μ.Θ. 2014 2020 Καβάλα, 23

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Ι. ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ; Η πορεία που πρέπει να ακολουθηθεί για την πραγματοποίηση των αντικειμενικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020 υιοθετήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: Η χρονική διάρκεια κάθε έργου ορίζεται από 12 έως 24 μήνες.

ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: Η χρονική διάρκεια κάθε έργου ορίζεται από 12 έως 24 μήνες. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ: Η δράση υποστηρίζει την διευκόλυνση της αξιοποίησης ενός τεκμηριωμένα ώριμου ερευνητικού αποτελέσματος σε επιχειρηματική / εμπορική δραστηριότητα. Συγκεκριμένα,

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014

ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17 Οκτωβρίου 2014 «Λειτουργία Περιφερειακών Μηχανισμών Υποστήριξης της κοινωνικής επιχειρηματικότητας για την δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ»

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» «H AΠΑΣΧΟΛΗΣΗ A ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» Ημερίδα του ΠΑΣΥΠΚΑ «Δράσεις ένταξης των κινητικά αναπήρων στην παραγωγική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Νικόλαος Μυλωνίδης Απρίλιος 2007 1 Η έννοια του Επιχειρηματία Αναλαμβάνει δράση Συνδυάζει καινοτομικά και δημιουργικά τους συντελεστές της παραγωγής Παράγει προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Δράση 07: Γιώργος Πιερράκος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΚΥΚΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ Μεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα

Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Clusters και Οικοσυστήματα Καινοτομίας ως Καθολικό Μοντέλο των Στρατηγικών RIS3 στην Ελλάδα Νίκος Κομνηνός Ερευνητική Μονάδα URENIO, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη Ημερίδα «Ο Ρόλος των Συνεργατικών

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις»

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις» ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics)

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics) Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους

Διαβάστε περισσότερα

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών»

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών» ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ A ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Τι είναι η στρατηγική; «καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο προσδιορισμός των μέσων για την επίτευξη τους»

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές που εφαρμόζουμε στον τομέα του ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

Βασικές αρχές που εφαρμόζουμε στον τομέα του ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ Βασικές αρχές που εφαρμόζουμε στον τομέα του ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΓΓΕΤ 17 Φεβρουαρίου 2014 (Λ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΗ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Α ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ) H Έξυπνη Εξειδίκευση

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένες υπηρεσίες και εργαλεία υποστήριξης της καινοτομίας, της επιχειρηματικότητας και των πράσινων εφαρμογών

Ολοκληρωμένες υπηρεσίες και εργαλεία υποστήριξης της καινοτομίας, της επιχειρηματικότητας και των πράσινων εφαρμογών ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΩΝ ΕΜΠΟΡΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ (ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ) Ολοκληρωμένες υπηρεσίες και εργαλεία υποστήριξης της καινοτομίας, της επιχειρηματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές φίλες και φίλοι,

Αγαπητές φίλες και φίλοι, Αγαπητές φίλες και φίλοι, Θα ήθελα πρώτα απ όλα να σας ευχαριστήσω θερμά που μας τιμάτε με την παρουσία σας στη σημερινή ενημερωτική εκδήλωση-ημερίδα, για την παρουσίαση των νέων διαδικτυακών υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Clusters Καινοτομίας: Μοχλός αριστείας και ανάπτυξης για τεχνολογίες διάδρασης, πολυμέσων και δημιουργικού περιεχομένου.

Clusters Καινοτομίας: Μοχλός αριστείας και ανάπτυξης για τεχνολογίες διάδρασης, πολυμέσων και δημιουργικού περιεχομένου. Clusters Καινοτομίας: Μοχλός αριστείας και ανάπτυξης για τεχνολογίες διάδρασης, πολυμέσων και δημιουργικού περιεχομένου. The gi-cluster paradigm Ημερίδα Καινοτόμες Επιχειρηματικές Πρωτοβουλίες Κέρκυρα.

