Η παρακμή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι υπήκοοι του σουλτάνου 18ος αρχές 19ου αιώνα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η παρακμή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι υπήκοοι του σουλτάνου 18ος αρχές 19ου αιώνα"

Transcript

1 Λίγη ακόμη ιστορία... δεύτερο μισό 18ου αρχές 19ου αιώνα Κεφάλαιο 1 Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες σε κίνηση, οι αυτοκρατορίες σε κρίση (δεύτερο μισό 18ου αρχές 19ου αιώνα) Κεφάλαιο 2 Η παρακμή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι υπήκοοι του σουλτάνου (18ος αρχές 19ου αιώνα) Λίγη ακόμη ιστορία... 18ος αρχές 19ου αιώνα

2 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Λίγα λόγια για τις πηγές Στη νεότερη εποχή οι πηγές από τις οποίες αντλούμε πληροφορίες για τους ανθρώπους στο παρελθόν είναι πολύ περισσότερες και πιο ποικίλες από παλιά. Η τεχνολογική εξέλιξη στον 20ό αιώνα τις πολλαπλασίασε ακόμη περισσότερο. Ήδη από τις αρχές του 18ου αιώνα η κυκλοφορία των εφημερίδων πυκνώνει και πολλαπλασιάζονται και οι κάθε είδους εκδόσεις. Τα κράτη οργανώνονται καλύτερα και φροντίζουν πιο συχνά να διαφυλάσσονται τα έγγραφά τους σε οργανωμένα αρχεία. Το ίδιο ισχύει και για κάθε είδους ιδιωτικά έγγραφα. Όσο η εκπαίδευση εξαπλώνεται σε ευρύτερα κοινωνικά στρώματα τόσο περισσότερα γραπτά τεκμήρια έρχονται να συμπληρώσουν άλλου είδους ίχνη από διάφορες όψεις της ζωής των ανθρώπων: έντυπα, μουσική, ζωγραφική, προσωπικά ημερολόγια, αλληλογραφία, αλλά και κάθε είδους αρχιτεκτονικά μνημεία (παλάτια, σπίτια, εργοστάσια, κτλ.). Οι ανακαλύψεις της φωτογραφίας στα μέσα του 19ου, του κινηματογράφου στο γύρισμα προς τον 20ό, και της τηλεόρασης μετά τα μέσα του 20ού, αλλά και η εξάπλωση του ραδιόφωνου, θα δημιουργήσουν νέου τύπου πηγές (φωτογραφικά, κινηματογραφικά και ηχητικά αρχεία). Από τα τέλη του 20ού αιώνα, χάρη στην τεχνολογία (κυρίως στον ηλεκτρονικό υπολογιστή και το διαδίκτυο) το εύρος και η κυκλοφορία των γραπτών και εικονικών πηγών θα γίνει απεριόριστο. Έτσι στη σύγχρονη εποχή το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι ιστορικοί είναι η πληθώρα των πηγών που πρέπει να κατατάξουν, να αξιολογήσουν και να ερμηνεύσουν.

3 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

4 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Κεφάλαιο 1 Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες σε κίνηση, οι αυτοκρατορίες σε κρίση (δεύτερο μισό 18ου -- αρχές 19ου αιώνα) A. Ευρωπαϊκές κοινωνίες: συνέχειες και αλλαγές Ο πληθυσμός στην Ευρώπη αυξάνεται Μέχρι τα μέσα του 18ου αιώνα στην Ευρώπη συχνά πολλοί άνθρωποι πέθαιναν από πείνα ή από αρρώστιες και έτσι ο πληθυσμός έμενε σχετικά στάσιμος. Από τα μέσα του 18ου αιώνα όμως ο πληθυσμός άρχισε να αυξάνεται σταθερά. Από το 1800 μέχρι το 1900 αυξήθηκε από 190 σε 420 εκατομμύρια κατοίκους. Υπάρχουν πολλοί λόγοι γι αυτό: Π 1.1 Η επιστήμη καταπολεμάει τις αρρώστιες που δημιουργούν επιδημίες (η πανούκλα σχεδόν εξαφανίστηκε). Οι συνθήκες υγιεινής είναι καλύτερες και έτσι μειώνονται οι θάνατοι, κυρίως στη βρεφική ηλικία. Οι άνθρωποι τρέφονται καλύτερα. Γαλλικός χάρτης του 1776 με την Ευρώπη. Β. Νέες ιδέες Ο Διαφωτισμός Π 1.2 Διαφωτισμός Το κίνημα ονομάστηκε έτσι, ήδη από τότε που εμφανίστηκε. Η ονομασία δείχνει ότι οι άνθρωποι και οι κοινωνίες θέλουν να «φωτιστούν» και ν απομακρυνθούν από το «σκοτάδι», δηλαδή την αμάθεια και τη θεοκρατική ερμηνεία του κόσμου, που τους κρατούσαν στην άγνοια και στην καταπίεση. Προτομή του 1795 με το Γερμανό φιλόσοφο Ιμάνουελ Καντ ( ). Η φράση του Καντ «τόλμησε να γνωρίσεις» έγινε χαρακτηριστικό σύνθημα του Διαφωτισμού.

5 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Π 1.3 Επιστήμη Η νέα επιστημονική έρευνα στηρίζεται στην παρατήρηση, τη λογική σκέψη και το πείραμα. Γι αυτό μάς μιλάει το παρακάτω απόσπασμα. Έχουμε τρία κύρια μέσα για την έρευνα: την παρατήρηση της φύσης, τη σκέψη και το πείραμα. Με την παρατήρηση καταγράφουμε τα φαινόμενα με τη σκέψη [και το πείραμα] επαληθεύουμε το αποτέλεσμα [...]. Πρέπει να παρατηρούμε τη φύση συνεχώς, να σκεφτόμαστε πολύ και να κάνουμε ακριβή πειράματα. Ντενί Ντιντερό, Σκέψεις για την ερμηνεία της φύσης, έτος 1753 Π 1.4 Π 1.7 Πίνακας του 1816 με τον Αμερικανό Βενιαμίν Φραγκλίνο ( ) καθώς κάνει το πείραμα με το κλειδί και τον κεραυνό. Ο Φραγκλίνος μελέτησε τον ηλεκτρισμό και ανακάλυψε το αλεξικέραυνο. Π 1.5 Πίνακας του 1788 του Γάλλου ζωγράφου Ζακ-Λουί Νταβίντ ( ) με τον Αντουάν Λαβουαζιέ ( ) και τη σύζυγό του. Ο Γάλλος Αντουάν Λαβουαζιέ θεμελίωσε την επιστήμη της σύγχρονης χημείας. Ο Ιταλός Αλεσάντρο Βόλτα ( ) μελέτησε και αυτός τον ηλεκτρισμό και ανακάλυψε την ηλεκτρική μπαταρία. Το «βολτ», η μονάδα που μετράμε την τάση στο ηλεκτρικό ρεύμα, προέρχεται από το όνομά του. Στην εικόνα η μπαταρία του Βόλτα (1800). Π 1.8 Π 1.6 Θερμόμετρο που κατασκευάστηκε στη Γαλλία, στα χρόνια της Γαλλικής Επανάστασης. Στο πρώτο μισό του 18ου αιώνα ο Γερμανός Ντάνιελ Φαρενάιτ ( ) και ο Σουηδός Άντερς Κέλσιος ( ) μελέτησαν τη θερμότητα και έφτιαξαν τα πρώτα θερμόμετρα που λειτουργούν με υδράργυρο. Ακόμη και σήμερα αρκετοί μετρούν τη θερμοκρασία σε βαθμούς Φαρενάιτ, ενώ ο τρόπος που βρήκε ο Κέλσιος για να μετράμε τη θερμοκρασία («βαθμοί Κελσίου») είναι ο πιο γνωστός. Χαρακτικό με τους Γάλλους αδελφούς Μονγκολφιέ που το 1783 πέταξαν με το πρώτο αερόστατο. Π 1.9 Ανεξιθρησκία Η ανεξιθρησκία είναι το δικαίωμα που έχει κάθε άνθρωπος να διαλέγει τη θρησκεία που θέλει. Οι εκπρόσωποι του Διαφωτισμού θεωρούσαν την Εκκλησία υπεύθυνη για τις θρησκευτικές συγκρούσεις, επειδή ενθάρρυνε τη μισαλλοδοξία (δηλαδή το μίσος για όσα πίστευαν οι άλλοι), αντί για την ανοχή. Στο παρακάτω απόσπασμα ο Βολτέρος εξηγεί τι είναι η ανεξιθρησκία και τι την εμποδίζει. Κάθε άνθρωπος που διώκει το συνάνθρωπο και αδελφό του γιατί δε συμφωνούν οι γνώμες τους είναι ένα τέρας [ ]. Αυτή η φριχτή διχόνοια, που κρατάει εδώ και αιώνες, μας διδάσκει [ ] ότι πρέπει [ ] να μη δίνουμε σημασία ο ένας στα λάθη του άλλου το μεγαλύτερο κακό για την ανθρωπότητα είναι η διχόνοια, και μια μόνο γιατρειά υπάρχει: η αμοιβαία ανοχή. Δεν υπάρχει άνθρωπος που να μη συμφωνεί μ αυτή την αλήθεια [ ]. Αν υπήρχε τρόπος να σκεφτεί κανείς πάνω στη θρησκεία [ ], θα καταλάβαινε πως όλοι μας πρέπει ν ανεχόμαστε ο ένας τη γνώμη του άλλου, γιατί είμαστε όλοι αδύναμοι, ασυνεπείς και αλλάζουμε εύκολα γνώμη. Βολτέρος, Φιλοσοφικό λεξικό (λήμμα για την ανεξιθρησκία), έτος 1764 Π 1.10 Χαρακτικό με το Βολτέρο. Δεύτερο μισό του 18ου αιώνα.

