éáôáòáøû ôöî ºòáîéáëñî ªùúùçéñî

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "éáôáòáøû ôöî ºòáîéáëñî ªùúùçéñî"

Transcript

1 Ελληνικη Εκδοση Volume 29, Number 1 Απριλιοσ 2009 Αρχισυντάκτρια Karen L. Roos, M.D. Θεµα Τευχουσ éáôáòáøû ôöî ºòáîéáëñî ªùúùçéñî Προσκεκληµένοσ συντάκτης William W. Campbell M.D., M.S.H.A. ΠΛΗΡΩΜΕΝΟ ΤΕΛΟΣ Ταχ. Γραφείο KEMΠA Αριθµός Άδειας 385/1989 (X+7) EΦHMEPI EΣ EK OTΩN ΠEPIO IKA ISSN EKΔOTHΣ: M. ΠITΣIΛIΔHΣ Α.Ε. ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ 102, ΓΛΥΦΑΔΑ

2

3

4

5 π ÈÔÎÙËÛ ª. π π π.. Á. ÈÎÔÏ Ô 102, Ï Ê ÙËÏ.: Fax: Î fiùë MÈ ÏË ÈÙÛÈÏ Ë. ÔÚÊ Ú 11, BÔ Ï ÂÓÈÎ È ı ÓÛË NÈÓ ÙÙ µ ÙÈÎÈÒÙË ªÂÙ ÊÚ ÛË - appleèì ÏÂÈ ÁÈ ÙËÓ ÏÏËÓÈÎ ŒÎ ÔÛË ˆÓÛÙ ÓÙ ÓÔ ÃÚ. apple ÁÁÔ, MD  ÚÔÏfiÁÔ ÈappleÏˆÌ ÙÔ Ô ÏÈÓÈÎ Â ÚÔÏÔÁ ÓÂappleÈÛÙËÌ Ô UCL OÈÎÔÓÔÌÈÎ È ı ÓÛË ÈÒÚÁÔ Ó ÁfiappleÔ ÏÔ Art Director ÈÎÔÏ ÙÙ apple ˆ ÓÓÔ È Ê ÌÈÛË apple ÚÔ ˆÚÙ ÓË ÀappleÔ Ô È Ê ÌÈÛË ÔÊ ÔÏÔ Ô Ú ÌÌ Ù ŸÏÁ ÔÛÛ ÎË ÔÁÈÛÙ ÚÈÔ Ù Ì ÙË ˆÓÛÙ ÓÙ ÙÔ ÈÂÎappleÂÚ ˆÛË ªÈ ÏË ÈÁÈÓ ÙË Editor in Chief Karen L. Roos, M.D. John and Nancy Nelson Professor of Neurology Indiana University School of Medicine 550 North University Blvd. Suite 1711 Indianapolis, IN Guest Editor William W. Campbell M.D., M.S.H.A. Department of Neurology, Uniformed Services University of Health Sciences, Bethesda, Maryland Editorial Board Alon Avidan, M.D., M.P.H. Department of Neurology Sleep Disorders Center UCLA 710 Westwood Blvd. Room 1-169/RNRC Los Angeles, CA John K. Fink, M.D. Department of Neurology University of Michigan 5214 CCGCB 1500 East Medical Center Drive Ann Arbor, MI John C. Kincaid, M.D. Department of Neurology Indiana University 550 University Boulevard Room 1711, Indianapolis, IN Janice M. Massey, M.D. Duke University Medical Center Box 3403, Durham, NC Robert M. Pascuzzi, M.D. Chairman of Neurology Indiana University School of Medicine 545 Barnhill Drive, Suite EH 125 Indianapolis, IN Jerry W. Swanson, M.D., F.A.A.N., F.A.C.P. Department of Neurology Mayo Clinic, 200 First Street SW Rochester, MN Bradford B. Worrall, M.D., M.Sc. Department of Neurology University of Virginia HSC Charlottesville, VA Copyright 2009 of the original English lanquage edition by Thieme Medical Publishers, Inc., New York, USA. Original title: Seminars in Neurology, by Karen L. Ross, M.D. (Editor-in-Chief). The publication of an advertisement neither constitutes nor implies a guarantee of endorsement of the product or service advertised or of the claims made for the product or sevise by the Editor, Editorial Board, Copyright Owner, or Proprietor of Seminars in Neurology. Η Μ. ΠΙΤΣΙΛI ΗΣ Α.Ε. είναι ο αποκλειστικός αντιπρόσωπος της παρούσας έκδοσης µε την άδεια της Thieme Medical Publishers, Inc. M. PITSILIDIS S.A. is the distributor of this edition under licence from Thieme Medical Publishers, Inc. Seminars in Neurology is listed in Biological Abstracts, BIOSIS, Current Contents/Clinical Medicine, EMBASE, Experta Medica, Index Medicus, MEDLINE, Neuroscience Citation Index, Research Alert, and Scisearch. Thieme Medical Publisers is a member of the CrossRef initiative. 3

6 volume 29, number 1, Απριλιοσ 2009 È Ù Ú ÙˆÓ Ú ÓÈ ÎÒÓ ÁÈÒÓ Προσκεκληµένος συντάκτης William W. Campbell M.D., M.S.H.A. ÂÚÈÂ fiìâó Γνωριµία µε τον Προσκεκληµένο Συντάκτη: William W. Campbell Roos, Karen L. Πρόλογος Campbell, William W.: ιαταραχές των Κρανιακών Συζυγιών Gilchrist, James M.: Νευροπάθεια της 7 η ς Κρανιακής Συζυγίας Brazis, Paul W.: Μεµονωµένες Παρέσεις Κρανιακών Συζυγιών III, IV και VI Selhorst, John B.; Chen, Yanjun: Το Οπτικό Νεύρο Gonella, Marie C.; Fischbein, Nancy J.; So, Yuen T.: ιαταραχές του Τριδυµικού Συστήµατος Lin, Helen C.; Barkhaus, Paul E.: Κρανιακή Συζυγία XII: Το Υπογλώσσιο Νεύρο Carroll, Craig G.; Campbell, William W.: Πολλαπλή Κρανιακή Νευροπάθεια Landau, Mark E.; Barner, Kristen C.: To Αιθουσο-κοχλιακό Νεύρο 4

7

8 Περιεχοµενα volume 29, number 1, Απριλιοσ Doty, Richard L.: Το Οσφρητικό Σύστηµα και οι ιαταραχές του Massey, E. Wayne: Βλάβες του Παραπληρωµατικού Νεύρου 115 Erman, Audrey B.; Kejner, Alexandra E.; Hogikyan, Norman D.; Feldman, Eva L.: ιαταραχές των Κρανιακών Συζυγιών IX και X Ευχαριστούµε τις εταιρείες: BAYER ΕΛΛAΣ ΑΒΕΕ GALLENICA A.E. GENESIS PHARMA SA JANSSEN-CILAG ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Α.Ε.Β.Ε. LUNDBECK HELLAS S.A. MERCK A.E. HELLAS NOVARTIS HELLAS A.E.B.E. NYCOMED HELLAS S.A. PFIZER HELLAS A.E. Η υποστήριξή τους καθιστά εφικτή την ελληνική έκδοση του Seminars in Neurology, εµπλουτίζοντας έτσι τη νευρολογική βιβλιογραφία στη γλώσσα µας. 6 Some of the product names, patents, and registered designs referred to in this publication are in fact registered trade marks or proprietary names even though specific reference to this fact is not always made in the text. Therefore, the appearance of a name without designation as proprietary is not to be construed as a representation by the Publisher that it is in the public domain. All rights, including the rights of publication, distribu tion, and sales, as well as the right to translation, are reserved. No part of this work covered by the copyrights hereon may be reproduced or copied in any form or by any means graphic, electronic, or mechanical, including photocopying, recording, taping, or information and retrieval systems without written permission of the Publisher. Important Note: No responsibility is assumed by the Publisher for any injury and/or damage to persons or property as a matter of products liability, negligence or otherwise, or from any use or operation of any methods, products, instructions, or ideas contained in the material herein. Because of rapid advances in the medical sciences, independent verification of diagnoses and drug dosages should be made. Although all advertising material is expected to conform to ethical (medical) standards, inclusion in this journal does not constitute a guarantee or endorsement of the quality or value of such product or of claims made by its manufacturer.

