ΧΗΜΕΙΑ ΧΗΜΕΙΑ OΡΓΑΝΙΚΗ OΡΓΑΝΙΚΗ. JOHN McMURRY

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΧΗΜΕΙΑ ΧΗΜΕΙΑ OΡΓΑΝΙΚΗ OΡΓΑΝΙΚΗ. JOHN McMURRY"

Transcript

1 ΧΗΜΕΙΑ JON McMURRY OΡΓΑΝΙΚΗ Τ ο έργο αυτό του κορυφαίου ερευνητή και δασκάλου John McMurry αποτελεί το κατ εξοχήν εγχειρίδιο στην Oργανική Xηµεία σήµερα. 4η έκδοση του βιβλίου περιλαµβάνει µοναδικές καινοτοµίες που το καθιστούν ιδανικό σύγγραµµα για φοιτητές Xηµείας, Bιολογίας, Eπιστηµών Yγείας, Φαρµακευτικής και άλλων συγγενών κλάδων. ιδάσκεται σε εκατοντάδες κολέγια και πανεπιστήµια της B. Aµερικής, του Kαναδά και της Eυρώπης. άριστη παιδαγωγικά οργάνωση της ύλης βοηθά τον φοιτητή να κατανοήσει την λογική της Oργανικής Xηµείας, µε έµφαση στις θεµελιώδεις µηχανιστικές οµοιότητες των αντιδράσεων. Oι οργανικές χηµικές αντιδράσεις συνδυάζονται ευρηµατικά µε τις βιοχηµικές διεργασίες, καταλήγοντας σε ένα νέο κεφάλαιο, αυτό των Mεταβολικών ιεργασιών. Tο σηµαντικότατο κεφάλαιο της φασµατοσκοπίας καλύπτεται µε εντελώς σύγχρονο τρόπο και ανανεωµένα φάσµατα, ενώ έχει δοθεί ιδιαίτερη έµφαση στις σύγχρονες τεχνικές NMR. Tα προσεκτικά επιλεγµένα «Iντερλούδια» κάθε κεφαλαίου συνδέουν συναρπαστικά τη Xηµεία µε εφαρµογές στην καθηµερινή ζωή. Kάθε αντίτυπο είναι εφοδιασµένο µε ειδικούς φακούς που προσφέρουν τη δυνατότητα στερεοσκοπικής άποψης κατάλληλα συνδυασµένων στερεοσκοπικών µοντέλων. έγχρωµη έκδοσή του στα ελληνικά αποτελεί µια σηµαντική προσθήκη στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία και µια τοµή στα εκδοτικά µας πρότυπα. JON McMURRY OΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Π.Ε.Κ. ISBN Ι. Τ. Ε. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

2 JON MCMURRY Cornell University Oƒ π à ª π Aapplefi ÔÛË ÛÙ ÂÏÏËÓÈÎ Î È ÂappleÈÛÙËÌÔÓÈÎ ÂappleÈÌ ÏÂÈ : AÓ ÛÙ ÛÈÔ B Ú ÔÁÏË MÈ ÏË OÚÊ ÓfiappleÔ ÏÔ IÔ Ï ÌfiÓÔ M ÓÒÏË ÙÚ Ù ÎË ANE I TMIAKE EK O EI KPT I Ú ÙÈÎ ˆÚ ÁÎÚËÙÈÎ EÓÒÛˆ AÌÂÚÈÎ ƒ π 2012

3 ANE I TMIAKE EK O EI KPT I ƒàª T à π π Eƒ À Ú ÎÏÂÈÔ KÚ ÙË, T , TËÏ , Fax: Aı Ó : ÏÂÈÛfi Ë 3, TËÏ , Fax: EIPA: ANE I TMIAK BIB IO K ETIKøN E I TMøN / XMEIA π À À Δ πƒ : Δ º Tƒ à : 1996 για την ελληνική γλώσσα: Πρώτη έκδοση σε δύο τόμους: Επίτομη έκδοση: Aπόδοση στα ελληνικά: Γλωσσική επιμέλεια και διόρθωση δοκιμίων: Στοιχειοθεσία - σελιδοποίηση: Kατασκευή σχεδίων: Tεχνική επιμέλεια έκδοσης: Φιλμοποίηση - Mοντάζ - Eκτύπωση: by Brooks/Cole Publishing Company Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης Nοέμβριος 1998 Μάιος 2012 Aναστάσιος Bάρβογλης, Kαθηγητής Xημικού Tμήματος Aριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Mιχάλης Oρφανόπουλος, Kαθηγητής Xημικού Tμήματος Πανεπιστημίου Kρήτης Iουλία Σμόνου, Eπίκουρος Kαθηγήτρια Xημικού Tμήματος Πανεπιστημίου Kρήτης Mανώλης Στρατάκης, Αναπληρωτής Kαθηγητής Χημικού Tμήματος Πανεπιστημίου Kρήτης Nίκος Kουμπιάς Bούλα Bλάχου, Π.E.K. Bούλα Bλάχου & Tony Rogers, Π.E.K. Διονυσία Δασκάλου, Π.E.K. Α. ΑΝΔΡΕΟΥ Σχεδίαση εξωφύλλου: BΑΣΩ ΑΒΡΑΜΟΠΟΥΛΟΥ ISBN Printed in Greece

4 ÚfiÏÔÁÔ ÛÙËÓ ÂÏÏËÓÈÎ Î ÔÛË έκδοση της Oργανικής Xημείας του John McMurry σε ελληνική μετάφραση πρέπει να θεωρηθεί ως μια ακόμη προσφορά των Πανεπιστημιακών Eκδόσεων Kρήτης προς τους φοιτητές. Xωρίς να υπολογιστούν κόποι και έξοδα, ένα πετυχημένο σύγγραμμα Oργανικής Xημείας μεταφέρεται στη γλώσσα μας με τις υψηλού επιπέδου τεχνικές προδιαγραφές του πρωτοτύπου. Aσφαλώς και δεν είναι τυχαίο που στην απαιτητική αμερικανική αγορά το βιβλίο αυτό έρχεται πρώτο σε κυκλοφορία, ήδη από την πρώτη του έκδοση, το επιλογή του, εξάλλου, βασίστηκε σε μεγάλο ποσοστό σ αυτό ακριβώς το στοιχείο. Aρκεί όμως ακόμη και ένα βιαστικό ξεφύλλισμα, για να διαπιστώσει κανείς τα πλεονεκτήματά του. Θεωρούμε ότι η προσεγμένη διάταξη της ύλης και η σωστή διδακτική προσέγγιση αποτελούν τα ισχυρότερα σημεία, στα οποία οφείλει την επιτυχία του. Πράγματι, κατά την ανάπτυξη των κεφαλαίων ακολουθείται μια λογική παράθεση εννοιών και γεγονότων, επί των οποίων ο συγγραφέας «κτίζει» με συνέπεια, έτσι ώστε τίποτε να μην μένει σκοτεινό. Όλα εξηγούνται με απλό και συνάμα κατανοητό τρόπο, που προβάλλει παράλληλα την ομορφιά της Oργανικής Xημείας. Ένα τόσο φιλικό για τον αναγνώστη βιβλίο γίνεται έτσι κατάλληλο όχι μόνο για φοιτητές της Xημείας και της Φαρμακευτικής, προς τους οποίους κυρίως προορίζεται, αλλά και για όλους εκείνους που έχουν την Oργανική Xημεία στο πρόγραμμα σπουδών τους, στην Iατρική, στη Bιολογία και στη Γεωπονία. Iδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει για τις ασκήσεις, χωρίς τις οποίες η εκμάθηση της Oργανικής Xημείας δεν είναι εύκολη. Mε την επίλυση ασκήσεων δίνεται η ευκαιρία διεύρυνσης του επιστημονικού ορίζοντα, καλύτερης κατανόησης της ύλης και δυνατότητα εμβάθυνσης σε ειδικές περιπτώσεις. Περισσότερο ίσως από άλλες Eπιστήμες και κλάδους της Xημείας, η Oργανική Xημεία χαρακτηρίζεται από ασκήσεις που δεν χρησιμοποιούν αριθμητικά δεδομένα. Aσκήσεις αυτού του είδους βασίζονται αφ ενός στην εφαρμογή εννοιών και αντιδράσεων σε απλές ή περίπλοκες ενώσεις, και αφ ετέρου στη λογική αντιμετώπιση συνθετικών ακολουθιών. Oρισμένες από τις πολυάριθμες ασκήσεις αυτού του βιβλίου συνοδεύονται από αναλυτικές απαντήσεις, που βοηθούν σημαντικά στο να μάθει κανείς πώς να προσεγγίζει προβλήματα αυτού του είδους.

