Οδηγός Χρήσης του Steel

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οδηγός Χρήσης του Steel"

Transcript

1 Οδηγός Χρήσης του Steel

2 2 Τίτλος:Οδηγός Χρήστη του Steel. ευτερη Εκδοση. R24 Αθήνα 2007 Αυτό το ϐιβλίο στοιχειοθετήθηκε µε το πρόγραµµα LaTEX (διανοµή MiKTEX). Η τελική ηλεκτρονική µορφή (Portable Document Format PDF) δηµιουργήθηκε µε το πρόγραµµα Ghostscript. Χρησιµοποιήθηκε η γραµµατοσειρά kerkis. Kerkis Department of Mathematics, University of the Aegean. Copyrigt c 4M VK Προγράµµατα Πολιτικού Μηχανικού ΕΠΕ

3 Περιεχόµενα 1 Εισαγωγή Γενικά Απαιτήσεις συστήµατος Οδηγίες εγκατάστασης οµή του προγράµµατος Μέλη Κόµβος Connect Σχέδιο Αυτόµατη ενηµέρωση Αναζήτηση ϐοήθειας Οδηγοί χρήσης Σύστηµα ϐοήθειας Τηλεφωνική υποστήριξη Βασικές έννοιες Μονάδες Μέλη Βιβλιοθήκη διατοµών Κόµβοι Συστήµατα συντεταγµένων Φορτία Εντατικά µεγέθη Περιβάλλον εργασίας Γενικά Η αλληλεπίδραση µε το χρήστη i

4 ii ΠΕΡΙΕΧ ΟΜΕΝΑ 4 ιαχείρηση Αρχείων Άνοιγµα µελέτης-νέα Μελέτη Αποθήκευση Εισαγωγή Μελέτης Εξαγωγή δεδοµένων Εκτυπώσεις SteelPlot Εξοδος Εµφάνιση Εµφάνιση ϕορέα Προβολή δεδοµένων Κίνηση Απεικόνιση ϕορέα Παράµετροι Υλικά Επιλογή κανονισµών Βιβλιοθήκη ιατοµών Ποιότητα χάλυβα Μέσα σύνδεσης Παράµετροι έδρασης Παράµετροι ϑεµελίωσης Κανονισµοί Υλικά Κ.Ω.Σ./CYS 159/ EC Συνδυασµοί Φόρτισης ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Συνδυασµοί ϕόρτισης Επιλογές Επεξεργασία Αναίρεση Αντιγραφή Επικόλληση ιαγραφή Κατάτµηση Επαναρίθµηση Οντοτήτων Αυτόµατη Περιστροφή Εισαγωγή Μελών Ιδιότητες κόµβων Ιδιότητες µελών

5 ΠΕΡΙΕΧ ΟΜΕΝΑ iii Οµάδα µελών Νέο µέλος από κόµβους Νέο µέλος Καθρέπτης Επιλογή µελών Επιλογή µελών Επιλογή µελών µε παράθυρο Επιλογή µελών µε ϕίλτρα Κατάργηση επιλεγµένων µελών Επιλογή κόµβων Κατάργηση επιλεγµένων κόµβων Γεννήτριες Εντολές απεικόνισης του ϕορέα Αριθµοµηχανή πολλαπλών χρήσεων Γεννήτριες Μελών Χωροδικτύωµα Τύπος Τύπος Τύπος Τύπος Τύπος Presteel Μοντέλο Φορέας Υλικά Γραφικά Επεκτάσεις Προµέτρηση Επεξεργασία ιατοµών Συνδυασµοί ράσεων Φορτία Χιονιού-Φορτία ανέµου Σύνδεση µε το GT.STRUDL Υπολογισµός Φορτίων στηρίξεων Ανάλυση Προέλεγχοι ϕορέα Ελεγχος µεταθετότητας Επίλυση

6 iv ΠΕΡΙΕΧ ΟΜΕΝΑ 9.4 Ελεγχος µελών (ENV :1992) Ελεγχος µελών (EN :2005) Ελεγχος έδρασης Ελεγχος πλάκας εδρασης Ελεγχος Πεδίλων Ελεγχος Κόµβων, Ελεγχος Κόµβων Πλαισίων, Connect Αλλες Επιλογές Παράθυρο Βοήθεια Σχεδιασµός µε τον Ευρωκώδικα Γενικά Πίνακας Συµβόλων Οδηγός χρήσης Παράµετροι Αλλαγή συντελεστών λυγισµού Μηνύµατα σχεδιασµού Τέλος διαδικασίας Εντατικά µεγέθη Συνδυασµοί ϕόρτισης Υπολογισµός αντιστάσεων Εφελκυσµός Θλίψη ιάτµηση Στρέψη Κάµψη Στρεπτοκαµπτικός λυγισµός Αντοχή µελών Εφελκυσµός Θλίψη ιάτµηση Στρέψη Στρεπτοκαµπτικός λυγισµός Κάµψη, αξονική και διάτµηση Κάµψη, αξονική ϑλίψη και διάτµηση Μηνύµατα σε υπέρβαση Πορεία ελέγχων Εκτυπώσεις αποτελεσµάτων

7 ΠΕΡΙΕΧ ΟΜΕΝΑ v 12 Steelplot Ανάγνωση δεδοµένων µελέτης Εισαγωγή επιπέδου Εισαγωγή επιπέδου (Κάτοψη XY) Εισαγωγή επιπέδου (Κάτοψη YX) Εισαγωγή επιπέδου ( Οψη XZ) Εισαγωγή επιπέδου ( Οψη YZ) Προβολή επιπέδων Πληροφορίες επιπέδου Παραγωγή σχεδίων ιαγραφή επιπέδου ιαµόρφωση άκρου Αντιγραφή διαµόρφωσης άκρου Α Πρόσθετες Πληροφορίες για την γωνία Euler 185 Α.1 Γωνία Euler γωνιακών διατοµών Α.2 Γωνία Euler για διάφορες περιπτώσεις τοποθέτησης µελών 186

8 vi ΠΕΡΙΕΧ ΟΜΕΝΑ

9 Κατάλογος Πινάκων 4.1 Οριακές συνθήκες µελών Τιµές Παραµέτρων Εδάφους (ΕΑΚ ΝΚΩΣ) Τιµές Παραµέτρων Εδάφους (Β. ) Οι ιδιότητες της καρτέλας ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Αποτελέσµατα σχεδιασµού πλάκας έδρασης vii

10 viii ΚΑΤ ΑΛΟΓΟΣ ΠΙΝ ΑΚΩΝ

11 Κατάλογος Σχηµάτων 2.1 Αξονες των διατοµών της ϐιβλιοθήκης του Steel Απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων Τοπικό σύστηµα συντεταγµένων µέλους Το περιβάλλον εργασίας του Steel Τα µενού Ἁρχείο και Εµφάνιση Η ϕόρµα διαχείρησης µελετών Η ϕόρµα εισαγωγής δεδοµένων Η ϕόρµα εξαγωγής δεδοµένων Η ϕόρµα εξαγωγής σχεδίου Η ϕόρµα δηµιουργίας σχεδίου Επιλογή προτύπου εκτύπωσης ηµιουργία προτύπου εκτύπωσης Επιλογή µελών Γραµµή εργαλείων κίνησης Render Κανονισµός-ΕΑΚ Κανονισµός-Παλιός Αντισεισµικός Βιβλιοθήκη ιατοµών Παράµετροι ϑεµελίωσης Αγκυρώσεις Επιλογή Αγκυρώσεις Επιλογή Αγκυρώσεις Επιλογή Αγκυρώσεις Επιλογή Αγκυρώσεις Επιλογή Αγκυρώσεις Επιλογή Συνδυασµοί Φόρτισης Μενού Επιλογές ix

12 x ΚΑΤ ΑΛΟΓΟΣ ΣΧΗΜ ΑΤΩΝ 5.13Μενού Επιλογές Περιβάλλουσα Ονόµατα Οµάδων Μενού Επεξεργασία Επικόλληση Κατάτµηση Ιδιότητες κόµβων Ελευθερίες Ιδιότητες µελών Εξ ορισµού ϕορτία µελών Πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών Οριακές συνθήκες µελών Νέο µέλος Καθρέπτης Επιλογή µε ϕίλτρα Εντολές Απεικόνησης Αριθµοµηχανή Χωροδικτύωµα Τύπος Χωροδικτύωµα Τύπος Χωροδικτύωµα Τύπος Χωροδικτύωµα Τύπος Χωροδικτύωµα Τύπος Presteel Presteel Φορέας Τοποθέτηση αντιανεµίων ανά τεγίδα και ανα δύο τεγίδες Presteel Υλικά Προµέτρηση Επεξεργασία ϐιβλιοθήκης διατοµών Επεξεργασία µή τυποποιηµένης διατοµής Συνδυασµοί δράσεων Υπολογισµός ϕορτίων στηρίξεων Ανάλυση Προέλεγχοι ϕορέα Ελεγχος µεταθετότητας Επίλυση Ελεγχος Επίλυση

13 ΚΑΤ ΑΛΟΓΟΣ ΣΧΗΜ ΑΤΩΝ xi 9.6 Σχεδιασµός µελών Ελεγχος πλάκας εδρασης Ελεγχος ϑεµελίωσης ιαστασιολόγηση Πεδίλων Εκτυπώσεις Πεδίλων Οι παράµετροι του προγράµµατος σχεδιασµού Πίνακας αλλαγής τιµών λυγισµού Μηνύµατα σχεδιασµού Σχεδιασµός µελών συνοπτικά Αναλυτική εκτύπωση σχεδιασµού Η γραµµή εργαλείων του Steelplot Α.1 Γωνία Euler Γωνιακών Α.2 Γωνία Euler κεκλιµένων γωνιακών Α.3 ιάφορες περιπτώσεις γωνιών Euler

14 xii ΚΑΤ ΑΛΟΓΟΣ ΣΧΗΜ ΑΤΩΝ

15 Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή 1.1 Γενικά Το Steel είναι ένα πρόγραµµα ανάλυσης και σχεδιασµού µεταλλικών κατασκευών. Για την επίλυση του χωρικού πλαισίου εφαρµόζει τη µέθοδο «Άµεσης Αντίστασης» δηλ. την επίλυση των εξισώσεων [R] = [K].[r] όπου: [R] Μητρώο Φορτίων [K] Μητρώο Αντίστασης [r] Μητρώο Μετατοπίσεων (3 µετακινήσεις, 3 στροφές ανά κόµβο) Για την δηµιουργία του µαθηµατικού µοντέλου διαθέτει ισχυρό γραφικό περιβάλλον για ευκολία στην εισαγωγή του ϕορέα και καλύτερη εποπτεία. Η είσαγωγή των δεδοµένων µπορεί να γίνει µε πολλούς τρόπους, απο εισαγωγή αρχείων κειµένου µέχρι µε πλήρως αυτοµατοποιηµένους οδηγούς για εισαγωγή του ϕορέα σε ελάχιστο χρόνο. Για τον έλεγχο των διατοµών, συγκολλήσεων, κοµβοελασµάτων και συνδέσεων κόµβων πλαισίων εφαρµόζεται ο Ευρωκώδικας 3 (EC3) ενώ για τον σχεδιασµό της ϑεµελίωσης ο Ελληνικός Κανονισµός Ωπλισµένου Σκυροδέµατος (Ε.Κ.Ω.Σ.). Οσον αφορά τις σεισµικές δυνάµεις (συντελεστές Rd(t) κατά X και U), υπολογίζονται από το πρόγραµµα σύµφωνα µε τον ΝΕΑΚ ή ΕΑΚ Για την παρουσίαση των αποτελεσµάτων δηµιουργούνται αρχεία εµπλουτισµένου κειµένου (rtf) τα οποία µπορουν να επεξεργαστούν µε τα συνήθη εργαλεία του συστήµατος Windows (πχ MS Word) 1

16 2 Εισαγωγή Τέλος για τα σχέδια δηµιουργούνται αρχεία dwg ή dxf τα οποία µπορούν να επεξεργαστούν από το ενσωµατοµένο στο Steel πρόγραµ- µα IntelliCAD το οποίο είναι πλήρως συµαβατό µε το AutoCAD της εταιρείας Autodesk. 1.2 Απαιτήσεις συστήµατος Το πρόγραµµα Steel είναι σχεδιασµένο για συστήµατα που χρησι- µοποιούν τα παρακάτω λειτουργικά συστήµατα : MS Windows 98 / 98 SE /ME Windows 2000 / Windows XP / Vista Ελάχιστες απαιτήσεις σύνθεσης συστήµατος. Επεξεργαστής : Intel Pendium III 500 MHZ ή ισχυρότερος. Μνήµη συστήµατος : 128 MB RAM, ή µεγαλύτερη. Αποθηκευτικός χώρος : τουλάχιστον 150 ΜΒ ελεύθερα στο σκλη- ϱό δίσκο, για την εγκατάσταση του προγράµµατος και 400 ΜΒ για τη λειτουργία του. Ο απαραίτητος χώρος στον δίσκο εξαρτάται από τα υποπρογράµµατα του Steel που ϑα εγκατασταθούν. Οι τιµές που αναφέρονται εδώ είναι για εγκατάσταση µε τα συνηθισµένα υποπρογράµµατα. Οδηγός CD ROM 16x ή µεγαλύτερη. Οθόνη : Ελάχιστη ανάλυση 1024x Οδηγίες εγκατάστασης Για την εγκατάσταση του Steel απαιτούνται τα ακόλουθα: Το CD εγκατάστασης του προγράµµατος Η συσκευή κλειδώµατος Προαιρετικά, ο αναλυτικός οδηγός εγκατάστασης που ϑα ϐρείτε στη συσκευασία του προγράµµατος.

17 1.3 Οδηγίες εγκατάστασης 3 Αν υπάρχει αναλυτικός οδηγός εγκατάστασης που δίνεται σε ξεχω- ϱιστό ϕυλάδιο µαζί µε το πρόγραµµα, τότε ο αναλυτικός οδηγός είναι πιο ενηµερωµένος από αυτή την παράγραφο και πρέπει να ακολουθήσετε τις οδηγίες που αναφέρονται εκεί. Πριν ξεκινήσει η εγκατάσταση του προγράµµατος πρέπει να πλη- ϱούνται όλες οι προϋποθέσεις της ενότητας 1.2. Το σύστηµά σας να έχει εκκινήσει χωρίς πρόβληµα και το λειτουργικό σύστηµα έχει ϕορτωθεί κανονικά. εν υπάρχει κάποια άλλη εφαρµογή που να είναι ενεργή (να τρέχει). Αν υπάρχει ϑα πρέπει να τερµατιστεί. Το πρόγραµ- µα προστασίας από τους ιούς, που χρησιµοποιείτε, να µην εµποδίζει την εγκατάσταση αρχείων συστήµατος. Τα αρχεία αυτά εγκαθίστανται στους καταλόγους c:\windows και c:\windows\system. (Η ονοµασία των καταλόγων µπορεί να διαφέρει, ανάλογα µε την εγκατάσταση των Windows). Το ίδιο ισχύει και για προγράµµατα παρακολούθησης της απόδοσης του συστήµατος, που πιθανώς υπάρχουν. Προετείνεται τα προγράµµατα αυτού του είδους, να απενεργοποιούνται προσωρινά, αν υπάρξουν προβλήµατα κατά την εγκατασταση και να ενεργοποιούνται µετά την ολοκλήρωση της εγκατάστασης του Steel. Προσοχή Στην περίπτωση που κάνετε εγκατάσταση κάποιας ενη- µέρωσης του Steel, και έχουν τροποποιηθεί ή προστεθεί διατοµές στη ϐιβλιοθήκη διατοµών του προγράµµατος, τότε πρέπει πριν την εγκατάσταση, να αντιγραφεί ο ϕάκελος steelpar που ϐρίσκεται στο ϕάκελο \Vk\windows\Steel σε άλλη ϑέση και µετά την εγκατάσαση να αντιγραφεί στην αρχική του ϑέση. Κατά την εισαγωγή του δίσκου (CD) του προγράµµατος στον οδηγό του υπολογιστή σας πρέπει να εµφανισθεί η ϕόρµα εγκατάστασης 4M VK Install στην οποία ϑα πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον η επιλογή Steel. Σε περίπτωση που δεν εµφανισθεί αυτόµατα η ϕόρµα αυτή τότε πρέπει να εκτελεστεί το πρόγραµµα install.exe από το δίσκο του προγράµµατος. Παρακάτω επισηµαίνονται ορισµένα σηµεία που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή. Γλώσσα εγκατάστασης: Η γλώσσα εγκατάστασης ϑα πρέπει να είναι τα Ελληνικά. Προσοχή: Σε περίπτωση που η εγκατάσταση του Steel γίνει σε άλλη γλώσσα πλην των ελληνικών τότε πολλές από τις εφαρµογές δεν ϑα είναι διαθέσιµες στις επόµενες οθόνες. Φάκελος Προορισµού Συνίσταται ο ϕάκελος εγκατάστασης της ελληνικής εκδόσεως να είναι στην κεφαλή (Root) κάποιου δίσκου

18 4 Εισαγωγή και να ονοµάζεται VK, πχ C:\VK ή D:\VK ή E:\VK κτλ Τµήµατα του προγράµµατος προς εγκατάσταση. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην επιλογή των τµηµάτων που ϑα εγκαταστα- ϑούν. Κατ αρχήν είναι πιθανό να υπάρχουν διαφορετικές πλατ- ϕόρµες του σχεδιαστικού προγράµµατος IntelliCAD για τα τµή- µατα που αυτό απαιτείται (CONNECT, STEELCAD, STEELPLOT, ηµιουργία Σχεδίου). Πρέπει να εγκατασταθούν τουλάχιστον µία από αυτές. Εγκατάσταση οδηγού κλειδιού. Η εγκατάσταση των οδηγών του κλειδιού γίνεται αυτόµατα. Χρειάζεται µόνον να επιλεγεί εγκατάσταση για παράλληλο ή για USB κλειδί. Προσοχή: Στην περίπτωση της εγκατάστασης των οδηγών για USB κλειδί, δεν τοποθετείται το κλειδί από την αρχή. Μόλις τελειώσει η διαδικασία της εγκατάστασης του προγράµµατος, ϑα Ϲητηθεί η τοποθέτηση του κλειδιού για να ολοκληρωθεί η εγκατάσταση. Εάν έχει εγκατασταθεί ο οδηγός του USB κλειδιού σε προηγούµενη εγκατάσταση των προγραµµάτων, δεν πρέπει να γίνει πάλι εγκατάσταση αυτού. STEEL Club Μετά το τέλος της εγκατάστασης δηµιουργείται στην επιφάνεια εργασίας το εικονίδιο του Steel. Με διπλό κλίκ εµ- ϕανίζεται η ϕόρµα του CLUB, στην οποία την πρώτη ϕορά ϑα πρέπει να επιλεγεί µε ποιά από τις διαθέσιµες εκδόσεις του IntelliCAD ϑα ξεκινούν τα τµήµατα του προγράµµατος που απαιτούν σχεδιαστικό πρόγραµµα. Από το STEEL Club, µπορεί να γίνει αυτόµατη ενηµέρωση του Steel µέσω Internet. (ϐλ παράγραφο 1.5) Στη ϕόρµα του CLUB υπάρχει η επιλογή Εγχειρίδιο, όπου υπάρχουν όλοι οι οδηγοί χρήσης του προγράµµατος σε ηλεκτρονική µορφή. Για επίλυση αποριών σχετικά µε το πρόγραµµα υπάρχει η επιλογή Τµήµα Υποστήριξης στο CLUB ή µπορείτε να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα και το forum του Steel (www.strad.gr)

19 1.4 οµή του προγράµµατος οµή του προγράµµατος Το Steel αποτελείται από υποπρογράµµατα τα οποία λειτουργούν ανεξάρτητα και µπορούν να συνεργάζονται µεταξύ τους για την ολοκλήρωση της µελέτης. Μερικά από τα ϐασικά υποπρογράµµατα περιγράφονται παρακάτω: Μέλη Τα µέλη αποτελούν το ϐασικό µέρος του προγράµµατος. Στο πε- ϱιβάλλον εργασίας των µελών µπορεί να περιγραφεί και να επιλυθεί ο ϕορέας. Μπορεί επίσης να ελέγχθεί η επάρκεια των µελών. Η εφαρ- µογή Μέλη είναι αυτόνοµη, µπορεί, δηλαδή, να λειτουργήσει χωρίς να απαιτείται η παρουσία κάποιου άλλου υποπρογράµµατος του Steel. Στην περίπτωση που δεν υπάρχει εγκατεστηµένο κάποιο άλλο µέρος του Steel, τότε η ανάλυση του ϕορέα περιορίζεται στον έλεγχο των µελών Κόµβος Το υποπρόγραµµα αυτό αναλαµβάνει το έλεγχο και διαστασιολόγηση κόµβων δικτυωτών ϕορέων. Παράλληλα, παρέχει τη δυνατότητα δηµιουργίας σχεδίου του µοντέλου του ϕορέα. Το υποπρόγραµµα Κοµβος διαθέτει το δικό του οδηγό χρήσης Connect Με αυτό το υποπρόγραµµα µπορεί να γίνει ο σχεδιασµός των κόµ- ϐων πλαισιωτών ϕορέων σύµφωνα µε τον Ευρωκώδικα 3. Το Connect χρησιµοποιεί εξελιγµένες τεχνικές (πεπερασµένα στοιχεία) ώστε να µπορεί να υπολογίσει σχεδόν οποιασδήποτε µορφής κόµβο Σχέδιο Το Steel έχει τη δυνατότητα δηµιουργίας και εξαγωγής των περισσότερων σχεδίων που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της τεκµηρίωσης µιας µελέτης. Η επεξεργασία και εκτύπωση όλων των σχεδίων του ϕορέα γίνεται σε αυτόνοµο σχεδιαστικό πρόγραµµα IntelliCAD ή του AutoCAD.

20 6 Εισαγωγή 1.5 Αυτόµατη ενηµέρωση Το Steel εχει τη δυνατότητα να αναβαθµήστει µε νεώτερες εκδόσεις χωρίς να χρειάζεται νέα εγκατάσταση και επικοινωνία µε την εταιρεία αυτόµατα µέσω Internet. Η λειτουργία αυτή γίνεται µέσω της ϕόρµας του CLUB επιλογή Live Update. Με την επιλογή αυτή, το πρόγραµµα ϑα ελέγξει αν υπάρχουν νεώτερες εκδόσεις του Steel στον εξυπηρετητή της 4M VK και ϑα ενηµερώσει αυτόµατα το πρόγραµµα χωρίς άλλη ενέργεια από τον χρήστη. Η αυτόµατη αναβάθµιση αναβαθµίζει µόνο τα µέρη του Steel τα οποία έχουν αλλάξει και δεν κατεβάζει ολόκληρο το πρόγραµ- µα και έτσι είναι σχετικά γρήγορη διαδικασία ακόµη και µε απλές συνδέσεις. Οι αλλαγές που υπάρχουν σε κάθε αναβάθµιση, αναφέρονται στο forum ώστε να µπορεί κάποιος να ενηµερωθεί για το τι ακρι- ϐώς περιλαµβάνει η αναβάθµιση. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται µόνο στους συνδροµητές του Steel. Προσοχή: Αν έχουν γίνει αλλαγές στην ϐιβλιοθήκη διατοµών του Steel, ϑα πρέπει να κρατηθεί ένα αντίγραφο του καταλόγου steelpar γιατί είναι δυνατόν η αναβάθµιση να διαγράψει τις αλλαγές. 1.6 Αναζήτηση ϐοήθειας Για την ταχύτερη εκµάθηση του προγράµµατος Steel και την αποτελεσµατικότερη χρήση του, παρέχεται µια σειρά από ϐοηθήµατα, η µορφή και το περιεχόµενο των οποίων ϑα εµπλουτίζεται διαρκώς. Στις επόµενες παραγράφους παρατίθέται το σχήµα της ϐοήθειας που έχει υιοθετηθεί Οδηγοί χρήσης Ο καλύτερος τρόπος γνωριµίας και εκµάθησης του προγράµµατος είναι η ανάγνωση των αναλυτικών οδηγών χρήσης όπως αυτός που κρατάτε στα χέρια σας. Εχει καταβληθεί ιδιαίτερη προσπάθεια, ώστε τα ϐιβλία αυτά να είναι όσο το δυνατόν άρτια τόσο από πλευράς περιεχοµένου όσο και από πλευράς εµφάνισης. Στόχος είναι η µετάδοση της πληροφορίας να επιτυγχάνεται µέσα από ένα ευανάγνωστο και καλαίσθητο κείµενο. Οι οδηγοί χρήσης, εκτός από την έντυπη µορφή, υπάρχουν και σε ηλεκτρονική µορφή (µορφή PDF (Portable Document Format) της

21 1.6 Αναζήτηση ϐοήθειας 7 εταιρίας Adobe. Οι οδηγοί σε ηλεκτρονική µορφή, είναι πιθανό να είναι πιο ενηµερωµένοι από την έντυπη µορφή. Για να ανοίξουν τα αρχεία µορφής PDF χρειάζονται το πρόγραµµα Adobe Reader το οποίο διανέµεται δωρεάν από την εταιρεία Adobe (www.adobe.com). Η πρόσβαση στους οδηγούς σε ηλεκτρονική µορφή µπορεί να γίνει από την επιλογή Εγχειρίδια του CLUB. Η ενηµέρωση των οδηγών αυτών γίνεται αυτόµατα µαζί µε την ενηµέρωση του Steel Σύστηµα ϐοήθειας Κατά τη διάρκεια της χρήσης του προγράµµατος, ενδεχοµένως δη- µιουργηθούν απορίες που πρέπει να λυθούν άµεσα. Το Steel διαθέτει αρχεία ϐοήθειας σύµφωνα µε τα πρώτυπα του συστήµατος Windows. Η πρόσβαση στο σύστηµα ϐοήθειας επιτυγχάνεται µέσω των συντο- µεύσεων του µενού Βοήθεια του προγράµµατος Τηλεφωνική υποστήριξη Αν παρόλα αυτά, εξακολουθούν να υφίστανται απορίες ή προβλή- µατα, η εταιρία 4M VK καλύπτει το πρόγραµµα Steel, µε ένα πλήρες πρόγραµµα προσωπικής υποστήριξης. Περισσότερες πληροφορίες για τους όρους, τον τρόπο και το κόστος της προσωπικής υποστήριξης, µπορούν να αναζητηθούν στις λεπτοµέρειες των ετήσιων συµβολαίων υποστήριξης που είναι σε ϑέση να παράσχει η εταιρία. Ανάµεσα στις υπηρεσίες που εντάσσονται στο πλαίσιο της προσωπικής υποστήριξης είναι η επικοινωνία µε τους κατά τόπους Εξουσιοδοτη- µένους Αντιπροσώπους για όλη την Ελλάδα ή µε το τµήµα υποστήριξης προγραµµάτων, για την περιοχή της Αθήνας, για την επίλυση αποριών, την αντιµετώπιση προβληµάτων τεχνικής ϕύσης κοκ.

22 8 Εισαγωγή

23 Κεφάλαιο 2 Βασικές έννοιες Σε αυτό το κεφάλαιο περιγράφονται οι ϐασικές ιδέες πάνω στις οποίες είναι ϐασισµένη η λογική του Steel. Σε επόµενα κεφάλαια γίνεται εκτενής αναφορά σε όλες τις διαθέσιµες εντολές του Steel. 2.1 Μονάδες Οι µονάδες που χρησιµοποιεί το Steel εξαρτώνται από τον κανονισµό σύµφωνα µε τον οποίο ϑα γίνει ο σχεδιασµός του έργου. Για µελέτη σύµφωνα µε τον Ευρωκώδικα 3 χρησιµοποιούνται οι παρακάτω µονάδες: Συντεταγµένες και µονάδες µήκους σε m υνάµεις σε kn και ϱοπές σε kn m Τάσεις σε MPa ή σε kpa Γωνίες σε µοίρες Θερµοκτασίες σε o K Μετατοπίσεις σε mm Αν έχουµε µελέτη σύµφωνα µε τον παλιό κανονισµό DIN τότε χρησιµοποιούνται οι παρακάτω µονάδες: Συντεταγµένες και µονάδες µήκους σε m υνάµεις σε τόνους (T) και ϱοπές σε T m 9

24 10 Βασικές έννοιες Τάσεις σε Kg/m 2 Γωνίες σε µοίρες Θερµοκτασίες σε o K Μετατοπίσεις σε mm Οι παραµάνω µονάδες, χρησιµοποιούνται παντού στο πρόγραµµα εκτός αν ϱητά αναφέρεται διαφορετικά (πχ τα αδρανειακά µεγέθη δίνονται σε cm 4 ή τα εµβαδά σε cm Μέλη Μέλη είναι ϱάβδοι (γραµµικά στοιχεία) που συνδέουν δύο κόµβους, έχουν αδρανειακά µεγέθη µε τιµές διάφορες του µηδενός και επιδέχονται ϕορτία συγκεντρωµένα ή κατανεµηµένα. Το κάθε µέλος χαρακτη- ϱίζεται από το όνοµα του το οποίο είναι ένας αριθµός µεγαλύτερος του µηδενός και ο οποίος δίνεται στο µέλος αυτόµατα από το Steel. Η διατοµή του µέλους, και εποµένως τα χαρακτηριστικά του, µπο- ϱούν να επιλεγούν από την ϐιβλιοθήκη διατοµών του Steel (ϐλ παράγραφο 2.3). Εκτός από τις διατοµές που υπάρχουν στη ϐιβλιοθήκη, µπορούν να χρησιµοποιηθούν και οι παρακάτω τύποι: Τύπος 0 Πέδιλο Πεδιλοδοκός Συνδετήρια δοκός Από τα παραπάνω, ο Τύπος 0 είναι µια πολύ δύσκαµπτη διατοµή. Τα µέλη τα οποία έχουν αυτό τον τύπο διατοµής, αγνοούνται κατά τον σχεδιασµό. Ο τύπος αυτός χρησιµοποιείται όταν πρέπει να γίνει η προσοµοίωση ενός µέλους που δεν πρέπει να ελεγχθεί από το Steel (πχ στοιχεία από σκυρόδεµα) ή όταν γίνεται µοντελοποίηση ενός ελατηρίου. Τα άκρα των µελών µπορούν να ϑεωρηθούν πακτωµένα, αρθρωτά ή να οριστούν οι ελευθερίες τους λεπτοµερειακά από τον χρήστη οπως περιγράφεται στην παράγραφο Εισαγωγή µελών 6.8. Επίσης στα µέλη ορίζεται ένα τοπικό σύστηµα συντεταγµένων (ϐλ παράγραφο 2.5).

25 2.3 Βιβλιοθήκη διατοµών 11 Σχήµα 2.1: Αξονες των διατοµών της ϐιβλιοθήκης του Steel 2.3 Βιβλιοθήκη διατοµών Το Steel διαθέτει εκτενή ϐιβλιοθήκη διατοµών η οποία περιλαµβάνει ευρωπαϊκές διατοµές καθώς και διατοµές σύµφωνα µε την ϐρετανική τυποποίηση. Εκτός των προτύπων διατοµών, µπορούν να εισαχθούν και διατοµές από τον χρήστη. Οι µορφές και οι κύριοι άξονες των διατοµών που υπάρχουν στην ϐιβλιοθήκη ϕαίνονται στο σχήµα 2.1

26 12 Βασικές έννοιες 2.4 Κόµβοι Κόµβοι είναι τα σηµεία στο χώρο στα οποία συνδέονται τα µέλη του ϕορέα και τα οποία επιδέχονται ϕορτίσεις. Ολοι οι κόµβοι πρέπει να είναι συνδεδεµένοι µε κάποιο µέλος. Ο κάθε κόµβος χαρακτηρίζεται από το όνοµα του, το οποίο είναι ένας ακέραιος αριθµός. Τα ονόµατα των κόµβων δεν είναι απαραίτητο να είναι συνεχόµενα. Το Steel διαχειρίζετε αυτόµατα τους κόµβους κατά την εισαγωγή ή διαγραφή των µελών, οπότε ο χρήστης δεν είναι ανάγκη να ϕροντίσει για την εισαγωγή ή διαγραφή τους παρά µόνο για την πιθανή ϕόρτιση τους. Οι συντεταγµένες των κόµβων δίνονται στο απόλυτο σύστηµα (ϐλ παράγραφο 2.5) και γενικά υπολογίζονται αυτόµατα από το Steel κατά την εισαγωγή των µελών. Ο χρήστης µπορεί να αλλάξει αυτές τις συντεταγµένες, αλλάζοντας ταυτόχρονα και τη γεωµετρία του ϕορέα. Ενας κόµβος µπορεί να χαρακτηριστεί σαν κόµβος στήριξης στον οποίο µπορούν να συνδεθούν µέλη ϑεµελίωσης ή είναι το σηµείο έδρασης του ϕορέα. Οι ελευθερίες στους κόµβους αυτούς µπορούν να καθοριστούν από τον χρήστη λεπτοµερειακά. Στους κόµβους αυτούς µπορούν να υπολογιστούν πλάκες έδρασης από τα αντίστοιχα υποπρογράµµατα του Steel. Πρέπει να υπάρχει κατ ελάχιστο ένας κόµβος στήριξης στον ϕορέα. 2.5 Συστήµατα συντεταγµένων Στο Steel ορίζεται ένα δεξιόστροφο σύστηµα καρτεσιανών συντεταγ- µένων το οποίο ονοµάζεται Ἁπόλυτο Σύστηµα Συντεταγµένων και στο οποίο περιγράφεται ο ϕορέας (Σχήµα 2.2) Ο άξονας O Z στο Steel είναι πάντα ο κατακόρυφος άξονας κατα τον οποίο το πρόγραµµα ϑα επιβάλει αυτόµατα τα ίδια ϐάρη του ϕορέα κατα τα άλλα προτείνεται (χωρίς αυτό να είναι υποχρεωτικό) οι επίπεδοι ϕορείς να περιγράφονται στο επίπεδο O Y Z. Σε κάθε µέλος ορίζεται ένα δεξιόστροφο καρτεσιανό σύστηµα συντεταγµένων το οποίο ονοµάζεται Τοπικό σύστηµα συντεταγµένων του µέλους και ορίζεται ως εξής: Οι άξονες y και z του µέλους είναι οι κύριοι άξονες του και ο άξονας x είναι ο διαµήκης άξονας του µέλους ο οποίος έχει ϕορά από τον κόµβο αρχής (ΚΑ) προς τον κόµβο τέλους (ΚΤ) του µέλους (Σχήµα 2.3). Οι κύριοι άξονες του µέλους, εξαρτώνται από τον τύπο του µέλους και ϕαίνονται στο σχήµα 2.1. Για να οριστεί το τοπικό σύστηµα, πρέπει να δοθούν οι συντεταγ-

27 2.5 Συστήµατα συντεταγµένων 13 Σχήµα 2.2: Απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων Σχήµα 2.3: Τοπικό σύστηµα συντεταγµένων µέλους

28 14 Βασικές έννοιες µένες του µέλους στο απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων και επίσης να οριστεί η γωνία στροφής των κυρίων αξόνων του µέλους ως προς το απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων (γωνία Euler ω). Η ορισµός της γωνίας αυτής ϕαίνεται στο σχήµα 2.3. Στα παρακάτω οι άξονες X,Y,Z είναι οι άξονες του απολύτου συστήµατος συντεταγµένων και x, y, z είναι οι άξονες του τοπικού συστήµατος του µέλους. Η γωνία ω είναι η γωνία µεταξύ του z άξονα και µιας γραµµής z η οποία ορίζεται ως εξής: Η z ανήκει σε ένα επίπεδο που περιέχει τον άξονα x και µια γραµµή παράλληλη στον άξονα Z Η z είναι κάθετη στον άξονα x Εαν ο άξονας x είναι παράλληλος στον άξονα Z, τότε η γωνία ω είναι η γωνία µεταξύ του άξονα y και και µιας γραµµής που είναι παράλληλη µε τον άξονα Y. Το Steel µπορεί να δείξει τον ϕορέα και κάθε µέλος σε ϕωτορεαλιστική απεικόνιση έτσι ώστε να µπορεί να διαπιστωθει η ϑέση του κάθε µέλους στον χώρο. Επίσης όταν δεν υπάρχει ϕωτορεαλιστική απεικόνιση του ϕορέα, τότε το τοπικό σύστηµα του µέλους σχεδιάζεται δίπλα στο µέλος που ϐρίσκεται κοντά στο δείκτη του ποντικιού (πρέπει το Steel να ϐρίσκεται σε κατάσταση επιλογής µέλους). Στο σχήµα αυτό, οι άξονες X και Z εµφανίζονται σαν µικρά ϐελάκια ενώ ο άξονας Y εµφανίζεται σαν γραµµή χωρίς ϐέλος. 2.6 Φορτία Τα ϕορτία του ϕορέα µπορούν να περιγραφούν είτε ως επικόµβια ϕορτία είτε σαν ϕορτία µελών. Αν δοθούν ϕορτία µελών τότε µπορούν να δοθούν ως συγκεντρωµένα ή κατανεµηµένα στο απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων ή στο τοπικό σύστηµα συντεταγµένων. Αν δοθούν επικόµβια ϕορτία, τότε αυτά δίνονται µόνο στο απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων. Σηµείωση: Τα ϕορτία στα µέλη δίνονται µε ϑετική ϕορά ΑΝΤΙ- ΘΕΤΗ από την ϑετική ϕορά των αξόνων δηλαδή, ένα ϕορτίο 10kN λόγω ϐάρους το οποίο έχει ϕορά στον Z απόλυτο άξονα ϑα δοθεί ως +10kN. Αντίθετα τα επικόµβια ϕορτία, δίνονται µε την ϕορά των αξόνων δηλαδή το ϕορτίο του προηγούµενου παραδείγµατος αν ήταν επικόµβιο ϑα δίνοταν ως 10kN.

