Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας"

Transcript

1 _ΕΙΔΙΚΟ ΑΡΘΡΟ_ Γιαλέλης Θεμιστοκλής Οπτικός, MSc, μέλος Ε.Τ.Ε.Π. στο τμήμα Οπτικής και Οπτομετρίας, Τ.Ε.Ι. Αθήνας ΠΕΡΙΛΗΨΗ Οι αλλεργικές παθήσεις έχουν αυξηθεί δραματικά τις τελευταίες δεκαετίες. Είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστούν οι αιτίες για αυτή τη ραγδαία αύξηση, όμως οι ειδικοί εξετάζουν τη συμβολή πολλών παραγόντων όπως η ρύπανση του ατμοσφαιρικού αέρα κυρίως στις αστικές περιοχές, οι γενετικοί παράγοντες και τα κατοικίδια ζώα. Εξετάζεται επίσης ο βαθμός επιρροής της υγρασίας και της θερμοκρασίας καθώς και οι επικρατούσες συνθήκες στην οικία και την εργασία όσο αφορά τη πρόκληση αλλεργιών αλλά και γενικότερων επίκτητων βλαβών στον επιπεφυκότα από μικρόβια, μύκητες, ακάρεα. Αφού εντοπιστούν οι παράγοντες που προκαλούν αλλεργίες η άλλες βλάβες στον επιπεφυκότα περνάμε στο στάδιο της αντιμετώπισης, οπότε ανιχνεύουμε και δίνουμε έμφαση στην καλύτερη δυνατή πρόληψη αρχικά που είναι συνήθως η απομάκρυνση των βλαπτικών παραγόντων και η αλλαγή των συνθηκών που τους προκαλούν, αλλά και με την φαρμακευτική αντιμετώπιση προσπαθούμε για την αποκατάσταση των προκαλουμένων βλαβών. Λέξεις Κλειδιά: Επιπεφυκότας, οφθαλμός, περιβάλλον, αλλεργικές παθήσεις, κλιματική αλλαγή. Υπεύθυνος αλληλογραφίας: Γιαλέλης Θεμιστοκλής, Π. Πλατή 11, Αιγάλεω, τηλ επικοινωνίας (εργασίας), (κινητό), (οικίας), Rostrum of Asclepius - To Vima tou Asklipiou Journal Volume 13, Issue 4 (October December 2014) SPECIAL ARTICLE Environmental effects on the eye Gialelis Themistocles Optician, MSc, Faculty Member in Department of Optics and Optometry, Technological Institute of Athens ABSTRACT Allergic diseases have dramatically increased over the past decades. It is very difficult to identify the reasons for this rapid growth, but experts are examining the contribution of several factors such as air pollution, mainly in urban areas, genetic factors and pets. Also examined is the degree of influence of humidity and temperature and the prevailing conditions at home and work, regarding allergies and generally acquired damages in the conjunctiva of microbes, fungi, mites. After identifying the factors that cause allergies or other damage to the conjunctiva, we move on to the next stage, where we detect and initially emphasize at the best prevention possible, which is usually the removal of harmful factors and changing conditions that cause them, and also the pharmaceutical treatment trying to repair the damage caused. Keywords: First word, second word, third word. Corresponding Author: Gialelis Themistocles, P. Plati 11 Aigaleo, Athens, Greece, tel (work) (home), (mob), ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η κλιματική αλλαγή, που προκαλείται εν μέρει από την αύξηση των ατμοσφαιρικών συγκεντρώσεων του διοξειδίου του άνθρακα (CO2) και άλλων αερίων, είναι πιθανό να οδηγήσει σε αυξήσεις της θερμοκρασίας και της υγρασίας, αλλαγές Σελίδα 338

2 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) στην ποσότητα, τη διανομή, και την ένταση δείχνουν άνοδο στη συχνότητα των αλλεργιών των βροχοπτώσεων καθώς και αυξήσεις στην ένταση και τη συχνότητα ορισμένων ακραίων καιρικών φαινομένων. Αυτές οι (οφθαλμικές και ρινικές, αλλεργικό άσθμα και ιγμορίτιδα) και τα αιτία αυτής της ανοδικής τάσης είναι άγνωστα. 3,4 μετεωρολογικές αλλαγές, καθώς και αλλαγές στις συγκεντρώσεις του CO2 μπορούν να Περιβάλλον και αλλεργικές παθήσεις επηρεάσουν την παραγωγή, τη διανομή και τη διασπορά των αλλεργιογόνων περιεχομένων. Το γεγονός αυτο μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές στη συχνότητα και τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων σε άτομα με αλλεργικές παθήσεις. 1 Επιπλέον, οι ατμοσφαιρικοί ρύποι μπορεί ανεξάρτητα ή και σε συνδυασμό με τα αεροαλλεργιογόνα, να δημιουργήσουν και να οξύνουν τις αλλεργικές παθήσεις οι οποίες έχουν τόσο σημαντικές επιπτώσεις στην υγεία και μεγάλες οικονομικές επιβαρύνσεις. Στις Ηνωμένες Πολιτείες οι αλλεργίες μπορεί να κοστίσουν περισσότερα από 30 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως. Μια πρόσφατη εθνική έρευνα ανέφερε ότι το 54,6% των ανθρώπων στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι θετικό για μια αλλεργική αντίδραση σε ένα ή περισσότερα αλλεργιογόνα και περισσότερα από 34 εκατομμύρια Αμερικανοί έχουν διαγνωστεί με άσθμα. 2 Οι πιθανές επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος έχει αντίκτυπο στις αλλεργικές διαταραχές μέσω της μεταβλητότητας των αεροαλλεργιογόνων, των αλλεργιογόνων στα τρόφιμα και στα έντομα. Τα δεδομένα Οι αλλεργικές παθήσεις έχουν αυξηθεί δραματικά τις τελευταίες δεκαετίες. Είναι πολύ δύσκολο να εντοπιστούν οι αιτίες για αυτή τη ραγδαία αύξηση, όμως οι ειδικοί εξετάζουν τη συμβολή πολλών παραγόντων όπως η ρύπανση του ατμοσφαιρικού αέρα κυρίως στις αστικές περιοχές, οι γενετικοί παράγοντες και τα κατοικίδια ζώα. 5 Το περιβάλλον βασικά αποτελείται από δυο συνιστώσες αλληλένδεντες μεταξύ τους τη ζώσα ύλη ή βιοτική συνιστώσα και τη μη ζώσα ύλη ή αβιοτική συνιστώσα. Στους ζωντανούς οργανισμούς περιλαμβάνονται οι μικροοργανισμοί οι φυτικοί και οι ζωικοί. Στην κατηγορία των ζωντανών συμπεριλαμβάνουμε μη κυτταρικές βιοτικές δομές, όπως οι ιοί που ενώ αποτελούνται από συστατικά που απαντώνται στους ζωντανούς οργανισμούς, εντούτοις από μόνες τους δεν είναι σε θέση να εκδηλώσουν εκείνες τις λειτουργίες που προσδιορίζουν τους ζωντανούς οργανισμούς. Οι μικροοργανισμοί μπορούν να καταταχθούν σε αερόβιους, σε εδαφόβιους, σε υδρόβιους, σε αυτόνομους, σε συμβιωτικούς, σε παρασιτικούς, σε μη παθογόνους, σε δυνητικά παθογόνους σε παθογόνους, σε αλλεργιογόνους, στα έντομα. 6 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 339

3 Οι περιβαλλοντικοί παράγοντες μπορεί να επιδράσουν στο έμβρυο ακόμα και κατά τη διάρκεια της ενδομήτριας ζωής. Το οικιακό περιβάλλον κατά το πρώτο έτος της ζωής ενός παιδιού είναι ζωτικής σημασίας. Το παθητικό κάπνισμα ευνοεί την ανάπτυξη αλλεργίας. Η ρύπανση της ατμόσφαιρας και η γέννηση παιδιών λίγο πριν την έναρξη της άνοιξης και των ανθοφοριών και των αλλεργιογόνων φυτών, προάγει την αλλεργική ευαισθητοποίηση. Αναφέρεται ότι παιδιά που γεννιούνται μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης αλλεργιών από αυτά που γεννιούνται μεταξύ Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου. 7 Οι ανθρώπινες δραστηριότητες που έχουν σαν συνέπεια τις αλλαγές στο παγκόσμιο κλίμα είχαν και θα συνεχίσουν να έχουν επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία. Ενώ οι επιπτώσεις αυτές έχουν λάβει αυξανόμενη προσοχή τα τελευταία χρόνια, οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στα αεροαλλεργιογόνα και στις συναφείς αλλεργικές παθήσεις έχουν κάπως παραμεληθεί. Υπάρχουν πλέον επαρκή στοιχεία που δείχνουν ότι η κλιματική αλλαγή θα έχει, και είχε ήδη, επιπτώσεις στα αεροαλλεργιογόνα. Αυτές περιλαμβάνουν τις επιπτώσεις στην ποσότητα γύρης, η αλλεργιογόνος γύρη, την εποχή της γύρης, των φυτών και κατανομή της γύρης, και άλλα φυτικά χαρακτηριστικά. 8,9 Επίδραση καιρικών συνθηκών Οι αλλαγές των μετεωρολογικών συνθηκών μπορεί να επηρεάσουν την παραγωγή των αεροαλλεργιογόνων η οποία με τη σειρά της μπορεί να έχει επιπτώσεις στον επιπολασμό ή τη σοβαρότητα των αλλεργικών ασθενειών. Τα έντονα καιρικά φαινόμενα όπως η αύξηση της βροχόπτωσης και της θερμοκρασίας, έχουν οδηγήσει σε αυξημένη παραγωγή γύρης. 1 Υπάρχουν έντονα φαινόμενα αλλεργιών όταν εμφανίζονται κάποιες καιρικές συνθήκες όπως για παράδειγμα σε κρύο και ξηρό αέρα, η έκθεση διότι ανακατεύεται γύρη και μούχλα, ή η περίπτωση της ζέστης που συνδυάζεται με ρυπαντικές ουσίες για τη δημιουργία ενός τροποσφαιρικού όζοντος, το οποίο είναι άμεσα συνδεόμενο με επεισόδια φωτοχημικού νέφους τόσο σε αστικά κέντρα όσο και γύρω από αυτά. Επιβεβαιώνεται ότι οι καιρικές συνθήκες, οι εποχές και ο συνδυασμός τους συμβάλουν στην εμφάνιση αλλεργιών. 10 Φαινόμενο του θερμοκηπίου και οφθαλμικές αλλεργίες Η κλιματική αλλαγή αναμένεται να επηρεάσει την ποιότητα του αέρα μέσω διαφόρων οδών, συμπεριλαμβανομένης της αύξησης των περιφερειακών συγκεντρώσεων του όζοντος, τη μεταφορά λεπτών σωματιδίων και της σκόνης Μερικοί από αυτούς τους ρύπους μπορεί να προκαλέσουν άμεσα προβλήματα του αναπνευστικού συστήματος ή να Σελίδα 340