Διαβάστε περισσότερα

οικονομικές τάσεις Εκτεταμένη συνεργασία της εφοδιαστικής αλυσίδας. έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Παγκόσμιες

οικονομικές τάσεις Εκτεταμένη συνεργασία της εφοδιαστικής αλυσίδας. έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Παγκόσμιες Συνοπτική παρουσίαση του ευνητικού έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Ενοποίηση τρίτων παρόχων υπηρεσιών με ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα σε πολυλειτουργικές πλατφόρμες

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΙΚΤΥΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΣΤΟ ΘΡΙΑΣΙΟ ΠΕΔΙΟ»

«ΔΙΚΤΥΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΣΤΟ ΘΡΙΑΣΙΟ ΠΕΔΙΟ» «ΔΙΚΤΥΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΣΤΟ ΘΡΙΑΣΙΟ ΠΕΔΙΟ» ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ «ΘΡΙΑΣΊΑ ΝΈΕΣ ΓΥΝΑΊΚΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΉΜΗΣ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΌΛΗΣΗ» Συντονιστής φορέας

Διαβάστε περισσότερα

INRES. Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ

INRES. Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ Regions of Knowledge FP7 229947 INRES Συνεργασία νησιωτικών περιφερειών για τη μεγιστοποίηση των περιβαλλοντικών και οικονομικών ωφελειών από την έρευνα στις ΑΠΕ Αρτέμης Σαϊτάκης Διευθυντής Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΟΥΣ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΟΠΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ HEMEXPO ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΚΟΙΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΟΥΣ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΟΠΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ HEMEXPO ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΚΟΙΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΟΥΣ Η ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΟΠΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ HEMEXPO ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΚΟΙΝΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ Η παρούσα έρευνα πραγματοποιείται στο πλαίσιο μελέτης από την HEMEXPO

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ 1 ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Η δράση υποστηρίζει την διευκόλυνση της αξιοποίησης ενός τεκμηριωμένα ώριμου ερευνητικού αποτελέσματος σε επιχειρηματική/

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ. www.aidfunding.mfa.gr

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ. www.aidfunding.mfa.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ www.aidfunding.mfa.gr ΠΥΛΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΩΝ ειδικη γραμματεια αξιοποιησησ διεθνων προγραμματων www.aidfunding.mfa.gr Αγαπητοί φίλες και φίλοι, σε ένα ολοένα

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη των εκπροσώπων της ελληνικής βιομηχανίας για μια ΝΕΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Διακήρυξη των εκπροσώπων της ελληνικής βιομηχανίας για μια ΝΕΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Διακήρυξη των εκπροσώπων της ελληνικής βιομηχανίας για μια ΝΕΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η βιομηχανική πολιτική αποτελεί εθνική ανάγκη για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης, την οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Ευκαιρίες δικτύωσης & συνεργασίας: Δίκτυο ΠΡΑΞΗ & Enterprise Europe Network

Ευκαιρίες δικτύωσης & συνεργασίας: Δίκτυο ΠΡΑΞΗ & Enterprise Europe Network Ευκαιρίες δικτύωσης & συνεργασίας: Δίκτυο ΠΡΑΞΗ & Enterprise Europe Network Χημεία & Βιομηχανία της Κρήτης Ηράκλειο, 14 Μαΐου 2010 Dr Απόστολος Δημητριάδης Σύμβουλος Μεταφοράς Τεχνολογίας Αναπληρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες

ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες ΚΟΙΝΣΕΠ: Ένα Χρήσιμο Εργαλείο για τις Τοπικές Κοινωνίες Βασικές αρχές: Αλληλεγγύη Κοινωνική συνοχή Υπεροχή του ατόμου έναντι του κεφαλαίου, Κοινωνική υπευθυνότητα και δημοκρατική λήψη αποφάσεων Στην Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο σχέδιο παρέμβασης για την στήριξη της επιχειρηματικότητας, των επιχειρήσεων και των εργαζομένων