29 2.6 Φορτία 15 Το Steel µπορεί να ϕορτιστεί µε έως 12 ανεξάρτητες περιπτώσεις ϕόρτισης οι οποίες είναι: 1. ΠΦ1 Μόνιµα: Στατική ϕόρτιση µονίµων ϕορτίων. Χρησιµοποιείται για τον αυτόµατο υπολογισµό των σεισµικών ϕορτίσεων. 2. ΠΦ2 Σεισµός κατά Y: Σεισµική ϕόρτιση παράλληλα µε τον άξονα Y. (Αυτόµατος υπολογισµός) 3. ΠΦ3 Σεισµός κατά X: Σεισµική ϕόρτιση παράλληλα µε τον άξονα X. (Αυτόµατος υπολογισµός) 4. ΠΦ4 Ανεµος +Υ 5. ΠΦ5 Ανεµος +Χ 6. ΠΦ6 Ανεµος -Υ 7. ΠΦ7 Ανεµος -Χ 8. ΠΦ8 Χιόνι (1) 9. ΠΦ9 Χιόνι (2) 10. ΠΦ10 Κατακόρυφος σεισµός: Σεισµική ϕόρτιση παράλληλα µε τον άξονα Z. (Αυτόµατος υπολογισµός) 11. ΠΦ11 Κινητά ϕορτία: Φόρτιση κινητών ϕορτίων. Χρησιµοποιείται για τον αυτόµατο υπολογισµό των σεισµικών ϕορτίσεων. 12. ΠΦ12 Θερµοκρασιακή: Θερµοκρασιακή ϕόρτιση (Αυτόµατος υπολογισµός) Οι περιπτώσεις ΠΦ4... ΠΦ9 είναι στην πραγµατικότητα ελεύθερες ϕορτίσεις και το Steel δεν τις χρησιµοποιεί κατά κάποιον ιδιαίτερο τρόπο. Τα ονόµατα είναι απλώς προτάσεις. ηλαδή στην περίπτωση ϕόρτισης Ἁνεµος +Υ, µπορεί κανείς να ϐάλει οποιαδήποτε ϕόρτιση και όχι υποχρεωτικά ϕορτία ανέµου. Αν δεν κάνουµε έλεγχο κατά ΕΑΚ2000 ή ΕΑΚ2003, τότε η ΠΦ10 ϑα εµφανιστεί ως Ἁλλη Φόρτιση και είναι και αυτή άλλη µια ελευθερη ϕόρτιση. Στις περιπτώσεις ϕόρτισης που αναφαίρεται Ἁυτόµατος υπολογισµός το Steel υπολογίζει τα κατάλληλα ϕορτία και δεν χρειάζεται να προσθέσει κάτι ο χρήστης. Στην ΠΦ1 (Μόνιµα) προστίθεται αυτόµατα

30 16 Βασικές έννοιες το ίδιο ϐάρος των µελών και εποµένως δεν πρέπει ο χρήστης να επι- ϐάλει ϕορτία λόγω ίδιου ϐάρους. Προσοχή, ως ίδιο ϐάρος εννοείται το ϐάρος των γραµµικών µελών από τη ϐιβλιοθήκη του Steel και όχι ϕορτία λόγω ϐάρους επικαλύψεων κλπ τα οποία ϕορτία ϑα πρέπει να εισαχθούν από τον χρήστη. 2.7 Εντατικά µεγέθη Τα δέκα εντατικά µεγέθη που υπολογίζονται από το Steel είναι: M y,m z,q y,q z στην αρχή του µέλους M y,m z,q y,q z στό τέλος του µέλους M x,n οπου M y και M z είναι καµπτικές ϱοπές, Q y και Q z είναι τέµνουσες δυνάµεις, M x είναι στρεπτική ϱοπή και N είναι αξονική δύναµη. Ολα τα εντατικά µεγέθη εκφράζονται ως προς τοπικό σύστηµα συντεταγµένων µέλους και οι µονάδες είναι όπως αναφαίρονται στην παράγραφο 2.1. Τέλος, για την αξονική δύναµη, το αρνητικό πρόσηµο δείχνει ϑλίψη και το ϑετικό πρόσηµο εφελκυσµό.

31 Κεφάλαιο 3 Περιβάλλον εργασίας 3.1 Γενικά Το πρόγραµµα Steel ϐασίζεται στην τεχνολογία της αντικειµενοστραφούς (object oriented) επεξεργασίας των δεδοµένων. Ο σχηµατισµός του προς ανάλυση προσοµοιώµατος η γραφική, δηλαδή, απεικόνιση του µαθηµατικού µοντέλου, ανάγεται στην εισαγωγή των επιµέ- ϱους στοιχείων του και τον προσδιορισµό των ιδιοτήτων τους. Ως στοιχεία, για το Steel, νοούνται οι κόµβοι και τα µέλη. Ανάλογα µε τον τύπο του στοιχείου, το πρόγραµµα διαµορφώνει τον κατάλογο των ιδιοτήτων του. Το αντικείµενο κόµβος, για παράδειγµα, είναι το νοητό σηµείο τοµής των κεντροβαρικών αξόνων των µελών, οπότε ο κατάλογος ιδιοτήτων που διαµορφώνεται για κάθε τέτοιο στοιχείο πε- ϱιλαµβάνει γεωµετρικά χαρακτηριστικά πχ συντεταγµένες στο τρισορ- ϑογώνιο καρτεσιανό σύστηµα αναφοράς, τιµές ϕορτίων που το σηµείο εφαρµογής τους ταυτίζεται µε αυτό του κόµβου. Αντίθετα, το αντικεί- µενο µέλος παριστάνει µια οντότητα µε ϕυσική υπόσταση (πχ µια υψίκορµη δοκό από χάλυβα, συγκεκριµένου µήκους) και όπως είναι ευνόητο, στον κατάλογο των ιδιοτήτων του περιλαµβάνονται και ϕυσικά χαρακτηριστικά πχ ποιότητα χάλυβα, ϐάρος κλπ. Ο όρος ἁντικειµενοστραφές αναφέρεται στην πλήρη αυτονοµία του κάθε στοιχείου και στη δυνατότητα επέµβασης του χρήστη σε κάποια από τις ιδιότητές του, χωρίς να τροποποιούνται οι ιδιότητες των γειτονικών στοιχείων ή του συνόλου του µοντέλου. Χάρη στην τεχνολογία αυτή, εκτός από την εύκολη εισαγωγή στοιχείων και τροποποίηση των ιδιοτήτων τους, είναι δυνατή η αντιγραφή, αποκοπή και επικόλληση των στοιχείων οποιαδήποτε στιγµή. 17

32 18 Περιβάλλον εργασίας Μια άλλη σηµαντική ευκολία είναι η δυνατότητα αναίρεσης της τελευταίας ενέργειας ή ακόµα και ολόκληρης της σειράς των ενεργειών, που έχουν προηγηθεί. Ο κατάλογος των υπό αναίρεση ενεργειών ανανεώνεται τη στιγµή που αποθηκεύεται το αρχείο. Με άλλα λόγια, όταν επιλεγεί η εντολή Ἁποθήκευση παύει να υφίσταται η δυνατότητα αναί- ϱεσης προγενέστερων ενεργειών. 3.2 Η αλληλεπίδραση µε το χρήστη Το σύνολο της εργασίας στο Steel ϐασίζεται στην αλληλεπίδραση προγράµµατος χρήστη. Το πρόγραµµα, ανάλογα µε το στάδιο της εργασίας, ετοιµάζει το κατάλληλο πλαίσιο επιλογών, εντός του οποίου πρέπει να κινηθεί ο χρήστης επιλέγοντας τις εντολές ή ορίζοντας τις τιµές των παραµέτρων. Οι επιλογές αυτές δεσµεύουν µε τη σειρά τους το πρόγραµµα ως προς την κατάλληλη προετοιµασία του επόµενου σταδίου. Η ανταλλαγή πληροφοριών ανάµεσα στον χρήστη και το πρόγραµµα είναι οργανωµένη σε διάφορες οντότητες, µε σκοπό την απλοποίηση της διαδικασίας και τελικά, τη ϐελτίωση της συνολικής αποδοτικότητας. Το περιβάλλον εργασίας του προγράµµατος, ακολουθεί τις συµβάσεις των Windows µε µενού και γραµµές εργαλείων. Το περιβάλλον ατό ϕαίνεται στην εικόνα 3.1 Ολες οι εντολές του Steel µπορούν να δοθούν από τα µενού τα οποία είναι πιθανό να οδηγούν στο άνοιγµα µιας ϕόρµας ώστε να µπορεί να δοθεί στο πρόγραµµα πρόσθετη πληροφορία. Επίσης, οι πιο συνηθισµένες εντολές µπορούν να δοθούν µέσω της γραµµής εργαλείων (Toolbar). Αν µετακινηθεί ο δείκτης του ποντικιού πάνω στην γραµ- µή εργαλείων και παραµείνει για λίγα δευτερόλεπτα πάνω από κάποιο εικονίδιο, τότε ϑα εµφανιστεί µια µικρή ϐοήθεια για το ποιά εντολή καλεί το συγκεκριµένο εικονίδιο. Οι γραµµές εργαλείων µπορούν να είναι αγκυρωµένες σε σταθερά σηµεία στην οθόνη ή να µετακινούνται ελεύθερα. Σύµφωνα µε τα πρότυπα του συστήµατος Windows, υπάρχει και ένα µενού το οποίο εµφανίζεται πατώντας δεξί κλίκ πάνω σε κάποιο σηµείο της οθόνης. Ανάλογα µε το σηµείο στο οποία πατήθηκε το πλήκτρο (αν είναι πάνω στο ϕορέα ή σε λευκό διάστηµα) ή την ενέργεια την οποία κάνουµε εκείνη τη στιγµή, τα περιεχόµενα αυτού του µενού, διαφέρουν και εµφανίζουν τις εντολές που έχουµε διαθέσιµες τη συγκεκριµένη στιγµή.

33 3.2 Η αλληλεπίδραση µε το χρήστη 19 Σχήµα 3.1: Το περιβάλλον εργασίας του Steel Στα επόµενα κεφάλαια εξετάζονται αναλυτικά όλες οι εντολές και επεξηγούνται όλες οι δυνατότητες του Steel.

34 20 Περιβάλλον εργασίας

35 Κεφάλαιο 4 ιαχείρηση Αρχείων Σε αυτό το κεφάλαιο, επεξηγούνται οι εντολές για τη διαχείρηση των µελετών (νέα µελέτη, άνοιγµα µελέτης) καθώς και τις εντολές µε τις οποίες µπορούµε να εκτυπώσουµε τα αποτελέσµατα ή τα δεδοµένα του Steel σε διάφορες µορφές Οι εντολές αυτής της οµάδας ϐρίσκονται γενικά στα µενού Ἁρχείο και Εµφάνιση ενώ υπάρχουν και συντοµέυσεις στην γραµµή εργαλείων Ἁρχείο όπως ϕαίνεται στο σχήµα Ανοιγµα µελέτης-νέα Μελέτη Η κάθε µελέτη του Steel δεν αποτελείται από ένα αρχείο αλλά από οµάδα αρχείων τα οποία για διευκόλυνση αποθηκεύονται σε ϕακέλους µέσα στον ϕάκελο meletes ο οποίος ϐρίσκεται κάτω από τον ϕάκελο του Steel. Κάθε µελέτη, παίρνει ένα κωδικό αριθµό από 100 εως 999 ο οποίος αποτελεί το όνοµα της µελέτης. Παράλληλα, µπορεί να εισαχθεί και κάποιο σχόλιο ώστε να µπορεί να εντοπίστεί µε ευκολία η µελέτη. Η διαχείρηση των µελετών µπορεί να γίνει από τις επιλογές Νέο ή Ανοιγµα του µενού Αρχείο. Επίσης, στην επιλογή Πρόσφατες µελέτες µπορεί να ανοιχθεί γρήγορα κάποια από τις τελευταίες δέκα µελέτες που έχουν ανοιχτεί. Στην περίπτωση που επιλεγεί το Νέο ή Ανοιγµα εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 4.2. Η ϕόρµα αυτή έχει δύο καρτέλες την καρτέλα Νέο και την καρτέλα Steel. Στην περίπτωση δηµιουργίας νέας µελέτης, πρέπει να επιλέγει το εικονίδιο Μελέτη της καρτέλας Νέο και εµφανίζεται η ϕόρµα Steel:Νέα Μελέτη όπως ϕαίνεται στο αριστερό µέρος του σχήµατος 4.2. Σε αυτή 21

36 22 ιαχείρηση Αρχείων Σχήµα 4.1: Τα µενού Ἁρχείο και Εµφάνιση την ϕόρµα πρέπει να συµπληρωθεί ένας τριψήφιος αριθµός (το όνοµα της µελέτης) και προαιρετικά, ένα σύντοµο κείµενο περιγραφής της µελέτης στο πεδίο κειµένου Σχόλιο. Το Steel ϑα ελέγξει αν όλα έχουν γίνει κανονικά δηλαδή ότι το όνοµα είναι έγκυρο και δεν υπάρχει µελέτη µε το ίδιο όνοµα, και αν όλα είναι εντάξει ϑα δηµιουργήσει τη νέα µελέτη. Σε αντίθετη περίπτωση, ϑα δώσει ένα µήνυµα λάθους. Αν πρέπει να ανοιχθεί µελέτη, τότε επιλέγεται η καρτέλα Steel και ανοίγεται η µελέτη επιλέγοντας τον αριθµό της από τον κατάλογο που εµφανίζεται. Ο κατάλογος αυτός, µπορεί να εµφανιστεί κατ άυξουσα σειρά σύµ- ϕωνα µε το όνοµα της µελέτης ή µε αλφαβητική σειρά µε ϐάση το σχόλιο της µελέτης. Ο τρόπος της ταξινόµησης επιλέγεται από τα πλήκτρα Μελέτη και Σχόλιο στο πάνω µέρος του καταλόγου όπως ϕαίνεται στο δεξί µέρος του σχήµατος 4.2. Πατώντας δεξί κλικ πάνω στο όνοµα κάποιας µελέτης, εµφανίζεται ένα µενού το οποίο επιτρέπει να αλλαχθεί ο τρόπος µε τον οποίο εµφανίζεται ο κατάλογος, ή να αντιγραφεί ή διαγραφεί κάποια µελέτη. Προσοχή: Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στη διαγραφή µελέτης. Αν διαγραφεί η µελέτη, διαγράφεται οριστικά και δεν υπάρχει τρόπος επαναφοράς της.

37 4.2 Αποθήκευση 23 Σχήµα 4.2: Η ϕόρµα διαχείρησης µελετών 4.2 Αποθήκευση Με την εντολή αυτή, ενηµερώνονται τα αρχεία της µελέτης µε τις αλλαγές που έχουν γίνει από το άνοιγµα της µελέτης. Η εντολή αυτή, εκτελείται αυτόµατα κάθε ϕορά που καλείται η επίλυση ή ο σχεδιασµός. Επίσης, η εντολή αυτή εκτελείται ανά τακτά διαστήµατα (ϐλ παράγραφο αυτόµατη αποθήκευση 5.4) Σε περίπτωση τερµατισµού του Steel χωρίς να εκτελεστεί Ἁποθήκευση ενώ υπαρχουν αλλαγές, το Steel ϑα τυπώσει µήνυµα µε την προτροπή για αποθήκευση αρχείων. 4.3 Εισαγωγή Μελέτης Με την εντολή αυτή µπορεί να γίνει εισαγωγή των δεδοµένων της µελέτης από αρχεία κειµένου ή αρχεία τύπου DXF του AutoCAD. Με την εκτέλεση της εντολής αυτής εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 4.3. Στην ϕόρµα αυτή επιλέγονται ο τύπος των αρχείων, τα ονόµατα των αρχείων και κάποιες παράµετροι για την εισαγωγή. Οταν επιλεγεί ο τύπος των αρχείων, απενεργοποιούνται αυτόµατα οι επιλογές που δεν χρειάζονται. Για την εισαγωγή των δεδοµένων του ϕορέα από αρχεία κειµένου, απαιτούνται δύο διαφορετικά αρχεία το πρώτο ϑα πρέπει να περιλαµ- ϐάνει τις πληροφορίες για µέλη και το δεύτερο τις πληροφορίες για τους κόµβους. Στο αρχείο κειµένου που περιγράφει τη ϑέση των κόµβων η πλη-

38 24 ιαχείρηση Αρχείων ϱοφορία ϑα πρέπει να είναι διατεταγµένη σύµφωνα µε το παρακάτω πρότυπο (Η επικεφαλίδα δεν πρέπει να υπάρχει στο αρχείο κειµένου). ΑΑ Χ Υ Ζ [ΣΤΗΡΙΞΗ] ΑΑ Η στήλη µε τους αύξοντες αριθµούς των κόµβων. Χ, Υ, Ζ Οι στήλες µε τις συντεταγµένες του κόµβου στο απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων. ΣΤΗΡΙΞΗ Η στήλη δήλωσης του κόµβου ως κόµβος στήριξης. Ο αριθµός 1 δηλώνει τη στήριξη διαφορετικά, η στήλη ϑα πρέπει να παραµείνει κενή. Οι αριθµοί στην ίδια γραµµή ϑα πρέπει να χωρίζονται µεταξύ τους µε κόµµα (,) ή κενούς χαρακτήρες. Για υποδιαστολή έχει υποτεθεί ότι έχει χρησιµοποιηθεί η τελεία. Αν για υποδιαστολή έχει χρησιµοποιη- ϑεί το κόµα τότε ανάµεσα στους αριθµούς ϑα πρέπει να υπάρχει το ελληνικό ερωτηµατικό. Ο αριθµός που δηλώνει τη στήριξη µπορεί να παραληφθεί. Η δοµή του αρχείου µελών ϑα πρέπει να ακολουθεί το παρακάτω πρότυπο: ΑΑ ΚΑ ΚΤ [Είδος] [Οµάδα] [ΟΣ] [Γωνία] Στο παράδειγµα αυτό υπάρχουν τα στοιχεία τεσσάρων µελών. Η επικεφαλίδα δεν πρέπει να υπάρχει στο αρχείο κειµένου. Η σηµασία των τιµών ϕαίνεται παρακάτω ΑΑ. Ο αύξων αριθµός του µέλους. ΚΑ. Ο αύξων αριθµός του κόµβου αρχής. Θα πρέπει στο αρχείο των κόµβων να υπάρχει ο αντίστοιχος κόµβος. ΚΤ. Ο αύξων αριθµός του κόµβου τέλους. Θα πρέπει στο αρχείο των κόµβων να υπάρχει ο αντίστοιχος κόµβος.

39 4.3 Εισαγωγή Μελέτης 25 Τιµή Συνθήκες Στήριξης 1 Πάκτωση-Πάκτωση 2 Πάκτωση-Άρθρωση 3 Άρθρωση-Πάκτωση 4 Άρθρωση-Άρθρωση Πίνακας 4.1: Οριακές συνθήκες µελών Είδος. Ο χαρακτηριστικός αριθµός του είδους µέλους. Ο αριθ- µός αυτός αντιστοιχεί στον αύξοντα αριθµό της διατοµής µε τη σειρά που έχει επιλεγεί κατά τη δηµιουργία της ϐιβλιοθήκης έργου (ϐλ διατοµές έργου 6.8.2). Για παράδειγµα, εάν η πρώτη διατοµή είναι η IPB 300 ποιότητας χάλυβα S 235, τότε ο αριθµός 1 του πιο πάνω παραδείγµατος ϑα αντιστοιχεί στη συγκεκριµένη διατοµή. Οµάδα. Ο χαρακτηριστικός αριθµός της οµάδας στην οποία ϑα ενταχθεί το µέλος. Ο αριθµός της οµάδας, είναι ο αυξων αριθµός της οµάδας στον πίνακα των οµάδων. ΟΣ. Οριακές Συνθήκες. Ο χαρακτηριστικός αριθµός του τύπου στήριξης του µέλους. Η αντιστοιχία αριθµών και συνθηκών στή- ϱιξης στον πίνακα 4.1. Γωνία: Η τιµή της γωνίας EULER, σε µοίρες. Για την γωνία αυτή ϐλ παράγραφο 2.5. Οι αριθµοί στην ίδια γραµµή ϑα πρέπει να χωρίζονται µεταξύ τους µε κόµµα (,) ή κενούς χαρακτήρες. Οι στήλες των οποίων ο τίτλος παρουσιάζεται µε αγκύλες στον πίνακα είναι προαιρετικές. Για την εισαγωγή από αρχείο dxf, πρέπει να επιλεγεί πως ϑα µετατρέπονται τα κυκλικά τόξα σε γραµµικά µέλη του Steel. Στην περίπτωση αυτή, ως υποδιαστολή πρέπει να χρησιµοποιείται η τελεία. Οι οντότητες που αναγνωρίζονται είναι lines, polylines, arcs. Ως κόµβοι ϑεωρούνται τα άκρα των οντοτήτων του AutoCAD δηλαδή αν υπάρχει τοµή δυό γραµµών σε σηµείο διαφορετικό από τα άκρα των γραµµών, τότε αυτή η τοµή δεν αναγνωρίζεται σαν κόµβος. Στη σχεδίαση µε το AutoCAD ή IntelliCAD πρέπει να χρησιµοποιούνται οι εντολές osnap έτσι ώστε οι οντότητες να ενώνονται πράγµατι στα άκρα και όχι να σχεδιά- Ϲονται µε το µάτι διότι, για λόγους ακρίβειας, δεν υπάρχει πιθανότητα

40 26 ιαχείρηση Αρχείων Σχήµα 4.3: Η ϕόρµα εισαγωγής δεδοµένων να συνδέονται ακριβώς στα ακραία σηµεία. Επίσης, αν τα διάφορα αντικείµενα στο αρχείο dxf ανήκουν σε layers µε ονόµατα 0, 1, 2 κλπ τα µέλη που δηµιουργούνται, τοποθετούνται στις αντίστοιχες οµάδες του Steel. Για την εισαγωγή δεδοµένων µε αυτή την επιλογή πρέπει να προηγηθούν οι παρακάτω ενέργειες: Να έχουν συµπληρωθεί οι παράµετροι αντισεισµικού κανονισµού (Παλιός ή ΝΕΑΚ/ΕΑΚ) και του κανονισµού σχεδιασµού µελών από χάλυβα. Περισσότερες λεπτοµέρειες γύρω από τις σχετικές διαδικασίες, υπάρχουν στις παραγράφους Κανονισµοι (5.1.1), Ποιότητα Χάλυβα (5.1.3). Να έχουν επιλεγεί οι διατοµές που ϑα χρησιµοποιηθούν στο έργο αλλιώς όλες οι διατοµές ϑα γίνουν τύπου 0 και ϑα πρέπει να αλλαχθούν µετά την εισαγωγή τους.

41 4.4 Εξαγωγή δεδοµένων 27 Σχήµα 4.4: Η ϕόρµα εξαγωγής δεδοµένων 4.4 Εξαγωγή δεδοµένων Η επιλογή Εξαγωγή σε.. οδηγεί στην ϕόρµα του σχήµατος 4.4. Η ϕόρµα αυτή περιλαµβάνει τρείς καρτέλες Εξαγωγή δεδοµένων Εξαγωγή σχεδίου και Εξαγωγή εικόνας. Στην καρτέλα Εξαγωγή δεδοµένων µπορεί να γίνει εξαγωγή του σχεδίου του ϕορέα σε αρχείο τύπου dxf σε εικόνα ή σε αρχεία ASCII. Για την περίπτωση του αρχείου dxf, επιλέγεται το ύψος γραµµάτων το οποίο εξαρτάται από το µέγεθος του ϕορέα και την κλίµακα στην οποία ϑα εκτυπωθεί το σχέδιο, το όνοµα του αρχείου και το χρώµα των γραµµάτων και του σχεδίου. Στην περίπτωση αυτή η υποδιαστολή ϑα πρέπει να είναι η τελεία. Το σχέδιο του ϕορέα και τα γράµµατα, τοποθετούνται σε διαφορετικά layers και το σχέδιο εξάγεται σε κλίµακα 1:1 σε mm. Στην περίπτωση των αρχείων ASCII, εξάγονται τα δεδοµένα του ϕο- ϱέα (συντεταγµένες κόµβων και συνδεσµολογία µελών), σε αρχεία κει- µένου έτσι ώστε να είναι δυνατή η εοσαγωγή τους σε άλλα προγράµµατα. Στο αρχείο κόµβων οι εγγραφές είναι ως εξής: ΑΑ Χ Υ Ζ [ΣΤΗΡΙΞΗ] Στο πεδίο ΣΤΗΡΙΞΗ υπάρχει η τιµή 1 αν ο κόµβος είναι στήριξη αλλοιώς είναι κενό.

42 28 ιαχείρηση Αρχείων Στο αρχείο µελών οι εγγραφές είναι ως εξής: ΑΑ ΚΑ ΚΤ ΕΙ ΟΣ [Ε] [I y ] [I z ] [I x ] [W y ] [W z ] [ΜΕ] [S y ] [S z ] [ΓΩ] [ΘΑ] [W] Τα πεδία που είναι µέσα σε [ ] εκτυπώνονται µόνο αν είναι επιλεγµένο το να περιληφθούν αδρανειακά µεγέθη. Η σηµασία των πεδίων ϕαίνεται παρακάτω: ΑΑ. Ο αύξων αριθµός του µέλους. ΚΑ. Ο αύξων αριθµός του κόµβου αρχής. Στο αρχείο των κόµβων υπάρχει ο αντίστοιχος κόµβος. ΚΤ. Ο αύξων αριθµός του κόµβου τέλους. Στο αρχείο των κόµβων να υπάρχει ο αντίστοιχος κόµβος. Είδος. Το είδος του µέλους οπως ϕαίνεται στην ϐιβλιοθήκη διατοµών. Για παράδειγµα IPB 300. Ε. Το εµβαδόν του µέλους σε cm 2. I y,i z,i x. Οι καµπτικές ϱοπές αδράνειας και σταθερά στρέψης σε cm 4. W y,w z. Οι ϱοπές αντίστασης σε cm 3 ΜΕ. Το µέτρο ελαστικότητας σε MPa. ΓΩ. Η γωνία σε µοίρες ΘΑ. Θερµική αγωγιµότητα W. Βάρος σε Kg/m. Στην καρτέλα Εξαγωγή Σχεδίου µπορεί να γίνει εξαγωγή των σχεδίων του ϕορέα σε αρχείο τύπου dxf. Η καρτέλα αυτή ϕαίνεται στο σχήµα 4.5. Αν δεν υπάρχει εγκατεστηµένο το υποπρόγραµµα ΣΧΕ- ΙΟ, τότε δεν ϑα εµφανιστεί το πλήκτρο ηµιουργία Σχεδίου. Η δηµιουργία των σχεδίων που µπορεί να γίνει σε αυτή την επιλογή, αφορά στα σχέδια που παράγονται από το υποπρόγραµµα ΚΟΜΒΟΣ καθώς και το γραµµικό του ϕορέα. Η διαδικασία για την παραγωγή των σχεδίων είναι η ακόλουθη. Για το γραµµικό σχέδιο του ϕορέα, πρέπει να γίνει η αντίστοιχη επιλογή (ϐλ σχήµα 4.5) και από την πρώτη καρτέλα γίνεται η επιλογή dxf και µε το ΟΚ εξάγεται το αρχείο το οποίο µπορεί να ανοιχθεί µε

43 4.4 Εξαγωγή δεδοµένων 29 Σχήµα 4.5: Η ϕόρµα εξαγωγής σχεδίου το AutoCAD ή IntelliCAD. Αυτή είναι και η µοναδική επιλογή αν δεν υπάρχει εγκατεστηµένο το υποπρόγραµµα ΣΧΕ ΙΟ. Στην περίπτωση που υπάρχει το υποπρόγραµµα ΣΧΕ ΙΟ, τότε στην λίστα που ϕαίνεται στο σχήµα 4.5 υπάρχουν τα επίπεδα για τα οποία µπορεί να εξαχθεί το σχέδιο. Τα επίπεδα αυτά είναι τα επίπεδα για τα οποία έχει γίνει επεξεργασία από τον ΚΟΜΒΟ και το ΣΧΕ ΙΟ. Από την λίστα αυτή, επιλέγονται τα επίπεδα για τα οποία πρέπει να δη- µιουργηθεί το σχέδιο και µε το ΟΚ δηµιουργούνται τα dxf αρχεία και ανοίγονται αυτόµατα στο IntelliCAD. Για κάθε επίπεδο δηµιουργούνται δύο σχέδια, ένα για το ϕορέα και ένα για τις συνδέσεις. Στην περίπτωση που στη λίστα δεν υπάρχουν διαθέσιµες επιλογές ή υπάρχουν και άλλα επίπεδα για τα οποία πρέπει να δηµιουργηθεί σχέδιο, τότε επιλέγεται το ηµιουργία Σχεδίου. Με το ηµιουργία Σχεδίου, η ϕόρµα κλείνει και εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 4.6 Στη ϕόρµα αυτή, υπάρχει µια λίστα µε τα επίπεδα του ΚΟΜΒΟΥ για τα οποία είναι δυνατή η δηµιουργία σχεδίου. Αν για κάποια επίπεδα υπάρχει ήδη σχέδιο, τότε δίπλα στην επιλογή υπάρχει η ένδειξη ok. Εδώ επιλέγονται τα επίπεδα για τα οποία ϑα δηµιουργηθεί σχέδιο (αν υπάρχει ήδη το αρχείο ϑα διαγραφεί και ϑα δηµιουργηθεί νέο) και επιλέγεται Συνέχεια. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας το πρόγραµµα επιστρέφει στην ϕορµα του σχήµατος 4.5 και ακολουθείται η διαδικασία της προηγούµενης παραγράφου για την παραγωγή των dxf αρχεία.

44 30 ιαχείρηση Αρχείων Σχήµα 4.6: Η ϕόρµα δηµιουργίας σχεδίου Στην καρτέλα Εξαγωγή εικόνας µπορεί να γίνει εξαγωγή του γραµ- µικού µοντέλου του ϕορέα σε εικόνα µορφής bmp ή jpg η οποία µπορεί να χρησιµοποιηθεί από προγράµµατα επεξεργασίας κειµένου ή προγράµµατα παρουσιάσεων κλπ. 4.5 Εκτυπώσεις Με την εντολή Εκτυπώσεις µπορεί να δηµιουργήθει το τεύχος των εκτυπώσεων. Η γενική λογική των εκτυπώσεων του Steel είναι προσαρ- µοσµένη στη δηµιουργία και εξαγωγή αρχείου της µορφής εµπλουτισµένου κειµένου (rtf) ώστε να είναι δυνατή η περαιτέρω επεξεργασία του µε κάποιο κειµενογράφο (πχ το πρόγραµµα Word της Microsoft). Ο σχηµατισµός του τεύχους γίνεται µέσω της εφαρµογής κάποιου προτύπου εκτύπωσης (template). Τα πρότυπα εκτύπωσης είναι ιδιαίτε- ϱα αρχεία που µπορούν να δηµιουργηθούν πολύ εύκολα και περιέχουν πληροφορίες τόσο για τα περιεχόµενα (ποιες από τις πληροφορίες της µελέτης, ϑα περιληφθούν στο τεύχος) όσο και για τη µορφοποίηση και διαρρύθµιση του ίδιου του τεύχους. Η οριστική, ϐέβαια, µορφοποίηση του τεύχους ϑα πρέπει να γίνει µε τον κειµενογράφο, όπου ϑα ϕορτωθεί το αρχείο του τεύχους. Μπορούν να δηµιουργηθούν πολλά πρότυπα και να αποθηκευτούν στο δίσκο. Επίσης υπάρχει η δυνατότητα να χρησιµοποιηθούν περισσότερα του ενός πρότυπα για να διαµορφώθούν δύο σετ εκτυπώσεων της ίδιας µελέτης, πχ µια αναλυτική και µια συνοπτική εκτύπωση. Η διαδικασία για την δηµιουργία ενός προτύπου εκτύπωσης περιγράφεται

45 4.5 Εκτυπώσεις 31 Σχήµα 4.7: Επιλογή προτύπου εκτύπωσης παρακάτω. 1. Στην πρώτη καρτέλα Επιλογή προτύπου εκτύπωσης, επιλέγεται το εικονίδιο ανοίγµατος ϕακέλου, στα δεξιά του επάνω πεδίου (ϐλ Σχήµα 4.7. Θα εµφανιστεί το γνωστό πλαίσιο διαλόγου Ἁνα- Ϲήτηση των Windows. Επιλέγεται το αρχείο steel.tpl το οποίο υπάρχει στον ϕάκελο \vk\windows\steel\steelpar\templates. Στο κάτω πεδίο ϑα εµφανιζονται οι τίτλοι των περιεχοµένων του προτύπου. Το αρχείο αυτό είναι ένα έτοιµο πρότυπο που απο- ϑηκεύεται στο ϕάκελο των προτύπων κατά την εγκατάσταση του Steel. Αυτό το πρότυπο µπορεί να χρησιµοποιηθεί αυτούσιο ή να τροποποιηθεί από τον χρήστη. 2. Στην ίδια καρτέλα και στο δεξί της τµήµα υπάρχουν δύο επιλογές. Επιλέγοντας Εσωτερικός κειµενογράφος, το αρχείο εκτύπωσης, (όταν ολοκληρωθεί η διαµόρφωσή του) ϑα σταλεί στον κειµενογράφο του Steel για την περαιτέρω επεξεργασία (πχ. Σελιδοποίηση, αλλαγή γραµµατοσειράς κλπ). Η άλλη επιλογή Εξ ορισµού κειµενογράφος των Windows ϑα στείλει το αρχείο των εκτυπώσεων είτε στο Ms Word, είτε στο πρόγραµµα το οποίο έχει ϱυθµιστεί ως εξ ορισµού πρόγραµµα για το άνοιγµα των αρχείων rtf. 3. Στην καρτέλα ηµιουργία προτύπου εκτύπωσης (ϐλ Σχήµα 4.8)

46 32 ιαχείρηση Αρχείων στην δεξιά λίστα, υπάρχουν τα περιεχόµενα του προτύπου το οποίο ϕορτώθηκε στην προηγούµενη καρτέλα ενώ στην αριστε- ϱή λίστα υπάρχουν οι τίτλοι που ενώ είναι διαθέσιµοι δεν έχουν περιληφθεί στο πρότυπο. Επιλέγοντας κάποιον τίτλο από την αριστερή λίστα, και πατώντας το πλήκτρο µε το ϐελάκι που δείχνει προς τα δεξιά ο τίτλος µεταφέρεται στην δεξιά λίστα δηλαδή προστίθεται στα περιεχόµενα του προτύπου. Το επόµενο κουµπί (µε το διπλό ϐελάκι προς τα δεξιά) µεταφέρει όλους τους δια- ϑέσιµους τίτλους από την αριστερή λίστα στην δεξιά (προσθέτει όλες τις επιλογές στο πρότυπο). Τα άλλα δυο κουµπιά, κάνουν τις ίδιες ενέργειες αντίστροφα, µεταφέρουν τους τίτλους από την δεξιά λίστα στην αριστερή (αφαιρούν περιεχόµενα από το πρότυπο). Σε αυτή την καρτέλα αν επιλεγεί το Ἁλλαγή σελίδας, τότε το Steel ϑα τοποθετήσει την αρχή κάθε ενότητας σε νέα σελίδα επίσης, αν είναι επιλεγµένο το Μηδενικές τιµές τότε στις εκτυπώσεις ϑα περιλαµβάνονται και οι γραµµές οι οποίες έχουν µόνο µηδενικές τιµές. 4. Στην καρτέλα ιαµόρφωση σελίδας (ϐλ Σχήµα 4.8), υπάρχουν οι γνωστές επιλογές περί διαµόρφωσης σελίδας που συναντώνται σε όλους τους κειµενογράφους. Σε αυτή την καρτέλα µπορούν να επιλεγούν µέγεθος χαρτιού, γραµµατοσειρά, προσανατολισµός χαρτιού, σκίαση γραµµής τίτλου στους πίνακες, τα περιθώρια και η αρίθµηση σελίδων. 5. Στην καρτέλα Μεταβλητές συστήµατος (ϐλ Σχήµα 4.8) µπορούν να δοθούν γενικής ϕύσεως πληροφορίες, οι οποίες ϑα εκτυπω- ϑούν αυτόµατα από το πρόγραµµα. Το κείµενο της κάθε µετα- ϐλητής µπορεί να τροποποιηθεί επιλέγοντας την και διορθώνοντας το κείµενο που εµφανίζεται στο κάτω πεδίο. Οι µεταβλητές αυτές χρησιµοποιούντα κυρίως στη δήλωση του µηχανικού και η σηµασία των µεταβλητών συστήµατος ϕαίνεται παρακάτω: %COMPANY% Το όνοµα της εταιρείας που χρησιµοποιεί το Steel. %NAME% Το όνοµα του µηχανικού. %PROJECT% Ενα όνοµα για την περιγραφή του έργου πχ Ιδιοκτησία κ. Πελάτη.

