Μουσική Γ Γυμνασίου. Βιβ λίο Μαθητή

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μουσική Γ Γυμνασίου. Βιβ λίο Μαθητή"

Transcript

1 Μουσική Γ Γυμνασίου Βιβ λίο Μαθητή

2 ΣΥΓΓΡΑΦΕIΣ: ΚΡΙΤΕΣ-ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΕΣ: ΦΙΛΟΛΟΓΙΚH ΕΠΙΜEΛΕΙΑ: ΥΠΕYΘΥΝΟΣ ΤΟΥ ΜΑΘHΜΑΤΟΣ ΚΑΤA ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦH: ΥΠΕYΘΥΝH ΤΟΥ ΥΠΟEΡΓΟΥ ΕΞΩΦΥΛΛΟ: Μαρία Δημητρακοπούλου, Εκπαιδευτικός Β/θμιας Εκπ/σης Μαγδαληνή Τζένου, Εκπαιδευτικός Β/θμιας Εκπ/σης Πολύβιος Ανδρούτσος, Μουσικοπαιδαγωγός Λελούδα Στάμου, Επίκουρη Καθηγήτρια Παν/μίου Μακεδονίας Αγγελική Χαμακιώτη, Σχολική Σύμβουλος Γεωργία Δημητρίου, Εκπαιδευτικός Β/θμιας Εκπ/σης Μαρία Τζουανάκη, Φιλόλογος, Εκπ/κός Β/θμιας Εκπ/σης Αθανάσιος Χρ. Παπαζαρής, Μόνιμος Πάρεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Βιολέττα Κωτσόγιαννη, Εκπ/κός Β/θμιας Εκπ/σης Δημήτρης Αληθεινός, Ζωγράφος ΠΡΟΕΚΤΥΠΩΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ: ΕΚΔΟΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΛΙΒΑΝΗ Γ' Κ.Π.Σ. / ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ / Ενέργεια / Κατηγορία Πράξεων α: «Αναμόρφωση των προγραμμάτων σπουδών και συγγραφή νέων εκπαιδευτικών πακέτων» ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Δημήτριος Γ. Βλάχος Ομότιμος Καθηγητής του Α.Π.Θ Πρόεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Πράξη με τίτλο: «Συγγραφή νέων βιβλίων και παραγωγή υποστηρικτικού εκπαιδευτικού υλικού με βάση το ΔΕΠΠΣ και τα ΑΠΣ για το Γυμνάσιο» Επιστημονικοί Υπεύθυνοι Έργου Αντώνιος Σ. Μπομπέτσης Σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Γεώργιος Κ. Παληός Σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Αναπληρωτές Επιστημονικοί Υπεύθυνοι Έργου Ιγνάτιος Ε. Χατζηευστρατίου Μόνιμος Πάρεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Γεώργιος Χαρ. Πολύζο ζος Πάρεδρος Ε.Θ. του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Έργο συγχρηματοδοτούμενο 75% από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και 25% από εθνικούς πόρους.

3 Υ Π Ο ΥΡΓΕΙΟ ΕΘ ΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ Θ ΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟ ΥΤΟ Μαρία Δημητρ ακοπού λου Μαγδαληνή Τζέ νου Πολύβιος Ανδρ ούτσος Μουσική Γ Γυμνασίου Β ι β λίο Μαθητή Ο ΡΓΑΝΙΣΜΟ Σ ΕΚΔΟ ΣΕΩΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ ΑΘΗΝΑ

4

5 Το ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Μουσικοί πειραματισμοί και ανατροπές Η μουσική πρωτοπορία στην Ελλάδα του 20ου αι Εικόνα και Ήχος Εικαστικά και μουσική... μουσική και εικαστικά Μουσική και κινηματογράφος Μουσική και διαφήμιση ΠΕΡΙΕΧΟ ΜΕΝΑ Από το γκόσπελ στο ροκ Και εγένετο... τo blues All that Jazz! Πέτρα που κυλάει δε χορταριάζει Το φαινόμενο Beatles Η ιστορία ενός τοίχου Ελληνικές μουσικές ιστορίες Η ελληνική μουσική του χτες και του σήμερα Ρεμπέτικο και λαϊκό τραγούδι Ελληνική τζαζ Στις γειτονιές του ελληνικού τραγουδιού Οδός Μάνου Χατζιδάκι Άξιον εστί το φως Η «επιστροφή στις ρίζες» του Γ. Μαρκόπουλου Η... γειτονιά του Σταύρου Ξαρχάκου Ο δρόμος του Μάνου Λοΐζου Για τη μικρή Ελλάδα του Δ. Σαββόπουλου Αντί επιλόγου... σχέδια εργασίας! Είμαστε στον αέρα! Πολύτεχνο υπερθέαμα! Ευρετήριο Μ ουσική Γ Γ υμνασιου 5

6 Αγαπητά μας παιδιά, Αυτή τη σχολική χρονιά θα γνωρίσετε σύγχρονα ρεύματα μουσικής δημιουργίας από τον ελληνικό και τον παγκόσμιο μουσικό χάρτη. Προσπαθήσαμε το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας, να σας δώσει τη δυνατότητα, δουλεύοντας ομαδικά, να πειραματιστείτε χρησιμοποιώντας τους δημιουργικούς τρόπους που έχετε διδαχθεί όλα τα προηγούμενα χρόνια. Θα έχετε την ευκαιρία να απολαύσετε σύγχρονες μουσικές, να εκφραστείτε και να εκφράσετε την άποψή σας γι αυτές! Άλλωστε, το ταξίδι της μουσικής δεν τελειώνει ποτέ! Καλή «μουσική» χρονιά! Η συγγραφική ομάδα 6 Βιβλίο Μαθητή

7 Το ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Λέξεις-κλειδιά: ατονική μουσική, δωδεκαφθογγισμός, σειραϊσμός, αλεατορική μουσική, μινιμαλισμός, ηλεκτρονικός ήχος, γραφική παρτιτούρα, Επτανησιακή Σχολή, Ελληνική Εθνική Σχολή, στοχαστική μουσική Μουσική Γ Γ υμνασιου 7

8 Τ ο ταξίδι της μουσική ς στον 20ο αι. Μουσικοί πειραματισμοί και ανατροπές Βασίλι Καντίνσκι, «Σύνθεση» Τον 20ο αιώνα, παρουσιάστηκαν στη μουσική μια σειρά από δραματικές αλλαγές. Ιδιαίτερα στις αρχές του αιώνα, παρατηρήθηκαν τεράστιες εξελίξεις γενικότερα στην επιστήμη και την τέχνη. Αυτή την εποχή, μετά τον Α Παγκόσμιο Πόλεμο, έγιναν ανακαλύψεις που ανέτρεψαν αντιλήψεις ετών. Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν (Albert Einstein) έφερε επανάσταση με τη θεωρία της σχετικότητας. Ο Σίγκμουντ Φρόιντ (Sigmund Freud) δημιούργησε την ψυχανάλυση. Ο Πάμπλο Πικάσο (Pablo Picasso) ανέπτυξε τον κυβισμό, που παρουσιάζει πολλές οπτικές γωνίες του ατόμου με μια ματιά. Πίνακας εμπνευσμένος από το έργο «Πρελούδιο στο Απομεσήμερο Ενός Φαύνου», του Κλωντ Ντεμπισύ που εισήγαγε τον ιμπρεσιονισμό στη μουσική. Η αφηρημένη ζωγραφική του Βασίλι Καντίνσκι (Wassily Kandinsky) σταμάτησε να απεικονίζει τον κόσμο με τρόπο ρεαλιστικό. Ήταν μια εποχή αυτο-έκφρασης και ίσως, εγωιστικών σκέψεων και επιθυμιών που θεωρούνταν σωστό να εκφραστούν. Κατά το τελευταίο τέταρτο του 20ου αι., αυτά που συνέβαιναν στο χώρο της τέχνης, ήταν αποτέλεσμα της ανάμειξης: Χουάν Μιρό, «Μπλε ΙΙ» -παλιών, νέων και πειραματικών στοιχείων, -συντηρητικών, φιλελεύθερων και προοδευτικών κατευθύνσεων, -παλαιότερων, σύγχρονων και μελλοντικών τάσεων. 8 Βιβλίο Μαθητή

9 Ονόματα συνθετών όπως αυτά των: Κλωντ Ντεμπισύ (C. Debussy), Ιγκόρ Στραβίνσκι (I. Stravinsky), Άρνολντ Σαίνμπεργκ (A. Schoenberg), Άλμπαν Μπεργκ (A. Berg), Άντον Βέμπερν (A. Webern), Μπέλα Μπάρτοκ (B. Bàrtok), Τζωρτζ Γκέρσουιν (G. Gershwin), Τζων Κέητζ (J. Cage) και Άαρον Κόπλαντ (A. Copland), μεταξύ άλλων, μεσουρανούσαν στο χώρο του πειραματισμού στη μουσική. Το πρωτοποριακό στυλ δεν διέφερε μόνο από συνθέτη σε συνθέτη. Αλλαγές παρατηρούνταν και στο ίδιο το έργο του κάθε συνθέτη, καθώς εξερευνούσε τους νέους μουσικούς κόσμους που του ανοίγονταν. Όσον αφορά τα γενικά χαρακτηριστικά της μουσικής αυτής της εποχής, θα μπορούσε να παρατηρήσει κανείς τα εξής: Το ηχόχρωμα έγινε ένα σημαντικό στοιχείο της μουσικής, γιατί κατείχε πλέον ένα σημαντικό ρόλο: έδινε ποικιλία, συνέχεια και συγκε- Χειρόγραφη παρτιτούρα από το «Πουλί της Φωτιάς», του Ιγκόρ Στραβίνσκι κριμένη διάθεση στο κάθε έργο. Οι συνθέτες, αποδεσμευμένοι από το τονικό σύστημα μείζονας-ελάσσονας, χρησιμοποίησαν νέες κλίμακες με αποτέλεσμα τα έργα τους να μοιάζουν φανταστικά, απόμακρα και μυστηριώδη. Τ ο ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο συγγραφέας και μουσικοκριτικός Πωλ Γκρίφιθς (P. Griffiths): «Το λυκόφως του χρωματικού ύφους διαδέχτηκε η αυγή της ατονικότητας». 1 Α. Σαίνμπεργκ Ο σταθερός παλμός δεν υπάρχει πια στο λεξιλόγιο των νέων συνθετών, αφού οι πολύπλοκες ρυθμικές οργανώσεις του ήχου και η ταυτόχρονη χρήση διαφορετικών ρυθμικών σχημάτων κατέχουν εξέχουσα θέση. Οι Ά. Μπεργκ και Ά. Βέμπερν υπήρξαν μαζί με τον Α. Σαίνμπεργκ οι συνθέτες που δημιούργησαν τη «Δεύτερη Σχολή της Βιέννης». 1 Χρωματικό ύφος: αναφέρεται στη χρήση πολλών ή όλων των φθόγγων της χρωματικής κλίμακας, για την αρμονική ή τη μελωδική δομή μιας σύνθεσης. Μουσική Γ Γ υμνασιου 9