9

10 ÓˆÚÈÌ ÌÂ ÙÔÓ ÚÔÛÎÂÎÏËÌ ÓÔ ÓÙ ÎÙË INTRODUCTION TO GUEST EDITOR William W. Campbell Οπροσκεκληµένος συντάκτης αυτού του τεύχους του περιοδικού Seminars in Neurology, που έχει ως αντικείµενο τις ιαταραχές των Κρανιακών Συζυγιών, είναι ο William W. Campbell, M.D., M.S.H.A. Ο ρ. Campbell είναι Καθηγητής και Πρόεδρος του Τµήµατος Νευρολογίας, στην Ιατρική Σχολή F. Edward Hebert [F. Edward Hebert School of Medicine], των Υπηρεσιών Ένστολων του Πανεπιστηµίου Επιστηµών Υγείας στην Βηθεσδά του Μέριλαντ [Uniformed Services University of Health Sciences, Bethesda Maryland], καθώς και Σµήναρχος της Αεροπορίας των ΗΠΑ. Σε προπτυχιακό επίπεδο ξεκίνησε από το Πανεπιστήµιο Emory, ενώ φοίτησε στην Ιατρική Σχολή του Ιατρικού Κολεγίου της Τζώρτζια [Medical College of Georgia]. Εκπαιδεύτηκε στη Νευρολογία στο Wilford Hall, του Στρατιωτικού Ιατρικού Κέντρου των ΗΠΑ, που βρίσκεται στο Σαν Αντόνιο του Τέξας [Wilford Hall, United States Army Medical Center, San Antonio, Texas] και στο Στρατιωτικό Ιατρικό Κέντρο Letterman στο Σαν Φρανσίσκο [Letterman Army Medical Center, San Francisco]. Στη συνέχεια έκανε ως υπότροφος τις µεταπτυχιακές του σπουδές µε αντικείµενο τα Νευροµυικά Νοσήµατα και την Ηλεκτροµυογραφία, στο Medical College of Georgia. Ο ρ. Campbell είναι ο συγγραφέας του DeJong s Neurologic Examination (6η έκδοση), που εκδόθηκε το 2005, του Pocket Guide and Toolkit to DeJong s Neurologic Examination, που εκδόθηκε το 2007 και του Essentials of Electrodiagnostic Medicine. Ήταν ένας από τους συγγραφείς του A Practical Primer of Clinical Neurology και Συντάκτης Ενότητας του Polyneuropathies in Clinical Neurophysiology and Neuromuscular Disease. Το Essentials of Electrodiagnostic Medicine έλαβε Τιµητική ιάκριση το 1999 στον Ετήσιο ιαγωνισµό Βιβλίου της Αµερικανικής Ένωσης Ιατρικών Συγγραφέων. Επιπλέον, έχει συγγράψει έναν απίστευτο αριθµό άρθρων -που αξιολογήθηκαν από οµότιµους ειδικούς-, µονογραφιών και κεφαλαίων βιβλίων. Ο ρ. Campbell έχει λάβει αρκετά Βραβεία Εξέχοντος ιδάσκοντος [Outstanding Teacher Awards], το Προεδρικό Βραβείο Ερευνητικής Πρωτοβουλίας [Presidential Research Initiative Award] από την Αµερικανική Ένωση Ηλεκτροδιαγνωστικής Ιατρικής [American Association of Electrodiagnostic Medicine], ένα Πιστοποιητικό Επαίνου από το Κοινό Γραφείο Μεταφοράς Τεχνολογίας [Joint Office of Technology Transfer], καθώς και το προσωπικά αγαπηµένο µου, το παράσηµο του Τάγµατος της Καµηλοπάρδαλης [Order of the Giraffe], επειδή άντεξε σε δυνάµεις +9G, ως συµµετέχων σε πείραµα για την ανθρώπινη φυγοκέντρηση, που αποτελούσε µέρος του προγράµµατος ανάπτυξης των πολεµικών αεροσκαφών F-15. Έχει προσφέρει αξιοσηµείωτες υπηρεσίες στην πατρίδα µας, στην Αµερικανική Ένωση Ηλεκτροδιαγνωστικής Ιατρικής, στην Αµερικανική Ακαδηµία Νευρολογίας [American Academy of Neurology] και στο Αµερικανικό Συµβούλιο Ηλεκτροδιαγνωστικής Ιατρικής [American Board of Electrodiagnostic Medicine]. Ήταν τεράστια τιµή µας που συνεργαστήκαµε µαζί του για την έκδοση αυτού του τεύχους του περιοδικού Seminars in Neurology. Τεράστια ήταν επίσης και η χαρά µας. Τον ευχαριστώ που επέλεξε µια τόσο εξαιρετική οµάδα συγγραφέων, που εργάστηκε τόσο για την επιµέλεια κάθε άρθρου, αλλά και επειδή έκανε τη συνεργασία µαζί του µια αξιοµνηµόνευτη εµπειρία για εµένα. Karen L. Roos, M.D. 1 Αρχισυντάκτρια 1 John and Nancy Nelson Professor of Neurology, Indiana University School of Medicine, Indianapolis, Indiana. ιεύθυνση αλληλογραφίας και αιτηµάτων ανατυπώσεων: Karen L. Roos, M.D., Indiana University School of Medicine, 550 North University Blvd., Suite 1711, Indianapolis, IN

11

12 Προλογοσ È Ù Ú ÙˆÓ Ú ÓÈ ÎÒÓ ÁÈÒÓ DISORDERS OF THE CRANIAL NERVES William W. Campbell, M.D., M.S.H.A. 1 Οι διαταραχές των κρανιακών συζυγιών -ή νεύρων- είναι από τις πιο συχνές που συναντούν οι νευρολόγοι. Ποικίλλουν, από τις σχετικά ξεκάθαρες µεµονωµένες παρέσεις της έκτης κρανιακής συζυγίας, έως τις περίπλοκες πολλαπλές κρανιακές νευροπάθειες, που ενδέχεται να είναι εστιακές, όπως το σύνδροµο του σφαγιτιδικού τρήµατος [jugular foramen syndrome] ή και διάσπαρτες, όπως η καρκινωµατώδης µηνιγγίτιδα. Αυτό το τεύχος του περιοδικού Seminars in Neurology είναι αφιερωµένο στις διαταραχές των κρανιακών νεύρων. Κάθε κεφάλαιο περιλαµβάνει µια σύντοµη ανασκόπηση της σχετικής νευροανατο- µίας, κάτι που βοηθά πάντα να ανακληθούν στη µνήµη οι ανατοµικές λεπτοµέρειες που ενδέχεται να βοηθήσουν στην εντοπιστική διάγνωση. Το Κεφάλαιο 1 καλύπτει το προσωπικό νεύρο. Συντάχθηκε από τον επί χρόνια συνάδελφο και πρώην συνεργάτη Jim Gilchrist του Πανεπιστηµίου Brown στο Νοσοκοµείο Rhode Island. Συνάντησα για πρώτη φορά τον Jim όταν εκείνος τελείωνε την ειδίκευσή του και εγώ είχα µόλις γίνει θεράπων στο Ιατρικό Κολέγιο της Βιρτζίνια (Medical College of Virginia). Πιστεύω ότι ήξερε περισσότερα στη νευρολογία από ό,τι εγώ. Το Κεφάλαιο 2 είναι µια εµβριθής συζήτηση για τα οφθαλµοκινητικά νεύρα, από τον εξαιρετικό Νευρο-οφθαλµίατρο ρ. Paul Brazis της Mayo Clinic του Jacksonville. Ο ρ. Brazis είναι ένας από τους συγγραφείς του πολύ δηµοφιλούς βιβλίου «Localization in Clinical Neurology». Το Κεφάλαιο 3 καλύπτει το οπτικό νεύρο. Συντάκτης του είναι ο µακροχρόνιος συνεργάτης Jack Selhorst. Πρωτοσυνάντησα τον Jack όταν έκανε την ειδίκευσή του στη Νευρο-οφθαλµολογία µε υποτροφία και εγώ ήµουν εκ περιτροπής ειδικευόµενος στο Πανεπιστήµιο της Καλιφόρνια (University of California) στο Σαν Φρανσίσκο. Το λαµπρό άστρο του Jack σύντοµα τον οδήγησε στην Προεδρία του Πανεπιστηµίου του St. Louis (St. Louis University). Με ευχαρίστησε ιδιαίτερα το ότι συνεργάστηκα ξανά µε τον ρ. Selhorst και τον συνεργάτη του για αυτό το τεύχος του Seminars in Neurology. Το Κεφάλαιο 4 είναι µια συζήτηση για το τρίδυµο νεύρο, µε κύριο συντάκτη τον ρ. Yuen T. So, έναν συνάδελφο που φέρει τα σηµάδια από τη µακροχρόνια εργασία του στην επιτροπή για την Αµερικανική Ένωση Νευροµυικής και Ηλεκτροδιαγνωστικής Ιατρικής [American Association of Neuromuscular and ElectrodiagnosticMedicine]. Με το πέρασµα του χρόνου άρχισα να εκτιµώ την εξυπνάδα και την αξιοπιστία του και γρήγορα του ζήτησα να συµµετάσχει σε αυτό το έργο. Στο Κεφάλαιο 5 γίνεται λόγος για το υπογλώσσιο νεύρο, µε κύριο συντάκτη τον ρ. Paul Barkhaus, του οποίου εκτίµησα την εµπειρογνωµοσύνη για όλα τα νευρολογικά θέµατα όταν συνεργαστήκα- µε στην εξεταστική επιτροπή του Αµερικανικού Συµβουλίου Ηλεκτροδιαγνωστικής Ιατρικής [American Board of Electrodiagnostic Medicine]. Το Κεφάλαιο 6 συντάχθηκε σε συνεργασία µε έναν προσφάτως αποφοιτήσαντα από το δικό µας Πρόγραµµα Υποτροφιών Κλινικής Νευροφυσιολογίας, το Walter Reed, ο οποίος ανήκει πλέον στο προσωπικό του Ναυτικού Νοσοκοµείου του Πόρτσµουθ [Portsmouth Naval Hospital]. Ο ρ. Carroll Department of Neurology, Uniformed Services University of Health Sciences, Bethesda, Maryland. Address for correspondence and reprint requests: William W. Campbell, M.D., M.S.H.A., Professor and Chairman, Department of Neurology, Room A1036, Uniformed Services University of Health Sciences, 4301 Jones Bridge Road, Bethesda, MD (

13

14 Προλογοσ volume 29, number 1, Απριλιοσ 2009 είναι ένας αξιόλογος νέος µε ισχυρό εργασιακό κώδικα αξιών ο οποίος έχει σηµαντικό µέλλον στη Νευρολογία. Το Κεφάλαιο 7 συντάχθηκε από δύο πρώην υπότροφους του Walter Reed, τον ρ. Mark Landau και τη ρ. Kristen Barner, οι οποίοι ανήκουν πλέον στο προσωπικό της κλινικής νευροφυσιολογίας και η περίοδος που έκαναν την πρακτική τους εκπαίδευση ως υπότροφοι αποτελεί σήµερα µια ξεθωριασµένη εικόνα στον καθρέφτη οπισθοπορείας τους. Τα παγκόσµια γεγονότα τους έχουν προσφέρει την ατυχή δυνατότητα να ωριµάσουν κλινικά µε ταχείς ρυθµούς, καθώς εργάζονται στο στρατιωτικό νοσοκοµείο µε τη µεγαλύτερη κινητικότητα. Το Κεφάλαιο 9 συντάχθηκε από τον ρ. Wayne Massey, ο οποίος ξεκίνησε µια καριέρα ιατρικού συγγραφέα (και υπήρξε πολυγραφότατος) καθ όσον αποτελούσε µέρος του προσωπικού στο Ναυτικό Νοσοκοµείο της Bethesda (Bethesda Naval Hospital). Μοιάζει σα να ξεκίνησε περίπου την εποχή ης Μάχης της ουνκέρκης, αλλά ήταν πολύ αργότερα, κατά τη δεκαετία του 70. Μεγάλο µέρος του συγγραφικού του έργου αναφέρεται στις µονονευροπάθειες. Φαίνεται πως η ζωή κάνει κύκλους καθώς τώρα εγώ βλέπω συχνά ασθενείς στο Ναυτικό Νοσοκοµείο της Bethesda και έχω επανδρώσει εκεί ένα Ιατρείο Περιφερικού Νευρικού Συστήµατος εβδοµαδιαίας λειτουργίας. Προκειµένου να αποδείξουµε ότι δεν χρειάζεται κάποιος να είναι νευρολόγος ή ακόµα και γιατρός για να είναι ειδικός σε µια πάθηση των κρανιακών νεύρων, συνεργαστήκαµε µε τους ρ. Audrey Erman και ρ. Richard Doty. Η Audrey Β. Erman, M.D. είναι Ωτορινολαρυγγολόγος στο Πανεπιστή- µιο του Μίσιγκαν [University of Michigan] και µας ενηµέρωσε για την άποψη ενός χειρουργού ΩΡΛ αναφορικά µε τα κρανιακά νεύρα ΙΧ και Χ. Ο Richard L. Doty, Ph.D., στο Πανεπιστήµιο της Πενσυλβάνια [University of Pennsylvania], είναι µια από τις πιο διακεκριµένες µορφές σε εθνικό και διεθνές επίπεδο στο πεδίο της οσφρητικής λειτουργίας και των οσφρητικών και άλλων χηµειοαισθητηριακών διαταραχών. Με εµπειρία άνω των 30 ετών και σχεδόν 200 δηµοσιεύσεις, έχει πλήρη γνώση του πεδίου, όσο λίγοι άλλοι. Είναι, λοιπόν, τιµή µας να τον έχουµε µαζί µας σε αυτό το τεύχος του Seminars in Neurology. William W. Campbell, M.D., M.S.H.A. 1 Προσκεκληµένος συντάκτης 12