6 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Φυσικό δίκαιο Σύμφωνα με το φυσικό δίκαιο, όλοι οι άνθρωποι, χωρίς καμιά εξαίρεση, γεννιούνται ίσοι και έχουν ορισμένα δικαιώματα: την ατομική ελευθερία, την ισότητα απέναντι στο νόμο, την προστασία από τις παρανομίες της εξουσίας, την ανεξιθρησκία κ.ά. Αυτά τα δικαιώματα καμιά εξουσία δεν μπορεί να τα αφαιρέσει, είναι δηλαδή απαράγραπτα. Αντίθετα κάθε εξουσία πρέπει να τα σέβεται και να κυβερνά σύμφωνα με αυτά. Εξουσία Για να αποφεύγουμε την τυραννία, πρέπει να ελέγχουμε την εξουσία. Αυτό γίνεται όταν η εξουσία χωρίζεται σε νομοθετική, εκτελεστική και δικαστική (διάκριση των εξουσιών). Ας δούμε πώς περιγράφει ο Γάλλος οπαδός του Διαφωτισμού Μοντεσκιέ ( ) τη διάκριση, δηλαδή το χωρισμό των τριών εξουσιών. Σε κάθε κράτος υπάρχουν τρία είδη εξουσίας, η νομοθετική, η εκτελεστική και η δικαστική. Στη νομοθετική εξουσία ο ηγεμόνας νομοθετεί [ ]. Η εκτελεστική κηρύσσει τον πόλεμο και υπογράφει ειρήνη [ ], εξασφαλίζει τη γαλήνη στο εσωτερικό του κράτους, αντιμετωπίζει τους κινδύνους από το εξωτερικό. Η δικαστική τιμωρεί τα εγκλήματα και λύνει τις διαφορές ανάμεσα στους πολίτες [ ]. Όταν στο ίδιο πρόσωπο ή στο ίδιο κυβερνητικό σώμα βρίσκονται ενωμένες η νομοθετική και η εκτελεστική εξουσία, δεν υπάρχει ελευθερία, γιατί υπάρχει ο κίνδυνος ο ηγεμόνας να κάνει τυραννικούς νόμους, τους οποίους θα προσπαθήσει να επιβάλει με τη βία. Ελευθερία δεν υπάρχει και όταν [ ] η δικαστική εξουσία είναι ενωμένη με τη νομοθετική. Τότε οι πολίτες κινδυνεύουν από την αυθαιρεσία και η ζωή και η ελευθερία τους απειλούνται [ ]. Όλα θα ήταν χαμένα αν ο ίδιος άνθρωπος, ή το ίδιο συλλογικό όργανο από αριστοκράτες ή από το λαό, ασκούσε και τις τρεις εξουσίες, τη νομοθετική, την εκτελεστική και τη δικαστική. Μοντεσκιέ, Το πνεύμα των νόμων, έτος 1748 Π 1.11 Κοινωνικό συμβόλαιο Το «κοινωνικό συμβόλαιο» είναι μια «συμφωνία» ανάμεσα σ αυτούς που κυβερνούν και σ αυτούς που κυβερνιούνται. Σύμφωνα μ αυτό, το κράτος (δηλαδή όσοι κυβερνούν) πρέπει να σέβεται τα φυσικά δικαιώματα που έχουν όλοι οι άνθρωποι και να τα υπερασπίζεται. Από την άλλη, όσοι κυβερνιούνται πρέπει να υπακούν στους νόμους του κράτους, αφού και εκείνο εξασφαλίζει την ελευθερία τους, την ασφάλειά τους και φροντίζει να είναι όλοι ευτυχισμένοι και να ευημερούν. Ελεύθερη αγορά Στην οικονομία οι οπαδοί του φιλελευθερισμού είχαν δύο στόχους: Να μην υπάρχουν εμπόδια στις συναλλαγές, και σ αυτές που γίνονταν μέσα σε ένα κράτος και σ αυτές που έκαναν τα κράτη μεταξύ τους. Να μπορεί ο καθένας να κάνει το επάγγελμα που θέλει, χωρίς να τον εμποδίζουν οι συντεχνίες και οι κανονισμοί τους. Οι οπαδοί του Διαφωτισμού δεν είχαν στόχο την επανάσταση Πολλές από τις ιδέες του Διαφωτισμού, ιδιαίτερα η κριτική στη θρησκεία, και πολλές από τις απόψεις του Ζαν-Ζακ Ρουσό, διαδόθηκαν πολύ με τη Γαλλική Επανάσταση (1789). Όμως, οι περισσότεροι από τους λόγιους του Διαφωτισμού δεν ενδιαφέρονταν για την πολιτική δράση. Έγραφαν και δημοσίευαν τα έργα τους για να σκέφτονται καλύτερα οι ίδιοι και οι αναγνώστες τους. Ήθελαν να πείσουν, να «φωτίσουν» και τους απλούς ανθρώπους και εκείνους που ασκούσαν την εξουσία. Εξάλλου, όσοι λόγιοι του Διαφωτισμού ζούσαν όταν ξέσπασε η Επανάσταση (1789) ήταν πια σε μεγάλη ηλικία. 5

7 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Π 1.12 Οι επιδράσεις στην τέχνη Δημόσιες συναυλίες Οι συναυλίες γίνονται σε πιο μεγάλους χώρους και η ορχήστρα αποκτά πιο πολλά όργανα. Δημοφιλής την εποχή αυτή είναι η «μουσική δωματίου» (μουσικά έργα που παίζονται από λίγα όργανα), αλλά και οι συμφωνίες (μουσικά έργα που παίζονται από μεγάλη ορχήστρα), οι όπερες κ.ά. Δίπλα σε αυτά υπάρχει και η λαϊκή μουσική (κυρίως χοροί και τραγούδια). Οι συνθέτες τη μελετούν και επηρεάζονται από αυτή. Π 1.13 Προστατευόμενοι ευγενών Η όπερα είναι ένα θεατρικό έργο που τραγουδιέται. Συνδυάζει τη μουσική, το τραγούδι, το χορό, τα σκηνικά και τα κοστούμια, και για να παιχτεί χρειάζεται να συνεργαστούν πολλοί και διαφορετικοί καλλιτέχνες. Το θέμα της μπορεί να είναι τραγικό ή κωμικό. Οι πρώτες όπερες δημιουργήθηκαν στην Ιταλική χερσόνησο στα τέλη του 16ου αιώνα και από εκεί το είδος διαδόθηκε σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Το 18ο αιώνα πολλοί συνθέτες έγραψαν όπερες. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν οι Γερμανοί Φρίντριχ Χέντελ ( ) και Κριστόφ Γκλουκ ( ). Χαρακτικό του 1740 με παράσταση όπερας στο θέατρο Ρέτζιο στο Τορίνο, μια ιταλική πόλη. Βλέπουμε τους ηθοποιούς στη σκηνή και την ορχήστρα μπροστά από αυτούς. Οι ευγενείς, πολύ συχνά, δεν θεωρούσαν τους συνθέτες καλλιτέχνες, αλλά ανθρώπους που απλώς δούλευαν γι αυτούς, όπως και άλλοι επαγγελματίες. Στο απόσπασμα ο Μότσαρτ περιγράφει πόσο τον ενοχλεί που ο αρχιεπίσκοπος του Ζάλτσμπουργκ, ένας ανώτερος κληρικός, στον οποίο δουλεύει, τον αντιμετωπίζει σαν υπηρέτη του και όχι σαν καλλιτέχνη. Στις δώδεκα η ώρα (δυστυχώς κάπως νωρίς για μένα) καθόμαστε στο τραπέζι. Οι εξής: οι δύο [ ] υπηρέτες, ο κύριος ελεγκτής [ ], ο ζαχαροπλάστης, οι δύο μάγειροι [ ] και εγώ. Υπόψη: οι δύο θαλαμηπόλοι κάθονται στην κεφαλή του τραπεζιού. Ωστόσο, έχω την τιμή να κάθομαι πριν από τους μάγειρους [ ]. Μόλις τελειώσει το γεύμα, πάω στη δουλειά μου. Το βράδυ δε στρώνεται τραπέζι, αλλά [αντί γι αυτό] μας δίνουν τρία δουκάτα [νόμισμα της εποχής]. Μεγάλη δουλειά. Ο κύριος αρχιεπίσκοπος έχει το προνόμιο να δοξάζεται από τους ανθρώπους του. Τους κλέβει τα κέρδη και δεν τους πληρώνει τίποτα. Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ, Γράμμα στον πατέρα του, έτος 1780 Π 1.14 Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ Ο Αυστριακός Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ ( ) είναι από τους μεγαλύτερους συνθέτες όλων των εποχών. Ανάμεσα στα έργα του (μουσική δωματίου, εκκλησιαστικά έργα, συμφωνίες) ξεχωρίζουν οι όπερες του Οι γάμοι του Φίγκαρο, Ντον Τζιοβάνι και Ο μαγικός αυλός. Ο Μότσαρτ επηρεάστηκε πολύ από το Διαφωτισμό. Στο Μαγικό αυλό, ένα από τα τελευταία του έργα, μέσα από τις περιπέτειες που περνούν οι ήρωές του, ο Μότσαρτ μιλάει για τις προσπάθειες του ανθρώπου να «φωτιστεί» και να φτάσει σε μια κοινωνία που θα στηρίζεται στην αλήθεια, στη δικαιοσύνη, στην ισότητα και θα τον κάνει ευτυχισμένο. Στο παρακάτω απόσπασμα διαβάζουμε πώς περιγράφει ένας από τους ήρωες της όπερας αυτή την κοινωνία. Επιχρωματισμένο χαρακτικό με το παλιό Δημοτικό Θέατρο στη Βιένη εσωτερικά (1830 περίπου). Εδώ παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά πολλές από τις όπερες του Μότσαρτ. Π 1.15 Στον ιερό αυτό τόπο εκδίκηση δεν ξέρουν. Όταν κανένας κάνει λάθος τον φέρνει στο σωστό δρόμο η αγάπη. Κι οδηγημένος από χέρι φιλικό ευτυχισμένος θα βρει τόπο πιο καλό. Στα ιερά αυτά τείχη η αγάπη βασιλεύει. Δε θα βρεθεί προδότης κι ο εχθρός συχωρεμένος. Όποιος μ αυτά δε συμφωνεί άνθρωπος να μην ονομάζεται. Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ, Απόσπασμα από το Μαγικό αυλό, έτος 1790

8 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Μυθιστόρημα Το μυθιστόρημα αναπτύσσεται ιδιαίτερα το 19ο αιώνα. Τότε γράφονται πολύ σημαντικά έργα που προσπαθούν να περιγράψουν τις τεράστιες κοινωνικές αλλαγές που επηρεάζουν την ανθρώπινη ζωή. Μυθιστορήματα γράφονταν όμως και παλιότερα, από τις αρχές του 18ου αιώνα. Ο Ροβινσόνας Κρούσος, του Βρετανού Ντάνιελ Ντιφόου ( ), δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά το 1719 και είναι το πρώτο αγγλικό μυθιστόρημα. Το έργο αυτό μιλάει για τις περιπέτειες ενός ναυαγού σ ένα ακατοίκητο νησί. Στο απόσπασμα διαβάζουμε πώς ένιωσε ο Ροβινσόνας όταν είδε να φυτρώνει στο νησί του για πρώτη φορά κριθάρι. Για τη λογοτεχνία το 19ο αιώνα θα μιλήσουμε στις σ. 72 και 106. Ύστερα από λίγο καιρό ένιωσα μεγάλη έκπληξη όταν είδα να ξεπροβάλλουν καμιά δεκαριά στάχυα από καταπράσινο κριθάρι, ίδιο μ αυτό που υπάρχει στην Ευρώπη ή μάλλον στη Μεγάλη Βρετανία. Είναι αδύνατο να περιγράψω την έκπληξη και την απορία μου. Μέχρι τότε δεν είχα καμιά ιδιαίτερη σχέση με τη θρησκεία [ ]. Όταν όμως είδα να φυτρώνει ξαφνικά κριθάρι σ ένα κλίμα καθόλου ευνοϊκό για τα δημητριακά και χωρίς να ξέρω πώς είχε βρεθεί εκεί [ ] άρχισα να πιστεύω ότι ο Θεός [ ] το έκανε για να με βοηθήσει να επιβιώσω σ αυτό τον αγριότοπο [ ]. Στο τέλος, όμως, θυμήθηκα ότι εγώ είχα αδειάσει εκεί ένα σακούλι με τροφή για κότες και κατάλαβα ότι το «θαύμα» δεν ήταν καθόλου θαύμα. Ντάνιελ Ντιφόου, Ρονβινσόνας Κρούσος, έτος 1719 Π 1.16 Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκέτε Από τους πιο σημαντικούς στοχαστές που άνοιξαν το δρόμο για το ρομαντισμό στα τέλη του 18ου και στην αρχή του 19ου αιώνα είναι ο Γερμανός Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκέτε ( ). Ο Γκέτε, είναι ένας από τους πιο σημαντικούς συγγραφείς στον κόσμο. Από τα πιο γνωστά έργα του είναι Τα πάθη του νεαρού Βέρθερου και το αριστούργημά του Φάουστ. Παρακάτω διαβάζουμε ένα απόσπασμα από το Φάουστ. Φάουστ: Αχ! σπούδασα φιλοσοφία και νομική και γιατρική κι αλί [=αλίμονο] μου και θεολογία με κόπο και μ επιμονή. Και παρά τα τόσα φώτα, εγώ μωρός [=ανόητος] όσο και πρώτα! Με λένε μάγιστρο, ακόμα δόκτορα, και σέρνω δέκα χρόνια τώρα από τη μύτη εδώ και κει τους μαθητές μου και το βλέπω, δεν μπορεί κανένας κάτι να γνωρίζει! Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκέτε, Φάουστ, αρχές του 19ου αιώνα Π 1.17 Π 1.18 Πίνακας του Γερμανού ζωγράφου Γιόχαν Χάινριχ Τσιμπάιν με τον Γκέτε Γ. Κράτη και πολιτεύματα στη δυτική Ευρώπη και τη Ρωσία το 18ο αιώνα Π 1.19 Ρωσία Το 18ο αιώνα η Ρωσία γίνεται σιγά σιγά ένα από τα ισχυρά κράτη στην Ευρώπη. Ιδιαίτερα σημαντική για τη Ρωσία ήταν η περίοδος που βασίλεψε η τσαρίνα Αικατερίνη Β ( ), γνωστή και ως «Μεγάλη Αικατερίνη». Η Αικατερίνη Β έκανε πολέμους ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και σε κράτη στην ανατολική Ευρώπη και μεγάλωσε το ρωσικό κράτος προς τα νότια και τα δυτικά. Στο εσωτερικό πήρε μέτρα για να κάνει καλύτερη τη διοίκηση, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Στηρίχτηκε στους αριστοκράτες και στην εποχή της οι αγρότες στη Ρωσία πέρασαν χειρότερες μέρες. Απ ό,τι φαίνεται, επηρεάστηκε από το Διαφωτισμό και στήριξε τα γράμματα, τις τέχνες και τις επιστήμες. Χαρακτικό (δεύτερο μισό 18ου αιώνα) με τη Μεγάλη Αικατερίνη και τον Ντενί Ντιντερό. Η Αικατερίνη ήθελε να τη θεωρούν όλοι φωτισμένη βασίλισσα. Για μεγάλο διάστημα είχε αλληλογραφία με το Βολτέρο και ζητούσε τη γνώμη του για μεταρρυθμίσεις που ήθελε να κάνει, ενώ κάλεσε στην Αγία Πετρούπολη και τον Ντιντερό.