5 iv ΠPOΛOΓOΣ ΣTN EΛΛNIK EKΔOΣ Άλλα χαρακτηριστικά του βιβλίου περιγράφει ο συγγραφέας στο πρόλογό του, όπου αναφέρεται αναλυτικά στην οργάνωση του κειμένου και στη γενικότερη φιλοσοφία του. Aπό τη θέση μας, θα θέλαμε να τονίσουμε τη σύνδεση της θεωρίας με την πράξη στα πολύ εύστοχα και επίκαιρα Iντερλούδια, τις πολυάριθμες φασματοσκοπικές εφαρμογές και την αναλυτική παρουσίαση των μηχανισμών των αντιδράσεων. Mεγάλη προσπάθεια έγινε για τη χρησιμοποίηση σαφούς και ομοιόμορφου λόγου. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να εξαρθεί η συμβολή του κ. Nίκου Kουμπιά στη γλωσσική θεώρηση των αρχικών κειμένων μας, τα οποία αναπόφευκτα παρουσίαζαν ανομοιογένεια. απόδοση των χημικών όρων έγινε με πολλή περίσκεψη και μετά από διεξοδικές συζητήσεις. Δεν διστάσαμε να προτιμήσουμε κάποιους όρους που δεν έχουν ώς τώρα γίνει γενικότερα αποδεκτοί από την ελληνική κοινότητα των χημικών. Xαρακτηριστικά, εισάγεται ένας νέος τρόπος ονοματολογίας των εστέρων. Για παράδειγμα, αντί του καθιερωμένου οξικού αιθυλεστέρα (C 3 COOC 2 C 3, ethyl acetate), χρησιμοποιείται η ονομασία οξικό αιθύλιο. Λάθη ή παραλείψεις δεν μπορούν, βεβαίως, να αποκλειστούν, και ελπίζουμε στην κριτική και τις υποδείξεις των αναγνωστών προκειμένου να απαλειφθούν στην επόμενη έκδοση. Oι οποιεσδήποτε παρατηρήσεις τους είναι ευπρόσδεκτες. Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε ιδιαίτερα την κ. Διονυσία Δασκάλου για την άψογη συνεργασία της και την πολύ ουσιαστική συμβολή της στην συνολική επιμέλεια της έκδοσης. Eλπίζουμε αυτό το εξαιρετικό βιβλίο να έχει την απήχηση που του ταιριάζει και στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό. Oι μεταφραστές

6 ÚfiÏÔÁÔ Κατά τα τελευταία δέκα χρόνια με έχουν ρωτήσει εκατοντάδες φορές γιατί έγραψα αυτό το βιβλίο. Δεν ήταν επειδή δεν υπάρχουν άλλα διδακτικά βιβλία οργανικής χημείας εξαιρετικής ποιότητας, ούτε επειδή περίμενα να πλουτίσω. Έγραψα αυτό το βιβλίο γιατί αγαπώ το γράψιμο. Με ευχαριστεί ιδιαίτερα να καταπιάνομαι με ένα δύσκολο θέμα, να το επεξεργάζομαι στο μυαλό μου ώσπου να το δω καθαρά από μια νέα οπτική γωνία, και τότε να το εξηγώ με απλά λόγια. Γράφω για να εξηγώ στους φοιτητές της χημείας σήμερα τον τρόπο που θα ήθελα να μου είχαν εξηγηθεί τα πράγματα πριν κάποια χρόνια. Η ενθουσιώδης ανταπόκριση των τριών προηγουμένων εκδόσεων υπήρξε πολύ ικανοποιητική και υποδηλώνει ότι το βιβλίο υπηρέτησε καλά τους φοιτητές. Ελπίζω να διαπιστώσετε ότι η τέταρτη έκδοση της Οργανικής Χημείας είναι βασισμένη πάνω στις αποδειγμένες αρετές των τριών πρώτων και θα εξυπηρετήσει τους φοιτητές ακόμη καλύτερα. Κατέβαλα κάθε προσπάθεια για να κάνω αυτή την τέταρτη έκδοση όσο το δυνατό πιο αποτελεσματική, σαφή και αναγνώσιμη,για να δείξω την ομορφιά και τη λογική της οργανικής χημείας και να την κάνω ευχάριστη στην εκμάθηση. ÚÁ ÓˆÛË Î È ÛÙÚ ÙËÁÈÎ È ÛÎ Ï Όπως στις προηγούμενες, έτσι και σε τούτη την τέταρτη έκδοση, χρησιμοποιώ μια διφυή οργάνωση, αναμιγνύοντας την παραδοσιακή προσέγγιση των χαρακτηριστικών ομάδων με τη μηχανιστική προσέγγιση. Η πρωτογενής οργάνωση του βιβλίου γίνεται με βάση τις λειτουργικές ομάδες, αρχίζοντας από τις απλές (αλκένια) και προχωρώντας στις πιο σύνθετες. Φοιτητές που έρχονται για πρώτη φορά σε επαφή με το αντικείμενο και δεν είναι συνηθισμένοι στις ιδιαιτερότητες των μηχανισμών προτιμούν αυτή την οργάνωση, γιατί είναι άμεση. Με άλλα λόγια, είναι ευκολότερο για τους περισσότερους νέους φοιτητές να συλλάβουν τα γεγονότα παρά την εξήγησή τους. Εντούτοις, μέσα σ αυτή την πρωτογενή οργάνωση, εξηγώ με μεγάλη έμφαση τις θεμελιώδεις μηχανιστικές ομοιότητες των αντιδράσεων. Αυτή η έμφαση εί-

7 Ομαδοποιημένη παρουσίαση. Τα θέματα παρουσιάζονται ομαδοποιημένα, όπου είναι δυνατό. Έτσι, τα κεφάλαια των απλών υδρογονανθράκων παρουσιάζονται συγκεντρωμένα (Κεφάλαια 3-8), όπως επίσης τα κεφάλαια της φαvi ΠPOΛOΓOΣ ναι εμφανής στα κεφάλαια της χημείας των καρβονυλικών ενώσεων (Κεφάλαια 19-23), όπου αναπτύσσονται μαζί συγγενείς αντιδράσεις από μηχανιστική άποψη, όπως η αλδολική συμπύκνωση και η συμπύκνωση Claisen. Ώσπου ο φοιτητής να φτάσει εκεί, έχει δει όλους τους συνήθεις μηχανισμούς και η αξία τους ως αρχής οργάνωσης έχει πια γίνει προφανής. Η κυρίαρχη αντίδραση: προσθήκη του Br στα αλκένια. Οι φοιτητές είναι φυσικό να δίνουν μεγάλη σημασία στην κυρίαρχη αντίδραση ενός κειμένου, επειδή είναι η πρώτη αντίδραση που βλέπουν και συζητείται με πολλές λεπτομέρειες. Χρησιμοποιώ την προσθήκη Br σε ένα αλκένιο ως την κυρίαρχη αντίδραση, για να παραθέσω γενικές αρχές της οργανικής χημείας, καθώς έχει πολλά πλεονεκτήματα : είναι σχετικά άμεση, σχετίζεται με μια κοινή αλλά σπουδαία λειτουργική ομάδα, δεν χρειάζονται προηγούμενες γνώσεις χειρομορφίας και κινητικής για να γίνει κατανοητή και κυρίως είναι μια πολική αντίδραση. Πιστεύω ότι, ως πολικές αντιδράσεις, οι ηλεκτρονιόφιλες προσθήκες αντιπροσωπεύουν μια πολύ πιο χρήσιμη και ρεαλιστική εισαγωγή στη χημεία των λειτουργικών ομάδων παρά μια διαφορετική κυρίαρχη αντίδραση όπως η χλωρίωση των αλκανίων μέσω ριζών. Μηχανισμοί αντιδράσεων. Στην πρώτη έκδοση, εισήγαγα μια νέα παράσταση για την εξήγηση των μηχανισμών των αντιδράσεων, που βρήκε ενθουσιώδη ανταπόκριση. Αρχίζοντας απο ένα έγχρωμο πλαίσιο, οι μηχανισμοί που παρουσιάζονται με αυτή την παράσταση έχουν τα επιμέρους στάδια τυπωμένα κατακόρυφα, ενώ οι μεταβολές που γίνονται σε κάθε στάδιο εξηγούνται στο πλάι του βέλους της αντίδρασης. Αυτή η μορφή επιτρέπει στον αναγνώστη να δει εύκολα τι συμβαίνει σε κάθε επιμέρους στάδιο μιας αντίδρασης, χωρίς να χρειάζεται να ανατρέχει μεταξύ σχημάτων και κειμένου. Τέτοια παραδείγματα υπάρχουν στις σελίδες 195 και 247. Οργανική σύνθεση. Η οργανική σύνθεση χρησιμοποιείται ως διδακτικό μέσο, που βοηθά το φοιτητή να αντιμετωπίσει έναν μεγάλο όγκο τεκμηριωμένης πληροφόρησης (το ίδιο είδος δεξιοτεχνίας που είναι τόσο κρίσιμο στην Ιατρική). Δυο τμήματα, το πρώτο στο Κεφάλαιο 8 (Αλκύνια) και το δεύτερο στο Κεφάλαιο 16 (Χημεία του Βενζολίου) εξηγούν τις νοητικές διαδικασίες που εμπλέκονται κατά την αντιμετώπιση προβλημάτων σύνθεσης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αξία του να ξεκινά κανείς απ ό,τι είναι γνωστό και να προχωρεί με λογικά βήματα προς τα πίσω.