10 Τ ο ταξίδι της μουσική ς στον 20ο αι. Η μελωδία στα σύγχρονα έργα δε συνδέεται πλέον με τη χρήση της φωνής. Μερικές φορές μάλιστα, η μελωδία είναι εντελώς ανύπαρκτη, αφού οι συνθέτες δίνουν βάρος σε άλλα στοιχεία της σύνθεσης. Οι σύγχρονες επιστήμες εισήγαγαν ένα νέο κόσμο ήχων. Αρχικά, με τη χρήση της μαγνητοταινίας για αποθήκευση ήχων και στη συνέχεια, με την επεξεργασία τους από ηλεκτρονικό υπολογιστή, οι δυνατότητες των νέων συνθετών διευρύνονται. Οι συνθετητές (synthesizers) δίνουν στο συνθέτη τη δυνατότητα να δημιουργήσει τους δικούς του ήχους επεμβαίνοντας στο ύψος, τη διάρκεια, τη χροιά, τη δυναμική και το ρυθμό του κάθε ήχου. Οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές πλέον χρησιμοποιούνται ως τα νέα μουσικά όργανα και ανοίγουν νέους δρόμους στη δημιουργία. Παρτιτούρα του συνθέτη αλεατορικής μουσικής, Κ. Στοκχάουζεν Τώρα πια, είναι δυνατόν να γράψει κανείς μια συμφωνία, στην οποία ο ηλεκτρονικός ήχος να αποτελεί μέρος της ορχήστρας ή να συνθέσει ένα κονσέρτο για συνθεσάιζερ ή κασετόφωνο και ορχήστρα, χωρίς να χρειαστεί να εμπλακεί σε αυτή τη διαδικασία κάποιος εκτελεστής. Η ατονική μουσική, ο δωδεκαφθογγισμός, ο σειραϊσμός, η αλεατορική μουσική και ο μινιμαλισμός αποτελούν κάποιες από τις τάσεις που εκδηλώθηκαν τον 20ο αι. Η ατονική μουσική (ή «παντονική» κατά το συνθέτη Α. Σαίνμπεργκ, αφού όλες οι τονικότητες είναι ισοδύναμες) έχει ως κύριο χαρακτηριστικό την έλλειψη ενός συγκεκριμένου τονικού κέντρου (π.χ., μια σύνθεση γραμμένη σε Φα μείζονα, σημαίνει ότι το τονικό της κέντρο είναι η Φα μείζονα συγχορδία. Γύρω από αυτήν κινείται η μελωδία, η οποία μπορεί να αρχίζει και να τελειώνει σε αυτή). Στην ατονική μουσική οι διάφορες συγχορδίες κινούνται ελεύθερα, έτσι όπως τις καθορίζει ο ίδιος ο συνθέτης, με αποτέλεσμα να κυριαρχεί το διάφωνο άκουσμα. Χειρόγραφη παρτιτούρα του Α. Σαίνμπεργκ 10 Β ιβλίο Μαθητή

11 Στο δωδεκαφθογγισμό (τεχνική σύνθεσης, που δημιούργησε ο συνθέτης Ά. Σαίν - μπεργκ), κάθε σύνθεση βασίζεται πάνω στην ελεύθερη χρήση των δώδεκα φθόγγων της χρωματικής κλίμακας. Όλες οι νότες είναι ισοδύναμες και καμία δε θεωρείται σημαντικότερη από κάποια άλλη. Οι δώδεκα φθόγγοι της χρωματικής κλίμακας, όπως τους ορίζει ο συνθέτης Ά. Σαίνμπεργκ στο συγκεκριμένο έργο του. Στο σειραϊσμό (που αποτελεί εξέλιξη του δωδεκαφθογγισμού) τα διάφορα μουσικά στοιχεία, όπως ύψος, διάρκεια, δυναμική, ηχόχρωμα κ.ά., οργανώνονται σε σταθερές σειρές που δεν αλλάζουν. Με αυτόν τον τρόπο η «σειρά» αποτελεί ένα είδος «θέματος», που παίζει καθοριστικό ρόλο σε ολόκληρη τη σύνθεση. Σειρά φθόγγων από το «Κοντσέρτο για βιολί», του συνθέτη Ά. Μπεργκ Τ ο ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Η αλεατορική μουσική (από τη λατινική λέξη «alea», που σημαίνει κύβος-ζάρι), εισάγει την έννοια του «τυχαίου», με τη μορφή του αυτοσχεδιασμού, την ελευθερία στη μορφή και διαφορετικούς τρόπους μουσικής γραφής (γραφικές παραστάσεις, σχεδιασμούς κ.ά.). Η μουσική μπορεί να είναι «τυχαία» σε ό,τι αφορά τη σύνθεση, την εκτέλεση ή τη σύνθεση και την εκτέλεση ταυτόχρονα. Το «τυχαίο» επίσης, μπορεί να παρουσιάζεται σε ό,τι αφορά το ρυθμό, την ενορχήστρωση, τον αριθμό των εκτελεστών, το τονικό ύψος, το μέτρο, τη χροιά, κ.ά. Μουσική Γ Γ υμνασιου 11

12 Τ ο ταξίδι της μουσική ς στον 20ο αι. Ο μινιμαλισμός εμφανίστηκε ως αντίδραση στην ατονικότητα και το σειραϊσμό μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο (τη δεκαετία του 60 περίπου). Τα χαρακτηριστικά του μινιμαλισμού είναι: Τονικότητες μείζονες, ελάσσονες και τροπικές (δηλ., που βασίζονται στους εκκλησιαστικούς τρόπους της δυτικοευρωπαϊκής μουσικής και όχι στις μείζονες και ελάσσονες κλίμακες). Σύντομα επαναλαμβανόμενα ρυθμικά, μελωδικά και αρμονικά σχήματα. Προοδευτική εξέλιξη της πορείας του έργου με αργό τρόπο, ώστε ο ακροατής να επικεντρώνεται στις ελάχιστες λεπτομέρειες. Συχνά μεγάλη διάρκεια (των συνθέσεων). «Fontana Mix» (1958): μουσική σύνθεση του Τζων Κέητζ που αποτελείται από 10 σελίδες με έξι χαραγμένες γραμμές η καθεμιά και 10 σελίδες από διαφανές φιλμ, καλυμμένο με σημάδια σε τυχαία σημεία. Χρησιμοποιώντας τα επικαλυπτόμενα σημεία μιας περιοχής προβολής, οι δύο σελίδες (μία από τις χαραγμένες με γραμμές και μία με τα τυχαία σημεία) παράγουν συνδεόμενες γραμμές και μετρήσεις που μπορούν να αφορούν ιδιότητες του ήχου όπως, τονικό ύψος, ένταση, κ.ά. Ο εκτελεστής πλέον δε συναντά μια παρτιτούρα με την κοινή έννοια αλλά ένα μοντέλο που μπορεί να διαχειριστεί με το δικό του ελεύθερο τρόπο. Ακούστε: την «Ιεροτελεστία της Άνοιξης», του Ιγκόρ Στραβίνσκι και το «Κογιανισκάτσι» του Φίλιπ Γκλας, για να πάρετε μια γεύση από κάποια είδη σύγχρονης μουσικής του 20ου αι. 12 Βιβλίο Μαθητή

13 Η μουσική πρωτοπορία στην Ελλάδα του 20ου αι. Τα πρώτα γνωστά δείγματα μουσικής της νεοελληνικής ιστορίας από επώνυμους συνθέτες προέρχονται, στα τέλη του 19ου αι., από τα Επτάνησα και ανήκουν στη λεγόμενη Επτανησιακή σχολή. Η μουσική τους είναι επηρεασμένη από την ιταλική μουσική του 19ου αι. και αποτελείται κυρίως από όπερες και τραγούδια. Σημαντικοί εκπρόσωποι της μουσικής αυτής ήταν ο Νικόλαος Χαλκιόπουλος-Μάντζαρος (συνθέτης του «Ελληνικού Εθνικού Ύμνου») και ο Σπυρίδων Σαμάρας (συνθέτης του «Ολυμπιακού Ύμνου»). Νικ. Χαλικιόπουλος-Μάντζαρος ( ): Σπούδασε μουσική στην Κέρκυρα και στη Νάπολι. Ήταν φίλος με τον Διον. Σολωμό και μελοποίησε διάφορα ποιήματά του. Δίδαξε για πολλά χρόνια μουσική και ανάμεσά στους μαθητές του είχε πολλούς από τους μεταγενέστερους μεγάλους συνθέτες. Το 1840, ιδρύθηκε η «Φιλαρμονική Εταιρεία Κέρκυρας», στην οποία ο συνθέτης ανακηρύχθηκε ισόβια επίτιμος πρόεδρος. Έχει συνθέσει συμφωνίες, εμβατήρια, τραγούδια και διάφορα θρησκευτικά έργα. Τ ο ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Η σύνθεση του «Ύμνου εις την Ελευθερίαν», του Νικόλαου Χαλικιόπουλου Μάντζαρου, χρειάστηκε να μελοποιηθεί από το συνθέτη τρεις φορές ολόκληρη και δύο φορές αποσπασματικά. Στις 5 Δεκεμβρίου 1844, έστειλε τη μελοποίηση στην Αθήνα αφιερωμένη στον Όθωνα, ο οποίος από την πλευρά του την έστειλε στο Μόναχο για να εκτιμήσουν ειδικοί την αξία της. Η απάντηση ήταν: «αξιόλογον». Αυτή η κρίση είχε ως αποτέλεσμα, να απονεμηθεί στο συνθέτη ο ασημένιος σταυρός του Σωτήρα. Από το 1865, μετά από αίτημα του βασιλιά Γεωργίου Α, οι δύο πρώτες στροφές καθιερώθηκαν ως ο Εθνικός Ύμνος της Ελλάδας. Στις αρχές του 20ου αι., οι συνθέτες προσπαθούν να δημιουργήσουν μουσική που να έχει τη δική της εθνική ταυτότητα και, επηρεασμένοι από την ελληνική παραδοσιακή μουσική, δημιουργούν την Ελληνική Εθνική Σχολή με κύριο εκπρόσωπο το Μανώλη Καλομοίρη, ιδρυτή του Ελληνικού Ωδείου και στη συνέχεια του Εθνικού Ωδείου, και σπουδαίο συνθέτη. Μ ουσική Γ Γ υμνασιου 13