15

16

17  ÚÔapple ıâè ÙË 7 Ë Ú ÓÈ Î Á SEVENTH CRANIAL NEUROPATHY James M. Gilchrist, M.D. 1 Ó ÚÔapple ıâè ÙÔ appleúôûˆappleèîô Ó ÚÔ Ó ÚÔapple ıâè ÙË 7Ë ÎÚ ÓÈ Î Û Á Â Ó È Ë appleèô Û Ó Ó ÚÔapple ıâè ÎÚ ÓÈ Î Û Á. Ó ÙÔÌ ÙÔ appleúôûˆappleèîô Ó ÚÔ Â Ó È Ì ÏÏÔÓ appleôï - appleïôîë, ÁÈ Ó ÎÚ ÓÈ Îfi Ó ÚÔ, Î ıò ÂÈ Ì ÎÚ ÂÓ ÔÎÚ ÓÈ appleôúâ, Î Ù ÙËÓ ÔappleÔ ÂÌÊ Ó ÂÈ 3 Î Ìapple ( «ÁfiÓ Ù»). ËÏÂÎÙÚÔ È ÁÓˆÛË ÌappleÔÚÂ Ó Â Ó È Ú ÛÈÌË ÛÙËÓ appleúfiáóˆûë, ÏÏ fi È appleúèó appleâú ÛÔ Ó ÌÂÚÈÎ ËÌ Ú. Ó ÚÔ appleâèîfióèûë Ûapple ÓÈ ÂÓ Â ÎÓ Ù È ÁÈ ÙËÓ appleâú appleùˆûë ÙË apple ÚÂÛË Ù appleô Bell, ÏÏ Î Ù Ù ÏÏ ÌappleÔÚÂ Û Ó Ó apple ÚÔ ÛÈ ÛÂÈ apple ıôïôáèî Â Ú Ì Ù Î È Ó Â Ó È appleôï Ú ÛÈÌË Û appleâúèappleùòûâè Ó ÚÔapple ıâè ÙÔ appleúôûˆappleèîô Ó ÚÔ ÏÏË ÈÙÈÔÏÔÁ. ÎÏÈÓÈÎ ÂÌÊ ÓÈÛË Â Ó È Ù ÙË ÌÔÓfiappleÏ ÚË Ó Ì ÙË Óˆ Î È ÙË Î Ùˆ ÌÔ Ú ÙˆÓ Ì ÒÓ ÙÔ appleúôûòappleô, ÙË appleâú ÎÔ Û, ÙË ÛÁÂ Û Î È ÙË È Ù Ú ÙË apple Ú ÁˆÁ ÎÚ ˆÓ Î È ÛÈ ÏÔ. ÔÏÏ È ÊÔÚÂÙÈÎ ÓÔÛËÚ ÈÂÚÁ Û Â ÌappleÔÚÂ Ó Ô ËÁ ÛÔ Ó Û Ó ÚÔapple ıâè ÙÔ appleúô- ÛˆappleÈÎÔ Ó ÚÔ, ÏÏ ÙÔ 70% ÙˆÓ appleâúèappleùòûâˆó Â Ó È È ÈÔapple ıâ, fióù ÁÓˆÛÙ Î Ï ÙÂÚ Ì ÙÔÓ fiúô apple ÚÂÛË Ù appleô Bell. Ô Û Ó ÚÔÌÔ Ramsay Hunt, appleô ÔÚ ÂÙ È ˆ Ë Ó ÚÔapple ıâè ÙÔ appleúôûˆappleèîô Ó ÚÔ ÛÂ Û Ó ÛÌfi Ì ÚappleËÙ ˆÛÙ Ú ÙÔ ˆÙÈÎÔ Á ÁÁÏ Ô, Â Ó È Ó ÏÏÔ Û Ófi ÙÈÔ. ÎÔÚÙÈÎÔÛÙÂÚÔÂÈ Â Ó È ˆÊ ÏÈÌ, ÂÊ fiûôó ÔÚËÁËıÔ Ó ÛÙËÓ ÔÍÂ Ê ÛË, ÁÈ ÙË ÂÏÙ ˆÛË ÙË Î ÛË ÙË apple ÚÂÛË Ù appleô Bell, ÂÓÒ Û appleèô ÛÔ Ú appleâúèappleùòûâè Ê ÓÂÙ È Ó ÔËı Î È Ë ıâú - appleâ Ì ÓÙÈÈÎ. ıâú appleâ Ì ÓÙÈÈÎ Â Ó È Û ÁÔ Ú Ú ÛÈÌË ÛÙË ÓfiÛÔ Ramsay Hunt, ÂÊ fiûôó ÔÚËÁËı ÂÓÙfi 3 ËÌÂÚÒÓ applefi ÙËÓ Ó ÚÍË ÙË ÓfiÛÔ. ÓÙÈ ÈÔÙÈÎ Â Ó È Ú ÛÈÌ ÛÙË Ó ÚÔapple ıâè ÙÔ appleúôûˆappleèîô ÛÙ appleï ÛÈ ÓfiÛÔ ÙÔ Lyme, Ë ÔappleÔ ÂÈ appleôï Î Ï appleúfiáóˆûë. ÍÂÈ - ÏÂÈ È :  ÚÔapple ıâè appleúôûˆappleèîô Ó ÚÔ, appleúâ ÓÈ ÔÏfiÓË, apple ÚÂÛË Ù appleô Bell, Û Ó ÚÔ- ÌÔ Ramsay Hunt, Ó ÚÔapple ıâè appleúôûˆappleèîô applefi ÓfiÛÔ ÙÔ Lyme [Facial neuropathy, prednisone, Bell s palsy, Ramsay Hunt syndrome, Lyme facial neuropathy] Ηπάρεση ή παράλυση του προσωπικού νεύρου / 7 ης κρανιακής συζυγίας, είναι η συνηθέστερα διαγιγνωσκόµενη κρανιακή νευροπάθεια. Μόνο η πάρεση τύπου Bell έχει ετήσια συχνότητα της τάξης των περιπτώσεων ανά , 2 Η συχνότητα αυτή οφείλεται εν µέρει στην ανατοµία του νεύρου, εν µέρει στο ότι η κατάσταση είναι εύκολα αναγνωρίσιµη από τους ασθενείς, την οικογένεια ή τους φίλους, όπως και στους γιατρούς, ενώ σε µικρότερο βαθµό, οφείλεται στις πολλαπλές λειτουργίες αυτής της συζυγίας. Η µακρά ενδοκράνια και εξωκράνια πορεία του προσωπικού νεύρου, που περιλαµβάνει 3 καµπές, εκθέτει το προσωπικό νεύρο σε ένα ευρύ φάσµα νοσηρών καταστάσεων και η διαφορική διάγνωση για τη µονόπλευρη ή αµφοτερόπλευρη νευροπάθεια του προσωπικού νεύρου µπορεί να ισοδυναµεί µε τη συγγραφή ενός συγγράµµατος νευρολογίας. Το προσωπικό νεύρο παρέχει εννεύρωση για τους µιµητικούς µύες του προσώπου, οι οποίοι αποτελούν τον κύριο τρόπο έκφρασης του συναισθήµατος και είναι σηµαντικό κοµµάτι της µη λεκτι- 1 Warren Alpert Medical School of Brown University, Rhode Island, Hospital, Providence, Rhode Island. Address for correspondence and reprint requests: James M. Gilchrist, M.D., Senior Vice Chairman of Neurology, Rhode Island Hospital, 593 Eddy Street, APC 689, Providence, RI ( 15