9 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Δ. Η Αμερικανική Επανάσταση Γαλλία Στον Επταετή πόλεμο ( ) η Γαλλία συμμάχησε με την Αυστρία ενάντια στη Μεγάλη Βρετανία και την Πρωσία, αλλά έχασε τον πόλεμο. Η Γαλλία τότε, ανάμεσα σε άλλα, έδωσε στη Μεγάλη Βρετανία όλες τις αποικίες της στη Βόρεια Αμερική, τον Καναδά και τη Λουιζιάνα. Π 1.20 Βοστόνη Τη Βοστόνη (από εκεί ξεκίνησε ο Αμερικανικός Αγώνας της Ανεξαρτησίας) την ίδρυσαν το 1630 Άγγλοι προτεστάντες. Είναι από τις πιο παλιές πόλεις στις ΗΠΑ. Στην περιφέρειά της ιδρύθηκε ένα από τα παλιότερα πανεπιστήμια στις ΗΠΑ, το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ (1636). Π 1.21 Στην εικόνα Π 1.26 τοπογραφικό σχέδιο της Βοστόνης τον 18ο αιώνα και στην Π 1.27 επιχρωματισμένη λιθογραφία με την πόλη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας Η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας είναι ένα πολύ σημαντικό πολιτικό κείμενο, επηρεασμένο από τις ιδέες του Διαφωτισμού. Ας δούμε ένα απόσπασμα. Θεωρούμε αλήθειες που δε χρειάζονται απόδειξη τις παρακάτω: όλοι οι άνθρωποι γεννήθηκαν ίσοι είναι προικισμένοι από το Θεό με δικαιώματα που δεν μπορεί να τα αφαιρέσει κανείς σ αυτά ανήκουν η ζωή, η ελευθερία και η επιδίωξη της ευτυχίας [...]. Διακηρύσσουμε επίσημα, με το δικαίωμα που μας έχει δώσει ο καλός λαός των αποικιών, ότι αυτές οι Ενωμένες Αποικίες έχουν το δικαίωμα να είναι κράτη ελεύθερα και ανεξάρτητα. Διακήρυξη της [αμερικανικής] Ανεξαρτησίας, έτος 1776 Π 1.23 Π 1.22 Προτομή του Τόμας Τζέφερσον από το Γάλλο γλύπτη Ζαν-Αντουάν Ουντό. Ο Τζέφερσον έπαιξε σημαντικό ρόλο στη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας. Ήταν οπαδός του Διαφωτισμού και υποστήριξε με πάθος τις δημοκρατικές ιδέες. Έγινε ο τρίτος πρόεδρος των ΗΠΑ ( ). Μετάλλιο που σχεδίασε ο Γάλλος Ογκιστέν Ντιπρέ. Στη μια του όψη έχει την επιγραφή στα λατινικά: Λίμπερτας Αμερικάνα, δηλαδή αμερικανική ελευθερία. Π 1.24 Π 1.25 Ομοσπονδιακό κράτος Όταν ιδρύθηκαν οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, οι 13 βρετανικές αποικίες έγιναν οι 13 πολιτείες που όλες μαζί αποτέλεσαν το ομοσπονδιακό κράτος. Στο κράτος αυτό κάθε πολιτεία έχει τη δική της βουλή και τη δική της κυβέρνηση, 8 Πίνακας του Αμερικανού ζωγράφου Γιάσπερς Τζονς με τη σημαία των ΗΠΑ ( ). Στην αρχή οι ΗΠΑ είχαν 13 πολιτείες, όσες ήταν και οι αποικίες από τις οποίες δημιουργήθηκαν. Στη σημαία των ΗΠΑ κάθε αστέρι συμβολίζει και μια πολιτεία. Σήμερα οι ΗΠΑ αποτελούνται από 50 πολιτείες.

10 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Π 1.26 που είναι υπεύθυνες για τη διοίκηση, την αστυνομία, τη δικαιοσύνη και την εκπαίδευση. Παράλληλα υπάρχει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση και το Κογκρέσο (η ομοσπονδιακή βουλή), που αποφασίζουν για την εξωτερική πολιτική, την άμυνα, τον πόλεμο καθώς και για την οικονομία σε ολόκληρο το κράτος. Π 1.27 Το Καπιτώλιο στην Ουάσινγκτον που στεγάζει τη Γερουσία και τη Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ. Άρχισε να χτίζεται το 1793 και τέλειωσε το Χαρακτικό του 19ου αιώνα με το Λευκό Οίκο στην Ουάσινγκτον. Εδώ κατοικεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ. Άρχισε να χτίζεται το Από τότε έγιναν στο κτίριο πολλές καταστροφές, επεκτάσεις και αλλαγές, το οποίο όμως διατήρησε τη βασική του μορφή. Ε. Η Γαλλική Επανάσταση Το ξέσπασμα της επανάστασης Π 1.28 Γενική Συνέλευση των Τριών Τάξεων Η Γενική Συνέλευση των Τριών Τάξεων ήταν ένας θεσμός από το Μεσαίωνα. Το 17ο και το 18ο αιώνα, όταν η απόλυτη μοναρχία ήταν ισχυρή στη Γαλλία, ο θεσμός αυτός δε λειτουργούσε. Στη συνέλευση συμμετείχαν εκπρόσωποι από τις Τρεις Τάξεις: την αριστοκρατία, τον κλήρο και την Τρίτη Τάξη (όλους τους υπόλοιπους). Δεν ήταν δημοκρατικός θεσμός. Κάθε τάξη είχε μία ψήφο (δηλαδή δεν ψήφιζε κάθε ένα άτομο στη συνέλευση χωριστά, αλλά κατά τάξη) και έτσι επικρατούσαν πάντοτε οι κοινωνικά ισχυροί, δηλαδή η αριστοκρατία (οι ευγενείς) και ο κλήρος. Τρίτη Τάξη Τον Ιανουάριο του 1789 ο Γάλλος ιερέας Εμανουέλ-Ζοζέφ Σεγιές ( ) δημοσίευσε ένα φυλλάδιο με τον τίτλο Τι είναι η Τρίτη Τάξη;, που διαβάστηκε πολύ στην εποχή του. Παρακάτω διαβάζουμε ένα απόσπασμα από αυτό το κείμενο. Χαρακτικό με τη Γενική Συνέλευση των Τριών Τάξεων στη Γαλλία το Π 1.30 Το εξώφυλλο από το φυλλάδιο Τι είναι η Τρίτη Τάξη; (1789). Πρέπει να κάνουμε στους εαυτούς μας τρεις ερωτήσεις: Τι είναι η Τρίτη Τάξη; Τα πάντα. Μέχρι τώρα ποια θέση είχε στην πολιτική; Καμιά. Τι θέλει να γίνει; Κάτι. [...] Ποιος τολμάει να πει ότι η Τρίτη Τάξη δεν έχει ό,τι χρειάζεται για να φτιάξει ένα ολοκληρωμένο έθνος; Μοιάζει με ένα δυνατό και ρωμαλέο άντρα, με το ένα χέρι του όμως ακόμη αλυσοδεμένο. Αν η τάξη που έχει τα προνόμια [η αριστοκρατία και ο κλήρος] χάσει την εξουσία, το έθνος δε θα γίνει χειρότερο, αλλά καλύτερο. Λοιπόν, τι είναι η Τρίτη [Τάξη]; Τα πάντα αλλά αλυσοδεμένη και καταπιεσμένη. Τι θα είναι χωρίς την τάξη που έχει τα προνόμια; Τα πάντα αλλά θα είναι ελεύθερη και θα προοδεύσει [...]. Η Τρίτη Τάξη πρέπει να καταλάβει, από τις ιδέες και τα γεγονότα της εποχής, ότι μπορεί να στηρίζεται μόνο στη γνώση και στη δύναμή της. Ο ορθός λόγος [=η λογική] και η δικαιοσύνη τη στηρίζουν. Εμανουέλ-Ζοζέφ Σεγιές, Τι είναι η Τρίτη Τάξη;, έτος 1789 Π 1.29