4 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) επιδεινώσουν υπάρχουσα προβλήματα σε άνθρακα στην ατμόσφαιρα,που προκύπτει σε ευαίσθητες ομάδες πληθυσμού, όπως τα παιδιά ή οι ηλικιωμένοι. Μερικές από τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η κλιματική αλλαγή στην ποιότητα του αέρα είναι: Αύξηση του όζοντος και των συγκεντρώσεων λεπτών σωματιδίων, τα μεγάλο βαθμό από την βιομηχανική ανάπτυξη και την μείωση των δασικών εκτάσεων, που σαν αποτέλεσμα έχει την σταδιακή αύξηση της θερμοκρασίας στην επιφάνεια της γης. Η παρουσία των υδρογονανθράκων στην ατμόσφαιρα και ειδικά του μεθανίου (CH4) οποία ποικιλία μπορεί να προκαλέσουν μια αντιδράσεων, συμβάλει στο σχηματισμό της αιθαλομίχλης. Η αιθαλομίχλη και η γύρη με την δάση της που συμπεριλαμβανομένων πόνους στο στήθος, βήχα, ερεθισμό του λαιμού, καθώς και μείωση της λειτουργίας των πνευμόνων, Αύξηση των συγκεντρώσεων του διοξειδίου του άνθρακα και της θερμοκρασίας, γεγονός που επηρεάζει τη χρονική στιγμή της διανομής της αλλεργιογόνου γύρης και ενισχύει την εμφάνιση της μούχλας θα δούμε πάρα κάτω ευθύνονται σε μεγάλο βαθμό για την σύγχρονη αύξηση των αλλεργιών. 10 Σε πολλές περιοχές τις Ευρώπης με εύκρατο κλίμα, η θερμοκρασία έχει αυξηθεί μέσα στα 30 τελευταία χρόνια έως και κατά 0,5 βαθμό κελσίου. Αν αυτό συνεχιστεί τότε η εποχή των εαρινών αλλεργιών θα μεγαλώσει, με τα φυτά να ανθίζουν νωρίτερα και να συνεχίζουν να ανθίζουν μέχρι το τέλος του φθινοπώρου. Αύξηση της συχνότητας των ξηρασιών, με αποτέλεσμα την αύξηση της σκόνης και αιωρούμενων σωματιδίων 14 Επίσης, οι σημύδες θα αρχίσουν να παράγουν γύρη νωρίτερα και ορισμένα πιο ευαίσθητα άτομα θα εκδηλώσουν αλλεργία στη γύρη από Σήμερα, περίπου το 20% του γενικού πληθυσμού υπομένει τα σημεία και τα συμπτώματα των οφθαλμικών αλλεργιών. Οι κλιματικές αλλαγές έχουν συσχετιστεί με την αύξηση των αλλεργιών. Γενικότερα, το ζεστό και ξηρό κλίμα επιδεινώνει τις αλλεργικές αντιδράσεις. Παρ 'όλα αυτά, ο ρόλος του διοξειδίου του άνθρακα είναι αναμφισβήτητος Τα τελευταία χρόνια έχουμε μια σταθερή αύξηση της συγκέντρωσης του διοξειδίου του τις ελιές. Νωρίς το πρωί, τα άνθη θα ανοίγουν και η γύρη θα θα διασκορπίζεται με τον αέρα. Όσο η θερμοκρασία θα αυξάνεται ο αέρας θα μεταφέρει προς τα πάνω τη γύρη φτάνοντας μερικές φορές και το ύψος των σύννεφων. Όταν όμως η επιφάνεια της Γης παγώνει νωρίς το βράδυ, οι κόκκοι της γύρης πέφτουν. Στην εξοχή, η ώρα που σημειώνεται η μέγιστη συγκέντρωση κόκκων είναι μεταξύ 5-6 το απόγευμα, ενώ στα αστικά κέντρα η μέγιστη συγκέντρωση καθυστερεί μια με δυο ώρες. 18 ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 341

5 Τις νύχτες με άπνοια, η γύρη κατεβαίνει στα κατώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας οδηγώντας σε μια δεύτερη μέγιστη συγκέντρωση μετά τα μεσάνυχτα. Το επαναλαμβανόμενο αυτό φαινόμενο μπορεί να διαταραχθεί από μια πρωινή βροχή, που θα καθυστερήσει το άνοιγμα των ανθέων και αν επιμείνει θα μειώσει τα επίπεδα των κόκκων γύρης. Αυτό που έχει θεαματικές επιπτώσεις στα επίπεδα των αλλεργιογόνων γύρεων στον αέρα είναι οι καταιγίδες. Ο παράγοντας υγρασία που προηγείται της καταιγίδας και είναι σε υψηλά επίπεδα κάνει τους κόκκους της γύρης να εκρήγνυνται, απελευθερώνοντας εκατοντάδες μικρά σωματίδια αμύλου, τα οποία μεταφέρουν ένα από τα πιο ισχυρά φυτικά αλλεργιογόνα. Στις πόλεις αυτά τα αλλεργιογόνα μπορεί να προσκολληθούν στα σωματίδια του άνθρακα που υπάρχουν στον αέρα και τα οποία οφείλονται με τη σειρά τους στις εκπομπές πετρελαιοκίνητων μηχανών. Τα προσκολλημένα αλλεργιογόνα στα σωματίδια του άνθρακα, εισπνέονται η επικάθονται στους βλεννογόνους. Τέλος, οι καταιγίδες μπορεί να οδηγήσουν σε υπερβολική αύξηση των επιπέδων σπορίων ενός μύκητα που ονομάζεται didymea exitais και ο οποίος απαντάται στα φύλλα του ώριμου κριθαριού και σιταριού. Με την βροχόπτωση, η απελευθέρωση των σπορίων πολλαπλασιάζεται κατά 25 περίπου φορές. 18 Πηγές ρύπανσης Ο άνθρωπος κατά τις καθημερινές του δραστηριότητες είναι εκτεθειμένος σε ποικίλες πηγές ρύπανσης υπεύθυνες τόσο για αλλεργίες όσο και για την πρόκληση μιας σειράς βλαβών προερχόμενων είτε από μύκητες είτε από μικρόβια. Αυτές οι πηγές είναι στο έδαφος, στο νερό, στον αέρα είτε στο εξωτερικό περιβάλλον στο σπίτι η στο γραφείο η γενικώς όπου υπάρχει ανθρώπινη δραστηριότητα. Οι πηγές ρύπανσης είναι διαχωρισμένες σε 4 κύριες κατηγορίες: Α. Εξωτερικές πηγές ( εξωτερικός αέρας, έδαφος, νερό) Β. Πηγές κτιρίου (κέλυφος κτιρίου, δομικά υλικά, συστήματα αερισμού και θέρμανσης) Γ. Περιεχόμενα κτιρίου (υλικά και μηχανήματα που βρίσκονται μέσα στο κτίριο, έπιπλα) Δ. Χρήστες κτιρίου (Ζωτικές λειτουργίες και δραστηριότητες) Το ανθρώπινο περιβάλλον λοιπόν το χωρίζουμε στο εξωτερικό και το εσωτερικό περιβάλλον, αναφερόμενοι στο σύνολο των παραγόντων εκείνων που συνιστούν το περιβάλλον σε εξωτερικούς και εσωτερικούς χώρους αντίστοιχα. 19 Επιπεφυκίτιδες Ο επιπεφυκότας είναι βλεννογόνος μεμβράνη και λόγο της ανατομικής του θέσης στον Σελίδα 342