18 Νευροπαθεια της 7 ησ Κρανιακησ Συζυγιασ volume 29, number 1, Απριλιοσ 2009 κής επικοινωνίας, καθώς και µείζονος αισθητικής σηµασίας συστατικό της οµορφιάς. εδοµένων των παραπάνω, είµαστε ειδικά ευαισθητοποιηµένοι στις κινήσεις του προσώπου άλλων ατόµων και η οποιαδήποτε ασυµµετρία τους γίνεται άµεσα εµφανής και µας αναστατώνει. Οι ασθενείς ποτέ δεν παραµελούν µια οξεία πάρεση του προσωπικού νεύρου και δεν καθυστερούν να προσέλθουν στο γιατρό. ΑΝΑΤΟΜΙΑ 3 Η κινητική ρίζα του προσωπικού νεύρου ξεκινά στον πυρήνα του προσωπικού νεύρου, στην ουραία πλάγια µοίρα της γέφυρας, πίσω από την άνω ελαία και επί τα εντός από τον πυρήνα της νωτιαίας ρίζας του τρίδυµου νεύρου. Οι ίνες που ξεκινούν από τον πυρήνα πραγµατοποιούν ακολούθως µια αγκύλη [(το έσω γόνυ του προσωπικού νεύρου) γύρω από τον πυρήνα του απαγωγού νεύρου, ταξιδεύοντας επί τα εντός, από ουραία θέση σε κεφαλική, πριν να εξέλθουν κατά τη γεφυρο-προµηκική συµβολή. Η κινητική ρίζα ακολούθως διασχίζει τη γεφυρο-παρεγκεφαλιδική δεξαµενή ώστε να εισέλθει στον έσω ακουστικό πόρο. Η αισθητική ρίζα του προσωπικού νεύρου βρίσκεται ξεχωριστά από την κινητική ρίζα, µεταξύ του στελέχους και του έσω ακουστικού πόρου και συχνά ονοµάζεται διάµεσο νεύρο [nervus intermedius]. Εντός του διάµεσου νεύρου φέρονται οι γενικές σωµατικές προσαγωγές ίνες, που καταλήγουν στο νωτιαίο πυρήνα του τρίδυµου νεύρου, καθώς και ειδικές σπλαχνικές απαγωγές ίνες (του παρασυµπαθητικού), που ξεκινούν από τον άνω σιελικό πυρήνα και τον πυρήνα της µονήρους δεσµίδας [nucleus solitarius). Εντός του έσω ακουστικού πόρου, το προσωπικό νεύρο συνοδεύεται από την όγδοη κρανιακή συζυγία. Το νεύρο ταξιδεύει προσθιοπλάγια, προς το άνω-έσω πρόσθιο τρήµα του ακουστικού πόρου [meatal foramen], το οποίο διαχωρίζεται σε οστέινα διαµερίσµατα. Αυτή είναι η στενότερη µοίρα στο σύνολο του πόρου του προσωπικού νεύρου, διαµέτρου µικρότερης των 0,7mm. 4 Ο πόρος του προσωπικού νεύρου είναι επίσης γνωστός και ως φαλλοπιανός πόρος. Το προσωπικό νεύρο ακολούθως εισέρχεται στη λαβυρινθική µοίρα του προσωπικού πόρου, που ονοµάζεται έτσι καθώς είναι πολύ κοντά στον άνω ηµικυκλικό σωλήνα. Η µοίρα αυτή έχει µήκος 3-5 mm και σχηµατίζει µια γωνία 130 µοιρών µε τον έσω ακουστικό πόρο. Ο λαβυρινθικός πόρος καταλήγει στο γονατώδες γάγγλιο, όπου εντοπίζονται τα κυτταρικά σώµατα των νευρώνων της προσαγωγού γενικής σωµατικής και ειδικής σπλαχνικής αισθητικότητας. Ο πόρος του προσωπικού νεύρου πραγµατοποιεί το πρώτο εξωτερικό γόνυ και εκεί το νεύρο περνά στην τυµπανική του µοίρα. Το τµήµα αυτό έχει µήκος 10 mm και είναι κοντά στο οριζόντιο ηµικυκλικό σωλήνα/ Η τυµπανική µοίρα τελειώνει εκεί που ο πόρος του προσωπικού κάνει τη δεύτερη εξωτερική καµπή του, αυτή τη φορά σε γωνία 90 µοιρών. Η τελική ενδοκράνια µοίρα του προσωπικού νεύρου ονοµάζεται µαστοειδής µοίρα και πορεύεται καθοδικά για διάστηµα περίπου 12 mm προς το στυλο- µαστοειδές τρήµα, σηµείο στο οποίο το προσωπικό νεύρο γίνεται εξωκράνιο και περνά εκτός της κρανιακής κοιλότητας. Εκεί το νεύρο διαιρείται στον οπίσθιο ακουστικό κλάδο, ο οποίος νευρώνει αισθητικά το πτερύγιο και το πρόσθιο τµή- µα της έλικας ενώ επίσης διαθέτει και κινητικές ίνες. Άλλοι τελικοί κλάδοι περιλαµβάνουν το κροταφοπροσωπικό, το ζυγωµατικό και το αυχενοπροσωπικό νεύρο, που ελέγχουν του µιµητικούς µύες του προσώπου, καθώς και κλάδους προς το διγάστορα και το στυλοϋοειδή µυ. Ένα τελικό πλέγµα κλάδων υπάρχει πια εντός του αδένα της παρωτίδας. Πριν από τον εξωκράνιο τερµατισµό του, υπάρχουν αρκετοί σηµαντικοί κλάδοι του προσωπικού νεύρου. Ο πρώτος είναι το νεύρο προς το µυ του αναβολέα, που ξεκινά εντός του τυµπανικού πόρου. Η χορδή του τυµπάνου αποσχίζεται εντός της µαστοειδούς µοίρας και ακολούθως εισέρχεται στην τυµπανική κοιλότητα, πριν καταλήξει να συµβληθεί µε το γλωσσικό νεύρο. Στέλνει προγαγγλιακές παρασυµπαθητικές ίνες προς το υπογνάθιο γάγγλιο και από εκεί προς τον υπογνάθιο και τους υπογλώσσιους αδένες. Η χορδή του τυµπάνου µεταφέρει επίσης σήµατα γεύσης από τα πρόσθια 2/3 της γλώσσας. Το µείζον λιθοειδές νεύρο αποσχίζεται κατά το γονατώδες γάγγλιο, κατευθυνόµενο προς το σφηνοϋπερώιο και το πτερυγοϋπερώιο γάγγλιο, για να νευρώσει παρασυµπαθητικά τους δακρυικούς αδένες. ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ Οι νευροπάθειες του προσωπικού νεύρου µπορούν να εµφανιστούν ανεξαρτήτως φύλου και ηλικίας. 5 Είναι σχεδόν πάντα µονόπλευρες, 6 ενώ αµφοτερόπλευρες είναι µόνο στο 1-2% των περιπτώσεων (πίνακες 1 και 2). Ο σακχαρώδης διαβήτης και η εγκυµοσύνη είναι προδιαθεσικοί παράγοντες. Το πιο εµφανές εύρηµα κατά την εξέταση είναι η πάρεση ή η παράλυση του προσωπικού νεύρου από οµόπλευρα προς το προσβεβληµένο νεύρο, που αφορά όλους τους µιµητικούς µύες του προσώπου, αν και πιθανώς σε ποικίλο βαθµό. Αυτό το χαρακτηριστικό έρχεται σε αντιδιαστολή µε τη µυϊκή αδυνα- µία του προσώπου εξ αιτίας µιας βλάβης πριν από το γεφυρικό πυρήνα του προσωπικού νεύρου (όπως εξ αιτίας ενός αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου), η οποία θα προκαλέσει αντίπλευρα µυϊκή αδυναµία µόνο της κατώτερης µοίρας των µυών του προσώπου, µη επηρεάζοντας το µετωπιαίο µυ. Οι φλοιο-προµηκικές οδοί προς τον πυρήνα του προσωπικού νεύρου προέρχονται από αµφότερα τα εγκεφαλικά ηµισφαίρια όσον αφορά τους µύες της άνω µοίρας του προσώπου, ενώ για τους µύες της κατώτερης µοίρας προέρχονται αποκλειστικά από το αντίπλευρο εγκεφαλικό ηµισφαίριο. Έχουν αναπτυχθεί διάφορες κλίµακες που ποσοτικοποιούν το βαθ- µό αδυναµίας των µυών του προσώπου (πίνακες 3 και 4), οι οποίοι έχουν γενικά ισοδύναµη εγκυρότητα. 7 Η κλίµακα House- Brackman (Η-Β) διαθέτει το πλεονέκτηµα ότι είναι απλή, χρησιµοποιείται συχνά στις βιβλιογραφικές αναφορές και έχει υιοθετηθεί από την «Αµερικανική Ακαδηµία Ωτορινολαρυγγολογίας και Χειρουργικής Κεφαλής και Αυχένος» [American 16

19

20 Νευροπαθεια της 7 ησ Κρανιακησ Συζυγιασ ινών. Βλάβες κατά το επίπεδο του δεύτερου εξωτερικού γόνατος του προσωπικού θα οδηγήσουν σε δυσγευσία και ξηροστοµία λόγω βλάβης και της χορδής του τυµπάνου. Η αισθητικότητα πάνω από τον οµόπλευρο λοβό του αυτιού µπορεί να επηρεαστεί σε οποιαδήποτε νευροπάθεια του προσωπικού εγγύς του στυλοµαστοειδούς τρήµατος. εν είναι ασυνήθης, επίσης, η υποκειµενική και / ή αντικειµενική υπαισθησία πάνω από τις παρετικές µοίρες του προσώπου. 5 Αυτό υποτίθεται ότι οφείλεται σε συνδέσεις µεταξύ του άνω γναvolume 29, number 1, Απριλιοσ 2009 Academy of Otolaryngology Head and Neck Surgery]. 8 Οι νευροπάθειες του προσωπικού νεύρου που εντοπίζονται εγγύς του γονατώδους γαγγλίου ή στο ίδιο επίπεδο µε αυτό θα προκαλέσουν επίσης το φαινόµενο της υπερακουσίας, λόγω παράλυσης του µυός του αναβολέα, αλλά από µια µεµονωµένη νευροπάθεια του προσωπικού νεύρου δεν αναµένεται οποιουδήποτε βαθµού απώλεια της ακοής. Επιπρόσθετα, η ροή σιέλου και δακρύων θα επηρεαστεί ή θα χαθεί ταυτόχρονα, λόγω βλάβης των παρασυµπαθητικών Πίνακας 1. Αίτια Μονόπλευρης Νευροπάθειας 7 η ς Κρανιακής Συζυγίας Γέφυρα Έµφρακτο Πολλαπλή σκλήρυνση Όγκος στελέχους Εγκεφαλίτιδα Απόστηµα Αιµορραγία Συγγενή / µαιευτικά Σύνδροµο Möbius Νευροπάθεια προσωπικού νεύρου από τραύµα κατά τον τοκετό / από χρήση εµβρυουλκού Μικροσωµία ηµικρανίου [Hemicranial microsomia] Συγγενής παράλυση κάτω χείλους Νόσος Kawasaki Νόσος Albers-Schoenberg (οστεοπέτρωση) Εµβρυϊκή υπερασβεστιαιµία Καρδιοπροσωπικό σύνδροµο Όγκοι Ακουστικό νευρίνωµα Μηνιγγίωµα Χολοστεάτωµα Μετάσταση Νευρίνωµα Όγκος παρωτίδας Μηνιγγίτιδα Λοιµώδης Βακτηριακή Μυκητιασική Φυµατιώδης Συφιλιδική Νόσος του Lyme / Μπορελίωση Παρασιτική (τριχίνωση, νευροκυστικέρκωση) Φλεγµονώδης Σαρκοείδωση Νεοπλασµατική Καρκινωµατώδης Λεµφώµατα Λευχαιµία (παιδιά) Λοιµώξεις Σύνδροµο Ramsey Hunt (ΗΖV) Ιός απλού έρπητα Οροµετατροπή HIV Οστεοµυελίτιδα της βάσης του κρανίου Ωτογενείς λοιµώξεις Παρωτίτιδα / απόστηµα Μαστοειδίτιδα Νόσος του Lyme Λέπρα Πολιοµυελίτιδα Μυκόπλασµα Γρίπη ιάφορα αίτια Καλοήθης ενδοκράνια υπέρταση Τραύµα Σύνδροµο Melkersson-Rosenthal Αµυλοείδωση Κοκκιωµάτωση Wegener Πολυαρθρίτιδα Σακχαρώδης διαβήτης Σύνδροµο Sjögren Εγκυµοσύνη Ανθρώπινος λεµφοτροπικός ιός των κυττάρων Τ τύπου 1 Κληρονοµική νευροπάθεια µε παρέσεις από παγίδευση [Hereditary neuropathy with pressure palsies] Οικογενής πάρεση τύπου Bell Σύνδροµο Guillain-Barre Χρόνια φλεγµονώδης αποµυελινωτική πολυνευροπάθεια Νόσος Charcot-Marie-Tooth Ιστιοκυττάρωση Χ Θεραπεία µε ιντερφερόνη Σκληροστέωση Τοξίκωση από αιθυλενική γλυκόλη Σύνδροµο Wernicke-Korsakov Σύνδροµο Stevens-Johnson 18 HZV = ιός έρπητα ζωστήρα Από Keane 6 και Finsterer. 37

