ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ"

Transcript

1 1 ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ Διετές πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑΣ Σχολικά έτη: και

2 Το εξώφυλλο φιλοτέχνησαν οι μαθήτριες: Κατερίνα Αλατζίδου, Σοφία Παπακαρμέζη, Πέτρα Πέτσου, Σταυρούλα Σμίλκου και Μαρία Σουλούντση 2

3 «στη σκιά ενός δένδρου ένα βιβλίο με στίχους, μια κανάτα με κρασί, μια φρατζόλα ψωμί και εσύ στο πλάι μου να τραγουδάς στη ερημιά. Η ερημιά έγινε παράδεισος» Ομάρ Καγιάμ 3

4 4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος Ευχαριστίες σ.2-3 Τα μέλη της περιβαλλοντικής ομάδας σ.4 Οι φάσεις της παραγωγής του κρασιού σ.5-6 Η αμπελουργική ζώνη της Γουμένισσας σ.7-8 Το ημερολόγιο του κρασιού: δραστηριότητες κι επισκέψεις της ομάδας κατά τα έτη 2007, 2008 και 2009 σ.9-34 Το πρόγραμμα «Οι δρόμοι του κρασιού της Βορείου Ελλάδος»: α) Η παρουσίαση του προγράμματος β) Συνέντευξη με τον κ. Τζάνα και την κ. Μουζούρη, επιχειρηματίες που συνεργάζονται με το πρόγραμμα σ Τα πέντε μεγάλα οινοποιεία στη Γουμένισσα: α) Οινοποιείο Αϊδαρίνη β) Οινοποιείο Μπουτάρη γ) Κτήμα Τίτου Ευτυχίδη δ) Κτήμα Τάτση ε) Οινοποιείο Χατζηβαρύτη σ Επίλυση αποριών σ Φύλλο εργασίας σ Εκπαιδευτικό τραπεζομάντηλο σ Μικρό Λεξιλόγιο του κρασιού σ Βιβλιογραφία σ.55

5 5 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ «Το κρασί στη Γουμένισσα» ήταν ένα πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης που διήρκεσε δύο χρόνια. Με αυτό ολοκληρώθηκε ένας κύκλος, αφού η ομάδα με την οποία συνεργαστήκαμε, φέτος αποφοιτά από το Γυμνάσιο. Κατά τη διάρκεια αυτού του προγράμματος προσπαθήσαμε να μάθουμε κατ αρχάς τον τρόπο με τον οποίο το σταφύλι γίνεται κρασί και στη συνέχεια επεκταθήκαμε και στις διάφορες φάσεις της αμπελοκαλλιέργειας, αντλώντας κυρίως υλικό από τις επισκέψεις στα τοπικά οινοποιεία και τις συζητήσεις μας με τους ειδικούς. Στα δύο αυτά χρόνια η ομάδα επισκέφθηκε τρία Κ.Π.Ε (Ανατολικού Ολύμπου, Αρναίας και Νάουσας), όπου παρακολούθησε τέσσερα προγράμματα και συμμετείχε στο πρόγραμμα «Καλλιστώ» που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση σε κάθε όμως περίπτωση προσπαθήσαμε να επισκεφθούμε τα κατά τόπους οινοποιεία όποτε αυτό ήταν εφικτό, ώστε να είναι σε θέση η ομάδα να κάνει τις συγκρίσεις και στη συνέχεια τις προτάσεις της για την ανάδειξη και την προβολή των οινοποιείων και εν γένει του κρασιού στην περιοχή της Γουμένισσας. Η εργασία που ακολουθεί είναι στην ουσία ένα ημερολόγιο των φάσεων της αμπελουργίας και της οινοποίησης στην περιοχή της Γουμένισσας, που διανθίζεται από τις εντυπώσεις που αποκόμισε η ομάδα από τις επισκέψεις της. Γι αυτό το λόγο, παρουσιάζει και την ακόλουθη ιδιοτυπία: αρχίζει με τον μήνα Φεβρουάριο, τον μήνα έναρξης του κλαδέματος, και συγκεκριμένα με τη εορτή του Αγίου Τρύφωνα, του προστάτη των αμπελουργών. Σε αυτό το σημείο ως υπεύθυνη της περιβαλλοντικής ομάδας του Γυμνασίου θα ήθελα να ευχαριστήσω όσους συνέβαλαν στην ολοκλήρωση του προγράμματος: τον κ. Ε.Ζιέλκα, διευθυντή του Γυμνασίου, για την επιμονή και τις οργανωτικές του ικανότητες, τον κ. Α.Τσιακιρόπουλο, θεολόγο του Γυμνασίου Γουμένισσας και πάντα πρόθυμο σύμβουλό μας, τους υπευθύνους των Κ.Π.Ε που δέχτηκαν την ομάδα, όλους όσους μας ξενάγησαν στα οινοποιεία της Κλαούντιας Παπαγιάννη στην Αρναία Χαλκιδικής, στο Ε.Α.Σ Αμυνταίου, στο Κτήμα Άλφα στην περιοχή Αγ. Παντελεήμονα του νομού Φλώρινας, στο Κτήμα Κώστα Λαζαρίδη στη Δράμα και στο οινοποιείο των αδερφών Καρανάτσιου στη Νάουσα, τους κυρίους Χ.Αϊδαρίνη και Π.Τάτση, ιδιοκτήτες των ομώνυμων οινοποιείων στη Γουμένισσα, καθώς και τους κυρίους Κριβένη και Τάσκο εργαζόμενους στο οινοποιείο Μπουτάρη, τον κ. Τίτο Ευτυχίδη για την υπομονή του και το ζεστό του καλωσόρισμα κάθε φορά που η ομάδα επισκεπτόταν το κτήμα του (και ήταν πολλές οι φορές) και ιδιαιτέρως τους κυρίους Ν. Βαλκάνη, Δ. Γόλη και Α. Θεοδωρίδη, τους αγαπητούς συναδέλφους και φίλους που υπήρξαν οι

6 6 ακαταπόνητοι τρεις σωματοφύλακες της ομάδας. Άφησα για το τέλος τα ίδια τα παιδιά με τα οποία συνεργαστήκαμε άψογα για τρία συναπτά έτη. Ευχαριστώ όλους από καρδιάς

7 7 Παιδαγωγική ομάδα Βαλκάνης Νέστορας (ΠΕ 11) Γόλης Δημήτριος (ΠΕ 02) Μπάρτζου Ευαγγελία (ΠΕ 02) Μέλη της περιβαλλοντικής ομάδας Αλεξανδρή Μαρία Γευγελή Ειρήνη Δούμτσης Θωμάς Ζέγλης Χρήστος Ζιέλκας Μάριος Ιρούκη Ιωάννα Ιρουκή Κατερίνα Καθαροπούλου Βασιλιάνα Καλαντίδου Κατερίνα Κουσιδώνη Ευθυμία Λέτσιου Αντωνία Μητρατώδη Γαρυφαλλιά Νουλίκα Στέλλα Παπακαρμέζη Σοφία Πένκη Δόμνα Πεόγλου Ανέστης Σουλούντση Μαρία Τάτσης Πολυχρόνης Τραχανίδου Κατερίνα Τσιώρα Ζωή Φενδάκη Πασχαλίνα Χρησταντωνίου Ανδρονίκη Χρησταντωνίου Μαρία

8 8 ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗ ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ Οι φάσεις της παραγωγής του κρασιού. Γράφουν οι μαθήτριες Παπακαρμέζη Σοφία και Σουλούντση Μαρία Η καλλιέργεια του αμπελιού θέλει πολύ μεράκι. Ξεκινά τον Φεβρουάριο μετά την γιορτή του Αγίου Τρύφωνα που θεωρείται ο προστάτης του αμπελιού. Πρώτο στάδιο είναι το κλάδεμα για να δώσει καινούργιους βλαστούς για να παραχθεί καλύτερης ποιότητας σταφύλι. Στη συνέχεια έχουμε το σκάψιμο που σήμερα γίνεται μηχανικά. Όταν βλαστήσει το κλήμα, γίνεται το καθάρισμα (ξεμασχάλισμα και κορφολόγημα) και αργότερα τα ανάλογα ραντίσματα με θεϊκό χαλκό (γαλαζόπετρα) και θειάφι για την καταπολέμηση των ασθενειών. Όταν φτάσει η ευλογημένη εποχή του τρύγου και τα σταφύλια έχουν ωριμάσει ξεκινά η διαδικασία της οινοποίησης. Τα σταφύλια μεταφέρονται στα οινοποιεία όπου μετρούν την περιεκτικότητά τους σε σάκχαρα με ένα ειδικό όργανο που λέγεται μπομόμετρο. Μετά πηγαίνουν στο εκκραγιστήριο που ξεχωρίζουν οι ρώγες από τα κοτσάνια. Οι ρώγες πιέζονται και δίνουν τον σταφυλοπολτό, από τον οποίο όταν απομακρυνθούν τα κουκούτσια και οι φλούδες (απολάσπωση), απομένει ο χυμός του σταφυλιού που μπαίνει σε μεγάλες δεξαμενές, όπου εκεί γίνεται η αλκοολική ζύμωση. Δηλαδή τα σάκχαρα με τη βοήθεια των ζυμομυκήτων μετατρέπονται σε αλκοόλη (οινόπνευμα) και έτσι ο μούστος γίνεται κρασί. Αφού το κρασί φιλτραριστεί, ώστε να καθαρίσει, μεταφέρεται σε σκοτεινά και δροσερά υπόγεια (κελάρια) σε δρύινα βαρέλια για να ωριμάσει. Η ωρίμανση κρατάει τουλάχιστον ένα χρόνο για την ποικιλία του ξινόμαυρου. Προτιμούνται τα δρύινα βαρέλια, γιατί το ξύλο αυτό περιέχει τη βανιλίνη, η οποία δίνει γεύση στο κρασί. Το ξύλο των βαρελιών απορροφά μια ποσότητα κρασιού γι αυτό κάθε δέκα δεκαπέντε ημέρες προστίθεται κρασί, ώστε το βαρέλι να είναι πάντοτε γεμάτο. Αφού γίνει η ωρίμανση, το κρασί εμφιαλώνεται σε σκούρα μπουκάλια, γιατί το φως δεν είναι καθόλου καλός φίλος του κρασιού. Το κρασί ( και ιδιαιτέρως το κρασί Ονομασίας

9 Προέλευσης Γουμένισσα ) περνάει από πολύ αυστηρούς ποιοτικούς ελέγχους, ώστε όταν φτάσει στον καταναλωτή να έχει την καλύτερη ποιότητα. Τα υπολείμματα δεν πετιούνται αλλά μπαίνουν σε μια άλλη διαδικασία για την παραγωγή τσίπουρου. 9