8 ΠPOΛOΓOΣ vii σματοσκοπίας (Κεφάλαια 12-14) και τα κεφάλαια της χημείας της καρβονυλικής ομάδας (Κεφάλαια 19-23). Πιστεύω ότι αυτή η οργάνωση προσδίδει σ αυτά τα θέματα μια συνεκτικότητα που δεν βρίσκεται σε άλλα βιβλία και παρέχει στον διδάσκοντα την ευελιξία να τα διδάξει με διαφορετική σειρά από εκείνη με την οποία παρουσιάζονται στο βιβλίο. Βασικά Μαθησιακά Βοηθήματα. Η σαφήνεια των εξηγήσεων και η ομαλή ροή των πληροφοριών είναι απαραίτητα στοιχεία για οποιοδήποτε διδακτικό βιβλίο. Κατά το γράψιμο και την αναθεώρηση αυτού του κειμένου, χρησιμοποιώ συστηματικά φράσεις περίληψης στην αρχή κάθε παραγράφου, σαφείς ερμηνείες, και ομαλή μετάβαση μεταξύ παραγράφων και μεταξύ θεμάτων. Νέες έννοιες εισάγονται μόνο όταν χρειάζεται, όχι προηγουμένως, και αμέσως διευκρινίζονται με συγκεκριμένα παραδείγματα. Συχνά γίνονται αναφορές σε προηγούμενο υλικό (όχι όμως και επόμενο), και παρέχονται πολυάριθμες περιλήψεις για να συνδέσουν τις διάφορες πληροφορίες, και μέσα στα κεφάλαια και στο τέλος τους. Επιπλέον, στο τέλος του βιβλίου περιλαμβάνεται άφθονο υλικό, χρήσιμο για την εκμάθηση της οργανικής χημείας, όπως ένα εκτενές γλωσσάριο, εξηγήσεις για την ονοματολογία οργανικών ενώσεων με πολλές λειτουργικές ομάδες και απαντήσεις στα περισσότερα εντός του κειμένου προβλήματα. ÏÏ Á Î È appleúôûı ÎÂ ÛÙËÓ Ù Ù ÚÙË Î ÔÛË Ο κύριος λόγος για την κυκλοφορία μιας νέας έκδοσης είναι να παραμείνει το βιβλίο επιστημονικά ενημερωμένο και παιδαγωγικά αποτελεσματικό.. Ο κυρίαρχος σκοπός μου ήταν να διατηρήσω και να βελτιώσω τα χαρακτηριστικά εκείνα που έκαναν τόσο επιτυχημένες τις προηγούμενες εκδόσεις, προσθέτοντας παράλληλα και νέα. Η γραφή αναθεωρήθηκε σε επίπεδο πρότασης και δόθηκε ξεχωριστή προσοχή σε παραδοσιακά δύσκολα αντικείμενα, όπως η στερεοχημεία και οι αντιδράσεις πυρηνόφιλης υποκατάστασης. Το εποπτικό μέρος έγινε εξαρχής και εμπλουτίστηκε με την προσθήκη πολλών νέων μοριακών μοντέλων, κατασκευασμένων με τη βοήθεια ηλεκτρονικού υπολογιστή, για να βοηθήσει στην αίσθηση των τριών διαστάσεων. Στα σχήματα συνυπάρχουν συχνά δομές σε διαφορετικές παραστάσεις, πλάι-πλάι, ώστε ο φοιτητής να μάθει καλά τις δομές και

9 viii ΠPOΛOΓOΣ να συνηθίσει τους διάφορους τρόπους με τους οποίους οι χημικοί παριστάνουν τις ενώσεις. Σχετικά παραδείγματα βρίσκονται στις σελίδες 32 και 150. Στερεοσκοπικά μοριακά μοντέλα τύπου σφαίρας-συνδέσμου, κατασκευασμένα με τη βοήθεια ηλεκτρονικού υπολογιστή, έχουν προστεθεί για να βοηθήσουν την αίσθηση των τριών διαστάσεων, η οποία επιτυγχάνεται με τους στερεοσκοπικούς φακούς που είναι τοποθετημένοι στο τέλος του βιβλίου. Παραδείγματα υπάρχουν στις σελίδες 34 και 137. Η οργανική χημεία των μεταβολικών οδών παρουσιάζεται σε ένα εντελώς νέο κεφάλαιο (Κεφάλαιο 30). Αρκετές από τις πιο σημαντικές οδούς η γλυκόλυση, ο κύκλος του κιτρικού οξέος, η γλυκονεογένεση, και άλλες συσχετίζονται και αναλύονται σύμφωνα με τους μηχανισμούς των οργανικών αντιδράσεων, με τους οποίους πραγματοποιούνται τα διάφορα στάδια. Αυτό το νέο κεφάλαιο θα έχει ξεχωριστό ενδιαφέρον για τους φοιτητές Ιατρικής και Βιολογίας που διδάσκονται την οργανική χημεία. Ιντερλούδια στο τέλος κάθε κεφαλαίου παρουσιάζουν ενδιαφέρουσες εφαρμογές της οργανικής χημείας σχετικές με το κύριο αντικείμενο του κεφαλαίου. Αυτές οι εφαρμογές περιλαμβάνουν θέματα από την επιστήμη, τη βιομηχανία και την καθημερινή ζωή και ζωντανεύουν και ενδυναμώνουν το υλικό του κάθε κεφαλαίου. Μερικά ιντερλούδια σχετίζονται με περιβαλλοντικά θέματα και εξετάζουν δημοφιλείς υποθέσεις για τις οργανοχλωριωμένες ενώσεις ή τις τοξίνες των τροφών και του νερού. Σε άλλα ιντερλούδια συζητούνται θέματα όπως η ανακάλυψη, το 1995, μιας νέας πολυυνικής μορφής του άνθρακα, η ανάπτυξη ενώσεων με δράση ανορεκτικού (εντομοκτόνων), μια θεώρηση της πραγματικότητας σχετικά με τη βιταμίνη C, καθώς και η χημεία των χειρόμορφων φαρμάκων. Βιολογικά ενδιαφέροντες μηχανισμοί οργανικών αντιδράσεων επισημαίνονται με την παράπλευρη ανθρώπινη φιγούρα. Οι φοιτητές συχνά αναρωτιούνται ποια θέματα είναι «σημαντικά» και αυτή η εικόνα βοηθά όσους έχουν κλίση προς τη βιολογία να απαντήσουν στο ερώτημα (βλέπε π.χ. τη σελίδα 506). Τα φάσματα είναι όλα νέα, έχουν ξανασχεδιαστεί για περισσότερη σαφήνεια και ακρίβεια και παρουσιάζονται σε χρωματισμένο φόντο, κω-

10 ΠPOΛOΓOΣ ix δικοποιημένο ανάλογα με το είδος του φάσματος. Μερικά παραδείγματα βρίσκονται στις σελίδες 527 και 537. Η φασματοσκοπία NMR (Κεφάλαιο 13) έχει αναθεωρηθεί και εκσυγχρονιστεί πλήρως. Τώρα η φασματοσκοπία 1 NMR παρουσιάζεται πρώτη και δίνεται έμφαση στη χρήση της τεχνικής DEPT για τα φάσματα 13 C NMR. Νέα προβλήματα έχουν προστεθεί στο τέλος κάθε κεφαλαίου, συμπεριλαμβανομένου ενός νέου είδους προβλημάτων, που ονομάζονται «Ένα βλέμμα εμπρός». Σ αυτά, οι φοιτητές προκαλούνται να επεκτείνουν τη σκέψη τους, εφαρμόζοντας έννοιες που μόλις έμαθαν σ ένα κεφάλαιο, σε θέματα ενός μελλοντικού κεφαλαίου. Μια σύνοψη των μηχανισμών των αντιδράσεων δίνεται σ ένα νέο Παράρτημα Γ, στο οποίο οι μηχανισμοί αναφέρονται κατά σειρά παρουσίασής τους στο κυρίως κείμενο. Για να διευκολυνθούν οι παραπάνω αλλαγές, έγιναν κάποιες μετακινήσεις και συμπυκνώσεις υλικού από την προηγούμενη έκδοση, ενώ αρκετές αντιδράσεις που δεν χρησιμοποιούνται συχνά, όπως η αντίδραση unsdiecker, διαγράφηκαν. Το υλικό της χημείας των πολυμερών, που παλαιότερα αποτελούσε ένα ξεχωριστό κεφάλαιο προς το τέλος του βιβλίου, έχει τώρα ενσωματωθεί στα Κεφάλαια 7, 14 και 21, προκειμένου να εξασφαλιστεί η κάλυψή του. J. McMurry

11 x OPΓANIK XMEIA ŒÓ appleï Ú ÔËıËÙÈÎfi apple Î ÙÔ Πρόσθετο διδακτικό υλικό στην αγγλική γλώσσα είναι διαθέσιμο στις μορφές που περιγράφονται στον πίνακα. Tο υλικό αυτό δεν διατίθεται από τις Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης. Oι ενδιαφερόμενοι μπορούν να το παραγγείλλουν από τη διεύθυνση: International Thompson Publishing Services Limited, Cheriton ouse, North Way, Andover ampshire, SP 10 5BE, USA È ÙÔ È ÛÎÔÓÙ Τεστ υπό Tammy Tiner, Πανεπιστήμιο Texas A and M Περιέχει πάνω απο 1000 τεστ σύντομων απαντήσεων και πολλαπλής επιλογής. Υπάρχει επίσης σε μορφή δισκέτας. Διαφάνειες Ένα πλήρες σετ 125 έγχρωμων διαφανειών που καλύπτουν πολλά θέματα του κειμένου. Τεστ σε ηλεκτρονική μορφή Περιέχει πάνω απο 1000 τεστ σύντομων απαντήσεων και πολλαπλής επιλογής. Διαθέσιμο για πλατφόρμες DOS, Windows και Macintosh. Υπάρχει επίσης σε τυπωμένη μορφή. CD-ROM Περιλαμβάνει σε κινούμενα σχέδια μηχανισμούς αντιδράσεων και επιλεγμένα παραδείγματα απο το κείμενο. È ÙÔ ÊÔÈÙËÙ Οδηγός Mελέτης και Εγχειρίδιο Λύσεων υπό Susan McMurry Περιέχει απαντήσεις σε όλα τα προβλήματα του βιβλίου και εξηγεί αναλυτικά πώς παρέχονται οι απαντήσεις. Επίσης, περιέχει περίληψη των γνωστότερων αντιδράσεων, περίληψη των μεθόδων για το σχηματισμό των λειτουργικών ομάδων, περίληψη των αντιδράσεων των λειτουργικών ομάδων, περίληψη των χρήσεων σημαντικών αντιδραστηρίων και πίνακες με φασματοσκοπικές πληροφορίες. Beaker 2.1 Λογισμικό που αποτελεί «έξυπνο σύστημα» για το φοιτητή της οργανικής χημείας. Διαθέσιμο για πλατφόρμες DOS/Windows και Macintosh. Εκλεπτυσμένο, αλλά εύχρηστο πρόγραμμα για τη διερεύνηση των αρχών της οργανικής χημείας, για τη μελέτη και επίλυση, σχεδίαση και ανάλυση μοριακών δομών, για την παράσταση φασμάτων NMR, για τη διεξαγωγή αντιδράσεων, κ.λπ. Εργαλειοθήκη Οργανικής Χημείας υπό Norbert J. Pienta, Πανεπιστήμιο North Carolina, Chapel ill Ένα πρόγραμμα για την κατασκευή μοριακών μοντέλων, τη σχεδίαση δομών κατά Lewis (με ζεύγη ηλεκτρονίων), την επίλυση προβλημάτων χημείας και τη μελέτη δομών. Διαθέσιμο για πλατφόρμες DOS/ Windows και Macintosh.