14 Τ ο ταξίδι της μουσική ς στον 20ο αι. Οι συνθέτες της Ελληνικής Εθνικής Σχολής εμπνέονται, αφενός από τους εκκλησιαστικούς ύμνους και το δημοτικό τραγούδι και αφετέρου από την επτανησιακή μουσική παράδοση. Σημαντικοί εκπρόσωποί της είναι μεταξύ άλλων οι: Διονύσιος Λαυράγκας (ίδρυσε και καθιέρωσε το «Ελληνικό Μελόδραμα», που αποτέλεσε τον πρόδρομο της «Εθνικής Λυρικής Σκηνής»), Γεώργιος Λαμπελέτ (επηρέασε τα μουσικά πράγματα με θεωρητικά κείμενα, που δημοσίευσε), Μάριος Βάρβογλης, Αιμίλιος Ριάδης, κ.ά. Μανώλης Καλομοίρης ( ): Θεωρείται ένας από τους θεμελιωτές της Ελληνικής Εθνικής Μουσικής Σχολής. Η μουσική του δανείζεται στοιχεία από τις λαϊκές ελληνικές μελωδίες. Υπήρξε, ως ακαδημαϊκός και πρόεδρος της Λυρικής Σκηνής, σημαντικός παράγοντας των μουσικών θεμάτων της χώρας. Έγραψε όπερες, έργα για ορχήστρα, το συμφωνικό ποίημα «Μηνάς ο ρέμπελος», κοντσέρτα, τραγούδια, μουσική δωματίου κ.ά. Ο δωδεκαφθογγισμός και ο Νίκος Σκαλκώτας Ο Νίκος Σκαλκώτας ( ) εισάγει νέες τάσεις στη σύνθεση της μουσικής, εμπνευσμένος από τη μαθητεία του κοντά στο σπουδαίο δωδεκαφθογγιστή συνθέτη Άρνολντ Σαίνμπεργκ. Στο έργο του χρησιμοποίησε στοιχεία της ελληνικής δημοτικής μουσικής μέσα από την τονική, ατονική και δωδεκάφθογγη μουσική γραφή. Ο Νίκος Σκαλκώτας στο έργο «36 Ελληνικοί Χοροί» επεξεργάστηκε μελωδίες της δημοτικής μουσικής παράδοσης. Το σύνολο όλων αυτών των μουσικών ιδιωμάτων που χρησιμοποιούσε ο συνθέτης, καθώς και οι ποικίλες αισθητικές κατευθύνσεις στο έργο του, αντανακλούν σε μεγάλο βαθμό το πνεύμα της μουσικής του 20ου αι., κύριο χαρακτηριστικό του οποίου είναι η ποικιλία στα μέσα έκφρασης και οι συνεχείς εναλλαγές των στυλ. Παρά τη σπουδαία αναγνώρισή του στο εξωτερικό, από το 1933 που γύρισε στην Ελλάδα, ο Νίκος Σκαλκώτας γνώρισε την αδιαφορία και την περιφρόνηση, με αποτέλεσμα να κλειστεί στον εαυτό του και να πεθάνει άσημος και στην αφάνεια. Πολλά χρόνια μετά, το έργο του αναγνωρίστηκε και στην Ελλάδα. 14 Βιβλίο Μαθητή

15 Ο Σκαλκώτας στάθηκε από τους ελάχιστους Έλληνες συνθέτες της γενιάς του που είχε το ψυχικό σθένος να βαδίσει αντίθετα στο ρεύμα το άμεσου περιβάλλοντός του, υπηρετώντας την τέχνη του χωρίς ίχνος προσωπικής φιλοδοξίας και κατόρθωσε να δημιουργήσει ένα νέο κεφάλαιο στα νεότερα είδη μουσικής σύνθεσης, το οποίο εκ των υστέρων αποδείχθηκε ιδιαίτερα σημαντικό. σειρ αϊ κάδωδεκά φθογγα τονικά, στα οποία λείπουν ή είναι περιορισμένα τα στοιχεία από τη δημοτική παράδοση ατον ονικ ικά Ο Ν. Σκα καλκ λκώτ ώτας συνέθεσε έργα: δωδε δεκαφθ ογγι γι κά, στα οποί οία εν σω μα - τώνονται λαϊ κότροπα στοιχεία ελεύ εύθε θερα δ ωδεκ εκαφ αφθο θογγ γγικ ικά, δηλα λαδή με περι ορισ μέ νη σειραϊκή δομή τονικά, βασι σμένα αποκλειστικά στη δημο τική μο υσική παρά δοση ή εμπνευσμένα από αυτήν Τ ο ταξίδι της μουσικής στον 20ο αι. Η μουσική πρωτοπορία και ο Ιάννης Ξενάκης Ο Ιάννης (Γιάννης) Ξενάκης ( ), υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες συνθέτες και αρχιτέκτονες του 20ού αιώνα. Βασική ιδέα της μουσικής του είναι ο μετασχηματισμός των διαφόρων μαθηματικών σχέσεων, που εκφράζουν το σύμπαν, σε μουσικούς ήχους, με τη χρήση για αυτόν τον σκοπό ενός συνόλου εργαλείων. Συνήθως χρησιμοποιείται ηλεκτρονικός υπολογιστής, ο οποίος βοηθάει με διάφορους υπολογιστικούς τρόπους στην κατασκευή του κομματιού, αν και την όλη επιλογή του υλικού την κάνει ο ίδιος ο συνθέτης. Απόσπασμα από την παρτιτούρα του έργου «Μεταστάσεις» του Ιάννη Ξενάκη Μ ουσική Γ Γ υμνασιου 15

16 Τ ο ταξίδι της μουσική ς στον 20ο αι. Τα Πολύτοπα του Ι. Ξενάκη ήταν πολύτεχνα έργα, στα οποία η μουσική συνδυαζόταν με οπτικά ερεθίσματα σε συγκεκριμένους, ειδικά διαμορφωμένους χώρους. Η τοποθεσία ήταν συχνά κάποιος σημαντικός ιστορικός-αρχαιολογικός χώρος. Για την παράσταση επιστρατεύονταν τόσο ο ήχος, όσο και το φως, με προβολείς που κατεύθυναν το φως πάνω στο συγκεντρωμένο πλήθος, ανάλογα με την ανάπτυξη της μουσικής. Στην διάχυση του φωτός στο χώρο αντιστοιχούσε η ανάπτυξη των ηχητικών «συμπάντων» ή «γαλαξιών» του Ξενάκη στο χρόνο. Τα Πολύτοπα έπαιρναν το όνομά τους από την τοποθεσία στην οποία λάμβαναν χώρα. Ιάννης Ξενάκης Οι πρωτοποριακές συνθετικές μέθοδοι που ανέπτυξε (η ονομαζόμενη από τον ίδιο στοχαστική μουσική), συσχέτιζαν τη μουσική και την αρχιτεκτονική με τα μαθηματικά και τη φυσική. Όταν ήταν εν ζωή, ο Ι. Ξενάκης τιμήθηκε με υψηλότατες διακρίσεις στη Γαλλία και σε όλο τον κόσμο. Στοχαστική μουσική: Βασικό στοιχείο της μουσικής αυτής είναι η έννοια της μάζας. H «ηχητική μάζα» του Ξενάκη είναι ένα είδος γαλαξία, ένα είδος νεφελώματος, που αποτελείται από πολλά και ποικίλα «στοιχεία» (επεισόδια ή ήχους), των οποίων η οργάνωση και η κίνηση έχουν σχέση με την πυκνότητα (πόσα «στοιχεία» ανά δευτερόλεπτο), με την τοποθέτησή τους ανά ύψος και με τον τρόπο σύνταξής τους (με ποια σειρά, δηλ. πυκνότητα-ύψος). 16 Βιβ λίο Μαθητή

17 Εικόνα και ήχος Λέξεις κλειδιά: μουσική απεικόνιση, «λόγος, εικόνα, ήχος/μουσική», μουσική για το βωβό κινηματογράφο, μιούζικαλ, τζινγκλ Μ ουσική Γ Γ υμνασιου 17

18 Εικόνα και Ήχος Εικαστικά και μουσική... μουσική και εικαστικά «Θα ήταν στ αλήθεια έκπληξη, αν ένας μουσικός ήχος δεν μπορούσε να μας προκαλέσει την εντύπωση ενός χρώματος, εάν τα χρώματα δεν μπορούσαν να φέρουν στο νου ένα μελωδικό μοτίβο, εάν οι νότες και τα χρώματα δεν ήταν ικανά να μεταφέρουν ιδέες. Πολύ περισσότερο, που αυτά τα πράγματα έχουν εκφραστεί μέσω αμοιβαίων αναλογιών προ αμνημονεύτων χρόνων, από τότε που ο Θεός έπλασε τον κόσμο ως σύνθετη και αδιάσπαστη ολότητα». Πάμπλο Πικάσο: «Μαντολίνο και κιθάρα» Σ. Μπωντλαίρ, Απρί λιος Η μουσική αποτελεί αρχικά έκφραση συναισθημάτων και ιδεών, όμως μελετώντας τη μουσική δημιουργία στα βάθη των αιώνων θα παρατηρούσε κανείς ότι πάντα υπάρχει στους συνθέτες έντονη η επιθυμία να «αναπαραστήσουν» εικόνες μέσω της μουσικής, πράγμα που αποτελεί παραδοσιακά πεδίο των εικαστικών τεχνών. Μπορεί κανείς να εντοπίσει στο παγκόσμιο μουσικό ρεπερτόριο «αποτυπώσεις» σκηνών, χαρακτήρων ή εικόνων από τη φύση, όπως και στους πίνακες ζωγραφικής. Αυτοί οι ήχοι χαρακτηρίζονται πολλές φορές φωτεινοί ή σκοτεινοί, οξείς ή με όγκο, «κούφιοι», παλλόμενοι, ή με ένα σωρό άλλα χαρακτηριστικά επίθετα. Σαλβαντόρ Νταλί: «Η κόκκινη Ορχήστρα-Οι επτά τέχνες» Κάποιες φορές η μουσική απεικόνιση (αναπαράσταση εικόνων με ηχητικά μέσα) εμπνέεται όχι μόνο από τη φύση αλλά και από έργα ζωγραφικής. Η δυτικοευρωπαϊκή μουσική παράδοση κατά το 16ο - 17ο αι., περιγράφει εικόνες από τη φύση, αρχίζει να εκφράζει συναισθήματα και μοιάζει με μια «γλώσσα». Ανάλογα με το πόσο πιστά μιμείται τη φύση θεωρείται επιτυχημένη ή όχι μια σύνθεση. Τα έργα συμφωνικής μουσικής γίνονται αντιληπτά ως «ζωντανοί πίνακες». 18 Βιβ λίο Μαθητή