47 4.5 Εκτυπώσεις 33 %PROJECT_NUM% Ο κωδικός αριθµός της µελέτης (δεν είναι απαραίτητο να συµπληρωθεί). %STEEL% Η έκδοση και το όνοµα του προγράµµατος Steel (δεν είναι απαραίτητο να συµπληρωθεί). %PROF% Ο τίτλος του µελετητη µηχανικού πχ. Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ. %LICE% Τίτλος του µελετητή στην άδεια εξάσκησης επαγγέλµατος. %ADDRES_CITY% Η διέυθυνση κατοικίας του µελετητή (πόλη) Συµπληρώνεται µετά τη λέξη κάτοικος: πχ. Χαλανδρίου. %ADDRES_STR% Η διεύθ. κατοικίας του µελετητή (Οδός). %ADDRES_NUM% Η διεύθ. κατοικίας του µελετητή (αριθ- µός). %TK% Η διέυθ. κατοικίας του µελετητή (Ταχ. κώδικας). %TEL% Ο αριθµός τηλεφώνου του µελετητή. %ID_NUM_YEAR% Αρ. δελτίου ταυτότητας και χρονολογία έκδοσης. %POL_STAT% Αστυνοµική αρχή που εξέδωσε το δελτίο ταυτότητας. %TEE_NUM% Αριθµός µητρώου ΤΕΕ. %DATE% Ηµεροµηνία. Οι µεταβλητές αυτές αποθηκεύονται και δεν είναι απαραίτητο να εισάγονται σε κάθε µελέτη. 6. Στην καρτέλα Φορτίσεις (ϐλ Σχήµα 4.8 µπορούν να επιλεγούν ποιες περιπτώσεις και συνδυασµοί ϕόρτισης ϑα περιληφθούν στις εκτυπώσεις. Οι επιλογές αυτής της καρτέλας, συνδυάζονται µε τις επιλογές που χρειάζονται πληροφορίες για συνδυασµούς ή περιπτώσεις ϕόρτισης. Για παράδειγµα αν έχει επιλεγεί εκτύπωση εντατικών µεγεθών, απο τις επιλογές αυτής της καρτέλας το Steel ϑα προσδιορίσει για ποιές περιπτώσεις ϕόρτισης ϑα εκτυπωθούν τα εντατικά µεγέθη. Μετά την διαµόρφωση των εκτυπώσεων, το κουµπί Ἁποθήκευση σώζει το αρχείο πρωτύπου, µε το ΟΚ δηµιουργείται το αρχείο των εκτυπώσεων ενώ το Ακυρο ακυρώνει όλη τη διαδικασία.

48 34 ιαχείρηση Αρχείων Σχήµα 4.8: ηµιουργία προτύπου εκτύπωσης

49 4.6 SteelPlot SteelPlot Το SteelPlot, είναι πρόγραµµα ϐασισµένο στο IntelliCAD και είναι η νέα πρόταση της 4M VK για την δηµιουργία των σχεδίων σε αντικατάσταση του παλαιότερου συστήµατος (υποπρόγραµµα ΣΧΕ ΙΟ ). Οι δυνατότητες του SteelPlot περιλαµβάνουν τρισδιάστατη ϕωτορεαλιστική απεικόνηση του ϕορέα, επιλογή επιπέδων για σχεδιασµό, αυτό- µατη αναγνώριση και δηµιουργία σχεδίων από συνδέσεις που έχουν δηµιουργηθεί από το ΚΟΜΒΟΣ ή το Connect κλπ. Ο οδηγός χρήσης του SteelPlot υπάρχει στο κεφάλαιο Εξοδος Με την εντολή ΕΞΟ ΟΣ τερµατίζεται η λειτουργία του προγράµ- µατος. Εαν υπάρχει κάποια µελέτη ενεργή, το πρόγραµµα εξετάζει αν υπάρχουν εργασίες που έχουν πραγµατοποιηθεί στη µελέτη και δεν έχουν αποθηκευτεί. Στην περίπτωση που υπάρχουν, εµφανίζει µήνυµα για την αποθήκευση της µελέτης. 4.8 Εµφάνιση Οι εντολές του µενού Εµφάνιση χωρίζονται σε τέσσερις οµάδες (ϐλ Σχήµα 4.1. Η πρώτη οµάδα περιλαµβάνει εντολές σχετικά µε την εµφάνιση του ϕορέα κατά την είσοδο δεδοµένων, η δεύτερη οµάδα πε- ϱιλαµβάνει εντολές για την γρήγορη επισκόπιση δεδοµένων ή αποτελεσµάτων, η τρίτη οµάδα έχει σχέση µε τα αποτελέσµατα της δυναµικής επίλυσης και η τελευταία οµάδα περιλαµβάνει εντολές για την τρισδιάστατη απεικόνηση του ϕορέα Εµφάνιση ϕορέα Στην πρώτη οµάδα υπάρχουν οι εντολές Ἁνανέωση οθόνης και Προβολή. Η εντολή Ἁνανέωση οθόνης (µπορεί να κληθεί και µε την συντόµευση Ctrl R επανασχεδιάζει το περιεχόµενο της οθόνης. Είναι αντίστοιχη της εντολής Refresh, που συναντάται σε πολλά προγράµµατα των Windows και των εντολών REDRAW και REGEN του AutoCAD. Η εντολή αυτή χρησιµοποιείται όταν κάτι δεν εµφανίζεται σωστά στο παράθυρο µελέτης.

50 36 ιαχείρηση Αρχείων Η εντολή Προβολή, µπορεί να κληθεί και από την γραµµή εργαλείων Επεξεργασία, οδηγεί σε υποµενού, το οποίο περιλαµβάνει τις ακόλουθες εντολές. XY XZ YZ Οι εντολές αυτές εµφανίζουν στο παράθυρο µελέτης τις όψεις του ϕορέα στα αντίστοιχα επίπεδα Προβολή δεδοµένων Με τις εντολές της δευτερης οµάδας του µενού εµφάνιση, µπο- ϱούν να εµφανιστούν γρήγορα διάφορα δεδοµένα ή αποτελέσµατα (αν είναι διαθέσιµα) για την συγκεκριµένη µελέτη. Τα στοιχεία αυτά εµ- ϕανίζονται σε µορφή πίνακα και µπορούν να ανοιχτούν στον εσωτερικό κειµενογράφο του Steel για επεξεργασία ή εκτύπωση. Οταν εκτελεστεί κάποια από τις εντολές της οµάδας αυτής, ϑα εµ- ϕανιστεί η ϕόρµα του Σχήµατος 4.9. Στο πάνω µέρος της ϕόρµας, υπάρχουν οι επιλογές Επιλογή όλων και Λίστα. Στην περίπτωση είναι επιλεγµένα µέλη ή κόµβοι, ανάλογα µε την εντολή, τότε ϑα είναι επιλεγµένη η Λίστα και στο επόµενο πεδίο ϑα υπάρχουν τα ονόµατα των επιλεγµένων µελών ή κόµβων. Αν δεν υπάρχουν επιλεγµένα µέλη ή κόµβοι, τότε η επιλογή είναι στο Επιλογή όλων. Ανεξάρτητα από την αρχική επιλογή, ο χρήστης µπορεί να την αλλάξει και να προσθέσει ή να αφαιρέσει (αν είναι επιλεγµένη η Λίστα ) αντικείµενα από το πεδίο µε τη λίστα επιλεγµένων. Στη λίστα αυτή τα ονόµατα δίνονται χωρισµένα µε κενά ή µε παυλα (-) αν πρέπει να οριστεί ένα διάστηµα. Για παράδειγµα αν πρέπει να επιλεγούν τα µέλη απο 1 εως 10 και το µέλος 15 η λίστα ϑα ήταν Στο κάτω µέρος της ϕόρµας, µπορεί να δωθούν οι συνδυασµοί ή οι περιπτώσεις ϕόρτισης για τους οποίους ϑα γίνει η εκτύπωση. Αν δεν έχει νόηµα η ύπαρξη συνδυασµών ή περιπτώσεων ϕόρτισης, τότε ο πίνακας αυτός δεν εµφανίζεται. Το αποτέλεσµα αυτών των εντολών, εκτός από τα αποτελεσµατα των εντολών Προµέτρηση, η οποία δηµιουργεί µια πρόχειρη προµέτρηση και της εντολής Ἁναλυτική εκτύπωση σχεδιασµού η οποία εκτυπώνει αναλυτικά τους ελέγχους που έγιναν στον ϕορέα και είναι διαθέσιµη µόνο για τους ελέγχους που έγιναν µε το τελικό κείµενο του EC3, µπορούν να το παραχθούν και από τις εκτυπώσεις (ϐλ Παράγραφο 4.5)

51 4.8 Εµφάνιση 37 Σχήµα 4.9: Επιλογή µελών Σχήµα 4.10: Γραµµή εργαλείων κίνησης Κίνηση Η επόµενη οµάδα περιλαµβάνει µόνο την εντολή Κίνηση. Η εντολή αυτή είναι ενεργή, µόνο αν υπάρχει εγκατεστηµένο το υποπρόγραµ- µα για δυναµική-ϕασµατική ανάλυση του Steel και έχει γίνει επιλογή για δυναµική-ϕασµατική ανάλυση στην καρτέλα Υλικά (ϐλ Παράγρα- ϕο 5.1). Με την εκτέλεση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η κίνηση του ϕορέα σύµφωνα µε τις ιδιοµορφές που έχουν επιλεγεί κατα την επίλυση.ο έλεγχος γίνεται από την γραµµή εργαλείων πού ϕαίνεται στο σχήµα 4.10 Από τη γραµµή εργαλείων κίνησης µπορούν να γίνουν οι παρακάτω ενέργειες: Πλήκτρο Κινηση : Πατώντας το, ξεκινάει ή σταµατά η κίνηση του ϕορέα. Μεγεθυντικοί ϕακοί: Κατάργηση µεγέθυνσης και περιστροφών, σµίκρυνση, µεγέθυνση. Ιδιοµορφή: Ιδιοµορφή για την οποία γίνεται ο έλεγχος. Αρ. Τµηµάτων/Μέλος: Αριθµός τµηµάτων στα οποία ϑα χωριστεί

52 38 ιαχείρηση Αρχείων το µέλος για τους υπολογισµούς. Οσο µεγαλύτερη είναι η τιµή τόσο ακριβέστερη είναι η µορφή του ϕορέα κατα την κίνηση. Πλήκτρα µε ϐελάκια: Περιστροφή του ϕορέα. Φορέας ορατός: Αν είναι επιλεγµένη αυτή η επιλογή, στο σχήµα ϑα ϕαίνεται και ο αρχικός ϕορέας. Η κίνηση εµφανίζεται σε δικό της παράθυρο για το οποίο µπορεί να γίνει διαχείρηση από το µενού Παράθυρο. Το παράθυρο της κίνησης, µπορεί να κλείσει, όπως όλα τα παράθυρα των Windows µε το σχετικό χειριστήριο στην πάνω δεξιά γωνία του Απεικόνιση ϕορέα Η τελευταία οµάδα εντολών περιλαµβάνει τις εντολές: Ἁπεικόνηση 3D και Render. Με την εντολή Ἁπεικόνηση 3D εµφανίζεται µια γραµµική (wireframe) τρισδιάστατη απεικόνιση των µελών του ϕορέα. Η εντολή αυτή εκτελείται πολύ γρήγορα και εµφανίζει µόνο τα επιλεγµένα µέλη. Η εντολή Render εµφανίζει µια τρισδιάστατη απεικόνηση των µελών του ϕορέα αλλά σε πολύ καλύτερη ποιότητα (ϕωτορεαλιστική απεικόνιση) όπως ϕαίνεται στο σχήµα 4.11). Παρόλο ότι η ποιότητα της απεικόνησης του ϕορέα είναι πολύ καλύτερη από ότι µε την προηγούµενη εντολή, υπάρχουν ορισµένα µειονεκτήµατα στην εντολή Render τα οποία κάνουν απαραίτητη την ύπαρξη της προηγούµενης εντολής. Κατ αρχή µέχρι να εµφανιστεί ο ϕορέας στη τρισδιάστατη µορφή, υπάρχει µια καθυστέριση η οποία εξαρτάται από τον υπολογιστή δευτερον η εντολή Render επενεργεί σε όλον τον ϕορέα και όχι µόνο στα επιλεγµένα µέλη και τρίτο δεν µπορούν να γίνουν τροποποιήσεις στο ϕορέα όταν είναι ενεργή αυτή η εντολή. Οταν η εντολή Render είναι ενεργή, µπορούν να γίνουν οι παρακάτω χειρισµοί: Ἁριστερό Πλήκτρο του Ποντικιού : Περιστροφή του ϕορέα. Shift+ Ἁριστερό Πλήκτρο του Ποντικιού : Μεταφορά (pan) του ϕορέα. εξί Πλήκτρο του Ποντικιού : Μεγέθυνση του ϕορέα.

53 4.8 Εµφάνιση 39 Σχήµα 4.11: Render Στα παραπάνω, Ἁριστερό Πλήκτρο του Ποντικιού ή εξί Πλήκτρο του Ποντικιού σηµαίνει ότι µένει πατηµένο το αντίστοιχο πλήκτρο κατά την κίνηση του ποντικιού.

54 40 ιαχείρηση Αρχείων

55 Κεφάλαιο 5 Παράµετροι Οι τρείς πρώτες επιλογές του µενού Παράµετροι, αποτελούν ϐασικά ϐήµατα της ϱοής του προγράµµατος, ενώ η τέταρτη περιέχει εντολές σχετικές µε τις επιλογές διαµόρφωσης των εµφανιζόµενων στοιχείων στο παράθυρο µελέτης. Κάθε µία από τις παραγράφους που ακολουθούν είναι αφιερωµένη σε µία εντολή και περιέχει οδηγίες χειρισµού καθώς και γενικές πληροφορίες για τη χρησιµότητα και τη λειτουργία της. 5.1 Υλικά Η εντολή Υλικά οδηγεί στη ϕόρµα Παράµετροι Μελέτης που ϕαίνεται στο σχήµα 5.1. Στη ϕόρµα αυτή υπάρχουν πέντε καρτέλες, η κάθε µία από τις οποίες περιλαµβάνει µία οµάδα παραµέτρων. Οι καρτέλες αυτές είναι: Κανονισµός: Επιλογή κανονισµών ιατοµές: Βιβλιοθήκη διατοµών του Steel. Ποιότητα Χάλυβα: Αντοχή και λοιπά χαρακτηριστικά χαλύβων. Μέσα Σύνδεσης: Χαρακτηριστικά συγκολλήσεων και κοχλιώσεων. Παράµετροι έδρασης: Παράµετροι για την έδραση τών υποστυλωµάτων. Στο κάτω µέρος της ϕόρµας, υπάρχουν τα πλήκτρα ΟΚ και Ακυ- ϱο καθώς και η επιλογή Ενηµέρωση Αρχείων Παραµέτρων. Τα πλή- 41

56 42 Παράµετροι κτρα αυτά είναι διαθέσιµα συνεχώς, ανεξάρτητα από την καρτέλα που είναι ενεργή. Το Steel είναι εφοδιασµένο µε πλήρεις ϐιβλιοθήκες και αρχεία πα- ϱαµέτρων που εγκαθίστανται µαζί µε το πρόγραµµα σε ειδικό ϕάκελο (ϕάκελος steelpar µέσα στο ϕάκελο του Steel). Τυπικό παράδειγµα ϐιβλιοθήκης αποτελεί ο πίνακας διατοµών. Παράδειγµα αρχείου είναι το αρχείο παραµέτρων του Νέου Αντισεισµικού Κανονισµού (ΝΕΑΚ). Οι τιµές των παραµέτρων και τα στοιχεία των ϐιβλιοθηκών ϕαίνονται στα πεδία κειµένου και στα κελιά, αντίστοιχα, της ϕόρµας Παράµετροι Μελέτης. Με την δηµιουργία νέας µελέτης, το Steel δηµιουργεί ένα αντίγραφο των αρχείων αυτών µέσα στον ϕάκελο της µελέτης. Με το πάτηµα του πλήκτρου ΟΚ στη ϕόρµα παράµετροι µελέτης, όλες οι τιµές των παραµέτρων και ϐιβλιοθηκών αποθηκεύονται στα αντίγραφα των αρχείων τα οποία ϐρίσκονται στον ϕάκελο της µελέτης. Εποµένως, την επόµενη ϕορά που ϑα ανοίξει η µελέτη, ϑα υπάρχουν οι τελευταίες τιµές των παραµέτρων ενώ δεν ϑα έχουν αλλάξει οι τιµές των παραµέτρων στο ϕάκελο steelpar. Ετσι, εξασφαλίζεται η εµφάνιση σε κάθε νέα µελέτη των εξ ορισµού τιµών. Εάν, ο χρήστης εκτιµά ότι τα αρχεία παραµέτρων µιας συγκεκριµένης µελέτης ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες του από τις εξ ορισµού τιµές, τότε έχει τη δυνατότητα πριν επιλέξει το ΟΚ να επιλέξει το Ενηµέρωση Αρχείων Παραµέτρων. Τα Αρχεία Γενικών Παραµέτρων του προγράµµατος ϑα αντικατασταθούν από τα αντίστοιχα της τρέχουσας µελέτης και ϑα εµφανίζονται κάθε ϕορά που δηµιουργείται νέα µελέτη Επιλογή κανονισµών Στην πρώτη καρτέλα της ϕόρµας παραµέτρων, µπορεί να γίνει η επιλογή των κανονισµών τόσο για τον σχεδιασµό των µελών όσο και του αντισεισµικού. Η αναδιπλούµενη λίστα δίπλα στην ένδειξη Κανονισµός περιλαµβάνει τις επιλογές Ευρωκώδικας (EC 3) και DIN ενώ αναδιπλούµενη λίστα δίπλα στην ένδειξη Ἁντισεισµικός περιλαµβάνει τις επιλογές Παλιός Αντισεισµικός, ΝΕΑΚ-Κυπριακός και ΕΑΚ- 2003(2000). Οι επιλογές κανονισµών δεν είναι εντελώς ανεξάρτητες µεταξύ τους. Για παράδειγµα, µια µελέτη που εκπονείται τώρα και αφορά σε κτίριο που πρόκειται να κατασκευαστεί επιβάλλεται να µελετηθεί σύµφωνα µε τις απαιτήσεις του Ευρωκώδικα 3 και τις αντισεισµικές παραδοχές και µεθόδους του ΕΑΚ Εάν πρόκειται για µελέτη ϕορέα που είναι κατασκευασµένος πχ. τη δεκαετία του 1970, και το Ϲητούµενο είναι ο έλεγχος επάρκειάς του, τότε πρέπει να επιλεγούν

57 5.1 Υλικά 43 Σχήµα 5.1: Κανονισµός-ΕΑΚ DIN και Παλιός Αντισεισµικός. Με την ένδειξη DIN ενοούµε το γερµανικό πρότυπο DIN4114 (Μέ- ϑοδος Επιτρεπόµενων Τάσεων) που ίσχυε επίσηµα στην Ελλάδα, πριν αντικατασταθεί υποχρεωτικά από τον Ευρωκώδικα 3. Για τους αντισεισµικούς κανονισµούς έχουµε µε τον χαρακτηρισµό Παλιός Αντισεισµικός τον κανονισµό του 1984 µε τον χαρακτηρισµό ΝΕΑΚ-Κυπριακός τον Νέο Αντισεισµικό κανονισµό ή τον Κυπριακό και µε τον χαρακτηρισµό ΕΑΚ-2003(2000) τον Ελληνικό Αντισεισµικό Κανονισµό του 2000 όπως τροποποιήθηκε το 2003 ο οποίος ϐρίσκεται και σήµερα σε ισχύ. Ανάλογα µε την επιλογή αντισεισµικού κανονισµού διαµορφώνονται κατάλληλα τα υπόλοιπα περιεχόµενα της καρτέλας. Αν επιλεγεί ΕΑΚ-2003(2000) ή ΝΕΑΚ-Κυπριακός η καρτέλα, όπως διαµορφώνεται ϕαίνεται στο σχήµα 5.1. Η αντίστοιχη εικόνα για «Παλιό Αντισεισµικό είναι το σχήµα 5.2. Οι επιλογές DIN και Ευρωκώδικας 3 δεν επιφέρουν κάποια εµφανή αλλαγή στις παραµέτρους της καρτέλας Κανονισµός αλλάζουν όµως τα περιεχόµενα της καρτέλας Ποιότητα. Οι επιλογές που υπάρχουν για την επιλογή ΕΑΚ-2003(2000) ή ΝΕΑΚ-Κυπριακός επεξηγούνται παρακάτω. 1. Επιλογή µεθόδου κατανοµής του οριζόντιου σεισµικού ϕορτίου. Μπορεί να επιλεγεί ένα απο τα ακόλουθα:

58 44 Παράµετροι Σχήµα 5.2: Κανονισµός-Παλιός Αντισεισµικός Ισοδύναµη Στατική (Εξίσωση 3.7 ΝΕΑΚ ή Εξίσωση 3.15 του ΕΑΚ) Ισοδύναµη Στατική (Εξίσωση 3.6 ΝΕΑΚ ή Εξίσωση 3.14 του ΕΑΚ) Φασµατική υναµική Ανάλυση Κυπριακός Κανονισµός. (Κατανοµή σεισµικής ϕόρτισης σύµ- ϕωνα µε την εξίσωση , παρ , του Σεισµικού κώδικα Κύπρου). 2. Συντελεστής Κινητών. Πρόκειται για το συντελεστή συµµετοχής των κινητών ϕορτίων την ώρα του σεισµού. Η τιµή αυτή υπεισέρχεται στον υπολογισµό του σεισµικού συντελεστή καθώς και στους συντελεστές ασφάλειας των κινητών ϕορτίων στους σεισµικούς µόνο συνδυασµούς ϕόρτισης. Σύµφωνα µε τις απαιτήσεις του ΕΑΚ την ώρα του σεισµού ϑα πρέπει να ϑεωρείται ότι συµµετέχει το 30% των κινητών ϕορτίων. Η τιµή, λοιπόν, για αυτό τον συντελεστή είναι 0,3. 3. Θερµοκρασιακή Μεταβολή. Εδώ εισάγεται η τιµή της επιβεβλη- µένης ϑερµοκρασιακής ϕόρτισης σε µορφή διαφοράς ϑερµοκρασίας. Η µονάδα είναι ο ϐαθµός o K. (πχ Θ=30)

59 5.1 Υλικά 45 Στο δεξί τµήµα της καρτέλας υπάρχουν οι παράµετροι των εξισώσεων εύρεσης του αντισεισµικού συντελεστή. Εδώ υπολογίζονται οι σεισµικοί συντελεστές R d (t)/g στις κύριες διευθύνσεις X και Y καθώς και ο λόγος R d (t)/b d (t) που είναι ανεξάρτητος της ιδιοπεριόδου. Οι παράµετροι αυτοί επεξήγονται αναλυτικά στον ΕΑΚ. Οι επιλογές που υπάρχουν εδώ είναι: 1. Ζώνη: Η Ϲώνη σεισµικής επικινδυνότητας από την οποία προκύπτει αυτόµατα ο αντίστοιχος συντελεστής α (εδαφική επιτάχυνση του εδάφους ανηγµένη στην επιτάχυνση ϐαρύτητας. Η αριθµητική τιµή στο πεδίο κειµένου α προκύπτει αυτόµατα, ανάλογα µε τις επιλογές του χρήστη. Οι Ϲώνες σύµφωνα µε τον ΕΑΚ2000 είναι µέσα σε παρένθεση ενω οι Ϲώνες σύµφωνα µε τον ΕΑΚ2003 είναι εκτός παρένθεσης. 2. Σπουδαιότητα: Η κατηγορία σπουδαιότητας από την οποία προκύπτει αυτόµατα ο αντίστοιχος συντελεστής σπουδαιότητας γ. Η αριθµητική τιµή στο πεδίο κειµένου γ προκύπτει αυτόµατα, ανάλογα µε τις επιλογές του χρήστη. 3. Εδαφος: Ορίζουµε την κατηγορία του εδάφους όπου ϑα γίνει το έργο. 4. οµικό σύστηµα: Από εδώ µπορεί να προσδιοριστεί η τιµή του Συντελεστής σεισµικής συµπεριφοράς (q). Ετσι, σύµφωνα µε τον ΕΑΚ για πλαίσια και δικτυωτούς συνδέσµους µε εκκεντρότητα, η τιµή του q είναι τέσσερα (4). εδοµένων όµως των περιορισµών του Παραρτήµατος Γ του ΕΑΚ2000 και του γεγονότος ότι το Steel, προς το παρόν, µπορεί να διαστασιολογήσει διατοµές κατηγορίας Γ η τιµή του συντελεστή ϑα πρέπει να λαµβάνεται µικρότερη από δύο (2). Θα πρέπει λοιπόν να δίνεται απευθείας την τιµή στο πεδίο, παρακάµπτοντας τις επιλογές του οµικού Συστήµατος. Ο κανονισµός αναφέρει ότι στην περίπτωση πλαισίου µε σύστη- µα εγκάρσιων ενισχύσεων αποτελούµενο από χιαστί συνδέσµους η τελική τιµή του συντελεστή συµπεριφοράς, για το σύνολο του ϕορέα, ϑα πρέπει να µειωθεί κατάλληλα (Πίνακας 2.6, Κεφ. 2 ΕΑΚ 2000) ώστε να ικανοποιείται η απαίτηση για τους συνδέσµους αυτούς. Στο πρόγραµµα, ο περιορισµός αυτός πληρείται εφόσον, εξαιτίας της υποχρεωτικής επιλογής διατοµών κατηγορίας (Γ), ϑα πρέπει να χρησιµοποιηθεί, ούτως ή άλλως, µικρή τιµή του συντελεστή σεισµικής συµπεριφοράς.

60 46 Παράµετροι 5. Θεµελίωση: ίνουµε τιµή στον συντελεστή ϑεµελίωσης ϑ. Η αριθ- µητική τιµή στο πεδίο κειµένου ϑ προκύπτει αυτόµατα, ανάλογα µε την επιλογή. 6. T x,t y : Θεµελιώδης ιδιοπερίοδος του κτιρίου κατά την διεύθυνση X και Y αντίστοιχα. Η µέγιστη τιµή R d (T), προκύπτει: Για q >= 2,5 : T x = T y = 0 Για q < 2,5 : T x = T y = T 1 7. Φάσµα T 1,T 2 : Οι τιµές εδώ εξαρτώνται από την κατηγορία του εδάφους (ϐλ ΕΑΚ2000) 8. B d (0): Είναι η τιµή q/θ. 9. B d (T 1 ): Ο συντελεστής ϕασµατικής ενίσχυσης β 0 = 2, B dmin :Είναι η τιµή 0,25q/θ. 11. (T 2 /T)β : Η τιµή του εκθέτη β της εξίσωσης 2.1γ του ΕΑΚ. 12. Απόσβεση Ϲ (%): Η τιµή του ποσοστού της κρίσιµης απόσβεσης. Η τιµή της ιξώδους απόσβεσης λαµβάνεται κατά περίπτωση από τον Πίνακα 2.8 του δεύτερου κεφαλαίου του ΕΑΚ (2 για συγκολλήσεις και 4 για κοχλιώσεις). Οι επιλογές που υπάρχουν για την επιλογή Παλιός Αντισεισµικός επεξηγούνται παρακάτω (ϐλ Σχήµα 5.2). 1. Οµοιόµορφη κατανοµή. Επιλέγεται όταν οι απαιτήσεις αντισεισµικού ελέγχου αφορούν στον παλιότερο αντισεισµικό κανονισµό του Τριγωνική κατανοµή. Επιλέγεται όταν οι απαιτήσεις αντισεισµικού ελέγχου αφορούν στον αντισεισµικό κανονισµό του Αντισεισµικός Συντελεστής X X. Η τιµή του αντισεισµικού συντελεστή στη διεύθυνση X X. 4. Αντισεισµικός Συντελεστής Y Y. Η τιµή του αντισεισµικού συντελεστή στη διεύθυνση Y Y. Συνήθως έχει την ίδια τιµή µε τον προηγούµενο.

61 5.1 Υλικά Συντελεστής Κινητών. Εδώ η τιµή είναι 1,0 επειδή, σύµφωνα µε τους παλιότερους κανονισµούς ϑεωρούνταν ότι τα κινητά ϕορτία συµµετείχαν κατά 100% στο σεισµό. 6. Θερµοκρασιακή Μεταβολή. Εδώ εισάγεται η τιµή της επιβεβλη- µένης ϑερµοκρασιακής ϕόρτισης σε µορφή διαφοράς ϑερµοκρασίας. Η µονάδα είναι ο ϐαθµός Κελσίου o K. (πχ Θ=30) Βιβλιοθήκη ιατοµών Βιβλιοθήκη διατοµών είναι το έτοιµο αρχείο µε τις καταχωρήσεις των προτύπων ελασµάτων που διαθέτει το Steel. Τα δεδοµένα του αρχείου αυτού µπορούν να αλλαχτούν µέσω ειδικου υποπρογράµµαταος του Steel (ϐλ Παράγραφο Επεξεργασία ιατοµών 8.2). Βιβλιοθήκη διατοµών έργου είναι το αρχείο που περιλαµβάνει όλες τις διατοµές που έχουν επιλεγεί να χρησιµοποιηθούν στην κάθε µελέτη. ηµιουργείται κατά την πρώτη επιλογή µιας διατοµής από τη ϐιβλιοθήκη διατοµών, ενώ µπορεί να εµπλουτιστεί και αργότερα, σε άλλο στάδιο της µελέτης. Εκτός από τις διατοµές που επιλέγονται από τη ϐιβλιοθήκη διατοµών η ϐιβλιοθήκη διατοµών έργου περιέχει και τα µέλη τύπου 0 καθώς και τους τύπους για τα µέλη ϑεµελίωσης. εν υπάρχει η δυνατότητα διαγραφής κάποιας διατοµής, από την ϐιβλιοθήκη διατοµών έργου. Αυτό δεν αποτελεί πρόβληµα για το Steel επειδή το αρχείο όπου αποθηκεύονται οι επιλεγµένες διατοµές, µπορεί να δεχτεί απεριόριστο αριθµό διατοµών. Καλό ϑα είναι, ϐέβαια, κάποιος να είναι προσεκτικός, ώστε στη ϐιβλιοθήκη έργου να υπάρχουν τόσες διατοµές όσες περίπου ϑα χρειαστούν για δική του ευκολία. Εαν χρειαστούν πε- ϱισσότερες διατοµές από όσες έχουν επιλεγεί αρχικά, µπορούν εύκολα να προστεθούν οποιαδήποτε στιγµή. Η καρτέλα «ιατοµές» αποτελείται από τρεις ενότητες: Τον Πίνακα Είδους διατοµής, που ϐρίσκεται στο αριστερό τµήµα της οθόνης. Ο πίνακας αυτός περιλαµβάνει όλες τις κατηγορίες διατοµών που διαθέτει η ϐιβλιοθήκη διατοµών του προγράµµατος. Τον πίνακα διατοµών, που καταλαµβάνει το κεντρικό και µεγαλύτερο τµήµα της οθόνης. Ανάλογα µε την επιλογή στον προηγού- µενο πίνακα, διαµορφώνεται κατάλληλα ο πίνακας διατοµών. Με άλλα λόγια, αν επιλέγεί κάποια συγκεκριµένη κατηγορία διατο- µών στον πίνακα αυτό εµφανίζονται όλες οι διατοµές που ανήκουν

62 48 Παράµετροι Σχήµα 5.3: Βιβλιοθήκη ιατοµών σε αυτή την κατηγορία. Η µεταφορά µιας διατοµής στις διατοµές του έργου γίνεται ως εξής: Αρχικά επιλέγεται η διατοµή µε αριστερό κλίκ (ή µε Shift+κλικ για επιλογή πολλών διατοµών) από τον πίνακα διατοµών. Επιλέγεται η επιθυµητή ποιότητα υλικού από το κάτω µέρος της ϕόρµας (αν δεν είναι ήδη επιλεγµένη) και µε δεξί κλίκ επιλέγεται Μεταφορά Επιλεγµένων ιατοµών. Αν η διατοµή που µεταφέρεται είναι η πρώτη αυτής της κατηγορίας τότε το γκρίζο ϐελάκι δίπλα στην ονοµασία της κατηγορίας, στον πίνακα είδους διατοµής, γίνεται µαύρο. Ενα µαυρο ϐελάκι δίπλα από κάποια κατηγορία διατοµών, σηµαίνει οτι υπάρχουν επιλεγµένες διατοµές από την συγκεκριµένη κατηγορία. Τις επιλογές ποιότητας χάλυβα, κάτω ακριβώς από τον πίνακα διατοµών. Η επιλογή γίνεται τσεκάροντας το κουτάκι δίπλα στην ένδειξη της ποιότητας. Μπορούν να είναι επιλεγµένες δύο ή και περισσότερες ποιότητες χάλυβα, ταυτόχρονα. Αν είναι επιλεγµένες περισσότερες από µία ποιότητα χάλυβα, τότε η κάθε διατοµή που µεταφέρεται από τον πίνακα διατοµών ϑα καταχωρείται τόσες ϕορές όσες ποιότητες χάλυβα είναι επιλεγµένες.

63 5.1 Υλικά Ποιότητα χάλυβα Στην καρτέλα αυτή αναφέρονται οι ιδιότητες των διαφόρων κατηγο- ϱιών χαλύβων. Τα περιεχόµενα της εξαρτώνται από τον κανονισµό που έχει επιλεγεί από στην καρτέλα Κανονισµοί. Γενικά δεν χρειάζεται να γίνει κάποια αλλαγή στα περιεχόµενα αυτής της καρτέλας εκτός αν χρειαστεί κάποια κατηγορία χάλυβα η οποία δεν περιλαµβάνεται στην ϐιβλιοθήκη (υπάρχει για αυτή την περίπτωση µια κενή ϑέση) Μέσα σύνδεσης Και σε αυτή την καρτέλα, όπως και στην καρτέλα Ποιότητα χάλυ- ϐα, δεν χρειάζεται να γίνει καµιά αλλαγή. Εδώ υπάρχουν τα χαρακτη- ϱιστικά σύµφωνα µε τα οποία γίνεται ο σχεδιασµός των συνδέσεων από το Steel. Και σε αυτή την καρτέλα, τα περιεχόµενα εξαρτώνται από τον κανονισµό που έχει επιλεγεί για το έργο Παράµετροι έδρασης Σε αυτή την καρτέλα, δίνονται οι παράµετροι που χρησιµοποιούνται από το Steel στο υποπρόγραµµα σχεδιασµού έδρασης υποστυλωµάτων. Οι παράµετροι που περιλαµβάνονται εδώ είναι προσβάσιµες και από το υποπρόγραµµα σχεδιασµού έδρασης υποστυλωµάτων και είναι οι ακόλουθες. 1. Πάκτωση = 1 Άρθρωση = 0. Ορίζεται εάν η στήριξη του στύλου µεταλλικής κατασκευής που λύνουµε, στο πέδιλο µέσω της πλάκας έδρασης, είναι πάκτωση ή άρθρωση ανάλογα µε τον αντίστοιχο κωδικό. 2. Επιτρεπόµενη τάση µπετόν(m P a). Η τιµή της τάσης σχεδιασµού του σκυροδέµατος του πεδίλου. Στην τιµή που ϑα δωθεί ϑα πρέπει να έχει ληφθεί υπ όψη ο συντελεστής ασφάλειας γ c καθώς και ο συντελεστής 0,85 που λαµβάνει υπ όψη την µείωση της ϑλιπτικής αντοχής του σκυροδέµατος που οφείλεται στην µακροχρόνια και επαναλαµβανόµενη δράση των ϕορτίων (παρ του Ε.Κ.Ω.Σ.). Πχ. για ποιότητα C16/20 ϑα πρέπει να δώθεί η τιµή: 0,85 x (16/1,5) = 9,07 MPa. 3. Επιτρεπόµενη τάση χάλυβα (MPa). ίνεται η τιµή της τάσης σχεδιασµού του χάλυβα της πλάκας έδρασης και των αγκυρίων. Στην τιµή που ϑα δωθεί ϑα πρέπει να έχει ληφθεί υπ όψη ο

64 50 Παράµετροι συντελεστής ασφάλειας γ s. πχ. για ποιότητα S400 ϑα πρέπει να δωθεί η τιµή: 400/1,15 = 347,83 MPa. 4. Λόγος πλευρών α : ϐ. ίνεται ο λόγος των πλευρών της πλάκας έδρασης ενός κατακόρυφου µεταλλικού στοιχείου. Η πλευρά α είναι παράλληλη στον τοπικό άξονα Υ του µέλους και η ϐ παράλληλη στον τοπικό άξονα Ζ του µέλους. Συνήθως δίνεται 1 : 1 έως 2 : 3 και σπάνια 1 : Ελάχιστο πάχος πλάκας (cm). ίνεται το ελάχιστο πάχος της πλάκας έδρασης που απαιτείται κατασκευαστικά. 6. Μέγιστο πάχος πλάκας (cm). ίνεται το µέγιστο επιτρεπόµενο πάχος της πλάκας έδρασης. 7. Ενιαίο πάχος πλάκας για όλες τις στηρίξεις 1=ΝΑΙ 0=ΟΧΙ. Εάν είναι επιθυµιτό όλες οι στηρίξεις να έχουν το ίδιο πάχος πλάκας (το µέγιστο που ϑα προκύψει υπολογιστικά) δίνεται 1. Με την επιλογή 0=ΟΧΙ για την πλάκα κάθε στήριξης ϑα αναγράφεται το απαιτούµενο πάχος όπως αυτό προκύπτει από τους υπολογισµούς. 8. Ελεύθερο µήκος προβόλου στην κατεύθυνση α (cm). ίνεται το επιθυµητό µήκος προβόλου της πλάκας έδρασης, στην κατεύθυνση της διάστασης α (απόσταση της ακρότατης ίνας της διατοµής από το άκρο της πλάκας). 9. Ελεύθερο µήκος προβόλου στην κατεύθυνση ϐ (cm). ίνεται το επιθυµητό µήκος προβόλου της πλάκας έδρασης, στην κατεύθυνση της διάστασης ϐ (απόσταση της ακρότατης ίνας της διατοµής από το άκρο της πλάκας). 10. Ελάχιστο πάχος συγκόλλησης (mm). ίνεται το ελάχιστο επιτρεπόµενο πάχος συγκόλλησης του στύλου στην πλάκα έδρασης σε mm. 11. Μέγιστο πάχος συγκόλλησης (mm). ίνεται το µέγιστο επιτρεπόµενο πάχος συγκόλλησης του στύλου στην πλάκα έδρασης σε mm. 12. Επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης σ w (MPa). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης του στύλου στην πλάκα έδρασης, σε MPa.