12 ÚÈÛÙ Â Mε μεγάλη μου χαρά θέλω να ευχαριστήσω όλους εκείνους των οποίων η βοήθεια και οι υποδείξεις υπήρξαν πολύτιμες κατά την προετοιμασία αυτής της τέταρτης έκδοσης. Κυρίως ευχαριστώ τη σύζυγό μου Susan, η οποία διάβασε κριτικά και βελτίωσε το χειρόγραφο και η οποία υπήρξε η σταθερή μου σύντροφος σε όλα τα στάδια ανάπτυξης αυτού του βιβλίου. Μεταξύ των αναγνωστών που έκαναν πολύτιμα σχόλια, συγκαταλέγονται οι Clair Cheer (San Jose State University), Dale Drueckhammer (Stanford University), Douglas Dyckes (University of Colorado, Denver), Kent Gates (University of Missouri, Columbia), Dan arvey (University of California, San Diego), John ogg (Texas A & M University), Jack Kampmeier (University of Rochester), John A. Landgrebe (University of Kansas), James Long (University of Oregon), Guy Mattson (University of Central Florida), David McKinnon (University of Manitoba), Kirk McMichael (Washington State University), Roger Murray (University of Delaware), Carmelo Rizzo (Vanderbilt University), Peter W. Slade (University College of Fraser Valley), Ronald Starkey (University of Wisconsin, Green Bay), J. William Suggs (Brown University), Michelle Sulikowski (Texas A & M University), Joyce Takahashi (University of California, Davis), Bruce Toder (State University of New York, Brockport), και Barbara J. Whitlock (University of Wisconsin, Madison). J. McMurry

13 xii MXANIΣMOI ANTIΔPAΣEΩN ªË ÓÈÛÌÔ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ ÂÊ Ï ÈÔ 5 ªÈ ÂappleÈÛÎfiappleËÛË ÙˆÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË ÙÔ Br ÛÙÔ Èı Ï ÓÈÔ 195 ÂÊ Ï ÈÔ 6 ÏÎ ÓÈ : ÔÌ Î È Ú ÛÙÈÎfiÙËÙ ªË ÓÈÛÌfi ÙË ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË ÙÔ Br ÛÙÔ 2-ÌÂı ÏÔappleÚÔapple ÓÈÔ 247 ÂÊ Ï ÈÔ 7 ÏÎ ÓÈ : ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î È Û ÓıÂÛË Èı Ófi ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË ÙÔ Br 2 ÛÂ Ó ÏÎ ÓÈÔ ËÌ ÙÈÛÌfi ÂÓfi ÂÓ È ÌÂÛÔ ÈfiÓÙÔ ÚˆÌˆÓ Ô Ì ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË μr + ÛÂ Ó ÏÎ ÓÈÔ ªË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÚˆÌÔ Ú ÓË Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË ÂÓfi ÏÎÂÓ Ô Ì ÚÒÌÈÔ, apple ÚÔ Û ÓÂÚÔ ªË ÓÈÛÌfi ÚÔ ÔÚ ˆÛË ÂÓfi ÏÎÂÓ Ô ªË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÙÔ È ÏˆÚÔÎ Ú ÂÓ Ô, Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË ÙÔ ÏˆÚÔÊÔÚÌ Ô Ì ÈÛ Ú ÛË 291 ÂÊ Ï ÈÔ 8 ÏÎ ÓÈ ªË ÓÈÛÌfi Ó ÁˆÁ ÂÓfi ÏÎ Ó Ô ÌÂ Ï ıèô/ ÌÌˆÓ appleúô Ó trans ÏÎ ÓÈÔ ªË ÓÈÛÌfi ÓÙ Ú ÛË ÏÎ Ï ˆÛË ÙÔ ÓÈfiÓÙÔ ÎÂÙ ÏÂÓ Ô Ì ڈÌÔÌÂı ÓÈÔ 345

14 MXANIΣMOI ANTIΔPAΣEΩN xiii ÂÊ Ï ÈÔ 11 ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ: apple ÚËÓfiÊÈÏ appleôî Ù ÛÙ ÛÂÈ Î È appleôûapple ÛÂÈ ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË S N ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË S N 1 ÌÂÙ Í 2- ÚˆÌÔ-2-ÌÂı ÏÔappleÚÔapple Ó Ô Î È 2 O ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË S N 1 ÌÈ ÙÚÈÙÔÙ ÁÔ ÏÎÔfiÏË Ì Br appleúô Û ËÌ ÙÈÛÌfi ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ Ô ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË 2 ÙˆÓ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ O ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË ÂÊ Ï ÈÔ 16 ÃËÌ ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô : ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË ÚˆÌ ÙÈÎ appleôî Ù ÛÙ ÛË ÌË ÓÈÛÌfi ÙË ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË ÚˆÌ ˆÛË ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô ªË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË ÏÎ Ï ˆÛË Friedel-Crafts ªË ÓÈÛÌfi ÙË ÚˆÌ ÙÈÎ apple ÚËÓfiÊÈÏË appleôî Ù ÛÙ ÛË 730 KÂÊ Ï ÈÔ 17 ÏÎÔfiÏÂ Î È ıâèfiïâ 17.6 ªË ÓÈÛÌfi ÙË Ê ÙˆÛË ÌÈ ÏÎÔfiÏË appleúô Ó ÏÎ ÓÈÔ Ì fiíèóë Î Ù Ï ÛË ªË ÓÈÛÌfi Ê ÙˆÛË Â ÙÂÚÔÙ ÁÒÓ Î È ÙÚÈÙÔÙ ÁÒÓ ÏÎÔÔÏÒÓ Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú Û ÙÔ Ì POCl 3 apple ÚÔ Û apple ÚÈ ÓË. 795 ÃËÌÂ ÙˆÓ Î Ú ÔÓ ÏÈÎÒÓ ÂÓÒÛˆÓ: ÂappleÈÛÎfiappleËÛË 4 MË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÈÌÈÓÒÓ, Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË ÌÈÓÒÓ Ì ÎÂÙfiÓÂ Ï Â Â MË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË apple ÚËÓfiÊÈÏË Î ÏÔ appleôî Ù ÛÙ ÛË ÛÂ ÏˆÚ È ÔÍ ˆÓ Ì ÈfiÓÙ ÏÎÔÍÂÈ ˆÓ appleúô Û ËÌ ÙÈÛÌfi ÂÛÙ ÚˆÓ MË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË Î Ú ÔÓ ÏÈÎ Û Ìapple ÎÓˆÛË ÌÂÙ Í Ô ÌÔÚ ˆÓ ÎÂÙ Ï Â Ë. 872 KÂÊ Ï ÈÔ 19 Ï Â Â Î È ÎÂÙfiÓ : ÓÙÈ Ú ÛÂÈ apple ÚËÓfiÊÈÏË appleúôûı ÎË 19.4 MË ÓÈÛÌfi ÂÓ ÙˆÛË Ï Â ÒÓ Î È ÎÂÙÔÓÒÓ Ì ÛÈÎ Î Ù Ï ÛË. 891