6 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) οφθαλμό είναι μια από τις κύριες πύλες η φωτοφοβία. Όμως ο πόνος και η αίσθηση εισόδου ποικίλων περιβαλλοντικών παραγόντων με συνέπειες στον ίδιο αλλά και στον οργανισμό. Η φλεγμονή του επιπεφυκότα ονομάζεται επιπεφυκίτιδα. Είναι μια οξεία φλεγμονή, λοιμώδους ή μη λοιμώδους αιτιολογίας και χαρακτηρίζεται από (δακρύρροια, ερεθισμός ματιών, πρήξιμο, φαγούρα, ερυθρότητα, οφθαλμικό έκκριμα). Τα παραπάνω συμπτώματα εμφανίζονται συχνότερα σε κλειστούς χώρους λόγω επαφής συνήθως ουσιών που βρίσκονται μέσα σε αυτούς, οι εκδηλώσεις της επιπεφυκίτιδας ποικίλουν από ήπιες ως σοβαρές και από αυτοπεριοριζόμενες ως προοδευτικά εντεινόμενες. Αποτελεί συχνή πάθηση γιατί ο επιπεφυκότας λόγω της θέσης του είναι άμεσα εκτεθειμένος σε μολυσματικούς και τοξικούς παράγοντες. 20 Για την κατανόηση του είδους της φλεγμονής θα πρέπει κατά την διάγνωση να λαμβάνει ο εξεταστής υπ όψη του τα κλινικά χαρακτηριστικά τα οποία είναι α) τα συμπτώματα β) το είδος των εκκρίσεων γ) η όψη του επιπεφυκότα δ) η παρουσία μεμβρανών ε) η παρουσία ή απουσία λεμφαδενοπάθειας. Από τα συμπτώματα μπορεί να κατατάξει τις επιπεφυκίτιδες και να συμπεράνει αν υπάρχει και συμμετοχή κερατοειδούς. Πολλά από τα συμπτώματα μιας επιπεφυκίτιδας είναι μη ειδικά όπως η δακρύρροια,ο ερεθισμός,ο δυνατός και διαπεραστικός πόνος το αίσθημα καύσου και ξένου σώματος μπορεί να δηλώνουν την συμμετοχή του κερατοειδούς. Αν σαν σύμπτωμα πάλι παρουσιαστεί κνησμός είναι η χαρακτηριστική εκδήλωση της αλλεργικής επιπεφυκιτιδας. 21 Οι εκκρίσεις αποτελούν εξίδρωμα το οποίο έρχεται δια μέσου του επιθηλίου του επιπεφυκότα από τα διασταλμένα αιμοφόρα αγγεία. Έχουμε 4 ειδών εκκρίσεων και αναλόγως εκτιμάμε την προέλευση της επιπεφυκίτιδας: Οι υδαρείς εκκρίσεις αποτελούνται από ορρώδες εξίδρωμα και αποτελούν εύρημα της οξείας ιογενούς ή αλλεργικής αιτιολογίας φλεγμονής. Οι βλεννώδεις εκκρίσεις είναι τυπικό εύρημα της εαρινής επιπεφυκίτιδας αλλά και της κερατοεπιπεφυκίτιδας sicca. 2. Οι πυώδεις εκκρίσεις τις συναντούμε σε βαριές βακτηριδιακές λοιμώξεις. 3. Οι βλεννοπυώδεις εκκρίσεις παρατηρούνται τόσο σε ήπιες βακτηριδιακές λοιμώξεις όσο και σε χλαμυδιακές λοιμώξεις. Αλλά και η όψη του επιπεφυκότα συνδράμει στην ανίχνευση του είδους της φλεγμονής. Ένας κόκκινος σαρκώδης επιπεφυκότας με βελούδινη υφή συνηγορεί υπέρ της βακτηριδιακής αιτιολογίας, οι αιμορραγίες υπό τον επιπεφυκότα συνήθως εμφανίζονται σε ιογενείς λοιμώξεις, μπορεί όμως να ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 343

7 παρατηρηθούν και σε βακτηριδιακές επιπεφυκίτιδες οφειλόμενες στο στρεπτόκοκκο της πνευμονίας και στον αιμόφυλο aegiptius. Η εμφάνιση θυλακίων κυρίως συσχετίζεται α) με ιογενείς λοιμώξεις, β) λοιμώξεις από χλαμύδια, γ) οφθαλμοαδενικό σύνδρομο του Parinaud δ) υπερευαισθησία στην τοπική θεραπεία. Η θυλώδης αντίδραση που σαν κύρια αίτια έχει α) τη χρόνια βλεφαρίτιδα, β) την αλλεργική επιπεφυκίτιδα γ) τη βακτηριδιακή λοίμωξη δ) προβλήματα σχετιζόμενα με τη χρήση φακών επαφής ε)τη κερατοεπιπεφυκίτιδα του άνω σκληροκερατοειδούς ορίου. 22 Η εμφάνιση οιδήματος συνοδεύεται με σοβαρού βαθμού φλεγμονή του επιπεφυκότος. Τέλος η ουλοποίηση αποτελεί ένδειξη τραχώματος. 22 Οι μεμβράνες με τη σειρά τους βοηθούν στη διάγνωση του επιπεφυκότα. 1. Ψευδομεμβράνες: τα τέσσερα αίτια εμφάνισης αυτών των μεμβρανών είναι α) βαριά λοίμωξη από αδενοϊούς, β )η ξυλώδης επιπεφυκίτιδα, γ) η γονοκοκκική επιπεφυκίτιδα και δ) το σύνδρομο stevens-johnson. 2. Οι γνήσιες μεμβράνες τα κύρια αίτια τους είναι οι λοιμώξεις από β- αιμολυτικό στρεπτόκοκκο και διφθερίτιδα. Αλλεργικές επιπεφυκίτιδες Οι αλλεργίες είναι ένας άμεσος μηχανισμός αποβολής ξένων ουσιών από τον οργανισμό. Ουσιαστικά είναι μια διαταραχή του ανοσοποιητικού συστήματος. Στην οφθαλμική αλλεργία συμμετέχουν διάφοροι μηχανισμοί, οι οποίοι όμως όλοι οδηγούν σε αγγειοδιαστολή του επιπεφυκότα, αύξηση της αγγειακής δραστηριότητας και εντέλει καταστροφή της οφθαλμικής επιφάνειας. Είναι μια αντίδραση υπερευαισθησίας σε ατμοσφαιρικά αλλεργιογόνα όπως η γύρη. Ως αλλεργιογόνα χαρακτηρίζονται οι πρωτεϊνικές ουσίες που έχουν εντοπιστεί ότι προκαλούν αλλεργικές αντιδράσεις, όπως οι γυρεόκοκκοι των φυτών, τα ακάρεα της σκόνης του σπιτιού, όπως και διάφοροι μύκητες που αιωρούνται στον ατμοσφαιρικό αέρα. Επίσης επαναλαμβανόμενες βακτηριακές μολύνσεις η παρατεταμένες φαρμακολογικές θεραπείες μπορούν να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, καθώς και η χρήση καλλυντικών, δερματικές αλοιφές, τροφές, αρώματα, καπνός, γύρη, μούχλα, ατμοσφαιρική ρύπανση, ακάρεα, τρίχωμα η σάλιο των κατοικίδιων ζώων μπορούν να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις. Ο ρόλος των δακρύων είναι ο καθαρισμός των ματιών. Στον επιπεφυκότα παρατηρούνται δυο είδη αλλεργικών αντιδράσεων, οι οποίες πολλές φορές συνυπάρχουν. Η άμεση υπερευαισθησία (τύπου Ι) η οποία εκδηλώνεται με τρόπο βίαιο, μετά από μερικά Σελίδα 344