10 10 Η αμπελουργική ζώνη της Γουμένισσας. Γράφουν οι μαθήτριες Παπακαρμέζη Σοφία και Σουλούντση Μαρία. Από τα αρχαία χρόνια η παραγωγή της αμπέλου ήταν γνώστη στην Ελλάδα. Σ αυτό βοήθησε το ιδανικό κλίμα της περιοχής. Οι αρχαίοι Έλληνες θεοποίησαν το κρασί και προστάτης θεός ήταν ο Διόνυσος. Άλλωστε η τροφή των θεών ήταν η αμβροσία και το νέκταρ ( δηλ. το πολύ καλό κρασί). Ο τόπος μας είναι από τους πιο ευλογημένους για την καλλιέργεια της αμπέλου και την παραγωγή του οίνου. Είναι φημισμένος για τα κρασιά του εδώ και πολλά χρόνια. Ένας περιηγητής του 19 ου αι έγραφε χαρακτηριστικά για την περιοχή: «Γκομέντζα, κώμη της Μακεδονίας [ ] παράγει άριστον οίνον, τον της Γκομέντζας λεγόμενον οίτινος γίνεται μεγάλη εξαγωγή». Τα δε ξηρά ερυθρά κρασιά της ήταν ξακουστά και εκτός των συνόρων της χώρας, ήδη από τον 19 αιώνα. Οι Γάλλοι στρατιώτες, μάλιστα, που είχαν εδώ το στρατηγείο τους το 1918, τα εκτίμησαν ιδιαίτερα, ενώ αναφέρεται δράση Εβραίων μεγαλοεμπορών ως το Σήμερα, η αμπελουργική ζώνη της Γουμένισσας είναι ένας από τους ομορφότερους αμπελότοπους στην Ελλάδα. Όμως, δεν ήταν πάντα έτσι. Μέσα στο δεύτερο τέταρτο του 20 ου αι. η φυλλοξήρα χτύπησε και κατέστρεψε την αμπελουργική ζώνη της Γουμένισσας, που τότε είχε έκταση στρέμματα. Μετά από προσπάθειες πολλών ετών, έχουμε φθάσει στο σημείο ο σημερινός αμπελώνας να εκτείνεται σε μια περιοχή στρεμμάτων, η οποία απλώνεται στις ανατολικές πλαγιές του όρους Πάικου και σε λόφους με απαλές κλίσεις στα νότια της κωμόπολης,και κυρίως στον Πεντάλοφο, στην Γερακώνα και στην Φιλυριά που φτάνουν σε υψόμετρο τα μέτρα. Το κλίμα είναι ηπειρωτικό με ψυχρούς χειμώνες και ξηρά καλοκαίρια, με τον βαρδάρη να φυσά όλο τον χρόνο ξορκίζοντας τις ασθένειες και με την υγρασία από την γειτονική κοιλάδα του Αξιού να μετριάζει τους θερινούς καύσωνες. Σ αυτό το άριστο, για την παραγωγή εκλεκτών κρασιών, οικοσύστημα καλλιεργείται το Ξινόμαυρο, η πιο διάσημη και ποιοτική ερυθρή ποικιλία του βορειοελλαδικού χώρου, μαζί με τη Νεγκόσκα, ένα γηγενές ερυθρό σταφύλι. Από την συνοινοποίησή τους παράγεται το ερυθρό ξηρό κρασί Ονομασίας Προέλευσης Ανωτέρας Ποιότητας (ΟΠΑΠ) «Γουμένισσα».

11 11 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ Το κουρμπάνι ανήμερα του Αγίου Τρύφωνα. Παρουσίαση των τοπικών εκδηλώσεων από την Τραχανίδου Κατερίνα. Ο επιμορφωτικός σύλλογος Γουμένισσας «Άγιος Τρύφων» διοργανώνει κάθε χρόνο την ιερά πανήγυρη προς τιμήν του άγιου Τρύφωνα προστάτη των αμπελουργών, την 1 η Φεβρουάριου στο εκκλησάκι του. Το κουρμπάνι, δηλαδή η προσφορά αιματηρής θυσίας στο θείο με στόχο την προστασία των αμπελιών και την καλή σοδειά, ξεκινά ουσιαστικά από τις 31 του προηγούμενου μήνα με τον εσπερινό, στο εκκλησάκι του στις 16.30μ.μ. Η μέρα αυτή είναι η παραμονή της επίσημης γιορτής. Την 1 η Φεβρουάριου ξεκινά η ιερά πανήγυρη από νωρίς το πρωί στις 6.30π.μ με τη μεταφορά του αρσενικού μόσχου με συνοδεία παραδοσιακής μουσικής στο παρεκκλήσι του Αγίου Τρύφωνα. Εκεί, στον περίβολο του ναού, το ζώο σφάζεται, γδέρνεται, και, αφού το κρέας ευλογηθεί από τον παπά, τεμαχίζεται και βράζει σε μεγάλα καζάνια.

12 12 Στις 7.30π.μ αρχίζει η Θεία Λειτουργία, στην οποία παρευρίσκονται άνθρωποι της περιοχής αλλά και των γύρω χωριών. Καθώς γίνεται η λειτουργία, πιστοί φέρνουν τσαμπιά σταφύλι προσεκτικά διατηρημένα από τον τρύγο, τα οποία κρεμούν μπρος στην εικόνα του αγίου και έξω από την εκκλησία. Μετά τη λειτουργία, παίρνουν όλοι μερικές ρώγες από το διαβασμένο σταφύλι στο σπίτι και τις κρατούν όλη τη χρονιά «για το καλό». Μερικοί παίρνουν και αγιασμό, με τον οποίο την επομένη θα ραντίσουν το αμπέλι τους. Παράλληλα, ετοιμάζεται και ο χώρος όπου θα εκτελεστούν οι παραδοσιακοί χοροί της Ανατολικής Ρωμυλίας από τον ίδιο το σύλλογο του Άγιου Τρύφωνα και της Κάρπης, αλλά και από χορευτικές ομάδες που έχουν δεχτεί την πρόσκληση από αλλά χωριά ή κωμοπόλεις του νόμου μας ή εκτός αυτού. Στις μ.μ. γίνεται ο αγιασμός του μόσχου από εκπροσώπους της εκκλησίας μας, ενώ στις μ.μ. ξεκινούν τα χορευτικά και ο μοιρασμός του μόσχου και του κρασιού προσελκύοντας πλήθος κόσμου, ντόπιων και ξένων, που σπεύδει να πάρει το βραστό με κουπάκια, κατσαρόλες ή ακόμα και με αυτοσχέδιες γαβάθες. Σε λίγη ώρα όμως όλοι έχουν πάρει τη μερίδα ή τις μερίδες τους και απολαμβάνουν τα χορευτικά με τη συνοδεία μουσικής από τα χάλκινα της Γουμένισσας.

13 13 Συνέντευξη με τον πρόεδρο του πολιτιστικού συλλόγου «Άγιος Τρύφωνας», κ. Αστέριο Τάτση από τους μαθητές Γευγελή Ειρήνη και Τάτση Πολυχρόνη. 1. Γιατί γιορτάζουμε το Κουρμπάνι; «Το Κουρμπάνι είναι ένα έθιμο-πολιτιστικό στοιχείο που έφεραν οι παλιοί όπως λένε από την «πατρίδα», και σημαίνει το τάμα του ζώου. Θυσιάζεται κάθε χρόνο για να εξασφαλίσει ο Άγιος Τρύφωνας καλή σοδειά για τα αμπέλια. Γι αυτό γίνεται.» 2. Εδώ και πόσα χρόνια το γιορτάζουμε; «Το Κουρμπάνι γιορτάζεται από τότε που ήρθαν οι πρόσφυγες από την Ανατολική Ρωμυλία, συγκεκριμένα από το 1924.» 3. Γιατί γιορτάζουμε το Κουρμπάνι την 1 η Φεβρουαρίου και όχι κάποια άλλη ημερομηνία; «Γιορτάζουμε το Κουρμπάνι την 1 η Φεβρουαρίου, διότι τότε είναι η γιορτή του Αγίου αυτού.» 4. Γιατί σφάζουμε το μοσχάρι στο εκκλησάκι και όχι κάπου αλλού; «Το μοσχάρι σφάζεται στο εκκλησάκι, γιατί έτσι λέει το έθιμο. Στα παλαιότερα όμως χρόνια το σφάζανε και κάπου αλλού.» 5. Γιατί στη συγκεκριμένη γιορτή πίνουμε κρασί; «Στη συγκεκριμένη γιορτή πίνουμε όλοι κρασί, διότι το σταφύλι και το κρασί είναι το σήμα κατατεθέν αυτού του Αγίου» 6. Γιατί είναι τόσο σημαντική για την περιοχή μας αυτή η γιορτή; «Αυτή η γιορτή είναι σημαντική για την περιοχή μας, για το λόγο ότι η Γουμένισσα είναι μια περιοχή η οποία παράγει κρασί, οπότε και μόνο αυτό αποδεικνύει την αμεσότητα της σχέσης της με τον Άγιο Τρύφωνα.» 7. Γιατί πιστεύετε ότι είναι η 2 η μεγαλύτερη γιορτή της Γουμένισσας μετά τον 15Αύγουστο; «Το Κουρμπάνι θεωρείται ως η 2 η μεγαλύτερη γιορτή της κωμόπολης μετά τον Δεκαπενταύγουστο, διότι πλήθος Γουμενισσιωτών ασχολείται με την αμπελουργία καλλιεργώντας σταφύλια, και ο άγιος αυτός

14 14 θεωρείται ο Άγιος τους, καθώς έχει άμεση σχέση με αυτούς ως προστάτης των αμπελουργών.» 8. Ποιος ορίζει τους Συλλόγους που θα χορέψουνε; «Οι σύλλογοι που θα χορέψουνε στο Κουρμπάνι επιλέγονται από το Διοικητικό Συμβούλιο του Συλλόγου που διοργανώνει τη γιορτή, (δηλαδή ο σύλλογος «Άγιος Τρύφων»), οι οποίοι είναι συνήθως από την Γουμένισσα.» Βιογραφία του Αγίου Τρύφωνα. Γράφουν οι μαθήτριες Νουλίκα Στέλλα και Πένκη Δόμνα. Καταγόταν από τη Λάμψακο της Φρυγίας. Έζησε και μαρτύρησε στο πρώτο μισό του 3 ου αι. μ.χ. Από νέος έβοσκε χήνες και αγαπούσε πολύ τα ζώα και τη φύση. Μια μέρα την ώρα που πρόσεχε τις χήνες δέχθηκε τη χάρη του Θεού και από τότε μπορούσε να θεραπεύει αρρώστους και να διώχνει δαιμόνια. Θεράπευσε πολλούς, τους οποίους κι έφερνε στην πίστη του Χριστού την εποχή του αυτοκράτορα Γορδιανού. Όταν όμως ανέβηκε στο θρόνο ο αυτοκράτορας Δέκιος, κατηγορήθηκε ότι δεν λατρεύει τους δαίμονες και γι αυτό το λόγο οδηγήθηκε στη Νίκαια, όπου ομολόγησε την πίστη του στο Χριστό. Υποβλήθηκε σε πολλά βασανιστήρια. Τον έδεσαν σε άλογα και τον έσυραν γυμνό πάνω σε σιδερένια καρφιά σε δρόμους και μονοπάτια κακοτράχαλα. Μαστιγώθηκε και βασανίστηκε με αναμμένες λαμπάδες που τις έσβηναν στα πλευρά του, ώσπου εκτελέστηκε με ξίφος. Σήμερα, η εκκλησία συχνά διαβάζει ευχές που αποδίδονται στον Άγιο Τρύφωνα, για να διώξει τα ζωύφια από τα αμπέλια και κάθε είδους φυτά και να θεραπευθούν τα ζώα. Θεωρείται ο προστάτης των αμπελουργών και η μνήμη του γιορτάζεται την 1 η Φεβρουαρίου. Στην αγιογραφία έχει επικρατήσει ο λαϊκής έμπνευσης τύπος που κρατά στο δεξί του χέρι κλαδευτήρι ή που έχει κομμένη τη μύτη του, καθώς σύμφωνα με τις πολλές παραλλάγες της παράδοσης από την περιοχή της Θράκης συναντήθηκε με την Παναγία, την ώρα που κλάδευε, και της έκανε παρατήρηση για τη λερωμένη ζώνη της κι εκείνη τον τιμώρησε.