11 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Π 1.31 Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη: εξασφάλιζε και προστάτευε τα φυσικά δικαιώματα του ατόμου, την ελευθερία, την ασφάλεια, την ιδιοκτησία, την αντίσταση στην καταπίεση. Χαρακτικό του 1795 με τίτλο «Ο αναγεννημένος άνθρωπος». Εικονίζει έναν άντρα να πατάει στα σύμβολα της βασιλείας, ενώ στα χέρια του κρατάει τη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων. «Η αλληγορία της δημοκρατίας», πίνακας του Γάλλου ζωγράφου Αντουάν-Ζαν Γκρο (1794). Π 1.33 κήρυττε την κυριαρχία του έθνους και του νόμου, την ισότητα όλων απέναντι στο νόμο, την ελευθερία της έκφρασης και της γνώμης, τη λαϊκή κυριαρχία, δηλαδή την ιδέα ότι πρέπει να γίνεται αυτό που θέλουν οι περισσότεροι. Ας δούμε ορισμένα άρθρα από τη Διακήρυξη. Π 1.32 Άρθρο 1. Οι άνθρωποι γεννιούνται και παραμένουν ελεύθεροι και έχουν ίσα δικαιώματα οι κοινωνικές διακρίσεις βασίζονται μόνο στο κοινό συμφέρον. Άρθρο 2. Κάθε πολιτική οργάνωση πρέπει να προστατεύει τα φυσικά και απαράγραπτα ανθρώπινα δικαιώματα. Τα δικαιώματα αυτά είναι η ελευθερία, η ιδιοκτησία, η ασφάλεια και η αντίσταση στην καταπίεση. Άρθρο 3. Πηγή κάθε εξουσίας είναι το έθνος. Κανένα συλλογικό σώμα, κανένα άτομο, δεν μπορεί να ασκήσει εξουσία που δεν προέρχεται από το έθνος. Άρθρο 6. Ο νόμος εκφράζει αυτά που θέλουν οι πολλοί όλοι οι πολίτες μαζί έχoυv δικαίωμα να φτιάχνουν, οι ίδιοι ή με τους εκπρόσωπούς τους, τους νόμους. Ο νόμος είναι ο ίδιος για όλους, είτε προστατεύει είτε τιμωρεί. Αφού όλοι οι πολίτες είναι ίσοι απέναντι στο νόμο, μπορούν όλοι να παίρνουν δημόσιες θέσεις και αξιώματα, ανάλογα με τις ικανότητές τους και χωρίς διακρίσεις. Οι άνθρωποι διακρίνονται μόνο με βάση τις αρετές και τα προτερήματά τους. Άρθρο 10. Κανένας δεν πρέπει να διώκεται για τις ιδέες του, ακόμη και τις θρησκευτικές, αρκεί να μη βάζει σε κίνδυνο τους νόμους. Άρθρο 11. Η ελευθερία στη σκέψη και στις ιδέες είναι ένα από τα πολυτιμότερα ανθρώπινα δικαιώματα. Επομένως, κάθε πολίτης μπορεί να μιλάει, να γράφει και να τυπώνει ελεύθερα, μέσα στα όρια που βάζει ο νόμος. Άρθρο 17. Η ιδιοκτησία είναι δικαίωμα ιερό και απαραβίαστο. Κανένας λοιπόν δεν μπορεί να την αφαιρέσει από κανέναν. Αυτό μπορεί να το κάνουμε μόνο εάν βοηθάμε έτσι το δημόσιο καλό και μόνο εάν δώσουμε από πριν μια δίκαιη αποζημίωση. Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη, έτος 1789 Η επαναστατική δεκαετία: Αριστερά Οι εκπρόσωποι από κάθε κοινωνική ομάδα στην Εθνοσυνέλευση κάθονταν στην αίθουσα όπως στο σχήμα. Στο κέντρο κάθονταν οι γιρονδίνοι. Π 1.34 Στα αριστερά κάθονταν οι ιακωβίνοι. Στα δεξιά κάθονταν οι αριστοκράτες και οι μεγαλοαστοί που υποστήριζαν το βασιλιά. 10 Από τότε μιλάμε στην πολιτική για δεξιά, κέντρο και αριστερά.

12 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Νέος επαναστατικός στρατός Σε αντίθεση με το στρατό των βασιλιάδων, που τον αποτελούσαν στρατιώτες που πληρώνονταν για να πολεμήσουν, στο νέο επαναστατικό στρατό υπηρετούσαν πολίτες που κλήθηκαν να υπερασπιστούν την Επανάσταση και τη Γαλλία, την πατρίδα τους, που κινδύνευε από τη συμμαχία των μοναρχικών κρατών. Ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια που έλεγαν οι στρατιώτες του νέου επαναστατικού στρατού ήταν η Μασσαλιώτιδα, που στη συνέχεια έγινε ο εθνικός ύμνος της Γαλλίας. Π 1.36 Εμπρός παιδιά της πατρίδας η μέρα της δόξας έχει φτάσει απέναντί μας, η τυραννία. Η ματωμένη σημαία έχει υψωθεί! Η ματωμένη σημαία έχει υψωθεί! Ακούστε, μες στα χωράφια μουγκρίζουν άγριοι στρατιώτες έτοιμοι να έρθουν μέχρι σε μας και να σφάξουν τους γιους σας, στη χώρα σας. Στα όπλα πολίτες! Π 1.35 Πυκνώστε τις στρατιές! Εμπρός! Εμπρός! [ ]. Ιερή αγάπη για την πατρίδα οδήγησε και στήριξε τα χέρια μας που γυρεύουν εκδίκηση. Ελευθερία, αγαπημένη Ελευθερία, πάλεψε μαζί με τους υπερασπιστές σου, πάλεψε μαζί με τους υπερασπιστές σου [ ]. Μασσαλιώτιδα, έτος 1792 «Η αγάπη για την πατρίδα», γλυπτό του Γάλλου Ζοζέφ Σινάρ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων της γυναίκας και της πολίτισσας Το 1791 η Ολέμπ ντε Γκουζ, που ανήκε στους γιρονδίνους, δημοσίευσε τη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων της Γυναίκας και της Πολίτισσας. Το κείμενο αυτό βασίζεται στη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη. Με το κείμενο αυτό, η Ολέμπ ντε Γκουζ ζητάει να θεωρούνται οι γυναίκες «πολίτες» όπως οι άντρες. Ας δούμε ένα απόσπασμα από αυτό το κείμενο. Π 1.37 Οι μητέρες, θυγατέρες και αδελφές που αντιπροσωπεύουν το έθνος ζητούν να συστήσουν εθνική συνέλευση. Πιστεύουν ότι κανείς δε δίνει σημασία στις γυναίκες και στα δικαιώματά τους και ότι αυτό προκαλεί συμφορές και διαφθορά στις κυβερνήσεις. Γι αυτό το λόγο αποφάσισαν να εκδώσουν, σε επίσημη διακήρυξη, τα φυσικά, απαράγραπτα και ιερά δικαιώματα της γυναίκας [...]. Η γυναίκα γεννιέται ελεύθερη και έχει τα ίδια δικαιώματα με τον άντρα. Οι διακρίσεις εξυπηρετούν μόνο την κοινωνία [...]. Πηγή κάθε εξουσίας είναι το έθνος, δηλαδή η συνεργασία του άντρα και της γυναίκας. Κανένα σώμα ή άτομο δεν μπορεί να ασκήσει εξουσία που δεν απορρέει ρητά απ αυτό. Ολέμπ ντε Γκουζ, Διακήρυξη των Δικαιωμάτων της Γυναίκας και της Πολίτισσας, έτος 1791 Ενεργοί πολίτες Οι γυναίκες δεν αποκτήσανε τα πολιτικά και νομικά δικαιώματα που όρισε η Γαλλική Επανάσταση, κι αυτό έφερε αντιδράσεις και σε άλλες χώρες. Η Βρετανίδα Μαίρη Γούλστονκραφτ ( ), οπαδός του Διαφωτισμού, έγραψε το 1791 την Υπεράσπιση των δικαιωμάτων της γυναίκας. Στο βιβλίο αυτό εξήγησε γιατί οι γυναίκες είναι υπόδουλες. Αρνήθηκε ότι οι γυναίκες είναι κατώτερες από τη φύση τους και ζήτησε να εκπαιδεύονται όπως και οι άντρες. Ακόμη πίστευε ότι πρέπει να μπορούν να κερδίζουν μόνες τους το ψωμί τους και να μη στηρίζονται γι αυτό στους άντρες. Στο απόσπασμα μιλάει για το πώς ανατρέφονται τα κορίτσια μέσα στην οικογένεια και τις συνέπειες που έχει αυτή η ανατροφή. Οι γυναίκες μένουν μακριά από τις εξελίξεις. Τους έχουν αρνηθεί τις αρετές που είναι σημαντικές για την ανθρωπότητα, τις έχουν στολίσει με ψεύτικες χάρες. Μοναδική τους φιλοδοξία είναι να είναι ωραίες, να προκαλούν τη συγκίνηση αντί το σεβασμό [...]. Η ελευθερία γεννά την αρετή. Όσο λοιπόν οι γυναίκες παραμένουν σκλάβες, όπως σήμερα [...], είναι καταδικασμένες για πάντα να μαραζώνουν [ ] και να τις βλέπουν σαν όμορφα ελαττώματα της φύσης. Μαίρη Γούλστονκραφτ, Υπεράσπιση των δικαιωμάτων της γυναίκας, έτος 1791 Π

13 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Πώς χρησιμοποιήθηκαν οι μαύροι σκλάβοι στην Αμερική Π 1.39 Δουλεμπόριο Οι μισοί σχεδόν Αφρικανοί σκλάβοι μεταφέρθηκαν σε διάφορες περιοχές της Αμερικής και στην Καραϊβική με βρετανικά πλοία. Όσο κράτησε το υπερατλαντικό δουλεμπόριο (από το 1519, που το ξεκίνησε η Πορτογαλία, ως το 1867 που απαγορεύτηκε παντού στον κόσμο), έγιναν σκλάβοι γύρω στα 11 εκατομμύρια μαύροι Αφρικανοί. Πολλοί από αυτούς πέθαναν ενώ τους μετέφεραν με τα πλοία. Όσοι έζησαν πουλήθηκαν για να δουλέψουν σε φυτείες, ορυχεία και σπίτια λευκών αποίκων. Σχεδιαστική αναπαράσταση πρόχειρης φυλακής στην Αφρική. Σε τέτοιες κατασκευές φυλάκιζαν οι δουλέμποροι τους μαύρους που έπιαναν μέχρι να τους φορτώσουν στα καράβια που θα τους μεταφέρανε στην Αμερική. Οι διεθνείς δρόμοι του δουλεμπορίου Βόρεια Αμερική Κεντρική Αμερική Σε φυτείες, υπηρέτες σε σπίτια Υπηρέτες σε σπίτια Σε φυτείες, τεχνίτες, υπηρέτες σε σπίτια Ê á ñ á ú â é ê Þ È Ü ë á ó ó á Á ô ë á í ô é ê ü ò Ù ê å á í ü ò Βόρεια Αμερική Ευρώπη Ασία Σε μεταλλεία, σε φυτείες Αφρική Å é ñ ç í é ê ü ò Ù ê å á í ü ò Νότια Αμερική Νότια Αμερική Π 1.40 Π 1.41 Π 1.42 Π Έγχρωμη λιθογραφία του 1823 με μαύρους σκλάβους (γυναίκες και άντρες) να δουλεύουν σε φυτεία με ζαχαροκάλαμα στην Αμερική. Η λιθογραφία παρουσιάζει μια ωραιοποιημένη εικόνα. Τους δείχνει να δουλεύουν ντυμένοι, ενώ στην πραγματικότητα εργάζονταν μισόγυμνοι κάτω από τον ήλιο. «Το δουλεμπόριο», πίνακας του Γάλλου ζωγράφου Φρανσουά- Ογκίστ Μπιάρ περίπου.