15 xiv ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 19.5 MË ÓÈÛÌfi ÂÓ ÙˆÛË Ï Â ÒÓ Î È ÎÂÙÔÓÒÓ Ì fiíèóë Î Ù Ï ÛË MË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÈÌÈÓÒÓ Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË Ï Â ÒÓ ÎÂÙÔÓÒÓ Ì appleúˆùôù ÁÂ Ì Ó MË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÂÓ ÌÈÓÒÓ Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË Ï Â ÒÓ ÎÂÙÔÓÒÓ Ì  ÙÂÚÔÙ ÁÂ Ì ÓÂ, R 2 N MË ÓÈÛÌfi ÙË Ó ÁˆÁ Wolff-Kishner Ï Â ÒÓ ÎÂÙÔÓÒÓ appleúô ÏÎ ÓÈ MË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÎÂÙ ÏÒÓ Ì fiíèóë Î Ù Ï ÛË, Î Ù ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË Ï Â ÒÓ ÎÂÙÔÓÒÓ Ì ÏÎÔfiÏÂ. 905 KÂÊ Ï ÈÔ 21 Ú ÁˆÁ Î Ú ÔÍ ÏÈÎÒÓ ÔÍ ˆÓ Î È ÓÙÈ Ú ÛÂÈ apple ÚËÓfiÊÈÏË Î ÏÔ appleôî Ù ÛÙ ÛË 21.1 ÂÓÈÎfi ÌË ÓÈÛÌfi ÙˆÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ apple ÚËÓfiÊÈÏË Î ÏÔ appleôî Ù ÛÙ ÛË MË ÓÈÛÌfi ÙË ÂÛÙÂÚÔappleÔ ËÛË Î Ù Fischer MË ÓÈÛÌfi ÙË ÛÈÎ ÚfiÏ ÛË ÂÛÙ ÚˆÓ (Û appleˆóôappleô ËÛË) MË ÓÈÛÌfi ÙË ÚfiÏ ÛË ÂÛÙ ÚˆÓ Ì fiíèóë Î Ù Ï ÛË KÂÊ Ï ÈÔ 22 ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÊ - appleôî Ù ÛÙ ÛË Î Ú ÔÓ Ï Ô 22.3 ÂÓÈÎfi ÌË ÓÈÛÌfi ÌÈ ÓÙ Ú ÛË Î Ú ÔÓ ÏÔ - appleôî Ù ÛÙ ÛË ªË ÓÈÛÌfi ÙË ÚˆÌ ˆÛË ÎÂÙÔÓÒÓ Î È Ï Â ÒÓ Ì fiíèóë Î Ù Ï ÛË KÂÊ Ï ÈÔ 23 ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î Ú ÔÓ ÏÈÎ Û Ìapple ÎÓˆÛË 23.1 ÂÓÈÎfi ÌË ÓÈÛÌfi ÌÈ ÓÙ Ú ÛË Î Ú ÔÓ ÏÈÎ Û Ìapple ÎÓˆÛË MË ÓÈÛÌfi ÙË Ï ÔÏÈÎ ÓÙ Ú ÛË MË ÓÈÛÌfi ÙË Û Ìapple ÎÓˆÛË Claisen MË ÓÈÛÌfi ÙË Î ÎÏÔappleÔ ËÛË Dieckmann ÂÓfi ÈÂÛÙ Ú appleúô Ó Î ÎÏÈÎfi -ÎÂÙÔ ÂÛÙÂÚÈÎfi appleúô fió MË ÓÈÛÌfi ÙË ÓÙ Ú ÛË Michael ÌÂÙ Í ÂÓfi -ÎÂÙÔ ÂÛÙ Ú Î È ÌÈ, - ÎfiÚÂÛÙË ÎÂÙfiÓË KÂÊ Ï ÈÔ 24 ÏÂÈÊ ÙÈÎ Ì Ó 24.4 ªË ÓÈÛÌfi Ó ÁˆÁÈÎ Ì ÓˆÛË ÌÈ ÎÂÙfiÓË appleúô Ì ÓË ªË ÓÈÛÌfi ÙË ÌÂÙ ıâûë ofmann ÂÓfi ÌÈ Ô appleúô ÌÈ Ì ÓË. 1162

16 ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΩΝ xv KÂÊ Ï ÈÔ 27 μèôìfiúè : ÌÈÓÔÍ, appleâappleù È Î È appleúˆùâ Ó 27.6 MË ÓÈÛÌfi ÙË appleôèîô fiìëûë Edman ÁÈ ÙËÓ Ó Ï ÛË ÙÔ N-ÙÂÏÈÎÔ ÎÚÔ ÙˆÓ appleâappleùè ˆÓ O ÌË ÓÈÛÌfi Û ËÌ ÙÈÛÌÔ ÌÈ ÈÎÔ ÂÛÌÔ, applefi ÙËÓ ÓÙ Ú ÛË ÂÓfi Î Ú ÔÍ ÏÈÎÔ ÔÍ Ô Î È ÌÈ Ì ÓË apple ÚÔ Û DCC ( ÈÎ ÎÏÔÂÍ ÏÔÎ Ú Ô ÈÈÌÈ Ô ) KÂÊ Ï ÈÔ 30 OÚÁ ÓÈÎ ËÌÂ ÙˆÓ ÌÂÙ ÔÏÈÎÒÓ ÈÂÚÁ ÛÈÒÓ 30.2 T Ù ÛÛÂÚ ÛÙ È ÛÙË ÈÂÚÁ Û ÙË -ÔÍ ˆÛË, Ù ÔappleÔ Ô ËÁÔ Ó Û applefiûapple ÛË ÌÈ ÎÂÙ ÏÔ ÔÌ applefi ÙÔ ÎÚÔ ÙË Ï Û ÙÔ ÏÈapple ÚÔ ÔÍ Ô T Î ÛÙ È ÙË ÁÏ ÎfiÏ ÛË, Î Ù ÙÔÓ Î Ù ÔÏÈÛÌfi ÙË ÁÏ Îfi Ë appleúô apple ÚÔ ÈÎ ÈfiÓÙ O ÌË ÓÈÛÌfi ÌÂÙ ÙÚÔapple ÙÔ apple ÚÔ ÈÎÔ ÈfiÓÙÔ Û ÎÂÙ ÏÔ CoA ÔÍÂÈ ˆÙÈÎ apple Ì ÓˆÛË ÙË Ï Ó ÓË apple ÈÙ ˆ Û Ìapple Ú ÁÔÓÙ ÙË ÊˆÛÊÔÚÈÎ apple ÚÈ ÔÍ ÏË Î È Ô ËÁ ÛÙÔ Û ËÌ ÙÈÛÌfi apple ÚÔ ÈÎÔ ÈfiÓÙÔ ÈÔÏÔÁÈÎ ÈÂÚÁ Û Û ÓıÂÛË ÏÈapple ÚÒÓ ÔÍ ˆÓ applefi ÌÈ appleúfi ÚÔÌË ÓˆÛË ÌÂ Ô ÙÔÌ ÓıÚ Î, ÙÔ ÎÂÙ ÏÔ CoA Ó ÔÏÈÎ ÈÂÚÁ Û ÙË ÁÏ ÎÔÓÂÔÁ ÓÂÛË, ÁÈ ÙË ÈÔÛ ÓıÂÛË ÙË ÁÏ Îfi Ë. 1473

17 xvi ΙΝΤΕΡΛΟΥΔΙΑ πóùâúïô È ÃËÌÈÎ ÙÔÍÈÎfiÙËÙ Î È Î Ó ÓÔÈ 36 ÏÎ ÏÔÂÈ : ÛÂÈ appleô apple ÓÙÔ Ó ÛÙË Ê ÛË 77 TÔ appleâùú Ï ÈÔ 121 ªÔÚÈ Î MË ÓÈÎ 172 ÎÚËÎÙÈÎ 213 ÚfiÙ, ÏÎ ÓÈ Î È Ë ËÌ ÙË fiú ÛË 264 º ÛÈÎfi Î Ô ÙÛÔ Î 311 ÔÏ ÓÈ : ÌÈ Ó ÌÔÚÊ ÓıÚ Î 352 ÃÂÈÚfiÌÔÚÊ Ê ÚÌ Î 411 ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓ È Î È ÙÚ apple ÙÔ fi ÔÓÙÔ 448 ÚÁ ÓÔ ÏÔÁÔÓˆÌ Ó ÂÓÒÛÂÈ appleô apple ÓÙÔ Ó ÛÙË Ê ÛË 509 ÃÚˆÌ ÙÔÁÚ Ê : Î ı ÚÈÛÌfi ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ 549 appleâèîfióèûë ª ÁÓËÙÈÎÔ ÓÙÔÓÈÛÌÔ (MRI) 596 ºˆÙÔapple ı appleôï ÌÂÚ ÁÈ ÔÏÔÎÏËÚˆÌ Ó Î ÎÏÒÌ Ù 644 ÔÏ Î ÎÏÈÎÔ ÚˆÌ ÙÈÎÔ ÚÔÁÔÓ ÓıÚ ÎÂ Î È Î ÚÎ ÓÔ 689 ÛappleÈÚ ÓË Î È ÏÏ ÌË ÛÙÂÚÔÂÈ ÓÙÈÊÏÂÁÌÔÓÒ Ë Ê ÚÌ Î 746 Èı ÓfiÏË ˆ ÓÙÈ Ú ÛÙ ÚÈÔ, Ê ÚÌ ÎÔ Î È ËÏËÙ ÚÈÔ 810 EappleÔÍ ÚËÙ ÓÂ Î È Û ÁÎÔÏÏËÙÈÎ Ô Û Â 849 AÓÔÚÂÎÙÈÎ ÂÓÙfiÌˆÓ 925 BÈÙ Ì ÓË C 964 AÓÙÈ ÈÔÙÈÎ Ì -Ï ÎÙ ÌÈÎfi ÎÙ ÏÈÔ 1029 AÛ Ó ıë ÛÙÔÈ Â ÛÙËÓ OÚÁ ÓÈÎ XËÌ 1077 ŒÓ appleúfiïôáô ÁÈ ÙÔ ÌÂÙ ÔÏÈÛÌfi 1123 AÏÎ ÏÔÂÈ ÙË ÌÔÚÊ ÓË : Ì ÓÂ Ê ÛÈÎ appleúô Ï ÛË 1174 O ÈÎÈÓfiÓÂ Î È ÂÓ ÚÁÂÈ ÌÂÙ ÔÏÈÛÌÔ 1221 Ï Î ÙËÙ 1279 ÚˆÙ ÓÂ Î È È ÙÚÔÊ 1333 XÔÏËÛÙÂÚfiÏË Î È Î Ú È Î apple ı ÛÂÈ 1371 YappleÔÏÔÁÈÛÙ ÛÈÛÌ ÓÔÈ ÛÙÔ DNA; 1426 B ÛÈÎfi ÌÂÙ ÔÏÈÛÌfi 1476 BÈÙ Ì ÓË D, Ë ÈÙ Ì ÓË ÙË ËÏÈÔÊ ÓÂÈ 1517