65 5.1 Υλικά Επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης t w (MPa). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης σε διάτµηση του στύλου στην πλάκα έδρασης, σε MPa. 14. Επιτρεπόµενη τάση αγκυρίων (M P a). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση των αγκυρίων στήριξης της πλάκας στο πέδιλο οπλισµένου σκυροδέµατος, σε M P a. 15. ιάµετρος αγκυρίου (mm). ίνεται η επιθυµητή διάµετρος των αγκυρίων στήριξης. 16. ιατοµή πυρήνα αγκυρίου (cm 2 ). ίνεται το εµβαδόν του πυρήνα (της καθαρής διατοµής) των αγκυρίων που ϑα χρησιµοποιηθεί στον υπολογισµό. 17. Ελάχιστη απόσταση αγκυρίου από άκρο Απ = Κ * dαγκυρ Κ =. ίνεται η ελάχιστη απόσταση που πρέπει να έχουν τα αγκύρια από το άκρο της πλάκας, ως έναν συντελεστή Κ επί τη διάµετρο των χρησιµοποιούµενων αγκυρίων. ίνεται την τιµή του συντελεστή Κ. 18. Ελάχιστη απόσταση µεταξύ αγκυρίων Απ = Κ * dαγκυρ Κ =. ίνεται η ελάχιστη απόσταση που πρέπει να έχουν τα αγκύρια µεταξύ τους, ως έναν συντελεστή Κ επί τη διάµετρο τους. ίνουµε την τι- µή του συντελεστή Κ. 19. Μέγιστος αριθµός αγκυρίων. ίνεται ο µέγιστος αριθµός αγκυ- ϱίων που επιτρέπεται να τοποθετηθούν σε µία πλάκα. Η µέγιστη τιµή για το πρόγραµµα είναι 50 αγκύρια. 20. Επιτρεπόµενη τάση συνάφειας µπετόν - χάλυβα (M P a). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση συνάφειας χάλυβα - σκυροδέµατος (ϐλέπε Πίνακες 17.3 και 17.4 παρ.17.5 του Ε.Κ.Ω.Σ.). 21. Συντελεστής µείωσης µήκους αγκύρωσης. Ο συντελεστής µείωσης µήκους αγκύρωσης α, εξαρτάται από τον τύπο αγκύρωσης των αγκυρίων σύνδεσης της µεταλλικής πλάκας µε το πέδιλο, σύµφωνα µε το Σχήµα 17.1 του Ε.Κ.Ω.Σ. Η τιµή του συντελεστή για άγκιστρο είναι 0,70 ενώ για ευθύγραµµη αγκύρωση είναι 1. Εαν έχει επιλεγεί ο κανονισµός DIN (Επιτρεπόµενες τάσεις), ορισµένες από τις πιο πάνω παραµέτρους διαµορφώνονται ως εξής:

66 52 Παράµετροι 1. Επιτρεπόµενη τάση µπετόν (T/cm 2 ). ίνεται η τιµή της επιτρεπόµενης τάσης του σκυροδέµατος του πέδιλου, σε T/cm Επιτρεπόµενη τάση χάλυβα (T/cm 2 ). ίνεται η τιµή της επιτρεπόµενης τάσης χάλυβα της πλάκας έδρασης και των αγκυρίων σε T/cm Επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης σ w (kg/cm 2 ). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης του στύλου στην πλάκα έδρασης, σε kg/cm Επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης t w (kg/cm 2 ). ίνεται η επιτρεπόµενη τάση συγκόλλησης σε διάτµηση του στύλου στην πλάκα έδρασης, σε kg/cm Επιτρεπόµενη τάση αγκυρίων (kg/cm 2 ). ίνεται την επιτρεπόµενη τάση των αγκυρίων στήριξης της πλάκας στο πέδιλο οπλισµένου σκυροδέµατος, σε kg/cm Παράµετροι ϑεµελίωσης Η εντολή Παράµετροι ϑεµελίωσης οδηγεί στη ϕόρµα Παράµετροι Σχεδιασµού που ϕαίνεται στο σχήµα 5.4. Στη ϕόρµα αυτή υπάρχουν τέσσερις καρτέλες, η κάθε µία από τις οποίες περιλαµβάνει µία οµάδα παραµέτρων. Αυτές οι παράµετροι αναλύονται στα επόµενα εδάφια. Σηµείωση: Είναι δυνατό, για οποιοδήποτε κανονισµό, να εργαστεί κανείς σε όποιο σύστηµα µονάδων ϑέλει αρκεί όλες οι παράµετροι να δοθούν στο σύστηµα αυτό. Επειδή όµως συνηθίζεται µε DIN να χρησι- µοποιούνται T (τόνοι) και Kg (κιλά) και µε Ε.Κ.Ω.Σ. σε kn (κιλονιούτον) και N (νιούτον) αντίστοιχα, ϑα ήταν σωστό να χρησιµοποιηθούν οι µονάδες ανάλογα µε τον κανονισµό που χρησιµοποιείται. Το Steel υποθέτει ότι χρησιµοποιείται ο Ε.Κ.Ω.Σ για µελέτες µε τον EC Κανονισµοί Σε αυτή την καρτελα υπαρχουν οι παράµετροι που αφορούν στο έδαφος. σ ǫ εδάφους: Επιτρεπόµενη τάση εδάφους σε kg/m 2 για DIN ή N/m 2 για Ε.Κ.Ω.Σ.

67 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 53 Σχήµα 5.4: Παράµετροι ϑεµελίωσης K (δείκτης εδάφους): είκτης εδάφους, σε T/m 3 για DIN ή σε kn/m 3 για Ε.Κ.Ω.Σ.. Η τιµή αυτή χρησιµοποιείται από το πρόγραµµα για τον υπολογισµό της ισοδύναµης ϱοπής αδράνειας του πεδίλου. E (µέτρο ελαστικότητας): Μέτρο ελαστικότητας του εδάφους σε T/m 2 (DIN) ή kn/m 2 κατά Ε.Κ.Ω.Σ. Συντελεστής ακαµψίας εδάφους: Ο συντελεστής διαίρεσης c στην εξίσωση J ισ = K s J βπ L/(cE) για τον υπολογισµό της ισοδύναµης ϱοπής αδράνειας J ισ του πεδίλου. όπου : K s είναι ο δείκτης εδάφους. J βπ είναι η ϱοπή αδράνειας της ϐάσης του πεδίλου. L είναι το ύψος του ελαστικού ηµίχωρου (συνήθως L = 1,0m). E είναι το µέτρο ελαστικότητας του σκυροδέµατος.

68 54 Παράµετροι Ε ΑΦΟΣ σ (kn/m 2 ) Κ (kn/m 3 ) Ε (kn/m 2 ) Χαλαρό < Μέτριο Καλό Βράχος > 400 > Πίνακας 5.1: Τιµές Παραµέτρων Εδάφους (ΕΑΚ ΝΚΩΣ) Σύµφωνα µε το τυπολόγιο του προγράµµατος ισχύει: J ισ = K s J βπ L/(4E). Αρα ο συντελεστής διαίρεσης ισούται µε 4. Σύµφωνα µε τους Whitman and Richart ισχύει: J ισ = K s J βπ L/(2E). Αρα ο συντελεστής διαίρεσης ισούται µε 2. A ef /A tot : Εισάγεται ο λόγος του Ενεργού Εµβαδού του πεδίλου προς το Ολικό Εµβαδόν για το οποίο ϑα γίνει ο έλεγχος του πεδίλου σε ανατροπή. ιατµητική αντοχή S u (N/cm 2 ). Συνοχή C (N/cm 2 ). Ειδικό ϐάρος γαιών (kn/m 3 ). Γωνία τριβής εδάφους φ σε µοίρες. Συντελεστής τριβής. Βάθος ϐραχώδους υποστρώµατος σε m (ή πάχος συµπιεστού στρώ- µατος). Για ϐάθος ϐράχου άπειρο µπαίνει µια µεγάλη τιµή π.χ Οι πίνακες 5.1 και 5.2 δίνει ενδεικτικές τιµές των παραπάνω πα- ϱαµέτρων σε σχέση µε την ποιότητα του εδάφους. Για αναλυτικότερους πίνακες ο χρήστης παραπέµπεται στη σχετική µε την Εδαφοµηχανική και τις Θεµελιώσεις ϐιβλιογραφία. Το πλήκτρο Γ δίνει εµπειρικές και πειραµατικές σχέσεις για τον υπολογισµό του δυναµικού µέτρου διάτµησης (Γκαζέτας Εδαφοδυνα- µική 1993 σελ. 64).

69 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 55 Ε ΑΦΟΣ σ (T/m 2 ) Κ (T/m 3 ) Ε (T/m 2 ) Χαλαρό < Μέτριο Καλό Βράχος > 40 > Πίνακας 5.2: Τιµές Παραµέτρων Εδάφους (Β. ) Υλικά Κ.Ω.Σ./CYS 159/ EC2 Στα υλικά εµφανίζονται τα διαγράµµατα τάσεων - παραµορφώσεων για το σκυρόδεµα και τον χάλυβα. Στις επιλογές, επιλέγονται τα στοιχεία ( οκοί, Πέδιλα) για τα οποία ϑα δωθούν τιµές ή ϑα γίνουν αλλαγές. BETON Χαρακτηριστική αντοχή beton σε ϑλίψη (f ck ). Αναγράφεται η χαρακτηριστική αντοχή του σκυροδέµατος σε ϑλίψη, σε Mpa. Κυπριακός κανονισµός: Αναγράφεται η χαρακτηριστική αντοχή του σκυροδέµατος σε ϑλίψη, σε Mpa. ( Πίνακας του CYS 159). Συντελεστής ασφάλειας γ c του beton. Για ϐασικούς και τυχη- µατικούς µε σεισµό συνδυασµούς παίρνει την τιµή 1,5 ενώ για συνδυασµούς λειτουργικότητας την τιµή 1,0 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός κανονισµός: Για ϐασικούς συνδυασµούς µε έλεγχο (σύµφωνα µε το Κεφάλαιο 3 του CYS 159) παίρνει την τιµή 1,5 για ϐασικούς συνδυασµούς χωρίς έλεγχο, παίρνει την τιµή 1,8 και για τυχηµατικούς παίρνει την τιµή 1,3 σύµφωνα µε τον πίνακα 6.4 του CYS 159. Για συνδυασµούς λειτουργικότητας παίρνει την τιµή 1,0 σύµφωνα µε την παράγραφο του CYS 159. Σηµείωση. Για τους συντελεστές ασφάλειας για έλεγχο σε οριακή κατάσταση λειτουργικότητας, µπορούµε να χρησιµοποιήσουµε την οµάδα 2. Μέγιστη Τάση Beton = ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ f cd. Συντελεστής πολ/σµού της χαρακτηριστικής αντοχής του σκυροδέµατος για τον υπολογισµό της αντοχής σχεδιασµού του. Για ϐασικούς και τυχηµατι-

70 56 Παράµετροι κούς συνδυασµούς παίρνει την τιµή 0,85, σύµφωνα τον Ε.Κ.Ο.Σ. Για συνδυασµούς λειτουργικότητας παίρνει την τιµή 0,60 και ο συντελεστής ασφάλειας είναι 1,0 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ο.Σ. Προς το παρόν, αλλάζοντας την τιµή σ αυτή την ϑέση στην οµάδα 2, αλλάζει σε όλες τις οµάδες. Γι αυτό είναι προτιµότερο να πα- ϱαµείνει ο συντελεστής 0,85 στην οµάδα 1 και στην οµάδα 2 να δοθεί συντελεστής ασφάλειας γ c = 1,42. Κυπριακός κανονισµός: Για ϐασικούς τυχηµατικούς συνδυασµούς παίρνει την τιµή 0,85 σύµφωνα µε την παρ του CYS 159. Για συνδυασµούς λειτουργικότητας παίρνει την τιµή 0,60 σύµφωνα µε τις παρ και 15.4 του CYS 159. Μέγιστη Θλιπτική Παραµόρφωση σκυροδέµατος σε κάµψη (δεύτερη τιµή στον άξονα των παραµορφώσεων). ίνεται η µέγιστη ϑλιπτική παραµόρφωση του σκυροδέµατος σε κάµψη (καθαρή ή µε αξονική δύναµη, ορθή ή λοξή). παίρνει την τιµή 0,0035 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ο.Σ. Κυπριακός κανονισµός: ίνεται η µέγιστη ϑλιπτική παραµόρφωση του σκυροδέµατος σε κάµψη (καθαρή ή µε αξονική δύναµη, ορθή ή λοξή). Παίρνει την τιµή 0,0035 σύµφωνα µε την παρ δ του CYS 159. Μέγιστη Θλιπτική Παραµόρφωση σκυροδέµατος σε κεντρική ϑλίψη (πρώτη τιµή στον άξονα των παραµορφώσεων). ίνεται η µέγιστη ϑλιπτική παραµόρφωση του σκυροδέµατος σε κεντρική ϑλίψη. Παίρνει την τιµή 0,002 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός κανονισµός: ίνεται η µέγιστη ϑλιπτική παραµόρφωση του σκυροδέµατος σε κεντρική ϑλίψη. Παίρνει την τιµή 0,002 σύµφωνα µε την παρ δ του CYS 159. Αντοχή σχεδιασµού σε διάτµηση. Συντελεστής ασφάλειας για τον υπολογισµό αντοχής σχεδιασµού σε διάτµηση του σκυροδέµατος. Σηµείωση. Το µέτρο ελαστικότητας του σκυροδέµατος το υπολογίζει το πρόγραµµα ϐάσει της αναλυτικής εξίσωσης υπολογισµού (σχόλια του Ε.Κ.Ω.Σ.), οπότε δεν εισάγεται η αντίστοιχη τιµή στο διάγραµµα. Χαλυβας Χαρακτηριστική αντοχή χάλυβα σε εφελκυσµό (f yk ). Η χαρακτη- ϱιστική αντοχή του χάλυβα σε εφελκυσµό, σε MPa. ( Σύµφωνα

71 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 57 µε τον Ε.Κ.Ω.Σ.). Κυπριακός κανονισµός: Η χαρακτηριστική αντοχή του χάλυβα, σε MPa (παρ του CYS 159). Συντελεστής ασφαλείας χάλυβα γ s : F yd = F yk /γ s. Για ϐασικούς και τυχηµατικούς µε σεισµό συνδυασµούς παίρνει την τιµή 1,15 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. (οµάδα 1). Για συνδυασµούς λειτουργικότητας και για S500 παίρνει την τιµή 1,8 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. (οµάδα 2). Η τιµή 1,8 προκύπτει από πίνακες του Ε.Κ.Ω.Σ. (για maxφ = 20 και max απόσταση ϱάβδων = 200mm) όταν η κατηγορία περιβάλλοντος είναι: 1 ή 2 και η ποιότητα του χάλυβα S500. Κυπριακός κανονισµός: Για ϐασικούς συνδυασµούς µε έλεγχο (σύµφωνα µε το Κεφ.3 του CYS 159) παίρνει την τιµή 1,15 για ϐασικούς συνδυασµούς χωρίς έλεγχο παίρνει την τιµή 1,25 και για τυχηµατικούς παίρνει την τιµή 1,0 σύµφωνα µε τον πίνακα 6.4 του CYS 159. Για συνδυασµούς λειτουργικότητας παίρνει την τιµή 2,0 σύµφωνα µε τους πίνακες 15.2 και 15.3 και τις παρ του CYS 159. Η τιµή 2,0 προέρχεται από τους πίνακες 15.2 (για maxφ = 50 ) και 15.3 (για max απόσταση ϱάβδων=200mm) όταν η χαρακτηριστική τιµή του ανοίγµατος της ϱωγµής w κ = 0.4mm και η ποιότητα του χάλυβα είναι S400. Μέγιστη Εφελκυστική Παραµόρφωση Χάλυβα (δεξιά τιµή του άξονα των παραµορφώσεων). ίνεται η µέγιστη εφελκυστική παρα- µόρφωση του οπλισµού. Παίρνει την τιµή 0,02 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Συντηρητικά προτείνεται η χρήση µέγιστης εφελκυστικής παραµόρφωσης οπλισµού 0,01. Κυπριακός κανονισµός: ίνεται η µέγιστη εφελκυστική παρα- µόρφωση του οπλισµού. Παίρνει την τιµή 0,01 σύµφωνα µε την παρ.του CYS 159. Χαρακτηριστική αντοχή σε διάτµηση F y wk. Χαρακτηριστική αντοχή του χάλυβα που ϑα χρησιµοποιηθεί σε διάτµηση, σε MPa. Αντοχή σχεδιασµού σε διάτµηση F ywd = F ywk /c. ίνεται ο συντελεστής ασφάλειας c για τον προσδιορισµό της αντοχής σχεδιασµού χάλυβα που ϑα χρησιµοποιηθεί στον έλεγχο διάτµησης. Οµάδα 2. Συνήθως η οµάδα 2 χρησιµοποιείται για τον έλεγχο των δοµικών στοιχείων σε οριακή κατάσταση λειτουργικότητας.

72 58 Παράµετροι Εισάγονται, σύµφωνα µε τα προαναφερθέντα, οι αντίστοιχες τι- µές. Οµάδα 3 Οµάδα τιµών τάσεων - παραµορφώσεων και συντελεστών ασφαλείας ελεύθερη για το χρήστη Συνδυασµοί Φόρτισης Εδώ εισάγονται οι συνδυασµοί ϕορτίσεων µε τους οποίους ϑα γίνει η διαστασιολόγηση της ϑεµελίωσης (δοκοί και ϑεµέλια). Πατώντας το ανάλογο πλήκτρο εµφανίζεται ο αντίστοιχος πίνακας. Στις κατακόρυφες στήλες υπάρχουν οι περιπτώσεις ϕόρτισης, ενώ στις οριζόντιες ορίζεται ποιες από αυτές συνδυάζονται για την δηµιουργία συνδυασµών ϕόρτισης. Ο τρόπος συµπλήρωσης των πινάκων αυτών αναφέρεται στην πα- ϱάγραφο των γενικών συνδυασµών (παρ 5.3) εκτός από κάποιες στήλες οι οποίες υπάρχουν µόνο στους συνδυασµούς ϑεµελίωσης και ϑα πε- ϱιγραφούν στα επόµενα. οκοί. Σε αυτόν τον πίνακα υπάρχουν επιπρόσθετα και οι στήλες Σ.. (συντελεστής διαίρεσης) στην οποία εισάγεται ο συντελεστής µε τον οποίο διαιρούνται τα εντατικά µεγέθη και η στήλη Ο.Τ. (οµάδα τάσεων), στην οποία εισάγεται η οµάδα τάσεων (1, 2 ή 3) του αρχείου υλικών µε την οποία ϑα γίνει ο σχεδιασµός. Πέδιλα. Επιπρόσθετα σε αυτά που αναφέρθηκαν παραπάνω, υπάρχει και η στήλη Τ.Ε. (Οµάδα τάσεων εδάφους). Για επίλυση κατά Ε.Α.Κ. όταν η τιµή της στήλης είναι 1 τότε για το συνδυασµό που προηγείται ϑα ελεγχθεί ταυτόχρονα το πέδιλο (ως σκυρόδεµα) και το έδαφος (διεπιφάνεια εδάφους - πεδίλου) ενώ όταν η τιµή είναι 20 για το συνδυασµό που προηγείται ϑα ελεγχθεί µόνον το πέδιλο (ως σκυρόδεµα) ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ οκοί Επικάλυψη Εφελκυόµενου Οπλισµού (m): Η επικάλυψη του οπλισµού στο κάτω µέρος της δοκού. Το πρόγραµµα τοποθετεί την τιµή αυτή από την εξωτερική παρειά του συνδετήρα έως

73 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 59 το τελείωµα του σκυροδέµατος. Για τον Ε.Κ.Ω.Σ η επικάλυψη (γενικά) εξαρτάται από τις συνθήκες περιβάλλοντος. Κυπριακός Κανονισµός: Για το CYS 159 η επικάλυψη εξαρτάται από τις συνθήκες περιβάλλοντος (πίνακας 5.1 του CYS 159). Επικάλυψη Θλιβόµενου Οπλισµού (m): Η επικάλυψη του οπλισµού στο άνω µέρος της δοκού. Το πρόγραµµα τοποθετεί την τιµή αυτή από την εξωτερική παρειά του συνδετήρα έως το τελείωµα του σκυροδέµατος. Κυπριακός Κανονισµός: Για το CYS 159 η επικάλυψη εξαρτάται από τις συνθήκες περιβάλλοντος (πίνακας 5.1 του CYS 159). Επικάλυψη Πλαϊνή (cm): Το πρόγραµµα τοποθετεί την τιµή αυτή από την εξωτερική παρειά του συνδετήρα έως το τελείωµα του σκυροδέµατος. Κυπριακός Κανονισµός: Για το CYS 159 η επικάλυψη εξαρτάται από τις συνθήκες περιβάλλοντος (πίνακας 5.1 του CYS 159). M ax διαφορά διαστάσεων διαδοχικών δοκών για αναγνώριση συνεχειών (cm): Η διαφορά (σε cm) των διαστάσεων διαδοχικών δοκών ώστε κατά την διαστασιολόγηση να αναγνωρισθούν σε συνέχεια. Μαξ αριθµός στρώσεων: Εισάγεται ο µέγιστος αριθµός επιτρεπό- µενων στρώσεων οπλισµού στις δοκούς. Προτεινόµενη τιµή 2 Επιλογή διαµέτρου ϱάβδων: Μικρές, Μεγάλες. Επιλέγεται αν οι διάµετροι που ϑα χρησιµοποιήσει το πρόγραµµα στην διαστασιολόγηση των δοκών ϑα είναι µικρές ή µεγάλες και αφορά στον υπολογισµό των ϱάβδων που χωρούν στο πλάτος της δοκού. Σε αυτή τη ϕόρµα υπάρχουν κάποια πλήκτρα τα ποία οδηγούν σε νέα παράθυρα παραµέτρων. Παρακάτω περιγράφονται αναλυτικά οι λειτουργές των πλήκτρων αυτών. Ανοιγµα Φ min : Ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων ανοίγµατος κάτω σε mm Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος των ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στον κάτω οπλισµό του ανοίγµατος της δοκού, σε mm. Σύφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ., η ελάχιστη διάµετρος που µπορεί να χρησιµοποιηθεί στον κύριο οπλισµό ανοίγµατος δοκού, είναι Φ12.

74 60 Παράµετροι Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος των ϱά- ϐδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο κάτω µέρος του ανοίγµατος της δοκού, σε mm. Η ελάχιστη διάµετρος που µπορεί να χρησι- µοποιηθεί στον κύριο οπλισµό ανοίγµατος δοκού είναι Φ12 (παρ (ϐ) του Σ.Κ.Κ.). Φ max Μέγιστη διάµετρος ϱάβδων ανοίγµατος κάτω σε mm. Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθεί στο κάτω µέρος του ανοίγµατος της δοκού, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 20. Οσον αφορά στις µέγιστες διαµέτρους ϱάβδων οπλισµού µε Ε.Κ.Ω.Σ., εξαρτώνται από την κατηγορία συνθηκών περιβάλλοντος και την τάση του χάλυβα. Κυπριακός Κανονισµός: Οσον αφορά στις µέγιστες διαµέτρους ϱάβδων οπλισµού, αυτές εξαρτώνται από την κατηγορία συνθηκών περιβάλλοντος και την τάση του χάλυβα (πίνακας 15.2 του CYS 159). M in αριθµός ϱάβδων. Εισάγεται ο ελάχιστος αριθµός ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο κάτω µέρος του ανοίγµατος της δοκού. Σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Προτείνόµενη τιµή 2. Min µήκος ευθύγραµµου τµήµατος σπαστής ϱάβδου σε m. Οταν έχουν επιλγεί σπαστά σίδερα στο άνοιγµα, το πρόγραµµα υπολογίζει πρώτα τις ϑέσεις των σπασιµάτων (αριστερά και δεξιά) µιας ϱάβδου και µετά το ευθύγραµµο τµήµα της στο κάτω µέρος του ανοίγµατος. Αν η τιµή αυτής της παραµέτρου είναι 0,5 και το ευ- ϑύγραµµο τµήµα ϐρεθεί 0,4m, τότε τα σίδερα ϑα τοποθετηθούν ίσα και όχι σπαστά. M in µηχανικό ποσοστό οπλισµού. Σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. το ελάχιστο γεωµετρικό ποσοστό οπλισµού (ρmin) εξαρτάται από την ποιότητα των υλικών (σκυροδέµατος και χάλυβα). Εδώ εισάγεται το αντίστοιχο µηχανικό ποσοστό οπλισµού ω = ρ(f yd /f cd ). Για C16S400 η τιµή αυτή είναι 0,078. Κυπριακός Κανονισµός: Βάσει του Σ.Κ.Κ. το ελάχιστο ποσοστό οπλισµού για ΕΠΙ, ΙΙ και ΙΙΙ είναι ρmax = 1,4/f yk (σχέση του Σ.Κ.Κ.) και ω = ρ(f yd /f cd ). Η τιµή αυτή είναι 0,1 για C20, F y = 400, γ c = 1,5 και γ s = 1,15.

75 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 61 M ax µηχανικό ποσοστό οπλισµού. Το µέγιστο γεωµετρικό ποσοστό οπλισµού (ρmax), όπως ορίζεται στον Ε.Κ.Ω.Σ., εξαρτάται κι αυτό από τις αντοχές των χρησιµοποιούµενων υλικών, και είναι για C16S400 ρmax = 11,5 % 0. Το αντίστοιχο µηχανικό ποσοστό που ορίζεαι εδώ είναι ωmax = 0,38. Ανοιγµα άνω Φmin: Ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων ανοίγµατος άνω σε mm. Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο πάνω µέρος του ανοίγµατος της δοκού, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 12. Φmax: Μέγιστη διάµετρος ϱάβδων Ανοίγµατος Άνω σε mm. Εισάγεται η µέγιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο πάνω µέρος του ανοίγµατος της δοκού, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 20. M in αριθµός ϱάβδων. Εισάγεται ο ελάχιστος αριθµός ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο πάνω µέρος του ανοίγµατος της δοκού. Προτεινόµενη τιµή 2 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Χρήση οπλισµού στις στηρίξεις. Αν είναι ενεργή αυτή η επιλογή, το πρόγραµµα για να υπολογίσει τις πρόσθετες ϱάβδους της στή- ϱιξης ϑα αφαιρέσει από τον απαιτούµενο οπλισµό και τα σπαστά σίδερα του ανοίγµατος κάτω (αν υπάρχουν) αλλά και τα σίδερα του ανοίγµατος άνω. Αν δεν είναι ενεργή, τότε τα σίδερα του ανοίγµατος άνω ϑα αγνοηθούν στον υπολογισµό των πρόσθετων ϱάβδων στήριξης. Στήριξη Φmin: Ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων στήριξης σε mm. Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν ως πρόσθετα στήριξης δοκού, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 12. Φmax: Μέγιστη διάµετρος ϱάβδων στήριξης σε µµ. Εισάγεται η µέγιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στη στήριξη δοκού, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 20. Min οπλισµός κάτω: Συντελεστής x οπλισµός άνω. Εισάγεται το ποσοστό του ελάχιστου οπλισµού των κάτω στηρίξεων της δοκού

76 62 Παράµετροι σε σχέση µε τον οπλισµό των άνω στηρίξεων. Προτεινόµενη τιµή 0,5 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται το ποσοστό του ελάχιστου οπλισµού των κάτω στηρίξεων της δοκού σε σχέση µε τον οπλισµό των άνω στηρίξεων. Προτεινόµενη τιµή 0,5 σύµφωνα µε την παρ (γ) του Σ.Κ.Κ. για ΕΠ ΙΙ και ΕΠ ΙΙΙ. M in αριθµός ϱάβδων. Εισάγεται ο ελάχιστος αριθµός πρόσθετων ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στη στήριξη της δοκού. Αν δεν είναι επιθυµητό να υπάρχει οπλισµός σε περίπτωση που δεν απαιτείται ή καλύπτεται από το άνοιγµα, εισάγεται η τιµή 0. Πρόβολος Φmin κάτω (mm): Ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων προβόλου κάτω. Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο κάτω µέρος της δοκού (προβόλου), σε mm. Προτεινόµενη τιµή 12. M in αριθµός Ράβδων Προβόλου κάτω. Εισάγεται ο ελάχιστος αριθµός ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν στο κάτω µέρος της δοκού (προβόλου). Προτεινόµενη τιµή 2. Παράπλευρος Φπαρ: ιάµετρος ϱάβδων στρέψης και παράπλευρου οπλισµού σε mm. Εισάγεται η διάµετρος των ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιη- ϑούν για την παραλαβή της στρέψης (αν χρειάζονται) και για την τοποθέτηση παράπλευρου οπλισµού. Προτεινόµενη τιµή 12. Min απόσταση τοποθέτησης (cm) Σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ., η απόσταση µεταξύ των σκελών ενός συνδετήρα δεν πρέπει να είναι µεγαλύτερη από 20cm. Οπότε το πρόγραµµα σε µία δοκό 60cm, τοποθετεί παράπλευρο οπλισµό. Αν δεν είναι επιθυµητή η τοποθέτηση παράπλευρου οπλισµού, τίθεται εδώ µια µεγάλη τιµή. Κυπριακός Κανονισµός: εν υπάρχει περιορισµός. Προτείνεται η τιµή 20 ή µια µεγάλη τιµή αν δεν είναι επιθυµητη η τοποθέτηση παράπλευρου οπλισµού. Συνδετήρες

77 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 63 Φmin: Ελάχιστη διάµετρος συνδετήρα σε mm. Εισάγεται η ελάχιστη διάµετρος των συνδετήρων, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 8. Κυπριακός Κανονισµός: Σύµφωνα µε την παρ εισάγεται τουλάχιστον η τιµή 8. Φmax: Μέγιστη διάµετρος συνδετήρα σε mm. Εισάγεται η µέγιστη διάµετρος των συνδετήρων, σε mm. Προτεινόµενη τιµή 12. Αρχική τιµή τµήσεων. Εισάγεται η αρχική τιµή του αριθµό τµήσεων των συνδετήρων. Για δίτµητους εισάγεται η τιµή 2. Αυτό σηµαίνει ότι αν για δίτµητους συνδετήρες, ξεπεραστεί η µέγιστη διάµετρος συνδετήρα ή η ελάχιστη µεταξύ τους απόσταση (για να καλυφθεί η διάτµηση), τότε το πρόγραµµα ϑα τοποθετήσει τετράτµητους συνδετήρες. Σε περίπτωση που είναι επιθυµητή η τοποθέτηση αποκλειστικά τετράτµητων συνδετήρων σε όλες τις δοκούς, εισάγεται εδώ η τιµή 4. As/S = V wd /(d f ywd συντ) Σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. ο συντελεστής αυτός είναι ίσος µε 0,9. Κυπριακός Κανονισµός: Σύµφωνα µε τον CYS 159 ο συντελεστής αυτός είναι ίσος µε 0,9. Min αριθµός συνδετήρων / περιοχή. Αν εισαχθεί η τιµή 2, ση- µαίνει ότι όσο και µικρό και αν είναι το µήκος µιας περιοχής συνδετήρων, το πρόγραµµα ϑα τοποθετήσει τουλάχιστον 2 συνδετήρες. Αποστάσεις (cm). Η µέγιστη απόσταση (S max ) των συνδετήρων καθορίζεται από ορισµένες σχέσεις του Ε.Κ.Ω.Σ. Στις παρακάτω παραµέτρους ϑα πρέπει να δώσουµε τους συντελεστές των σχέσεων αυτών. (Smin) σε cm: Ελάχιστη απόσταση συνδετήρων. Εισάγεται η ελάχιστη απόσταση των συνδετήρων, σε cm. Προτεινόµενη τιµή 8. (Smax) σε cm: Μέγιστη απόσταση συνδετήρων. Εισάγεται η µέγιστη απόσταση των συνδετήρων σε cm. Προτεινόµενη τιµή 30. Η τιµή που ϑα χρησιµοποιηθεί τελικά ϑα είναι η δυσµενέστερη τιµή των ακόλουθων παραµέτρων.

78 64 Παράµετροι Για V sd < V Rd2/5Smax : d συντ. Εισάγεται η τιµή 0,8 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Περιορισµοί για V sd < V Rd2/5 δεν δίνονται γι αυτό εδώ ισχύει η σχέση 18.2 του CYS 159. Εισάγεται η τιµή 0,5. Για V sd < V Rd2/5Smax.Εισάγεται η τιµή 30 σε cm σύµ- ϕωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ.) Κυπριακός Κανονισµός: Περιορισµοί για V sd < V Rd2/5 δεν δίνονται γι αυτό εδώ ισχύει η σχέση 18.2 του CYS 159. Εισάγεται η τιµή 30. Για V Rd2/5 < V sd < 2 V Rd2/3Smax : d συντ. Εισάγεται η τιµή 0,6 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται η τιµή 0,5 (σχέση 18.2 του CYS 159). Για V Rd2/5 < V sd < 2 V Rd2/3Smax Εισάγεται η τιµή 30 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται η τιµή 30 (σχέση 18.2 του CYS 159). Για V sd > 2 V Rd2/3Smax : d συντ Εισάγεται η τιµή 0,3 σύµφνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται η τιµή 0,3 (σχέση 18.3 του CYS 159). Για V sd > 2 V Rd2/3Smax Εισάγεται η τιµή 20 σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. Κυπριακός Κανονισµός: Εισάγεται η τιµή 20 (σχέση 18.3 του CYS 159). Στις παρακάτω παραµέτρους ορίζεται η µέγιστη απόσταση των συνδετήρων στην κρίσιµη περιοχή (Smax, kr) της δοκού (σύµ- ϕωνα µε τις απαιτήσεις Ε.Κ.Ω.Σ. και της παρ του Σ.Κ.Κ.). Θα πρέπει το Smax,kr να είναι µικρότερο και από τις 4 παρακάτω παραµέτρους. Smax.kr = Hδoκoυ συντ. Το Smax, kr πρέπει να είναι µικρότερο από το 1/3 του ύψους της δοκού. Εισάγεται η τιµή Κυπριακός Κανονισµός: Το Smax.kr πρέπει να είναι µικρότερο από το 1/4 του ύψους της δοκού για ΕΠΙΙ και ΕΠΙΙΙ. Εισάγεται η τιµή 0,25

79 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 65 Αγκυρώσεις Smax.kr = Φmin διαµήκους ϱάβδου. Η απόσταση των συνδετήρων στο κρίσιµο µήκος πρέπει να είναι µικρότερη από 10 ϕορές τη διάµετρο της λεπτότερης διαµήκους ϱά- ϐδου. Εισάγεται η τιµή 10 Κυπριακός Κανονισµός: Το Smax.kr πρέπει να είναι µικρότερο από 8 ϕορές τη διάµετρο της λεπτότερης διαµήκους ϱάβδου για ΕΠΙΙ και 6 ϕορές για ΕΠΙΙΙ. Εισάγεται η τιµή 8 για ΕΠΙΙ ή 6 για ΕΠΙΙΙ (παρ του Σ.Κ.Κ.). Smax.kr = Φσυνδετήρα συντ. Το Smax,kr πρέπει να µην είναι µεγαλύτερο από 20 ϕορές τη διάµετρο των συνδετήρων. Προτεινόµενη τιµή 20 Κυπριακός Κανονισµός: Το Smax.kr πρέπει να µην είναι µεγαλύτερο από 24 ϕορές τη διάµετρο των συνδετήρων για ΕΠΙΙ. Εισάγεται η τιµή 24 για ΕΠΙΙ Smax.kr σε cm. Το Smax,kr πρέπει να µην είναι µεγαλύτερο από 20. Προτεινόµενη τιµή 20 Κυπριακός Κανονισµός: Το Smax.kr πρέπει να µην είναι µεγαλύτερο από 20 για ΕΠΙΙ και 15 για ΕΠΙΙΙ (παρ του Σ.Κ.Κ.) ιαφορά απόστασης διαδοχικών περιοχών για ενοποίηση σε cm. Ειδικά µε Ε.Κ.Ω.Σ. στις δοκούς εµφανίζονται αρκετές περιοχές διάτµησης (συνήθως 5). Γι αυτό τον λόγο υπάρχει η δυνατότητα ενοποίησης γειτονικών περιοχών που δεν έχουν µεγάλη διαφορά στις αποστάσεις συνδετήρων. Για παράδειγµα αν υπάρχει µια περιοχή µήκους 1,00m µε συνδετήρες Φ8/12 και µια γειτονική περιοχή µήκους 1,00m µε συνδετήρες Φ8/10 και η παράµετρος αυτή έχει την τιµή 3, τότε σαν αποτέλεσµα ϑα υπάρχει µια ενιαία πε- ϱιοχή µήκους 2,00m µε συνδετήρες Φ8/10. Τρόπος αγκύρωσης ϱάβδων άνω (1 έως 6) Τρόπος αγκύρωσης ϱάβδων κάτω (1 έως 6) Υπάρχουν έξι τρόποι µε τους οποίους µπορεί να γίνει η αγκύρωση του διαµήκους οπλισµού των δοκών, µε ανεξάρτητη επιλογή οπλισµών ΑΝΩ και ΚΑΤΩ. Πριν την αναλυτική επεξήγηση τους, παρατείθεται το απαιτούµενο τυπολόγιο.