21

22 Νευροπαθεια της 7 ησ Κρανιακησ Συζυγιασ Το ύψος του άµεσου κινητικού προκλητού δυναµικού στις 5-7 ηµέρες µετά την έναρξη της νόσου έχει χρησιµοποιηθεί για την πρόγνωση 13 και είναι πιθανότατα η καλύτερη διαθέσιµη µέθοδος Όταν το ύψος του σύνθετου µυϊκού δυναµικού ενεργείας [compound muscle action potential: CMAP] είναι µικρότερο του 10% από αυτό της υγιούς πλευράς, η µέγιστη ανάρρωση θα καθυστερήσει κατά 6-12 µήνες και η λειτουργία θα είναι µέτρια έως σοβαvolume 29, number 1, Απριλιοσ 2009 θικού κλάδου του τριδύµου και του σφηνοϋπερώιου γαγγλίου. 9 Μια σηµαντική µειοψηφία ασθενών µε πάρεση τύπου Bell θα αναπτύξει άλγος πρώιµα κατά την πορεία της νόσου, 5 κάτι που αφορά όµως ένα µεγάλο ποσοστό των ασθενών µε σύνδροµο Ramsay Hunt. 10 Καθώς ο σφιγκτήρας του άνω βλεφάρου θα παρουσιάζει αδυναµία, εµποδίζοντας την πλήρη σύγκλιση της βλεφαρικής σχισµής, είναι σηµαντική η προστασία του κερατοειδούς, ιδίως κατά τη νύκτα, όταν ο ασθενής κοιµάται. Η λίπανση του οφθαλµού και το προστατευτικό κλείσιµο του βλεφάρου θα πρέπει να ξεκινά αµέσως σε οποιοδήποτε ασθενή µε ανεπαρκή σύγκλιση της βλεφαρικής σχισµής. Η χρήση µόνο επιθεµάτων επί του οφθαλµού δεν αποτελεί επαρκές µέτρο ιδίως εάν γίνεται µε γάζες, καθώς έτσι θα στεγνώνουν τα δάκρυα και θα επιταχυνθεί µια βλάβη του κερατοειδούς χιτώνα. Σε νευροπάθειες του προσωπικού νεύρου που οφείλονται σε άλλα δευτερογενή αίτια, µπορεί να συνυπάρχουν συµπτώµατα από προσβολή και άλλων κρανιακών συζυγιών, όπως απώλεια ακοής, εµβοές, δυσφαγία, δυσαρθρία και διπλωπία και πρόκειται για καταστάσεις που απαιτούν περαιτέρω αξιολόγηση (Πίνακας 1). Η χρονική πορεία της ανάρρωσης από µια πάρεση του προσωπικού νεύρου εξαρτάται από τον τύπο και το βαθµό της υποκείµενης παθοφυσιολογικής βλάβης. Μια βλάβη που σχετίζεται µε νευραπραξία ή είναι αµιγώς αποµυελινωτική θα διορθωθεί εντός ηµερών έως εβδοµάδων, καθώς τα κύτταρα του Schwann επαναµυελινώνουν το προσβεβληµένο τµήµα. Πιο σοβαρές βλάβες που οδηγούν σε αξονική καταστροφή και αποµακρυσµένη Βαλλεριανή εκφύλιση θα χρειαστούν µεγαλύτερο διάστηµα για την ανάρρωση, καθώς θα απαιτηθεί µια αναγέννηση των νευρώνων. Η αναγέννηση αυτή µπορεί να είναι ατελής, οδηγώντας στις µείζονες επιπλοκές της πάρεσης του προσωπικού νεύρου, οι οποίες είναι η επίµονη πάρεση ή παράλυση, η βλάβη του κερατοειδούς εξ αιτίας ανεπαρκούς σύγκλισης της βλεφαρικής σχισµής, οι σπασµοί των µυών του προσώπου και οι συγκινησίες του προσωπικού. 11 Οι συγκινησίες είναι φαινόµενα κατά τα οποία η εκούσια πρόθεση ενεργοποίησης ενός µυός θα οδηγήσει στη σύσπαση άλλων µυών επίσης. Αυτή η ταυτόχρονη σύσπαση µπορεί να οφείλεται είτε σε εκτρωµατική αναγέννηση των νευρικών ινών είτε σε εφαπτική µετάδοση. Η συγκινησία του προσώπου µπορεί να συµπεριλάβει και κινητικές νευρικές ίνες, καθώς και ίνες προς τους δακρυικούς και σιελογόνους αδένες, οδηγώντας στο φαινόµενο που ονοµάζεται «κροκοδείλια δάκρυα», κατά το οποίο η παραγωγή σιέλου στη θέα τροφής προκαλεί επίσης και δακρύρροια. Η συγκινησία του προσώπου διαπιστώνεται στην πλειονότητα των ασθενών µε πάρεση τύπου Bell η οποία εµφανίζει στοιχεία αξονικής βλάβης. 11 ΗΛΕΚΤΡΟ ΙΑΓΝΩΣΗ Οι ηλεκτροδιαγνωστικές µέθοδοι που συνηθέστερα χρησιµοποιούνται για τη µελέτη του προσωπικού νεύρου είναι οι µελέτες αγωγιµότητας του προσωπικού νεύρου (ηλεκτρονευρογράφηµα), το ηλεκτροµυογράφηµα (ΗΜΓ) των µυών που νευρώνονται από το προσωπικό νεύρο, το αντανακλαστικό του σκαρδαµυγµού [blinkreflex] και η δοκιµασία νευρωνικής διεγερσιµότητας [nerve excitability test]. Για τους περισσότερους ασθενείς που παραπέµπονται στο ηλεκτρονευροφυσιολογικό εργαστήριο εξ αιτίας πάρεσης του προσωπικού νεύρου, το ζήτηµα είναι η πρόγνωση, η οποία σχετίζεται άµεσα µε το εάν η βλάβη του προσωπικού νεύρου είναι αποµυελινωτική ή αξονική. Οι ηλεκτροδιαγνωστικές µελέτες είναι εξαιρετικά χρήσιµες για να γίνει αυτός ο διαχωρισµός, αλλά περιορίζονται από το γεγονός ότι η Βαλλεριανή εκφύλιση των κινητικών νευρικών ινών χρειάζεται 5-8 ηµέρες µετά από µια αξονική βλάβη, οπότε οι µελέτες νευρικής αγωγιµότητας [κινητική ταχύτητα αγωγής (ΚΤΑ) και αισθητική ταχύτητα αγωγής (ΑΤΑ)] θα είναι περιορισµένης προγνωστικής αξίας αν διενεργηθούν πριν από αυτό το χρονικό σηµείο. 12 Πίνακας 2. Νοσήµατα που Είναι Πιθανότερο να Προκαλέσουν Αµφοτερόπλευρη Νευροπάθεια του Προσωπικού Νεύρου Πάρεση τύπου Bell Σύνδροµο Guillain-Barre Σύνδροµο Miller Fisher Πολλαπλή κρανιακή νευροπάθεια Εγκεφαλίτιδα του στελέχους Νεοπλασµατική µηνιγγίτιδα Γλοίωµα της γέφυρας Προγεφυρικοί όγκοι Σύφιλη Λέπρα Λοιµώδης µηνιγγίτιδα Νόσος του Lyme Ιός του απλού έρπητα, ιός του έρπητα ζωστήρα Σαρκοείδωση Σκληροστέωση Αµυλοείδωση Τοξίκωση από αιθυλενική γλυκόλη Σύνδροµο Möbius Οροµετατροπή HIV Μονοπυρήνωση Πολιοµυελίτιδα Κρανιοεγκεφαλική κάκωση (ιδίως σε παιδιά) Από Keane 6 20

VII. Σ. Παπαγιαννόπουλος Γ Νευρολογική Κλινική Α.Π.Θ.

VII. Σ. Παπαγιαννόπουλος Γ Νευρολογική Κλινική Α.Π.Θ. VII Σ. Παπαγιαννόπουλος Γ Νευρολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΑΝΑΤΟΜΙΑ Φέρει 4 ειδών νευρικές ίνες διακριτές στη λειτουργία τους 1. Κινητικές (μιμικοί μύες, οπίσθια γαστέρα διγάστορα, στυλοϋοειδής, αναβολέας) 2.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΑΝΣ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΝΕΥΡΑ (λείοι μύες, καρδιακός μυς, αδένες) (Σπλαχνικά Νεύρα)

Διαβάστε περισσότερα

Εγκεφαλικές συζυγίες. Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος

Εγκεφαλικές συζυγίες. Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος Εγκεφαλικές συζυγίες Μαρία Σουλή Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος ΙΙ. Οπτικό νεύρο οπτική οξύτητα (φώς, αντικείμενα, ειδικοί πίνακες) ΔΔ Διαθλαστικές ανωμαλίες Ελάττωση της διαφάνειας των διαθλαστικών μέσων Βλάβη

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο της συνείδησης

Επίπεδο της συνείδησης Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 20-25 Επίπεδο της συνείδησης Η µερική ή ολική απώλεια της συνείδησης του πάσχοντος είναι µια σοβαρή κατάσταση, κατά την οποία διαταράσσεται

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΗΣ EΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

2 ο ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΗΣ EΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ 2 ο ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΗΣ EΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Οργάνωση: Εργαστήριο Ηλεκτρομυογραφίας και Κλινικής Νευροφυσιολογίας Α Νευρολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Αθήνα, 23 26 Σεπτεμβρίου 2012

Διαβάστε περισσότερα

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Γιατί μιλάμε για συζυγείς κινήσεις των οφθαλμών? Αν τα μάτια δεν παρουσίαζαν «συζυγή», δηλ. σύγχρονη κίνηση θα κινούνταν άσκοπα προς

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ Νευρολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου «Πολυκλινική», Αθήνα. Εισαγωγή Ο ίλιγγος, ένα συνηθέστατο αίτιο προσέλευσης ασθενών στο ιατρείο της εφημερίας, συχνά υποκρύπτει επείγουσες καταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση 1 Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση Τα θεραπευτικά σχήματα τα οποία περιγράφονται παρακάτω είναι βασισμένα σε κλινικές μελέτες Φάσης ΙΙΙ και στις εγκρίσεις θεραπειών από τους Οργανισμό Φαρμάκων

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Πλυτά Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής και Κοινωνικής Αποκατάστασης (Κ.Α.Φ.Κ.Α.) Αμφιλοχίας. Εισαγωγή Το παραπληρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME Τι είναι; Η αρθρίτιδα του Lyme είναι µία από τις νόσους που προκαλούνται από το µικρόβιο Βorrelia burgdorferi (νόσος του Lyme ή Μπορρελίωση) που

Διαβάστε περισσότερα

AKOH HXOΣ. ένταση. τόνος. Χροιά : πολυπλοκότητα ηχητικών κυµάτων.