15 15 Το Κλάδεμα. Γράφουν οι μαθητές Τάτσης Πολυχρόνης και Ζιέλκας Μάριος. Η εποχή του κλαδέματος αρχίζει από τα τέλη Ιανουαρίου μέχρι και τα μέσα Μαρτίου. Δηλαδή πραγματοποιείται κατά την περίοδο των μηνών Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου-Μαρτίου. Οι παλιοί μάλιστα πίστευαν ότι το κλάδεμα δεν έπρεπε να αρχίσει πριν τη γιορτή του Αγίου Τρύφωνα, τιμώντας έτσι κατά κάποιον τρόπο τον άγιο που τους προστάτευε. Κάθε ποικιλία έχει το δικό της τρόπο κλαδέματος. Η πιο διαδεδομένη ποικιλία στη Γουμένισσα που είναι το ξινόμαυρο κλαδεύεται σύμφωνα με τον ακόλουθο τρόπο. Κάθε αμπέλι-κούτσουρο ανοίγει σε δύο κλαδιά και τα κλαδιά με την σειρά τους έχουν «κεφαλές», από τις οποίες θα προκύψουν οι φυάδες αμπελιού. Οι «κεφαλές» κάθε κλαδιού είναι 5-6 περίπου. Από αυτές αφήνουμε περίπου τις μισές, ώστε να δώσουν λιγότερα αλλά καλύτερης ποιότητας σταφύλια. Κάθε κεφαλή φέρει πάνω της «μάτια». Καθώς κάποιος τα παρατηρεί θα δει ότι μερικά είναι περσινά και μερικά είναι φετινά. Έτσι, κόβουμε τα παλιά μάτια και αφήνουμε στο κλαδί μόνο τα καινούργια, τα οποία με την σειρά τους αργότερα θα γίνουν παλιά και πάει λέγοντας. Άλλες πάλι ποικιλίες όπως η Cabernet κλαδεύονται με τον τρόπο του «αντικαταστάτη», δηλαδή αφήνεται μια κληματόβεργα που δένεται στο σύρμα, ενώ η παλιά κόβεται.

16 16 Παλαιότερα το κλάδεμα ήταν μια επίπονη και χρονοβόρα διαδικασία, καθώς τα συμβατικά ψαλίδια-κλαδευτήρια απαιτούσαν δύναμη και πολλά χέρια. Στις μέρες μας για να διευκολυνθούμε χρησιμοποιούμε πλέον ειδικά ψαλίδια με αέρα, που έχουν μειώσει κατά πολύ τον χρόνο διάρκειας αυτής της εργασίας, αλλά απαιτείται προσοχή κατά τη χρήση τους. Τέλος, τοποθετούμε τα κλαδιά με έναν ιδιαίτερο τρόπο μέσα από τα σύρματα που στηρίζουν το αμπέλι. Αυτό λοιπόν είναι το λεγόμενο «κλάδεμα»!!! ΜΑΡΤΙΟΣ 2009 Η φάση της εμφιάλωσης. Γράφουν οι μαθητές Ζέγλης Χρήστος και Ζιέλκας Μάριος. Σήμερα, ημέρα Παρασκευή και εν μέσω χιονοθύελλας επισκεφθήκαμε για άλλη μια φορά το οινοποιείο του κ. Τίτου Ευτυχίδη για να δούμε τη φάση της εμφιάλωσης. Για άλλη μια φορά ήταν εκεί ο κ. Μπέσκος, ο αμπελουργός οινολόγος του κτήματος για να μας διαφωτίσει. Να τι μάθαμε! Πρώτα απ όλα για να εμφιαλωθεί το κρασί πρέπει να είναι καλή η ποιότητα του. Έτσι, αφού έχουν γίνει όλες οι διαδικασίες της οινοποίησης και έχει ολοκληρωθεί και η διαδικασία παλαίωσης, το κρασί είναι έτοιμο για το τελευταίο του φιλτράρισμα. Από τα βαρέλια οδηγείται στις δεξαμενές, όπου παραμένει στη θερμοκρασία των 4 βαθμών Κελσίου, όταν είναι κόκκινο, για να σταθεροποιηθεί. Έπειτα, φιλτράρεται και μέσω ενός σωλήνα κατάλληλου για τη ροή υγρών τροφίμων μεταφέρεται στο μηχάνημα εμφιάλωσης.

17 17 Το μηχάνημα είναι ημιαυτόματο και λειτουργεί με αντλία τα μπουκάλια τοποθετούνται με το χέρι στις θήκες-βρύσες-γεμιστήρες του μηχανήματος, όπου ρέει η ποσότητα του κρασιού αναλογικά με το μέγεθος του μπουκαλιού. Σε περίπτωση που σταματήσει η τοποθέτηση μπουκαλιών, το μηχάνημα είναι ρυθμισμένο έτσι ώστε να σταματήσει, για να μη χυθεί το κρασί. Στη συνέχεια τα μπουκάλια τοποθετούνται στο ταπωτικό μηχάνημα, όπου μπαίνουν οι φελλοί. Πριν να μπούνε οι ετικέτες και τα καψούλια που ολοκληρώνουν την παρουσίαση ενός μπουκαλιού, πρέπει ωστόσο να γίνουν οι απαραίτητοι έλεγχοι από το κράτος, ώστε να δοθεί η ροζ ταινία που πιστοποιεί την τήρηση των διαδικασιών για την παραγωγή του ρουμπινένιου κρασιού Ονομασίας Προέλευσης «Γουμένισσα». ΑΠΡΙΛΙΟΣ Στο οινοποιείο του Ε.Α.Σ. Αμυνταίου των Παπακαρμέζη Σοφία και Σουλούντση Μαρία Σήμερα φτάσαμε από τη Γουμένισσα στο Αμύνταιο. Αφού τακτοποιηθήκαμε στα δωμάτιά μας στο νεόδμητο και φιλόξενο ξενοδοχείο μας, επιβιβαστήκαμε στο λεωφορείο για να επισκεφθούμε το οινοποιείο του Αγροτικού Συνεταιρισμού της περιοχής (Ε.Α.Σ Αμυνταίου). Σε λίγα λεπτά φτάσαμε, αλλά δεν τύχαμε και της καλύτερης υποδοχής. Αν και τους είχαμε ειδοποιήσει ένα μήνα νωρίτερα και είχαμε επιβεβαιώσει τη συνάντησή μας μια εβδομάδα πριν, δεν μας περίμεναν. Η επίσκεψή μας τους ξάφνιασε και το αποτέλεσμα ήταν να δούμε τις εγκαταστάσεις σε fast forward και να ξεναγηθούμε από έναν κατά τα άλλα ευγενέστατο κύριο, ο οποίος όμως είχε αφήσει τις φορτωτικές του εργασίες στη μέση κι έπρεπε να επιστρέψει σε αυτές. Επιπλέον, είχε έρθει και το τοπικό κανάλι για να πάρει συνέντευξη από τον προέδρο του συνεταιρισμού και όπως καταλαβαίνετε ο χρόνος της επίσκεψής μας μειώθηκε ακόμη περισσότερο. Ούτε το κελάρι τους δεν είδαμε, κάτι που δεν μας είχε συμβεί σε κανένα από τα οινοποιεία που είχαμε επισκεφτεί φέτος και πιστέψτε μας είναι αρκετά. Τελικό αποτέλεσμα: μια επίσκεψη,

18 18 μάλλον απογοητευτική, συνολικής διάρκειας 20 λεπτών. Μοναδικό τους ίσως ελαφρυντικό το γεγονός ότι γίνονται τα τελευταία χρόνια εργασίες ανακατασκευής του οινοποιείου που βρίσκονται στην τελική φάση. Εμείς πάντως, πέρα από τη μικρή παρουσίαση που ακολουθεί, δεν έχουμε παρά να τους ευχηθούμε να είναι περισσότερο συνεπείς στα ραντεβού τους στο μέλλον και πιο καταδεχτικοί. Λίγο έξω από το Αμύνταιο, στο δρόμο προς τη Φλώρινα, μπορούμε να συναντήσουμε το οινοποιείο του τοπικού συνεταιρισμού (Ε.Α.Σ. Αμυνταίου), ο οποίος ιδρύθηκε από αγρότες το 1950 με απώτερο σκοπό το κέρδος και την προστασία των μικροκαλλιεργητών από τις μεγαλύτερες μονάδες καλλιέργειας αμπέλων και παραγωγής οίνου. Σήμερα στο συνεταιρισμό εργάζονται 30 άτομα και το οινοποιείο τους είναι από τα παλαιότερα στην περιοχή. Στην περιοχή καλλιεργούνται και λόγω του κλίματος και των λιμνών της ευρύτερης περιοχής συνολικά στρέμματα, εκ των οποίων τα ανήκουν στο συνεταιρισμό. Οι ποικιλίες κρασιών που καλλιεργούν είναι οι ακόλουθες: ξινόμαυρο, μπομπόλκα, Merlοt, Syrah. Με βάση αυτά τα είδη παράγουν το μοναδικό ροζέ αφρώδη ξηρό οίνο στην Ελλάδα που είναι και ένα κρασί Ο.Π.Α.Π. (ανωτέρας ποιότητας) και διάφορα κυρίως ερυθρά ξηρά κρασιά, ορισμένα εκ των οποίων όπως οι «Επιλεγμένοι Αμπελώνες» είναι και πρόσφατα βραβευμένα στην κατηγορία τους. Μέσα κι έξω από το Ε.Α.Σ. Αμυνταίου

19 19 Στο Κτήμα Άλφα των Καλαντίδου Κατερίνα και Τραχανίδου Κατερίνα Η απογεματινή μας επίσκεψη στο Κτήμα Άλφα ήταν τελείως διαφορετική και έσβησε την πρωινή απογοήτευση. Το κτήμα βρίσκεται λίγο έξω από το Αμύνταιο στο δρόμο προς το χωριό του Αγίου Παντελεήμονα. Προσοχή να μην χάσετε τη μικρή ξύλινη πινακίδα που οδηγεί στο κτήμα! Το κτήμα ιδρύθηκε το 1997 και σήμερα αποτελεί μία από τις πιο σύγχρονες μονάδες παραγωγής οίνου στην Ελλάδα. Οι ιδιοκτήτες του είναι δύο: ο κ.μάκης Μαυρίδης (αμπελουργός) και ο κ.άγγελος Ιατρίδης (χημικός), οι οποίοι ονόμασαν το κτήμα Άλφα για πολλούς και διάφορους λόγους: το Α παραπέμπει στο Αμύνταιο, στην ποιότητα του κρασιού και είναι εύκολα αναγνωρίσιμο και στο εξωτερικό. Οι εργασίες στο κτήμα δεν έχουν ολοκληρωθεί ακόμη, καθώς απώτερος στόχος είναι το κτήμα και όλοι οι χώροι του να γίνουν επισκέψιμοι.