80 66 Παράµετροι l b = Φ 4 f yd f bd l b,net = αl b A scal A seff l cr = 2h αλλά l b,net 0,6l b για ϑλιβόµενο οπλισµό και l b,net 0,3l b για εφελκυόµενο οπλισµό όπου: l b : Βασικό ευθύγραµµο µήκος αγκύρωσης. l b,net : Απαιτούµενο µήκος αγκύρωσης. l 0 :Απαιτούµενο µήκος υπερκάλυψης (απόσταση µεταξύ ϱά- ϐδων 4Φ) l 0 l b για ϑλιβόµενο οπλισµό l 0 α 1 l b,net για ϑλιβόµενο οπλισµό µε min = 15Φ ή 20cm ή αα 1 0,3l b l cr κρίσιµο µήκος (κρίσιµη περιοχή δοκού) Σηµείωση: Μάτιση δύο ϱάβδων γίνεται σε ϱάβδους που έχουν απόσταση µεταξύ τους 4Φ. Το µήκος µάτισης ικανοποιεί και τις οποιεσδήποτε απαιτήσεις ϱοπών (περιβάλλουσες, µετατοπισµένα διαγράµµατα κλπ). Επιλογή 1 Εικόνα 5.5 Τα σίδερα ανοίγµατος ϑα σταµατούν στην παρειά και όλος ο οπλισµός στήριξης ϑα µπαίνει πρόσθετος. Θα γίνεται µάτιση του πρόσθετου οπλισµού στις ενδιάµεσες και στις ακραίες στηρίξεις (µε άγκιστρο όπου χρειάζεται) και µε ελάχιστο µήκος l 0 Επιλογή 2 Εικόνα 5.6 Θα γίνεται µάτιση στις ενδιάµεσες στηρίξεις µόνο. Στις ακραίες στηρίξεις ϑα συνυπολογίζεται ο οπλισµός του ανοίγµατος και αν χρειαστεί, ϑα τοποθετηθεί πρόσθετος οπλισµός χωρίς να γίνει µάτιση. Επιλογή 3 Εικόνα 5.7

81 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 67 Σχήµα 5.5: Αγκυρώσεις Επιλογή 1 Σχήµα 5.6: Αγκυρώσεις Επιλογή 2

82 68 Παράµετροι Σχήµα 5.7: Αγκυρώσεις Επιλογή 3 Τα σίδερα του ανοίγµατος ϑα εισέρχονται στο άλλο άνοιγµα και η αγκύρωση ϑα γίνεται είτε στο κρίσιµο µήκος της δοκού (l cr ) είτε µε υπερκάλυψη σε µήκος l 0 (η µεγαλύτερη των δύο τιµών). Επιλογή 4 Εικόνα 5.8 Τα σίδερα του ανοίγµατος ϑα εισέρχονται στο άλλο άνοιγµα και η αγκύρωση ϑα γίνεται µέχρι το κρίσιµο µήκος (l cr ) της δοκού. εν ϑα γίνει πρόσθετος έλεγχος µε l 0, ο οποίος µπορεί να απαιτεί πολύ µεγαλύτερες ϱάβδους σε ορισµένες περιπτώσεις. Επιλογή 5 Εικόνα 5.9 Τα σίδερα του ανοίγµατος ϑα αγκυρώνονται στο άλλο άνοιγµα και η αγκύρωση ϑα γίνεται είτε στο απαιτούµενο ευθύγραµµο µήκος (l b,net ) της δοκού είτε µε υπερκάλυψη σε µήκος l 0 (η µεγαλύτερη των δύο τιµών). Επιλογή 6 Εικόνα 5.10 Τα σίδερα του ανοίγµατος ϑα εισέρχονται στο άλλο άνοιγµα και η αγκύρωση ϑα γίνεται στο απαιτούµενο ευθύγραµµο µήκος (l b,net ) χωρίς υπερκάλυψη. Τοποθέτηση κάτω ϱάβδων που δεν απαιτείται να περάσουν στο άλλο άνοιγµα. Αν τα κάτω σίδερα ανοίγµατος είναι ίσια, το πρόγραµµα τοποθετεί στο άνοιγµα κάτω π.χ. 2Φ12 2Φ12 όπου τα 2Φ12 προεκτείνονται και αγκυρώνονται στις στηρίξεις.τα υπόλοιπα 2Φ12, υπάρχει η δυνατότητα να τοποθετηθούν:

83 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 69 Σχήµα 5.8: Αγκυρώσεις Επιλογή 4 Σχήµα 5.9: Αγκυρώσεις Επιλογή 5

84 70 Παράµετροι Σχήµα 5.10: Αγκυρώσεις Επιλογή 6 Βάσει περιβάλλουσας, Από παρειά σε παρειά, Ολες οι κάτω ϱάβδοι ισοµήκεις. Να αγκυρωθούν κι αυτά όπως και τα υπόλοιπα στην στήριξη. Μήκος αγκύρωσης του montage σε m. Εισάγεται το µήκος αγκύρωσης του οπλισµού µοντάζ (οπλισµός ανοίγµατος άνω), σε m. Προτεινόµενη την τιµή 0,5. Μέγιστο µήκος ϱάβδου εµπορίου σε m. Εισάγεται το µέγιστο µήκος ϱάβδου εµπορίου για να µπορέσει το πρόγραµµα να αξιοποιήσει µονοκόµµατη ϱάβδο σε συνεχή ανοίγµατα. Υπαρχει η δυνατότητα για κάθε άνοιγµα να κοπούν ξεχωριστά οι ϱάβδοι και ν αγκυρωθούν στα γειτονικά ανοίγµατα, για να γίνει αυτό εισάγεται η τιµή 1,0. Τρόπος αγκύρωσης σε ακραία στήριξη. Προσπάθεια ικανοποίησης αγκυρώσεων. Στην λίστα του combo box, υπάρχουν οι ακόλουθοι κωδικοί και οι συνδυασµοί τους. Κωδικός 1. Το πρόγραµµα αρχικά ϑα ϐάλει οπλισµό µικρής διαµέτρου για να πετύχει µικρότερο µήκος αγκύρωσης. (Αν δεν επαρκεί η διάσταση της κολώνας στήριξης). Κωδικός 2. Το πρόγραµµα ϑα τοποθετήσει µεγαλύτερο αριθµό ϱάβδων από τον απαιτούµενο για να µειώσει το µήκος αγκύρωσης, εάν δεν επαρκεί. Αυτό ϐάσει τροποποιητικής διάταξης του Ε.Κ.Ω.Σ. το 1995, µπορεί να εφαρµοστεί

85 5.2 Παράµετροι ϑεµελίωσης 71 σε κτίρια µικτού συστήµατος πλαισίων - τοιχωµάτων (κτίρια µε επάρκεια τοιχωµάτων κατά Ε.Α.Κ.). Κωδικός 3. Η αγκύρωση ϑα γίνει κάµπτοντας τον οπλισµό στη στήριξη µε τύµπανο διαµέτρου µέχρι 20Φ. Σαν επιλογή σε αυτή την παράµετρο εισάγεται 1 ή 2 ή 3, οπότε το µήκος αγκύρωσης ϑα υπολογισθεί αποκλειστικά µε τον τρόπο που έχει δηλωθεί. Επίσης µπορεί να εισαχθεί κάποιος συνδυασµός των παραπάνω τιµών πχ 12 ή 123 κλπ., οπότε ορίζονται δύο ή τρεις τρόποι υπολογισµού του µήκους αγκύρωσης και η σειρά των επιλογών δηλώνει και προτεραιότητα στην επιλογή που είναι πρώτη ή δεύτερη. Η επιλογή 12 σηµαίνει ότι το πρόγραµµα για να πετύχει µήκος αγκύρωσης όσο και το µήκος της στήριξης, ϑα τοποθετήσει αρχικά ϱάβδους µικρής διαµέτρου, µε ευθύγραµµο µήκος αγκύρωσης. Αν δεν αρκούν, τότε ϑα τοποθετήσει περισσότερες ϱάβδους (για να µειώσει το µήκος αγκύρωσης). Συντελεστής µήκους αγκύρωσης α. Άνοιγµα: Εφελκυόµενες ϱάβδοι: Σύµφωνα µε τον Ε.Κ.Ω.Σ. όταν η αγκύρωση του οπλισµού γίνεται µε άγκιστρο, ο συντελεστής α= 0, 7. Οπότε για τοποθέτηση αγκίστρου, εισάγεται η τιµή 0,7. Για τιµή 1, δεν ϑα τοποθετηθεί άγκιστρο. Κυπριακός Κανονισµός: Οταν η αγκύρωση του οπλισµού γίνεται µε άγκιστρο, τότε ο συντελεστής α = 0,7. Οπότε για τοποθέτηση αγκίστρου, εισάγεται η τιµή 0,7. Για τιµή 1, δεν ϑα τοποθετηθεί άγκιστρο. Άνοιγµα : Θλιβόµενες ϱάβδοι. Οπως και στην προηγούµενη επιλογή για ϑλιβόµενες ϱάβδους ανοίγµατος. Στήριξη: Εφελκυόµενες ϱάβδοι. Οπως και στην αντίστοιχη επιλογή για το άνοιγµα. Στήριξη: Θλιβόµενες ϱάβδοι. Οπως και στην αντίστοιχη επιλογή για το άνοιγµα. Μέγιστη τιµή α1 για υπερκάλυψη. Το µήκος υπερκάλυψης εφελκυόµενων ϱάβδων υπολογίζεται από τη σχέση 17.3 Ε.Κ.Ω.Σ. όπου ο συντελεστής δίνεται από τον πίνακα Ε.Κ.Ω.Σ. µε µεγίστη τιµή 2.

86 72 Παράµετροι Κυπριακός Κανονισµός: Το µήκος της υπερκάλυψης εφελκυό- µενων ϱάβδων l o υπολογίζεται από τη σχέση l o α 1 l bnet (σχ CYS 159) όπου ο συντελεστής α 1 δίνεται από τον πίνακα 17.2 CYS 159 µε µέγιστη τιµή 2. Τάση συνάφειας fbd(ii) = fbd(i) συντ. Οι τιµές του fbd δίνονται στον πίνακα 17.4 του Ε.Κ.Ω.Σ. Για περιοχή συνάφειας ΙΙ παίρνουµε το 70% των τιµών της περιοχής συνάφειας Ι. Εισάγεται η τιµή 0,7. Κυπριακός Κανονισµός: Οι τιµές του f bd δίνονται στον πίνακα 17.1 του CYS 159. Για περιοχή συνάφειας ΙΙ παίρνουµε το 70% των τιµών της περιοχής συνάφειας Ι. Εισάγεται η τιµή 0,7. Πέδιλα Πλαϊνή Επικάλυψη a (cm). Εισάγεται η πλαϊνή επικάλυψη του οπλισµού των ϑεµελίων. Κάτω Επικάλυψη b (cm). Εισάγεται η κάτω επικάλυψη του οπλισµού των ϑεµελίων. H ϐάσης : Hπεδίλου /ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ : Ισχύει για άκαµπτα ϑεµέλια. Εισάγεται το ύψος ϐάσης του πεδίλου ως το λόγο ύψους του πεδίλου προς συντελεστή. Η προτεινόµενη τιµή του συντελεστή σύµφωνα µε Ε.Κ.Ω.Σ. είναι 3. Min Hπεδίλου (cm). Ως ελάχιστο ύψος της ϐάσης του κώνου σε άκαµπτο πέδιλο, εισάγεται το ελάχιστο ύψος στο ορθογωνικό τµήµα του ϑεµελίου (ϐάση του κώνου) σε cm. Προτεινόµενη τιµή 25. Max Hπεδίλου (cm). Ως µέγιστο ύψος της ϐάσης του κώνου σε άκαµπτο πέδιλο, εισάγεται το µέγιστο ύψος στο ορθογωνικό τµήµα του ϑεµελίου (ϐάση του κώνου) σε cm. Προτεινόµενη τιµή 50. ιάµετροι Ράβδων (mm). Στις τρεις επόµενες παραµέτρους (π.χ. 12,14, 16) ορίζονται οι διάµετροισε mm των ϱάβδων που ϑα χρησιµοποιηθούν κατά την διαστασιολόγηση των ϑεµελίων. Αποστάσεις (cm). M in: Ελάχιστη απόσταση ϱάβδων κυρίως οπλισµού, σε cm. Εισάγεται η ελάχιστη απόσταση των ϱάβδων, σε cm. Προτεινόµενη τιµή 10.

87 5.3 Συνδυασµοί ϕόρτισης 73 Σχήµα 5.11: Συνδυασµοί Φόρτισης M ax: Μέγιστη απόσταση ϱάβδων κυρίως οπλισµού, σε cm. Εισάγεται η µέγιστη απόσταση των ϱάβδων σε cm. Προτεινόµενη τιµή 15. Μήκος Αγκύρωσης (cm). Εισάγεται το µήκος αγκύρωσης του κύριου οπλισµού σε cm. Προτεινόµενη τιµή 20. Μήκος Αγκύρωσης (cm) = ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ Φmax. Εισάγεται ένας συντελεστής ο οποίος πολλαπλασιαζόµενος µε τη διάµετρο του κύριου οπλισµού ϑα µας δώσει το µήκος αγκύρωσης. Προτεινόµενη τιµή Συνδυασµοί ϕόρτισης Η εντολή Συνδυασµοί ϕόρτισης οδηγεί στον πίνακα προσδιορισµού των συνδυασµών ϕόρτισης, µε ϐάση τους οποίους το πρόγραµµα ϑα ελέγξει την επάρκεια των µελών. Ο πίνακας αυτός ϕαίνεται στο Σχήµα 5.11 Το παράθυρο των συνδυασµών ϕόρτισης αποτελεί ένα µεγάλο πίνακα και χωρίζεται σε δύο τµήµατα. Οι γραµµές του πίνακα αποτελούν τους συνδυασµούς ϕόρτισης, ενώ οι στήλες τις περιπτώσεις ϕόρτισης.

88 74 Παράµετροι Στο άνω τµήµα του πίνακα, εκείνο που έχει λευκό χρώµα ϕόντου, δίνεται η δυνατότητα να προσδιορίστούν οι συνδυασµούς ϕόρτισης, µε πληκτρολόγηση των συντελεστών ασφάλειας στις κατάλληλες κυψέλες. Το Steel προσφέρει ως εξ` ορισµού τιµές τους ϐασικότερους συνδυασµούς ϕόρτισης, που απαιτούνται στις περισσότερες µελέτες. Ο χρήστης µπο- ϱεί να αλλάξει οποιαδήποτε από τις τιµές σε αυτή την περιοχή. Στο κάτω τµήµα του παραθύρου, εκείνο µε πράσινο χρώµα ϕόντου, το πρόγραµµα παρουσιάζει τους επιπλέον συνδυασµούς ϕόρτισης που εκτελούνται αυτόµατα. Οι συνδυασµοί αυτοί δηµιουργούνται µε το πάτηµα του πλήκτρου στην κάτω αριστερή πλευρά της ϕόρµας και ισχύουν µόνο για παλιό κανονισµό και ΝΕΑΚ-Κυπριακό για τους συνδυασµούς που δηµιουργούνται όταν έχουµε σχαδιασµό µε ΕΑΚ υπάρχουν περισσότερα στην παράγραφο Στα κελιά αυτά δεν υπάρχει δυνατότητα επέµβασης. Οι γραµµές του πίνακα που αποτελούν τους συνδυασµούς ϕόρτισης, αριθµούνται κατ` αύξουσα σειρά και χαρακτηρίζονται από τον αύξοντα αριθµό τους. Οι στήλες του πίνακα που αποτελούν τις περιπτώσεις ϕόρτισης χαρακτηρίζονται από την ονοµασία που αναγράφεται στην ταµπέλα της στήλης. Οι περιπτώσεις ϕόρτισης περιγράφονται αναλυτικά στην παράγραφο 2.6. Ο κανόνας συµµετοχής της κάθε περίπτωσης ϕόρτισης σε κάποιο από τους συνδυασµούς ϕόρτισης είναι απλός: αν η τιµή του αντίστοιχου κελιού είναι µηδενική δε συµµετέχει. Αν υπάρχει αριθµητική τιµή διαφορετική του µηδενός τότε η αντίστοιχη περίπτωση ϕόρτισης συµ- µετέχει στο συνδυασµό ϕόρτισης. Ανάλογα µε τον κανονισµό, οι τιµές των συντελεστών ασφάλειας των περιπτώσεων ϕόρτισης, εν γένει, διαφέρουν. Για τον κανονισµό Επιτρεπόµενων Τάσεων, Κάθε συνδυασµός χαρακτηρίζεται σαν (Η) ή (ΗΖ) στη τελευταία στήλη (Η=0 ΗΖ=1). Αν στον πίνακα πρέπει να προστεθούν επιπλέον συνδυασµοί ϕόρτισης, τότε οι νέοι συνδυασµοί πρέπει να ξεκινήσουν απο την πρώτη ελεύθερη γραµµή του πίνακα. Επίσης, στην περίπτωση που µείνει µια κενή γραµµή, δηλαδή, όλες οι τιµές των συντελεστών ασφάλειας, σε όλα τα κελιά που ανήκουν στη γραµµή έχουν µηδενικές τιµές, τότε όλοι οι συνδυασµοί ϕόρτισης που ϐρίσκονται κάτω από τη γραµµή αυτή δεν ϑα ληφθούν υπόψη κατά τους ελέγχους που εκτελεί το πρόγραµµα. 1. Η επίδραση της σεισµικής διέγερσης στα µέλη από χάλυβα (διαστασιολόγηση διατοµών για σεισµό)

89 5.4 Επιλογές 75 Σχήµα 5.12: Μενού Επιλογές 2. Η επίδραση της σεισµικής διέγερσης στο σύστηµα της ϑεµελίωσης (διαστασιολόγηση πεδίλων και συνδετήριων δοκών από ΟΣ για σεισµό) 3. Η επίδραση της σεισµικής διέγερσης στο έδαφος (έλεγχος διεπι- ϕάνειας εδάφους-ϑεµελίωσης για σεισµό). Το αν ϑα πρέπει να υπολογιστεί η επίδραση της κατακόρυφης συνιστώσας του σεισµού ή όχι, σε µια µελέτη που επιλύεται µε τις απαιτήσεις του Ελληνικού Αντισεισµικού Κανονισµού 2000, είναι ένα Ϲήτηµα, που δε διευκρινίζεται από τον κανονισµό. Σε κάθε περίπτωση, την ευ- ϑύνη ϕέρει αποκλειστικά ο µελετητής. Πάντως, οι σχετικές προβλέψεις του κανονισµού περιλαµβάνονται στις παραγράφους [5], και Σ [5]. Ο αριθµός και το είδος των συνδυασµών ϕόρτισης ποικίλει ανάλογα µε τη ϕόρτιση και τις άλλες ιδιαίτερες απαιτήσεις της µελέτης. εν υπάρχουν Συνηθισµένοι Συνδυασµοί και για το λόγο αυτό ϑα πρέπει, να ελέγχονται οι συνδυασµοί σε κάθε µελέτη. 5.4 Επιλογές Η εντολή Επιλογές οδηγεί στο υποµενού που ϕαίνεται στο σχή- µα Οι εντολές σε αυτό το µενού εξηγούνται στη συνέχεια. Η επιλογή Γραµµατοσειρές ανοίγει τον τυπικό διάλογο των Windows για την επιλογή γραµµατοσειρών. Οι γραµµατοσειρές αυτές χρησιµοποιούνται για να δείχνουν τα ονόµατα κόµβων µελών και άλλων κειµένων.

90 76 Παράµετροι Η επιλογή Χρώµατα δίνει την δυνατότητα να αλλάξουν τα χρώµατα µε τα οποία σχεδιάζονται τα διάφορα στοιχεία του ϕορέα. Με την επιλογή Γραµµές εργαλείων, µπορούν να εµφανίζονται ή όχι οι γραµµές εργαλείων του Steel. Η ίδια εντολή µπορεί να δωθεί, πιο εύκολα, µε δεξί κλίκ στον χώρο που εµφανίζονται οι γραµµές εργαλείων. Προτείνεται να µένουν πάντα ορατές οι γραµµές εργαλείων διότι παίζουν σηµαντικό ϱόλο στην λειτουργία του προγράµµατος και ο χώρος που καταλαµβάνουν είναι πολύ µικρός. Η επιλογή Render δίνει την δυνατότητα ελέγχου του τρόπου µε τον οποίο εµφανίζεται ο ϕορέας στην επιλογή Render (ϐλ Παράγρα- ϕο 4.8.4). Με την επιλογή Εµφάνιση Συµβουλών µπορεί να ενεργοποιηθεί η εµφάνιση της ϕόρµας συµβουλών της ηµέρας όταν ξεκινάει το Steel. Η συµβουλή της ηµέρας δίνει µια γρήγορη συµβουλή για την χρήση του Steel όταν ξεκινάει το πρόγραµµα. Η ϕόρµα αυτή µπορεί να απενεργοποιηθεί µε την επιλογή Μην ξαναδείξεις συµβουλές κατά την εκκίνηση του προγράµµατος. Από όλες τις δυνατότητες αλλαγής εµφάνισης που περιλαµβάνονται στην ενότητα επιλογές η εντολή Ορατά είναι η χρησιµότερη επειδή σχετίζεται µε την εµφάνιση των στοιχείων του ϕορέα. Η δυνατότητα απόκρυψης ή εµφάνισης πληροφοριών, είναι ιδιαίτερα χρήσιµη, στις περιπτώσεις περίπλοκων ή µεγάλων ϕορέων. Με την εντολή αυτή, καλείται ο διάλογος που ϕαίνεται στο Σχή- µα 5.13 Στο άνω τµήµα του διαλόγου, µπορεί να επιλεγεί αν ϑα εµφανίζονται όλα τα µέλη ή µόνο τα επιλεγµένα. Η επιλογή των µελών µπορεί να γίνει µε τις αντίστοιχες εντολές που προσφέρει το Steel. Στο αριστερό µεσαίο τµήµα, γίνεται η επιλογή των στοιχείων που ϑα παραµείνουν ορατά. Στο δεξί µεσαίο τµήµα, επιλέγεται η περίπτωση ϕόρτισης όπου αυτό έχει νόηµα. Στο κάτω τµήµα του πλαισίου διαλόγου υπάρχουν δύο επιλογές πα- ϱαµέτρων που σχετίζονται µε τον τρόπο που το πρόγραµµα εµφανίζει το ϕορέα σε παραµορφωµένη κατάσταση. Είτε µε τα ϐελάκια, είτε πληκτρολογώντας κατευθείαν τιµές στα πεδία, µπορούν να τροποποιήθούν, για καλύτερη εποπτεία οι τιµές του πολλαπλασιαστικό συντελεστή των µετατοπίσεων ή της µέγιστη µετατόπισης που ϑα δείχνει το Steel. Με την εντολή αυτή µπορούν να εµφανιστούν διάφορα στοιχεία όπως τα ϕορτία ή τα διαγράµµατα M,Q,N έτσι ώστε να υπάρχει καλύτερη εποπτεία για τη ϕόρτιση του ϕορέα.

91 5.4 Επιλογές 77 Σχήµα 5.13: Μενού Επιλογές Αν όταν είναι ενεργή η εµφάνιση διαγραµµάτων M,Q ή N, επιλεγεί κάποιο µέλος τότε εµφανίζεται µια ϕόρµα µε το αντίστοιχο διάγραµµα για το συγκεκριµένο µέλος. Στην ϕόρµα αυτή, µε το πλήκτρο Πε- ϱιβάλλουσα, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος Σε αυτή τη ϕόρµα, επιλέγονται οι συνδυασµοί ή οι περιπτώσεις ϕόρτισης για τους οποίους ϑα δηµιουργηθεί το διάγραµµα περιβάλλουσας του συγκεκρι- µένου µεγέθους για το επιλεγµένο µέλος. Τόσο στην περίπτωση του διαγράµµατος M,Q ή N όσο και στην περίπτωση της περιβάλλουσας, µε την κίνηση του ποντικιού εµφανίζονται λεπτοµέρειες για τις τιµές των διαγραµµάτων στο κάτω µέρος της ϕόρµας. Επίσης, αν έχει γίνει ο σχεδιασµός, µπορούν να εµφανιστούν µε χρωµατική διαβάθµιση τα αποτελέσµατα. Σε αυτή την περίπτωση αν ο σχεδιασµός έχει γίνει µε τον παλιό αλγόριθµο του Steel (Παλιός κανονισµός ή (ENV :1992) τότε στα µέλη που σχεδιάζονται µε πράσινο χρώµα δεν έχει ϐρεθεί αστοχία ενώ αυτά που σχεδιάζονται µε κόκκινο χρώµα αστοχούν. Αν ο σχεδιασµός έχει γίνει µε το νέο αλγόριθµο του Steel (EN :2005) τότε υπάρχει η πάρακάτω διαβάµιση στη χρωµατική απεικόνιση ανάλογα µε τον λόγο: R =(Τιµή Σχεδιασµού)/(Τιµή αντοχής)

92 78 Παράµετροι Σχήµα 5.14: Περιβάλλουσα Μπλέ: R < 0,5 Πράσινα: 0,5 R 1,0 Κίτρινα: 1,0 < R 1,1 Κόκκινα: R > 1,1 Λόγω της χρησιµότητας της, η εντολή αυτή είναι προσβάσιµη και από το µενού που εµφανίζεται µε δεξί κλικ στο παράθυρο του Steel. Με την εντολή Ονόµατα οµάδων εµφανίζεται η ϕόρµα που ϕαίνεται στο σχήµα Οι οµάδες είναι ένα επιπλέον χαρακτηριστικό των µελών δηλαδή κάθε µέλος µπορεί να ανήκει σε µία οµάδα. Με την ϐοήθεια των οµάδων, µπορεί να γίνει πολύ εύκολα µέσω ϕίλτρων (ϐλ Παραγραφο;;;) επιλογή οµοειδών µελών. Για παράδειγµα αν οι τεγίδες έχουν ανήκουν όλες στην οµάδα Τεγίδες τότε µπορούν να επιλεγούν όλες µαζί και να διαστασιολογηθούν ξεχωριστά από τα υπόλοιπα µέλη. Το Steel έχει εξ ορισµού κάποιες οµάδες οι οποίες προτείνεται να πα- ϱαµείνουν ως έχουν διότι κάποιες από αυτές έχουν ειδική σηµασία για το υποπρόγραµµα Connect.

93 5.4 Επιλογές 79 Σχήµα 5.15: Ονόµατα Οµάδων Ο µέγιστος αριθµός οµάδων που µπορεί να χειριστεί το Steel είναι 255. Για να προστεθεί µια οµάδα, εισάγεται ένα όνοµα στο πλαίσιο εισαγωγής κειµένου που ϕαίνεται στο σχήµα 5.15 και επιλέγεται Προσθήκη. Για αλλαγή ονόµατος υπάρχουσας οµάδας, επιλέγεται η οµάδα από την λίστα γίνεται η αλλαγή στο πλαίσιο εισαγωγής κειµένου και επιλέγεται Ἁλλαγή. Οι οµάδες που προστίθενται, δεν µπορούν να διαγραφούν και είναι διαθέσιµες στην µελέτη στην οποία προστέθηκαν. Το Steel δεν διαχειρίζεται εσωτερικά τα ονόµατα των οµάδων αλλα για κάθε οµάδα χρησιµοποιεί µια αριθµητική τιµή. Με την εντολή Ἁυτόµατη αποθήκευση, µπορεί να καθορίστεί το χρόνικό διάστηµα στο οποίο το Steel ϑα εκτελεί την εντολή Ἁποθήκευση µελέτης ώστε να µην χαθούν δεδοµένα σε περίπτωση σφάλµατος στον υπολογιστή ή διακοπή ϱεύµατος κλπ. Με την εντολή αυτή, εµφανίζεται ένας διάλογος όπου µπορεί να εισαχθεί η τιµή του χρόνου, σε πρώτα λεπτά της ώρας, κατα τον οποίο ϑα γίνεται η αποθήκευση της µελέτης. Για παράδειγµα, αν η τιµή αυτή γίνει 10 τότε τα δεδοµένα της µελέτης ϑα γράφονται στον δίσκο κάθε 10 λεπτά. Αν δωθεί µηδενικός χρόνος, τότε η λειτουργία απενεργοποιείται και δεν γίνεται καθόλου αυτόµατη αποθήκευση.

94 80 Παράµετροι

95 Κεφάλαιο 6 Επεξεργασία Η εντολή Επεξεργασία, οδηγεί στο µενού που ϕαίνεται στο σχή- µα 6.1 και εκεί περιλαµβάνονται όλες οι εντολές περιγραφής και επεξεργασίας του ϕορέα. Γενικά, η πρόσβαση στις εντολές αυτές µπορεί να γίνει είτε, από τη γραµµή µενού είτε από τη γραµµή εργαλείων, είτε ακόµα και από το αναδυόµενο µενού (pop up) που ενεργοποιείται µε δεξί κλίκ οπουδήποτε στο παράθυρο της µελέτης. Ανάλογα µε τη χρήση τους, οι εντολές αυτές σχηµατίζουν ξεχωριστές οµάδες. Οι οµάδες αυτές είναι: Εντολή αναίρεσης. Εντολές γενικής επεξεργασίας. Εντολές Περιστροφών. Εντολές επεξεργασίας µελών. Εντολές επεξεργασίας κόµβων. Εντολές κλήσης γεννητριών. Οι εντολές αυτές περιγράφονται λεπτοµερειακά στις επόµενες πα- ϱαγράφους. 6.1 Αναίρεση Μια από τις πιο χρήσιµες δυνατότητες του προγράµµατος είναι αυτή της αναίρεσης των προγενέστερων ενεργειών. Η χρήση της εντολής είναι εξαιρετικά απλή: Απλώς εκτελείται η εντολή, και το πρόγραµµα ϑα 81

96 82 Επεξεργασία Σχήµα 6.1: Μενού Επεξεργασία

97 6.2 Αντιγραφή 83 διαγράψει όλες τις προηγούµενες ενέργειες που έχουν γίνει από την τελευταία ϕορά που αποθηκεύτηκε η ενεργή µελέτη. Αν δεν υπάρχουν ενέργειες στις οποίες µπορεί να εκτελεστεί η αναίρεση, τότε η εντολή είναι ανενεργή. Παρά την απλότητα και την προφανή χρησιµότητα της εντολής, υπάρχουν κάποιες λεπτοµέρειες που σχετίζονται µε τη χρήση της και απαιτούν προσοχή. Ως ενέργεια στο Steel νοείται το αποτέλεσµα που προκύπτει από τη µοναδική χρήση κάθε εντολής. Για παράδειγµα η αντιγραφή τριών µελών µέσω της τριπλής χρήσης της εντολής Ἁντιγραφή, για κάθε µέλος, ισοδυναµεί µε τρεις ενέργειες, ενώ η αντιγραφή τριών µελών µε µοναδική χρήση της εντολής, αποτελεί µία ενέργεια. Στις ενέργειες περιλαµβάνονται τα αποτελέσµατα των εντολών εισαγωγής και επεξεργασίας των οντοτήτων του ϕορέα. Οντότητες του ϕορέα είναι οι κόµβοι και τα µέλη. Στις ενέργειες δεν περιλαµβάνονται οι εντολές τροποποίησης των ιδιοτήτων του ϕορέα (πχ ϕορτία, τύποι διατοµών) και οι εντολές αλλαγής της εµφάνισης (πχ µεγέθυνση) κλπ. Το πρόγραµµα έχει όριο αναιρέσεων τις δέκα ενέργειες. 6.2 Αντιγραφή Πρόκειται για τη γνωστή εντολή αντιγραφής (Copy) των Windows. Με την αντιγραφή, µπορεί να χρησιµοποιηθεί η πρόχειρη µνήµη του συστήµατος (Clipboard), ως ενδιάµεσος χώρος αποθήκευσης κάποιων επιλεγµένων στοιχείων (πχ µιας οµάδας κόµβων και µελών µαζί µε τις ιδιότητες τους) ώστε να είναι δυνατή η επικόλληση τους σε διαφορετικό σηµείο, µέσα στο παράθυρο µελέτης. Η εντολή της αντιγραφής, ϑα πρέπει να συνοδεύεται από την εντολή της επικόλλησης διαφορετικά, δεν έχει νόηµα η χρήση της. Η διαδικασία για την εκτέλεση της εντολής είναι η ακόλουθη: Επιλέγονται µε οποιαδήποτε µέθοδο επιλογής, τα στοιχεία που πρόκειται να αντιγραφούν. Επιλέγεται η εντολή Αντιγραφή από το µενού, εικονίδιο, ή τη συντόµευση πληκτρολογίου Ctrl+C. Τα επιλεγµένα στοιχεία αντιγράφηκαν στην περιοχή προσωρινής µνήµης. Σηµειώσεις:

98 84 Επεξεργασία Η αντιγραφή δε λειτουργεί αθροιστικά. Κάθε ϕορά που εκτελείται η εντολή, το πρόγραµµα αντικαθιστά όλα τα προηγούµενα περιεχόµενα της προσωρινής µνήµης, µε τα καινούργια. Να σηµειωθεί ότι η προσω- ϱινή µνήµη χρησιµοποιείται από όλα τα προγράµµατα των Windows εποµένως τα δεδοµένα που ϐρίσκονται εκεί ϑα αντικατασταθούν αν µετά την αντιγραφή µέσω του Steel χρησιµοποιηθεί η εντολή Copy από κάποιο άλλο πρόγραµµα των Windows. Αν χρησιµοποιθεί η εντολή αντιγραφή, χωρίς να είναι επιλεγµένο κάτι, το πρόγραµµα ϑα αντιγράψει ολόκληρο το ϕορέα, όπως είναι διαµορφωµένος εκείνη τη στιγµή. 6.3 Επικόλληση Πρόκειται για τη γνωστή εντολή της επικόλλησης (Paste) των Windows. Η επικόλληση χρησιµοποιείται σε συνδυασµό µε την εντολή της αντιγραφή. Η διαδικασία για την εκτέλεση της εντολής είναι η ακόλου- ϑη: Μετά την εκτέλεση της εντολής αντιγραφή, εκτελείται η εντολή επικόλληση µενού ή το εικονίδιο της γραµµής εργαλείων ή απο την συντόµευση πληκτρολογίου Ctrl+V. Στη ϕόρµα του σχήµατος 6.2 που ϑα εµφανιστεί εισάγονται οι επιθυµητές τιµές µεταβολών µήκους σε m στα πεδία κειµένου dx,dy και dz (είτε σε όλα είτε σε κάποια από αυτά). Το πρόγραµµα ϑα δηµιουργήσει το αντίγραφο της επιλεγµένης οµάδας, σε ένα νέο σηµείο και σε σχετικές αποστάσεις από το σηµείο αντιγραφής ίσες µε τις τιµές των πεδίων dx,dy,dz. 6.4 ιαγραφή Με την εντολή αυτή διαγράφονται τα επιλεγµένα µέλη του ϕορέα. Η ιαγραφή µπορεί να κληθεί είτε απο το µενού είτε από την γραµµή εργαλείων. Η ενέργεια της διαγραφής στοιχείων µπορεί να ανακληθεί µε την εντολή της αναίρεσης. Σηµειώση: Ο χρήστης µπορεί να επιλέξει για διαγραφή µόνο µέλη. Ενας κόµβος διαγράφεται από το πρόγραµµα αυτόµατα όταν διαγρά- ϕονται όλα τα µέλη τα οποία συντρέχουν σε αυτόν.