AKOH HXOΣ. ένταση. τόνος. Χροιά : πολυπλοκότητα ηχητικών κυµάτων. AKOH HXOΣ ένταση τόνος Χροιά : πολυπλοκότητα ηχητικών κυµάτων. Ακουστό φάσµα : 20-20000 Hz (συνήθως 1000-4000 Hz) Φάσµα ήχου για την κατανόηση της οµιλίας: 200-2000 Hz ΜΕΤΑ ΟΣΗ ΤΟΥ ΗΧΟΥ ΣΤΟ ΟΥΣ Έξω ους

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π.

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Σχήμα 1: Η πορεία του Παρουσίαση Περιστατικού Εικ. 2: Πτερυγοειδής (ΑΡ) ωμοπλάτη Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής. Το παραπληρωματικό νεύρο, που είναι ένα κυρίως κινητικό νεύρο,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλή ΙΙ. Ι. Μύες του προσώπου

Κεφαλή ΙΙ. Ι. Μύες του προσώπου Κεφαλή ΙΙ Ι. Μύες του προσώπου Α. Μιµικοί µύες (δερµατικοί) Εντοπίζονται µέσα στο υποδόριο ιστό Προσφύονται στο δέρµα του προσώπου Κινητική νεύρωση προσωπικό νεύρο (ΕΝ VII) Περιβάλλουν τα στόµια (σφηγκτήρες

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ.

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ. χωνευτοί σ. 56 Nedbox χωνευτοί από 12 έως 56 στοιχεία σ. 58 από 1 έως 6 στοιχεία σ. 62 XL 3 160 από 48 έως 144 στοιχεία και ερµάρια διανοµής ισχύος XL 3 σ. 68 Ράγες, πλάτες στήριξης και µετώπες σ. 77 0

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΠΑΘΕΙΣ ΚΙΝΗΤΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ Κοτσικόρος Νικόλαος Ειδικευόµενος Β Γαστρεντερολογικής Κλινικής ΓΝΑ «Ο Ευαγγελισµός» ΠΡΩΤΟΠΑΘΕΙΣ ΚΙΝΗΤΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ 1. Ιδιοπαθής αχαλασία 2. Ιδιοπαθής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ - ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Ι. ΦΕΖΟΥΛΙΔΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ ΚΡΑΝΙΟ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ Απλή Ακτινογραφία Αξονική Τοµογραφία Βρεγµατικό

Διαβάστε περισσότερα

Εγκεφαλικές Συζυγίες. Τάσος Μπονάκης Λέκτορας Νευρολογίας Β Πανεπιστηµιακή Νευρολογική Κλινική

Εγκεφαλικές Συζυγίες. Τάσος Μπονάκης Λέκτορας Νευρολογίας Β Πανεπιστηµιακή Νευρολογική Κλινική Εγκεφαλικές Συζυγίες Τάσος Μπονάκης Λέκτορας Νευρολογίας Β Πανεπιστηµιακή Νευρολογική Κλινική Στην πλειονότητά τους οι εγκεφαλικές συζυγίες λειτουργούν µε τη δοµή των περιφερικών νεύρων, δηλαδή µεταφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ρ Ελενα Κουλλαπή 2014

ρ Ελενα Κουλλαπή 2014 ρ Ελενα Κουλλαπή 2014 Κυρτέ κερατίνε πλάκε. Καλύπτουν τη ραχιαία επιφάνεια του τελευταίου τµήµατο των δακτύλων. Το χρώµα του είναι υπόλευκο ή ελαφρώ ρόδινο (οφείλεται στι αγκύλε των αγγείων του χορίου,

Διαβάστε περισσότερα

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΑΠΟΜΥΕΛΙΝΩΣΗ καταστροφή µυελίνης αποκλείονται παθολογικές καταστάσεις από αποτυχία σχηµατισµού µυελίνης (δυσµυελίνωση) ή

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα

Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα Μεικτά Εγκεφαλικά Νεύρα Εισαγωγή Τρίδυµο Νεύρο (V) Πυρήνες του Τριδύµου Νεύρου Οφθαλµικό Νεύρο (V 1 ) Άνω Γναθικό Νεύρο (V 2 ) Κάτω Γναθικό Νεύρο (V 3 ) Γάγγλια του Τριδύµου Νεύρου Προσωπικό Νεύρο (VΙΙ)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΛΥΣΕΙΣ ΙΙΙ, IV, VI ΝΕΥΡΟΥ ΝΙΚΟΣ ΝΙΤΣΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΟΦΘΑΛΜΙΤΡΟΣ & ΠΑΙΔΟΦΘΑΛΜΙΑΤΡΟΣ

ΠΑΡΑΛΥΣΕΙΣ ΙΙΙ, IV, VI ΝΕΥΡΟΥ ΝΙΚΟΣ ΝΙΤΣΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΟΦΘΑΛΜΙΤΡΟΣ & ΠΑΙΔΟΦΘΑΛΜΙΑΤΡΟΣ ΠΑΡΑΛΥΣΕΙΣ ΙΙΙ, IV, VI ΝΕΥΡΟΥ ΝΙΚΟΣ ΝΙΤΣΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΟΦΘΑΛΜΙΤΡΟΣ & ΠΑΙΔΟΦΘΑΛΜΙΑΤΡΟΣ ΟΕΒΕ 11/2012 Συμπτώματα Στραβισμός μη συνεκτικός Διόφθαλμη διπλωπία (αυξανόμενη στο σημείο δράσης του παρετικού μυός)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΡΑΝΙΑΚΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΣ ΕΡΕΘΙΣΜΟΣ. Ένα Διαγνωστικό Εργαλείο για τις Κεντρικού Τύπου Βλάβες. Δρ Σπυρίδων Δευτεραίος Νευρολόγος

ΔΙΑΚΡΑΝΙΑΚΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΣ ΕΡΕΘΙΣΜΟΣ. Ένα Διαγνωστικό Εργαλείο για τις Κεντρικού Τύπου Βλάβες. Δρ Σπυρίδων Δευτεραίος Νευρολόγος ΔΙΑΚΡΑΝΙΑΚΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΣ ΕΡΕΘΙΣΜΟΣ Ένα Διαγνωστικό Εργαλείο για τις Κεντρικού Τύπου Βλάβες Δρ Σπυρίδων Δευτεραίος Νευρολόγος Βασικές Αρχές Έλεγχος της πυραµιδικής οδού µε το Διακρανιακό Μαγνητικό Ερεθισµό:

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Αντώνης Ρόμπος Αναπληρωτής Καθηγητής Νευρολογίας Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη πολλαπλή

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI)

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Τι είναι το σύνδροµο µηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης; Φυσιολογικά, η κεφαλή του ισχίου δεν προσκρούει στο χείλος της κοτύλης κατά

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι το γλαύκωμα;

Τι είναι το γλαύκωμα; Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμοδίου επαγγελματία υγείας. Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ Ρ Α Κ Η Σ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ Ρ Α Κ Η Σ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ Ρ Α Κ Η Σ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥΠΟΛΗ - ΔΡΑΓΑΝΑΣ Τ.Κ. 68100 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΩΤΟΡΙΝΟΛΑΡΥΓΓΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Δ/ντής: Kαθηγητής Β. Δανιηλίδης DEMOKRITUS UNIVERSITY

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΑΥΚΩΜΑ. προληψη και θεραπεια. επειδή είναι σηµαντικό να διατηρήσετε για πάντα την όραση σας

ΓΛΑΥΚΩΜΑ. προληψη και θεραπεια. επειδή είναι σηµαντικό να διατηρήσετε για πάντα την όραση σας ΓΛΑΥΚΩΜΑ προληψη και θεραπεια επειδή είναι σηµαντικό να διατηρήσετε για πάντα την όραση σας Τι είναι το γλαύκωµα; Το γλαύκωμα αποτελεί μια ομάδα από παθήσεις των οφθαλμών, οι οποίες έχουν σαν κοινό χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Χ. Μ. ΜουτσόπουΛος Αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών α ρευματικά νοσήματα είναι ασθένειες που προσβάλλουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Η δημιουργία και η πιλοτική εφαρμογή ενός πρωτοκόλλου αξιολόγησης νευρογενών διαταραχών κατάποσης.

Η δημιουργία και η πιλοτική εφαρμογή ενός πρωτοκόλλου αξιολόγησης νευρογενών διαταραχών κατάποσης. Α.Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Η δημιουργία και η πιλοτική εφαρμογή ενός πρωτοκόλλου αξιολόγησης νευρογενών διαταραχών κατάποσης. Σπουδαστές: Κάτανα Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

Ο Διακρανιακός Μαγνητικός Ερεθισµός στην Αυχενική Μυελοπάθεια

Ο Διακρανιακός Μαγνητικός Ερεθισµός στην Αυχενική Μυελοπάθεια Ο Διακρανιακός Μαγνητικός Ερεθισµός στην Αυχενική Μυελοπάθεια Σπύρος Δευτεραίος Ειδικευόµενος Νευρολόγος ΓΝΑ «Γ. Γεννηµατάς» Διδάκτωρ Πανεπιστηµίου Αθηνών Γρηγόρης Παναγόπουλος Αναπληρωτής Διευθυντής Νευρολογικής

Διαβάστε περισσότερα

WWW.Greek Trading. Club

WWW.Greek Trading. Club Trading Level (TL) Σημαντικές πληροφορίες για το Trading Το Trading εμπεριέχει μεγάλο κίνδυνο και δεν είναι για όλους. Ο συγγραφέας και ο εκδότης δεν αναλαμβάνουν καμία ευθύνη για τις ενέργειες του αναγνώστη.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ. Δεύτερη Έκδοση TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑ Δεύτερη Έκδοση C DAVID MARSDEN FRS DSC FRCP FRCPsych TIMOTHY J FOWLER DM FRCP ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΜΑΡΑΖΙΩΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΕΛΙΣΑΒΕΤ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη ενδιαφέρουσας περίπτωσης. Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης 2015

Μελέτη ενδιαφέρουσας περίπτωσης. Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης 2015 Μελέτη ενδιαφέρουσας περίπτωσης Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης 2015 Μελέτη ενδιαφέρουσας περίπτωσης Άνδρας, 67 ετών Καταγωγή: Γεωργία Γενική εφημερία Αιτία εισόδου:

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Επιβλέπουσα: Ζακοπούλου Βικτωρία.

Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Επιβλέπουσα: Ζακοπούλου Βικτωρία. Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: «Εγκεφαλική Παράλυση στην παιδική ηλικία». Εκπόνηση εργασίας: Παπαδοπούλου Ειρήνη Α.Μ. 12148 Επιβλέπουσα:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 4ο ΜΕΡΟΣ Β ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΕΥΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΜΑΘΗΜΑ 4ο ΜΕΡΟΣ Β ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΕΥΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΑΘΗΜΑ 4ο ΜΕΡΟΣ Β ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΕΥΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Το Νευρικό Σύστημα έχει δύο μοίρες Το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (Εγκέφαλος και Νωτιαίος Μυελός) Περιφερικό Νευρικό Σύστημα (Σωματικό και Αυτόνομο τμήμα) ΑΝΑΤΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

To «πρόσωπο του γιγαντιαίου πάντα» και το. «πρόσωπο του μικροσκοπικού πάντα» στη νόσο του Wilson

To «πρόσωπο του γιγαντιαίου πάντα» και το. «πρόσωπο του μικροσκοπικού πάντα» στη νόσο του Wilson To «πρόσωπο του γιγαντιαίου πάντα» και το «πρόσωπο του μικροσκοπικού πάντα» στη νόσο του Wilson Ζήκου Αναστασία, Μούκα Βασιλική, Μούκα Γεωργία, Κώστα Παρασκευή, Ξύδης Βασίλειος, Αργυροπούλου Ι. Μαρία.

Διαβάστε περισσότερα

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων.

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. 15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. Η ουροδόχος κύστη δεν είναι απλά μία κοιλότητα η οποία γεμίζει απλά

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Το σύνδροµο του καρπιαίου σωλήνα είναι µία συνήθης αιτία πόνου και διαταραχής της αισθητικότητας στα χέρια. Οφείλεται σε πίεση του µέσου νεύρου στην περιοχή του καρπού. Στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø Η βασική απαίτηση για ένα σύστηµα διαχείρισης ποιότητας είναι ότι ο οργανισµός θα πρέπει να προσδιορίσει και να διαχειριστεί την οικογένεια των απαραίτητων διεργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ιός DNA κύτταρα ανθρώπου ενδοπυρηνικά έγκλειστα εν αναπτύσσεται σε έµβρυο όρνιθας Υπάρχει ένας ορολογικός τύπος

Ο ιός DNA κύτταρα ανθρώπου ενδοπυρηνικά έγκλειστα εν αναπτύσσεται σε έµβρυο όρνιθας Υπάρχει ένας ορολογικός τύπος Varicella la-zoster Virus Human Herpesvirus-3 Ανήκει στη οικογένεια των ερπητοϊοί Herpesviridae-α Είναι ένας DNA ιός * Πρωτολοίµωξη : Varicela (chickenpox) * Υποτροπή: Herpes Zoster (shingles) Ο ιός DNA

Διαβάστε περισσότερα

Συστήµατα Αισθήσεων Σωµατικές Αισθήσεις

Συστήµατα Αισθήσεων Σωµατικές Αισθήσεις Συστήµατα Αισθήσεων Σωµατικές Αισθήσεις ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΕΥΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Φλοιός (Ανώτερος Εγκέφαλος) Κατώτερος Εγκέφαλος Ειδικές Αισθήσεις Εν τω Βάθει Αισθητικότητα Επί πολλής Αισθητικότητα Χυµικά Ερεθίσµατα

Διαβάστε περισσότερα

Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός ΣΥΓΓΕΝΕΣ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΙΣΧΙΟΥ ΟΡΙΣΜΟΣ Συγγενής διαταραχή του ισχίου που προκαλείται από την ανώµαλη ανάπτυξη ενός ή όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ Μοντέλα πρόγνωσης του Σακχαρώδη Διαβήτη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ IDF Diabetes Atlas 5th Edition 2012 Update 3.8 million men and women worldwide

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging)

Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Απεικόνιση εγκεφάλου με διάχυση (diffusion imaging) Βασικές αρχές και κλινικές

Διαβάστε περισσότερα

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής;

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Δήμητρα Κοντογιάννη Καρδιολόγος-Εντατικολόγος Επιμελήτρια Α Γενικό Νοσοκομείο Δυτικής Αττικής Εισαγωγή 80% ανακοπών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟ Α ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Γαστροοισοφαγική παλινδρόµηση (ΓΟΠ) Η συχνότητα της ΓΟΠ σε παιδιά µε ΕΠ αναφέρεται από 26% - 75%, ενώ σε φυσιολογικά παιδιά και βρέφη εκτιµάται περίπου στο 7-8% (Cadman και συν. 1978,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΜΑΘΗΜΑ 9ο ΜΕΡΟΣ Α Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Η ΑΙΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Ο εγκέφαλος αρδεύεται από : 1. Τις δύο έσω καρωτίδες και τους κλάδους τους 2. Τις δύο σπονδυλικές αρτηρίες και τους κλάδους τους Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ Η περινεοτομία είναι μια από τις πιο συνήθεις παρεμβάσεις στη μαιευτική. Ιστορικά ο σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι η διευκόλυνση του 2ου σταδίου του τοκετού, με απώτερο στόχο τη βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975)

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Κω- Αιτίες θανάτων Σύνολο Ηλικία του θανόντος ε δικός δηλώθηκε Κάτω του 1 1-4 5-9

Διαβάστε περισσότερα

Performance of Charcoal Cookstoves for Haiti, Part 1: Results from the Water Boiling Test

Performance of Charcoal Cookstoves for Haiti, Part 1: Results from the Water Boiling Test LBNL 5021E Performance of Charcoal Cookstoves for Haiti, Part 1: Results from the Water Boiling Test Kayje Booker, Tae Won Han, Jessica Granderson, Jennifer Jones, Kathleen Lask, Nina Yang, Ashok Gadgil

Διαβάστε περισσότερα

KEPKYPA Â Î Û Â È KEPKYPA

KEPKYPA Â Î Û Â È KEPKYPA KEPKYPA Â Î Û Â È KEPKYPA ISBN: 978-960-9490-06-1 Copyright: Εκδόσεις ΚΕΡΚΥΡΑ Α.Ε. Economia PUBLISHING 1η έκδοση, Νοέµβριος 2010 Ελεύθερη έµµετρη απόδοση: ηµήτρης Β. Χρυσοβιτσιώτης Εικονογράφηση: Ειρήνη

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ, ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκωμα. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

Γλαύκωμα. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Γλαύκωμα www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Τι ακριβώς είναι το γλαύκωμα; Ο όρος γλαύκωμα ορίζει μια ομάδα παθήσεων που τις χαρακτηρίζει μια σταδιακή καταστροφή του οπτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΡΗΚΟΪΑ Γενικά Σημασία της ακοής

ΒΑΡΗΚΟΪΑ Γενικά Σημασία της ακοής ΒΑΡΗΚΟΪΑ Γενικά Το αυτί είναι το όργανο της ακοής και της ισορροπίας. Διαιρείται ανατομικά σε έξω, μέσο, και έσω αυτί. Η ικανότητα του ανθρώπου να ακούει και να καταλαβαίνει τους ήχους και τους συνομιλητές

Διαβάστε περισσότερα

της µιτροειδούς βαλβίδος

της µιτροειδούς βαλβίδος Πότε και πως θα αντιµετωπίσω επεµβατικά τον ασθενή µε ασυµπτωµατική ανεπάρκεια της µιτροειδούς βαλβίδος Αθανάσιος Τσούκας,, MD, FESC ιευθυντής Γ. Ν. «Ασκληπιείο Βούλας» ΜΙΤΡΟΕΙ ΗΣ ΒΑΛΒΙ Α Αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά

Levin E.M The Diabetic Foot 3 rd edition 1986. ιαβητολογικό Κέντρο Τζανείου Γ.Ν. Πειραιά Ίσως πουθενά αλλού στο ανθρώπινο σώµα δεν µπορούµε να παρατηρήσουµε τόσο καθαρά και σε τέτοια έκταση, τις καταστροφικές συνέπειες των επιπλοκών που επιφέρει ο Σ, όπως τις παρατηρούµε στα πόδια των ατόµων

Διαβάστε περισσότερα

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ Ι. Φυσιολογία και παθοφυσιολογία του πόνου... 15 1. Ορισμός και τύποι του πόνου... 15 1.1. Ο ορισμός του πόνου... 15 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2 Νόσος του Πάρκινσον Τρόπος αντιμετώπισης νόσου Πάρκινσον. Η νόσος του Πάρκινσον (Parkinson) είναι νευροεκφυλιστική ασθένεια της μέλαινας ουσίας με συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το Σύνδρομο Καρπιαίου Σωλήνα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 21 Ιούνιος :14

Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το Σύνδρομο Καρπιαίου Σωλήνα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 21 Ιούνιος :14 Γράφει: Ιωάννης Τσαπακίδης, Χειρουργός Ορθοπαιδικός Αποτελεί την πιο συχνή περιφερική συμπιεστική νευροπάθεια που καλούμαστε να θεραπεύσουμε είτε συντηρητικά είτε χειρουργικά (5% του πληθυσμού). Περιγράφηκε

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr Πολλες από τις ρευματικες παθησεις των ενηλικων προσβαλουν και τα παιδια,αν και σε μικροτερη συχνοτητα. Επιπλεον καποιες παθησεις όπως είναι ο συστηματικης έναρξης ή ο ολιγοαρθρικος τυπος εναρξης της Νεανικης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών

ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ. Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΑΜΝΙΟΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ Μονάδα Πρόληψης Μεσογειακής Αναιμίας και άλλων Αιμοσφαιρινοπαθειών ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΛ: 2310892819 e-mail: hmesogiaki@ippokratio.gr

Διαβάστε περισσότερα

ο αεροσολσ σλοω χλιµατιχ ωαρµινγ? Ηαλτινγ τηε σπρεαδ οφ ΑΙ Σ. Χαν παρτιχλε πηψσιχσ χοµε βαχκ?