19 Μετά τα μέσα του 18ου αι., αυτό που απασχολούσε τους συνθέτες ήταν τα συναισθήματα, που τους προκαλούσε το κάθε φαινόμενο Ο Λ. Β. Μπετόβεν (L. V. Beethoven) χαρακτηρίζει την 6η Συμφωνία του (1808): «Ποιμενική Συμφωνία: περισσότερο έκφραση αισθημάτων παρά ζωγραφική». Ένα από τα διασημότερα έργα απεικονιστικής μουσικής είναι οι «Εικόνες από μια Έκθεση» (1874), του Μ. Μουσόργκσκι (M. Mussorgsky). Πρόκειται για ένα έργο για πιάνο, που εμπνεύστηκε ο καλλιτέχνης μετά την επίσκεψή του σε μια έκθεση έργων του ζωγράφου Β. Α. Χάρτμαν (V. A. Hartmann). Οι δέκα μουσικοί «πίνακες» και στα ενδιάμεσα οι πέντε μουσικοί «περίπατοι» αποτέλεσαν μια ιδιαίτερα δημοφιλή σύνθεση μέχρι σήμερα. Β. Α. Χάρτμαν: «Κατακόμβες του Παρισιού», ένας από τους πίνακες που ενέπνευσε το συνθέτη Μ. Μουσόργκσι για τη σύνθεσή του «Εικόνες από μία Έκθεση» Εικόνα και Ήχος «Ο καλλιεργημένος μουσικός μπορεί να ωφεληθεί εξίσου μελετώντας μια Μαντόνα του Ραφαήλ και μια Συμφωνία του Μότσαρτ [ ]. Ο ζωγράφος μεταπλάθει το ποίημα σε εικόνα, ο μουσικός μετασχηματίζει την εικόνα σε ήχο [ ]. Η αισθητική της μιας τέχνης είναι ίδια με αυτήν της άλλης. Μόνο το υλικό διαφέρει». Ρόμπερτ Σούμαν (R. Schumann), συνθέτης Μποτιτσέλλι: «Η Άνοιξη» Από τα μέσα του 19ου αι. οι συνθέτες αναζητούν τη σχέση της μουσικής με το χρώμα και το φως. Οι πίνακες αποτελούν πηγή έμπνευσης για τους συνθέτες και οι μουσικές συνθέσεις πηγές έμπνευσης για τους εικαστικούς. Τον 20ο αι. οι ανταλλαγές μεταξύ των συνθετών και των εικαστικών καλλιτεχνών γίνονται πιο συχνές, συνενώνοντας με αυτόν τον τρόπο τις δύο τέχνες. Πάουλ Κλέε: «Αρχαίος Ήχος» Μ ουσική Γ Γ υμνασιου 19

20 Εικόνα και Ήχος Έσερ: «Ψάρια-πουλιά» Ο συνθέτης Κλ. Ντεμπισύ εμπνεύστηκε από τους πίνακες του Μποτιτσέλλι («Άνοιξη») και ο Ζωρζ Μπρακ από τα έργα του Ντεμπισύ. Ο συνθέτης Α. Σαίνμπεργκ ανταλλάσσει ιδέες με το Β. Καντίνσκι, ο συνθέτης Τζ. Κέητζ συνδέεται με στενή φιλία με τον Μαρσέλ Ντυσάν και ούτω καθ εξής. «Η τέχνη είναι γενικά πιο δυνατή απ ό,τι νόμιζα και... η ζωγραφική μπορεί να αποκτήσει τόση δύναμη όση και η μουσική». «Το χρώμα είναι το πληκτρολόγιο, τα μάτια οι αρμονίες, η ψυχή το πιάνο με πολλές χορδές. Ο καλλιτέχνης είναι το χέρι που παίζει, πατώντας το ένα ή το άλλο πλήκτρο, για να προκαλέσει παλμικές δονήσεις στην ψυχή». Β. Καντίνσκι Καντίνσκι: «Κίτρινο, Κόκκινο και Μπλε» «Το ανοιχτό μπλε, μουσικά αναπαριστάμενο, είναι όμοιο με έναν αυλό, το σκούρο με ένα τσέλο... το γκρίζο στερείται ήχου και κίνησης... ενώ το βιολετί είναι στον ήχο παρόμοιο με το αγγλικό κόρνο και τη φλογέρα» B. Καντίνσκι, Για το πνευματικό στην Τέχνη Βασίλι Καντίνσκι (Wassily Kandinsky, ). Ρωσικής καταγωγής καλλιτέχνης, ένας από τους πρώτους αφαιρετικούς καλλιτέχνες στη σύγχρονη ζωγραφική. Ήταν επίσης και πολύ επιτυχημένος μουσικός. Η αντίληψη ότι το χρώμα και η μουσική αρμονία συνδέονται, υπάρχει για πολλά χρόνια και προκαλεί πολλούς μελετητές. Ο Καντίνσκι χρησιμοποίησε το χρώμα, συσχετίζοντας τον χρωματικό τόνο με τη χροιά (την προσωπικότητα του ήχου), την απόχρωση με το τονικό ύψος και τη χρωματική καθαρότητα με την ένταση του ήχου. Υποστήριξε επίσης ότι, όταν έβλεπε το χρώμα, άκουγε μουσική. Μέχρι ένα ορισμένο σημείο, το μεγαλύτερο μέρος της μουσικής του 20ου αι. μπορεί να περιγραφεί σα μια αναζήτηση νέων μορφών αφήγησης. Καντίνσκι: «Εντύπωση ΙΙΙ» (κονσέρτο) Αυτή η διαρκής αναζήτηση οδήγησε και τους καλλιτέχνες να υπερβούν τα όρια της τέχνης τους, ανοίγοντας νέους δρόμους στην έκφραση της μουσικής και των εικαστικών. 20 Βιβ λίο Μαθητή

21 Μουσική και κινηματογράφος «Έτσι γεννήθηκε η Μουσική του Κινηματογράφου, θα έλεγε κανείς. Από τη σιωπή. Και η Μουσική αυτή υπήρξε στην αρχή λίγο σκοτάδι, τίτλοι, ηχητική περιγραφή του ονείρου, πράξη ζωής και θάνατος, ενέργεια, νίκη, τέλος διέξοδος, επιστροφή στο σπίτι. Η Μουσική του Κινηματογράφου συντηρεί στη μνήμη την εικόνα, την ερμηνεύει ενώ συγχρόνως χρωματίζει επιθυμίες και μνήμες και την προσωπική μας ταύτιση με τις πτυχές ενός ονείρου 35 χιλιοστών». Μάνος Χατζιδάκις Εικόνα και Ήχος Τα κύρια συστατικά του κινηματογράφου, ο οποίος αποτελεί ένα οπτικοακουστικό θέαμα, είναι: ο λόγος, η εικόνα, ο ήχος/μουσική. Αυτά τα συστατικά αλληλεπιδρούν και διαμορφώνουν το κατάλληλο κινηματογραφικό περιβάλλον. Επομένως, η κινηματογραφική μουσική δεν μπορεί να απομονωθεί από το περιβάλλον αυτό και να αντιμετωπιστεί σα να προορίζεται για ακρόαση. Υπάρχουν βέβαια και μουσικά έργα που χρησιμοποιήθηκαν ως σάουντρακ (soundtrack: μουσική επένδυση μιας ταινίας). Υπάρχουν όμως και σάουντρακ ειδικά συντεθειμένα για ένα κινηματογραφικό έργο, που μπορούν αυτούσια να είναι υλικό ακρόασης. Επομένως, η μουσική για τον κινηματογράφο λειτουργεί ως αναπόσπαστο στοιχείο μιας ταινίας, χωρίς όμως να αποκλείεται η πιθανότητα να λειτουργεί και αυτόνομα. Σύντομη Ιστορία της 7ης Τέχνης Στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ου αι. η μουσική συνοδεύει τις κινούμενες φωτογραφικές εικόνες αποτελώντας κομμάτι της προβολής μάλλον, παρά «συστατικό στοιχείο» της ταινίας. Η μουσική ήταν είτε αυτοσχεδιαζόμενη είτε επιλογή από έργα κλασικής και ελαφράς μουσικής. Ένα από τα παλαιότερα έργα που έχουν συντεθεί για τον κινηματογράφο, είναι πιθανότατα η μουσική του Καμίλ Σαιν-Σανς (C. Saint-Saens) για την ταινία «Η δολοφονία του Δούκα ντε Γκουίς», Η αφίσα της ταινίας: «Η δολοφονία του Δούκα ντε Γκουίς», του 1908 Μουσική Γ Γ υμνασιου 21

22 Εικόνα και Ήχος Τη δεκαετία του 30, η μετάβαση από το βωβό στον ομιλούντα κινηματογράφο δίνει νέα διάσταση στο ρόλο της μουσικής, καθώς αρκετοί συνθέτες του 20ου αιώνα ασχολήθηκαν με τη μουσική για τον κινηματογράφο. Στη δεκαετία του 50 και με την απειλή της εξάπλωσης της τηλεόρασης, η μουσική τζαζ παίρνει στον κινηματογράφο και αυτή το κομμάτι που της αναλογεί, προετοιμάζοντας το έδαφος για τις επερχόμενες ποπ φόρμες των επόμενων δεκαετιών, αλλά και τις μεγάλες συμφωνικές ορχήστρες. Το 70 και το 80 εισβάλλουν τα ηλεκτρονικά μέσα μουσικής παραγωγής, όπως οι συνθετητές και οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές. Σήμερα, η μουσική για τον κινηματογράφο συνδυάζει τεχνικές σύνθεσης από όλες τις εποχές, στοχεύοντας κυρίως στο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα που θα δημιουργήσει τις κατάλληλες εντυπώσεις στο θεατή. Η αφίσα της ταινίας μιούζικαλ: «Ο Μάγος του Οζ» Τα συστατικά της κινηματογραφικής μουσικής Παρατηρώντας τη μουσική που χρησιμοποιείται στον κινηματογράφο καταλήγει κανείς στο συμπέρασμα ότι συγκεκριμένα είδη μουσικής συνδέονται με συγκεκριμένες ψυχολογικές καταστάσεις, συναισθήματα, χαρακτήρες ηρώων αλλά και κατηγορίες ταινιών (π.χ. γουέστερν, θρίλερ κ.ά.). Η μουσική μπορεί να μεταφέρει μηνύματα, σχολιάζοντας ή επεξηγώντας τη δράση, ή ακόμη και να αποκαλύψει κρυφές πτυχές, που δεν εκφράζονται στο διάλογο. Μιούζικαλ (Musical) Μια ειδική κατηγορία ταινιών είναι τα μιούζικαλ. Πρόκειται για ένα κινηματογραφικό είδος, στην πλοκή του οποίου είναι ενσωματωμένα και μουσικοχορευτικά κομμάτια. Η πρώτη ταινία μιούζικαλ ήταν «Ο τραγουδιστής της τζαζ» (1927) του Αλ Τζόλσον. Πολύ δημοφιλείς ήταν και οι ταινίες με το χορευτικό δίδυμο Φρεντ Αστέρ και Τζίντζερ Ρότζερς στα μέσα της δεκαετίας του 30. Γύρω στα μέσα της δεκαετίας του 50, η ζήτηση για ταινίες μιούζικαλ άρχισε να ατονεί με αποτέλεσμα η παραγωγή τους να μειωθεί. 22 Βιβ λίο Μαθητή