99 6.5 Κατάτµηση Κατάτµηση Σχήµα 6.2: Επικόλληση Με την εντολή αυτή, µπορεί να γίνει κατάτµηση των επιλεγµένων µελών κατά διάφορους τρόπους. Η εντολή αυτή οδηγεί στην ϕόρµα του σχήµατος 6.3. Στη ϕόρµα αυτή µπορεί να επιλεγεί ο τρόπος µε τον οποίο ϑα γίνει η κατάτµηση. Η δυνατότητες είναι οι παρακάτω. 1. ίνεται ο αριθµός των µελών στον οποίο ϑα κατατµηθεί το µέλος. 2. Μήκος µελών. Με την επιλογή αυτή, εισάγεται το επιθυµητό µήκος κάθε µέλους στον πίνακα. 3. Ποσοστό µήκους. Ιδιο µε την προηγούµενη περίπτωση, µόνο που αντί για το απόλυτο µήκος του κάθε µέλους, εισάγεται το µήκος του κάθε µέλους ως ποσοστό του αρχικού µήκους. Στις δύο τελεταίες περιπτώσεις, δεν χρειάζεται να δοθούν τα µήκη όλων των µελών. Αρκεί να δοθούν τα µήκη κάποιων µελών, και το πρόγραµµα ϑα προσθέσει ένα µέλος µε µήκος τέτοιο ώστε να συµπληρωθεί το αρχικό µήκος. Οι συνθήκες στήριξης των νέων µελών είναι ίδιες µε τις συνθήκες στήριξης του αρχικού µέλους. Η εντολή αυτή, δεν εφαρµόζεται σε οµάδες επιλεγµένων µελών. Αν υπάρχουν επιλεγµένα πολλά µέλη, τότε η κατάτµηση ϑα γίνει µόνο στο πρώτο µέλος. 6.6 Επαναρίθµηση Οντοτήτων Οταν εισάγετε ένα µέλος στο Steel, τότε το πρόγραµµα δίνει στο µέλος το πρώτο διαθέσιµο όνοµα µετά τα ονόµατα που ήδη υπάρχουν.

100 86 Επεξεργασία Σχήµα 6.3: Κατάτµηση Ετσι αν έχουν γίνει διαγραφές, η αρίθµηση των µελών δεν είναι συνεχής. Αυτό δεν δηµιουργεί κανένα πρόβληµα στο πρόγραµµα αλλά είναι πιθανό να είναι ενοχλητικό για τον χρήστη. Με την εντολή αυτή, η αρίθµηση των µελών και των κόµβων επανέρχεται στην συνεχή µορφή χωρίς ενδιάµεσα κενά. Η εντολή αυτή, δεν είναι αναστρέψιµη µε την εντολή αναίρεση. 6.7 Αυτόµατη Περιστροφή Η δυνατότητα αυτόµατης περιστροφής, επιτρέπει τη γρήγορη περιστροφή του ϕορέα µε απλή µετακίνηση του ποντικιού. Με τον τρόπο αυτό µπορεί να ϐρεθεί η καλύτερη δυνατή γωνία ϑέασης. Οι εντολές όψεων ΧΥ, ΧΖ, ΥΖ µπορούν να επαναφέρουν γρήγορα τη γωνία ϑέασης του ϕορέα σε κάποια από τις όψεις ή σε κάτοψη και µπορούν να κληθούν µόνο από την γραµµή εργαλείων. 6.8 Εισαγωγή Μελών Η εισαγωγή των µελών είναι η ϐάση για την περιγραφή του ϕορέα στο Steel και για αυτό τον λόγο, διαθέτει διάφορες εντολές οι οποίες

101 6.8 Εισαγωγή Μελών 87 Σχήµα 6.4: Ιδιότητες κόµβων είναι χρήσιµες ανάλογα µε το αν µπορούν να δωθούν πολλά µέλη ταυτόχρονα ή ένα µόνο µέλος, αν πρέπει να δωθεί µέλος απο υπάρχοντες κόµβους ή το πρόγραµµα ϑα πρέπει να δηµιουργήσει ταυτόχρονα και τους κόµβους. Ολες οι εντολές εισαγωγής µελών, έχουν κοινή ϕιλοσο- ϕία και έτσι εξετάζονται όλες µαζί σε αυτή την παράγραφο Ιδιότητες κόµβων Τα µέλη στο Steel ενώνουν δύο κόµβους. Οι κόµβοι γενικά εισάγονται αυτόµατα από το πρόγραµµα όταν χρειάζονται. Το πρόγραµµα επιτρέπει την πρόσβαση στις ιδιότητες κόµβων µέσω του αναδυόµενου µενού που εµφανίζεται όταν, έχοντας επιλέξει κάποιο κόµβο, γίνει δεξί κλίκ. Το αναδυόµενο µενού που εµφανίζεται ϕαίνεται στο σχήµα 6.4. Η εντολή φορτία κόµβου, επιτρέπει την εισαγωγή επικόµβιων ϕορτίων. Τα επικόµβια ϕορτία µπορεί να είναι δυνάµεις ή ϱοπές κατά τη διεύθυνση των αξόνων του απολύτου συστήµατος συντεταγµένων. Αυτή η εντολή, οδηγεί σε έναν διάλογο στον οποίο επιλέγεται από λίστα η πε- ϱίπτωση ϕόρτισης και εισάγονται τα επιθυµητά ϕορτία στα αντίστοιχα πεδία. Η εντολή ἁλλαγή συντεταγµένων κόµβων επιτρέπει τη µετακίνηση του επιλεγµένου κόµβου, σύµφωνα µε τις τιµές µεταβολής των συντεταγµένων που ϑα επιλέξετε. Η εντολή αυτή οδηγεί σε διάλογο στον οποίο εισάγονται είτε οι νεές συντεταγµένες του κόµβου είτε η µεταβολή των συντεταγµένων. Στην περίπτωση που είναι επιλεγµένοι παραπάνω από ένας κόµβοι, τότε µπορεί να εισαχθεί µόνο µεταβολή συντεταγµένων. Η εντολή στήριξη επιτρέπει τον χαρακτηρισµό του επιλεγµένου κόµβου, ως στήριξη. Η εντολή αυτή εφαρµόζεται και σε παραπάνω από έναν επιλεγµένους κόµβους. Η εντολή Οριακές συνθήκες δίνει την δυνατότητα εισαγωγής ελευ- ϑεριών σε κόµβους και στηρίξεις ώστε να µπορεί να λυθεί ϕορέας µόνο

102 88 Επεξεργασία Σχήµα 6.5: Ελευθερίες στο επίπεδο ή µε κύλιση, άρθρωση κλπ. Η εντολή αυτή οδηγεί στον διάλογο του σχήµατος 6.5. Οι µετακινήσεις (T x,t y,t z ) και οι στροφές (R x,r y,r z ) αναφέρονται στο απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων του προγράµµατος. Επιλέγονται οι ελευθερίες στους κόµβους και µε ΟΚ αποθηκεύεται η αλλαγή. Μαρκαρισµένα υποδηλώνεται η δέσµευση, αποµαρκαρισµένα η ελευθερία κίνησης του κόµβου. Οι κόµβοι που έχουν τροποποιηθεί ως προς τις ελευθερίες, υποδηλώνονται γραφικά µέσα σε κύκλο. Εξαρχής οι κόµβοι έχουν ελευθερίες παντού εκτός από τους κόµ- ϐους στηρίξεων που είναι περιορισµένοι πλήρως. Στην επίλυση, πρώτα διαβάζονται οι συνθήκες στήριξης των µελών και στη συνέχεια οι ελευθερίες των κόµβων. εν εξυπηρετεί να τροποποιηθούν ταυτόχρονα συνθήκες στήριξης µελών και των κόµβων που συντρέχουν αυτά τα µέλη διότι δεν είναι δυνατό να υπάρχει εποπτεία από τον µελετητή Ιδιότητες µελών Οποιαδήποτε µέθοδος και αν χρησιµοποιηθεί για την εισαγωγή των µελών, αυτό που ϑα εισαχθεί στο πρόγραµµα είναι ένα γραµµικό µέλος, δηλαδή µια γραµµή η οποία συνδέει δυο κόµβους. Για να µπορέσει το Steel να επιλύσει το µοντέλο, και να προχωρίσει στο σχεδιασµό, τα µέλη πρέπει να έχουν διάφορες ιδιότητες όπως τύπο διατοµής, υλικό κλπ. Οι ιδιότητες αυτές είναι δυνατό να αλλάξουν οποιαδήποτε στιγµή µετά την εισαγωγή του µέλους αλλά ϑα πρέπει αρχικά το πρόγραµµα να γνωρίζει τον τύπο της διατοµής και τις άλλες ιδιότητες που ϑα έχει το κάθε γραµµικό µέλος που εισάγεται. Αυτές οι πληροφορίες ϕαίνονται στην γραµµή εργαλείων Ιδιότητες µελών η οποία ϕαίνεται στο σχήµα 6.6. Η γραµµή εργαλείων ιδιότητες µελών, περιλαµβάνει τις λίστες ιατοµές έργου και Οριακές συνθήκες, το πεδίο κειµένου γωνία Euler

103 6.8 Εισαγωγή Μελών 89 Σχήµα 6.6: Ιδιότητες µελών τη λίστα Οµάδα µελών και το εικονίδιο Εξ ορισµού ϕορτία µελών. ιατοµές Εργου Η λίστα περιλαµβάνει τις διατοµές που έχουν επιλεγεί από τη ϐι- ϐλιοθήκη διατοµών για το έργο. Οταν εισάγεται νέο µέλος, η διατοµή του είναι η επιλεγµένη από αυτή τη λίστα. Οριακές Συνθήκες Η λίστα περιλαµβάνει τις τέσσερις δυνατές συνθήκες στήριξης του µέλους: Πάκτωση-Πάκτωση Πάκτωση-Άρθρωση Άρθρωση-Άρθρωση Άρθρωση-Πάκτωση Σε κάθε ένα από τα παραπάνω Ϲεύγη, η πρώτη συνθήκη στήριξης αντιστοιχεί στον κόµβο αρχής και η δεύτερη στον κόµβο τέλους. Για παράδειγµα, αν επιλεγεί Πάκτωση-Αρθρωση, τότε το νέο µέλος που ϑα εισάχθεί ϑα έχει πακτωµένο τον κόµβο αρχής και αρθρωτό τον κόµβο τέλους. Γωνία Euler Σε αυτό το πεδίο εισάγεται η γωνία των µελών. Στη διεθνή ϐιβλιογραφία η γωνία αυτή αναφέρεται και ως γωνία γάµµα (gamma angle). Περισσότερα για την γωνία Euler αναφαίρονται στην παράγραφο 2.5.

104 90 Επεξεργασία Σχήµα 6.7: Εξ ορισµού ϕορτία µελών Οµάδα µελών Σε αυτή τη λίστα, υπάρχουν οι οµάδες µελών που έχουν οριστεί στο πρόγραµµα. Περισσότερα για τις οµάδες µελών αναφαίρονται στην παράραφο 5.4. Εξ ορισµού ϕορτία µελών Μέσω του εικονιδίου αυτού υπάρχει η δυνατότητα να οριστεί η ϕόρτιση του κάθε µέλους πριν την περιγραφή του. Με αυτή την επιλογή εµφανίζεται η ϕόρµα που ϕαίνεται στο σχήµα 6.7. Τα πεδία στη ϕόρµα αυτή περιγράφονται παρακάτω. Στην αριστερή στήλη υπάρχουν όλες οι περιπτώσεις ϕόρτισης µέλους και εκεί επιλέγονται οι περιπτώσεις ϕόρτισης στις οποίες ϑα εφαρ- µοστούν τα ϕορτία. Στο πεδίο Q (kn/m ή T/m), εισάγεται η τιµή του κατανεµηµένου ϕορτίου του µέλους. Στο πεδίο Ρ (kn ή T) εισάγεται η τιµή του συγκεντρωµένου ϕορτίου (πχ ϕορτίο τεγίδας, στην περίπτωση που δεν πρόκειται να περιγραφούν τεγίδες), ενώ στο πεδίο α (m) την απόσταση του σηµείου εφαρµογής από τον κόµβο αρχής του µέλους. Στα πεδία Q και P, εισάγονται οι µεταβολές των αντίστοιχων ϕορτίων. ηλαδή, αν εισαχθούν µε τη γεννήτρια τρία µέλη και δωθεί Q= 10 και Q= 0,5 τότε το πρώτο µέλος ϑα πάρει ϕορτίο 10 το δευτερο 10,5 και το τρίτο 11. Με τις επόµενες επιλογές, δίνεται ο άξονας επιβολής του

105 6.8 Εισαγωγή Μελών 91 ϕορτίου. Η παραπάνω διαδικασία µπορεί να επαναληφθεί για διάφορες περιπτώσεις ϕόρτισης. ηλαδή, επιλέγεται η περίπτωση ϕόρτισης Μόνιµα δίνονται τα ϕορτία και µε την επιλογή Ενηµέρωση σώζονται τα µόνιµα ϕορτία. Στη συνέχεια, επιλέγεται άλλη περίπτωση ϕόρτισης και επαναλαµβάνεται η διαδικασία για όσες περιπτώσεις ϕόρτισης είναι επιθυµητό να δωθούν ϕορτία. Η διαδικασία τερµατίζεται µε το ΟΚ. Οι µονάδες ϑα πρέπει να ακολουθούν τον επιλεγµένο κανονισµό. Ετσι, για Ευρωκώδικα όλα τα ϕορτία ϑα πρέπει να δωθούν σε kn, ενώ για Επιτρεπόµενες Τάσεις σε T. ΠΡΟΣΟΧΗ: Είναι πολύ εύκολο να ξεχαστούν οι επιλογές σε αυτή τη ϕόρµα και να επιβάλλονται ϕορτία σε µέλη που δεν είναι επιθυ- µητό. Για τον λόγο αυτό, προτείνεται, µόλις εισαχθούν τα µέλη στα οποία πρέπει να έχουν τα συγκεκριµένα ϕορτία, να επαναλαµβάνεται η διαδικασία δίνοντας µηδενικές τιµές σε όλα τα ϕορτία ή να µην χρησιµοποιείται καθόλου αυτός ο τρόπος και τα ϕορτία να δίνονται µε την διαδικασία που περιγράφεται παρακάτω. Σε κάθε περίπτωση µετά την εισαγωγή των µελών µπορεί να ελέγχθεί η ορθότητα του τρόπου της ϕόρτισής του από την εµφάνιση των ϕορτίων και από το πλαίσιο ιδιοτήτων µελών από όπου παρέχεται η δυνατότητα τροποποίησής τους. Πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών Το πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών εµφανίζεται στο δεξί περιθώριο του παραθύρου µελέτης και από αυτό µπορεί να γίνει επισκόπιση ή τροποποίηση των ιδιοτήτων των µελών. Το πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών ϕαίνεται στο σχήµα 6.8. Στο Πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών υπάρχουν δύο καρτέλες. Η καρτέλα Γεωµετρικά στοιχεία και η καρτέλα Φορτία. Η καρτέλα Γεω- µετρικά στοιχεία είναι διαµορφωµένη σε δύο στήλες, µε την αριστερή να περιλαµβάνει την ονοµασία της κάθε ιδιότητας και τη δεξιά την τιµή της ή τις διαθέσιµες επιλογές. Οι ιδιότητες αυτές, περιγράφονται στον πίνακα 6.1. Στον πίνακα αυτό, αν στη στήλη Μεταβολές; υπάρχει η ένδειξη ΝΑΙ τότε η ιδιότητα αυτή µπορεί να αλλαχθεί από τον χρήστη. Στον πίνακα 6.1 οι ιδιότητες 3,4,5,6,8,9,10,11,12,13,14,15,16 και 18, επηρεάζονται από την επιλογή στη λίστα του τύπου διατοµής. Ετσι, αν επιλεγεί ένα µέλος και αλλάξει τύπος διατοµής, επιλέγοντας κάποιον άλλο από τη λίστα, τα παραπάνω πεδία τιµών ϑα ενηµερωθούν αυτό- µατα. ε συµβαίνει το ίδιο µε τη γωνία και τις Οριακές Συνθήκες, των

106 92 Επεξεργασία Σχήµα 6.8: Πλαίσιο ιδιοτήτων διατοµών

107 6.8 Εισαγωγή Μελών 93 Ιδιότητα Περιγραφή Είδος Πεδίου Μεταβολές; Ονοµα Το όνοµα του µέλους. Ενδειξη ΟΧΙ Τύπος ιατοµής Ο τύπος της διατοµής. Λίστα ΝΑΙ I z ευτεροβάθµια Ροπή Πεδίο τιµών ΝΑΙ Αδράνειας στον z I y ευτεροβάθµια Ροπή Πεδίο τιµών ΝΑΙ Αδράνειας στον y Πεδίο τιµών I x Στρεπτική Σταθερά Πεδίο τιµών ΝΑΙ Εµβαδόν Το εµβαδόν της διατοµής Πεδίο τιµών ΝΑΙ Γωνία Η γωνία Euler Πεδίο τιµών ΝΑΙ Μέτρο Το Μέτρο Ελαστικότητας. Πεδίο τιµών ΝΑΙ Ελαστικότητας S y Συντελεστής ενεργού Πεδίο τιµών ΝΑΙ επιφάνειας διάτµησης κατά y S z Συντελεστής ενεργού Πεδίο τιµών ΝΑΙ επιφάνειας διάτµησης κατά z ΝΑΙ S e Συντελεστής ιάτµησης Πεδίο τιµών ΝΑΙ Θερµική Η Θερµική Αγωγιµότητα ΝΑΙ Αγωγιµότητα του µέλους. W y Ροπή Αντίστασης στον y Πεδίο τιµών ΝΑΙ W z Ροπή Αντίστασης στον z Πεδίο τιµών ΝΑΙ Βάρος Το ϐάρος σε kg/m Πεδίο τιµών ΝΑΙ Υλικό Ποιότητα χάλυβα Ενδειξη ΟΧΙ Ορ. Συνθήκες Οι συνθήκες Επιλογή ΝΑΙ στήριξης του µέλους Οµάδα Η οµάδα στην οποία Λίστα ΝΑΙ ανήκει το µέλος Πίνακας 6.1: Οι ιδιότητες της καρτέλας ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

108 94 Επεξεργασία Σχήµα 6.9: Οριακές συνθήκες µελών οποίων ο ορισµός είναι ανεξάρτητος του τύπου διατοµής του µέλους. Η επεξεργασία των οριακών συνθηκών γίνεται µε διαφορετικό τρόπο από τις υπόλοιπες ιδιότητες αν επιλεγεί το πεδίο αυτό, ϑα εµφανιστεί ένα πλήκτρο µε τρείς τελείες. Πατώντας αυτό το πλήκτρο, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 6.9. Στο πάνω µέρος της ϕόρµας αυτής υπάρχουν οι τέσσερις Βασικές συνθήκες στήριξης. Εάν οι συνθήκες στήριξης του µέλους είχαν οριστεί για παράδειγµα Πάκτωση-Πάκτωση, τότε είναι µαρκαρισµένη η αντίστοιχη επιλογή. Σε αυτή την περίπτωση οι στροφές κατά x και z του µέλους στην αρχή και το τέλος του είναι µαρκαρισµένες (δεσµευµένες). Εάν οι οριακές συνθήκες του µέλους πρέπει να αλλάξουν σε κάποια άλλη επιλογή από τις τέσσερις βασικές πχ. Αρθρωση-Πάκτωση, επιλέγεται στο άνω τµήµα της ϕόρµας η αντίστοιχη επιλογή. Αν πρέπει να δεσµευτούν ορισµένες µόνο στροφές, τότε η επιλογή γίνεται στο κάτω τµήµα της ϕόρµας όπου το µαρκαρισµένο πεδίο σηµαίνει περιορισµός στροφής και αποµαρκαρισµένο ελευθερία. Με ΟΚ αποθηκευονται οι αλλαγές. Εάν οι τροποποιήσεις που έγιναν είναι διαφορετικές από τις τέσσερις επιλογές Πάκτωση-Πάκτωση, Άρθρωση-Πάκτωση, Πάκτωση-

109 6.8 Εισαγωγή Μελών 95 Άρθρωση, Άρθρωση-Άρθρωση, τότε στο πεδίο δεξιά των Οριακών συν- ϑηκών ϑα αναγράφεται η ένδειξη Λεπτοµερειακά. Η δεύτερη καρτέλα του πλαισίου ιδιοτήτων διατοµών είναι αυτή των ϕορτίων. Στην καρτέλα αυτή περιέχονται οι ϕορτίσεις του επιλεγµένου µέλους οργανωµένες ανά Περίπτωση Φόρτισης. Υπάρχουν πεδία για τις τιµές των ϕορτίων καθώς και µια λίστα για την επιλογή της περίπτωσης ϕόρτισης. Για να επιβληθεί ή να αλλάξει ένα ϕορτίο, επιλέγεται από την λίστα η περίπτωση ϕόρτισης και τότε εισάγονται ή αλλάζουν οι τιµές στα αντίστοιχα πεδία. Υπάρχουν και εδώ οι επιλογές για τους άξονες καθώς και ένα σχήµα το οποίο υπενθυµίζει τη σύµβαση επιβολής των ϕορτίων (τα κατανεµηµένα ϕορτία δίνονται µε ϑετική ϕορά την αντίθετη από τη ϕορά των αξόνων ϐλ. παράγραφο 2.6). Υπάρχει πιθανότητα αν αλλάξουν κάποιες τιµές, να ενεργοποιηθεί το πλήκτρο Ενηµέρωση. Αυτό σηµαίνει ότι οι αλλαγές που έγιναν στις ιδιότητες ϑα οριστικοποιηθούν όταν πατηθεί αυτό το πλήκτρο. Οι αλλαγές που γίνονται στο πλάισιο ιδιοτήτων µελών, γίνονται είτε σε ένα µέλος είτε σε όλα τα επιλεγµένα µέλη. ηλαδή, αν γίνει αλλαγή κάποιας ιδιότητας τότε αυτό ϑα επηρεάσει το µέλος µε το όνοµα που ϕαίνεται στο πεδίο Ονοµα του πλαισίου ιδιοτήτων µελών εαν όµως υπάρχουν επιλεγµένα µέλη, τότε οι αλλαγές ϑα επηρεάσουν όλα τα επιλεγµένα µέλη. Τέλος, υπάρχει το πλήκτρο Εύρεση Μέλους ή Εύρεση Κόµβου µε το οποίο µπορεί να γίνει γρήγορη αναζήτηση ενός µέλους ή κόµβου. Η χρήση του είναι απλή. Πατώντας το πλήκτρο εµφανίζεται ένα πεδίο κειµένου στο οποίο εισάγεται το όνοµα του µέλους ή του κόµβου το οποίο αναζητείται. Αν το όνοµα αυτό είναι έγκυρο, τότε ϑα επιλεγεί το συγκεκριµένο µέλος ή κόµβος Νέο µέλος από κόµβους Η εντολή αυτή είναι ο απλούστερος τρόπος για την εισαγωγή µελών εάν υπάρχουν ήδη οι κόµβοι αρχής και τέλους του µέλους. Με την επιλογή αυτή, όταν ο δείκτης πλησιάσει σε κάποιο κόµβο αλλάζει και γίνεται χεράκι δείχνοντας ότι µπορεί να επιλεγεί ο συγκεκριµένος κόµβος. Με την επιλογή του πρώτου κόµβου, µια ελαστική γραµµή ακολουθεί το ποντίκι µέχρι να επιλεγεί ο δευτερος κόµβος του µέλους οπότε και οριστικοποιείται η ϑέση του µέλους. Η διαδικασία µπορεί να επαναληφθεί και για τα επόµενα µέλη χωρίς να χρειάζεται να εκτελεστεί η εντολή από το µενού ή την γραµµή εργαλείων. Η εντολή παραµένει ενεργή, µέχρι να εκτελεστεί άλλη εντολή ή να πατηθεί το πλήκτρο Esc.

110 96 Επεξεργασία Σχήµα 6.10: Νέο µέλος Από την στιγµή που επιλέγεται ο κόµβος αρχής και πρίν επιλεγεί ο κόµβος τέλους, η εντολή µπορεί να ακυρωθεί πατώντας το πλήκτρο Esc Νέο µέλος Με την εντολή αυτή µπορουν να εισαχθούν µέλη ανεξάρτητα αν υπάρχουν ή όχι οι κόµβοι αρχής και τέλους ενώ µπορούν να εισαχθούν πολλά µέλη ταυτόχρονα. Η εισαγωγή των µελών µπορεί να γίνει είτε γραφικά επιλέγοντας υπάρχοντες κόµβους, είτε αν δεν υπάρχει κάποιος από τους κόµβους, πληκτρολογώντας τις συντεταγµένες. Η ίδια εντολή καλείται και από την εντολή Γεννήτρια. Με την εντολή αυτή εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος Αν δεν υπάρχουν οι κόµβοι τότε εισάγονται οι συντεταγµένες των κόµβων αρχής και τέλους στα αντίστοιχα πεδία και δίνεται ο αριθµός των µελών τα οποία ϑα εισαχθούν µεταξύ των δύο κόµβων. Εκτός της δυνατότητας επιλογής του αριθµού των µελών, υπάρχει η δυνατότητα επιλογής του µήκους του µέλους. Σε αυτήν την περίπτωση, ϑα εισαχθεί ένα µέλος µε κόµβο αρχής τον κόµβο αρχής που δώθηκε και κόµβο τέλους έναν κόµβο σε απόσταση ίση µε το µήκος του µέλους στην κατευθυνση από τον κόµβο αρχής προς τον κόµβο τέλους που δώθηκε. Αν υπάρχουν ήδη οι κόµβοι τότε αντί να πληκτρολογηθούν οι συντεταγµένες το Steel έχει τη δυνατότητα να διαβάσει αυτές τις συντεταγµένες από τους υπάρχοντες κόµβους. Πατώντας το πλήκτρο Επιλογή η ϕόρµα εξαφανίζεται και µπορούν να επιλεχθούν οι κόµβοι. Οταν τελειώσει η επιλογή, µε δεξί κλίκ µπορεί να εµφανιστεί η ϕόρµα Νέο µέλος µε συµπληρωµένα τα πεδία συντεταγµένων στην συνέχεια

111 6.9 Καθρέπτης 97 η διαδικασία είναι ίδια µε αυτά που αναφαίρονται στην προηγούµενη παράγραφο. Οι δύο µέθοδοι που αναφέρονται εδώ µπορούν να συνδυαστούν δηλαδή, αν υπάρχει µόνο ο ένας κόµβος, τότε µπορεί αυτός να επιλεγεί γραφικά και ο επόµενος κόµβος να δωθεί µέσω συντεταγµένων. Με την εντολή αυτή, το Steel εισάγει, µαζί µε τα µέλη, και τους αναγκαίους κόµβους. Με τους αναγκαίους κόµβους εννοείται ότι δεν εισάγονται κόµβοι αν υπάρχουν ήδη ακόµα και αν ο χρήστης πληκτρολογήσει τις συντεταγµένες τους. ηλαδή το Steel κάνει αυτόµατα έλεγχο για διπλούς κόµβους παρόλα αυτά προτείνεται οι υπάρχοντες κόµβοι να δίνονται µε τον γραφικό τρόπο και όχι µε συντεταγµένες γιατί υπάρχει κίνδυνος το πρόγραµµα λόγω ακρίβειας στις τιµές των συντεταγµένων να µην αντιληφθεί ότι οι κόµβοι συµπίπτουν και να προσθέσει κόµβους πολύ κοντα και να δηµιουργήσει ασύνδετους ϕορείς. 6.9 Καθρέπτης Η εντολή αυτή αναδιπλασιάζει µια επιλεγµένη οµάδα µελών ή ολόκληρο το ϕορέα σε αναφορά µε κάποιο ορισµένο επίπεδο. Το επίπεδο αυτό ορίζεται µε τη επιλογή τριών σηµείων. Οπως δηλώνεται από το όνοµα της εντολής το τµήµα που αναδιπλασιάζεται, τοποθετείται κατοπτρικά ως προς το επίπεδο αναφοράς. Με τη ϐοήθεια της εντολής κα- ϑρέπτης υπάρχει η δυνατότητα σε ελάχιστο χρόνο να σχηµατιστεί ένας περίπλοκος ϕορέας που εµφανίζει συµµετρία ως προς κάποιο επίπεδο. Η διαδικασία είναι η ακόλουθη: Επιλέγονται τα µέλη µε κάποιον από τους τρόπους επιλογής και εκτελείται η εντολή καθρέπτης είτε από το µενού είτε από την γραµµή εργαλείων. Εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος Από την ϕόρµα αυτή επιλέγεται το επίπεδο είτε από υπάρχοντες κόµβους είτε πληκτρολογώντας συντεταγµένες και µε το ΟΚ δηµιουργούνται τα νέα µέλη Επιλογή µελών Η επιλογή των µελών µπορεί να γίνει στο Steel µε τρείς τρόπους είτε κάθε µέλος ξεχωριστά είτε οµαδικά. Τα µέλη τα οποία επιλέγονται µε οποιαδήποτε από τις µεθόδους που περιγράφονται εδώ, σχεδιάζονται από το πρόγραµµα µε άλλο χρώµα ώστε να υπάρχει και οπτική επιβεβαίωση για την ορθότητα της επιλογής.

112 98 Επεξεργασία Σχήµα 6.11: Καθρέπτης Η διαδικασία επιλογής δεν αναιρείται µε την εντολή Ἁναίρεση αλλά αν πρέπει να καταργηθεί η επιλογή χρησιµοποιείται η εντολή Κατάργηση επιλεγµένων. Η διαδικασία που ακολουθείται για την επιλογή µελών µε κάθε τρόπο, περιγράφεται παρακάτω Επιλογή µελών Η εντολή αυτή είναι η πρώτη από τις τρεις µεθόδους επιλογής µελών που διαθέτει το Steel. Με την εντολή αυτή µπορεί να επιλεγεί ένα µέλος κάθε ϕορά. Με πατηµένο το πλήκτρο Ctrl υπάρχει η δυνατότητα να προστεθούν και άλλα µέλη στην αρχική επιλογή. Η διαδικασία είναι η εξής: Επιλέγεται η εντολή Επιλογή µελών και µε αριστερό κλικ πάνω στο επιθυµητό µέλος το µέλος αυτό επιλέγεται. Αν πρέπει να προστεθούν και άλλα µέλη στα επιλεγµένα, τότε επαναλαµβάνεται η προηγούµενη διαδικασία µε πατηµένο το πλήκτρο Ctrl Επιλογή µελών µε παράθυρο Η εντολή αυτή είναι πιό πρακτική για οµάδα µελών χωρίς να αποκλείεται η επιλογή µεµονωµένου µέλους. Απαραίτητη προϋπόθεση για να επιλεγεί κάποιο µέλος µε παράθυρο είναι το παράθυρο που ϑα σχη- µατιστεί να περιλαµβάνει και τους δύο κόµβους του. Αν ο ένας κόµβος κάποιου από τα µέλη δε περιληφθεί στο παράθυρο, τότε το µέλος αυτό ϑα εξαιρεθεί από την οµάδα των επιλεγµένων. Η διαδικασία είναι η εξής: Επιλέγεται η εντολή Επιλογή µελών µε παράθυρο. Μετακινείται ο δείκτης του ποντικιού σε τυχαίο σηµείο

113 6.10 Επιλογή µελών 99 Σχήµα 6.12: Επιλογή µε ϕίλτρα επάνω και αριστερά από το άνω αριστερό µέλος της οµάδας που ϑα επιλέγεί και µε αριστερό κλικ και µετακίνηση του ποντικιού σχηµατίζεται το περίγραµµα του παραθύρου επιλογής µε διακεκοµµένες γραµµές. Μετακινείται ο δείκτης του ποντικιού σε τυχαίο σηµείο κάτω και δεξιά από το κάτω δεξί µέλος της οµάδας που ϑα επιλεγεί και µε αριστερό κλικ επιλέγονται τα µέλη τα οποία περιελήφθησαν στο παράθυρο. Αν επαναληφθεί η διαδικασία αλλά µε πατηµένο το πλήκτρο Ctrl τότε τα µέλη που επιλέχθηκαν µε το νέο παράθυρο προστίθενται στην αρχική επιλογή Επιλογή µελών µε ϕίλτρα Η τρίτη µέθοδος επιλογής µελών είναι η επιλογή µε τη χρήση κριτηρίων (ϕίλτρων), µέσω της εντολής Επιλογή µελών µε ϕίλτρα. Με αυτή την εντολή υπάρχει η δυνατότητα επιλογής όλων των µελών που ανταποκρίνονται στα κριτήρια που εισάγει ο χρήστης. Η χρησιµότητα της µεθόδου καθίσταται περισσότερο ϕανερή στις περιπτώσεις ϕορέων µε πολλά µέλη µε µεγάλη ποικιλία ιδιοτήτων, όπου απαιτείται η τροποποίηση κάποιας από τις ιδιότητές τους. Η διαδικασία είναι η εξής: Επιλέγεται η εντολή Επιλογή µελών µε ϕίλτρα και εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος Ο χρήστης προσδιορίζει τα κριτήρια, κάνοντας τις κατάλληλες επιλογές µέσα από τις τρεις αναδιπλούµενες λίστες. Τα κριτήρια που έχουν επιλεγεί εµ-

114 100 Επεξεργασία ϕανίζονται στο µεγάλο πλαίσιο, στο κάτω µέρος της ϕόρµας. Αν δεν παρουσιάζεται καµιά ένδειξη δεν υπάρχουν επιλεγµένα κριτήρια. Τα τρία κριτήρια είναι: 1. Ανάλογα µε τον τύπο. Η λίστα περιλαµβάνει όλους τους τύπους διατοµών που περιέχει η ϐιβλιοθήκη έργου. Επιλέγεται κάποιος από αυτούς που ϕαίνονται. Ολα τα µέλη αυτού του τύπου ϑα επιλεγούν. 2. Ανάλογα µε τις συνθήκες στήριξης. Η λίστα περιλαµβάνει τους τύπους των συνθηκών στήριξης. 3. Ανάλογα µε τα ϕορτία, Η λίστα περιλαµβάνει όλες τις περιπτώσεις ϕόρτισης. Στην επιλογή προστίθενται τα µέλη των οποίων κάποια ιδιότητα συµφωνεί µε τα κριτήρια επιλογής δηλαδή αν στα κριτήρια υπάρχει το Τύπος 0 και το Αρθρωση-Άρθρωση, τότε ϑα επιλεγούν τα µέλη που είναι τύπου 0 ανεξάρτητα από τις συνθήκες στήριξης και τα µέλη µε συνθήκες στήριξης Αρθρωση-Άρθρωση ανεξαρτήτως τύπου. Τέλος, αν πρέπει να αφαιρεθεί κάποιο από τα κριτήρια τότε απλώς πρέπει να διαγραφεί η αντίστοιχη γραµµή από το µεγάλο πλαίσιο Κατάργηση επιλεγµένων µελών Με την εντολή αυτή, καταργούνται τα επιλεγµένα µέλη ανεξάρτητα από το τρόπο µε τον οποίο έχει γίνει η επιλογή Επιλογή κόµβων Οπως και στην επιλογή µελών, έτσι και η επιλογή των κόµβων µπο- ϱεί να γίνει είτε ξεχωριστά µε αριστερό κλικ πάνω στον κόµβο, είτε µε παράθυρο µε το οποίο επιλέγονται όλοι οι κόµβοι οι οποίοι περιλαµ- ϐάνονται στο παράθυρο. Η διαδικασία είναι ακριβώς ή ίδια µε την διαδικασία της επιλογής µελών και µπορεί να χρησιµοποιηθεί και η τεχνική µε το πλήκτρο Ctrl.