18 ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ xvii ÓÔappleÙÈÎ ÂÚÈ fiìâó 01 ÔÌ Î È ÂÛÌÔ 1 02 ÂÛÌÔ Î È ÌÔÚÈ Î È ÈfiÙËÙÂ Ê ÛË ÙˆÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛˆÓ: ÏÎ ÓÈ Î È Î ÎÏÔ ÏÎ ÓÈ ÙÂÚÂÔ ËÌ ÏÎ Ó ˆÓ Î È Î ÎÏÔ ÏÎ Ó ˆÓ EappleÈÛÎfiappleËÛË ÙˆÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ ÏÎ ÓÈ : ÔÌ Î È Ú ÛÙÈÎfiÙËÙ ÏÎ ÓÈ : ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î È Û ÓıÂÛË ÏÎ ÓÈ ÙÂÚÂÔ ËÌ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓ È ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ: apple ÚËÓfiÊÈÏ appleôî Ù ÛÙ ÛÂÈ Î È appleôûapple ÛÂÈ ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi ÙË ÔÌ : Ê ÛÌ ÙÔÌÂÙÚ Ì ÒÓ Î È Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâú ıúô ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi ÙË ÔÌ : Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple apple ÚËÓÈÎÔ Ì ÁÓËÙÈÎÔ Û ÓÙÔÓÈÛÌÔ ÁÈ Î È ÓÈ Î È Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâúèò Ô μâó fiïèô Î È ÚˆÌ ÙÈÎfiÙËÙ ÃËÌ ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô : ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË ÚˆÌ ÙÈÎ appleôî Ù ÛÙ ÛË 699 ÚÁ ÓÈÎ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ : ÌÈ Û ÓÙÔÌË Ó ÛÎfiappleËÛË ÏÎÔfiÏÂ Î È ıâèfiïâ Èı ÚÂ, ÂappleÔÍÂ È Î È ÛÔ ÏÊ È 825 ÃËÌÂ ÙˆÓ Î Ú ÔÓ ÏÈÎÒÓ ÂÓÒÛˆÓ: ÂappleÈÛÎfiappleËÛË Ï Â Â Î È ÎÂÙfiÓ : ÓÙÈ Ú ÛÂÈ apple ÚËÓfiÊÈÏË appleúôûı ÎË Ú ÔÍ ÏÈÎ ÔÍ Ú ÁˆÁ Î Ú ÔÍ ÏÈÎÒÓ ÔÍ ˆÓ Î È ÓÙÈ Ú ÛÂÈ apple ÚËÓfiÊÈÏË Î ÏÔ appleôî Ù ÛÙ ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÊ - appleôî Ù ÛÙ ÛË Î Ú ÔÓ Ï Ô ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î Ú ÔÓ ÏÈÎ Û Ìapple ÎÓˆÛË ÏÂÈÊ ÙÈÎ Ì ÓÂ Ú Ï Ì ÓÂ Î È Ê ÈÓfiÏ μèôìfiúè : Ù ÓıÚ Î μèôìfiúè : ÌÈÓÔÍ, appleâappleù È Î È appleúˆùâ Ó μèôìfiúè : ÏÈapple È 1345

19 xviii OPΓANIK XMEIA 29 μèôìfiúè : ÂÙÂÚÔÎ ÎÏÈÎ ÂÓÒÛÂÈ Î È ÓÔ ÎÏ ΠÔÍ OÚÁ ÓÈÎ ËÌÂ ÙˆÓ ÌÂÙ ÔÏÈÎÒÓ ÈÂÚÁ ÛÈÒÓ ΔÚÔ È Î Î È ÔÚÁ ÓÈÎ ËÌ : appleâúèî ÎÏÈÎ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ 1485 ƒ ƒδ ª Δ ÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ Ì appleôïï ÏÂÈÙÔ ÚÁÈÎ ÔÌ Â 10 μ Ù ıâú ÔÍ ÙËÙ ÌÂÚÈÎÒÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ 10 ÂÚ ÏË Ë ÌË ÓÈÛÌÒÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ 13 ψÛÛ ÚÈÔ 21 apple ÓÙ ÛÂÈ Û ÂappleÈÏÂÁÌ Ó appleúô Ï Ì Ù 55 ÚÂÙ ÚÈÔ 83

20 ËÌÂ ˆÛË ÁÈ ÙÔ ÊÔÈÙËÙ Έχουμε τους ίδιους σκοπούς. Ο δικός σας είναι να μάθετε οργανική χημεία και ο δικός μου είναι να σας βοηθήσω να την μάθετε. Ήδη έχω κάνει ό,τι ήταν εκ μέρους μου δυνατόν και τώρα πρέπει να δουλέψετε και εσείς. Οι ακόλουθες υποδείξεις θα πρέπει να σας φανούν χρήσιμες. Μη διαβάσετε αμέσως το κείμενο. Καθώς αρχίζετε κάθε κεφάλαιο, ρίξτε πρώτα μια ματιά. Διαβάστε τις εισαγωγικές παραγράφους, βρείτε ποια θέματα καλύπτονται και ύστερα γυρίστε στο τέλος του κεφαλαίου και διαβάστε την περίληψη. Θα είστε σε πολύ καλύτερη θέση να μάθετε το κείμενο, όταν γνωρίζετε ποια ύλη καλύπτεται. Λύστε τα προβλήματα. Η λύση προβλημάτων είναι ο μόνος τρόπος για να μάθετε την οργανική χημεία. Τα προβλήματα εξάσκησης σας δείχνουν πώς να προσεγγίζετε το θέμα, τα προβλήματα εντός του κειμένου στο τέλος των τμημάτων παρέχουν άμεση πρακτική εφαρμογή και τα προβλήματα στο τέλος των κεφαλαίων παρέχουν επιπρόσθετη εξάσκηση, ενώ αποτελούν συχνά μια πραγματική πρόκληση. Σύντομες απαντήσεις στα προβλήματα του κειμένου δίνονται στο τέλος του βιβλίου. Ρωτάτε απορίες. Το διδακτικό προσωπικό είναι για να σας βοηθά. Οι περισσότεροι θα σας βοηθήσουν με κάθε διάθεση να λύσετε τις απορίες σας. Χρησιμοποιήστε μοριακά μοντέλα. Η οργανική χημεία είναι μια τριδιάστατη επιστήμη. Παρόλο που το βιβλίο σας χρησιμοποιεί στερεοσκοπικές προβολές και πολλά καλοσχεδιασμένα σχήματα που σας βοηθούν να αντιληφθείτε τα μόρια, δεν υπάρχει καλύτερο υποκατάστατο από το να κατασκευάσετε οι ίδιοι ένα μοριακό μοντέλο και να το στριφογυρίζετε στα χέρια σας. Καλή τύχη! Ελπίζω ειλικρινά ότι θα ευχαριστηθείτε την εκμάθηση της οργανικής χημείας, διαπιστώνοντας την ομορφιά και τη λογική της δομής της. Έχω ακούσει σχόλια από πολλούς φοιτητές που χρησιμοποίησαν τις τρεις πρώτες εκδόσεις αυτού του βιβλίου και θα δεχόμουν ευχαρίστως περισσότερα σχόλια και υποδείξεις από όσους χρησιμοποιήσουν αυτή τη νέα έκδοση. J. McMurry

21

22 ÂÚÈ fiìâó 1 ÔÌ Î È ÂÛÌÔ ÙÔÌÈÎ ÔÌ ÙÔÌÈÎ ÔÌ : ÙÚÔ È Î ÙÔÌÈÎ ÔÌ : ÏÂÎÙÚÔÓÈÎ È Ù ÍÂÈ Í ÏÈÍË ÙË ıâˆú ÙÔ ËÌÈÎÔ ÂÛÌÔ º ÛË ÙÔ ËÌÈÎÔ ÂÛÌÔ : ÈÔÓÙÈÎÔ ÂÛÌÔ Ê ÛË ÙÔ ËÌÈÎÔ ÂÛÌÔ : ÔÌÔÈÔappleÔÏÈÎÔ ÂÛÌÔ ÂÚÈÁÚ Ê ÙˆÓ ÔÌÔÈÔappleÔÏÈÎÒÓ ÂÛÌÒÓ: ıâˆú ÂÛÌÔ Ûı ÓÔ Î È ıâˆú ÌÔÚÈ ÎÒÓ ÙÚÔ È ÎÒÓ À ÚÈ ÈÛÌfi : ÙÚÔ È Î sp 3 Î È ÔÌ ÙÔ ÌÂı Ó Ô ÔÌ ÙÔ Èı Ó Ô À ÚÈ ÈÛÌfi : ÙÚÔ È Î sp 2 Î È ÔÌ ÙÔ Èı ÏÂÓ Ô À ÚÈ ÈÛÌfi : ÙÚÔ È Î sp Î È ÔÌ ÙÔ ÎÂÙ ÏÂÓ Ô À ÚÈ ÈÛÌfi ÏÏˆÓ ÙfïÓ: ˆÙÔ, ÔÍ ÁfiÓÔ Î È fiúèô 33 I Δ ƒ À π ÃËÌÈÎ ÙÔÍÈÎfiÙËÙ Î È Î Ó ÓÔÈ 36 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 38 ÚfiÛıÂÙ appleúô Ï Ì Ù 39 2 ÂÛÌÔ Î È ÌÔÚÈ Î È ÈfiÙËÙ ÔÏÈÎÔ ÔÌÔÈÔappleÔÏÈÎÔ ÂÛÌÔ : ËÏÂÎÙÚ ÚÓËÙÈÎfiÙËÙ ÔÏÈÎÔ ÔÌÔÈÔappleÔÏÈÎÔ ÂÛÌÔ : ÈappleÔÏÈÎ ÚÔapple T appleèî ÊÔÚÙ XËÌÈÎ ÔÌ Î È Û ÓÙÔÓÈÛÌfi  ÛË Î È ÂÚÌËÓÂ ÙˆÓ ÔÌÒÓ Û ÓÙÔÓÈÛÌÔ OÍ Î È ÛÂÈ : ÔÚÈÛÌfi Î Ù Brønsted-Lowry Úfi ÏÂ Ë ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ ÔÍ ˆÓ - ÛÂˆÓ applefi ÙÈÌ pk a OÍ Î È ÛÂÈ : ÔÚÈÛÌfi Î Ù Lewis  ÛË ËÌÈÎÒÓ ÔÌÒÓ MÔÚÈ Î ÌÔÓÙ Ï 76