20 20 Σήμερα στα 650 ιδιόκτητα στρέμματα καλλιεργούνται οι εξής ποικιλίες: sauvignon, syrah, merlot και ξινόμαυρο, αλλά στο κτήμα πειραματίζονται και με άλλες ποικιλίες. Η πρώτη σειρά κρασιών ήταν έτοιμη το 2005 κι έλαβε πολλές διακρίσεις σε διεθνείς εκθέσεις. Σήμερα, στο κτήμα παράγονται κυρίως ερυθρά κρασιά ( Syrah, Merlot, ξινόμαυρο, το κτήμα Άλφα που είναι συνδυασμός των τριών προαναφερθέντων ποικιλιών και τέλος το Alpha one που στην ουσία είναι ένα χαρμάνι από τις καλύτερες ποικιλίες της κάθε χρονιάς) κι ένα λευκό, την ποικιλία Sauvignon, που δεν χρειάζεται βαρέλι. Τα δύο τελευταία μάλιστα κρασιά έχουν μεγάλη ζήτηση, αλλά μικρή παραγωγή, διότι βασική αρχή των ιδιοκτητών του κτήματος είναι ότι όσο μικρότερη είναι η παραγωγή τόσο καλύτερη είναι η ποιότητα του κρασιού. Τα κρασιά του κτήματος μπορεί να τα βρει κανείς μόνο σε επιλεγμένες κάβες και εστιατόρια σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Τρίκαλα, ενώ η μεγαλύτερη ποσότητα διατίθεται στο εξωτερικό (Αμερική, Καναδά, Βέλγιο, Γαλλία, Σουηδία και αλλού).

21 Το Κτήμα Άλφα και ο τρόπος οργάνωσής του εντυπωσίασαν την ομάδα. Πρώτα απ όλα, διέθετε τον μεγαλύτερο αποθηκευτικό χώρο ωρίμανσης κρασιού που είχαμε δει. Μέσα σε 3000 τ.μ. φυλάσσονταν 950 βαρέλια. Δεύτερο, όλα τα βαρέλια ήταν δρύινα και προέρχονταν από τη Γαλλία, από δέντρα πολλών ετών. Η ευγενική κυρία που μας ξεναγούσε μας πληροφόρησε ότι τα βαρέλια χρησιμοποιούνται δύο με τρεις φορές και στη συνέχεια αλλάζουν με αποτέλεσμα το 33% περίπου κάθε χρόνο των βαρελιών να καταστρέφεται και να αντικαθίσταται από νέα. Μεγάλο κόστος για την επιχείρηση, αν λάβει κανείς υπόψη ότι το κάθε βαρέλι κοστίζει 850. Τρίτο, τα πάντα έχουν προβλεφθεί, ώστε το κρασί να ωριμάζει σε ιδανικές συνθήκες. Η θερμοκρασία είναι σταθερή στους 14,5 βαθμούς Κελσίου και ο φωτισμός χαμηλός. Επικρατεί ησυχία. Κάτω από τα βαρέλια υπάρχουν στρωμένες κροκάλες ποταμίσιες, ώστε το κρασί να αναπνέει και από το έδαφος. Ακόμα και το χρώμα των τοίχων και των διαφόρων αντικειμένων είναι συγκεκριμένος, για να συμβάλλει στην αρμονία του χώρου. Τέλος, αυτό που μας εντυπωσίασε ήταν κυρίως η καθαριότητα που επικρατούσε σε όλο το οινοποιείο, από τους χώρους ζύμωσης ως τους χώρους ωρίμανσης και εμφιάλωσης του κρασιού. Η ξεναγός μας μας πληροφόρησε ότι ακόμη και οι αρμοί στο πάτωμα και στους τοίχους ήταν ειδικοί, μη απορροφητικοί, και ότι ο χώρος πάντοτε καθαρίζεται με ειδικά μηχανήματα που χρησιμοποιούν ειδικό ph. 21

22 22 Aπό το κτήμα φύγαμε με τις καλύτερες εντυπώσεις. Πώς θα μπορούσε να γίνει διαφορετικά σε ένα οινοποιείο, το οποίο διαθέτει ακόμη και δικό του μετεωρολογικό σταθμό, οι δεξαμενές ζύμωσης και η θερμοκρασία τους ελέγχονται από υπολογιστές και διαθέτει γεννήτριες παραγωγής ρεύματος σε περίπτωση διακοπής καθώς και αυτόματο πότισμα που ρυθμίζεται με βάση τις καιρικές συνθήκες της κάθε εποχής; Τέλος, η ομάδα θα ήθελε να ευχαριστήσει θερμά τόσο την ευγενική ξεναγό μας για τη θερμή υποδοχή όσο και το χημικό-οινολόγο του κτήματος για την κατατοπιστική και άκρως ενδιαφέρουσα συζήτηση που ακολούθησε μετά την ξενάγηση. Ανυπομονούμε μάλιστα να γίνουν και οι υπόλοιποι χώροι και θα θέλαμε πολύ αν και είμαστε μικροί ακόμη - να συμμετέχουμε και σε ένα σεμινάριο γευσιγνωσίας, γιατί στην πράξη φαίνεται το καλό κρασί!!! ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2009 Επίσκεψη στο οινοποιείο Κώστα Λαζαρίδη στην Αδριανή Δράμας. Γράφει η μαθήτρια Καλαντίδου Κατερίνα Το κτήμα Κώστα Λαζαρίδη ιδρύθηκε το 1992 στην Αδριανή της Δράμας και φέρει τον τίτλο Chateau Julia. Στην αρχή ήταν μια μικρή οικογενειακή οινοποιΐα που παρήγαγε μικρές ποσότητες στις αρχές της δεκαετίας του 80 κι έπειτα εξελίχθηκε. Σήμερα καλλιεργούνται περίπου στρέμματα ιδιόκτητου αμπελώνα. Πρόκειται για τον μεγαλύτερο ενιαίο αμπελώνα στην Ελλάδα. Εκτός Αδριανής, 1000 στρέμματα του αμπελώνα βρίσκονται στην Καλή Βρύση κι άλλα 400 στρέμματα στο Καπανδρίτι Αττικής. Δεν αγοράζουν σταφύλια από άλλους

23 23 αμπελουργούς. Όλοι οι αμπελώνες είναι βιολογικής καλλιέργειας και είναι μια μονάδα καθετοποιημένη. Καλλιεργούνται κυρίως ξένες ποικιλίες αλλά τρεις βασικοί τύποι: λευκά, ροζέ, κόκκινα. Επίσης παράγουν και τσίπουρο, με ή χωρίς γλυκάνισο, καθώς και αποστάγματα σταφυλής, δηλαδή παράγουν αλκοόλ από ολόκληρο το σταφύλι, μαζί με την φλούδα και τα κουκούτσια. Σχετικά πρόσφατα μάλιστα ξεκίνησαν και την παραγωγή ξυδιού μπαλσάμικου, πριν από 7-8 χρόνια, το οποίο και παρουσιάστηκε στην αγορά το Παράγουν 3 είδη:διετούς, τετραετούς κι εξαετούς παλαίωσης. Ετησίως παράγουν φιάλες, εκ των οποίων είναι κρασί. Όλα τα κρασιά συσκευάζονται σε φιάλες 750 ml. Έχουν 18 διαφορετικές ετικέτες κρασιών κι 6 διαφορετικές για το τσίπουρο. Σε μια συνολική επιφάνεια που αγγίζει τα τ. μ. βρίσκεται το οινοποιείο, στην περιοχή της Καλής Βρύσης, λίγο έξω από το χωριό Αδριανή. Περιλαμβάνει ένα πρότυπο αρχιτεκτονικό οινοποιείο, αποστακτήριο, υπόγειες κάβες παλαίωσης (έκτασης 9 στρεμμάτων) και χώρους υποδοχής.

24 24 Ένας από τους ωραιότερους χώρους υποδοχής είναι η αίθουσα «Μαργαρίτα», την οποία χρησιμοποιούν για πολλές εκδηλώσεις, όπως σεμινάρια, παρουσιάσεις και γευστικές δοκιμές που αφορούν όλους τους ανθρώπους. Μέσα στην αίθουσα υπάρχει ένα πολυγωνικό τραπέζι όπου μέσα του υπάρχουν 400 φιάλες υπογεγεγραμμένες από διάφορους συνεργάτες του κτήματος, ένα είδος «τράπεζας» του κρασιού, η οποία κάποια στιγμή θα ανοιχτεί και το περιεχόμενό της θα αποδοθεί στους δικαιούχους της. Επίσκεψη στο ΚΠΕ Νάουσας και στο οινοποιείο των αδερφών Καρανάτσιου. Γράφει η μαθήτρια Αλεξανδρή Μαρία Στις 7 Απριλίου 2009 η περιβαλλοντική ομάδα του Γυμνασίου μας επισκέφθηκε το Κ.Π.Ε Νάουσας για δεύτερη φορά. Κατά τη διάρκεια της επισκέψεώς μας στο Κ.Π.Ε παρακολουθήσαμε το πρόγραμμα για τα είδη γεωργίας που υπάρχουν (τη συμβατική, την ολοκληρωμένη, τη βιολογική και τη βιοδυναμική) και ειδικά για την καλλιέργεια του αμπελιού. Εκεί μάθαμε ότι το κλήμα εμφανίστηκε πριν από την Εποχή των Παγετώνων και ήρθε στην Ελλάδα από τη Φοινίκη στην Κρήτη και αργότερα εξαπλώθηκε στην υπόλοιπη Ελλάδα. Η αμπελοκαλλιέργεια συνεχίστηκε από την αρχαία Ελλάδα στο Ρωμαϊκό κράτος και αργότερα στο Βυζάντιο. Κατά τη διάρκεια όμως του Μεσαίωνα η αμπελοκαλλιέργεια μειώνεται επικίνδυνα. Μετά το Μεσαίωνα η αμπελοκαλλιέργεια μεταφέρεται πλέον και σε άλλες ηπείρους όπως η Αμερική, η Αφρική και η Ωκεανία. Η παρουσίαση τελείωσε με τον γνωστό σε λίγους από εμάς μύθο του βασιλιά Οινέα, ο οποίος είχε φιλοξενήσει χωρίς να το γνωρίζει το θεό Διόνυσο. Ο θεός έμεινε τόσο ευχαριστημένος που αποφάσισε ότι στην επόμενη συνάντησή τους θα του έφερνε ένα δώρο. Αυτό το δώρο φυσικά ήταν το αμπέλι. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, για να μην ξεραθεί, στην αρχή το έβαλε μαζί με χώμα μέσα σε ένα κόκαλο αηδονιού. Καθώς όμως το φυτό μεγάλωνε, αναγκάστηκε να το μεταφυτέψει μέσα σε ένα κόκαλο λιονταριού και τελικά σε ένα κόκαλο γαϊδάρου. Μόλις έφτασε ο