115 6.13 Κατάργηση επιλεγµένων κόµβων 101 Σχήµα 6.13: Εντολές Απεικόνησης 6.13 Κατάργηση επιλεγµένων κόµβων Η εντολή αυτή χρησιµοποιείται για την κατάργηση των επιλεγµένων κόµβων Γεννήτριες Οι τελευταίες επιλογές του µενού Επεξεργασία, αφορούν στην πα- ϱαγωγή ειδικών ϕορέων µε αυτόµατο τρόπο. Η επιλογή Γεννήτρια καλεί την εντολή Νέο µέλος (ϐλ παράγραφο 6.8.5) η ύπαρξη δυο εντολών οι οποίες εκτελούν την ίδια λειτουργία, οφείλεται σε ιστορικούς λόγους. Οι επιλογές Χωροδικτύωµα και Presteel, ξεκινούν ειδικές γεννήτριες οι οποίες εξετάζονται λεπτοµερειακά στο κεφάλαιο Εντολές απεικόνισης του ϕορέα Υπάρχουν κάποιες εντολές για την απεικόνηση του ϕορέα που έχουν σχέση µε µεγέθυνση ή την γωνία από την οποία είναι ορατός ο ϕορέας, οι οποίες είναι προσβάσιµες µόνο από την γραµµή εργαλείων Επεξεργασία. Τα εικονίδια µε τα οποία καλούνται αυτές οι εντολές ϕαίνονται στο σχήµα 6.13 Από τα εικονίδια τα οποία ϕαίνονται στο σχήµα 6.13, µε τα πέντε πρώτα, µε τους µεγεθυντικούς ϕακούς, µπορεί να γίνει µεγέθυνση ή σµίκρυνση του σχεδίου του ϕορέα. Ειδικότερα, µε το πρώτο γίνεται µεγέθυνση του ϕορέα κατά ένα συντελεστή, µε το δεύτερο γίνεται σµίκρυνση του ϕορέα κατά ένα συντελεστή, µε το τρίτο γίνεται µεγέθυνση µε παράθυρο, µε το επόµενο επανέρχεται το σχέδιο στο προηγούµενο µέγεθος και µε το τελευταίο, καταργείται κάθε µεγέθυνση. Τα επόµενα εικονίδια έχουν σχέση µε την περιστροφή του ϕορέα. Το εικονίδιο µε το ποντίκι καλεί την εντολή Ἁυτόµατη περιστροφή

116 102 Επεξεργασία Σχήµα 6.14: Αριθµοµηχανή (ϐλ παράγραφο 6.7). Με τα επόµενα δύο εικονίδια, µπορεί να γίνει περιστροφή του ϕορέα γύρω από τον άξονα Χ ή τον άξονα Υ ο άξονας καθορίζεται από το επόµενο εικονίδιο. Τέλος µε το τελευταίο εικονίδιο που ϕαίνεται στο σχήµα 6.13, µπο- ϱεί να καθοριστεί η γωνία ϑέασης του ϕορέα σε κάποια από τις όψεις ΧΥ, ΧΖ, ΥΖ. Οταν γίνει κάποια περιστροφή στον ϕορέα και η γωνία ϑέασης δεν ταυτίζεται µε κάποια από τις όψεις, τότε στο εικονίδιο αυτό ϕένεται ένα τριδιάστατο σχήµα για να δείξει αυτό το γεγονός Αριθµοµηχανή πολλαπλών χρήσεων Η ενσωµατωµένη αριθµοµηχανή του Steel µπορεί να κληθεί από το αντίστοιχο εικονίδιο της γραµµής εργαλείων και διευκολύνει τον χρήστη σε διάφορους υπολογισµούς. Η αριθµοµηχανή ϕαίνεται στο σχήµα 6.14 και µπορεί να είναι ανοιχτή ταυτόχρονα µε οποιοδήποτε άλλο παράθυρο του Steel. Η απενεργοποίηση της γίνεται πατώντας πάλι το εικονίδιο της στη γραµµή εργαλείων. Η αριθµοµηχανή εκτός από τις κλασικές πράξεις (επιλογή Num, µπορεί να υπολογίσει επιφάνειες, µήκη και γωνίες χρησιµοποιώντας συντεταγµένες κόµβων του ϕορέα. Αυτή η δυνατότητα γίνεται µε την

117 6.16 Αριθµοµηχανή πολλαπλών χρήσεων 103 επιλογή: Geo (ϐλ σχήµα 6.14). Η επεξήγηση των πρόσθετων αυτών δυνατοτήτων δίνεται παρακάτω: 1. Υπολογισµός µήκους µεταξύ δύο κόµβων. Με την εντολή επιλογής κόµβων, επιλέγεται ο πρώτος κόµβος και εισάγεται στην αριθµοµηχανή µε το πράσινο enter της αριθµοµηχανής. Με την ίδια διαδικασία εισάγεται και ο δευτερος κόµβος. Ο υπολογισµός του µήκους, γίνεται µε το πλήκτρο Len της αριθµοµηχανής. 2. Υπολογισµός επιφάνειας (τουλάχιστον τρεις κόµβοι και οµοεπίπεδοι). Με την εντολή επιλογής κόµβων, επιλέγεται ο πρώτος κόµβος και εισάγεται στην αριθµοµηχανή µε το πράσινο enter της αριθµοµηχανής. Επαναλαµβάνεται η διαδικασία για όλους τους κόµβους. Ο υπολογισµός της επιφάνειας, γίνεται µε το πλήκτρο Area της αριθµοµηχανής. 3. Υπολογισµός γωνίας (τρεις κόµβοι). Με την εντολή επιλογής κόµ- ϐων, επιλέγονται και εισάγονται τρεις κόµβοι όπως περιγράφεται και παραπάνω. Ο υπολογισµός της γωνίας, γίνεται µε το πλήκτρο Ang της αριθµοµηχανής. 4. Χειροκίνητη εισαγωγή συντεταγµένων. Εάν πρέπει να πληκτρολογηθούν οι συντεταγµένες των κόµβων για τον υπολογισµό µήκους, επιφάνειας κλπ. στην κατάσταση: Geo, (0 0 0), πληκτρολογείται η τιµή της Χ συντεταγµένης και εισάγεται στην αριθ- µοµηχανή µε το κόκκινο enter. Η διαδικασία επαναλαµβάνεται για τις άλλες συντεταγµένες και τελικά το σηµείο εισάγεται στην αριθµοµηχανή µε το πράσινο enter. Για την πληκτρολόγηση νέου σηµείου επαναλαµβάνεται η διαδικασία. Στη συνέχεια υπολογί- Ϲετε µήκος, επιφάνεια κλπ. οπως προηγουµένως 5. Copy, paste Με το Copy αντιγράφεται από την αριθµοµηχανή µία τιµή από κάποιο άλλο πεδίο (συντεταγµένες κόµβων για πε- ϱιγραφή µελών) ενώ µε το Paste επικολλάται στην αριθµοµηχανή µία τιµή από κάποια άλλη ϑέση.

118 104 Επεξεργασία

119 Κεφάλαιο 7 Γεννήτριες Μελών Στην περίπτωση που πρέπει να δωθούν τυποποιηµένοι ϕορείς πχ υπόστεγα µε επαναλαµβανόµενα πλαίσια ή χωροδικτυώµατα τα οποία δηµιουργούνται από επανάληψη ενός µοτίβου, τότε µπορούν να χρησι- µοποιηθούν οι ειδικές γεννήτριες του Steel. Οι γεννήτριες αυτές είναι µια για χωροδικτυώµατα και µια για τυποποιηµένους ϕορείς και εξετάζονται λεπτοµερειακά στις επόµενες παραγράφους. 7.1 Χωροδικτύωµα Η εντολή Χωροδικτύωµα οδηγεί στη γεννήτρια παραγωγής χωροδικτυωµάτων. Η λειτουργία αυτή του προγράµµατος επιτρέπει την εύκολη και γρήγορη δηµιουργία σύνθετων χωροδικτυωµάτων µε επανάληψη ενός µοτίβου. Τα περισσότερα χωροδικτυώµατα εµφανίζουν κανονικότητες και µπο- ϱούν να σχηµατιστούν µε την επαναλαµβανόµενη τοποθέτηση του στοιχειώδους τµήµατος τους. Η λογική της δηµιουργίας ενός χωροδικτυώ- µατος, µέσα από τις γεννήτριες που διαθέτει το Steel, ανάγεται στην επιλογή του καταλληλότερου τύπου του στοιχειώδους τµήµατός του και τον προσδιορισµό των παραµέτρων επανάληψής του. Το τελικό ϐή- µα είναι η επιλογή των συντεταγµένων του σηµείου εισαγωγής του στο παράθυρο µελέτης, ή, αν έχει περιγραφεί ήδη ένα κοµµάτι του ϕορέα, η επιλογή του σηµείου ένωσης του χωροδικτυώµατος µε τον υπάρχοντα ϕορέα. Η λογική παραµένει η ίδια ανεξάρτητα από τον τύπο του δικτυώµατος, οι παράµετροι επανάληψης, ωστόσο, διαφέρουν ανάλογα µε τον τύπο. Με την εκτέλεση αυτής της εντολής εµφανίζεται η ϕόρµα του σχή- 105

120 106 Γεννήτριες Μελών Σχήµα 7.1: Χωροδικτύωµα Τύπος 1 µατος 7.1. Εδώ υπάρχουν οι καρτέλες µε τους διάφορους τύπους που µπορούν να δωθούν µε την γεννήτρια. Οι τύποι αυτοί έχουν τα ονόµατα Τύπος 1, Τύπος 2, Τύπος 4, Τύπος 5, Τύπος 6. Τα ονόµατα αυτά έχουν δωθεί αυθαίρετα 1 και έχουν σχέση µε τον χρόνο που υλοποιήθηκαν οι αντίστοιχοι αλγόριθµοι από την οµάδα του Steel και δεν έχουν σηµασία για το πρόγραµµα. Σε όλους τους τύπους οι άξονες, όπως ϕαίνονται στα σκαριφήµατα ταυτίζονται µε τους άξονες του απόλυτου συστήµατος συντεταγµένων και πρέπει να δωθούν οι συντεταγµένες του σηµείου εισαγωγής του χωροδικτυώµατος, το οποίο συµβολίζεται µε ένα µικρό κόκκινο παραλληλόγραµµο στα σκαριφήµατα. Τα άλλα στοιχεία είναι διαφορετικά ανάλογα µε τον τύπο και επεξηγούνται στα επόµενα Τύπος 1 Ο τύπος αυτός ϕαίνεται στο σχήµα 7.1 και οι τιµές στα πεδία είναι οι εξής: n1: Αριθµός µελών στον άξονα Χ. n2: Αριθµός µελών στον άξονα Υ. 1 Αυτό εξηγεί και την έλλειψη του Τύπου 3

121 7.1 Χωροδικτύωµα 107 Σχήµα 7.2: Χωροδικτύωµα Τύπος 2 l1: Μήκος µέλους κατα άξονες Χ και Ζ. l2: Υψος του χωροδικτυώµατος Τύπος 2 Ο τύπος αυτός ϕαίνεται στο σχήµα 7.2 και οι τιµές στα πεδία είναι οι εξής: n1: Αριθµός µελών στον άξονα Χ. n2: Αριθµός µελών στον άξονα Υ. l1: Μήκος µέλους κατα άξονες Χ και Ζ. l2: Υψος του χωροδικτυώµατος. k: Το ποσοστό κλίσης του δικτυώµατος, σε τιµή επί τοις εκατό (%) Τύπος 4 Ο τύπος αυτός ϕαίνεται στο σχήµα 7.3 και οι τιµές στα πεδία είναι οι εξής:

122 108 Γεννήτριες Μελών Σχήµα 7.3: Χωροδικτύωµα Τύπος 4 n1: Αριθµός µελών στον άξονα Χ. n2: Αριθµός µελών στον άξονα Υ. l1: Μήκος µέλους κατα άξονες Χ και Ζ. l2: Το µισό του ύψους του χωροδικτυώµατος Τύπος 5 Ο τύπος αυτός ϕαίνεται στο σχήµα 7.4 και οι τιµές στα πεδία είναι οι εξής: n1: Αριθµός µελών στον άξονα Χ. n2: Αριθµός µελών στον άξονα Υ. l1: Μήκος µέλους κατα άξονες Χ και Ζ. l2: Το ύψος του χωροδικτυώµατος. R: Η ακτίνα του κύκλου, που δηµιουργείται µε περιστροφή του διαγώνιου µέλους σε m.

123 7.2 Presteel 109 Σχήµα 7.4: Χωροδικτύωµα Τύπος Τύπος 6 Ο τύπος αυτός ϕαίνεται στο σχήµα 7.5 και οι τιµές στα πεδία είναι οι εξής: n1: Αριθµός µελών στον άξονα Χ. n2: Αριθµός µελών στον άξονα Υ. l1: Μήκος κατα άξονα Υ. l2: Το ύψος του χωροδικτυώµατος. 7.2 Presteel Το Presteel σε αντίθεση µε την γεννήτρια χωροδικτυωµάτων, δη- µιουργεί µία µελέτη από την αρχή σβήνοντας τα δεδοµένα της µελέτης που πιθανόν υπάρχει στο Steel. Ο ϕορέας που δηµιουργείται από το Presteel, είναι πλήρης µε καθορισµένους τους τύπους µελών και τις ϕορτίσεις. Επίσης το Presteel έχει εξελιγµένα εργαλεία για την επιβολή ϕορτίων λόγω ανέµου και χιονιού σύµφωνα µε τον Ευρωκώδικα 1, καθώς και την επιβολή σεισµικών ϕορτίων σύµφωνα µε τον ΕΑΚ2003.

124 110 Γεννήτριες Μελών Σχήµα 7.5: Χωροδικτύωµα Τύπος 6 Σχήµα 7.6: Presteel

125 7.2 Presteel 111 Με την κλήση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 7.6. Η ϕόρµα αυτή είναι οργανωµένη σε καρτέλες. Στις επόµενς παραγράφους, περιγράφονται οι πληροφορίες που µπορούν να δωθούν σε κάθε καρτέλα Μοντέλο Στην καρτέλα αυτή γίνεται η επιλογή του επαναλαµβανόµενου επιπέδου, που ϑα χρησιµοποιηθεί για την περιγραφή του ϕορέα. Οι τύποι των επιπέδων ϕορέων που µπορούν να χρησιµοποιηθούν για την δη- µιουργία του µεταλλικού ϕορέα, εµφανίζονται στην καρτέλα αυτή και ταυτόχρονα οι συνθήκες στήριξης και τα γεωµετρικά στοιχεία που είναι απαραίτητα να δοθούν για την περιγραφή του. Για την περιγραφή του µεταλλικού ϕορέα επιλέγεται κάποιο από τα 15 επίπεδα τα οποία απεικονίζονται στην ενότητα Μοντέλο, και στην συνέχεια επιλέγονται οι συνθήκες στήριξης των µελών, από την ενότητα Συνθήκες στήριξης. Στα σχήµατα της ενότητας αυτής, ένα γεµάτο κυκλάκι δείχνει πάκτωση ενώ ένα κενό κυκλακι δείχνει άρθρωση. Σύµ- ϕωνα µε την σύµβαση αυτή η πρώτη από αριστερά επιλογή δίνει όλα τα µέλη του ϕορέα πακτωµένα, µε την δεύτερη επιλογή τα µέλη του ϕο- ϱέα ϑεωρούνται όλα αρθρωτά, ενώ µε την τελευταία επιλογή, ϑεωρείται ότι τα εξωτερικά µέλη του δικτυώµατος είναι πακτωµένα ενώ οι ϱάβδοι δικτύωσης είναι αρθρωτοί. Οι οριακές συνθήκες των δύο πρώτων επιπέδων που απεικονίζονται στην ενότητα Μοντέλο ϑεωρείται οτι είναι πάντα πακτώσεις. Στην ενότητα Γεωµετρικά Στοιχεία, δίνονται τα µήκη (L) και τα ύψη (h), που απαιτούνται για την δηµιουργία του επιπέδου του ϕορέα και ο αριθµός επανάληψης του στοιχειώδους τµήµατος (n) του Ϲευκτού που έχει επιλεγεί, τα οποία και απεικονίζονται στις αντίστοιχες εικόνες. Οι µονάδες που χρησιµοποιούνται για τα µήκη (άνοιγµα Ϲευκτού, ύψος στύλου κλπ.) είναι m Φορέας Στην καρτέλα αυτή γίνεται η περιγραφή του τριδιάστατου ϕορέα και η εφαρµογή των ϕορτίων. Στην ενότητα Γεωµετρία της καρτέλας αυτής, που ϕαίνεται στο σχήµα 7.7, υπάρχει η σχηµατική απεικόνιση του ϕορέα και συµβολίζονται οι γεωµετρικές διαστάσεις του και το απόλυτο σύστηµα συντεταγµένων, που ϑεωρεί το πρόγραµµα. Οι τιµές που εισάγονται εδώ

126 112 Γεννήτριες Μελών Σχήµα 7.7: Presteel Φορέας είναι: H: Το ύψος στο οποίο ϑα τοποθετηθεί η κεφαλοδοκός Lx: Το µήκος του κτιρίου στην διεύθυνση x. n: Ο αριθµός των επαναλαµβανόµενων επιπέδων. Ανάλογα µε τον αριθµό των επιπέδων (n), τροποποείται και ο αριθ- µός των ϕατνωµάτων, στο αντίστοιχο πλαίσιο. Στο πλαίσιο αυτό επιλέγονται τα ϕατνώµατα στα οποία ϑα τοποθετηθούν οι αντιανέµιοι σύνδεσµοι. Για την τοποθέτηση των αντιανέµιων της στέγης γίνεται η επιλογή για το αν ϑα τοποθετηθούν ανά τεγίδα ή ανά δύο τεγίδες, όπως ϕαίνεται στο σχήµα 7.8. Στην ενότητα Φορτίσεις, προσδιορίζονται τα ϕορτία που εφαρµό- Ϲονται στον ϕορέα. Στην ἑπικάλυψη εισάγεται η τιµή του ϕορτίου επικάλυψης που εφαρµόζεται στον ϕορέα σε kn/m 2. Το ϕορτίο της επικάλυψης ϑεω- ϱείται µόνιµο ϕορτίο και εφαρµόζεται στις τεγίδες του ϕορέα ως οµοιό- µορφο ϕορτίο στον άξονα απόλυτο z.

127 7.2 Presteel 113 Σχήµα 7.8: Τοποθέτηση αντιανεµίων ανά τεγίδα και ανα δύο τεγίδες Στην Θερµοκρασιακή µεταβολή εισάγεται η τιµή της επιβεβληµένης ϑερµοκρασιακής ϕόρτισης σε µορφή διαφοράς ϑερµοκρασίας. Η µονάδα είναι ο ϐαθµός Κελσίου και η µεταβολή ϑεωρείται κατά µήκος του µέλους (αξονική). Στα κινητά ϕορτία εισάγεται η τιµή των κινητών ϕορτίων που εφαρ- µόζονται στις τεγίδες του ϕορέα ως οµοιόµορφο ϕορτίο, σε kn/m 2. Για τον υπολογισµό των ϕορτίων χιονιού, επιλέγεται η Ϲώνη στην οποία αντιστοιχεί η περιοχή στην οποία ϐρίσκεται η κατασκευή, όπως ορίζονται στο Παράρτηµα Α του Ευρωκώδικα 1 και το υψόµετρο αυτής, στα αντίστοιχα πλαίσια. Στο πλαίσιο Φορτία χιονιού εµφανίζεται η τιµή του ϕορτίου χιονιού, που υπολογίστηκε και ϑα εφαρµοστεί στον ϕορέα. Με την επιλογή Να προστεθούν τα ϕορτία χιονιού στα κινητά, η τιµή του ϕορτίου χιονιού προστίθεται στην τιµή των κινητών. Αν αλλάξουν οι διαστάσεις του ϕορέα, έτσι ώστε να υπάρχει και τροποίηση της κλίσης του, ϑα πρέπει να υπολογιστεί και πάλι το ϕορτίο χιονιού. Για να γίνει αυτό χρειάζεται να πληκτρολογηθεί και πάλι το υψόµετρο στο πεδίο Υψόµετρο (m). Για τον υπολογισµό των ϕορτίων ανέµου, χρειάζεται να επιλεγεί η κατηγορία εδάφους, σύµφωνα µε τον Ευρωκώδικα 1. Επίσης για τον υπολογισµό της ταχύτητας αναφοράς του ανέµου και άλλες µετεωρολογικές πληροφορίες που απαιτούνται για τον υπολογισµό των ϕορτίων του ανέµου, χρησιµοποιείται το Παράρτηµα Α του Ευρωκώδικα 1 επιλέγοντας την περιοχή Νησιά και παράκτιες περιοχές ή Υπόλοιπο της χώρας. ίνοντας τις πληροφορίες αυτές, υπολογίζονται τα ϕορτία του ανέµου, σε kn/m 2 για την στέγη και τα τοιχώµατα του ϕορέα, για κατεύθυνση ανέµου κατά Χ και Υ. Στην περίπτωση που έχει επιλεγεί το Ο

128 114 Γεννήτριες Μελών ϕορέας είναι υπόστεγο, δεν υπολογίζονται τα ϕορτία των τοιχωµάτων, παρά µόνον αυτά της στέγης. Για τον υπολογισµό του αντισεισµικού συντελεστή, δίνονται οι πα- ϱάµετροι που απαιτούνται στην αντίστοιχη ενότητα. Συγκεκριµένα, η αναδιπλούµενη λίστα δίπλα στην ένδειξη Ἁντισεισµικός Κανονισµός περιλαµβάνει τις επιλογές ΕΑΚ-2003, ΕΑΚ-2000 και Κυπριακός. Η αναδιπλούµενη λίστα δίπλα στην ένδειξη Οικισµοί περιλαµβάνει τους οικισµούς του Ελληνικού Χώρου, οι οποίοι δίνονται στο Χάρτη Ζωνών Σεισµικής Επικινδυνότητας που υπάρχει στον ΕΑΚ2003. Ανάλογα µε την επιλογή του Οικισµού, τροποιούνται τα επόµενα δύο πλαίσια που αναφέρουν Ἁντισεισµικός Συντ Χ-Χ και Ἁντισεισµικός Συντ Υ-Υ στα οποία και εµφανίζεται η τιµή του αντισεισµικού συντελεστή κατά Χ και κατά Υ. Για τον υπολογισµό του Αντισεισµικού συντελεστή σύµφωνα µε τον ΕΑΚ2000 έχουν γίνει οι παρακάτω παραδοχές: Η κατανοµή των σεισµικών ϕορτίων γίνεται σύµφωνα µε την εξίσωση 3.15 του ΕΑΚ2000. Ζώνη: Εξαρτάται από την περιοχή. (Πίνακας 2.2 ΕΑΚ2000) Κατηγορία σπουδαιότητας: Ως κατηγορία σπουδαιότητας ϑεωρείται η Σ2, που αντιστοιχεί σε συντελεστή σπουδαιότητας γ 1 = 1,00 (Πίνακας 2.3 ΕΑΚ2000), δηλαδή για συνήθη κτίρια κατοικιών και γραφείων, ϐιοµηχανικά κτίρια, ξενοδοχεία κλπ. Κατηγορία εδάφους: Ως κατηγορία εδάφους ϑεωρείται η Α (Πίνακας 2.5 ΕΑΚ2000), δηλαδή ϐραχώδεις ή ηµιβραχώδεις σχη- µατισµοί, στρώσεις πυκνού κοκκώδους υλικού µε µικρό ποσοστό ιλυοαργιλικών πρσµήξεων πάχους µικρότερου των 70m και στρώσεις πολύ σκληρής προσυµπιεσµένης αργίλου πάχους µικρότερου των 70m. οµικό Σύστηµα: Ως οµικό σύστηµα ϑεωρείται για υλικό Χάλυβας (Πίνακας 2.6 ΕΑΚ2000) ικτυωτοί σύνδεσµοι χωρίς εκκεντρότητα τύπου Κ, που αντιστοιχεί σε µέγιστη τιµή συντελεστή συµπεριφοράς q = 1, 00. Συντελεστής ϑεµελίωσης: Ως συντελεστής ϑεµελίωσης (Πίνακας 2.7 ΕΑΚ2000) ϑεωρείται θ = 1, 00.

129 7.2 Presteel 115 Τιµή ποσοστού κρίσιµης απόσβεσης: Ως τιµή ποσοστού κρίσιµης απόσβεσης ϑεωρείται για µεταλλική κατασκευή µε συγκολλήσεις (Πίνακας 2.8 ΕΑΚ2000), που αντιστοιχεί σε τιµή ζ = 2%. Τιµές χαρακτηριστικών περιόδων T 1,T 2 : Ως τιµές των χαρακτη- ϱιστικών περιόδων T 1 και T 2 (Πίνακας 2.4 ΕΑΚ2000), ϑεωρούνται αυτές που αντιστοιχούν σε κατηγορία εδάφους Α, δηλαδή T 1 = 0,1 και T 2 = 0,4. Θεµελιώδης ιδιοπερίοδος: Ως ϑεµελιώδης ιδιοπερίοδος του κτιρίου και κατα τις δύο διευθύνσεις ϑεωρείται η τιµή T x = T y = 0,1. Συντελεστής ϕασµατικής ενίσχυσης: Ως συντελεστής ϕασµατικής ενίσχυσης ϑεωρείται η τιµή β 0 = 2,5 σύµφωνα µε τον ΕΑΚ2000. Εκθέτης ϐ: Η τιµή του εκθέτη ϐ της σχέσης 2.1γ του ΕΑΚ2000 για T 2 < T ϑεωρείται ίσος µε την τιµή 0,66666 Για τον υπολογισµό του Αντισεισµικού συντελεστή σύµφωνα µε τον Κυπριακό Κανονισµό έχουν γίνει οι παρακάτω παραδοχές: Ζώνη: Εξαρτάται από την περιοχή. (Πίνακας 6.2 Σ.Κ.Κ.) Κατηγορία εδάφους: Ως κατηγορία εδάφους ϑεωρείται η 1 (Πίνακας Σ.Κ.Κ) οµικό Σύστηµα: Ως οµικό σύστηµα ϑεωρείται ότι είναι Πλαίσιο (Παράγραφος Σ.Κ.Κ.) Πλαστιµότητα: Ως επίπεδο πλαστιµότητας ϑεωρείται Ι (Παράγρα- ϕος 3.3 του Σ.Κ.Κ.) Ασφάλεια: Ως επίπεδο ασφάλειας ϑεωρείται Ι (Πίνακας 3.2 του Σ.Κ.Κ) Τοιχώµατα: Θεωρείται ότι δεν υπάρχουν τοιχώµατα Ιδιοπερίοδος: Ως ϑεµελιώδης ιδιοπερίοδος του κτιρίου ϑεωρείται 0,00 Φάσµα T 2 : Θεωρείται η τιµή που αντιστοιχεί για κατηγορία εδά- ϕους 1 (Σχήµα του Σ.Κ.Κ) Συντελεστής ϕασµατικής ενίσχυσης: Ως συντελεστής ϕασµατικής ενίσχυσης ϑεωρείται η τιµή 2,5 (Σχήµα του Σ.Κ.Κ)

130 116 Γεννήτριες Μελών Σχήµα 7.9: Presteel Υλικά Εκθέτης ϕθίνουσας καµπύλης ϕάσµατος: Ως εκθέτης ϕθίνουσας καµπύλης ϕάσµατος ϑεωρείται η τιµή β = 1 ϐάσει του του Σ.Κ.Κ. είκτης K: ϑεωρείται K = 2,00 Συντελεστής κινητών: Πρόκειται για το συντελεστή συµµετοχής των κινητών ϕορτίων την ώρα του σεισµού. Η τιµή αυτή υπεισέρχεται στον υπολογισµό του σεισµικού συντελεστή καθώς και στους συντελεστές ασφάλειας των κινητών ϕορτίων στους σεισµικούς -µόνο- συνδυασµούς ϕόρτισης. Σύµφωνα µε τις απαιτήσεις του ΕΑΚ2000 την ώρα του σεισµού ϑα πρέπει να ϑεωρείται ότι συµµετέχει το 30% των κινητών ϕορτίων. Η τιµή, λοιπόν, που συνήθως εισάγεται στο πεδίο αυτό είναι 0, Υλικά Η καρτέλα υλικά περιλαµβάνει τις ϐιβλιοθήκες των διατοµών που µπορούν να χρησιµοποιηθούν στο ϕορέα. Η καρτέλα αυτή αποτελείται από τις παρακάτω ενότητες (ϐλ σχήµα 7.9): Τον Πίνακα Είδους διατοµής, που ϐρίσκεται στο αριστερό τµήµα της οθόνης. Ο πίνακας αυτός περιλαµβάνει όλες τις κατηγορίες

131 7.2 Presteel 117 διατοµών που διαθέτει η ϐιβλιοθήκη διατοµών του προγράµµατος. Η επιλογή κατηγορίας γίνεται µε αριστερό κλικ. Τον πίνακα διατοµών, που καταλαµβάνει το κεντρικό και µεγαλύτερο τµήµα της οθόνης. Ανάλογα µε την επιλογή στον προηγούµενο πίνακα, διαµορφώνεται κατάλληλα ο πίνακας διατοµών. Τις επιλογές ποιότητας χάλυβα, κάτω ακριβώς από τον πίνακα διατοµών. Η επιλογή γίνεται επιλέγοντας την ένδειξη της ποιότητας. Τον Πίνακα Οµάδων Μελών της µελέτης, που ϐρίσκεται στο δεξιό τµήµα της οθόνης. Στον Πίνακα αυτό δίνεται η ονοµασία των οµάδων των µελών, και κάτω από κάθε οµάδα αναφέρεται, η διατοµή που αντιστοιχεί στα µέλη της οµάδας αυτής. Το πλήκτρο ηµιουργία του Φορέα, που ϐρίσκετε στο κάτω δεξιά τµήµα της οθόνης. Για να γίνει η επιλογή των διατοµών που αντιστοιχεί σε κάθε οµάδα µελών ακολουθείται η παρακάτω διαδικασία: Από τον Πίνακα µε τις κατηγορίες των διατοµών, που ϐρίσκεται στο αριστερό τµήµα της οθόνης, επιλέγεται η κατηγορία (π.χ. ΠΛΑΤΥΠΕΛΜΟΙ ΟΚΟΙ IPB). Το περιεχόµενο του παραθύρου, στα δεξιά, ϑα αλλάξει και ϑα εµφανιστεί ο Πίνακας µε όλες τις διατοµές τύπου IPB. Στο κάτω µέρος της οθόνης επιλέγεται η ποιότητα χάλυβα. Στον Πίνακα µε τις οµάδες των µελών, επιλέγεται η οµάδα που ϑα δηλώθεί η διατοµή της (π.χ. Υποστυλώµατα). Από τον Πίνακα ιατοµών στο κεντρικό παράθυρο της οθόνης επιλέγεται η διατοµή (π.χ. IPB160), η οποία και ϑα εµφανιστεί ταυτόχρονα στο πλαίσιο κάτω από την ένδειξη Υποστυλώµατα. Κάθε οµάδα µελών µπορεί να έχει µια και µόνον διατοµή, συγκεκριµένης ποιότητας. Επαναλαµβάνεται η διαδικασία και για τις άλλες οµάδες µελών. Τέλος επιλέγοντας το πλήκτρο ηµιουργία του ϕορέα, δηµιουργείται ο ϕορέας που έχει περιγραφεί.

132 118 Γεννήτριες Μελών Γραφικά Στην καρτέλα αυτή εµφανίζεται µια ϕωτορεαλιστική απεικόνιση του ϕορέα που έχει δηµιουργηθεί.

133 Κεφάλαιο 8 Επεκτάσεις Οι επεκτάσεις είναι εξωτερικά υποπρογράµµατα σε µορφή ειδικών δυναµικών ϐιβλιοθηκών τα οποία προστίθενται στο Steel στο µενού επεκτάσεις και εκτελούν διάφορες λειτουργίες. Την στιγµή αυτή στις επεκτάσεις υπάρχουν οι εντολές: 1. Προµέτρηση 2. Επεξεργασία ιατοµών 3. Συνδυασµοί ράσεων 4. Φορτία Χιονιού 5. Σύνδεση µε το GT.STRUDL 6. Φορτία Ανέµου 7. Υπολογισµός Φορτίων στηρίξεων Στις παρακάτω ενότητες εξετάζονται αναλυτικά οι εντολές αυτές: 8.1 Προµέτρηση Με την εντολή αυτή, µπορεί να δηµιουργηθεί η προµέτρηση των υλικών του ϕορέα. Η προµέτρηση αυτή, δηµιουργείται από τις πληρο- ϕορίες που υπάρχουν από την είσοδο δεδοµένων του Steel και εποµένως δεν λαµβάνει υπόψην τα αποτελέσµατα της διαµόρφωσης κόµβων καθώς και τα µέσα σύνδεσης κλπ. Παρόλα αυτά, µπορεί να δώσει 119

134 120 Επεκτάσεις Σχήµα 8.1: Προµέτρηση αποτελέσµατα πολύ γρήγορα και έχει µεγάλη ευελιξία στον τρόπο πα- ϱουσίασης των αποτελεσµάτων. Με την κλήση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 8.1 στην οποία µπορούν να δωθούν οι παράµετροι για την διαµόρ- ϕωση των αποτελεσµάτων. Από την προµέτρηση µπορεί να εξαχθεί είτε αρχείο κειµένου (.txt) είτε αρχείο.dxf για τα σχεδιαστικά προγράµµατα είτε και τα δύο ταυτόχρονα. Για τον κάθε τύπο αρχείου, υπάρχει και µια οµάδα παραµέτρων. Για το αρχείο κειµένου υπάρχουν οι παράµετροι: Συντρέχοντα µέλη σε κόµβο. Με την επιλογή αυτή δηµιουργείται µια λίστα που δείχνει ποιά µέλη συντρέχουν σε κάθε κόµβο. Μήκος µελών. Με την επιλογή αυτή δηµιουργείται µια λίστα που δείχνει το µήκος του κάθε µέλους. Μέλη / µήκος και είδος. Για κάθε τύπο διατοµής και κάθε µήκος εκτυπώνεται ο αριθµός τεµαχίων. Ο χρήστης µπορεί να χρησιµοποιήσει ταυτόχρονα οποιεσδήποτε από τις παραπάνω επιλογές. Με τις υπόλοιπες παραµέτρους επιλέγεται το όνοµα του αρχείου, το αν ϑα είναι οι τιµές χωρισµένες µε κενά ή µε ελληνικά ερωτηµατικά

135 8.2 Επεξεργασία ιατοµών 121 (για εισαγωγή σε προγράµµατα spreadsheet) και αν το κείµενο ϑα έχει κωδικοποίηση MSDOS. Η τελευταία επιλογή είναι χρήσιµη, µόνο στην περίπτωση που ϑα εκτυπωθεί το αρχείο σε εκτυπωτή ακίδων. Τέλος µε την προεπισκόπηση του αρχείου, εµφανίζεται το παραγόµενο αρχείο για προεπισκόπιση. Για το αρχείο dxf υπάρχουν οι παράµετροι: Το µήκος των µελών στο σχέδιο το οποίο µπορεί να είναι m ή mm. Το ύψος των γραµµάτων το οποίο εξαρτάται από τις µονάδες για το µήκος των µελών και την τελική κλίµακα στην οποία ϑα εκτυπωθεί το σχέδιο. Το πρόθεµα Ονόµατος. Η κάθε οµάδα ϱάβδων της µελέτης χα- ϱακτηρίζεται από έναν αριθµό και ένα πρόθεµα. Για παράδειγµα αν το πρόθεµα είναι ΡΑΒ ΟΣ, τότε οι οµάδες των ϱάβδων ϑα εµφανίζονται µε τα ονόµατα ΡΑΒ ΟΣ 1, ΡΑΒ ΟΣ 2 κλπ. Το όνοµα του αρχείου dxf. Μετα την εκτέλεση της εντολής ϑα δηµιουργηθεί το αρχείο dxf µε την κάθε ϱάβδο ανάλογα µε την οµάδα της σε ξεχωριστά leyers και ένα αρχείο κειµένου το οποίο έχει το ίδιο όνοµα µε το αρχείο dxf και την επέκταση txt το οποίο περιέχει τις επεξηγήσεις για τις οµάδες. Για παράδειγµα ένα τέτοιο αρχείο είναι της µορφής: Ράβδος1: IPB140(Fe360) 1,054 Ράβδος2: IPB140(Fe360) 0,374 Ράβδος3: IPE100(Fe360) 3,000 Ράβδος4: IPB160(Fe360) 4,500 Ράβδος5: KT50x50x5(Fe360) 5,408 Ράβδος6: Πέδιλο 0,500 Ράβδος7: Συνδετήρια οκός 3,000 Ράβδος8: Τύπος 0 2, Επεξεργασία ιατοµών Με την εντολή αυτή είναι δυνατή η επεξεργασία της ϐιβλιοθήκης διατοµών του Steel. Με την επεξεργασία διατοµών µπορεί να γίνει αλλαγή των υπαρχόντων διατοµών του Steel αλλά και εισαγωγή νέων διατοµών.