14 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Αϊτή Ηγέτης των μαύρων στη γαλλική Αϊτή ήταν ο μορφωμένος πρώην σκλάβος Τουσέν Λουβερτίρ, που έγινε ο πρώτος μαύρος στρατηγός στο γαλλικό επαναστατικό στρατό. Παρακάτω διαβάζουμε ένα απόσπασμα από την προκήρυξή του ενάντια στη δουλεία. Π 1.45 Αδέλφια και φίλοι. Ονομάζομαι Τουσέν Λουβερτίρ. Το όνομά μου ίσως σας είναι γνωστό. Καθήκον μου είναι να εκδικηθώ για τη φυλή μου. Θέλω η ελευθερία και η ισότητα να βασιλέψουν στον Άγιο Δομίνικο [=πρωτεύουσα της γαλλικής Αϊτής]. Εργάζομαι γι αυτό. Ενωθείτε, αδέλφια, κι αγωνιστείτε μαζί μου για τον ίδιο σκοπό. Ξεριζώστε μαζί μου το δέντρο της σκλαβιάς. Τουσέν Λουβερτίρ, Προκήρυξη, έτος 1793 Π 1.44 Ο Ναπολέοντας και η Ευρώπη: O Τουσέν Λουβερτίρ. Ναπολεόντειος κώδικας Ο Ναπολεόντειος κώδικας (1807) στηριζόταν στις δύο βασικές αρχές της Γαλλικής Επανάστασης: τα δικαιώματα του ανθρώπου και την ισότητα όλων των ανθρώπων μπροστά στο νόμο. Επίσης κωδικοποίησε τις αλλαγές στο οικογενειακό δίκαιο που είχε καθιερώσει η Επανάσταση: τον πολιτικό γάμο και το δικαίωμα για διαζύγιο, που ίσχυσαν μέχρι το Ακόμη επιβεβαίωσε την εξουσία του άντρα, πατέρα και συζύγου, πάνω στα άλλα μέλη της οικογένειας. Π 1.46 Δύο χαρακτικά του 1792 που παρουσιάζουν τον πολιτικό γάμο (εικόνα Π 1.56) και το διαζύγιο (εικόνα Π 1.57) στη Γαλλία. Π 1.47 Π 1.48 Η σημαία της Ηγεμονίας των Επτά Ηνωμένων Νήσων Επτάνησα Οι Γάλλοι κράτησαν τα Επτάνησα μέχρι το 1799, οπότε τους έδιωξαν οι Ρώσοι, σε συνεργασία με την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Τότε ιδρύθηκε η ημιαυτόνομη «Ηγεμονία των Επτά Ηνωμένων Νήσων», που την προστάτευε η Ρωσία. Λίγα χρόνια αργότερα τα Επτάνησα πέρασαν και πάλι στα χέρια της Γαλλίας ως το Τότε τα πήρε η Μεγάλη Βρετανία. Π 1.50 Τυπογραφικό κόσμημα από έκδοση τυπογραφείου στην Κέρκυρα στα χρόνια της γαλλικής παρουσίας στα Επτάνησα. Οι νόμοι για τη ναυτιλία στα Επτάνησα εκδόθηκαν στην Κέρκυρα το Π

15 Λίγη ακόμη ιστορία... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ζ. Οι απαρχές της Βιομηχανικής Επανάστασης Η παραγωγή ήταν μικρή Στα μέσα του 18ου αιώνα τα εργαστήρια δεν μπορούσαν να παράγουν πολλά προϊόντα, γιατί η παραγωγή γινόταν κυρίως με το χέρι και οι συντεχνίες ρύθμιζαν τις τιμές και προσπαθούσαν να περιορίσουν τον ανταγωνισμό. Γι αυτό οι έμποροι προτιμούσαν όλο και περισσότερο να παράγουν βιοτεχνικά προϊόντα (κυρίως κλωστές και υφάσματα) στην ύπαιθρο, σε οικιακές βιοτεχνίες. Ο έμπορος μοίραζε στα νοικοκυριά το βαμβάκι ή την κλωστή και έπαιρνε το προϊόν (κλωστή ή ύφασμα) στην τιμή που είχαν συμφωνήσει. Πολλές οικογένειες στην ύπαιθρο δούλευαν έτσι, όλοι μαζί και όλη τη μέρα. Το σύστημα αυτό ονομάστηκε πρωτοεκβιομηχάνιση και ορισμένοι ιστορικοί υποστηρίζουν ότι «δίδαξε» στους εργαζόμενους και στους επιχειρηματίες τους νέους τρόπους παραγωγής και οδήγησε στην εκβιομηχάνιση. Μεγάλη Βρετανία Π 1.51 Το 18ο αιώνα η Μεγάλη Βρετανία ήταν η πιο πλούσια χώρα στην Ευρώπη. Είχε πολλές πόλεις και αναπτυγμένες συγκοινωνίες (με κανάλια και δρόμους) που έκαναν εύκολη την εμπορική κίνηση. Επίσης στα εδάφη της υπήρχαν πολλά σιδηρομεταλλεύματα και άνθρακας, που ήταν σημαντικά για την εκβιομηχάνιση. Η ισχυρή θέση της στο διεθνές εμπόριο, η ναυτιλία και η βιοτεχνία με την ανάπτυξή τους βοήθησαν να αποκτήσουν δύναμη και πλούτο τα μεσαία αστικά στρώματα (έμποροι, μικροεπιχειρηματίες, τεχνίτες, δικηγόροι, άλλοι ελεύθεροι επαγγελματίες κτλ.), που ήταν και οι πιο καλοί πελάτες για τα νέα βιοτεχνικά προϊόντα. Χαρακτικό των αρχών του 19ου αιώνα με το εργοστάσιο κατασκευής ατμομηχανών της εταιρίας «Μπούλτον και Βατ», στο Μπέρμιχαμ στη Μεγάλη Βρετανία. Οι χώροι εργασίας ήταν ανθυγιεινοί και επικίνδυνοι: ατμοί, σκόνη από βαμβάκι, χαμηλός φωτισμός, χωρίς αερισμό, μηχανές που έκαναν πολύ θόρυβο. Π 1.52 Χαρακτικό του δεύτερου μισού του 18ου αιώνα με το κεραμοποιείο Γουέντγουντ στη Μεγάλη Βρετανία που ιδρύθηκε το 1759 και έφτιαχνε πορσελάνινα σκεύη.

16 [δεύτερο μισό του 18ου αρχές του 19ου αιώνα ] Δραστηριότητες 1 Το παρακάτω διάγραμμα δείχνει τους παράγοντες που βοήθησαν στην εμφάνιση και στην ανάπτυξη του Διαφωτισμού στην Ευρώπη. α) Χωριστείτε σε ομάδες των 2 3 ατόμων. Αντιγράψτε το διάγραμμα στο τετράδιό σας. Δίπλα σε κάθε παράγοντα σημειώστε πώς αυτός επηρέασε στην εμφάνιση και στην ανάπτυξη του Διαφωτισμού. β) Συζητήστε μεταξύ σας τα μέλη της κάθε ομάδας πώς ο ένας παράγοντας μπορεί να συνδέεται με έναν άλλο ή τέλος θρησκευτικών συγκρούσεων ενίσχυση αστών ανάπτυξη επιστήμης ανάπτυξη γραμμάτων ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ οικονομική ανάπτυξη φιλελευθερισμός με κάποιους άλλους, π.χ. το τέλος των θρησκευτικών συγκρούσεων με την ανάπτυξη των γραμμάτων κτλ. γ) Η κάθε ομάδα παρουσιάζει τη δουλειά της στην τάξη με ένα κείμενο ( λέξεις). επιστημονική επανάσταση 2 Ο Καρλ Μάγιερ είναι ένας Γερμανός 24 χρόνων. Το 1769, μόλις τέλειωσε τις σπουδές του στα νομικά, επισκέπτεται το Παρίσι. Εκεί μένει πέντε μήνες, από το Φεβρουάριο μέχρι και τον Ιούνιο, και γνωρίζει την πνευματική κίνηση της εποχής. Στη διάρκεια του ταξιδιού κράτησε ημερολόγιο με τις εντυπώσεις του. Αποσπάσματα από το ημερολόγιο αυτό διαβάζουμε παρακάτω. Μπορείτε να συμπληρώσετε τα κενά που υπάρχουν; 18 Φεβρουαρίου 1769, αργά το βράδι Είναι αργά και κάνει φοβερό κρύο. Σήμερα το απόγευμα επισκέφθηκα τον κ. Ρενέ Μπαλμέν στο σπίτι του. Εκεί ήταν μαζεμένοι πολλοί άνθρωποι των γραμμάτων. Μιλούσαν για το και το βιβλίο του Το των. Δεν το έχω διαβάσει και ρώτησα να μάθω περισσότερα. Σ αυτό μελετάει τα πολιτεύματα από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα και λέει ότι για να αποφύγουμε την η εξουσία πρέπει να είναι. Άλλοι να τους, άλλοι να και οι δικαστές. Έτσι αυτοί που κυβερνούν θα. Πολύ ενδιαφέρον απόγευμα. Αύριο θα πάω να αγοράσω το βιβλίο. Θέλω πολύ να το διαβάσω. 22 Μαρτίου, νωρίς το πρωί Γράφω καθώς παίρνω πρωινό. Η πρώτη ανοιξιάτικη μέρα. Ύστερα από τόσες μέρες βροχή και χιονόνερο, η πρώτη μέρα με ήλιο. Χθες, από τις πέντε μέχρι τις οκτώ το απόγευμα, το πέρασα στο σπίτι της μαντάμ ντ Αλμπέρ, μιας αριστοκράτισσας. Ήταν μαζεμένοι εκεί κρατικοί αξιωματούχοι, δικαστές, στρατιωτικοί, διπλωμάτες, οι πιο εκλεκτοί άνθρωποι των γραμμάτων. Την περισσότερη ώρα συζητούσαμε για το και τις απόψεις του για την. Όλοι συμφωνούσαν ότι για κάθε άνθρωπο η θρησκεία είναι μια υπόθεση. Και η δεν πρέπει να με την. Λίγο πριν φύγουμε ήρθε ο Πιερ. Κρατούσε έναν τόμο από την που βγάζουν ο Ντ Αλαμπέρ και ο. Όλοι μας αρχίσαμε να ξεφυλλίζουμε με μεγάλο ενδιαφέρον αυτό το βιβλίο. Είναι η πιο σημαντική που κάνουν εδώ στη Γαλλία να μαζέψουν σ ένα έργο όλη τη νέα για όλα τα θέματα. Θα ήθελα να είχα λεφτά για να μπορέσω να αγοράσω μερικούς τόμους, να τους πάρω μαζί μου γυρίζοντας πίσω. 30 Μαΐου, πρωί Χθες, μετά το πρωινό πέρασε από το σπίτι ο Μαξιμιλιάν. Τον γνώρισα εδώ και σχεδόν αμέσως γίναμε φίλοι. Ο Μαξιμιλιάν σπουδάζει, όπως κι εγώ, νομικά. Σε ένα χρόνο τελειώνει. Μετά το μεσημεριανό βγήκαμε για ένα μεγάλο περίπατο. Περπατήσαμε για ώρες πολλές στις όχθες του ποταμού. Συνέχεια μου μιλούσε για το του Ζαν-Ζακ. Ο ενθουσιασμός του ήταν πολύ μεγάλος. Συμφωνεί σχεδόν με όλα όσα γράφονται εκεί. Οι άνθρωποι, έλεγε, γεννιούνται ίσοι και έχουν από τη φύση τους κάποια. Τα αποκαλεί. Όλοι πρέπει να τα σέβονται, και κανείς δεν είναι πάνω από αυτά. Αυτοί που πρέπει να ξέρουν ότι η εξουσία τους προέρχεται από το λαό και οι νόμοι που φτιάχνουν πρέπει να βασίζονται στη των πολλών. Έτσι θα υπάρχει. Γύρισα σπίτι μετά το δείπνο κουρασμένος. Ξάπλωσα σχεδόν αμέσως. 15