8 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) ακόμα δευτερόλεπτα από την δεύτερη επαφή την ηλικία των 25 ετών. Συνήθως υπάρχει με το αλλεργιογόνο. Το άλλο είδος αλλεργικής αντίδρασης χρειάζεται 48 ώρες για να εκδηλωθεί και για αυτό ονομάζεται και επιβραδυνόμενη υπερευαισθησία. Από την αύξηση των ποσοστών των αλλεργικών επιπεφυκίτιδων προκύπτουν ερωτήματα και υποθέσεις ως προς την αύξηση αυτή. Ενοχοποιούνται γενετικοί παράγοντες, μη έκθεση των παιδιών στη βρωμιά και τα αλλεργιογόνα, η αύξηση της ρύπανσης του περιβάλλοντος, η έκθεση σε χημικές ουσίες και στα πρόσθετα τροφίμων. 7 ιστορικό αλλεργίας όπως αλλεργική εποχιακή επιπεφυκίτιδα, ρινίτιδα, άσθμα, έκζεμα κ.λ.π. Προσβάλλονται και τα δύο μάτια. Κυριότερο σύμπτωμα είναι ο κνησμός. Επίσης υπάρχουν φωτοφοβία, ερυθρότητα, δακρύρροια, βλεννώδεις εκκρίσεις και αίσθημα ξένου σώματος και καύσου αλλά και οίδημα στον επιπεφυκότα.. Σχετίζεται συνήθως με την εποχική παρουσία αλλεργιογόνων και στις περισσότερες περιπτώσεις ενοχοποιούνται οι γύρεις των φυτών, το γρασίδι, τα ζιζάνια, η σκόνη καθώς και οι εκκρίσεις που προέρχονται από τα κατοικίδια, όπως και από Εαρινή επιπεφυκίτιδα Οφείλεται σε αλλεργία (άμεση αντίδραση υπερευαισθησίας). Είναι φλεγμονή του επιπεφυκότα. Αφορά στις επιπτώσεις το 30% του πληθυσμού, προκύπτει από υπερβολική αντίδραση της εξωτερικής επιφάνειας του οφθαλμού όταν έρθει σε επαφή με εξωτερικές χημικές ουσίες. Το ποσοστό διπλασιάστηκε τα δέκα τελευταία χρόνια (ατμοσφαιρική ρύπανση). Η αλλεργία αποτελεί τη έκφραση δυο κύριων συνισταμένων, της κληρονομικής προδιάθεσης, που εκφράζεται στα γονίδια του ατόμου και των παραγόντων του περιβάλλοντος οι οποίοι τροποποιούν την γονιδιακή έκφραση από άτομο σε άτομο. Πρωτοεμφανίζεται σε παιδιά ή εφήβους και διαρκεί 4-10 χρόνια περίπου. Είναι μία αλλεργική αντίδραση τύπου I του επιπεφυκότα. Σπανιότατα παρατηρείτε μετά αλλεργιογόνα εσωτερικού χώρου που είναι τα ακάρεα σκόνης, κατσαρίδες, κ.α. Τα συμπτώματα είναι εντονότερα τους ζεστούς μήνες του χρόνου, και κυρίως σε θερμά και ξηρά κλίματα. Η πιο σωστή αντιμετώπιση είναι η αποφυγή του αλλεργιογόνου (πρόληψη). Τις μέρες με έντονο αέρα και κατά συνέπεια η γύρη μεταφέρεται παντού η τις μέρες με νέφος καλό είναι να περιορίζονται οι έξοδοι και επιβάλλεται η χρήση προστατευτικών γυαλιών. Προληπτικά ακόμα καλό είναι να γίνεται καλός και καθημερινός αερισμός της κατοικίας, των ρούχων, των κλινοσκεπασμάτων, η απομάκρυνση παλιών επίπλων, η αποφυγή μοκέτας καθώς και η παραμονή των ζώων εκτός της οικίας. Θεραπευτικά συνιστάται ανάλογα με την περίπτωση η χορήγηση διαφόρων κολλυρίων (κορτιζονούχα, αντιισταμινικά, αγγειο- ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 345

9 συσπαστικά, ψυχρά επιθέματα, αλλαγή περιβάλλοντος ή απευαισθητοποίηση, χειρουργική εκτομή ή κρυοπηξία των γιγαντιαίων θηλών, αλλά επειδή είναι αυτοπεριοριζομένη ενδείκνυται και η χρήση συμβατικών μέτρων αντιμετώπισης όπως το συχνό πλύσιμο των ματιών και τη τοποθέτηση κρύων επιθεμάτων. 7 Επιπεφυκίτιδα από χόρτο Την άνοιξη το 5-22% του πληθυσμού παρουσιάζει την πιο συχνή αλλεργική επιπεφυκίτιδα που ονομάζεται «εκ χόρτου». Η επιπεφυκίτιδα από χόρτο συνυπάρχει συνήθως με αλλεργική ρινίτιδα και οφείλεται σε αλλεργία ( στη γύρη, το χόρτο κ.λ.π ). (Θεοδοσιάδης, 1996). Εκδηλώνεται με ελαφρά υπεραιμία του επιπεφυκότα και λίγες εκκρίσεις. Σπανιότερα παρατηρείται χύμωση. Η δυσανεξία στους φακούς επαφής έχει κοινά στοιχεία με την εποχιακή επιπεφυκίτιδα στα ευρήματα. Θεραπευτικά συνιστάται η απομάκρυνση από τα αλλεργιογόνα. Συμπτωματική θεραπεία γίνεται με αγγειοσπαστικά κολλύρια συστηματική χορήγηση αντιισταμινικών και κρύα επιθέματα. (Θεοδοσιάδης, 1996). Προληπτικά θα ήταν καλύτερο να κυκλοφορούμε λιγότερο τις πρωινές ώρες,δηλαδή μεταξύ 5-10 το πρωί όπου τα επίπεδα γύρης είναι πολύ υψηλά η ακόμα να αλλάζουμε ρούχα και να κάνουμε μπάνιο με την επιστροφή στο σπίτι. 23 Φαρμακευτική επιπεφυκίτιδα Η φαρμακευτική επιπεφυκίτιδα προκαλείται από την τοπική χρήση φαρμάκων (κολλυρίων ή αλοιφών) ή άλλων ξένων ουσιών π.χ κοσμητικών (χρωστικές κρέμες κ.α κυρίως από νέες κοπέλες ). Μπορεί να προκληθεί από συστηματική χορήγηση φαρμάκων αλλά και από εμβολιασμό και από ξένο σώμα όπως φακοί επαφής και ράμματα. Είναι αλλεργικής και τοξικής αιτιολογίας. Όταν η επιπεφυκίτιδα οφείλεται σε αλλεργική αντίδραση, τότε εμφανίζονται υπεραιμία και οίδημα του επιπεφυκότα, λίγες εκκρίσεις, θηλές και συνυπάρχει κνησμός και αίσθημα ξένου σώματος. Η τοξική επίδραση του αιτίου εκδηλώνεται αμέσως ή μετά από μακροχρόνια χρήση μειωτικών ή άλλης φύσης κολλυρίων. Αν το αίτιο δράση για μεγάλο χρονικό διάστημα δημιουργούνται θυλάκια στα οποία φαίνονται ενσωματωμένα κοκκία χρωστικής από το φάρμακο ή τα καλλυντικά. 24 Αλλεργική ρινοεπιπεφυκίτιδα 1) Είναι εποχιακή, ιδίως την άνοιξη και το καλοκαίρι και οφείλεται στην γύρη. 2) Χρόνια με έξαρση το φθινόπωρο. Συμπτώματα : Ερυθρότητα Δακρύρροια Κνησμός Φτέρνισμα Καταρροή Σελίδα 346

10 Προκαλεί: ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) υπεραιμία και μετά ουλοποίηση και Οίδημα βλεφάρων Ροζ-κόκκινος επιπεφυκότας Μικρές θηλές άνω25 συμβλέφαρο. Συχνή επιπλοκή με έρπητα. Προληπτική αντιμετώπιση γίνεται με την μείωση ή την εξάλειψη της περιβαλλοντικής έκθεσης σε αλλεργιογόνα ιδίως για πρόληψη Ατοπική κερατοεπιπεφυκίτιδα υποτροπών. 26 Η ατοπική κερατοεπιπεφυκίτις είναι σχετικά σπάνια, προσβάλει περίπου το 2% έως 8% του πληθυσμού. Είναι συχνά κληρονομική και εμφανίζεται πιο συχνά σε άρρενες είναι δυνητικά σοβαρή ασθένεια η οποία προσβάλει νέους ασθενείς έως 50 ετών με ατοπική δερματίτιδα. προέρχεται από αλλεργιογόνα που βρίσκονται στο περιβάλλον και συνήθως είναι η μούχλα, η ατμοσφαιρική ρύπανση, τα ακάρεα οικιακής σκόνης, και το τρίχωμα ή το σάλιο των κατοικίδιων ζώων. Κλασσικά οι περιοχές του δέρματος που προσβάλλονται είναι αυτές που βρίσκονται στις πλάγιες πτυχές του λαιμού, στην εκτατική επιφάνεια του αγκώνος και στον ιγνιακό βόθρο. Οι Επιπεφυκίτιδα γιγάντιων θηλών Είναι μια αλλεργική αντίδραση που παρατηρείται σε χρήστες φακών επαφής. Είναι μια αλλεργική αντίδραση σε εναποθέσεις πρωτεΐνης σε φακούς επαφής. Είναι αντίδραση στο ξένο σώμα που στη προκειμένη περίπτωση είναι ο φακός επαφής, αλλά και στα διαλύματα φροντίδας. Μια κακή τοποθέτηση φακών επαφής μπορεί να παράγει τραύμα στον ταρσό του επιπεφυκότα το οποίο βοηθά την δράση των αλλεργιογόνων. Η θεραπεία περιλαμβάνει διακοπή των φακών αλλά και την αλλαγή των διαλυμάτων με υποαλλεργικά. 23 ασθενείς μπορεί να εμφανίζουν άσθμα, πυρετό εκ χόρτου, κνίδωση, ημικρανία και ρινίτιδα. Τα οφθαλμικά συμπτώματα συνήθως εμφανίζονται αρκετά χρόνια μετά την έναρξη των άλλων ατοπικών εκδηλώσεων. 21 Παρουσιάζει επίσης βλέφαρα κόκκινα, οιδηματώδη, πεπαχυσμένα με σχισμές και εφελκίδες, έντονος κνησμός, δακρύρροια, κάψιμο, αίσθηση ξένου σώματος, φωτοφοβία παχιές βλεννώδης εκκρίσης. Τα συμπτώματα είναι εμφανή όλο το χρόνο συνήθως. Ο επιπεφυκότας είναι με θηλές, παρουσιάζει Εαρινή κερατοεπιπεφυκίτιδα Είναι μια αλλεργικού τύπου πρόβλημα που εμφανίζεται κυρίως στα αγόρια και επιμένει και στην ενήλικο ζωή, η φλεγμονή εμφανίζεται και στα δυο μάτια συχνά βελτιώνεται με την πάροδο του χρόνου. Εμφανίζεται κατά την παιδική ηλικία μετά συνήθως το 3 ο έτος και συνεχίζεται μέχρι την εφηβεία. Πρόσφατα έγινε μια προσπάθεια να μετονομαστεί σε επιπεφυκίτιδα του θερμού καιρού ( warm weather) διότι η εμφάνισή της δεν ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 347