23 Ακολούθησε μια εποχή, που φτιάχνονταν ταινίες προορισμένες να προβάλλουν συγκεκριμένους καλλιτέχνες (π.χ. Ελβις Πρίσλεϋ) και ταινίες με πρώτο θεματικό συστατικό τη μουσική (π.χ. «Grease»). Σύνθεση κινηματογραφικής μουσικής Για τη σύνθεση μουσικής για τον κινηματογράφο σήμερα χρησιμοποιούνται οι εξής μέθοδοι: Δανεισμός αυτούσιας μιας γνωστής μουσικής Σύνθεση κοινότοπης μουσικής (κλισέ) Ενασχόληση σύγχρονων συνθετών με την κινηματογραφική μουσική Χρήση νέων τεχνολογιών Χρήση παλιάς μουσικής με νέα νοηματοδότηση και περιεχόμενο Τη μουσική για το μιούζικαλ «West Side Story» έγραψε ο σπουδαίος συνθέτης, Λέοναρντ Μπέρνσταϊν. Εικόνα και Ήχος Η μουσική στον ελληνικό κινηματογράφο Για τη χρήση μουσικής στον ελληνικό κινηματογράφο, την εποχή του βωβού, δεν υπάρχουν πολλές πληροφορίες. Η πρώτη ομιλούσα ελληνική ταινία γυρίστηκε στο Χόλιγουντ από τον ομογενή Τέτο Δημητριάδη το 1930, με τον τίτλο «Η γροθιά του σακάτη». «Ο αγαπητικός της βοσκοπούλας» (1931) ήταν η πρώτη ταινία που κινηματογραφήθηκε -ομιλούσα και με μουσικήστην Ελλάδα και ηχογραφήθηκε στη Γερμανία. Τη δεκαετία του 40 γράφεται μουσική για τον κινηματογράφο και διακρίνονται και οι πρώτοι συνθέτες (π.χ. Κώστας Γιαννίδης). Στα χρόνια που ακολουθούν, όλοι οι σημαντικοί συνθέτες της Ελλάδας (όπως ο Μάνος Χατζιδάκις, ο οποίος κέρδισε για την ταινία «Ποτέ την Κυριακή» βραβείο Όσκαρ καλύτερης μουσικής, ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Νίκος Μαμαγκάκης κ.ά.) πέρασαν από το χώρο της κινηματογραφικής μουσικής. Η ταινία «Zorbas the Greek» γυρίστηκε το 1964 και βασίζεται στη νουβέλα «Βίος και πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά» του Νίκου Καζαντζάκη. Την ταινία σκηνοθέτησε ο Μιχάλης Κακογιάννης, ενώ η μουσική είναι του Μίκη Θεοδωράκη. Η ταινία κέρδισε τρία βραβεία Όσκαρ. Μουσική Γ Γ υμνασιου 23

24 Εικόνα και Ήχος Μιούζικαλ... ελληνικής παραγωγής Καθαρά εισαγόμενο είδος το μιούζικαλ, δεν άνθησε στην Ελλάδα, ίσως γιατί το μουσικό θέατρο και η επιθεώρηση που προϋπήρχαν, δεν του άφησαν πολλά περιθώρια. Σε αυτό συνέβαλε τόσο το υψηλό κόστος όσο και η έλλειψη έμψυχου υλικού. Ούτε οι θεατρικές σπουδές, ούτε οι μουσικές ή οι σπουδές χορού στη χώρα μας εκπαίδευαν καλλιτέχνες που να μπορούν να ανταποκριθούν στις τρισδιάστατες απαιτήσεις του είδους. Στη μουσική των μιούζικαλ ξεχωρίζουν τα ονόματα των Μίμη Πλέσσα και Γιώργου Κατσαρού. Σκηνή από την ταινία «Ποτέ την Κυριακή». Το τραγούδι της ταινίας, «Τα Παιδιά του Πειραιά», έγινε διάσημο παγκοσμίως. Νέος Ελληνικός Κινηματογράφος Στο Νέο Ελληνικό Κινηματογράφο, οι συνθέτες πειραματίστηκαν, όπως και οι σκηνοθέτες, γράφοντας μουσικές οι οποίες επέζησαν και χωρίς τις ταινίες που επένδυσαν μουσικά (π.χ., η Ελένη Καραΐνδρου -κυρίως με τη συνεργασία της με το σκηνοθέτη Θόδωρο Αγγελόπουλο, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, ο Νίκος Κυπουργός κ.ά.). Τα τελευταία χρόνια, ο Νέος Ελληνικός Κινηματογράφος συναγωνίζεται τις διεθνείς παραγωγές σε όλα τα επίπεδα (μουσικής, σκηνοθεσίας, ηθοποιών, σκηνικών, παραγωγής), δίνοντας την ευκαιρία στους νέους καλλιτέχνες να εκφραστούν μέσα από την 7η Τέχνη. Η αφίσα του μιούζικαλ «Κορίτσια για φίλημα», σε μουσική Μ. Πλέσσα. Έχει γράψει μουσική για 104 ταινίες και 70 θεατρικές παραστάσεις. Σκηνή από την ταινία «Ρεμπέτικο» του Κ. Φέρρη, σε μουσική Στ. Ξαρχάκου. Στην ταινία «Ευδοκία», το διάσημο ζεϊμπέκικο έχει γράψει ο Μάνος Λοΐζος. 24 Β ι β λίο Μαθητή

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ. Εικαστικά ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ. Εικαστικά ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ tetradio B gym 5:Layout 1 10/1/08 2:06 PM Page 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Ιωάννης Αντωνόπουλος Μαρία Δουκάκη Εικαστικά ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ:

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ (ΟΣΤΙΝΑΤΟ 1) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: A AΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΣΚΟΠΟΣ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ: ΣΤΟΧΟΙ:ΝΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΕΝΟΡΧΗΣΤΡΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΛΟΥΚΑΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ (ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ) ΠΑΛΛΗΝΗ 2010 γνήσιο αντίγραφο (συνοδεύεται από DVD-ROM) Ε.Λουκάκη:Σηµειώσεις Ιστορίας της

Διαβάστε περισσότερα

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert 1 «Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert Το τραγούδι αυτό θεωρείται ένα από τα αριστουργήµατα (ίσως και το πιο σπουδαίο) του Γερµανικού lied, και ανήκει στην

Διαβάστε περισσότερα

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας).

Η Συμφωνία. Εκτεταμένη οργανική σύνθεση που αναπτύσσεται κατά την Κλασική εποχή (18 ος αιώνας). Ζωρζ Μπιζέ [George Bizet] (1836-1875) Γάλλος συνθέτης Συµφωνία αρ. 1, σε Ντο µείζονα Η µία και µοναδική συµφωνία του γάλλου συνθέτη του 19 ου αιώνα Ζωρζ Μπιζέ, ήταν ένα από τα πρώτα του έργα και γράφτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ Απόστολος Σιόντας ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ Η τονικότητα ΝΤΟ µείζων Πειραµατικό Μουσικό Γυµνάσιο Παλλήνης Παλλήνη 2010 Πρόλογος Καθώς θεωρούµε ότι είναι απαραίτητη η γνώση του περιεχοµένου του µουσικού

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΟΥΣΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ - ΛΥΚΕΙΟ ΙΛΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΛΟΥΚΑΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ (ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ) ΙΛΙΟΝ 2011 γνήσιο αντίγραφο (συνοδεύεται από DVD-ROM) Ε.Λουκάκη:Σηµειώσεις Ιστορίας της Μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Ακρόαση: http://www.youtube.com/watch?v=cmlacbyxcoa Παρτιτούρα: http://imslp.org/wiki/piano_sonata_no.8,_op.13_(beethoven,_ludwig_van)

Ακρόαση: http://www.youtube.com/watch?v=cmlacbyxcoa Παρτιτούρα: http://imslp.org/wiki/piano_sonata_no.8,_op.13_(beethoven,_ludwig_van) Θέµατα Μουσικής Γ Λυκείου Ιστορία της Μουσικής ιδακτέα Ύλη 01-015 ιδακτικό Υλικό: 1. Machlis, J. & Forney, C. (1996) H απόλαυση της Μουσικής. Αθήνα: Fagotto. Συµπεριλαµβάνεται CD µε mp3. Υλικό ιστοσελίδας

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 01 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α

Διαβάστε περισσότερα

Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967

Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967 Zoltán Kodály (Ζόλταν Κοντάυ) Ούγγρος συνθέτης, 1882 1967 Ο Kodály γεννήθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 1886 στο Kecskemet της Ουγγαρίας. Ο πατέρας του ήταν σταθμάρχης σιδηροδρομικής γραμμής και έπαιζε ερασιτεχνικά

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64

Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64 Φέλιξ Μέντελσον (1809-1847) Κοντσέρτο για Βιολί σε Μι ελάσσονα, έργο 64 Η ορχηστρική μουσική του πρώιμου ρομαντικού συνθέτη Φέλιξ Μέντελσον περιλαμβάνει πέντε συμφωνίες, τις συναυλιακές εισαγωγές Όνειρο

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήµατος: Πολυκάναλη Ηχογράφηση στο Audacity

Σχέδιο Μαθήµατος: Πολυκάναλη Ηχογράφηση στο Audacity Σχέδιο Μαθήµατος: Πολυκάναλη Ηχογράφηση στο Audacity Θεµατική Ενότητα: Μουσική Τεχνολογία Τάξη: Β Γυµνασίου Διάρκεια: 2 περίοδοι Καθηγητής: Σκοπός Με το συγκεκριµένο µάθηµα οι µαθητές θα γνωρίσουν την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ (Α, Β, Γ Γυμνασίου)

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ (Α, Β, Γ Γυμνασίου) ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Για το μάθημα των Θρησκευτικών θα ακολουθηθούν όσα προβλέπονται στο ΠΣ του μαθήματος. Ωστόσο, ο διδάσκων σε συνεργασία με τον Σχολικό Σύμβουλο, ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες του σχολείου και

Διαβάστε περισσότερα

9 η Συμφωνία του Μπετόβεν, IV κίνηση

9 η Συμφωνία του Μπετόβεν, IV κίνηση 9 η Συμφωνία του Μπετόβεν, IV κίνηση Υλικό για το μάθημα ΜΟΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΛΕΝΑ ΜΑΚΡΊΔΟΥ ΧΡΙΣΤΟΦΙΔΟΥ Σεπτέμβρης 2008 Dictee: Σημ. Το φυλλάδιο 3 (Γενικά στοιχεία και παρτιτούρα θέματος ) να

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΑΙΟΥ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΟΤΑΝ ΜΕ ΠΡΩΤΟΕΦΙΑΞΑΝ ΕΙΧΑ 2 ΜΕΓΕΘΗ, ΑΛΛΑ ΠΕΡΙΠΟΥ ΤΟ 1800 ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΜΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΘΗΚΕ.