136 122 Επεκτάσεις Σχήµα 8.2: Επεξεργασία ϐιβλιοθήκης διατοµών Στην περίπτωση αλλαγής υπαρχόντων διατοµών, ϕορτώνεται η επι- ϑυµητή ϐιβλιοθήκη από την λίστα στο πάνω µέρος της ϕόρµας (ϐλ. σχήµα 8.2) και µετά µπορεί να αλλαχθεί οποιαδήποτε τιµή από τον πίνακα. Με το πλήκτρο Εισαγωγή διατοµής εισάγεται µια νέα διατοµή στο τέλος του πίνακα. Οι τιµές που έχει αρχικά η διατοµή αντιγράφονται από τη διατοµή που ήταν επιλεγµένη τη στιγµή κατά την οποία πιέστηκε το πλήκτρο. Με το πλήκτρο Ἁποθήκευση γράφονται οι αλλαγές στην ϐιβλιοθήκη του Steel. Στην περίπτωση εισαγωγής νέων διατοµών επιλέγεται η καρτέλα ιατοµές Χρήστη και εµφανίζεται η ϕόρµα που ϕαίνεται στο σχή- µα 8.3. Αν εισαχθούν νέες διατοµές από τις διατοµές χρήστη τότε στη ϐι- ϐλιοθήκη διατοµών του προγράµµατος ϑα προστεθεί µία νέα κατηγορία διατοµών µε την ονοµασία ιατοµές χρήστη. Στην κατηγορία αυτή προστίθονται οι διατοµές που περιγράφει ο χρήστης από την επεξεργασία διατοµών. Η περιγραφή της διατοµής γίνεται στην σχεδιαστική περιοχή η οποία καταλαµβάνει το µεγαλύτερο τµήµα της οθόνης. Στην περιοχή αυτή εµφανίζεται ο κάνναβος αν έχει ενεργοποιηθεί, µε το ϐήµα που έχει οριστεί από τις παραµέτρους, οι άξονες που σηµειώνονται µε

137 8.2 Επεξεργασία ιατοµών 123 Σχήµα 8.3: Επεξεργασία µή τυποποιηµένης διατοµής πιο έντονη γραµµή και χωρίζουν την σχεδιαστική περιοχή σε τέσσερα τεταρτηµόρια στο κέντρο της περιοχής ορίζεται το 0,0 των αξόνων. Η σχεδίαση του σχήµατος της διατοµής µπορεί να γίνει µε τους πάρακάτω τρόπους: 1. Με διαδοχικά αριστερά κλικ ορίζονται οι γραµµές του περιγράµ- µατος, το σηµείο αρχής και σηµείο τέλους, και τέλος µε δεξί κλικ κλείνει το περίγραµµα. 2. Με εισαγωγή των συντεταγµένων των σηµείων αρχής και τέλους κάθε ευθύγραµµου τµήµατος ή τις σχετικές συντεταγµένες (δίνοντας πριν το Με την εισαγωγή κάποιου αριθµού εµφανίζεται η ειδική ϕόρµα για την εισαγωγή των συντεταγµένων. Αν περιγραφεί το περίγραµµα αριστερόστροφα, ϑεωρείται κλειστή διατοµή και απεικονίζεται µε κίτρινη γραµµή ενώ σε αντίθετη περίπτωση περιγράφεται κενό (τρύπα) και απεικονίζεται µε κόκκινη γραµµή. Τα διάφορα στοιχεία της διατοµής και οι παράµετροι σε αυτή την εντολή, επεξηγούνται παρακάτω: Πλήκτρο Παράµετροι : Αυτή η επιλογή, οδηγεί σε ένα διάλογο στον οποίον µπορούν να οριστούν τα σχεδιαστικά όρια, το ϐήµα

138 124 Επεκτάσεις καννάβου και το ϐήµα έλξης στην οθόνη. Αναλυτικά µπορούν να γίνουν αλλαγές στα ακόλουθα: Grid (Βοηθητικός κάνναβος σχεδίασης): Το πλέγµα του καννάβου που ϑα δηµιουργηθεί µπορεί να έχει διαφορετική απόσταση κατά τον άξονα Χ και κατά τον άξονα Υ. Συνεπώς για την δηµιουργία ϐοηθητικού καννάβου σχεδίασης, στα πεδία Χ και Υ εισάγονται οι τιµές του επιθυµητού ϐήµατος στον κάθε άξονα. Μαρκάροντας την επιλογή Ορατό εµφανίζεται στην περιοχή σχεδίασης ο ϐοηθητικός κάνναβος. Snap (Βήµα έλξης στην οθόνη): Υπάρχει η δυνατότητα η κίνηση του σταυρονήµατος να µην είναι συνεχής, αλλά να κινείται µε ορισµένο ϐήµα (ελάχιστη απόσταση µετακίνησης του σταυρονήµατος). Στα πεδία Χ και Υ εισάγονται οι τιµές του επιθυµητού ϐήµατος για έλξη στην οθόνη. Ενεργοποιείται µαρκάροντας την επιλογή Ενεργό. Ορια: Ανάλογα µε τις διαστάσεις της διατοµής που εισάγεται ορίζονται τα όρια της περιοχής σχεδίασης. Ονοµα διατοµής: Στο πεδίο αυτό εισάγεται το όνοµα για την διατοµή που πρόκειται να περιγραφεί. Με το όνοµα αυτό γίνεται η αναζητήση της διατοµής στη συνέχεια στον Πίνακα διατοµών της κατηγορίας ιατοµές Χρήστη στη γενική ϐιβλιοθήκη διατοµών του Steel. Για την απεικόνιση της διατοµής που περιγράφεται στα σχεδιαστικά τµήµατα του προγράµµατος (π.χ. CONNECT) µπορεί η διατοµή να ϑεωρηθεί είτε ως ορθογωνική είτε ως Ι είτε ως γωνιακή. Αυτό επιτυγχάνεται µε την επιλογή ενος εκ των τριών πλήκτρων µε τα ανάλογα εικονίδια. Τα εικονίδια αυτά οδηγούν σε µια ϕόρµα για την εισαγωγή των πρόσθετων πληροφοριών. Οι πληροφορίες που µπορούν να δωθουν είναι οι ακόλουθες: H (mm) Το ύψος της διατοµής. B (mm) Το πλάτος της διατοµής. s (mm) Το πάχος του κορµού της διατοµής. t (mm) Το πάχος του πέλµατος της διατοµής. Ey (mm) Ez (mm) Αποστάσεις Κέντρου ϐάρους-κέντρου διάτµησης κατά άξονα Υ και Ζ.

139 8.2 Επεξεργασία ιατοµών 125 Zmax (mm) Zmin (mm) Ymax (mm) Ymin (mm) Μέγιστες και ελάχιστες αποστάσεις ακραίας ίνας κατά άξονα Υ και Ζ. Zak(+) (mm) Απόσταση ακραίας ίνας από άξονα Υ κατά +Ζ Zak( ) (mm) Απόσταση ακραίας ίνας από άξονα Υ κατά -Ζ Yak(+) (mm) Απόσταση ακραίας ίνας από άξονα Ζ κατά +Υ Yak( ) (mm) Απόσταση ακραίας ίνας από άξονα Ζ κατά -Υ Αξονες συµµετρίας Μαρκάρεται ως προς ποιους άξονες είναι συµµετρική η διατοµή. Οι πληροφορίες που δίνονται εδώ, χρησιµοποιούνται µόνο στην γραφική απεικόνιση των διατοµών και όχι στους υπολογισµούς. Γεωµετρικά στοιχεία. Στο δεξί περιθώριο του παραθύρου εµφανί- Ϲονται τα γεωµετρικά στοιχεία της διατοµής που έχει περιγραφεί και τα οποία είναι δυνατό να τροποποιηθούν από τον χρήστη. Με τα στοιχεία αυτά ϑα αποθηκευτεί η διατοµή στον αντίστοιχο πίνακα της ϐιβλιοθήκης διατοµών. Τα στοιχεία αυτά είναι τα ακόλουθα. Εµβαδό (cm 2 ) Το εµβαδό της διατοµής. Iy (cm 4 ) ευτεροβάθµια ϱοπή αδράνειας στον άξονα Υ. Iz (cm 4 ) ευτεροβάθµια ϱοπή αδράνειας στον άξονα Ζ. Ι1 (cm 4 ) Ροπή αδράνειας ως προς τους κύριους άξονες. Ι2 (cm 4 ) : Ροπή αδράνειας ως προς τους κύριους άξονες. J (cm 4 ) : Σταθερά στρέψης. Sy (cm 3 ) : Πρωτοβάθµια ϱοπή αδράνειας. Sz (cm 3 ) : Πρωτοβάθµια ϱοπή αδράνειας. Ycg (cm) : Απόσταση κέντρου ϐάρους από τον άξονα Υ. Zcg (cm) : Απόσταση κέντρου ϐάρους από τον άξονα Ζ. Γωνία ( o ) Γωνία Euler. Βάρος (Kg/m) Το ϐάρος της διατοµής. Cmy (cm 6 ) Σταθερά στρέβλωσης. Προσθήκη διατοµής. Μετά την περιγραφή της διατοµής για την καταχώρηση της στη ϐιβλιοθήκη ϑα πρέπει να επιλεγεί το εικονίδιο Προσθήκη διατοµής οπότε και το όνοµα που έχει δωθεί στο

140 126 Επεκτάσεις πεδίο Ονοµα διατοµής εµφανίζεται στην λίστα ιαθέσιµες διατοµές. Σε περίπτωση που πρέπει να γίνει επεξεργασία κάποιας υπάρχουσας διατοµής, τότε αυτή επιλέγεται από τη λίστα ια- ϑέσιµες διατοµές και µετά την επεξεργασία πατώντας την Προσθήκη διατοµής ενηµερώνεται η διατοµή µε τα νέα δεδοµένα. Νέα διατοµή. Για να περιγραφεί µια νέα διατοµή, επιλέγεται το εικονίδιο αυτό οπότε και καθαρίζει η σχεδιαστική περιοχή έτσι ώστε να ορίστούν τα νέα στοιχεία. ιαγραφή όλων: ιαγράφονται όλες οι γραµµές που έχουν περιγραφεί στη σχεδιαστική περιοχή. ιαγραφή τελευταίου: ιαγράφεται η τελευταία από τις γραµµές έχουν περιγραφεί στη σχεδιαστική περιοχή. Αποθήκευση: Αποθηκεύεται η ϐιβλιοθήκη διατοµών χρήστη στην γενική ϐιβλιοθήκη διατοµών του Steel. 8.3 Συνδυασµοί ράσεων Με την κλήση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 8.4 στην οποία µπορούν να δωθούν οι παράµετροι για τον υπολογισµό των συνδυασµών. Με την εντολή αυτή, το πρόγραµµα ανάλογα µε την κατηγορία του κτιρίου και τις περιπτώσεις ϕόρτισης που επιλέγοντα, ϑα συνθέσει όλους τους πιθανούς συνδυασµούς αυτών (απλοποιηµένους ή πλήρεις), χρησιµοποιώντας τις ανάλογες εξισώσεις και συντελεστές συµµετοχής του Ευρωκώδικα 1. Με το πλήκτρο Ενηµέρωση Συνδυασµών µετα- ϕέρονται αυτοί οι συνδυασµοί στον πίνακα συνδυασµών ϕόρτισης της µελέτης και καταργούνται οι υπάρχοντες. 8.4 Φορτία Χιονιού-Φορτία ανέµου Με τις δύο αυτές επιλογές το πρόγραµµα υπολογίζει τα ϕορτία χιονιού και αέρα, σύµφωνα µε τον Ευρωκώδικα 1. Για τα ϕορτία χιονιού, το πρόγραµµα ανάλογα µε το είδος της στέγης (µονοκλινής, δικλινής ή συνεχής), τα γεωµετρικά της στοιχεία, τη Ϲώνη και το υψόµετρο, υπολογίζει το επιφανειακό κατανεµηµένο ϕορτίο

141 8.4 Φορτία Χιονιού-Φορτία ανέµου 127 Σχήµα 8.4: Συνδυασµοί δράσεων για κάθε τµήµα της, όπως ϕαίνεται αναλυτικά, ενεργοποιώντας το πλήκτρο Εµφάνιση εικόνας. Αυτή η εικόνα είναι διαφορετική για κάθε τύπο στέγης. Η Ϲώνη στην οποία ανήκει η περιοχή στην οποία ϑα κατασκευαστεί ο µεταλλικός ϕορέας, ϐρίσκεται µε το πλήκτρο Εµφάνιση Χάρτη. Για τα ϕορτία ανέµου το πρόγραµµα ανάλογα µε το είδος του ϕο- ϱέα (οροφές, µονοκλινείς, δικλινείς ή τετρακλινείς στέγες, µονοκλινή ή δικλινή στέγαστρα), τα γεωµετρικά του στοιχεία, την κατηγορία εδά- ϕους, τον τόπο κατασκευής και την εδαφική διαµόρφωση, υπολογίζει το κατανεµµηµένο ϕορτίο για κάθε επιφάνεια. Με το πλήκτρο Βοηθητικό Σχήµα εµφανίζονται σε επεξηγηµατικό σκαρίφηµα οι επιφάνειες εφαρµογής των ϕορτίων. Μέσω των επιλογών ϕορτία Χιονιού και ανέµου µπορεί να υπολογιστεί η τιµή του επιφανειακού κατανεµµηµένου ϕορτίου. Το πρόγραµ- µα δεν υπολογίζει ούτε εφαρµόζει το γραµµικά οµοιόµορφο κατανεµη- µένο ϕορτίο στις τεγίδες, δοκούς κλπ. Αυτό ϑα πρέπει να γίνει από το µελετητή. Αναλυτικά πληροφορίες για τις παραµέτρους υπολογισµού των ϕορτίων χιονιού και ανέµου µπορούν να ϐρεθούν στον Ευρωκώδικα 1 [8] και ειδικά για το χιόνι στο [9]. Επίσης στα [4] και [7] υπάρχει σχολιασµός και παραδείγµατα πάνω στον Ευρωκώδικα 1.

142 128 Επεκτάσεις 8.5 Σύνδεση µε το GT.STRUDL Με την εντολή αυτή γίνεται η διασύνδεση µε το GT.STRUDL 1 Η 4M VK είναι επίσηµη και αποκλειστική αντιπρόσωπος του πλέον σύγχρονου υπολογιστικού πακέτου για Πολιτικούς Μηχανικούς, GT.STRUDL του Πανεπιστηµίου Georgia Institute of Technology στην Ελλάδα, Κύπρο, Βουλγαρία και Τουρκία. Το GT.STRUDL υποστηρίζει σε επίπεδο ανάλυσης: Γραµµική-µη Γραµµική, Στατική και υναµική Ανάλυση Ανάλυση Καλωδιωτών Κατασκευών. Push Over Analysis Λυγισµός και σε επίπεδο σχεδιασµού: Μεταλλικές Κατασκευές (EC3, ASD, LRFD, BS5950). Κατασκευές Ο/Σ (Αµερικάνικοι, Βρετανικοί Κανονισµοί). Το GT.STRUDL συνεργάζεται µε το Steel, συνδυάζοντας τις προχω- ϱηµένες δυνατότητες ανάλυσης του STRUDL µε τη γρήγορη εισαγωγή δεδοµένων και εφαρµογή του Ελληνικού Αντισεισµικού Κανονισµού που προσφέρει το Steel. Το Steel ετοιµάζει το αρχείο εισόδου για την επίλυση στο STRUDL και διαβάζει το αρχείο αποτελεσµάτων για τον σχεδιασµό συνδέσεων κλπ. όπως ϕαίνεται στη ϕόρµα που εµφανίζεται µε την εντολή: Interface to GT.STRUDL. 8.6 Υπολογισµός Φορτίων στηρίξεων Με την εντολή αυτή, είναι δυνατή η εξαγωγή των ϕορτίων των στη- ϱίξεων ώστε να µπορούν να χρησιµοποιηθούν στον υπολογισµό της ϑε- µελίωσης ανεξάρτητα από το Steel. Με την κλήση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 8.5 στην οποία εµφανίζονται τα ϕορτία στις στηρίξεις ανα περίπτωση ϕόρτισης. Αν είναι επιθυµητό να εκτυπωθουν τα εντατικά µεγέθη 1 Το GT.STRUDL είναι ανεξάρτητο πρόγραµµα ανάλυσης µε πεπερασµένα στοιχεία και δεν περιλαµβάνεται στο Steel. Για περισσότερες πληροφορίες

143 8.6 Υπολογισµός Φορτίων στηρίξεων 129 Σχήµα 8.5: Υπολογισµός ϕορτίων στηρίξεων για τον ΕΑΚ2003 τότε πρέπει να ενεργοποιηθεί η αντίστοιχη επιλογή. Με τα πλήκτρα στο κάτω µέρος του διαλόγου, µπορεί να επιλεγεί αν τα ϕορτία ϑα εκτυπώνονται ανά περίπτωση ϕόρτισης ή ανα συνδιασµό ϕόρτισης. Τέλος µε το πλήκτρο Ἁποθήκευση αρχείου µπορεί να γίνει αποθήκευση των ϕορτίων σε αρχείο. Η εντολή αυτή, δεν είναι διαθέσιµη στην περίπτωση που έχει περιγραφεί η ϑεµελίωση στο Steel.

144 130 Επεκτάσεις

145 Κεφάλαιο 9 Ανάλυση Οι εντολές που περιλαµβάνονται στο µενού Ἁνάλυση ϕαίνονται στο σχήµα 9.1. Οι ίδιες εντολές, υπάρχουν και στη γραµµή εργαλείων ανάλυση. 9.1 Προέλεγχοι ϕορέα Με την προϋπόθεση ότι έχει ολοκληρωθεί η περιγραφή του ϕορέα, η εντολή Προέλεγχοι ϕορέα λειτουργεί ως ο τελικός έλεγχος αρτιότητας της περιγραφής του. Από πλευράς ϱοής του προγράµµατος, η χρήση της εντολής αυτής πρέπει να προηγηθεί όλων των υπολοίπων, του µενού Ἁνάλυση. Με τη ϐοήθεια των προελέγχων ϕορέα, µπορούν να διαπιστώθούν πιθανά προβλήµατα συνδεσµολογίας, και γενικά ορθότητας του µοντέλου, πριν επιλυθεί ο ϕορέας. Εάν διαπιστωθούν προβλήµατα, το Steel εµφανίζει τα σχετικά µηνύµατα στην οθόνη και δηµιουργεί ένα αρχείο διαγνωστικών. Πριν ξεκινήσουν οι έλεγχοι το πρόγραµµα εµφανίζει τη ϕόρµα του σχήµατος 9.2 η οποία επιτρέπει την επιλογή των ελέγχων που ϑα εκτελεστούν. Οι έλεγχοι που εκτελούνται µε την εντολή αυτή, είναι οι ακόλουθοι: Ασύνδετοι ϕορείς. Το πρόγραµµα προσπαθεί να εντοπίσει την ύπαρξη υποφορέα. Ως υποφορέας νοείται ένα τµήµα του ϕορέα το οποίο δεν ενώνεται µέσω µέλους µε τον υπόλοιπο ϕορέα. Πι- ϑανότερη αιτία διαµόρφωσης του υποφορέα αποτελεί η διαγραφή µελών. Στην περίπτωση αυτή, το ασύνδετο τµήµα πρέπει να διαγραφεί ή να οριστεί τουλάχιστον ένα µέλος που να το ενώνει µε 131

146 132 Ανάλυση Σχήµα 9.1: Ανάλυση Σχήµα 9.2: Προέλεγχοι ϕορέα

147 9.2 Ελεγχος µεταθετότητας 133 τον υπόλοιπο ϕορέα. Ελεγχος στηρίξεων. Το πρόγραµµα αναζητεί την ύπαρξη κόµ- ϐων που έχουν οριστεί ως στηρίξεις. Το Steel για να µπορέσει να επιλύσει το ϕορέα χρειάζεται να έχει τουλάχιστον µια στήριξη. Η απαίτηση του προγράµµατος για τουλάχιστον µια στήριξη σχετί- Ϲεται µε τη δυνατότητα του να επιλύσει και όχι µε την ορθότητα ή την επάρκεια του αριθµού στηρίξεων για το συγκεκριµένο ϕορέα. Στην περίπτωση που εµφανιστεί το σχετικό µήνυµα ϑα πρέπει να ορίστούν στηρίξεις σε κάποιους κόµβους. Ελεγχος για µηδενικές τιµές. Εδώ γίνεται έλεγχος για µηδενικές τιµές γεωµετρικών µεγεθών µελών. Ελεγχος µήκους µελών. Το πρόγραµµα ελέγχει το ϕορέα για πιθανές υπερβολικά µεγάλες ή µικρές τιµές µήκους µελών. Ελεγχος Μηχανισµών. Οι ϕορείς που περιέχουν αρθρώσεις διατρέχουν τον κίνδυνο, µέρος τους να αποτελεί µηχανισµό. Αν υπάρξει µήνυµα λάθους σε αυτό τον έλεγχο, πρέπει να αναθεω- ϱηθεί ο ϕορέας ωστε να εξαληφθούν οι µηχανισµοί Ελεγχος µεταθετότητας Ο έλεγχος αυτός καλύπτει τους ελέγχους πλευρικής δυσκαµψίας και πλευρικής µετατόπισης θ. Με την επιλογή αυτής της εντολής, εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 9.3. Οι έλεγχοι που γίνονται είναι. Ο έλεγχος πλευρικής δυσκαµψίας γίνεται σύµφωνα µε την παρ. 5.2του Ευρωκώδικα 3. Απαιτούνται δύο τιµές υψοµέτρων που πληκτρολογούνται στα αντίστοιχα πλαίσια διαλόγου (ύψος ϐάσης Z b (m) και µέγιστο ύψος ορόφου Z max (m)). Εναλλακτικά µε το πλήκτρο Επιλογή µπορούν να επιλεγούν γραφικά δύο κόµ- ϐοι, µε δεξί κλικ του ποντικιού εµφανιζεται η επιλογή Εµφάνισε διάλογο και µε ΟΚ γίνεται ο έλεγχος. Το πρόγραµµα ϑα κάνει τον έλεγχο στα µέλη που ϐρίσκονται µεταξύ των υψοµέτρων των επιλεγµένων κόµβων. Γίνονται δύο επιλύσεις: µία επίλυση 1 Ο έλεγχος µηδενικών στη διαγώνιο που υπήρχε σε προηγούµενες εκδόσεις του Steel καταργήθηκε. Ο έλεγχος µηχανισµών είναι πληρέστερος από τον έλεγχο µηδενικών στη διαγώνιο

148 134 Ανάλυση Σχήµα 9.3: Ελεγχος µεταθετότητας του ϕορέα ως έχει και µία χωρίς τους διαγώνιους συνδέσµους δυσκαµψίας. Εννοείται πως ϕορέας που δεν έχει τέτοιους συνδέσµους είναι εύκαµπτος. Τα µηνύµατα που εµφανίζονται είναι είτε ότι δεν είναι δυνατός ο έλεγχος το οποίο σηµαίνει οτι η επιλογή των κόµβων (και των υψοµέτρων) είναι τέτοια που δεν µπορεί να γίνει ο έλεγχος, είτε εκτυπώνεται το αποτέλεσµα του ελέγχου. Ο έλεγχος πλευρικής µετατόπισης θ γίνεται σύµφωνα µε την παρ. 5.2 του Ευρωκώδικα 3. Για να γίνει ο έλεγχος ϑα πρέπει να έχει προηγηθεί η επίλυση του ϕορέα. Απαιτούνται οι τιµές υψοµέτρων των σταθµών που ϑα γίνει ο έλεγχος. Το πρώτο υψό- µετρο εισάγεται στη ϑέση Υψος ορόφου (m) και µε το πλήκτρο Προσθήκη εισάγονται και τα υπόλοιπα υψόµετρα. Εναλλακτικά µε το πλήκτρο Επιλογή επιλέγονται γραφικά οι κόµβοι στις στάθµες που ϑα γίνει ο έλεγχος θ. Με δεξί κλικ του ποντικιού εµφανίζεται η επιλογή Εµφάνισε διάλογο και µε το πλήκτρο ΟΚ γίνεται ο έλεγχος. Το πρόγραµµα ϑα κάνει τον έλεγχο για όλους τους κόµβους µε τα υψόµετρα που επιλέχθηκαν.

149 9.3 Επίλυση 135 Σχήµα 9.4: Επίλυση 9.3 Επίλυση Με την εντολή αυτή επιλύεται ο ϕορέας. Αν και απλή στη χρήση της, η εντολή εκκινεί τη διαδικασία επίλυσης του ϕορέα ως πλαίσιο στο χώρο, ώστε να ϐρεθεί η εντατική κατάσταση στα µέλη της και να είναι δυνατός ο σχεδιασµός των µελών κόµβων κλπ. Με την εντολή αυτή εµφανίζεται η ϕόρµα του σχήµατος 9.4 όπου υπάρχουν επιλογές τις οποίες µπορεί να επηρεάσει ο χρήστης. Οι διαθέσιµες παράµετροι ϕαίνονται παρακάτω. ίσκος επίλυσης. Εδώ ορίζεται ο δίσκος στον οποίο το Steel ϑα δηµιουργήσει τα προσωρινά αρχεία κατά την διάρκεια της επίλυσης. Τυχηµατική εκκεντρότητα. Η έννοια της τυχηµατικής εκκεντρότητας, σύµφωνα µε τον κανονισµό, εφαρµόζεται σε περιπτώσεις όπου µπορούν να ϑεωρηθούν επίπεδα παράλληλα µε το επίπεδο εφαρµογής των οριζόντιων συνιστωσών του σεισµού (έδαφος). Τέτοια επίπεδα είναι οι πλάκες (από ΟΣ ή από άλλο υλικό, πχ. άπεδα από χάλυβα) και συναντώνται σε ϕορείς από πλαίσια. Το Steel εξετάζει την επίδραση της τυχηµατικής εκκεντρότητας σε όλες τις οµάδες κόµβων µε ίδια τιµή κατηγµένης (Z), τις οποίες και ϑεωρεί ως επίπεδα. Σε πολλές περιπτώσεις ϕορέων οι οποίοι δεν είναι πολυόροφοι η τυχηµατική εκκεντρότητα δεν µπορεί να

150 136 Ανάλυση εφαρµοστεί οπότε δίνεται η τιµή 0 στο πεδίο αυτό σε διαφορετική περίπτωση, ϑα πρέπει να ληφθεί υπόψη η δράση του Ϲεύγους δυνάµεων, εντός του επιπέδου του δίσκου, κατά τιµή εκκεντρότητας που να συµφωνεί µε τις διατάξεις του Αντισεισµικού Κανονισµού. Αριθµός ιδιοµορφών. Εισάγεται ο αριθµός ιδιοµορφών αν γίνεται δυναµική επίλυση. Η δυνατότητα δυναµικής επίλυσης είναι ξεχωριστό υποπρόγραµµα του Steel και εποµένως είναι πιθανό να µην είναι διαθέσιµη. Να υπολογιστεί κατακόρυφη συνιστώσα σεισµού. Με αυτή την επιλογή το Steel ϑα υπολογίσει και κατακόρυφη συνιστώσα σεισµού. Για το πότε πρέπει να υπολογίζεται κατακόρυφη συνιστώσα σεισµού, ϐλ. σχόλιο της παραγράφου 5.3. Περιορισµός ελευθερίας στρέψης σε αρθρωτά µέλη. Ο µελετητής έχει τη δυνατότητα να αποφασίσει εάν ένα µέλος µε άρθρωση (µονόπακτο ή αµφιαρθρωτό) ϑα είναι ελεύθερο σε στρέψη ή όχι. Χωρίς αυτή την επιλογή, το Steel ϑεωρεί ότι στα µέλη µε άρθρωση υπάρχει ελευθερία στρέψης. Συνέχεια σε περίπτωση Μηχανισµού. Με αυτή την επιλογή, το Steel περιορίζει τους µηχανισµούς οι οποίοι δεν ενδιαφέρουν τον µελετητή. Για παράδειγµα το Steel ϑα περιορίσει τους ϐαθµούς ελευθερίας για µετατοπίσεις εκτός του επιπέδου ενός επίπεδου πλαισίου. Σηµείωση: Οι ελευθερίες σε κάθε κόµβο µπορούν να τεθούν αναλυτικά (ϐλ παράγραφο 6.8.1) ώστε να µην εµφανίζονται µηχανισµοί και ανεπιθύµητες ελευθερίες στον ϕορέα. Οταν τελειώσει η επίλυση ϑα εµφανιστεί ο έλεγχος της επίλυσης (Σχήµα 9.5). Στον πίνακα αυτό, στη στήλη DATAF για κάθε περίπτωση ϕόρτισης και για τις τρείς διευθύνσεις είναι το άθροισµα των ϕορτίων ενώ στη στήλη ΕΠΙΛΥΣΗ είναι οι αντιδράσεις που υπολόγισε το Steel. Αν η επίλυση είναι σωστή, τότε οι δύο τιµές πρέπει να είναι ίσες και αντίθετες. 9.4 Ελεγχος µελών (ENV :1992) Με αυτή την επιλογή, καλείται τι υποπρόγραµµα σχεδιασµού του Steel µε τον παλιό αλγόριθµο. Συνιστάται, να µην χρησιµοποιείται αυτό το υποπρόγραµµα εκτός αν ο σχεδιασµός γίνεται µε τον παλιό

151 9.4 Ελεγχος µελών (ENV :1992) 137 Σχήµα 9.5: Ελεγχος Επίλυση κανονισµό. Ο νέος αλγόριθµος σχεδιασµού µελών είναι ταχύτερος και χρησιµοποιεί το τελικό κείµενο του Ευρωκώδικα 3. Για το νέο αλγό- ϱιθµο ϐλ. κεφάλαιο 11. Με την επιλογή αυτή εµφανιζεται η ϕόρµα του σχήµατος 9.6 όπου το πρόγραµµα παρουσιάζει τις παραµέτρους του ελέγχου. Οι παράµετροι αυτοί επεξηγούνται παρακάτω: Χαρακτηρισµός: Ο ϕορέας µπορεί να είναι πλαίσιο ή δικτύωµα και µπορεί να χαρακτηριστεί σαν µεταθετό ή αµετάθετο. Αν ο ϕο- ϱέας είναι πλαίσιο, µπορεί να ϑεωρηθεί µεταθετό µόνο κατα τον άξονα O X µόνο κατά τον άξονα O Y ή και κατα τις δυο διευθύνσεις. Αν ο ϕορέας έχει χαρακτηριστεί δικτύωµα, τότε µπορεί να χαρακτηριστεί µεταθετό ή αµετάθετο κατά τις δύο διευθύνσεις. Οι άξονες είναι στο απόλυτο σύστηµα. Από το χαρακτηρισµό µετα- ϑετότητας ϑα προσδιοριστεί το νοµογράφηµα για τον υπολογισµό του µήκους λυγισµού. Αµετάθετα πλαίσια:σύµφωνα µε νοµογράφηµα (Ευρωκώδικας 3, Υπολογισµός δυσκαµψιών στοιχείων που συντρέχουν στο µέλος κλπ. από 0,50 έως 1,00. Συνιστώµενη περιοχή από 0,67 έως 1,00)

152 138 Ανάλυση Σχήµα 9.6: Σχεδιασµός µελών Μεταθετά πλαίσια: Από 1,00 έως από αντίστοιχο νοµογράφηµα ικτυώµατα: Οι συντελεστές λυγισµού υπολογίζονται σύµ- ϕωνα µε τις συνθήκες στήριξης του κάθε µέλους και τους κανόνες της µηχανικής. Αµετάθετα, αµφιαρθρωτά: 0,50 Αµετάθετα, πάκτωση - άρθρωση: 0,85 Αµετάθετα, αµφίπακτα: 1,00 Μεταθετά, αµφίπακτα: 1,00 Μεταθετά, πάκτωση - άρθρωση: 2,00 Ελάσµατα διπλών διατοµών Εδώ δίνουµε την απόσταση µεταξύ των ενδιαµέσων ελασµάτων που ϑα συγκολληθούν ανάµεσα στις διπλές διατοµές. Η πληροφορία αυτή χρησιµοποιείται στους υπολογισµούς του µήκους λυγισµού. Μπορεί να δοθεί είτε σε απόλυτη τιµή, δηλαδή να υπάρχει έλασµα Ανά x µέτρα, είτε ανά µέρος του µήκους L/x. Λυγισµός. Εδώ δίνουµε πρόσθετες πληροφορίες για τον υπολογισµό του λυγισµού: Ελεγχος σε στρεπτοκαµπτικό λυγισµό. Επειδή το Steel δεν έχει τρόπο να γνωρίζει αν υπάρχουν στηρίξεις στα µέλη έτσι ώστε ο έλεγχος στρεπτοκαµπτικού λυγισµού να µην χρειάζε-

153 9.5 Ελεγχος µελών (EN :2005) 139 ται, µπορούµε αποεπιλέγοντας αυτή την επιλογή, να πούµε στο πρόγραµµα να µην κάνει τον έλεγχο. Αλλαγή συντελεστών λυγισµού. Αν επιλέξουµε την επιλογή αυτή, τότε έχουµε την δυνατότητα να επεξεργαστούµε τα µήκη και τους συντελεστές λυγισµού των µελών και να αλλάξουµε τις τιµές που έχει υπολογίσει το πρόγραµµα. Συντελεστής ατελειών α για τις διπλές διατοµές. Εξ ορισµού τιµή για τον συντελεστή ατελειών α για διπλές διατοµές ιαγνωστικά µηνύµατα. Αν επιλέξουµε το ιαγνωστικά σε υπέρ- ϐαση τότε το πρόγραµµα ϑα σταµατάει σε περίπτωση υπέρβασης. Ανεξάρτητα από την προηγούµενη επιλογή, το πρόγραµµα κρατάει αναλυτικές πληροφορίες για τα διαγνωστικά σε αρχείο το οποίο και εµφανίζει στο τέλος της διαδικασίας. Σε περίπτωση τµηµατικού σχεδιασµού, δηλαδή αν διορθωθούν µερικά µέλη και να επαναληφθεί ο έλεγχος, πιθανά ϑα πρέπει να γίνει ενηµέ- ϱωση του υπάρχοντος αρχείου ενώ σε άλλη περίπτωση δηµιουργείται νέο αρχείο ώστε να µην υπάρχουν τα παλιότερα µηνύµατα. Σχεδιασµός διατοµών. Στην περιοχή αυτή ορίζεται αν ϑα γίνει έλεγχος όλων των µελών ή µόνο των επιλεγµένων ή µερικών µελών. Η επιλογή Ελεγχος των επιλεγµένων µελών δεν είναι ενεργή αν δεν υπάρχουν επιλεγµένα µέλη. Συµπληρώνονται κατάλληλα οι παραµέτροι και µε το Συνέχεια µετά από λίγα δευτερόλεπτα εµφανιζεται ο πίνακας Συντελεστές λυγισµού. Στον πίνακα Συντελεστές λυγισµού, µπορούν να τροποποιή- ϑούν κατάλληλα οι συντελεστές και µε το Συνέχεια αρχίζει ο σχεδιασµός των µελών. Σε κάθε υπέρβαση το Steel σταµατάει και εµφανίζει το ανάλογο µήνυµα. 9.5 Ελεγχος µελών (EN :2005) Με αυτή την επιλογή καλείται το υποπρόγραµµα σχεδιασµού των µελών σύµφωνα µε το τελικό κείµενο του Ευρωκώδικα 3. Συνιστάται η χρήση αυτου του υποπρογράµµατος σε όλες τις περιπτώσεις εκτός της περίπτωσης ελέγχου µε τον παλιό κανονισµό (DIN). Αναλυτικές πληροφορίες για αυτό το υποπρόγραµµα υπάρχουν στο κεφάλαιο 11.

154 140 Ανάλυση 9.6 Ελεγχος έδρασης Με τις εντολές Ελεγχος πλάκας έδρασης και Ελεγχος πεδίλων, το πρόγραµµα σχεδιάζει τους κόµβους στήριξης υποστυλωµάτων. Οι δύο αυτές εντολές υλοποιούν τον έλεγχο ϑεµελίωσης Steel. Ο έλεγχος πλάκας έδρασης προϋποθέτει πλαισιωτό ϕορέα µε υποστυλώµατα που να καταλήγουν σε κόµβους στήριξης. Ο κόµβος στή- ϱιξης διαµορφώνεται µε το υποστύλωµα να συγκολλάται σε έλασµα ορθογώνιου σχήµατος και κατάλληλου πάχους, το οποίο ϑεµελιώνεται, µε τη χρήση αγκυρίων, σε πέδιλο από οπλισµένο σκυρόδεµα. Επιπλέον, υπάρχει η δυνατότητα σύνδεσης των πεδίλων µε δοκούς, ώστε το σύστηµα της ϑεµελίωσης να εξασφαλιστεί ως προς την ανατροπή και την ολίσθηση των µεµονωµένων στοιχείων. Η περιγραφή της διαµόρφωσης του κόµβου στήριξης (ϑεµελίωσης), που δόθηκε στην προηγούµενη παράγραφο, οριοθετεί και τη δυνατότητα υπολογισµών που διαθέτει το πρόγραµµα, δεδοµένης της µεγάλης ποικιλίας διαµορφώσεων που παρατηρούνται στην πράξη. Για παράδειγµα, ο παράγοντας της ανακουφιστικής για τη ϐάση του στύλου, επίδρασης των ελασµάτων ακαµψίας (stiffeners) δε λαµβάνεται, άµεσα, υπόψη από το πρόγραµµα. Οι περιπτώσεις αυτές καλύπτονται από το πρόσθετο υποπρόγραµµα Connect. Ενα άλλο σηµείο που ϑέλει προσοχή είναι ο προσδιορισµός του µηχανισµού µεταβίβασης των ϱοπών στο πέδιλο. Η ϑεώρηση της πλήρους πάκτωσης, που αποτελεί την προφανή επιλογή ως οριακή συνθήκη στήριξης, σπάνια ανταποκρίνεται στην πραγµατικότητα, ή σε άλλες πε- ϱιπτώσεις, απλά, δεν αποτελεί τη ϐέλτιστη λύση. Εκτός από τον έλεγχο της ϑεµελίωσης, ο χαρακτηρισµός ενός κόµβου στήριξης ως πακτωµένου ή αρθρωτού, είναι σηµαντικός, εφόσον δίνει διαφορετικά αποτελέσµατα σε όλους τους υπόλοιπους κόµβους του Χωρικού Πλαισίου. Το Steel πραγµατοποιεί τους παρακάτω ελέγχους, προκειµένου να ολοκληρώσει µε επιτυχία τον έλεγχο του κόµβου στήριξης: Ελεγχος έδρασης. Στο σηµείο αυτό γίνεται ο υπολογισµός της πλάκας σύνδεσης στύλου - πέδιλου, των απαιτούµενων αγκυρώσεων της πλάκας στο πέδιλο οπλισµένου σκυροδέµατος καθώς και της συγκόλλησης του στύλου στην πλάκα. Ελεγχος ϑεµελίωσης. Στο σηµείο αυτό γίνεται η περιγραφή και ο σχεδιασµός της ϑεµελίωσης των στύλων της µεταλλικής κατασκευής.

155 9.6 Ελεγχος έδρασης 141 Σχήµα 9.7: Ελεγχος πλάκας εδρασης Ελεγχος πλάκας εδρασης Με την εκτέλεση της εντολής αυτής, εµφανίζεται η οθόνη του σχή- µατος 9.7. Στο µεγαλύτερο µέρος της οθόνης αυτής, εµφανίζεται µια κάτοψη της πλάκας έδρασης στο πάνω αριστερό µέρος της οθόνης, υπάρχει µια κυλιόµενη λίστα από την οποία µπορεί να επιλεγεί η έδραση για την οποία ϑα γίνει ο σχεδιασµός. Στα δεξιά υπάρχουν διάφορα πληροφοριακά στοιχεία. Στο κάτω µέρος της οθόνης, υπάρχουν πέντε πλήκτρα µε τα οποία δίνονται οι εντολές στο πρόγραµµα. Στις παραγράφους που ακολουθούν, παρέχονται οδηγίες και επεξηγήσεις για τη διαµόρφωση του περιβάλλοντος εργασίας καθώς και για τις διαθέσιµες εντολές. Οι εντολές που µπορούν ν&