11 περιορίζεται μόνο την άνοιξη αλλά όλο τον χρόνο και σε περιοχές με θερμό κλίμα. Δημιουργεί έντονο κνησμό και το φαινόμενο εντείνεται σε υψηλές θερμοκρασίες. Η ασθένεια προκαλεί σχηματισμό μικρών αιμοφόρων αγγείων. Μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπισή της η αποφυγή στην έκθεση στη γύρη ή τη σκόνη από το φιλτράρισμα του αέρα ακόμα η αποφυγή θερμού και ξηρού κλίματος μπορεί να βοηθήσει. Τα συμπτώματά της είναι έντονα και είναι τα εξής: φωτοφοβία, βλεννώδης εκκρίσεις, δακρύρροια, βλεφαρόπτωση, θολή όραση, κνησμός. 27 Η επίδραση των φακών επαφής στον επιπεφυκότα Μέσω της χρήσης φακών επαφής έχουμε δράση του περιβάλλοντος στον οφθαλμό και ειδικά στον επιπεφυκότα. Τα άτομα που είναι χρήστες φακών επαφής μπορεί να εκδηλώσουν μια ιδιαίτερη μορφή αλλεργικής επιπεφυκίτιδας. Σε αρκετούς χρήστες φακών επαφής το δακρυϊκό φιλμ παρουσιάζει μειωμένη λειτουργία, και αναπτύσσεται μια μακροχρόνια αλλεργική αντίδραση η οποία ονομάζεται επιπεφυκίτιδα γιγαντιαίων θηλών. Η λοίμωξη προκύπτει από την μόλυνση των προϊόντων φροντίδας των φακών και κυρίως των θηκών φύλαξης. Οι θήκες των φακών επιμολύνονται με βακτήρια ή μύκητες. τα διαλύματα απολύμανσης και αποθήκευσης των φακών θα πρέπει να βελτιωθούν και να γίνουν πιο αποτελεσματικά, επιπλέον θα πρέπει να λαμβάνονται συμπληρωματικά μέτρα πρόληψης της λοίμωξης όπως μηνιαία αλλαγή των θηκών, και απολύμανση των θηκών με βρασμό ή σε φούρνο μικροκυμάτων ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ-ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Οι σχέσεις μεταξύ περιβάλλοντος και υγείας είναι πολύπλοκες. Η ανάπτυξη και η βιομηχανοποίηση συνοδεύεται από μεγαλύτερη κατανάλωση ενέργειας άρα και περισσότερες εκπομπές επιβλαβών αερίων στην ατμόσφαιρα. Αποτέλεσμα αυτού είναι η εμφάνιση χρόνιων ή εποχιακών νόσων. Οι κλιματικές αλλαγές στον πλανήτη οδήγησαν στην αύξηση της ευαισθησίας στα αλλεργιογόνα. Το μάτι και ειδικά ο επιπεφυκότας ως πύλη εισόδου αλλά και ως βλεννογόνος είναι το πρώτο που δέχεται τις επιδράσεις. Γενικά για τη δημόσια υγεία, οι κλιματικές αλλαγές συνδράμουν καθοριστικά στον αιώνα που ζούμε. Από μελέτες προκύπτει ότι η έκταση που θα πάρουν οι κλιματικές θα είναι τόσο μεγάλες και σοβαρές ώστε οι αρμόδιες θα πρέπει να αναπτύξουν νέες στρατηγικές για τον γενικά αυξανόμενο όγκο των ασθενειών και τον επιπτώσεων. Συνεπώς θα πρέπει να υπάρξει μελέτη του συνόλου τον περιβαλλοντικών επιρροών στον επιπεφυκότα, και των επιπτώσεών τους. Η Σελίδα 348

12 ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Τόμος 13, Τεύχος 4 (Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2014) συνεχής ενημέρωση των λαών και η διαρκής 3. Bielory L, Lyons K, Goldberg R. Climate παρακολούθηση των κλιματικών αλλαγών και των επιπτώσεών τους στην υγεία του επιπεφυκότα, δηλαδή την μελέτη τις επίδρασης των αιωρούμενων σωματιδίων, της αύξησης της θερμοκρασίας και του χρόνου που η θερμοκρασία παραμένει αυξημένη, πόσες και ποιες χημικές ουσίες επηρεάζουν τον επιπεφυκότα και κάτω από ποιες συνθήκες, την μελέτη των βιολογικών ρυπαντών, έτσι ώστε να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο στρατηγικής, παρεμβάσεων και ενημέρωσης. Η απαγόρευση του καπνίσματος, ο καλός εξαερισμός του σπιτιού, η επιμελής καθαριότητα, η αποφυγή ερεθιστικών ουσιών και η απομάκρυνση και η όσο το δυνατών προστασία από τα αλλεργιογόνα θα μειώσει την εμφάνιση βλαβών στον επιπεφυκότα, σε συνδυασμό με ένα κεντρικό σχεδιασμό τον κυβερνήσεων που θα αφορά την μείωση των ουσιών που καταστρέφουν το όζον και επιτρέπει την είσοδο της υπεριώδους ακτινοβολίας. change and allergic disease. Curr Allergy Asthma Rep 2012;12(6): Szema AM. Climate change, allergies, and asthma. J Occup Environ Med 2011;53(12): La Rosa M, Lionetti E, Reibaldi M, Russo A, Longo A, Leonardi S, et al. Allergic conjunctivitis: a comprehensive review of the literature. Ital J Pediatr 2013 ;39: Maroni M, Seifert B, Lindvall T. Indoor Air Quality: A Comprehensive Reference Book (Air Quality Monographs) Hardcover, Elsevier, Amsterdam, Ρεκλείτη Μ, Παπαδημητρίου Ε, Ρούπα Ζ. Εσωτερικό οικιακό περιβάλλον και άσθμα. Διεπιστημονική Φροντίδα Υγείας 2010;2(1): Beggs PJ. Impacts of climate change on aeroallergens: past and future. Clin Exp Allergy 2004;34(10): Sheffield PE, Weinberger KR, Kinney PL. Climate change, aeroallergens, and pediatric allergic disease. Mt Sinai J ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Reid CE, Gamble JL. Aeroallergens, allergic disease, and climate change: impacts and adaptation. Ecohealth 2009;6(3): Διαδικτυακή σελίδα: Ημερομηνία πρόσβασης: 24/05/2014. Med 2011;78(1): Ρεκλείτη Μ, Ρούπα Ζ. Προσδιοριστικοί περιβαλλοντικοί παράγοντες. Το Βήμα του Ασκληπιού 2010; 9(3): Schmier JK, Ebi KL. The impact of climate change and aeroallergens on children's health. Allergy Asthma Proc 2009 ;30(3): ISSN: Περιοδικό το ΒΗΜΑ του ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Σελίδα 349

13 12. Shea KM, Truckner RT, Weber RW, Peden DB. Climate change and allergic disease.j Allergy Clin Immunol 2008 Sep; 122(3):443-53; quiz Behrendt H, Ring J. Climate change, environment and allergy.chem Immunol Allergy 2012;96: Διαδικτυακή σελίδα: rams/geh/climatechange/health_impacts /asthma/index.cfm. Ημερομηνία πρόσβασης: 24/05/ Διαδικτυακή σελίδα: com/articleviewer.aspx?articleid= Ημερομηνία πρόσβασης: 24/05/ Johnson GJ. The environment and the eye. Eye (Lond) 2004;18(12): Saad-Hussein A, El-Mofty HM, Hassanien MA. Climate change and predicted trend of fungal keratitis in Egypt.East Mediterr Health J 2011 ;17(6): Διαδικτυακή σελίδα: archivehealth.in.gr. Ημερομηνία πρόσβασης: 07/10/ Νικολάου Τ. Το πρόβλημα της ποιότητας αέρα στο εσωτερικό των κτιρίων. ΠολυτεχνείοΚρήτης, διπλωματική εργασία. 20. Πολλάλης Σ. Κλινική Οφθαλμολογία, Εκδ., Καραβία, Αθήνα, Kanski J. Επιμέλεια Λημήτσιος Γ, Λιναρδή Χ, Ματέεφ Σ, Μορφόπουλος Α, Πελεγρίνης Ε, Τσακρή Μ, Κλινική Οφθαλμολογία, τέταρτη έκδοση, Eκδ., Παρισιάνου, Αθήνα, Θεοδοσιάδη Γ. Επίτομη Οφθαλμολογία, Εκδ., Λίτσας, Αθήνα, Μέλη ΔΕΠ Α Οφθαλμολογικής κλινικής ΕΚΠΑ, Εκδ., Πασχαλίδης, Αθήνα, Siddique M, Manzouri B, Flynn TH, Ono SJ. Allergy and contact lenses. Chem Immunol Allergy 2007;92: Brodsky M.Allergic conjunctivitis and contact lenses: experience with olopatadine hydrochloride 0.1% therapy.acta Ophthalmol Scand Suppl 2000;(230): Mishra GP, Tamboli V, Jwala J, Mitra AK.Recent patents and emerging therapeutics in the treatment of allergic conjunctivitis.recent Pat Inflamm Allergy Drug Discov 2011;5(1): Διαδικτυακή ιστοσελίδα: /newsid829/95. Ημερομηνία πρόσβασης 21/05/2014. Σελίδα 350

Ερωτήσεις αυτοαξιολόγησης

Ερωτήσεις αυτοαξιολόγησης Ερωτήσεις αυτοαξιολόγησης Δ. Μήτσης 1, Θ. Χατζημπαλής 2, Β. Καραμπατάκης 2 Οι ερωτήσεις αυτοαξιολόγησης αποτελούν εδώ και πολύ καιρό μία μόνιμη στήλη του περιοδικού, που έχει σαν σκοπό να δώσει στους οφθαλμιάτρους

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία

Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία Διευθυντές : Καθ. Σταύρος Α. Δημητράκος Καθ. Παναγιώτης Οικονομίδης Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία Δεξιότητες 28-33 Κεφάλαιο ΙV i. Επιπεφυκίτιδες ii. Όγκοι επιπεφυκότα iii. Δ/Δ κριτήρια Ηλ.