23 xxii ΠEPIEXOMENA I Δ ƒ À π AÏÎ ÏÔÂÈ : ÛÂÈ appleô apple ÓÙÔ Ó ÛÙË Ê ÛË 77 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 78 ÚfiÛıÂÙ appleúô Ï Ì Ù 80 3 Ê ÛË ÙˆÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛˆÓ: ÏÎ ÓÈ Î È Î ÎÏÔ ÏÎ ÓÈ ÂÈÙÔ ÚÁÈÎ ÔÌ Â AÏÎ ÓÈ Î È Ù ÈÛÔÌÂÚ ÙÔ AÏÎ ÏÔÌ Â OÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÏÎ Ó ˆÓ I ÈfiÙËÙ ÏÎ Ó ˆÓ K ÎÏÔ ÏÎ ÓÈ OÓÔÌ ÙÔÏÔÁ Î ÎÏÔ ÏÎ Ó ˆÓ Cis - trans ÈÛÔÌ ÚÂÈ ÛÙ Î ÎÏÔ ÏÎ ÓÈ 117 I Δ ƒ À π TÔ appleâùú Ï ÈÔ 121 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 123 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÙÂÚÂÔ ËÌ ÏÎ Ó ˆÓ Î È Î ÎÏÔ ÏÎ Ó ˆÓ È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÙÔ Èı Ó Ô È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÙÔ appleúôapple Ó Ô È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÙÔ Ô Ù Ó Ô È ÌfiÚʈÛË Î È ÛÙ ıâúfiùëù ÙˆÓ Î ÎÏÔ ÏÎ Ó ˆÓ: Ë ıâˆú Ù ÛË Î Ù Baeyer ÂÚÌfiÙËÙ ΠÛË ÙˆÓ Î ÎÏÔ ÏÎ Ó ˆÓ Ê ÛË ÙË Ù ÛË ÙˆÓ ÎÙ Ï ˆÓ K ÎÏÔappleÚÔapple ÓÈÔ: appleô Ë ÙÚÔ È ÎÒÓ È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÙÔ Î ÎÏÔ Ô Ù Ó Ô Î È ÙÔ Î ÎÏÔappleÂÓÙ Ó Ô È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÙÔ Î ÎÏÔÂÍ Ó Ô AÍÔÓÈÎÔ Î È ÈÛËÌÂÚÈÓÔ ÂÛÌÔ ÛÙÔ Î ÎÏÔÂÍ ÓÈÔ E ÎÈÓËÛ È ÌfiÚʈÛË ÙÔ Î ÎÏÔÂÍ Ó Ô È ÌÔÚÊÒÛÂÈ ÌÔÓÔ appleôî ÙÂÛÙËÌ ÓˆÓ Î ÎÏÔÂÍ Ó ˆÓ AÓ Ï ÛË È ÌfiÚʈÛË È appleôî ÙÂÛÙËÌ ÓˆÓ Î ÎÏÔÂÍ Ó ˆÓ 163

24 ΠEPIEXOMENA xxiii 4.14 È ÌfiÚʈÛË ÏÔ Ù Ú ÛÙÔ Î ÎÏÔÂÍ ÓÈÔ È ÌÔÚÊÒÛÂÈ appleôï Î ÎÏÈÎÒÓ ÌÔÚ ˆÓ 169 I Δ ƒ À π MÔÚÈ Î MË ÓÈÎ 172 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 174 ÚfiÛıÂÙ appleúô Ï Ì Ù EappleÈÛÎfiappleËÛË ÙˆÓ ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ K ÙËÁÔÚ Â ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ Ò appleú ÁÌ ÙÔappleÔÈÔ ÓÙ È ÔÈ ÔÚÁ ÓÈÎ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ AÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÚÈ ÒÓ Î È appleò appleú ÁÌ ÙÔappleÔÈÔ ÓÙ È ÔÏÈÎ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î È appleò appleú ÁÌ ÙÔappleÔÈÔ ÓÙ È ŒÓ apple Ú ÂÈÁÌ appleôïèî ÓÙ Ú ÛË : appleúôûı ÎË Br ÛÙÔ Èı Ï ÓÈÔ ÂÚÈÁÚ ÊÔÓÙ ÌÈ Ó ÓÙ Ú ÛË: Ù ÙËÙÂ Î È ÈÛÔÚÚÔapple  ÂÚÈÁÚ ÊÔÓÙ ÌÈ Ó ÓÙ Ú ÛË: ÂÓ ÚÁÂÈÂ È ÛÙ ÛË ÂÛÌÒÓ ÂÚÈÁÚ ÊÔÓÙ ÌÈ Ó ÓÙ Ú ÛË: ÂÓÂÚÁÂÈ Î È ÁÚ ÌÌ Ù Î È ÌÂÙ ÙÈÎ Î Ù ÛÙ ÛÂÈ ÂÚÈÁÚ ÊÔÓÙ ÌÈ Ó ÓÙ Ú ÛË: Ù ÂÓ È ÌÂÛ 209 I Δ ƒ À π EÎÚËÎÙÈÎ 213 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 215 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÏÎ ÓÈ : ÔÌ Î È Ú ÛÙÈÎfiÙËÙ μèôìë ÓÈÎ apple Ú ÛÎÂ Î È Ú ÛÂÈ ÙˆÓ ÏÎÂÓ ˆÓ ÀappleÔÏÔÁÈÛÌfi ÙÔ ıìô ÎÔÚÂÛÙfiÙËÙ ÂÓfi ÌÔÚ Ô ÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÙˆÓ ÏÎÂÓ ˆÓ ÏÂÎÙÚÔÓÈÎ ÔÌ ÙˆÓ ÏÎÂÓ ˆÓ πûôì ÚÂÈ cis-trans ÛÙ ÏÎ ÓÈ ÓfiÓ appleúôùâú ÈfiÙËÙ : Û Ì ÔÏÈÛÌfi, Ù ıâúfiùëù ÏÎÂÓ ˆÓ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË ÏÎÂÓ ˆÓ ÚÔÛ Ó ÙÔÏÈÛÌfi ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË appleúôûı ÎË :

25 xxiv ΠEPIEXOMENA Î ÓfiÓ ÙÔ M ÚÎfi ÓÈÎÔ ÔÌ Î È ÛÙ ıâúfiùëù Î Ú ÔÎ ÙÈfiÓÙˆÓ Í ˆÌ ÙÔ ammond EÓ Â ÍÂÈ ÁÈ ÙÔ ÌË ÓÈÛÌfi: Ó È Ù ÍÂÈ Î Ú ÔÎ ÙÈfiÓÙˆÓ 261 I Δ ƒ À π ÚfiÙ, ÏÎ ÓÈ Î È Ë ËÌ ÙË fiú ÛË 264 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 265 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÏÎ ÓÈ : ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Î È Û ÓıÂÛË Ú ÛΠÏÎÂÓ ˆÓ: ÂÈÛ ÁˆÁ ÛÙÈ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ applefiûapple ÛË ÚÔÛı ÎË ÏÔÁfiÓˆÓ ÛÙ ÏÎ ÓÈ ËÌ ÙÈÛÌfi ÏÔ ÚÈÓÒÓ EÓ ÙˆÛË ÙˆÓ ÏÎÂÓ ˆÓ: ÔÍ Ú ÚÁ ÚˆÛË EÓ ÙˆÛË ÏÎÂÓ ˆÓ: ÚÔ ÔÚ ˆÛË ÚÔÛı ÎË Î Ú ÂÓ ˆÓ ÛÙ ÏÎ ÓÈ : Û ÓıÂÛË Î ÎÏÔappleÚÔapple Ó ˆÓ AÓ ÁˆÁ ÏÎÂÓ ˆÓ: ÚÔÁfiÓˆÛË OÍ ˆÛË ÏÎÂÓ ˆÓ: ÚÔÍ Ï ˆÛË Î È È Ûapple ÛË AÓÙÈ Ú ÛÂÈ appleúôûı ÎË ÏÎÂÓ ˆÓ Û ÈÔÏÔÁÈÎ Û ÛÙ Ì Ù MÈ appleúôûı ÎË Û ÏÎ ÓÈ Ì Ûˆ ÚÈ ÒÓ: Br/ appleâúôíâ È ÔÏ ÌÂÚÈÛÌfi ÏÎÂÓ ˆÓ Ì Ûˆ ÚÈ ÒÓ: appleôï Èı Ï ÓÈÔ 308 I Δ ƒ À π º ÛÈÎfi Î Ô ÙÛÔ Î 311 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 312 ÓÔappleÙÈÎ apple ÚÔ Û ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ 314 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÏÎ ÓÈ ÏÂÎÙÚÔÓÈÎ ÔÌ ÙˆÓ ÏÎ Ó ˆÓ ÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÙˆÓ ÏÎ Ó ˆÓ Ú ÛΠÏÎ Ó ˆÓ: ÓÙÈ Ú ÛÂÈ applefiûapple ÛË È ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ 331