ΜΕΣΑΙΟΥ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΟΤΑΝ ΜΕ ΠΡΩΤΟΕΦΙΑΞΑΝ ΕΙΧΑ 2 ΜΕΓΕΘΗ, ΑΛΛΑ ΠΕΡΙΠΟΥ ΤΟ 1800 ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΜΟΥ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΘΗΚΕ. Εικόνα 1 ΒΙΟΛΙ ΕΙΜΑΙ ΕΝΑ ΕΓΧΟΡΔΟ ΜΕ 4 ΧΟΡΔΕΣ. ΤΑ ΚΛΕΙΔΙΑ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΙ» ΜΟΥ ΤΑ Ι ΓΙΑ ΝΑ ΚΟΥΡΔΙΖΟΥΝ ΤΙΣ ΧΟΡΔΕΣ ΜΟΥ. ΠΑΡΑΓΩ ΗΧΟ ΟΤΑΝ ΟΙ ΧΟΡΔΕΣ ΜΟΥ ΠΙΕΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΟΤΑΝ ΤΟ ΔΟΞΑΡΙ ΤΙΣ ΧΑΪΔΕΥΕΙ. ΕΦΕΥΡΕΘΗΚΑ ΓΥΡΩ

Διαβάστε περισσότερα

Φραντς Γιόζεφ Χάυντν (Franz Joseph Haydn)

Φραντς Γιόζεφ Χάυντν (Franz Joseph Haydn) Φραντς Γιόζεφ Χάυντν (Franz Joseph Haydn) (31 Μαρτίου 1732, Ροράου 31 Μαΐου 1809, Βιέννη) Αναγνώσµατα από το βιβλίο Η Απόλαυση της Μουσικής (Machlis, Forney), για τους µαθητές που θα µελετήσουν το έργο:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ 1 Οι ήχοι που χρησιμοποιούμε στη μουσική λέγονται νότες ή φθόγγοι και έχουν επτά ονόματα : ντο - ρε - μι - φα - σολ - λα - σι. Η σειρά αυτή επαναλαμβάνεται πολλές φορές

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Φραντς Σούμπερτ Franz Schubert (1797 1828) Αυστριακός συνθέτης. Συμφωνία Αρ. 5, σε Σι ύφεση μείζονα, D. 485 (1816)

Φραντς Σούμπερτ Franz Schubert (1797 1828) Αυστριακός συνθέτης. Συμφωνία Αρ. 5, σε Σι ύφεση μείζονα, D. 485 (1816) Φραντς Σούμπερτ Franz Schubert (1797 1828) Αυστριακός συνθέτης Συμφωνία Αρ. 5, σε Σι ύφεση μείζονα, D. 485 (1816) O Σούμπερτ γράφει τη συγκεκριμένη συμφωνία από τον Οκτώβριο μέχρι τον Νοέμβριο του 1816

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Όπως η εκκλησιαστική, έτσι και η δημοτική μουσική είναι μονοφωνική και τροπική και δεν ακολουθεί τη δυτική τονική αρμονία.

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Όπως η εκκλησιαστική, έτσι και η δημοτική μουσική είναι μονοφωνική και τροπική και δεν ακολουθεί τη δυτική τονική αρμονία. Το δημοτικό τραγούδι αποτελεί μια σημαντική έκφραση της λαϊκής δημιουργίας. Ως λογοτεχνικό είδος αντλεί το υλικό του από την προφορική λογοτεχνική παράδοση. Στις παραδοσιακές κοινωνίες (στην εποχή της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 1. Μουσική. Βιβλίο Εκπαιδευτικού. Γ Γυμνασίου

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 1. Μουσική. Βιβλίο Εκπαιδευτικού. Γ Γυμνασίου ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 1 Μουσική Βιβλίο Εκπαιδευτικού Γ Γυμνασίου 2 ΜΟΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ 3 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Μαρία Δημητρακοπούλου Μαγδαληνή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΡΜΟΝΙΑ-ΟΣΤΙΝΑΤΟ (2) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: Α ΑΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ: ΣΤΟΧΟΙ: ΑΚΡΟΑΣΗΣ: Επίπεδο 1ο Επίπεδο 2ο Επίπεδο 3ο Επίπεδο 4ο Επίπεδο 5ο Ακούσουν το τραγούδι

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις Απαντήσεις επανάληψης κεφ.9 (Πολυμέσα).

Ερωτήσεις Απαντήσεις επανάληψης κεφ.9 (Πολυμέσα). 14 ο Γυμνάσιο Περιστερίου 1 Ερωτήσεις Απαντήσεις επανάληψης κεφ.9 (Πολυμέσα). Μάθημα 9.1 Ο κόσμος των Πολυμέσων 1. Τι είναι μια Εφαρμογή Πολυμέσων. Λογισμικό στο οποίο χρησιμοποιούνται πολλά και διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

[ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ]

[ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ] 2013 Μουσικό Γυμνάσιο / Λύκειο Ιλίου Ευαγγελία Λουκάκη [ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ] Σημειώσεις για τις ανάγκες διδασκαλίας του μαθήματος της Αρμονίας. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΜΟΝΙΑ Στην Αρµονία συναντώνται συνηχήσεις-συγχορδίες

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Παιδαγωγική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία. Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής. Τι είναι Μουσική Παιδαγωγική

Μουσική Παιδαγωγική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία. Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής. Τι είναι Μουσική Παιδαγωγική Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσική Παιδαγωγική Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής Μουσικοκινητική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ. ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ. ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΜΟΥΣΙΚΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ - ΑΡΜΟΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΟΝΟ ΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ιάρκεια εξέτασης: πέντε (5) ώρες (Α) ΑΡΜΟΝΙΑ ιάρκεια εξέτασης: Τρεις (3) ώρες και τριάντα (30) λεπτά ίνονται στους

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ. Περικλής Ούτσιος Φίλιππος Ντομασένκο Γιάννης Παζαρτζής Ορέστης Πλιάκης Νικόλας Μπάλτου

ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ. Περικλής Ούτσιος Φίλιππος Ντομασένκο Γιάννης Παζαρτζής Ορέστης Πλιάκης Νικόλας Μπάλτου ΚΛΑΣΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ Περικλής Ούτσιος Φίλιππος Ντομασένκο Γιάννης Παζαρτζής Ορέστης Πλιάκης Νικόλας Μπάλτου Με τον όρο κλασική μουσική αναφέρεται ευρύτερα η Δυτικοευρωπαϊκή μουσική παραγωγή που εκτείνεται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μελωδία Ντο Μείζων (2) ΣΧΟΛΕΙΟ/ΤΑΞΗ: ΑΡ. ΜΑΘΗΤΩΝ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ: ΣΤΟΧΟΙ και ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ: Οι μαθητές να: ο ΑΚΡΟΑΣΗΣ: Επίπεδο 1 Επίπεδο 2 Διακρίνουν τη Ακούσουν

Διαβάστε περισσότερα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Κατά κοινή αντίληψη στην λογοτεχνία, η μετάφραση οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α.

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού στα δηµοτικά σχολεία µε Ε.Α.Ε.Π. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Η θεµατική ενότητα «ρυθµός-κίνηση-χορός» στη σχολική Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips

Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips Αναπαραγωγή και stop/pause έτοιμων ηχητικών clips Το scratch διαθέτει αρκετά μεγάλη ποικιλία έτοιμων ενσωματωμένων ηχητικών clips τα οποία θα βρείτε πολύ ενδιαφέροντα και θα σας βάλουν σε πειρασμό να πειραματιστείτε

Διαβάστε περισσότερα

Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι:

Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση. Γενικοί Στόχοι: Λ. βαν. Μπετόβεν (1770-1827) Συμφωνία αρ. 6, σε Φα Μείζονα, Op. 68 (Ποιμενική) 3 η και 4 η κίνηση Γενικοί Στόχοι: Πέρασμα από τον Κλασικισμό στο Ρομαντισμό Σύγκριση Προγραμματικής και Απόλυτης Μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΙ ΡΩΤΑΜΕ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΤΙ ΜΑΣ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΠΩΣ ΜΑΣ ΤΟ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΣΥΝΘΕΣΗ: Οργάνωση ενός συνόλου από επιμέρους στοιχεία σε μια ενιαία διάταξη Αρχική ιδέα σύνθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα της Μουσικής. Τάξη: Γ 3 Μαθήτριες: Τάιχ Βαρβάρα και Στίνη Αΐντα Θέμα: Έντεχνο Τραγούδι

Εργασία στο μάθημα της Μουσικής. Τάξη: Γ 3 Μαθήτριες: Τάιχ Βαρβάρα και Στίνη Αΐντα Θέμα: Έντεχνο Τραγούδι Εργασία στο μάθημα της Μουσικής Τάξη: Γ 3 Μαθήτριες: Τάιχ Βαρβάρα και Στίνη Αΐντα Θέμα: Έντεχνο Τραγούδι Έντεχνο Τραγούδι o Πότε εμφανίστηκε το έντεχνο τραγούδι; Το έντεχνο τραγούδι εμφανίστηκε προς στα

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Γιάννη Ξενάκη, EMBELLIE (1981), για σόλο βιόλα.

Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Γιάννη Ξενάκη, EMBELLIE (1981), για σόλο βιόλα. Αναλυτική προσέγγιση στο έργο του Γιάννη Ξενάκη, EMBELLIE (1981), για σόλο βιόλα. Ανδρέας Γεωργοτάς Η συγκεκριμένη μελέτη έχει σαν στόχο την αναλυτική προσέγγιση του έργου EMBELLIE (1981), για σόλο βιόλα

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοκινητική Αγωγή B εξάμηνο Θεωρία Μουσικά Παραμύθια Ο Πέτρος και ο Λύκος Σεργκέι Προκόφιεφ

Μουσικοκινητική Αγωγή B εξάμηνο Θεωρία Μουσικά Παραμύθια Ο Πέτρος και ο Λύκος Σεργκέι Προκόφιεφ Μουσικοκινητική Αγωγή B εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικά Παραμύθια 2 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) ΜΙΧΑ Παρασκευή 2 Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2013

ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΪΟΥ-ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΜΑΘΗΜΑ: Θέματα Μουσικής ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 27/05/2013 ΤΑΞΗ: Β Κατεύθυνσης ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 2:30 ΩΡΑ: 7:45 10:15 πμ Όνομα

Διαβάστε περισσότερα

Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Μ ΟΥΣΙΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Πολιτιστικό πρόγραμμα στα πλαίσια της Ευέλικτης Ζώνης 6/θ Δ.Σ. ΚΟΝΤΙΑ ΛΗΜΝΟΥ 2009 2010 ΤΑΞΗ Ε Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Κουρίτα Αγγελική ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ομάδα εργασίας: Γάβανου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη μουσική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία 3. ΝΟΤΕΣ. 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός

Εισαγωγή στη μουσική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία 3. ΝΟΤΕΣ. 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Εισαγωγή στη μουσική 1. Μουσική 2. Μελωδία 3. Νότες 4. Ρυθμός 2 Μουσικοκινητική

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 13. Τα αερόφωνα με επιστόμιο

Κεφάλαιο 13. Τα αερόφωνα με επιστόμιο Κεφάλαιο 13 Τα αερόφωνα με επιστόμιο Τρόπος λειτουργίας Αξιοποιούνται οι ψηλότερες συχνότητες της αρμονικής σειράς Η τεχνική του υπερφυσήματος ανάγεται σε βασικό (ή και αποκλειστικό) τρόπο παραγωγής ήχου

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοκινητική αγωγή

Μουσικοκινητική αγωγή Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικοκινητική αγωγή Η μουσικότητα των ήχων και της ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

Κουιντέτο Πιάνου Η Πέστροφα του Φραντζ Σούμπερτ, 4η κίνηση: Μία αναλυτική προσέγγιση, Δρ Σ. Κοτσώνη-Brown

Κουιντέτο Πιάνου Η Πέστροφα του Φραντζ Σούμπερτ, 4η κίνηση: Μία αναλυτική προσέγγιση, Δρ Σ. Κοτσώνη-Brown Κουιντέτο Πιάνου Η Πέστροφα του Φραντζ Σούμπερτ, 4η κίνηση: Μία αναλυτική προσέγγιση, Δρ Σ. Κοτσώνη-Brown Ιστορικό Υπόβαθρο: Κατά τη ρομαντική περίοδο, το ληντ (Lied) ήταν ένα από τα πιο δημοφιλή γένη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Κύκλος επτά (7) διαλέξεων, με την συμμετοχή εννέα (9) κορυφαίων ομιλητών, με κοινό χαρακτηριστικό γνώρισμα την πρωτοποριακή σκέψη. Στόχος των ομιλιών είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός Ολογράφως:... Βαθμός:... Ονοματεπώνυμο:... Τμήμα:... Αρ.:...