Ολοκληρωμένο σχέδιο παρέμβασης για την στήριξη της επιχειρηματικότητας, των επιχειρήσεων και των εργαζομένων Προκήρυξη νέου Πρόγραμματος Ολοκληρωμένο σχέδιο παρέμβασης για τη στήριξη της επιχειρηματικότητας, των τους, μέσω δράσεων συμβουλευτικής και κατάρτισης καθώς και στήριξης της απασχόλησης σε περιοχές που

Διαβάστε περισσότερα

«Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας»

«Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας» «Ανάπτυξη Πρακτικών Λειτουργικής Ευελιξίας και Οργανωτικής Καινοτομίας» Νίκος Γαβαλάκης «Η Ανθρώπινη Διάσταση της Εφοδιαστικής Αλυσίδας» 22 Οκτωβρίου 2013 Υποστήριξη Νέας Επιχειρηματικότητας Προώθηση Καινοτομίας

Διαβάστε περισσότερα

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγρίνιο, 17-18 Ιανουαρίου 2004 1 Ερευνητικές Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙ Γενική ιεύθυνση Στήριξης της Βιοµηχανίας ΑΝΥΝΤΙΚΟΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΘΗΝΑ, 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2011 κ. Τσαγκρής ιονύσης, Προϊστάµενος ιεύθυνσης Μικρών & Μεσαίων Επιχειρήσεων ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ»

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΣΠΑΤΩΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 Θέμα: «Η ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο Ενεργειακό Σχεδιασμό στο

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας ευκαιρίες για τη νεολαία/ Δημιουργώ- Επιχειρώ- Καινοτομώ 18.11.2010, Ινστιτούτο Νεολαίας, Αθήνα

Αναπτύσσοντας ευκαιρίες για τη νεολαία/ Δημιουργώ- Επιχειρώ- Καινοτομώ 18.11.2010, Ινστιτούτο Νεολαίας, Αθήνα Περιεχόμενα Υφιστάμενη Κατάσταση Αλεξάνδρεια Ζώνη Καινοτομίας (Α.Ζ.Κ.) Α.Ε. Συσσωρευμένη Κρίσιμη Μάζα Φορέων Καινοτομικής Επιχειρηματικότητας (Ζ.ΚΑΙ.Θ.) Χωροταξική Ανάπτυξη Βραχυπρόθεσμος και Μεσοπρόθεσμος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ Leonardo da Vinci Leonardo Project: A EUROPEAN OBSERVATORY ON THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFE LONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES AND THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτομία & Επιχειρηματικότητα: επιβραβεύοντας τις καινοτόμες Επιχειρηματικές Ιδέες

Καινοτομία & Επιχειρηματικότητα: επιβραβεύοντας τις καινοτόμες Επιχειρηματικές Ιδέες 2 η Διακρατική Συνάντηση INNOVA NET Καινοτομία & Επιχειρηματικότητα: επιβραβεύοντας τις καινοτόμες Επιχειρηματικές Ιδέες Πέμπτη 10 Οκτωβρίου 2013 Επιμελητήριο Άρτας Δρ. Χρυσόστομος Στύλιος Αν. Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (II)»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (II)» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (II)» Α/Α 1 2 Στόχος προγράμματος Δικαιούχοι προγράμματος 3 Προϋποθέσεις www.motive-consulting.gr ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η ενίσχυση της εξωστρεφούς

Διαβάστε περισσότερα

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΟΜΙΛΙΑ Π. ΣΑΚΕΛΛΑΡΗ - ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Κύριε Υπουργέ, Κυρίες και κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζω σήμερα στην εκδήλωση της

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation Παραδοτέο 2.1.2 ΣΥΝΟΨΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ: ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΓΙΑ Ε&Α, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, Αύγουστος 2010 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2 Τι είναι βιομηχανία Η βιομηχανία είναι ένα οργανωμένο σύστημα παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών σε μεγάλη ποσότητα. Οι βιομηχανικές, παραγωγικές μονάδες ή μονάδες παροχής υπηρεσιών χρειάζεται να θεωρηθούν