ο αεροσολσ σλοω χλιµατιχ ωαρµινγ? Ηαλτινγ τηε σπρεαδ οφ ΑΙ Σ. Χαν παρτιχλε πηψσιχσ χοµε βαχκ? ΦΕΒΡΥΑΡΨ 1994 3.95 ο αεροσολσ σλοω χλιµατιχ ωαρµινγ? Ηαλτινγ τηε σπρεαδ οφ ΑΙ Σ. Χαν παρτιχλε πηψσιχσ χοµε βαχκ? ιγιταλ φοργερψ χαν χρεατε πηοτογραπηιχ εϖιδενχε φορ εϖεντσ τηατ νεϖερ ηαππενεδ. Φεβρυαρψ

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικοί Εκπαιδευτές: σύντομη περιγραφή ρόλου, κριτήρια επιλογής & πρόγραμμα εκπαίδευσης

Κλινικοί Εκπαιδευτές: σύντομη περιγραφή ρόλου, κριτήρια επιλογής & πρόγραμμα εκπαίδευσης σύντομη περιγραφή ρόλου, κριτήρια επιλογής & πρόγραμμα εκπαίδευσης 1 Σεπτέμβριος 2012 2012 4 η ΥΠΕ. Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος. Απαγορεύεται αναδημοσίευση της έκδοσης σε οποιαδήποτε μορφή, ολόκληρης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΝΕΥΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

Κεφάλαιο 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΝΕΥΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Κεφάλαιο 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΝΕΥΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ 1.1. Εισαγωγή Ο ζωντανός οργανισµός έχει την ικανότητα να αντιδρά σε µεταβολές που συµβαίνουν στο περιβάλλον και στο εσωτερικό του. Οι µεταβολές αυτές ονοµάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ!ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ!ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ!ΚΝΣ!

!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ!ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ!ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ!ΚΝΣ! ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣΕΠΙΠΛΟΚΕΣΛΟΙΜΩΞΕΩΝΚΝΣ ΜΑΡΘΑΣΠΗΛΙΩΤΗ Νευρολόγος Α ΝευρολογικήΚλινική ΝοσοκομείοΑΧΕΠΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ15/12/2012 ΕΝΤΟΠΙΣΗΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΩΝΕΠΙΠΛΟΚΩΝ ΚΝΣ/ΠΝΣ ΚΝΣ Εγκέφαλος Μήνιγγες Νωτιαίος μυελός ΠΣ Περιφερικά

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΣΕΙΣ - ΕΓΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΒΛΕΦΑΡΩΝ

ΠΑΘΗΣΕΙΣ - ΕΓΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΠΑΘΗΣΕΙΣ - ΕΓΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΒΛΕΦΑΡΩΝ Δερματοχάλαση βλεφάρων Βλεφαροπλαστική Καθώς τα χρόνια περνούν τα βλέφαρα μπορεί να φαίνονται «γερασμένα» και «σακουλιασμένα», καθώς το δέρμα τους χαλαρώνει και «περισσεύει»,

Διαβάστε περισσότερα

Συστολική καρδιακή ανεπάρκεια και µυοκαρδίτιδα

Συστολική καρδιακή ανεπάρκεια και µυοκαρδίτιδα Συστολική καρδιακή ανεπάρκεια και µυοκαρδίτιδα Αγγελής Αθανάσιος Ά Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική Ιπποκράτειο ΓΝΑ Ιστορικό εργαστηριακό προφίλ! Αθλητής, 17 ετών από 4ηµέρου αναφέρει εµπύρετο, οπισθοστερνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΝΕΥΡΟΠΑΘΗΤΙΚΟ ΠΟΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΝΕΥΡΟΠΑΘΗΤΙΚΟ ΠΟΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΝΕΥΡΟΠΑΘΗΤΙΚΟ ΠΟΝΟ Χρήστος Ιατρού Καθηγητής Αναισθησιολογίας Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης I. ΟΡΙΣΜΟΣ Νευροπαθητικός πόνος (ΝΠ-Πόνος) - Παθολογικός πόνος Ο πόνος που προκαλείται από βλάβη

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική εξέταση. Πλήρης κλινική εξέταση Πολλά περιστατικά δεν είναι νευρολογικά

Κλινική εξέταση. Πλήρης κλινική εξέταση Πολλά περιστατικά δεν είναι νευρολογικά ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΝΕΥΡΙΚΟΥ Έκταση και σημασία Στα μικρά μηρυκαστικά πολύ συχνές Για 2005 το 50 % στην κλινική Ιάσιμες και μη ιάσιμες Χρόνιες εγκεφαλoπάθειες - εγκεφαλίτιδες Ζωοανθρωπονόσοι Ιστορικό α) Είδος, ηλικία,

Διαβάστε περισσότερα

K. I. Boυμβουράκης Αν. Καθηγητής Νευρολογίας Β Νευρολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ

K. I. Boυμβουράκης Αν. Καθηγητής Νευρολογίας Β Νευρολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ K. I. Boυμβουράκης Αν. Καθηγητής Νευρολογίας Β Νευρολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ κατάσταση ετοιμότητος του μυός ενός βαθμού μόνιμης σύσπασης που διατηρούν οι μύες στην ηρεμία αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η κεντρική υπνική άπνοια (central sleep apnea - CSA) συναντάται σε ποσοστό 5-10% όλων των ασθενών με διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο (sleep-disordered breathing

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005)

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) Αγαπητοί Συνάδελφοι, Κυρίες και Κύριοι, Αρχίζουμε την ενδιαφέρουσα αυτή στρογγυλή τράπεζα που έχει θέμα της, την Χρόνια οσφυαλγία, ελπίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες. Μαγδαληνή Γκέιτς Α Τάξη Γυμνάσιο Αμυγδαλεώνα

Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες. Μαγδαληνή Γκέιτς Α Τάξη Γυμνάσιο Αμυγδαλεώνα Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες O εγκέφαλος Ο εγκέφαλος είναι το κέντρο ελέγχου του σώματος μας και ελέγχει όλες τις ακούσιες και εκούσιες δραστηριότητες που γίνονται μέσα σε αυτό. Αποτελεί το

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα Δώνου 2, Ελευθέριος Κουτσαντωνίου 1, Σοφία Λαφογιάννη 1, Χαρίκλεια Λούπα 2.

Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα Δώνου 2, Ελευθέριος Κουτσαντωνίου 1, Σοφία Λαφογιάννη 1, Χαρίκλεια Λούπα 2. Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΠΛΗΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΟΣΤΕΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑΣ ΝΕΥΡΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑΣ (Charcot) ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟ ΠΟΔΙ. Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ. Ευανθία Σούμπαση. Απαρτιωμένη Διδασκαλία

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ. Ευανθία Σούμπαση. Απαρτιωμένη Διδασκαλία Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ Ευανθία Σούμπαση Απαρτιωμένη Διδασκαλία ΠΕΔΙΟ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Η επιστήμη που ασχολείται με τον προσδιορισμό της λειτουργικής κατάστασης του εγκεφάλου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση των χαρακτηριστικών της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΙΙ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΙΙ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΙΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΤΣΟΥΚΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ, ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΣ ΞΕΝΟΦΩΝ. (ΜΕΡΟΣ 1ο) ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΚΝΣ): Το ΚΝΣ εξετάζει, αξιολογεί και επεξεργάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Το όργανο της ακοής και της ισορροπίας.

Το όργανο της ακοής και της ισορροπίας. Σημειώσεις Προβολής: 1. Στις διαφάνειες, όπου υπάρχουν υπογραμμισμένες λέξεις (υπερσύνδεση), σημαίνει ότι, πατώντας την λέξη, πηγαίνεις σε άλλη, κρυφή σελίδα. Για να επιστρέψεις στην προηγούμενη πατάς

Διαβάστε περισσότερα

Οπτική οδός. Έξω γονατώδες σώµα. Οπτική ακτινοβολία

Οπτική οδός. Έξω γονατώδες σώµα. Οπτική ακτινοβολία Όραση Γ Όραση Οπτική οδός Έξω γονατώδες σώµα Οπτική ακτινοβολία Οπτικό χίασµα: Οι ίνες από το ρινικό ηµιµόριο περνούν στην αντίπλευρη οπτική οδό ενώ τα κροταφικά ηµιµόρια δεν χιάζονται. Εποµένως κάθε οπτική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος

ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Κάντε κλικ για να επεξεργαστείτε τον υπότιτλο του υποδείγματος ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το νευρικό σύστημα θέτει σε επικοινωνία τον οργανισμό μας με τον έξω κόσμο. Μοιάζει με τηλεφωνικό δίκτυο,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΟΡΙΣΜΟΣ Ως ινιακή πλαγιοκεφαλία χαρακτηρίζεται η ασυμμετρία και αποπλάτυνση του οπισθίου τμήματος της κεφαλής (βρεγματοϊνιακή χώρα) (όπως αναφέρεται και στο κεφάλαιο των κρανιοσυνοστεώσεων). Ο προσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ π ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ π ΑΣΤΙΚΗΣ π ΕΥΘΥΝΗΣ ΠΡΟΣ ΤΡΙΤΟΥΣ π

ΑΙΤΗΣΗ π ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ π ΑΣΤΙΚΗΣ π ΕΥΘΥΝΗΣ ΠΡΟΣ ΤΡΙΤΟΥΣ π ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΩΝ «Η ΕΘΝΙΚΗ» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ 1891 ΕΤΑΙΡΙΑ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΡ.Μ.Α.Ε.: 12840/05 B 86/20 Α.Φ.Μ.: 094003849 Δ.Ο.Υ.: ΜΕΓΑΛΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΛΕΩΦ.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΥΔΡΟΚΗΛΗ Είναι η συλλογή υγρού μεταξύ των πετάλων του ιδίως ελυτροειδούς χιτώνα

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 2 K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 Copyright 1989, 1993,. ËÌËÙÚÔappleÔ ÏÔ - æˆìôappleô ÏÔ ISBN 960-431-204-9 Φωτοστοιχειοθεσία-Eκτ πωση: Bι λιοπωλείο: Π. ZHTH

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων Χρυσούλα Νικολάου Νευροεκφυλιστικά Νοσήματα Νοσολογικές οντότητες, συχνά κληρονομικής αρχής, με προσβολή συγκεκριμένων ανατομικών δομών του Ν.Σ, (επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΙΔΙ Θ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠANEΠIΣTHMIO IΩANNINΩN - IATPIKH ΣXOΛH TOMEAΣ YΓEIAΣ TOY ΠAIΔIOY T.Θ. 1186, 451 10 IΩANNINA, - Tηλ. 2651-007544 - Fax: 2651-007032 Ηλ. ταχυδροµείο: paediatr@cc.uoi.gr - Ιστός: http://users.uoi.gr/paediatr

Διαβάστε περισσότερα

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS)

ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) 12 ειγµατοληψία Χοριακών Λαχνών (CVS) Μεταφρασµένο από την Κατερίνα Πουγούνια και την Μαρία Τζέτη. Ιανουάριος 2009 Τροποποιήθηκε από φυλλάδια που εκδόθηκαν από τα νοσοκοµεία Guy s και St Thomas στο Λονδίνο,

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Αδαµαντία Α. Πολυδώρου Εδικ. Καρδιολόγος 251 Γ.Ν.Αεροπορίας Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια σύµφωνα µε την µελέτη Rochester αυξάνουν µε

Διαβάστε περισσότερα