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός Ολογράφως:... Βαθμός:... Ονοματεπώνυμο:... Τμήμα:... Αρ.:... ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΜΑΚΑΡΙΟΥ Γ' ΔΑΣΟΥΠΟΛΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 Ημερομηνία: 03/06/2008 Χρόνος: 2.5 ώρες ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός Ολογράφως:...

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ: Σε μία κοινωνία που κατακλύζεται από πληροφορίες, το παιδί, ανεξαρτήτου ηλικίας, είναι αδύνατο να μείνει ανεπηρέαστο. Καθημερινά γίνεται αποδέκτης πολυπληθών και πολυποίκιλων μηνυμάτων

Διαβάστε περισσότερα

409 Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης Μακεδονίας (Θεσσαλονίκη)

409 Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης Μακεδονίας (Θεσσαλονίκη) 409 Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης Μακεδονίας (Θεσσαλονίκη) Σκοπός Το Τμήμα προσφέρει προγράμματα εφαρμοσμένων μουσικών σπουδών στα πρότυπα των Ανωτάτων Μουσικών Ακαδημιών (Musikhochschule) και παρέχει

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικές Πράξεις. Εγχειρίδιο εγκατάστασης & χρήσης

Μουσικές Πράξεις. Εγχειρίδιο εγκατάστασης & χρήσης Μουσικές Πράξεις Εγχειρίδιο εγκατάστασης & χρήσης Οι Mουσικές Πράξεις είναι ένα μουσικό εκπαιδευτικό λογισμικό που σχεδιάστηκε και αναπτύχθηκε με τη φιλοδοξία να αποτελέσει: Ένα σημαντικό βοήθημα για

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά χαρακτηριστικά

Γενικά χαρακτηριστικά ΙΜΠΡΕΣΙΟΝΙΣΜΟΣ Γενικά χαρακτηριστικά Μικρές πινελιές που δημιουργούν παχύ στρώμα μπογιάς αποτυπώνοντας λεπτομερές. Χρήση των βασικών χρωμάτων, σπάνια χρήση του μαύρου χρώματος. Απουσία διαδοχικών επιστρώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

1 Φυσική Αγωγή α - β - γ γυµνασίου ι α β ί ο υ ά σ κ η σ η κ α ι π ο ι ό τ η τ α ζ ω ή ς Ο ΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ 2 Οµάδα δηµιουργίας Ηλίας ήµας, Καθηγητής ΤΕΦΑΑ Πανεπιστηµίου Αθηνών Ευγενία Κωστούση,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΙΤΛΟΣ: ΗΧΟΣ+ ΣΗΜΕΙΟΓΡΑΦΙΑ Όνομα συγγραφέα: Γεωργία Κυριακίδου Νεοφύτου ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 45 λεπτά (1 περίοδος) ΤΑΞΗ: Α Γυμνασίου ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ: γνωριμία με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ 1 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Η ποιότητα της μουσικής παιδείας ΝΕΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΝΕΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΩΔΕΙΟ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Από τη φετινή χρονιά το Δημοτικό μας Ωδείο διευρύνεται με νέα τμήματα διδασκαλίας πνευστών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα χαρακτηριστικά των μικροφώνων

Εισαγωγή στα χαρακτηριστικά των μικροφώνων ΕΙΔΗ ΜΙΚΡΟΦΩΝΩΝ Επιμέλεια: Νίκος Σκιαδάς ΠΕ 17.13 Μουσικής Τεχνολογίας Το μικρόφωνο πήρε την ονομασία του από τον Ντέιβιντ Χιουζ, ο οποίος επινόησε μια διάταξη μεταφοράς ήχου που ήταν τόσο ευαίσθητη, που

Διαβάστε περισσότερα

Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας. Μαρούσι 20-7 - 2010 Αριθ. Πρωτ. Βαθµός Προτερ. Φ. 12 / 879 / 88413 /Γ1 Α Π Ο Φ Α Σ Η

Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας. Μαρούσι 20-7 - 2010 Αριθ. Πρωτ. Βαθµός Προτερ. Φ. 12 / 879 / 88413 /Γ1 Α Π Ο Φ Α Σ Η Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ ΠPΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Αναδρομή στα πιο δημοφιλή είδη μουσικής από την δεκαετία του '60.

Αναδρομή στα πιο δημοφιλή είδη μουσικής από την δεκαετία του '60. 2o ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙΣΑΡΙΑΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2011-2012 ΤΑΞΗ Γ' ΤΜΗΜΑ 3 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ «ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ» Αναδρομή στα πιο δημοφιλή είδη μουσικής από την δεκαετία του '60. Παπαθανασίου Βαγγέλης, Παπαϊωάννου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 20 10 ΘΕΜΑΤΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός Ολογράφως:... Βαθμός:...

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 20 10 ΘΕΜΑΤΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός Ολογράφως:... Βαθμός:... ΛΥΚΕΙΟ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΜΑΚΑΡΙΟΥ Γ' ΔΑΣΟΥΠΟΛΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2009-2010 Ημερομηνία: 25/05/2010 Χρόνος: 2.5 ώρες ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 20 10 ΘΕΜΑΤΑ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΤΑΞΗ Β' Υπογραφή Διορθωτή:... Βαθμός

Διαβάστε περισσότερα

Τετράδια κιθάρας. Συνοδεία τραγουδιών. Οδηγός Ρυθμών. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr

Τετράδια κιθάρας. Συνοδεία τραγουδιών. Οδηγός Ρυθμών. Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις. Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr Τετράδια κιθάρας Συνοδεία τραγουδιών Επιμέλεια: Ευγένιος Αστέρις Επικοινωνία : evgeniosasteris@pathfinder.gr Δευτέρα, 1 Φεβρουαρίου 2010 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 Χρήση...3 Ευχαριστίες...3 Μέρος Α : Αρπέζ

Διαβάστε περισσότερα

Θεατρικό Εργαστήρι Στο Κέντρο της Πόλης

Θεατρικό Εργαστήρι Στο Κέντρο της Πόλης Θεατρικό Εργαστήρι Στο Κέντρο της Πόλης Σαββάτο 8/5/2010 και Κυριακή 9/5/2010 Ώρα 10.30-13.30μμ Για παιδιά νηπιαγωγείου και δημοτικού «ΤΑ ΖΩΑ ΖΗΤΟΥΝ ΤΟ ΔΙΚΙΟ ΤΟΥΣ» Ο κύκλος παιδικών εργαστηρίων «Τα Ζώα

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΤΑΞΗ. Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο. 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες.

1 η ΤΑΞΗ. Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο. 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες. Θ Ε Ω Ρ Ι Α Α Ρ Μ Ο Ν Ι Α Σ 1 η ΤΑΞΗ Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 ο 1ο ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΥΓΧΟΡ ΙΩΝ Για να σχηµατίσουµε µία συγχορδία χρειαζόµαστε τρεις νότες. Μία σαν ΒΑΣΗ, µία σαν ΜΕΣΗ και µία σαν ΚΟΡΥΦΗ Έχουµε τρία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ

Μουσικοθεραπεία ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ, ΧΡΗΣΙΜΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Μουσικοθεραπεία Ντόρα Ψαλτοπούλου Μουσικοθεραπεύτρια MA-CMT Master of Arts, New York University να τσιγγάνικο ρητό λέει ότι «όποιος πόνο έχει, μιλιά δεν έχει». Κι ένας Κινέζος ποιητής θα πει ότι «χτυπάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ& ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙ ΔΗΛΩΣΗΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΞ 2521 / 22.05.2015

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ& ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙ ΔΗΛΩΣΗΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΞ 2521 / 22.05.2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ& ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙ ΔΗΛΩΣΗΣ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΞ 2521 / 22.05.2015 Σύμφωνα με: α) τις διατάξεις των άρθρων 123, 124, 135 και 136 του Ν.4072/2012

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η Έλλη Πασπαλά. και η ορχήστρα νέων. The Underground Youth Orchestra. παρουσιάζουν την. Μουσική του Νότου

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η Έλλη Πασπαλά. και η ορχήστρα νέων. The Underground Youth Orchestra. παρουσιάζουν την. Μουσική του Νότου Η Έλλη Πασπαλά και η ορχήστρα νέων The Underground Youth Orchestra παρουσιάζουν την Μουσική του Νότου (Μουσική και τραγούδια από τον Ευρωπαϊκό Νότο) Συμμετέχουν η Ορχήστρα Νέων του Ωδείου των Χρωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Το Βιολί. Πασχαλιά-Μπρέντα Νίκη. Μαθήτρια Α2 Γυμνασίου, Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης. Επιβλέπων Καθηγητής: Κωνσταντίνος Παρασκευόπουλος

Το Βιολί. Πασχαλιά-Μπρέντα Νίκη. Μαθήτρια Α2 Γυμνασίου, Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης. Επιβλέπων Καθηγητής: Κωνσταντίνος Παρασκευόπουλος Το Βιολί Πασχαλιά-Μπρέντα Νίκη Μαθήτρια Α2 Γυμνασίου, Ελληνικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης Επιβλέπων Καθηγητής: Κωνσταντίνος Παρασκευόπουλος Καθηγητής Πληροφορικής Ελληνικού Κολλεγίου Θεσσαλονίκης Περίληψη Στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 21357 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1817 21 Αυγούστου 2015 Αριθμ. 130085/Δ2 Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Μουσικού Γυμνασίου και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική και Μαθηματικά!!!