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη»

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Δημαρχείο Θεσσαλονίκης 13 Μαρτίου 2014 Θέμα: «Η ανάγκη για οριζόντια τεχνική υποστήριξη των Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ. Γ ΛΥΚΕΙΟΥ τεχνολογικής κατεύθυνσης. Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ. Γ ΛΥΚΕΙΟΥ τεχνολογικής κατεύθυνσης. Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος Θέµατα και ερωτήσεις κλειστού τύπου Ερωτήσεις του τύπου Σωστό - Λάθος Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Ερωτήσεις αντιστοίχησης Ερωτήσεις συµπλήρωσης κενών Ερωτήσεις ανάπτυξης Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΙΟΙΚΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014 ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Υγεία Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 1 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους και Εμπειρογνώμονες

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μέτρο 3.1: Ενθάρρυνση Επιχειρηματικής Δράσης (Ενέργεια 3.1.1) Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Η ελληνική εκπαίδευση δεν έχει δώσει, μέχρι σήμερα την απαιτούμενη βαρύτητα στα θέματα απασχόλησης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 14.6.2014 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 183/5 Ψήφισμα του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2014,

Διαβάστε περισσότερα

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου

Ανακοίνωση για τη σύναψη σύμβασης έργου ορισμένου χρόνου ΓΝΩΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΣΤΙΚΗ ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Καραολή & Δημητρίου 20, ΤΚ 55131 Καλαμαριά, Θεσσαλονίκη Τηλ-Φαξ: 2310 410121 E-mail: info@gnossi-ngo.org Θεσσαλονίκη, 20/03/2014 Ανακοίνωση για τη σύναψη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΙΛΟΤΙΚΩΝ ΔΟΜΩΝ ΚΑΘΕΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΜΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΙΛΟΤΙΚΩΝ ΔΟΜΩΝ ΚΑΘΕΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΜΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΙΛΟΤΙΚΩΝ ΔΟΜΩΝ ΚΑΘΕΤΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΜΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ 1 ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ Η προτεινόμενη Δράση έχει ως σκοπό την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΝΔΟ- ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ & ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO 19thRoundtable with the Government of Greece-The Economist Kυρίες και Κύριοι Πριν ξεκινήσω

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικό Σχέδιο για την ανάπτυξη του τομέα της Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας

Στρατηγικό Σχέδιο για την ανάπτυξη του τομέα της Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας Στρατηγικό Σχέδιο για την ανάπτυξη του τομέα της Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας Η Κ.Ο. επιτελεί στην Ε.Ε. και μπορεί να παίξει και στη χώρα μας ένα σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της κοινωνικής καινοτομίας

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση»

«Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» Η Αναπτυξιακή Σύμπραξη «Κοινωνική Σύμπραξη στο Ν. Κυκλάδων» σας καλωσορίζει στην Ημερίδα: «Κοινωνική Οικονομία Μια Εναλλακτική Πρόταση» 23 Οκτωβρίου 2015 Πνευματικό Κέντρο Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΔ ένα πείραμα που έγινε πραγματικότητα. Δέξιππος Αγουρίδης Γενικός Διευθυντής

ΜΟΔ ένα πείραμα που έγινε πραγματικότητα. Δέξιππος Αγουρίδης Γενικός Διευθυντής ΜΟΔ ένα πείραμα που έγινε πραγματικότητα Δέξιππος Αγουρίδης Γενικός Διευθυντής 1 ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΟΔ Η Μονάδα Οργάνωσης της Διαχείρισης δημιουργήθηκε το 1996 με στόχο την ενίσχυση της Δημόσιας Διοίκησης στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΛΙΜΕΝΩΝ & ΛΙΜΕΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΙΑΣ, ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2005 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας, ανταποκρινόμενο στην ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Η Ευρωπαϊκή τυποποίηση θα αποτελέσει ουσιαστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη,