Διαβάστε περισσότερα

Πέννυ Εμμανουήλ. Δερματολόγος Αφροδισιολόγος. Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.)

Πέννυ Εμμανουήλ. Δερματολόγος Αφροδισιολόγος. Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.) Πέννυ Εμμανουήλ Δερματολόγος Αφροδισιολόγος Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.) Η ατοπική δερματίτιδα ή έκζεμα είναι μια χρόνια κνησμώδης δερματοπάθεια κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ;

ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ; ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ; Αλλεργία, όπως ορίζει και η λέξη, σημαίνει άλλο έργο. Είναι η μη αναμενόμενη αντίδραση του ανοσιακού συστήματος του οργανισμού εναντίον ακίνδυνων

Διαβάστε περισσότερα

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους.

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους. Βρογχικό Άσθμα Το άσθμα είναι μια πάθηση που χαρακτηρίζεται από χρόνια κυτταρική φλεγμονή των αεραγωγών και βρογχική υπεραντιδραστικότητα. Έτσι προκαλείται μια μεταβλητή απόφραξη των αεροφόρων οδών που

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ

ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ Τι είναι κνίδωση; Κνίδωση είναι η αλλεργική αντίδραση που εμφανίζεται στο δέρμα, έναντι εξωγενών ή ενδογενών ερεθισμάτων. Εκδηλώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Αλλεργία και άσθμα; Αν πάσχετε από αυτές τις παθήσεις, θα υποφέρετε για όλη σας τη ζωή ; ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΛΕΝΕ ΟΧΙ. Η Ελληνική Εταιρεία Αλλεργιολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: "ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΦΘΑΛΜΩΝ: Επιπεφυκίτιδα και Βλεφαριτιδα "

ΘΕΜΑ: ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΦΘΑΛΜΩΝ: Επιπεφυκίτιδα και Βλεφαριτιδα ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ II ( ΙΔΡΥΜΑΤΑ ) ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: κ. ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΘΕΜΑ: "ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΦΘΑΛΜΩΝ: Επιπεφυκίτιδα και Βλεφαριτιδα " ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ. Δεκέμβριος 2012

ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ. Δεκέμβριος 2012 Σελίδα1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Δεκέμβριος 2012 Τα τελευταία δύο χρόνια οι επιστήμονες παρατηρούν στα μεγάλα αστικά κέντρα ότι η στροφή στη φθηνότερη

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η αλλεργία; Πώς εμφανίζεται η αλλεργία;

Τι είναι η αλλεργία; Πώς εμφανίζεται η αλλεργία; Τι είναι η αλλεργία; Η αλλεργία είναι μια «άλλη» (διαφορετική από τη φυσιολογική) αντίδραση του ανθρώπινου σώματος σε μια ξένη για αυτό ουσία. Η ουσία αυτή που προκαλεί τα συμπτώματα ονομάζεται αλλεργιογόνο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΦθΑΛΜΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΠΡΟΔΙΑθΕΣΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

Η ΟΦθΑΛΜΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΠΡΟΔΙΑθΕΣΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Η ΟΦθΑΛΜΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΠΡΟΔΙΑθΕΣΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Στυλιανός Σ. Γκότσης Αν. Καθηγητής Οφθαλμολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών Η οφθαλμική αλλεργία είναι συχνά οικογενής, εμφανίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΠΙΚΗ ΔΕΡΜΑΤΙΤΙΔΑ Ή ΕΚΖΕΜΑ

ΑΤΟΠΙΚΗ ΔΕΡΜΑΤΙΤΙΔΑ Ή ΕΚΖΕΜΑ ΑΤΟΠΙΚΗ ΔΕΡΜΑΤΙΤΙΔΑ Ή ΕΚΖΕΜΑ Click to edit Master subtitle style Η αλλεργικότερη ατοπική νόσος Τι είναι; Το έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα είναι μια χρόνια, υποτροπιάζουσα διαταραχή της ανώτερης στιβάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock 1 Τι συμβαίνει στο σώμα σας σε μια αλλεργική αντίδραση; Μια ξένη ουσία εισέρχεται μέσω της τροφής στο σώμα Τα

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία ενιαίων αεραγωγών. το 80% των περιπτώσεων λλεργικής ρινίτιδος υνυπάρχει αλλεργικό άσθµα

Θεωρία ενιαίων αεραγωγών. το 80% των περιπτώσεων λλεργικής ρινίτιδος υνυπάρχει αλλεργικό άσθµα Τί είναι το άσθμα- Θεωρία ενιαίων αεραγωγών το 80% των περιπτώσεων λλεργικής ρινίτιδος υνυπάρχει αλλεργικό άσθµα Τί είναι το άσθμα γµονή των αεραγωγών που χαρακτηρίζεται από αναστρέψιµη απόφρα των βρόγχων

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Παπαβέντσης Στέλιος, Παιδίατρος - Σύμβουλος γαλουχίας. Τι είναι έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα;

Γράφει: Παπαβέντσης Στέλιος, Παιδίατρος - Σύμβουλος γαλουχίας. Τι είναι έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα; Γράφει: Παπαβέντσης Στέλιος, Παιδίατρος - Σύμβουλος γαλουχίας Τι είναι έκζεμα ή ατοπική δερματίτιδα; Η ατοπική δερματίτιδα είναι μια χρόνια, φλεγμονώδης κατάσταση του δέρματος με υφέσεις και εξάρσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου Αλεξάδρα Κολοβού Παιδικές Ιώσεις-Συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.1 Ομοιόσταση 4.2 Ασθένειες 4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.3 Αμυντικοί μηχανισμοί του ανθρώπινου οργανισμού 4.4 Τρόποι ζωής και ασθένειες Μάρθα Καρβουνίδου ΠΕ1404

Διαβάστε περισσότερα

ΕΑΡΙΝΕΣ ΑΛΛΕΡΓΙΕΣ & ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ

ΕΑΡΙΝΕΣ ΑΛΛΕΡΓΙΕΣ & ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ ΕΑΡΙΝΕΣ ΑΛΛΕΡΓΙΕΣ & ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ Η αλλεργία θα πρέπει να θεωρείται γενετικό νόσημα. Πολλοί παράγοντες, γενετικοί και περιβαλλοντικοί, επιδρούν και τροποποιούν την έκφραση των γονιδίων της αλλεργίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΧΩΡΟΥΣ ΓΡΑΦΕΙΩΝ (Συμπτώματα εργαζομένων που σχετίζονται με το περιβάλλον Εργασίας). Αποτελέσματα Ερωτηματολογίου.

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΧΩΡΟΥΣ ΓΡΑΦΕΙΩΝ (Συμπτώματα εργαζομένων που σχετίζονται με το περιβάλλον Εργασίας). Αποτελέσματα Ερωτηματολογίου. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΧΩΡΟΥΣ ΓΡΑΦΕΙΩΝ (Συμπτώματα εργαζομένων που σχετίζονται με το περιβάλλον Εργασίας). Αποτελέσματα Ερωτηματολογίου. Χ. Χατζής Ιατρός Εργασίας Διδάκτωρ Ιατρικής Παν/μίου

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αθανάσιος Κωστούλας Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος

Αθανάσιος Κωστούλας Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος Αθανάσιος Κωστούλας Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος Η παρουσία στην ατμόσφαιρα αερίων ή σωματιδίων σε συγκεντρώσεις οι οποίες προξενούν βλάβες τόσο στο φυσικό περιβάλλον όσο και στους ζωντανούς οργανισμούς

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΡΙΝΙΚΩΝ ΚΟΓΧΩΝ. Τι είναι οι ρινικές κόγχες;

ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΡΙΝΙΚΩΝ ΚΟΓΧΩΝ. Τι είναι οι ρινικές κόγχες; ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΑ ΡΙΝΙΚΩΝ ΚΟΓΧΩΝ Τι είναι οι ρινικές κόγχες; Οι Ρινικές κόγχες είναι οστικές δομές μέσα στη μύτη σας που καλύπτονται από τους βλεννογόνους. Ενεργούν ως θερμαντικά σώματα στη μύτη σας, υγραίνουν,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΔΕΡΜΑΤΟΠΑΘΕΙΕΣ. ΖΑΧΑΡΟΥΛΑ ΜΑΝΩΛΙΔΟΥ Σχης (ΥΝ) ε.α. M.Sc.

ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΔΕΡΜΑΤΟΠΑΘΕΙΕΣ. ΖΑΧΑΡΟΥΛΑ ΜΑΝΩΛΙΔΟΥ Σχης (ΥΝ) ε.α. M.Sc. ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ ΔΕΡΜΑΤΟΠΑΘΕΙΕΣ ΖΑΧΑΡΟΥΛΑ ΜΑΝΩΛΙΔΟΥ Σχης (ΥΝ) ε.α. M.Sc. Πρόλογος - Εισαγωγή Το δέρμα είναι το μεγαλύτερο όργανο του ανθρωπίνου σώματος και αποτελεί περίπου το 16% του συνολικού βάρους του. Η

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Μικροοργανισμοί Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Παθογόνοι μικροοργανισμοί Παθογόνοι μικροοργανισμοί ονομάζονται οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούν τον άνθρωπο ως ξενιστή

Διαβάστε περισσότερα

To Σύνδροµο του Άρρωστου Κτιρίου (Sick building Syndrome)

To Σύνδροµο του Άρρωστου Κτιρίου (Sick building Syndrome) To Σύνδροµο του Άρρωστου Κτιρίου (Sick building Syndrome) Επιµέλεια κειµένων : Σπύρος ρίβας,ειδικός Ιατρός Εργασίας Υπεύθυνος Κέντρου Υγείας Υγιεινής της Εργασίας ΕΛΙΝΥΑΕ Τι είναι το άρρωστο κτίριο; Ο

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις του επιπεφυκότα, του κερατοειδή και του σκληρού. Π. Οικονομίδης Καθηγητής ΑΠΘ Θ. Γιαννόπουλος Ειδικευόμενος Οφθαλμίατρος

Παθήσεις του επιπεφυκότα, του κερατοειδή και του σκληρού. Π. Οικονομίδης Καθηγητής ΑΠΘ Θ. Γιαννόπουλος Ειδικευόμενος Οφθαλμίατρος Παθήσεις του επιπεφυκότα, του κερατοειδή και του σκληρού Π. Οικονομίδης Καθηγητής ΑΠΘ Θ. Γιαννόπουλος Ειδικευόμενος Οφθαλμίατρος Επιπεφυκότας Λεπτός βλεννογόνος χιτώνας που καλύπτει την οπίσθια επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Τι είναι η χρόνια βρογχίτιδα? Βρογχίτιδα είναι μια φλεγμονή των βρογχικών σωλήνων, που μεταφέρουν τον αέρα στους πνεύμονες. Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Θέμα Α Μονάδες 25 Α1.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ

ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ Το κοινό κρυολόγημα, γνωστό και ως οξεία ρινοφαρυγγίτιδα, κόρυζα ή απλώς κρυολόγημα, είναι ο τυπικός όρος περιγραφής, μιας εξαιρετικά μεταδοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Υγρά φακών & Τεχνητά δάκρυα

Υγρά φακών & Τεχνητά δάκρυα Υγρά φακών & Τεχνητά δάκρυα Τι είναι η ξηροφθαλμία Η ξηροφθαλμία είναι η πάθηση του οφθαλμού όπου παράγονται λιγότερα δάκρυα από αυτά που χρειάζεται το μάτι για να διατηρηθεί σε μια υγρή κατάσταση.τα δάκρυα

Διαβάστε περισσότερα

Διαβάστε περισσότερα στο διαδικτυακό τόπο www.psorinfo.gr

Διαβάστε περισσότερα στο διαδικτυακό τόπο www.psorinfo.gr Αυτό το φυλλάδιο είναι μέρος του «Προγράμματος Ενημέρωσης για την Ψωρίαση», το οποίο δημιουργήθηκε για να παρέχει πληροφορίες για την πάθηση. Το φυλλάδιο κάνει μία εισαγωγή στην ψωρίαση και στις θεραπείες

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS)

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) econteplusproject Organic.Edunet ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) Δρ. Ευτυχία Ξυλούρη Φραγκιαδάκη Κτηνίατρος Υγιεινολόγος, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής Αγρ. Ζώων, Τμήμα Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ & ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ & ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΗ ΡΙΝΙΤΙΔΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ & ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ Η άνοιξη είναι συνυφασμένη με την εμφάνιση πολλών αλλεργιών. Η συχνότερη από αυτές, μια ιδιαίτερα κοινή και ενοχλητική μορφή αλλεργίας, είναι

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 2 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Environmental Μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντικά προβλήματα Παγκόσμια κλιματική αλλαγή Όξινη βροχή Μείωση στρατοσφαιρικού

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση και σταδιοποίηση άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών

Διάγνωση και σταδιοποίηση άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Διάγνωση και σταδιοποίηση άσθματος Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Είναι Άσθμα; Επαναλαμβανόμενα επεισόδια αναπνευστικού συριγμού Ενοχλητικός Βήχας κατά την νύχτα Βήχας ή αναπνευστικός

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά. Πειράματα έδειξαν ότι εκείνα τα νεογέννητα που είχαν περισσότερα χάδια, αναπτύσσονταν και μάθαιναν γρηγορότερα.

Γενικά. Πειράματα έδειξαν ότι εκείνα τα νεογέννητα που είχαν περισσότερα χάδια, αναπτύσσονταν και μάθαιναν γρηγορότερα. Stress και Δέρμα Γενικά Το δέρμα, ως όργανο αισθητήριο της αφής, θερμοκρασίας, πόνου, ερωτογόνος ζώνης, έχει μεγάλη σημασία σε όλες τις ηλικίες. Είναι όργανο συναισθηματικής έκφρασης και τόπος αποφόρτισης

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ:

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου ΒΡΟΧΙΚΟ ΑΣΜΑ & ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Π. ΚΩΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου Αλεξάδρα Κολοβού Διαχείριση πανικού- Αλλεργίες-Πυρετός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥ ΑΕΡΑ ΣΕ ΚΤΗΡΙΑ Έλεγχος Ποιότητας Υλικών ΛΕΙΒΑΔΑΡΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΡΑΓΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2007 ΕΙΣΑΓΩΓΗ O σύγχρονος τρόπος ζωής επιβάλλει σε πολλούς ανθρώπους να περνούν τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Χ. Μ. ΜουτσόπουΛος Αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών α ρευματικά νοσήματα είναι ασθένειες που προσβάλλουν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014

ΘΕΜΑ 1 Ο ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΘΕΡΙΝΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/01/2014 ΘΕΜΑ 1 Ο Να επιλέξετε την φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Διαπνοή είναι η: Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Α1. Το

Διαβάστε περισσότερα

4. Ως αυτότροφοι οργανισμοί χαρακτηρίζονται α. οι καταναλωτές Α τάξης. β. οι παραγωγοί. γ. οι αποικοδομητές. δ. οι καταναλωτές Β τάξης.

4. Ως αυτότροφοι οργανισμοί χαρακτηρίζονται α. οι καταναλωτές Α τάξης. β. οι παραγωγοί. γ. οι αποικοδομητές. δ. οι καταναλωτές Β τάξης. ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci)

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Clinical & Experimental Allergy 2010(40):1116-1129 Παρουσίαση : Αντιγόνη Μαυρουδή, Λέκτορας Παιδιατρικής Αλλεργιολογίας, Γ ΠΔ Α.Π.Θ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Παθητικό κάπνισμα και παιδιά

Παθητικό κάπνισμα και παιδιά Παθητικό κάπνισμα και παιδιά Το παθητικό κάπνισμα αποτελεί παγκόσμιο φαινόμενο δεδομένου ότι οι άνθρωποι σε όλες τις χώρες και τους πολιτισμούς εκτίθενται σε αυτό ( second hand smoke SHS ). Εμφανίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε.

Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Θερμική νησίδα», το πρόβλημα στις αστικές περιοχές. Παρουσίαση από την Έψιλον-Έψιλον Α.Ε. Η ένταση της Θερμικής νησίδας στον κόσμο είναι πολύ υψηλή Ένταση της θερμικής νησίδας κυμαίνεται μεταξύ 1-10 o

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις

Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις Μυκοπλάσμωση 1 Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις Τα είδη του γένους Mycoplasma, χαρακτηρίζονται από μεγάλη ποικιλομορφία επειδή δεν φέρουν κυτταρικό τοίχωμα. Δεν είναι εύκολο να αναδειχθούν. Καλλιεργείται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η φυματίωση; Η φυματίωση είναι νόσημα που προκαλείται από ένα μικρόβιο που λέγεται μυκοβακτηρίδιο της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 1 ΘΕΜΑ 1ο ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ηµιτελείς

Διαβάστε περισσότερα

Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11

Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11 Β Οφθαλμολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΕΙΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑ IΙ (9-19) Εκδοχή 7/1.10.11 11 Θεωρητικές Δεξιότητες Πόνος Διαταραχές οπτικής λειτουργίας 9. Επιφανειακός Πόνος 10. Ασθενωπία Διόφθαλμή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΣ. Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία.