25 25 Διόνυσος στο βασιλιά, του έδωσε ορισμένες συμβουλές για τον τρόπο καλλιέργειάς του, της συλλογής του καρπού και της παραγωγής του κρασιού, και του είπε: «Όταν θα πίνεις το κρασί, στην αρχή θα κελαηδάς σαν αηδόνι, έπειτα θα αισθάνεσαι δυνατός σαν λιοντάρι και στο τέλος θα γίνεσαι οξύθυμος και νευρικός σαν το γαϊδούρι». Στη συνέχεια επισκεφθήκαμε το οινοποιείο του κ.καρανάτσιου, λίγα χιλιόμετρα έξω από τη Νάουσα. Εκεί ο συνοδός μας μας μίλησε για τις φάσεις της αμπελοκαλλιέργειας και μας έδειξε τους τρεις τρόπους κλαδέματος στην περιοχή (τον παλιό το κούτσουρο, τον συνήθη σε σχήμα ύψιλον και τον νέο σε σχήμα γάμα). Έπειτα, κατέφθασε ο κ. Καρανάτσιος που μας ξενάγησε μέσα και έξω από το οινοποιείο του, το οποίο χτίστηκε μόλις πριν από τρία χρόνια, το 2006, από τον ίδιο και τον αδερφό του και με τη βοήθεια του πατέρα τους, που για χρόνια είχε εργαστεί στην οινοποιία Μπουτάρη. Μας παρουσίασε τον τρόπο καλλιέργειας του αμπελιού χωρίς φυτοφάρμακα και μας εξήγησε τις διαφορές της παραγωγής λευκού και ερυθρού κρασιού. Καθώς μας ξεναγούσε μέσα στο οινοποιείο, πληροφορηθήκαμε επίσης για τη φυλλοξήρα, το μεγάλο εχθρό του σταφυλιού και την ποικιλία του κρασιού που παράγεται στη Νάουσα, το ξινόμαυρο, το οποίο καλλιεργείται και στη Ραψάνη, το Αμύνταιο καθώς και στη δική μας περιοχή. Από το οινοποιείο επιστρέψαμε στο Κ.Π.Ε, όπου χωριστήκαμε σε ομάδες και δημιουργήσαμε αφίσες. Τα «έργα τέχνης» μας κοσμούν τώρα το Γυμνάσιο Γουμένισσας και το εξώφυλλο της παρούσας εργασίας!

26 26 ΜΑΪΟΣ ΙΟΥΝΙΟΣ Μέσα σε αυτούς τους δύο μήνες, και αφού έχει καθαριστεί ο χώρος γύρω από τα αμπέλια, αρχικά γίνεται το ξεμασχάλισμα, δηλαδή κόβεται το «ενδιάμεσο» κλαδάκι, ώστε να μην αναπτυχθεί πολύ το αμπέλι, και ακολουθεί το κορφολόγημα αργότερα, δηλαδή κόβονται οι κορυφές που έχουν αναπτυχθεί πολύ και προεξέχουν. ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2008 Η φάση του τρύγου. Νέα επίσκεψη στο οινοποιείο του κ. Τίτου Ευτυχίδη. Γράφουν οι μαθήτριες Καθαροπούλου Βασιλιάνα και Τσιώρα Ζωή Κανονικά και παραδοσιακά ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας του τρύγου. Φέτος όμως εξαιτίας των πολλών βροχοπτώσεων καταφέραμε να παρακολουθήσουμε τη διαδικασία του τρύγου στις αρχές του Οκτωβρίου μετά από την ευγενική πρόσκληση του ιδιοκτήτη του αμπελώνα που βρίσκεται στο παλιό πεδίο βολής της περιοχής, του κ. Τίτου Ευτυχίδη. Μόλις φτάσαμε ο κ. Τίτος μας χαιρέτησε και άρχισε την ξενάγηση, εξηγώντας μας ότι όταν ένας αμπελώνας λαμβάνει την ονομασία κτήμα αυτό σημαίνει ότι η καλλιέργεια των αμπελιών, η συγκομιδή των καρπών, η μεταφορά τους, η επεξεργασία και η μετατροπή τους σε κρασί και τέλος η εμφιάλωσή τους γίνεται στον ίδιο χώρο, δηλαδή στον αμπελώνα οινοποιείο. Έπειτα μας παρουσίασε τις φάσεις του τρύγου. Αρχικά, πρέπει να μαζευτούν τα σταφύλια. Το κόψιμο όμως των τσαμπιών δεν είναι δύσκολο (όπως διαπιστώσαμε και οι ίδιοι) αν και απαιτεί προσοχή, καθώς τα σταφύλια έχουν ωριμάσει και ένας τραυματισμός με το ειδικό ψαλίδι που χρησιμοποιείται σε αυτές τις περιπτώσεις είναι πάντοτε πιθανός. Μάθαμε επίσης ότι, καθώς στο κτήμα υπάρχουν διαφορετικές ποικιλίες σταφυλιών, η καθεμιά τρυγιέται ξεχωριστά και πως ο αριθμός των ατόμων που χρειάζονται στον τρύγο εξαρτάται από το μέγεθος και τον αριθμό των αμπελιών.

Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου

Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου Επίσκεψη στο κτήμα του Γεροβασιλείου Στα πλαίσια του Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού επισκεφτήκαμε την Δευτέρα, 11.01.2010 και Τρίτη, 12.01.2010 το κτήμα Γεροβασιλείου λίγο έξω από την Επανομή.

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Στα πλαίσια του μαθήματος της Ευέλικτης ζώνης οι μαθητές των

Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Στα πλαίσια του μαθήματος της Ευέλικτης ζώνης οι μαθητές των ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ Σχολικό έτος: 2013-2014 Τάξεις: Β, Γ. Υπεύθυνες προγράμματος: Μπλούχου Στεφανία, Πουγαρίδου Παρασκευή. Θέμα: «Πραγματοποίηση εκπαιδευτικής επίσκεψης». Στα πλαίσια του

Διαβάστε περισσότερα

Οινοποιία Δαρεμά Βιολογικοί αμπελώνες

Οινοποιία Δαρεμά Βιολογικοί αμπελώνες Οινοποιία Δαρεμά Βιολογικοί αμπελώνες Ιστορικό Η Οινοποιία Δαρεμά αποτελεί τη φυσική συνέχεια μιας οικογενειακής παράδοσης γενεών στο Μαρκόπουλο Μεσογαίας Αττικής που ξεκινά πριν από πολλές δεκαετίες.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΤΜΗΜΑ : B3 B ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ : 2012 2013 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) ΠΑΡΑ ΟΣΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ.

ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΤΜΗΜΑ : B3 B ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ : 2012 2013 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) ΠΑΡΑ ΟΣΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΤΜΗΜΑ : B3 B ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ : 2012 2013 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) ΤΟΠΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ. ΠΑΡΑ ΟΣΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΑΝΑ ΤΟΥΣ ΑΙΩΝΕΣ Στην Ελλάδα άρχισε η

Διαβάστε περισσότερα

Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, ο Στάφυλος ήταν γιος του Διονύσου και τηςαριάδνης. Σε άλλο μύθο ο Στάφυλος ήταν βοσκός του βασιλεία της

Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, ο Στάφυλος ήταν γιος του Διονύσου και τηςαριάδνης. Σε άλλο μύθο ο Στάφυλος ήταν βοσκός του βασιλεία της Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, ο Στάφυλος ήταν γιος του Διονύσου και τηςαριάδνης. Σε άλλο μύθο ο Στάφυλος ήταν βοσκός του βασιλεία της ΑιτωλίαςΟινέα. Καθώς έβοσκε τις κατσίκες του, παρατήρησε ότι μια

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 11:11 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 18:07

Συντάχθηκε απο τον/την E-GEOPONOI.GR Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 11:11 - Τελευταία Ενημέρωση Δευτέρα, 16 Νοέμβριος 2009 18:07 Τα χαρακτηριστικά από τα οποία διακρίνεται ένα κρασί εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες. Κατά κύριο λόγο όμως οφείλονται στην (ή στις) ποικιλία σταφυλιών από την οποία προέρχεται, στην περιοχή και τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΠΕΛΙ ΚΑΙ ΚΡΑΣΙ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 3ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ

ΑΜΠΕΛΙ ΚΑΙ ΚΡΑΣΙ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 3ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ ΑΜΠΕΛΙ ΚΑΙ ΚΡΑΣΙ Το αμπέλι ή κλήμα ανήκει στην οικογένεια των Αμπελοειδών με πολλές ποικιλίες που καλλιεργούνται στις εύκρατες περιοχές της γης Το αμπέλι και η οικογένειά του ήταν γνωστά από την παλαιολιθική

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευαγγελοπούλου Αλεξάνδρα Κεπέογλου Τριανταφυλλιά, Φωτσεινού Αικατερίνη ΠΟΤΟΠΟΙΪΑ ΝΑΟΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1 η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΘΕΜΑ: ΤΟΠΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ-ΠΑΡΕΛΘΟΝ,ΠΑΡΟΝ & ΜΕΛΛΟΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευαγγελοπούλου Αλεξάνδρα Κεπέογλου Τριανταφυλλιά, Φωτσεινού Αικατερίνη ΠΟΤΟΠΟΙΪΑ ΝΑΟΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και

Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και τιμή να βρίσκομαι εδώ πέρα. Δυστυχώς κι εγώ, για τεχνικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015

ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015 ΤΟ ΚΡΑΣΙ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Α ΤΑΞΗ ΓΕΛ ΣΕΡΒΙΩΝ ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-2015 ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η καταγραφή και ανάδειξη των τοπικών προϊόντων Η μελέτη παραγωγής, συντήρησης, μεταποίησης, τυποποίησης, διακίνησης

Διαβάστε περισσότερα

Οινοτουρισµός στους ρόµους του Κρασιού της βορείου Ελλάδος

Οινοτουρισµός στους ρόµους του Κρασιού της βορείου Ελλάδος Οινοτουρισµός στους ρόµους του Κρασιού της βορείου Ελλάδος Γιάννης Αλµπάνης Χηµικός Μηχανικός ιευθυντής Οίνοι Βορείου Ελλάδος Καβάλα, 29 Μαΐου 2012 Ένωση Οινοπαραγωγών του Αµπελώνα της Βορείου Ελλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Tο πρώτο μου Ταξίδι. Σχεδιάστηκε με το trip planner του emtgreece.com. Σχεδιάστε το δικό σας ταξίδι, τώρα.

Tο πρώτο μου Ταξίδι. Σχεδιάστηκε με το trip planner του emtgreece.com. Σχεδιάστε το δικό σας ταξίδι, τώρα. Tο πρώτο μου Ταξίδι Σχεδιάστηκε με το trip planner του emtgreece.com. Σχεδιάστε το δικό σας ταξίδι, τώρα. Tο πρώτο μου Ταξίδι Δευτέρα, 28 Σεπτέμβριος 2015 Οικισμός Αβδήρων Τα Άβδηρα βρίσκονται λίγο πρίν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ Το Μοσχοφίλερο πιθανότατα είναι µια απο τις πιο παλιές Ελληνικές ποικιλίες, καθώς σύµφωνα µε ισχυρισµούς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΗ: Αντωνοπούλου Ακριβή Γιάτα Κλίντον. Γεωργόπουλος Παναγιώτης Αραμπατζάκης Βασίλης. Ευχαριστούμε ιδιαίτερα τον κ.