17 Δραστηριότητες [Κεφάλαιο 1] 3 Διαβάστε τα κείμενα Π 1.4, Π 1.10 και Π 1.11 και λύστε το σταυρόλεξο που ακολουθεί: Οριζόντια 1 Σύμφωνα με κείμενο Π 1.11 οι εξουσίες πρέπει να είναι Έτσι χαρακτηρίζει ο συγγραφέας του κειμένου Π 1.10 τις διώξεις που κάνουν οι άνθρωποι 8 στους συνανθρώπους τους. 3 Το βασικό θέμα στο οποίο αναφέρεται το κείμενο Π Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.11 είναι 9 μία από τις τρεις εξουσίες. 5 Ο συγγραφέας του κειμένου Π Κάθετα 3 1 Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.11 είναι μία από τις τρεις εξουσίες Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.11 από αυτή κινδυνεύουν οι πολίτες 4 όταν στο ίδιο πρόσωπο ενώνονται δύο ή περισσότερες εξουσίες. 3 Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.4 ένα από τα μέσα για την έρευνα. 4 Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.11 όταν στο ίδιο πρόσωπο συγκεντρώνονται δύο 5 ή περισσότερες εξουσίες δεν υπάρχει Ο συγγραφέας του κειμένου Π Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.10 πρέπει να τη δείχνουμε στις διαφορετικές γνώμες και απόψεις. 7 Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.4 ένα από τα μέσα για την έρευνα. 8 Ο συγγραφέας της πηγής Π Σύμφωνα με το κείμενο Π 1.4 ένα από τα μέσα για την έρευνα. 4 Τα παρακάτω αντικείμενα κατασκευάστηκαν στα τέλη του 18ου αιώνα και είναι νεοκλασικού ρυθμού; Γιατί; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. (1786) Μεταξύ των ετών

18 [δεύτερο μισό του 18ου αρχές του 19ου αιώνα ] Δραστηριότητες 5 Ποιοι από τους παρακάτω πίνακες είναι νεοκλασικού ρυθμού; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. 6 α) Χωριστείτε σε ομάδες των 4-5 ατόμων και συγκεντρώστε υλικό για το Βρετανό λόρδο Έλγιν και τα γλυπτά του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο, στο Λονδίνο β) Με βάση τις πληροφορίες που μαζέψατε συμπληρώστε τη λεζάντα στην παρακάτω εικόνα (40 50 λέξεις). «Η προσωρινή αίθουσα Έλγιν στο Βρετανικό Μουσείο», πίνακας του 1819 του Βρετανού ζωγράφου Άρτσιμπαλντ Άρτσερ... (συνεχίστε μόνοι σας). γ) Γράψτε ένα κείμενο ( λέξεις) σχετικά με το πώς βρέθηκαν τα γλυπτά του Παρθενώνα στη Μεγάλη Βρετανία. 17

19 Δραστηριότητες [Κεφάλαιο 1] 7 Τι ήταν αυτός που είπε τις φράσεις που ακολουθούν; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. Το κράτος είμαι εγώ. Αυτοί οι νόμοι αφορούν όλο το κράτος και όχι μόνο κάποιες επαρχίες του. Ως βασιλιάς, είμαι ο πρώτος υπηρέτης του λαού μου. Διαφωνώ με όλα όσα λέτε και δεν ψηφίζω τις προτάσεις σας. Βρετανός βουλευτής Ολλανδός βουλευτής Απόλυτος μονάρχης Βενετός αριστοκράτης Εμείς και 25 άλλες οικογένειες κυβερνάμε αυτό τον τόπο εδώ και αιώνες. Φωτισμένος δεσπότης 8 Με μολύβια διαφορετικών χρωμάτων σκιαγραφήστε στον παρακάτω χάρτη το πολίτευμα που είχαν η Αυστρία, η Γαλλία, η Ισπανία, η Μεγάλη Βρετανία, η Πρωσία, η Ρωσία και η Οθωμανική Αυτοκρατορία το Ο Φαμπρίτσιο Κολόνα είναι ένας αστός έμπορος από το Τορίνο. Το Μάιο του 1789 φτάνει στο Παρίσι για δουλειές, όπου μένει μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου. Σε δύο γράμματα που στέλνει, στα τέλη Ιουλίου και στα τέλη Σεπτεμβρίου, στον ξάδερφό του Πιέτρο Κάβι του μιλάει με μεγάλο ενθουσιασμό για όσα ζει από κοντά στο Παρίσι αυτή την περίοδο. Χωριστείτε σε ομάδες των 2 3 ατόμων. Η κάθε ομάδα, αφού μελετήσει τα κείμενα και τις πηγές , 1.41, 1.42, 1.43, 1.44, 1.45, 1.46, Π 1.28, Π 1.29, Π 1.32 από το βιβλίο και τη Λίγη ακόμη ιστορία, γράφει τα δύο γράμματα που έστειλε ο Φαμπρίτσιο Κολόνα στον ξάδερφό του ( λέξεις το καθένα). Παρουσιάστε τη δουλειά σας στην τάξη!

20 [δεύτερο μισό του 18ου αρχές του 19ου αιώνα ] Δραστηριότητες 10 «Το κράτος των ΗΠΑ είναι ένα δημοκρατικό κράτος». Δικαιολογήστε αυτή την άποψη: επειδή επειδή επειδή επειδή Το κράτος των ΗΠΑ είναι ένα δημοκρατικό κράτος επειδή 11 Διαβάστε το παρακάτω απόσπασμα, που προέρχεται από ένα μυθιστόρημα, και περιγράφει μια φτωχική γειτονιά στο Παρίσι, την εποχή που ξεσπάει η Γαλλική Επανάσταση: Είχε νυχτώσει για τα καλά, όταν οι άντρες και οι γυναίκες επιστρέψανε στα παιδιά τους που έκλαιγαν και ήταν νηστικά. Τότε στους άθλιους φούρνους σχηματίστηκαν μεγάλες ουρές από κατοίκους που περίμεναν υπομονετικά ν αγοράσουν ψωμί κακής ποιότητας κι ενώ περίμεναν με άδεια στομάχια, για να περάσει η ώρα, αγκαλιάζονταν κι έδινε συγχαρητήρια ο ένας στον άλλο για τους θριάμβους της ημέρας, τους οποίους ξαναζούσαν κάνοντας ζωηρά σχόλια. Σιγά σιγά οι ουρές των κουρελήδων μίκρυναν και εξαφανίστηκαν και ύστερα αμυδρά φώτα άρχισαν να φέγγουν σε ψηλά παράθυρα, αδύναμες φωτιές άναψαν στους δρόμους και σ αυτές οι γείτονες μαγείρεψαν όλοι μαζί και μετά ο καθένας κάθισε έξω από την πόρτα του και έφαγε. Το φαγητό ήταν λιγοστό, χωρίς κρέας [...] και με ψωμί της κακιάς ώρας. Παρ όλα αυτά, η ανθρώπινη αλληλεγγύη έδωσε κάποια νοστιμιά σ εκείνη την ελεεινή τροφή και έκανε να φανούν λίγες σπίθες χαράς στα πρόσωπά τους. Οι γονείς που είχαν πάρει μέρος κι αυτοί στα γεγονότα εκείνης της ημέρας έπαιζαν τρυφερά με τα κοκαλιάρικα παιδιά τους, οι εραστές, μ έναν τέτοιο κόσμο να τους περιτριγυρίζει, αγαπιόντουσαν και έλπιζαν. Τσαρλς Ντίκενς, Ιστορία δύο πόλεων, έτος 1859 α) Ποιος έγραψε το κείμενο και πότε; Τι είδους κείμενο είναι; Γράφτηκε την ίδια εποχή για την οποία μιλάει ή αργότερα; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. β) Ποιες πληροφορίες μάς δίνει το κείμενο για τη ζωή των λαϊκών στρωμάτων στο Παρίσι την εποχή που ξεσπάει η Γαλλική Επανάσταση; γ) Ο συγγραφέας λέει πώς αυτοί οι λαϊκοί άνθρωποι ήταν χαρούμενοι και «ελπίζανε». Πώς εξηγεί ο συγγραφέας τη χαρά τους; Απ όσα γνωρίζετε θεωρείτε ότι η χαρά τους είναι δικαιολογημένη; Οι ελπίδες αυτές των ανθρώπων νομίζετε ότι στο τέλος δικαιώθηκαν; Γιατί; Να παρουσιάσετε τις απόψεις σας σ ένα κείμενο ( λέξεις). 12 Το παρακάτω ζωγραφικό έργο δείχνει ένα δικαστήριο στη Γαλλία στην εποχή της επανάστασης: οι δικαστές (δεξιά) δικάζουν έναν εχθρό της επανάστασης (αριστερά). Πώς παρουσιάζει ο ζωγράφος τους δικαστές; Ο ζωγράφος είναι υπέρ ή κατά της επανάστασης; Δικαιολογήστε την απάντησή σας. 19

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟ 17 ο ΚΑΙ 18 ο ΑΙΩΝΑ

Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟ 17 ο ΚΑΙ 18 ο ΑΙΩΝΑ Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟ 17 ο ΚΑΙ 18 ο ΑΙΩΝΑ Α. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ αύξηση πληθυσμού αγροτική επανάσταση (μεγάλα αγροκτήματα νέες μέθοδοι εισαγωγή μηχανημάτων) ανάπτυξη εμπορίου α. Ευρώπη Αφρική Αμερική (τριγωνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία Η Χάρτα ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ Εκείνη την εποχή η περιοχή που καλύπτει τη σημερινή Ελλάδα ήταν τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ο Ρήγας σπούδασε στην Κωνσταντινούπολη, έμαθε γαλλικά, ιταλικά και γερμανικά και

Διαβάστε περισσότερα

Οι 13 βρετανικές αποικίες Η Αγγλία ήταν η θαλασσοκράτειρα δύναμη από τον 17 ο αιώνα ίδρυσε 13 αποικίες στη βόρεια Αμερική. Ήταν ο προορ

Οι 13 βρετανικές αποικίες Η Αγγλία ήταν η θαλασσοκράτειρα δύναμη από τον 17 ο αιώνα ίδρυσε 13 αποικίες στη βόρεια Αμερική. Ήταν ο προορ Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής Γνωρίζετε τι είναι οι Η.Π.Α σήμερα; Θα δούμε πώς δημιουργήθηκαν και ποια είναι τα θεμέλια της ισχύος τους. Οι 13 βρετανικές αποικίες Η Αγγλία ήταν η θαλασσοκράτειρα δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο 4 Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο Σεβάχ. Για να δει τον κόσμο και να ζήσει περιπέτειες.

Διαβάστε περισσότερα

Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική.

Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική. Η Αγγλία και οι αποικίες της στην Αμερική. Κατά το 18 ο αιώνα η Αγγλία κατείχε δεκατρείς αποικίες στην Αμερική. Οι αποικίες αυτές παρουσίαζαν σημαντικές διαφορές που οφείλονταν: - Στη διαφορετική προέλευση

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία Γ Γυμνασίου. Διαγώνισμα στο 1 ο Κεφάλαιο

Ιστορία Γ Γυμνασίου. Διαγώνισμα στο 1 ο Κεφάλαιο Ιστορία Γ Γυμνασίου Διαγώνισμα στο 1 ο Κεφάλαιο Ενότητα 1 1. Να δώσετε σύντομους ορισμούς για τις παρακάτω έννοιες: αγροτική επανάσταση, βιομηχανική επανάσταση, κίνημα του Διαφωτισμού. Αγροτική Επανάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής συμφωνία για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία Κείμενο για όλους

Διεθνής συμφωνία για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία Κείμενο για όλους Διεθνής συμφωνία για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία Κείμενο για όλους Σελίδα 1 από 72 Αυτό το κείμενο είναι όλη η συμφωνία. Η συμφωνία είναι νόμος της Ελλάδας από τις 11 Απριλίου 2012. Μπορείς να

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 25 λεπτά Ερώτημα 1 Θα ακούσετε δύο (2) φορές έναν συγγραφέα να διαβάζει ένα απόσπασμα από το βιβλίο του με θέμα τη ζωή του παππού του. Αυτά που ακούτε σας αρέσουν, γι αυτό κρατάτε

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α.

Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου. Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Ενότητα 20 - Από την έξωση του Όθωνα (1862) έως το κίνημα στο Γουδί (1909) Ιστορία Γ Γυμνασίου Η άφιξη του βασιλιά Γεωργίου του Α. Χρονολόγιο 1844: Συνταγματική μοναρχία (σύνταγμα) 1862: Έξωση του Όθωνα

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η εξουσία πηγάζει από το λαό, ασκείται από τον λαό και υπηρετεί τα συμφέροντά του. Βασικό χαρακτηριστικό της είναι η λήψη αποφάσεων με ψηφοφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

1 E ANA H TIKA EMATA Kεφάλαιο Πρώτο

1 E ANA H TIKA EMATA Kεφάλαιο Πρώτο 1 Kεφάλαιο E ANA H TIKA EMATA Πρώτο 2 IΣTOPIA Γ ΓYMNAΣIOY Επαναληπτικά θέµατα Α. Να χαρακτηρίσετε τις ακόλουθες προτάσεις ως σωστές ή λανθασµένες σηµειώνοντας Χ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι. Ενότητα 1 Σ

Διαβάστε περισσότερα

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε»

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» της Άννας Κουππάνου Στις σελίδες που ακολουθούν υπάρχουν δραστηριότητες σχετικά με το βιβλίο: «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» Οι δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικά όργανα. Κουδουνίστρα. Υλικά κατασκευής: Περιγραφή κατασκευής: Λίγα λόγια γι αυτό:

Μουσικά όργανα. Κουδουνίστρα. Υλικά κατασκευής: Περιγραφή κατασκευής: Λίγα λόγια γι αυτό: Μουσικά όργανα Κουδουνίστρα Υλικά κατασκευής: 5 άδεια κουτιά από φωτογραφικό φιλμ ένα παλιό ξύλινο σκουπόξυλο 5 καρφάκια με κεφάλι σποράκια πετραδάκια, χάντρες σέγα σφυρί Περιγραφή κατασκευής: Με τη σέγα

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 14 η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 1. Λίγα λόγια για το αρχοντικό 2 2. Το παραμύθι της τοιχογραφίας! (Πρόταση) 3 3. Βρες τη λέξη! (Λύση) 9 4. Ζήσε στον 18 ο αιώνα..

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;"

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 <i>το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει:</i> 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 <b>ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;</b> 1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;" 3 00:00:17,967 --> 00:00:20,395 Οι Ζαπατίστας είναι ένα κίνημα.

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus ISSP 1998 Religion II - Questionnaire - Cyprus Για σας. Είμαστε από το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College. Kάνουμε μια διεθνή έρευνα για κοινωνικές και ηθικές αντιλήψεις. Η έρευνα αυτή γίνεται ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν

Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν άνδρα που τον έλεγαν Ιωσήφ. Οι γονείς της, ο Ιωακείμ και

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. Εργασία. των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. Εργασία. των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ Εργασία των μαθητών της Α3 τάξης του 2 ου Γυμνασίου Ελευσίνας ΑΓΓΕΛΟΥ ΠΑΠΠΑ ΜΕΡΑΜΠΙ ΤΣΑΝΑΒΑ Ελευσίνα, Μάιος 2012 ΟΡΙΣΜΟΣ Κοινωνικός ρατσισμός ή κοινωνικός αποκλεισμός είναι ο υποτιμητικός

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2

Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήματα : Α1 Α2 1 Τα Δικαιώματα Των Παιδιών Μαθητές : Νίκος Τσουκανάς Σπύρος Κούφαλης Αναστάσης Παπαχρήστος Σπύρος Φραγκούλης Τάσος Χούσος Εκπαιδευτικοί Δρεπανόπουλος Νίκος, Γυμναστής

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη Συγγραφέας Ραφαέλα Ρουσσάκη Εικονογράφηση Αμαλία Βεργετάκη Γεωργία Καμπιτάκη Γωγώ Μουλιανάκη Ζαίρα Γαραζανάκη Κατερίνα Τσατσαράκη Μαρία Κυρικλάκη Μαριτίνα Σταματάκη Φιλία Πανδερμαράκη Χριστίνα Κλωνάρη

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

Μέλισσες και Κηφήνες

Μέλισσες και Κηφήνες Μέλισσες και Κηφήνες 21.01.2016 Σήμερα είχα μια πολύ ενδιαφέρουσα μέρα στο γραφείο. Ανοίγοντας την αλληλογραφία, ανάμεσα στις επιστολές από δικαστήρια και δημόσιες υπηρεσίες, ήταν και το ετήσιο φιρμάνι.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Κεντρικό Γραφείο Εδονόπουλων

Εισαγωγή. Κεντρικό Γραφείο Εδονόπουλων 1 Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝοπούλων ξεκινά για ακόμα μια χρονιά τις εβδομαδιαίες συναντήσεις στα Τοπικά μας Κινήματα σε όλη την Κύπρο. Στα κινήματα ΕΔΟΝοπούλων συμμετέχουν παιδιά, αγόρια και κορίτσια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Η χαρά της αγάπης Καρδιά που εργάζεται για όλους Ο Απόστολος Παύλος, ο διδάσκαλος Ο Σαούλ ήταν ένας πολύ μορφωμένος Ιουδαίος, που ζούσε στην Παλαιστίνη, μια χώρα πολύ κοντά στο νησί μας.

Διαβάστε περισσότερα

Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής ΜΑΡΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΡΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ ΣΤ 2

Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής ΜΑΡΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΡΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ ΣΤ 2 Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής ΜΑΡΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΡΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ ΣΤ 2 ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ Οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής (αγγλικά: United States of America) αποκαλούμενες επίσης Ηνωμένες Πολιτείες, ΗΠΑ ή Αμερική,

Διαβάστε περισσότερα

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου Δύο Σε μια σπουδαία αρχαία πόλη που την έλεγαν Ουρούκ, ζούσε ένας νεαρός βασιλιάς, ο Γκιλγκαμές. Πατέρας του Γκιλγκαμές ήταν ο βασιλιάς Λουγκαλμπάντα και μητέρα του η

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Διάστημα. Βάλε στη σωστή απάντηση (μία κάθε φορά). Για να κάνει η Γη μια πλήρη περιστροφή γύρω από τον Ήλιο, χρειάζεται:

Διάστημα. Βάλε στη σωστή απάντηση (μία κάθε φορά). Για να κάνει η Γη μια πλήρη περιστροφή γύρω από τον Ήλιο, χρειάζεται: 3ST TET ASKISEON_XPress_Hamster_temp.qxp 27/04/2011 7:45 μ.μ. Page 1 Διάστημα Βάλε στη σωστή απάντηση (μία κάθε φορά). Για να κάνει η Γη μια πλήρη περιστροφή γύρω από τον εαυτό της, χρειάζεται: μια μέρα

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups INTERVIEWS REPORT February / March 2012 - Partner: Vardakeios School of Hermoupolis - Target group: Immigrants, women 1 η συνέντευξη Από την Αλβανία Το 2005 Η γλώσσα. Ήταν δύσκολο να επικοινωνήσω με τους

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 19 - Από την 3η Σεπτεμβρίου 1843 έως την έξωση του Όθωνα (1862) Ιστορία Γ Γυμνασίου

Ενότητα 19 - Από την 3η Σεπτεμβρίου 1843 έως την έξωση του Όθωνα (1862) Ιστορία Γ Γυμνασίου Ενότητα 19 - Από την 3η Σεπτεμβρίου 1843 έως την έξωση του Όθωνα (1862) Ιστορία Γ Γυμνασίου Ο Όθων συνδιαλέγεται με τον έφιππο συνταγματάρχη Δημήτριο Καλλέργη που του ζητά την παραχώρηση συντάγματος Καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Διάρκεια: 30 λεπτά Επίπεδο Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Η Χαρά γράφει ένα γράμμα στη Νικολέτα. Θέλεις να δεις αν καταλαβαίνεις αυτά που διαβάζεις, γι αυτό σημειώνεις

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί;

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Παιδιά θεωρούνται όλα τα αγόρια και τα κορίτσια από 0 έως 18 ετών. Ποια είναι τα δικαιώματα του παιδιού; Σύμφωνα με την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των παιδιών Απαγόρευση διακρίσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους.

Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Η Μόνα, η μικρή χελώνα, μετακόμισε σε ένα καινούριο σπίτι κοντά στη λίμνη του μεγάλου δάσους. Κάθεται στο παράθυρο του δωματίου της και σκέφτεται, στεναχωρημένη τους παλιούς της φίλους και συμμαθητές.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Συμπληρωματικό ερωτηματολόγιο Β Πράσινο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ F-2-F Β (4 ος Γύρος 2008) Οδηγ. Προς ΣΥΝΕΝΤΕΥΚΤΗ: AN ΤO ΕΡΩΤΩΜΕΝΟ ΑΤΟΜΟ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΡΑΣ, ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΗΝ GF1. ΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Bίντεο 1: Η Αµµόχωστος του σήµερα (2 λεπτά) ήχος θάλασσας

Bίντεο 1: Η Αµµόχωστος του σήµερα (2 λεπτά) ήχος θάλασσας ΘΥΜΑΜΑΙ; Πρόσωπα Ήρωας: Λούκας Αφηγητής 1: Φράνσις Παιδί 1: Ματθαίος Παιδί 2: Αιµίλιος Βασίλης (αγόρι):δηµήτρης Ελένη (κορίτσι): Αιµιλία Ήλιος: Περικλής Θάλασσα: Θεοδώρα 2 ΘΥΜΑΜΑΙ; CD 1 Ήχος Θάλασσας Bίντεο

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Ημερομηνία 10/10/2016 Μέσο Συντάκτης Link www.ethnos.gr Γκίκα Ελένη http://www.ethnos.gr/biblio/arthro/megalosa_me_eikones_tis_elladas- 64562445/- ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Eρχεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8 - ΕΤΩΝ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ Ν Α Δ Ε Σ Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΛΠΙΔΑ. Είμαι 8 χρονών κα μένω στον καταυλισμό μαζί με άλλες 30 οικογένειες.

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΛΠΙΔΑ. Είμαι 8 χρονών κα μένω στον καταυλισμό μαζί με άλλες 30 οικογένειες. ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΛΠΙΔΑ Είμαι 8 χρονών κα μένω στον καταυλισμό μαζί με άλλες 30 οικογένειες. Μέχρι πριν λίγες μέρες βρισκόμουν στο χωριό μου το Ριζοκάρπασο, αλλά μετά την εισβολή ήρθαμε με την μητέρα μου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΣ ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ

ΕΝΑΣ ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ ΕΝΑΣ ΓΕΡΜΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΡΑΤΟΣ -Πώς έγινε βασιλιάς του ελληνικού κράτους ο Όθωνας; Αφού δεν ήταν Έλληνας! -Για να δούμε τι θα βρούμε γι αυτό το θέμα στο διαδίκτυο. -Κοιτάξτε τι βρήκα, παιδιά.