Μουσική και Μαθηματικά!!! Μουσική και Μαθηματικά!!! Η μουσική είναι ίσως από τις τέχνες η πιο δεμένη με τα μαθηματικά, με τη μαθηματική σκέψη, από την ίδια τη φύση της. Η διατακτική δομή μπορεί να κατατάξει τα στοιχεία ενός συνόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Project Α τετραμήνου Teenage Angst Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Το θέμα του project μας φέτος είναι τα εφηβικά άγχη και ανησυχίες. Πώς βλέπουμε τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΩΝ ΗΧΟΥ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΑΣ. Εργασία στο Μάθημα Εικαστική Επένδυση Ήχου. Ζ Εξάμηνο

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΩΝ ΗΧΟΥ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΑΣ. Εργασία στο Μάθημα Εικαστική Επένδυση Ήχου. Ζ Εξάμηνο ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΩΝ ΗΧΟΥ ΚΑΙ ΕΙΚΟΝΑΣ Εργασία στο Μάθημα Εικαστική Επένδυση Ήχου Ζ Εξάμηνο Διδάσκουσες Μαριάννα Στραπατσάκη και Τάνια Τσιρίδου Still Life Ανάλυση Ιουστίνη Ελούλ ΑΜ: ΤΧ2007027

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ»

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΕΒΔΟΜΑΔΑ (5-9/10/2015) ΤΗΣ Β ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΜΑΖΙ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» Η πρώτη εβδομάδα του δεύτερου κύκλου της Εκπαίδευσης «ΜΑΖΙ & ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ» πραγματοποιήθηκε από τις 5 έως

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα Επιµόρφωσης Επιµορφωτών Μέσης Εκπαίδευσης σε θέµατα Πληροφορικής - Π5 Φθινόπωρο 2008. Διδακτικό Σενάριο για Μαθητές

Πρόγραµµα Επιµόρφωσης Επιµορφωτών Μέσης Εκπαίδευσης σε θέµατα Πληροφορικής - Π5 Φθινόπωρο 2008. Διδακτικό Σενάριο για Μαθητές Πρόγραµµα Επιµόρφωσης Επιµορφωτών Μέσης Εκπαίδευσης σε θέµατα Πληροφορικής - Π5 Φθινόπωρο 2008 Διδακτικό Σενάριο για Μαθητές Ενότητα: Ιµπρεσιονισµός Claude Debussy: Πρελούδιο για Πιάνο αρ. 2 «Voiles»,

Διαβάστε περισσότερα

eikastika B gym Mathiti 5:eikastika B Mathiti 10/1/08 4:09 PM Page 1 Εικαστικά Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

eikastika B gym Mathiti 5:eikastika B Mathiti 10/1/08 4:09 PM Page 1 Εικαστικά Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ eikastika B gym Mathiti 5:eikastika B Mathiti 10/1/08 4:09 PM Page 1 Εικαστικά Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ eikastika B gym Mathiti 5:eikastika B Mathiti 10/1/08 4:09 PM Page 2 ΣΥΓΓΡΑΦΕIΣ: Ιωάννης Αντωνόπουλος, Ζωγράφος,

Διαβάστε περισσότερα

Ιωσήφ Βαλέτ. Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13. Οι ξένοι φθόγγοι. Ι. Βαλέτ, Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13

Ιωσήφ Βαλέτ. Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13. Οι ξένοι φθόγγοι. Ι. Βαλέτ, Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13 1 2 Ιωσήφ Βαλέτ Σημειώσεις Αρμονίας 2012-13 Οι ξένοι φθόγγοι 3 4 4δμητη ή 5δμητη αρμονία (συνηχήσεις από διαδοχικές 4 ες ή 5 ες ) καθώς δεν ανήκει στο στυλ που εξετάζουμε. 1. Καθυστερήσεις 1.1 Καθυστερήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ: Α 2 Σχολικό έτος: 2013-2014. ΟΜΑΔΑ: Κολιού Μαριάννα Κούτρας Βασίλης Λάμπρος Μανιφάβας Λέκκα Σίσσυ

ΤΑΞΗ: Α 2 Σχολικό έτος: 2013-2014. ΟΜΑΔΑ: Κολιού Μαριάννα Κούτρας Βασίλης Λάμπρος Μανιφάβας Λέκκα Σίσσυ ΤΑΞΗ: Α 2 Σχολικό έτος: 2013-2014 ΟΜΑΔΑ: Κολιού Μαριάννα Κούτρας Βασίλης Λάμπρος Μανιφάβας Λέκκα Σίσσυ Η ραπ (rap) είναι κυρίως ένα αφροαμερικανικό μουσικό είδος το οποίο έφεραν με την μετακίνηση τους

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε στις αφροαμερικανικές. στοιχείων από αφρικανικές ρίζες, εμφυλίου πολέμου κ.ά. η μπλουζ επηρέασε την ύστερη αμερικανική

Γεννήθηκε στις αφροαμερικανικές. στοιχείων από αφρικανικές ρίζες, εμφυλίου πολέμου κ.ά. η μπλουζ επηρέασε την ύστερη αμερικανική ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΡΟΚ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Μέλη ομάδας : Κων/νος Βούλγαρης Τάσος Πλεξίδας Τμήμα : ΕΕΑ3 Β τετράμηνο Εισηγητής : Επαμεινώνδας Τσακίρης Σχολικό έτος : 2013-2014 Have fun ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΡΟΚ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Το ροκ δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχοµένων. Πρόλογος... 1. Περίληψη.. 2. Εισαγωγή...3-4. Θεωρητικό µέρος..5-7. Ερευνητικό µέρος...8-22. Συµπεράσµατα προτάσεις...

Πίνακας Περιεχοµένων. Πρόλογος... 1. Περίληψη.. 2. Εισαγωγή...3-4. Θεωρητικό µέρος..5-7. Ερευνητικό µέρος...8-22. Συµπεράσµατα προτάσεις... Τίτλος εργασίας : Οι µουσικές προτιµήσεις των νέων ηλικίας 14 16 ετών και η σχέση τους µε τη µουσική Του µαθητή Χαράλαµπου Παυλόπουλου Για το µάθηµα της τεχνολογίας Σχολικό έτος 28-29 Β τετραµήνου 1 Πίνακας

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήµατος. Beatboxing και Looping

Σχέδιο Μαθήµατος. Beatboxing και Looping Σχέδιο Μαθήµατος Beatboing και Looping Α Λυκείου Θεµατική Ενότητα: Pop & Rap Διάρκεια: 2 περίοδοι Καθηγητής: Άδωνις Αλετράς Σκοπός Οι µαθητές αφού βιώσουν και γνωρίσουν το στιλ beatbo, να τραγουδήσουν

Διαβάστε περισσότερα

«ΦΑΡΙΣ» ΚΟΙΝΩΦΕΛΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ. ΑΠΟΦΑΣΗ Δ.Σ Ν ο 75/2013

«ΦΑΡΙΣ» ΚΟΙΝΩΦΕΛΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ. ΑΠΟΦΑΣΗ Δ.Σ Ν ο 75/2013 «ΦΑΡΙΣ» ΚΟΙΝΩΦΕΛΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΔΗΜΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΑΡΙΘ. ΠΡΩΤ: 882/Δ ΑΠΟΦΑΣΗ Δ.Σ Ν ο 75/2013 Στην Καλαμάτα σήμερα 29 Αυγούστου 2013, ημέρα Πέμπτη και ώρα 13:30 συνήλθε στα γραφεία της Κ.Ε ΦΑΡΙΣ, Ασίνης 11 και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΕΓΧΟΣ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΑΚΟΥΣΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ

ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΕΓΧΟΣ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΑΚΟΥΣΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 12 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΕΓΧΟΣ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΑΚΟΥΣΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ ENNEA (9) ΟΜΑΔΑ Α:

Διαβάστε περισσότερα

«Μουσικές» ΤΠΕ. Ελένη Αργυρού Μορφή Καθηγήτρια Μουσικής Β Περιφερειακό Γυμνάσιο Λευκωσίας

«Μουσικές» ΤΠΕ. Ελένη Αργυρού Μορφή Καθηγήτρια Μουσικής Β Περιφερειακό Γυμνάσιο Λευκωσίας «Μουσικές» ΤΠΕ Ελένη Αργυρού Μορφή Καθηγήτρια Μουσικής Β Περιφερειακό Γυμνάσιο Λευκωσίας Περιεχόμενα Εισαγωγή Περιγραφή και Πρόσθετη αξία των ΤΠΕ Φάση Α - Προετοιμασία Φάση Β - Εφαρμογή Φάση Γ - Αναστοχασμός

Διαβάστε περισσότερα

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να γνωρίσουν οι μαθητές τα υλικά που χρειάζονται για το ελεύθερο σχέδιο και τον τρόπο που θα τα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟΥΣ : Γιάννης Πετσουλας-Μπαλής Στεφανία Ολέκο Χριστίνα Χρήστου Βασιλική Χρυσάφη

ΑΠΟ ΤΟΥΣ : Γιάννης Πετσουλας-Μπαλής Στεφανία Ολέκο Χριστίνα Χρήστου Βασιλική Χρυσάφη ΑΠΟ ΤΟΥΣ : Γιάννης Πετσουλας-Μπαλής Στεφανία Ολέκο Χριστίνα Χρήστου Βασιλική Χρυσάφη Ο ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ (572-500 ΠΧ) ΗΤΑΝ ΦΟΛΟΣΟΦΟΣ, ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΙΣΚΗΣ. ΥΠΗΡΞΕ Ο ΠΡΩΤΟΣ ΠΟΥ ΕΘΕΣΕ ΤΙΣ ΒΑΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Hμερομηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΟΠΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠ.ΠΟ. ΣΧΟΛΕΣ 1. ΣΧΟΛΗ ΠΙΑΝΟΥ 2. ΣΧΟΛΗ ΕΓΧΟΡΔΩΝ: βιολί, βιόλα, βιολοντσέλο, κοντραμπάσο.

ΕΠΟΠΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠ.ΠΟ. ΣΧΟΛΕΣ 1. ΣΧΟΛΗ ΠΙΑΝΟΥ 2. ΣΧΟΛΗ ΕΓΧΟΡΔΩΝ: βιολί, βιόλα, βιολοντσέλο, κοντραμπάσο. 1 ΣΧΟΛΕΣ ΚΑΙ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΟΥ Δ.Ω.Λ. ΕΠΟΠΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠ.ΠΟ. ΣΧΟΛΕΣ 1. ΣΧΟΛΗ ΠΙΑΝΟΥ 2. ΣΧΟΛΗ ΕΓΧΟΡΔΩΝ: βιολί, βιόλα, βιολοντσέλο, κοντραμπάσο. 3. ΣΧΟΛΗ ΠΝΕΥΣΤΩΝ: φλάουτο, όμποε, κλαρινέτο, φαγκότο, σαξόφωνο,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟ «ΤΟ ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ» ΕΡΕΥΝΑ. Της μαθήτριας της Α Λυκείου Χριστίνας Ρητσοπούλου

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟ «ΤΟ ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ» ΕΡΕΥΝΑ. Της μαθήτριας της Α Λυκείου Χριστίνας Ρητσοπούλου ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟ «ΤΟ ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ» ΕΡΕΥΝΑ Της μαθήτριας της Α Λυκείου Χριστίνας Ρητσοπούλου Ποιο είναι το αγαπημένο είδος μουσικής των μαθητών της Α Λυκείου Στα πλαίσια του μαθήματος «Tεχνολογία» ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2009

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΗ ΣTEΓΗ. Anthony. Diamond Curtain Wall Quartet SGT.GR ΣΥΓΓΡΟΥ 107 ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ: 210 900 5 800 SGT.GR

ΣΤΗ ΣTEΓΗ. Anthony. Diamond Curtain Wall Quartet SGT.GR ΣΥΓΓΡΟΥ 107 ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ: 210 900 5 800 SGT.GR ΜΟΥΣΙΚΗ ΣΤΗ ΣTEΓΗ 10 ΜΑÏου 2014 Anthony Braxton Diamond Curtain Wall Quartet SGT.GR ΣΥΓΓΡΟΥ 107 ΕΙΣΙΤΗΡΙΑ: 210 900 5 800 SGT.GR moυσικη Anthony BRAxTon DiAmond CurTAin Wall QuarTeT Anthony Braxton Diamond

Διαβάστε περισσότερα

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η ιδέα Η θέση και ο ρόλος της γυναίκας στο κοινωνικό σύνολο διαφοροποιείται από κοινωνία σε κοινωνία και από εποχή σε εποχή. Είναι πολύ

Διαβάστε περισσότερα