ΜΕΛΗ: Αντωνοπούλου Ακριβή Γιάτα Κλίντον. Γεωργόπουλος Παναγιώτης Αραμπατζάκης Βασίλης. Ευχαριστούμε ιδιαίτερα τον κ. ΜΕΛΗ: Γεωργόπουλος Παναγιώτης Αραμπατζάκης Βασίλης Αντωνοπούλου Ακριβή Γιάτα Κλίντον Ευχαριστούμε ιδιαίτερα τον κ. Παρασκευόπουλο Ιστορικό Πλαίσιο: - Πρωτοεμφανίστηκε πριν από 5.000 χρόνια στην Αφρική.

Διαβάστε περισσότερα

Το Κτήμα Γεροβασιλείου Θεσσαλονίκη, 26 Σεπτεμβρίου 2013

Το Κτήμα Γεροβασιλείου Θεσσαλονίκη, 26 Σεπτεμβρίου 2013 Το Κτήμα Γεροβασιλείου Θεσσαλονίκη, 26 Σεπτεμβρίου 2013 Κτήμα Γεροβασιλείου- Μουσείο Οίνου Γεροβασιλείου Επανομή Θεσσαλονίκης www.gerovassiliou.gr Ο ιδιόκτητος αμπελώνας 560 στρεμμάτων περιβάλλειτοσύγχρονοοινοποιείο.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Κορυφή Ολύμπου «Στεφάνι» ΟΛΥΜΠΙΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ. Παραλία Γρίτσας Λιτοχώρου Όλυμπος

Κορυφή Ολύμπου «Στεφάνι» ΟΛΥΜΠΙΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ. Παραλία Γρίτσας Λιτοχώρου Όλυμπος Κορυφή Ολύμπου «Στεφάνι» Λιτόχωρο ΟΛΥΜΠΙΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ Παραλία Γρίτσας Λιτοχώρου Όλυμπος Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Το αμπέλι στο χρόνο» Υπεύθυνη Προγράμματος: Μακρή Κωνσταντινιά 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006

Διαβάστε περισσότερα

Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ

Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ Project 2 2014-15 ΟΜΑΔΑ Δ ΜΑΘΗΤΕΣ : ΚΟΥΤΣΟΥΚΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ ΚΟΥΡΛΑΥΤΗ ΝΙΚΗ ΜΕΛΕΑΣ ΗΛΙΑΣ ΠΑΡΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αμπέλι : Το αμπέλι είναι πολυετές φυτό και αναπτύσσεται γρήγορα. Ο κορμός του έχει πολλαπλές διακλαδώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση για την Ιταλία από τη

Παρουσίαση για την Ιταλία από τη Παρουσίαση για την Ιταλία από τη Ιταλία Τι είδαμε, τι κάναμε και πώς περάσαμε στην Ιταλία? Ημερολόγιο Comenius Ιταλία Για να δείξω πως περάσαμε στην Ιταλία θα φτιάξω ένα ημερολόγιο. Το ημερολόγιο θα έχει

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού

Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού Στις 17 Φεβρουαρίου 2014, οι τετάρτες τάξεις του Θ Δημοτικού Σχολείου Πάφου πήγαν εκδρομή στο Εθνικό δασικό πάρκο Πέτρας του Ρωμιού. Ο σκοπός τους ήταν να περπατήσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΟΣ ΑΜΥΝΤΑΙΟΥ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΚ ΡΟΜΩΝ ΜΕ ΤΟ ΤΡΑΙΝΟ

ΗΜΟΣ ΑΜΥΝΤΑΙΟΥ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΚ ΡΟΜΩΝ ΜΕ ΤΟ ΤΡΑΙΝΟ ΗΜΟΣ ΑΜΥΝΤΑΙΟΥ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΚ ΡΟΜΩΝ ΜΕ ΤΟ ΤΡΑΙΝΟ ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ Η ανάπτυξη του εναλλακτικού τουρισµού στην περιοχή του ήµου Αµυνταίου αποτελεί βασική προτεραιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΤΙ ΑΣΧΟΛΗΘΗΚΑΜΕ ΜΕ ΤΗΝ ΥΦΑΝΤΙΚΗ

ΓΙΑΤΙ ΑΣΧΟΛΗΘΗΚΑΜΕ ΜΕ ΤΗΝ ΥΦΑΝΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΥΡΙΝΑΣ ΛΗΜΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: «ΥΦΑΝΤΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΥΦΑΝΤΙΚΗΣ» ΣΧΟΛ ΕΤΟΣ 2006-07 καθηγήτριες: Ολυμπία Μανουσογαννάκη ΠΕ 04 συντονίστρια

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ.

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Τάξη: Γ Τμήμα: 2ο Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Θέμα :Τι θέλω να αλλάξει στον κόσμο το 2011. Το έτος 2010 έγιναν πολλές καταστροφές στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια: 2 ώρες Υπογραφή

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Του Α. Καστρίωτη TouristikiEkpaideysi.gr ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ

Του Α. Καστρίωτη TouristikiEkpaideysi.gr ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ ΟΙ ΞΕΝΙΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ Ερυθρές ποικιλίες Cabernet Sauvignon Syrah Merlot Pinot Noir Grenache Λευκές ποικιλίες Chardonnay Gewürztraminer Riesling Sauvignon Blanc Sylvaner

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΧΩΡΑ. 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης

ΟΝΟΜΑ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΧΩΡΑ. 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης 15 ος Διεθνής Διαγωνισμός Οίνου Θεσσαλονίκης & 1 ος Διεθνής Διαγωνισμός Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης Οι τριήμερες γευστικές δοκιμές του «Διεθνούς Διαγωνισμού Οίνου & Αποσταγμάτων Θεσσαλονίκης» που διοργανώνει

Διαβάστε περισσότερα

Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης

Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Διοικητικό Συμβούλιο Πρόεδρος: Χ. Παπαφράγκος Αντιπρόεδρος: Ε. Σκληρός Γραμματέας/Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Φ. Καρακώστας Σ. Σκούρτης Πρόλογος

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2011. Υψηλής ποιότητας και τιμής τα σταφύλια το 2011

ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2011. Υψηλής ποιότητας και τιμής τα σταφύλια το 2011 ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2011 Υψηλής ποιότητας και τιμής τα σταφύλια το 2011 Η εσοδεία 2011 έχει πολλά ενδιαφέροντα νέα να μας διηγηθεί. Κλιματολογικά υπήρξε μία υπέροχη χρονιά αφού αρκετές βροχοπτώσεις τον χειμώνα

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ»

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ» «ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΟΣ» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ : κ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΥΛΟΣ ΧΗΜΙΚΟΣ ΟΙΝΟΛΟΓΟΣ Κυρίες και κύριοι, Κύριοι Πρόεδροι, Πριν ξεκινήσω την παρουσίασή μου, θέλω να συστήσω την εταιρία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα Αμπελοοινική Τεχνογνωσία και Επιχειρηματικότητα Στόχοι Να προσεγγίσουμε την διαχρονική ελληνική αμπελουργική και οινοποιητική παράδοση. Να μελετήσουμε το κρασί ως μέρος των διατροφικών μας συνηθειών, της

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΡΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΣΤΟ 4/ΘΕΣΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΔΙΑΣ

ΛΕΡΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΣΤΟ 4/ΘΕΣΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΔΙΑΣ ΛΕΡΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΣΤΟ 4/ΘΕΣΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΔΙΑΣ ΒΗΜΑΤΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Αποφασίζεται το θέμα σε συνεργασία με τους μαθητές. Ενημερώνεται ο διευθυντής του σχολείου, ο

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Β1 1 Επίπεδο Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 40 λεπτά Ερώτημα 1 (6 μονάδες) Διαβάζετε σ ένα περιοδικό οδηγίες για να μάθουν σωστά τα παιδιά σας σκι. Το περιοδικό όμως είναι παλιό κι έτσι βλέπετε καθαρά μόνο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΟΙΝΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΟΙΝΟΧΟΩΝ ΕΝΟΤΗΤΕΣ: ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ ΚΡΑΣΙΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΣΗΜΕΙΟ ΙΔΑΝΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΣΕΡΒΙΡΙΣΜΑΤΟΣ ΚΡΑΣΙΟΥ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΝΙΚΟΣ ΛΟΥΚΑΚΗΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ ΚΡΑΣΙΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΣΗΜΕΙΟ ΤΕΛΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ

ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΜΕΤΕΩΡΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Για να γνωρίσει κάποιος τα Μετέωρα και να βιώσει τη μαγεία του πέτρινου δάσους, ο καλύτερος και μοναδικός τρόπος είναι να πεζοπορήσει ανάμεσα στους Μετεωρίτικους πύργους

Διαβάστε περισσότερα

Τετραήμερη εξόρμηση στα Τζουμέρκα

Τετραήμερη εξόρμηση στα Τζουμέρκα 25-28 Δεκεμβρίου 2014 1 η Ημέρα: Πέμπτη 25/12/14: Αναχώρηση από το Πεδίον του Άρεως στις 07:00 με προορισμό τα Τζουμέρκα (432 χμ.) στην Νότια Πίνδο. Τα Τζουμέρκα αποτελούν έναν από τους μεγαλύτερους ορεινούς

Διαβάστε περισσότερα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα ΣΤ τάξη Δημοτικού Σχολείου Μακρυγιάλου 2009-2010 1 Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα άγρια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ 16/3/2015. Η οινική ιστορία. Η παγκόσμια παραγωγή οίνου. Έδαφος. Κλίμα. Κλίμα. Έδαφος. Άνθρωπος. Ποικιλία σταφυλιού

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ 16/3/2015. Η οινική ιστορία. Η παγκόσμια παραγωγή οίνου. Έδαφος. Κλίμα. Κλίμα. Έδαφος. Άνθρωπος. Ποικιλία σταφυλιού Η οινική ιστορία ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΙΝΟΓΝΩΣΙΑΣ Στεφανακίδης Κωνσταντίνος Καθηγητής Σχολής Αναβύσσου Υπ.Τουρισμού 2014 Στην ευρύτερη περιοχή του νοτίου Καύκασου πριν από 5000 περίπου χρόνια γεννήθηκε η Άμπελος η

Διαβάστε περισσότερα

Το σχολείο μας είναι σχετικά παλιό. Βρίσκεται στην κεντρική λεωφόρο Γερίου, απέναντι από το Δημαρχείο Γερίου. Έχει χτιστεί το 1976 και αποτελείται

Το σχολείο μας είναι σχετικά παλιό. Βρίσκεται στην κεντρική λεωφόρο Γερίου, απέναντι από το Δημαρχείο Γερίου. Έχει χτιστεί το 1976 και αποτελείται Το σχολείο μας είναι σχετικά παλιό. Βρίσκεται στην κεντρική λεωφόρο Γερίου, απέναντι από το Δημαρχείο Γερίου. Έχει χτιστεί το 1976 και αποτελείται από δώδεκα αίθουσες διδασκαλίας, τέσσερις ειδικές αίθουσες

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού. «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους»

Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού. «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους» Δημοτικό Σχολείο Θεσπρωτικού «Απογραφή Παραδοσιακών Σπιτιών στα Ιστορικά Λέλοβα και Μελέτη της Αρχιτεκτονικής τους» Γ και ΣΤ Τάξη 2007 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία είναι μια συνεργασία της Γ Τάξης και ΣΤ Τάξης του

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτική Στέγη Ενηλίκων Αθηένου Κλεάνθειος Κοινοτική Στέγη Ενηλίκων Πρόγραμμα Συμβουλίου Κοινοτικού Εθελοντισμού

Δημοτική Στέγη Ενηλίκων Αθηένου Κλεάνθειος Κοινοτική Στέγη Ενηλίκων Πρόγραμμα Συμβουλίου Κοινοτικού Εθελοντισμού Χαιρετίζοντας την ανοιξιάτικη έκδοση του Ημερολογίου μας, νοιώθουμε την ανάγκη να υπερευχαριστήσουμε τους εθελοντές μας, χωρίς την ενεργό στήριξη των οποίων η Στέγη μας δε θα μπορούσε να ανθίσει και να

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Λύκειο Κορίνθου Τριήμερη Περιβαλλοντική Επίσκεψη ΒΟΛΟΣ - ΑΡΓΑΛΑΣΤΗ

1 ο Λύκειο Κορίνθου Τριήμερη Περιβαλλοντική Επίσκεψη ΒΟΛΟΣ - ΑΡΓΑΛΑΣΤΗ 1 ο Λύκειο Κορίνθου Τριήμερη Περιβαλλοντική Επίσκεψη ΒΟΛΟΣ - ΑΡΓΑΛΑΣΤΗ Πρώτη ημέρα Αναχώρηση από Κόρινθο και άφιξη στο Βόλο με δύο ενδιάμεσες στάσεις για ξεκούραση. Εκεί καταλύσαμε στο ξενοδοχείο «Νεφέλη»,

Διαβάστε περισσότερα

***** ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ - ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Αγαπητοί γονείς,

***** ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ - ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ. Αγαπητοί γονείς, Το Σχολείο μας έκλεισε για τις καλοκαιρινές διακοπές!!! Από όλους τους εκπαιδευτικούς και τον διευθυντή του Σχολείου μας πολλές ευχές για Καλό Καλοκαίρι σε όλους!!! Θα τα ξαναπούμε την 1η Σεπτεμβρίου!!!!

Διαβάστε περισσότερα

Τι έχουν πάθει όλοι με τα κρασιά της Σαντορίνης;

Τι έχουν πάθει όλοι με τα κρασιά της Σαντορίνης; Τι έχουν πάθει όλοι με τα κρασιά της Σαντορίνης; Θεοδωρος (Ted) Λελεκας Sip with me Έχεις ένα κομμάτι πέτρα, στη μέση του Αιγαίου. Καυτό, άγονο, ξερό και ανεμοδαρμένο. Και φαντάζεσαι ότι δεν υπάρχει καμία

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα M A R K E T I N G R E S E A R C H S E R V I C E S Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα Δεκέμβριος 2010 Εισαγωγή Φέτος, είπαμε να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα με μια έρευνα που αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ

Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ Παραδοσιακά Ελληνικά κρασιά Πάρου «Μωραϊτης» ΖΩΝΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑΣ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ Τα τοπικά κρασιά από τους αμπελώνες της Πάρου, της οικογένειας Μωραϊτη, παράγονται με παραδοσιακές μεθόδους αμπελοκαλλιέργειας, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΔΙΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΕΛΟΥ & ΟΙΝΟΥ

ΕΘΝΙΚΗ ΔΙΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΕΛΟΥ & ΟΙΝΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΔΙΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΕΛΟΥ & ΟΙΝΟΥ ππεερρι ιηηγγήήσσεει ιςς µµεε ττοονν οοί ίννοο οοδδηηγγόό Κα ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΥ : Καλησπέρα. Η Εθνική Διεπαγγελµατική Οργάνωση Αµπέλου και Οίνου µας συγκέντρωσε

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΠΕΤΡΟΥ ΚΑΙ ΠΑΥΛΟΥ

ΛΥΚΕΙΟ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΠΕΤΡΟΥ ΚΑΙ ΠΑΥΛΟΥ ΛΥΚΕΙΟ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΠΕΤΡΟΥ ΚΑΙ ΠΑΥΛΟΥ Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη 3085 ΛΕΜΕΣΟΣ Τηλέφωνα επικοινωνίας: Γραμματεία: 25692110, Διεύθυνση: 25692111 Τηλεομοιότυπο: 25692115 Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο: lyk-ap-petros-pavlos-lem@schools.ac.cy

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΕΛΕΓΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΟΙΝΩΝ ΡΗΤΙΝΙΤΩΝ ΟΙΝΩΝ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΕΛΕΓΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΟΙΝΩΝ ΡΗΤΙΝΙΤΩΝ ΟΙΝΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ, ΕΛΕΓΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΟΙΝΩΝ ΡΗΤΙΝΙΤΩΝ ΟΙΝΩΝ Παυλής Βασίλης Γεωπόνος Διεύθυνση Αγρ. Ανάπτυξης Θεσσαλονίκης ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2009 A. Ορισμοί 1. Αμπελοοινική περίοδος: η περίοδος παραγωγής των προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Αγαπητοί συνεργάτες, Το γραφείο µας σε συνεργασία µε την Ένωση Ξενοδοχείων Αρκαδίας και µε τη στήριξη των ήµων Τρίπολης, Γορτυνίας και του Επιµελητήριο Αρκαδίας σας προσκαλούν να συµµετέχετε

Διαβάστε περισσότερα

TΡΥΓΟΣ 2008 περίοδος από τον περκασμό μέχρι τον τρύγο του Ξινόμαυρου στη Νάουσα συρρικνώθηκε σε λιγότερο από 40 μέρες αυξημένη διαλογή στο αμπέλι

TΡΥΓΟΣ 2008 περίοδος από τον περκασμό μέχρι τον τρύγο του Ξινόμαυρου στη Νάουσα συρρικνώθηκε σε λιγότερο από 40 μέρες αυξημένη διαλογή στο αμπέλι TΡΥΓΟΣ 2008 Όπως κάθε χρόνο, έτσι και φέτος, επισυνάπτουμε ένα αναλυτικό Δελτίο Τρύγου. Κάθε χρονιά είναι διαφορετική, αυτή είναι και η μαγεία του κρασιού με το οποίο επιλέξαμε να ασχοληθούμε. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Αμερικανική Γεωργική Σχολή Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων

Αμερικανική Γεωργική Σχολή Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων Αμερικανική Γεωργική Σχολή Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων προς υποστήριξη του Προγράμματος Υποτροφιών 2009-2010 Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου 12:30 μ.μ. Μπάρμπεκιου Γουρουνόπουλου Οι φίλοι της Σχολής απολαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους.

«ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους. «ΠΟΙΚΙΛΙΑΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΩΝ ΒΟΡ. ΕΛΛΑΔΑΣ» ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Κα Χ. ΣΠΙΝΘΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΠΟΝΟΣ - ΕΙΔΙΚΟΣ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΑΣ Κυρίες και κύριοι, Χαιρετώ με τη σειρά μου τους παρευρισκόμενους συνέδρους. Από την

Διαβάστε περισσότερα

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα.

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Δεν είναι πάντα εφικτό να το προγραμματίζουμε κατά προτεραιότητα.

Διαβάστε περισσότερα

The art of nature Σεµινάριο Σεµινάριο Η τέχνη της αµπελουργίας και της οινοποίησης Ταξίδι στους αµπελώνες και τα κρασιά της Ελλάδας και του κόσµου Το σεµινάριο αποτελείται από 16 µαθήµατα για την αµπελουργία-οινολογία

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Α ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΕΡΙΟΥ ΤΑΞΗ Δ 1

Α ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΕΡΙΟΥ ΤΑΞΗ Δ 1 Α ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΕΡΙΟΥ ΤΑΞΗ Δ 1 Στα πλαίσια της «Ευρωπαϊκής εβδομάδας πολιτισμού» συμμετείχαμε τα τμήματα Δ 1 και Δ 2 και το τμήμα Ε 2 του σχολείου μας, σε μια περιήγηση στα πολιτιστικά μέρη του Γερίου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΥΠΑΠΑΝΤΗΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΒΕΝΕΤΟΥ

ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΥΠΑΠΑΝΤΗΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΒΕΝΕΤΟΥ Πρεσβυτέρου ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Ι. ΣΚΟΠΙΑΝΟΥ Αρχιερατικού Επιτρόπου Καναλίων ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΥΠΑΠΑΝΤΗΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΒΕΝΕΤΟΥ Γνωριμία με την ιστορική, θρησκευτική, πολιτιστική και κοινωνική ζωή του τόπου αυτού ΒΕΝΕΤΟ 2013

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά

Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά Δελτίο Τρύγου ΚΕΟΣΟΕ 2012: Καλή συγκοµιδή για τον ελληνικό αµπελώνα αλλά µε κακούς οιωνούς στην αγορά Η ανθοφορία και ωρίµαση των σταφυλιών κατά τους κρίσιµους µήνες εξελίχθηκε οµαλά φέτος, αν και επιτυχάνθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Wine Friends ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΟΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΛΑΥΣΗΣ 2013-2014

Wine Friends ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΟΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΛΑΥΣΗΣ 2013-2014 Wine Friends ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΟΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΛΑΥΣΗΣ 2013 - Wine Friends Ο μαγικός κόσμος του κρασιού περιμένει να τον ανακαλύψετε. Αρώματα, χρώματα και γεύσεις κρασιών από την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ

ΚΑ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ ΚΑ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ Επιτοίχια και φορητά ψηφιδωτά στο σχολείο μας Διευθύντρια: Βούλα Κασπαρή Υπεύθυνη εκπαιδευτικός: Ελένη Αναξαγόρου Σχολική χρονιά: 2012-2013 ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /11 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A1574 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Νέα Μεσημβρία (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ Όνομα και τίτλος αιτούντα:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΑ ΖΙΟΥΖΙΑ ΧΑΡΙΔΗΜΟΣ ΣΤΑΜΑΤΑΚΗΣ

ΜΑΡΙΑ ΖΙΟΥΖΙΑ ΧΑΡΙΔΗΜΟΣ ΣΤΑΜΑΤΑΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΑΖΙΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Το κρασί και η παραγωγή του. Από το σταφύλι στο τραπέζι μας ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΜΑΡΙΑ ΖΙΟΥΖΙΑ ΧΑΡΙΔΗΜΟΣ ΣΤΑΜΑΤΑΚΗΣ ΟΜΑΔΑ 1: ΓΕΜΙΣΤΟΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΠΑΠΑΖΟΓΛΟΥ ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Η φίλη μας η ανακύκλωση Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Στην όμορφη πολιτεία με το γαλάζιο ουρανό μια μικρή παρέα από σκουπίδια συναντήθηκε για να κουβεντιάσει το μέλλον της. Ο Αλουμίνης,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ.

ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΜΕΛΕΤΗ ΟΙΝΟΠΕΔΙΟΥ (TERROIR) ΣΤΗ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ. ΠΡΩΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ. ΡΟΥΣΣΟΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ, Dr ΤΑΒΕΡΝΑΡΑΚΗ ΝΙΚΗ 1. 1 ΑΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ, ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ, ΦΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Με τον ορισμό terroir αναφέρονταν,

Διαβάστε περισσότερα

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas Την Πέμπτη 26/3/15 η SAPT Hellas επισκέφτηκε το σχολείο μας. Η Sapt είναι μια μη κερδοσκοπική οργάνωση η οποία μαζεύει αδέσποτα σκυλιά και τα φροντίζει. H φιλοζωική ομάδα του σχολείου μας, που οργάνωσε

Διαβάστε περισσότερα

Εκατοντάδες χρόνια πριν, έξω από την Άρτα, οι άνθρωποι θέλησαν να γεφυρώσουν τον Άραχθο ποταμό. Ήταν μεγάλο και δύσκολο σε εκτέλεση έργο, αλλά

Εκατοντάδες χρόνια πριν, έξω από την Άρτα, οι άνθρωποι θέλησαν να γεφυρώσουν τον Άραχθο ποταμό. Ήταν μεγάλο και δύσκολο σε εκτέλεση έργο, αλλά Μιχελή Ελένη 2Γ Εκατοντάδες χρόνια πριν, έξω από την Άρτα, οι άνθρωποι θέλησαν να γεφυρώσουν τον Άραχθο ποταμό. Ήταν μεγάλο και δύσκολο σε εκτέλεση έργο, αλλά συγχρόνως και μεγάλης κοινωνικής σπουδαιότητας.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ Κυριακή 19 Δεκεμβρίου 2010 Έμπλεη ευγνωμοσύνης, με βαθιά

Διαβάστε περισσότερα

Οινοφόρος (Βag in Box)

Οινοφόρος (Βag in Box) Οίνος Λευκός Ξηρός Λ Ε Υ Κ Ο Σ Ξ Η Ρ Ο Σ Κατηγορία: Οίνος Λευκός Ξηρός Ποικιλία: Ορεινός Ροδίτης Χαρακτηριστικά: Χρώμα λευκό, χρυσοκίτρινο. Άρωμα φρουτώδες, νεανικό. Γεύση, γεμάτο φρεσκάδα, με νότες εσπεριδοειδών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2015 ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΤΙΚΗ Η ΕΣΟΔΕΙΑ 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2015 ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΤΙΚΗ Η ΕΣΟΔΕΙΑ 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΡΥΓΟΥ 2015 ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΥΣΑ ΚΑΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΤΙΚΗ Η ΕΣΟΔΕΙΑ 2015 Πολύ καλή έως εξαιρετική χαρακτηρίζεται η φετινή εσοδεία από τους Έλληνες Οινοποιούς. Αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο αφού το κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από

Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από (αναγνωρισμένο από το Υ.Π.Ε.Π.Θ.) 10 χρόνια δημιουργίας για τα παιδιά, με τα παιδιά! Πέρασαν ήδη δέκα δημιουργικά χρόνια από την πρώτη μέρα που δημιουργήθηκε ο Πρότυπος Παιδικός Σταθμός «Παιδική Πολιτεία-

Διαβάστε περισσότερα

Το Νησάκι βρίσκεται στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας και μόλις 25χλμ από την πόλη της Κέρκυρας.

Το Νησάκι βρίσκεται στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας και μόλις 25χλμ από την πόλη της Κέρκυρας. Το Νησάκι είναι άλλο ένα ήσυχο και γραφικό χωριό στη βορειοανατολική ακτή της Κέρκυρας. Στο παρελθόν, σύμφωνα με τους παλιούς χωρικούς, το Νησάκι ήταν ένα μικρό βραχώδες νησί, το οποίο ενώθηκε με την στεριά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το θέλαμε πολύ και τελικά το καταφέραμε. «Διακτινιστήκαμε» στο CERN!Μαζί μας έξι ακόμα γυμνάσια και λύκεια απ όλη την Ελλάδα.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το θέλαμε πολύ και τελικά το καταφέραμε. «Διακτινιστήκαμε» στο CERN!Μαζί μας έξι ακόμα γυμνάσια και λύκεια απ όλη την Ελλάδα. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΗΦΙΣΙΑΣ Το θέλαμε πολύ και τελικά το καταφέραμε. «Διακτινιστήκαμε» στο CERN!Μαζί μας έξι ακόμα γυμνάσια και λύκεια απ όλη την Ελλάδα. Μέχρι πριν από κάποια χρόνια αυτό θα ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ

Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η ΒΑΣΙΛΙΚΗ «ΑΓ. ΣΟΦΙΑ» Η ΝΕΚΡΟΠΟΛΗ Η σημερινή βασιλική «Αγ. Σοφία» βρίσκεται στο κέντρο της κύριας νεκρόπολης της αρχαίας πόλης Σέρντικα. Σ αυτή την περιοχή έχουν ανακαλυφθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΦΥΛΙΩΝ K E O Σ Ο Ε ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Λ. ΡΙΑΝΚΟΥΡ 73, 115 23 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: (210) 6923102 6923291 6928224 FAX: (210) 6981182 e-mail : keosoe@otenet.gr ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2005 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΥ ΠΑΙΟΝΙΑΣ

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΥ ΠΑΙΟΝΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΥ ΠΑΙΟΝΙΑΣ Αντιδημαρχία Παιδείας, Αθλητισμού, Πολιτισμού, Νεολαίας και Εθελοντισμού. Σελίδα 1 από 8 ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΞΙΟΥΠΟΛΗΣ ΑΞΙΟΥΠΟΛΗ Πανηγύρι Αξιούπολης / Συναυλίες, χορευτικές

Διαβάστε περισσότερα

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΤΣΕΡΙΔΗΣ Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Τοπικά Παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Αμερικανική Γεωργική Σχολή. Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων. προς υποστήριξη του Προγράμματος Υποτροφιών

Αμερικανική Γεωργική Σχολή. Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων. προς υποστήριξη του Προγράμματος Υποτροφιών Αμερικανική Γεωργική Σχολή Εκδηλώσεις του Συλλόγου Φίλων προς υποστήριξη του Προγράμματος Υποτροφιών 2008-2009 Κυριακή 21 Σεπτεμβρίου 12:30 μ.μ. Country & Western Barbeque - Αθήνα Βρεθείτε με τους φίλους

Διαβάστε περισσότερα

1 η μέρα 4/3/12: ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ Συγκέντρωση στο λιμάνι του Ηρακλείου, επιβίβαση στο πλοίο και αναχώρηση για Πειραιά. Διανυκτέρευση εν πλω.

1 η μέρα 4/3/12: ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ Συγκέντρωση στο λιμάνι του Ηρακλείου, επιβίβαση στο πλοίο και αναχώρηση για Πειραιά. Διανυκτέρευση εν πλω. 1 η μέρα 4/3/12: ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ Συγκέντρωση στο λιμάνι του Ηρακλείου, επιβίβαση στο πλοίο και αναχώρηση για Πειραιά. Διανυκτέρευση εν πλω. 2 η μέρα 5/3/12: ΠΕΙΡΑΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Άφιξη το πρωί στο λιμάνι

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια για τους φίλους του κρασιού! Οι κορυφαίοι των τουριστικών σπουδών. Ημερολόγιο Οινικής Απόλαυσης

Σεμινάρια για τους φίλους του κρασιού! Οι κορυφαίοι των τουριστικών σπουδών. Ημερολόγιο Οινικής Απόλαυσης wine Friends Σεμινάρια για τους φίλους του κρασιού! Οι κορυφαίοι των τουριστικών σπουδών 2013 Ημερολόγιο Οινικής Απόλαυσης Ο μαγικός κόσμος του κρασιού περιμένει να τον ανακαλύψετε. Αρώματα, χρώματα και

Διαβάστε περισσότερα

Ηκοπή της Πρωτοχρονιάτικης πίτας

Ηκοπή της Πρωτοχρονιάτικης πίτας Άνοιξη 2009 Αγαπητοί συγχωριανοί, φίλοι και μέλη του συλλόγου μας, Θα θέλαμε να ξεκινήσουμε με τις καλύτερες ευχές του Δ.Σ. προς όλους σας για τις άγιες ημέρες του Πάσχα. Επικοινωνούμε ξανά μαζί σας με

Διαβάστε περισσότερα

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος

Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος ΤΕΧΝΙΚΌΣ ΦΆΚΕΛΟΣ 1 /11 Αριθμός πρωτοκόλλου: PGI-GR-A1603 Υφιστάμενες ονομασίες οίνων Τεχνικός φάκελος I. ΌΝΟΜΑ (Ή ΟΝΌΜΑΤΑ) ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΧΏΡΗΣΗ Πλαγιές Κιθαιρώνα (el) II. ΣΤΟΙΧΕΊΑ ΑΙΤΟΎΝΤΑ Όνομα και τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος

Διοικητικό Συμβούλιο. Πρόλογος Διοικητικό Συμβούλιο Πρόεδρος: Χ. Παπαφράγκος Αντιπρόεδρος: Ε. Σκληρός Γραμματέας/Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Φ. Καρακώστας Σ. Σκούρτης Πρόλογος Αγαπητοί Συνάδελφοι, Με χαρά σας προσκαλούμε στις 3 προγραμματισμένες

Διαβάστε περισσότερα

6993 706/2004. ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 26 (2) (β) των περί του Συµβουλίου Αµπελοοινικών Προϊόντων Νόµων του

6993 706/2004. ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 26 (2) (β) των περί του Συµβουλίου Αµπελοοινικών Προϊόντων Νόµων του Παρ. ΙΙΙ(Ι) Αρ. 3895, 27.8.2004 6993 706/2004 Αριθµός 706 ΟΙ ΠΕΡΙ ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΩΝ ΝΟΜΟΙ 2004 ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 26 (2) (β) των περί του Συµβουλίου Αµπελοοινικών Προϊόντων Νόµων του Για καλύτερη εφαρµογή

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

1. Θέµα project κριτήρια επιλογής θέµατος

1. Θέµα project κριτήρια επιλογής θέµατος ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «Ταξίδι στα µέρη του ιονύσου» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ : 2013-2014 ΤΑΞΗ : Γ 1. Θέµα project κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

Αφρώδη οίνος. Champagne. Γκράπες και Χωνευτικά ποτά...30ml 19,00. Αμύνταιο ροζέ 750ml 17,00. Prosecco Neirano 15,70. Μοσχάτο D Asti Neirano 79,00

Αφρώδη οίνος. Champagne. Γκράπες και Χωνευτικά ποτά...30ml 19,00. Αμύνταιο ροζέ 750ml 17,00. Prosecco Neirano 15,70. Μοσχάτο D Asti Neirano 79,00 Αφρώδη οίνος Αμύνταιο ροζέ 750ml Prosecco Neirano Μοσχάτο D Asti Neirano 19,00 17,00 15,70 Champagne Veuve Clicquot Brut 750ml 79,00 Γκράπες και Χωνευτικά ποτά...30ml Γκράπα Bianca Γκράπα Valdani Berta

Διαβάστε περισσότερα