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη

Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη Επανάληψη Κωνσταντίνος: από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη Ο Κωνσταντίνος Βυζάντιο 1. Αποφασίζει τη μεταφορά της πρωτεύουσας στην Ανατολή κοντά στο αρχαίο Βυζάντιο: νέο διοικητικό κέντρο η Κωνσταντινούπολη 2. 313

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την:

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: Μάθε για τη σύμβαση. Γνώρισε τα δικαιώματά σου. Το βιβλιαράκι που κρατάς στα χέρια σου περιέχει 54 άρθρα

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί;

Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Ποιο άτομο θεωρείται παιδί; Παιδιά θεωρούνται όλα τα αγόρια και τα κορίτσια από 0 έως 18 ετών. Ποια είναι τα δικαιώματα του παιδιού; Σύμφωνα με την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των παιδιών Απαγόρευση διακρίσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 12 - Η ωρίμανση της βιομηχανικής επανάστασης

Ενότητα 12 - Η ωρίμανση της βιομηχανικής επανάστασης Ενότητα 12 - Η ωρίμανση της βιομηχανικής επανάστασης Ιστορία Γ Γυμνασίου Αίθουσα με μηχανές στο εργοστάσιο Chemnitz του Richard Hartmann (1868) Η ωρίμανση της βιομηχανικής επανάστασης Εκβιομηχάνιση οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 Μάθημα: ΕΛΛΗΝΙΚΑ Επίπεδο: 1 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Σήμερα: Η Λένα Μαντά παρουσιάζει το νέο της βιβλίο στη Λαμία

Σήμερα: Η Λένα Μαντά παρουσιάζει το νέο της βιβλίο στη Λαμία Σήμερα: Η Λένα Μαντά παρουσιάζει το νέο της βιβλίο στη Λαμία Δημοσιεύτηκε: Δευτέρα, 13 Ιουνίου 2016 08:00 Το βιβλιοπωλείο "Μπέτσης" και οι εκδόσεις "Ψυχογιός" σας προσκαλούν στην παρουσίαση του νέου βιβλίου

Διαβάστε περισσότερα

Α, ι* 019os ΑΙ9ΝΑΣ: ΕΠΑΝΑ ΣΤΑ ΣΕΙΣ. 019os ΑΙ9ΝΑΣ: ΕΠΑΝΑ ΣΤΑΣΕΙΣ. Η δημιουργία των εθνικών κρατών 3"\ \ \! -.Χ. Διασυνδέσεις.

Α, ι* 019os ΑΙ9ΝΑΣ: ΕΠΑΝΑ ΣΤΑ ΣΕΙΣ. 019os ΑΙ9ΝΑΣ: ΕΠΑΝΑ ΣΤΑΣΕΙΣ. Η δημιουργία των εθνικών κρατών 3\ \ \! -.Χ. Διασυνδέσεις. 019os ΑΙ9ΝΑΣ: ΕΠΑΝΑ ΣΤΑΣΕΙΣ Η δημιουργία των εθνικών κρατών Να ένας χάρτης της Ευρώπης στις αρχές του 19ου αιώνα Όπως διαπιστώνεις, τα σύνορα των χωρών ήταν πολύ διαφορετικά από τα σημερινά Οι περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές Ενότητα 1 Σελίδα 1 Διάλογος 1: Αρχική επικοινωνία με την οικογένεια για πρόσληψη Διάλογος 2: Προετοιμασία υποδοχής ασθενούς Διάλογος 3: Η επικοινωνία με τον ασθενή Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διαβάστε περισσότερα

Από νωρίς συναντηθήκαμε όλοι μαζί στο αεροδρόμιο. Πετάξαμε με το αεροπλάνο από Λάρνακα προς Αθήνα και από Αθήνα προς Φραγκφούρτη. Για όλους μας, ήταν

Από νωρίς συναντηθήκαμε όλοι μαζί στο αεροδρόμιο. Πετάξαμε με το αεροπλάνο από Λάρνακα προς Αθήνα και από Αθήνα προς Φραγκφούρτη. Για όλους μας, ήταν Από νωρίς συναντηθήκαμε όλοι μαζί στο αεροδρόμιο. Πετάξαμε με το αεροπλάνο από Λάρνακα προς Αθήνα και από Αθήνα προς Φραγκφούρτη. Για όλους μας, ήταν η πρώτη φορά στη Γερμάνια και νιώσαμε ενθουσιασμένοι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Οι βυζαντινοί ήταν καλά πληροφορημένοι για τις γειτονικές χώρες από δικούς τους ανθρώπους. Όταν έφταναν επισκέπτες, έμποροι, μισθοφόροι ή στρατιωτικοί φυγάδες, ή ακόμα κρατικές

Διαβάστε περισσότερα

ια φορά κι έναν καιρό, σε μια πολύ μακρινή χώρα, τόσο μακρινή

ια φορά κι έναν καιρό, σε μια πολύ μακρινή χώρα, τόσο μακρινή ια φορά κι έναν καιρό, σε μια πολύ μακρινή χώρα, τόσο μακρινή που αν δεν την είχα ονειρευτεί δεν θα είχα καταφέρει ποτέ να φτάσω εκεί, ζούσε ένας βασιλιάς πολύ-πολύ κακός! Μοναδικός του σκοπός ήταν να

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή;

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Γιατί μελετούμε την Αγία Γραφή; Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Είναι ένα σπουδαίο βιβλίο Το πιο πολυδιαβασμένο στον κόσμο. Το πρώτο που τυπώθηκε από τον Γουτεμβέργιο

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES.

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα. Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά

Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα. Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά Τίτλος Η αγάπη άργησε μια μέρα Εργασία της μαθήτριας Ισμήνης-Σωτηρίας Βαλμά Χώρος: Νεοχώρι Κρήτης Χρόνος: 1925-1930 (περίοδος Β Παγκοσμίου πολέμου) Πρόσωπα Οικογένεια Φτενούδου Πατέρας: Μιχαήλος Μητέρα:

Διαβάστε περισσότερα

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..»

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..» Ημερομηνία 11/8/2016 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασόλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%cf%84%ce%af%cf%84%cf%83%ce%b1- %CF%80%CE%B9%CF%80%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85-%CE%BF%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ

ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Ο κεντρικός λόγος της παιδείας σε μια δημοκρατική κοινωνία είναι αναμφισβήτητος. Και δεν μιλώ για την παιδεία που παρέχει το «υπουργείο Παιδείας». Η παιδεία

Διαβάστε περισσότερα

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι;

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; Κανένα από αυτά τα ζώα. Στο απόλυτο σκοτάδι είναι αδύνατο να δει κανείς ο,τιδήποτε. Ποια δουλειά

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία του Θοδωρή Μάρκου Α 3 Γυμνασίου. στο λογοτεχνικό ανάγνωσμα. «ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ ΜΕ ΦΤΕΡΑ» της Μαρίας Παπαγιάννη

Εργασία του Θοδωρή Μάρκου Α 3 Γυμνασίου. στο λογοτεχνικό ανάγνωσμα. «ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ ΜΕ ΦΤΕΡΑ» της Μαρίας Παπαγιάννη Εργασία του Θοδωρή Μάρκου Α 3 Γυμνασίου στο λογοτεχνικό ανάγνωσμα «ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ ΜΕ ΦΤΕΡΑ» της Μαρίας Παπαγιάννη Α ομάδα 1. Στο βιβλίο παρουσιάζονται δύο διαφορετικοί κόσμοι. Ο πραγματικός κόσμος της Ρόζας,

Διαβάστε περισσότερα

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 1 ο Νηπιαγωγείο Κυπαρισσίας Διαβάσαμε το παραμύθι: «ΧΑΡΟΥΜΕΝΟ ΛΙΒΑΔΙ» Ερώτηση: ΠΟΙΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΔΕΧΟΝΤΑΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ; - Αυτοί

Διαβάστε περισσότερα

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12)

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΤΑΞΗ: Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΟΜΑΔΑ: 1 1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16),0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12),0 3. Ποιοι είναι οι μαθητές του

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5 Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας....5 Page 1Τ Το κυνήγι της φώκιας Λεξιλόγιο Καταλαβαίνεις τις λέξεις; 1. Ολοκληρώνομαι

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία 3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία Εισαγωγή Και οι τρεις γεννήθηκαν τον 4ο αιώνα μ.χ., στα Βυζαντινά Χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας.

Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας. ΜΕΓΑΛΗ ΝΙΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΓΙΩΡΓΟΥ Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΓΙΑ ΤΗ ΝΙΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΟΚ ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΕΚΛΟΓΕΣ Σήμερα, ακούστηκε η φωνή του Έλληνα, η φωνή της Ελληνίδας. Φωνή δυνατή. Φωνή

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ

ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ Σε όλο τον κόσμο υπάρχουν διάφορα και σημαντικά προβλήματα. Ένα από αυτά είναι ο πόλεμος που έχει ως αποτέλεσμα την έλλειψη νερού, φαγητού και ιατρικής περίθαλψης και το χειρότερο

Διαβάστε περισσότερα

1 / 13 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 5 ης ηµοτικού. Μάρτιος 2007

1 / 13 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 5 ης ηµοτικού. Μάρτιος 2007 1 / 13 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Χρησιμοποιήθηκε ο πίνακας, ό- που σημείωνα τις απαντήσεις τους.

Χρησιμοποιήθηκε ο πίνακας, ό- που σημείωνα τις απαντήσεις τους. Αποτίμηση της διδασκαλίας της Κοινωνικής & Πολιτικής Αγωγής ΣΤ Τάξη Δημοτικού Ονοματεπώνυμο:. Ομάδα:Α Γενική εκτίμηση της διδασκαλίας: Πιστεύω ότι η διδασκαλία μου ήταν αποτελεσματική και πολύ ευχάριστη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (σελ.84-97) Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί

ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ (σελ.84-97) Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί 1. Να αντιστοιχήσετε τις λέξεις της στήλης Α με αυτές της στήλης Β. Α Β Α. Βασιλεία α. Δικαίωμα να ψηφίζουν για ζητήματα της πόλης είχαν όλοι οι πολίτες, ακόμα και οι πιο φτωχοί Β. Αριστοκρατία β. Κριτήριο

Διαβάστε περισσότερα

Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας"

Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της  Μη βίας Συμμετοχή στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας" Στις 25-2-2013 οι ομάδα των Έμπιστων Διαμεσολαβητών του σχολείου μας πραγματοποίησε επίσκεψη στην έκθεση για τις προσωπικότητες της " Μη βίας"

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ «Δεν γράφω για να είμαι αγαπητή» Βικτόρια Χίσλοπ: «Τον Ερντογάν τον φοβάμαι. Είναι δικτάτορας!» H Βικτόρια Χίσλοπ Η συγγραφέας Βικτόρια Χίσλοπ, γνωστή για «Το Νησί» που μεταφέρθηκε με μεγάλη επιτυχία στην

Διαβάστε περισσότερα

Μανίκας Γιώργος. Μανιάτη Ευαγγελία

Μανίκας Γιώργος. Μανιάτη Ευαγγελία Γ3 «Ειδικότερα εμείς ως μαθητές, οι οποίοι δεν έχουμε ακόμα τη δυνατότητα να ελέγχουμε άμεσα με το δικαίωμα της ψήφου μας τη δημοκρατία της χώρας μας, μπορούμε να συμβάλλουμε στο να υπάρχει δημοκρατικός

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια: 2 ώρες Υπογραφή

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα;

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; του Χρήστου 'ChIossif' Ιωσηφίδη Ο Θανάσης και ο Χρήστος πίνουν χαλαρά τον απογευματινό τους καφέ και κουβεντιάζουν για άλλο ένα πολιτικό κόμμα που μπήκε πρόσφατα στην ζωή

Διαβάστε περισσότερα