ΣΚΟΠΟΣ. Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία. ΣΚΟΠΟΣ Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ανασκοπήθηκαν όλες οι υπάρχουσες κατευθυντήριες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1 ο Να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή τη φράση που συμπληρώνει

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ. Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ.

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ. Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ. ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ. ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ Ζωτικά σημεία (TPR) Θερμοκρασία Σφυγμός Αναπνοές

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.Τα

Διαβάστε περισσότερα

Το αλλεργικό παιδί. Αλλεργική ρινίτιδα. Βρογχικό άσθμα. Αλλεργίες και Σχολείο Οδηγός για Δασκάλους και Καθηγητές

Το αλλεργικό παιδί. Αλλεργική ρινίτιδα. Βρογχικό άσθμα. Αλλεργίες και Σχολείο Οδηγός για Δασκάλους και Καθηγητές 2 Αλλεργίες και Σχολείο Οδηγός για Δασκάλους και Καθηγητές Το αλλεργικό παιδί Αλλεργία είναι μια αντίδραση σε μια ή περισσότερες ουσίες του περιβάλλοντός μας οι οποίες δεν είναι βλαπτικές για τους περισσοτέρους

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα του το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής Α, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας _ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ_ Πολυκανδριώτη Μαρία 1, Φούκα Γεωργία 2 1. Καθηγήτρια Εφαρμογών Νοσηλευτικής Α, ΤΕΙ Αθήνας 2.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου»

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Επιβλέπουσα καθηγήτρια: κ.τρισεύγενη Γιαννακοπούλου Ονοματεπώνυμο: Πάσχος Απόστολος Α.Μ.: 7515 Εξάμηνο: 1 ο Το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 Κυριακή 18 Μαρτίου 2012, ώρα 11:00 ενδροφύτευση - Τριάδι Θέρµης ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΕΣ: Τετάρτη 21 Μαρτίου 2012, ώρα 18:00 ΚΤΙΡΙΟ ΠΑΛΑΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ - Αίθουσα Τελετών Σχολή ασολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Ζήτηµα 1ο Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Οι ιοί είναι :

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Βιολογίας Γενική Παιδεία Γ Λυκείου 2000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Οι

Διαβάστε περισσότερα

Κερατόκωνος. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

Κερατόκωνος. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Κερατόκωνος www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Τι είναι o κερατόκωνος; Ο κερατόκωνος είναι μια οφθαλμική απρόβλεπτη και ποικιλόμορφη κατάσταση στην οποία η φυσιολογική δομή

Διαβάστε περισσότερα

Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη. Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία

Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη. Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία Μακαρίτη Χ. Παναγιώτα Τσάρτα Ν. Δάφνη Επιβλέπουσα καθ/τρια: Αβραμίκα Μαρία Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η διερεύνηση της ποιότητας ζωής των ασθενών με αναπνευστικά νοσήματα και ιδιαίτερα με χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Μεσογείων 6, Αμπελόκηποι 115 27 210 77.77.654 210 77.77.634 www.athenslab.

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Μεσογείων 6, Αμπελόκηποι 115 27 210 77.77.654 210 77.77.634 www.athenslab. Συχνές Ερωτήσεις σχετικά με την Τροφική Δυσανεξία και το TrophoScan 1. Τι είναι η ανεπιθύμητη τροφική αντίδραση? Ως ανεπιθύμητη τροφική αντίδραση ορίζεται οποιοδήποτε σύμπτωμα εμφανίζεται μετά τη λήψη

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες

ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Π.Ε ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες (ΜΣΑΦ κ.ά) Ισχαιμική Μετακτινική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Να βάλετε σε κύκλο το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή πρόταση ή στη φράση που συμπληρώνει σωστά την πρόταση. 1. Η προπερδίνη είναι: α. κατηγορία πρωτεϊνών που παράγεται

Διαβάστε περισσότερα

Φίλτρα. για επιβατικά οχήματα

Φίλτρα. για επιβατικά οχήματα Φίλτρα για επιβατικά οχήματα Φίλτρα για όλες Τα φίλτρα Champion έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε όχι μόνο να ανταποκρίνονται στις πιο αυστηρές απαιτήσεις της πρώτης τοποθέτησης, αλλά και να τις υπερβαίνουν.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα.

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Το φυσικό αέριο είναι: Το φυσικό αέριο είναι ένα φυσικό προϊόν που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ «ΟΜΟΚΕΝΤΡΟ» ΦΛΩΡΟΠΟΥΛΟΥ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ «ΟΜΟΚΕΝΤΡΟ» ΦΛΩΡΟΠΟΥΛΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό κάθε μίας από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή στη φράση η οποία συμπληρώνει

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Πράσινα Δώματα Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Ποθητός Σταματιάδης, Πολιτικός Μηχανικός, Μηχανικός Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ ΚΑΙ ΡΙΝΙΤΙΔΑ «ΩΡΛ ΑΠΟΨΗ» ΠΑΥΛΟΣ Β. ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Β ΏΡΛ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΠΑ

ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ ΚΑΙ ΡΙΝΙΤΙΔΑ «ΩΡΛ ΑΠΟΨΗ» ΠΑΥΛΟΣ Β. ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Β ΏΡΛ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΠΑ ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ ΚΑΙ ΡΙΝΙΤΙΔΑ «ΩΡΛ ΑΠΟΨΗ» ΠΑΥΛΟΣ Β. ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Β ΏΡΛ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΠΑ ΝΕΟΤΕΡΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ Το δεύτερο αιώνα ο Γαληνός τόνιζε τη συσχέτιση ρινικών συμπτωμάτων και άσθματος συνιστώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις:

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Μία αλεπού και ένα τσακάλι που ζουν σε ένα οικοσύστημα ανήκουν: Α. Στον ίδιο πληθυσμό Β. Στην

Διαβάστε περισσότερα

OPEN DAYS 2013 - LOCAL EVENT

OPEN DAYS 2013 - LOCAL EVENT ΗΜΕΡΙΔΑ: «Κλιματική Αλλαγή, επιπτώσεις στο Περιβάλλον και την Υγεία. Ενσωμάτωση Γνώσης και Εφαρμογή πολιτικών προσαρμογής στην Τοπική αυτοδιοίκηση» ΠΕΜΠΤΗ 21 & ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2013 OPEN DAYS 2013

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ Ασθένεια που προκαλείται από τα είδη του γένους Salmonella,, Salmonella Προσβάλλει όλα τα ζωικά είδη και Χαρακτηρίζεται από ένα ή συνδυασμό από τα ακόλουθα τρία συμπτώματα: σηψαιμία,, οξεία

Διαβάστε περισσότερα

Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών

Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών Κωνσταντίνος Χαλκιάς Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών «Συνήθη Συµβάµατα του Χειµώνα από το αναπνευστικό και Βασικές γνώσεις αντιµετώπισής τους µε σκευάσµατα OTC- ΒΗΧΑΣ» Ο βήχας είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις

Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις Τί είναι εμβόλια; Ο Εμβολιασμός είναι ένας τρόπος προστασίας από σοβαρές μεταδοτικές ασθένειες. Το «αμυντικό» σύστημα του ανθρώπου που έχει εμβολιαστεί, μπορεί τις

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόμενου του θερμοκηπίου. 3/12/2009 Δρ. Ελένη Γουμενάκη

Το φαινόμενου του θερμοκηπίου. 3/12/2009 Δρ. Ελένη Γουμενάκη Το φαινόμενου του θερμοκηπίου Μέση θερμοκρασία σε παγκόσμια κλίμακα Ατμόσφαιρα ονομάζεται το αέριο τμήμα του πλανήτη, το οποίο τον περιβάλλει και τον ακολουθεί στο σύνολο των κινήσεών του Τα αέρια της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ηµιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη λέξη ή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ : ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Τεχνική αναφορά αναγκών στην αγορά για εκπαιδευτικές ενότητες με θέμα την ποιότητα εσωτερικού περιβάλλοντος Φεβρουάριος 2005 13BΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΝΟΤΑ ΛΑΖΑΡΑΚΗ - ΙΟΡΔΑΝΗΣ ΣΑΡΑΝΤΟΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Αθήνα 2007 3 4 Π Ρ Ο Λ Ο Γ Ο Σ Η μελέτη των αλληλεπιδράσεων του ανθρώπινου οργανισμού με τον περιβάλλοντα

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία. Γ λυκειου ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Βιολογία. Γ λυκειου ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Βιολογία Γ λυκειου ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Σειρά: Γενικό Λύκειο Θετικές Επιστήμες Νότα Λαζαράκη, Βιολογία Γ Λυκείου Γενικής Παιδείας Υπεύθυνος έκδοσης: Αποστόλης Αντωνόπουλος Θεώρηση κειμένου: Κυριάκος Εμμανουηλίδης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Aτµόσφαιρα της Γης Ατµόσφαιρα είναι η αεριώδης µάζα η οποία περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML) 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε ml

Διαβάστε περισσότερα

Καλύτερο Περιβάλλον Λιγότερες Aσθένειες

Καλύτερο Περιβάλλον Λιγότερες Aσθένειες Καλύτερο Περιβάλλον Λιγότερες Aσθένειες Η υγεία μας επηρεάζεται σημαντικά από διάφορα φυσικά συστήματα: την παροχή νερού, τον αέρα, τα κλιματικά πρότυπα, την προέλευση της τροφής και την οικολογία των

Διαβάστε περισσότερα