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες Α. Η Ψηφιακή Ωριμότητα της Ελλάδας Οι ψηφιακές υπηρεσίες στην Ελλάδα παρουσιάζουν χαμηλότερη διείσδυση και μικρότερη ανάπτυξη σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πρόσφατες αναλύσεις καταδεικνύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

ΜΟΝΟΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΟΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς'

Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Συνέδριο ΜΟΔΙΠ ΑΤΕΙ-Θ *-* Νοεμβρίου 2012 Grand Hotel Θεσσαλονίκη Η Αξιολόγηση ως συνιστώσα του Στρατηγικού Σχεδιασμού υπό το πρίσμα της 'Αθηνάς' Παναγιώτης Τζιώνας Αντιπρόεδρος ΑΤΕΙ-Θ Συμπεράσματα Τα Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Έργο : «Πράσινη Πολιτεία: Τοπική Πρωτοβουλία απασχόλησης και επιχειρηματικότητας των Ρομά Δυτικής Αττικής» (ΤΟΠ-ΕΚΟ)

Έργο : «Πράσινη Πολιτεία: Τοπική Πρωτοβουλία απασχόλησης και επιχειρηματικότητας των Ρομά Δυτικής Αττικής» (ΤΟΠ-ΕΚΟ) Δικαιούχος: Αναπτυξιακή Σύμπραξη (Α.Σ.) «Πράσινη Πολιτεία: Τοπική Πρωτοβουλία απασχόλησης και επιχειρηματικότητας των Ρομά Δυτικής Αττικής» Διεύθυνση: Γληνού και Νάξου 14, Αγία Βαρβάρα Τ.Κ. 12351 Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση Συµβουλευτικής Υποστήριξης Ενδεικτική Agenda Συναντήσεων

Οργάνωση Συµβουλευτικής Υποστήριξης Ενδεικτική Agenda Συναντήσεων 1 η Συµβουλευτική συνεδρία Οργάνωση Συµβουλευτικής Υποστήριξης Ενδεικτική Agenda Συναντήσεων Γνωριµία Συµβούλου Στελεχών και Επιχείρησης Ανάλυση του ρόλου της συµβουλευτικής για το συστηµατικό σχεδιασµό

Διαβάστε περισσότερα

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά:

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: 8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: Σχετίζονται με τους σκοπούς και την αποστολή του οργανισμού. Αναφέρονται στη

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Σχέδιο Κειμένου Βασικών Αρχών και Κατευθύνσεων Εθνική Στρατηγική για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 22 Μαΐου 2013 1 "Δεν μπορεί να υπάρξει διοικητική μεταρρύθμιση

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακός Μηχανισμός Υποστήριξης της Κοινωνικής Οικονομίας στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας

Περιφερειακός Μηχανισμός Υποστήριξης της Κοινωνικής Οικονομίας στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Περιφερειακός Μηχανισμός Υποστήριξης της Κοινωνικής Οικονομίας στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Η Κοινωνική Οικονομία και Επιχειρηματικότητα Σύμφωνα με τον Ν. 4019/2011, Κοινωνική Οικονομία ορίζεται: "το

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή

Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Διεθνές εξαγωγικό Μάρκετινγκ Ενότητα 1η: Εισαγωγή Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.) 1 Σκοπός Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Αξίες και προκλήσεις στον τομέα της αιγο-προβατοτροφίας. Ποιες είναι οι προοπτικές για την ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας;

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΟΡΜΟΣ PANORMOS ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΩΝ

ΠΑΝΟΡΜΟΣ PANORMOS ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΩΝ ΠΑΝΟΡΜΟΣ PANORMOS ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΩΝ Η ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΤΟΥ ΠΑΝΟΡΜΟΥ Τριάντα δύο (32) επιχειρήσεις ασφαλιστικής διαμεσολάβησης - μέλη του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών - όλων

Διαβάστε περισσότερα