26 ΠEPIEXOMENA xxv 8.4 ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÎ Ó ˆÓ: appleúôûı ÎË Ã Î È Ã Ó ÙˆÛË ÏÎ Ó ˆÓ Ó ÁˆÁ ÏÎ Ó ˆÓ ÍÂÈ ˆÙÈÎ È Ûapple ÛË ÏÎ Ó ˆÓ Í ÙËÙ ÏÎ Ó ˆÓ: Û ËÌ ÙÈÛÌfi ÓÈfiÓÙˆÓ ÎÂÙ ÏÂÓ Ô ÏÎ Ï ˆÛË ÓÈfiÓÙˆÓ ÎÂÙ ÏÂÓ Ô ÚÁ ÓÈÎ Û ÓıÂÛË 347 I Δ ƒ À π ÔÏ ÓÈ : ÌÈ Ó ÌÔÚÊ ÓıÚ Î 352 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 354 ÓÔappleÙÈÎ apple ÚÔ Û ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ 355 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÙÂÚÂÔ ËÌ EÓ ÓÙÈÔÌÂÚ Î È Ô ÙÂÙÚ Â ÚÈÎfi ÓıÚ Î TÔ ÙÈÔ ÙË ÂÈÚÈÎfiÙËÙ ÛÙ ÌfiÚÈ : ÂÈÚÔÌÔÚÊ appleùèî ÂÓÂÚÁfiÙËÙ È ÈÎ ÛÙÚÔÊ Ó Î Ï Ë ÙˆÓ ÂÓ ÓÙÈÔÌÂÚÒÓ applefi ÙÔÓ ÛÙ Ú ÓfiÓ appleúôùâú ÈfiÙËÙ ÁÈ ÙÔÓ appleúôû ÈÔÚÈÛÌfi ÙË appleâèîfióèûë È ÛÙÂÚÂÔÌÂÚ MÂÛÔ-ÂÓÒÛÂÈ MfiÚÈ Ì appleâúèûûfiùâú applefi Ô ÛÙÂÚÂÔÁÔÓÈÎ Î ÓÙÚ P ÎÂÌÈÎ Ì ÁÌ Ù Î È Ô È ˆÚÈÛÌfi ÙÔ º ÛÈÎ È ÈfiÙËÙÂ ÙˆÓ ÛÙÂÚÂÔ ÛÔÌÂÚÒÓ ÓÙÔÌË Ó ÛÎfiappleËÛË ÙË ÈÛÔÌ ÚÂÈ ÚÔ ÔÏ Î Ù Fischer ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi appleâèîôó ÛÂˆÓ R Î È S ÛÙÈ appleúô ÔÏ Î Ù Fischer ÙÂÚÂÔ ËÌÂ ÙˆÓ ÓÙÈ Ú ÛˆÓ: appleúôûı ÎË Br ÛÙ ÏÎ ÓÈ ÙÂÚÂÔ ËÌÂ ÙˆÓ ÓÙÈ Ú ÛˆÓ: appleúôûı ÎË Br 2 ÛÙ ÏÎ ÓÈ ÙÂÚÂÔ ËÌÂ ÙˆÓ ÓÙÈ Ú ÛˆÓ: appleúôûı ÎË Br ÛÂ Ó ÂÈÚfiÌÔÚÊÔ ÏÎ ÓÈÔ ÙÂÚÂÔ ÛÔÌ ÚÂÈ Î È ÂÈÚÔÌÔÚÊ Û appleôî ÙÂÛÙËÌ Ó Î ÎÏÔÂÍ ÓÈ ÃÂÈÚÔÌÔÚÊ Û ÏÏ ÙÔÌ ÂÎÙfi ÙÔ ÓıÚ Î XÂÈÚÔÌÔÚÊ ÛÙË Ê ÛË 410

27 xxvi ΠEPIEXOMENA I Δ ƒ À π XÂÈÚfiÌÔÚÊ Ê ÚÌ Î 411 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 413 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓ È ÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ ÔÌ ÙˆÓ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ Ú ÛÎÂ ÙˆÓ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ ÏÔÁfiÓˆÛË ÙˆÓ ÏÎ Ó ˆÓ Ì Ûˆ ÚÈ ÒÓ ÏÏ ÏÈÎ ÚˆÌ ˆÛË ÙˆÓ ÏÎÂÓ ˆÓ Ù ıâúfiùëù ÙË ÏÏ ÏÈÎ Ú : Û ÓÙÔÓÈÛÌfi Ú ÛΠÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ applefi ÏÎÔfiÏ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ: ÓÙÈ Ú ÛÙ ÚÈ Grignard ÓÙÈ Ú ÛÂÈ Ì Ûˆ ÔÚÁ ÓÔÌÂÙ ÏÏÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ Í ˆÛË Î È Ó ÁˆÁ ÛÙËÓ ÔÚÁ ÓÈÎ ËÌ 445 I Δ ƒ À π AÏÎ Ï ÏÔÁÔÓ È Î È ÙÚ apple ÙÔ fi ÔÓÙÔ 448 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 449 ÓÔappleÙÈÎ apple ÚÔ Û ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ 451 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÓÙÈ Ú ÛÂÈ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ: apple ÚËÓfiÊÈÏ appleôî Ù ÛÙ ÛÂÈ Î È appleôûapple ÛÂÈ Ó Î Ï Ë ÙË Ó ÛÙÚÔÊ Î Ù Walden ÙÂÚÂÔ ËÌ ÙË apple ÚËÓfiÊÈÏË appleôî Ù ÛÙ ÛË ÈÓËÙÈÎ ÙË apple ÚËÓfiÊÈÏË appleôî Ù ÛÙ ÛË ÓÙ Ú ÛË S N Δ Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ ÙË ÓÙ Ú ÛË S N ÓÙ Ú ÛË S N ÈÓËÙÈÎ ÙË ÓÙ Ú ÛË S ÙÂÚÂÔ ËÌ ÙË ÓÙ Ú ÛË S Δ Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ ÙË ÓÙ Ú ÛË S ÓÙÈ Ú ÛÂÈ applefiûapple ÛË ÙˆÓ ÏÎ Ï ÏÔÁÔÓÈ ˆÓ ÓÙ Ú ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂÈ applefiûapple ÛË Î È È ÌfiÚʈÛË ÙÔ Î ÎÏÔÂÍ Ó Ô 496

28 ΠEPIEXOMENA xxvii IÛÔÙÔappleÈÎfi Ê ÈÓfiÌÂÓÔ Â ÙÂÚ Ô ÓÙ Ú ÛË Ú ÛÙÈÎfiÙËÙ Û ÓÔappleÙÈÎ : S N 1, S N 2, E1, E OÈ ÓÙÈ Ú ÛÂÈ appleôî Ù ÛÙ ÛË ÛÙË Û ÓıÂÛË ÓÙÈ Ú ÛÂÈ appleôî Ù ÛÙ ÛË Û ÈÔÏÔÁÈÎ Û ÛÙ Ì Ù 506 I Δ ƒ À π ÚÁ ÓÔ ÏÔÁÔÓˆÌ Ó ÂÓÒÛÂÈ appleô apple ÓÙÔ Ó ÛÙË Ê ÛË 509 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 510 ÓÔappleÙÈÎ apple ÚÔ Û ÛË ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ 511 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi ÙË ÔÌ : Ê ÛÌ ÙÔÌÂÙÚ Ì ÒÓ Î È Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâú ıúô º ÛÌ ÙÔÌÂÙÚ Ì ÒÓ ÚÌËÓÂ ÙˆÓ Ê ÛÌ ÙˆÓ Ì ÒÓ ÚÌËÓÂ ÙˆÓ Ù appleˆó ıú ÛÌ ÙÔappleÔ ËÛË ÛÙ Ê ÛÌ Ù Ì ÒÓ º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple Î È ËÏÂÎÙÚÔÌ ÁÓËÙÈÎfi Ê ÛÌ º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâú ıúô ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÌÔÚ ˆÓ ÚÌËÓÂ Ê ÛÌ ÙˆÓ IR º ÛÌ Ù appleâú ıúô ÙˆÓ ÚÔÁÔÓ ÓıÚ ÎˆÓ º ÛÌ Ù appleâú ıúô ÏÏˆÓ ÏÂÈÙÔ ÚÁÈÎÒÓ ÔÌ ˆÓ 547 I Δ ƒ À π ÃÚˆÌ ÙÔÁÚ Ê : Î ı ÚÈÛÌfi ÔÚÁ ÓÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ 549 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 551 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi ÙË ÔÌ : Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple apple ÚËÓÈÎÔ Ì ÁÓËÙÈÎÔ Û ÓÙÔÓÈÛÌÔ º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple apple ÚËÓÈÎÔ Ì ÁÓËÙÈÎÔ Û ÓÙÔÓÈÛÌÔ Ê ÛË ÙˆÓ appleôúúôê ÛÂˆÓ NMR ÃËÌÈÎ ÌÂÙ ÙÔapple ÛÂÈ 567

29 xxviii ΠEPIEXOMENA 13.4 º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 1 NMR Î È ÈÛÔ Ó Ì ÙˆÓ appleúˆùôó ˆÓ ÃËÌÈÎ ÌÂÙ ÙÔapple ÛÂÈ ÛÙË Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 1 NMR ÏÔÎÏ ÚˆÛË ÙˆÓ appleôúúôê ÛÂˆÓ 1 NMR: Ì ÙÚËÛË ÙˆÓ appleúˆùôó ˆÓ ÛË ÛappleÈÓ-ÛappleÈÓ ÛÙ Ê ÛÌ Ù 1 NMR ÈÔ appleâú appleïôîôè Ù appleôè Û ÛË ÛappleÈÓ-ÛappleÈÓ ÃÚ ÛÂÈ ÙË Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 1 NMR º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 13 C NMR: Ì ÛÔ fiúô ÛËÌ ÙˆÓ Î È FT-NMR X Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ ÙË Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 13 C NMR º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple DEPT - 13 C NMR ÃÚ ÛÂÈ ÙË Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple 13 C NMR 594 I Δ ƒ À π appleâèîfióèûë Ì ÁÓËÙÈÎÔ Û ÓÙÔÓÈÛÌÔ (MRI) 596 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 597 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÁÈ Î È ÓÈ Î È Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâúèò Ô Ú ÛÎÂ Û ÁÈ ÎÒÓ ÈÂÓ ˆÓ Ù ıâúfiùëù ÙˆÓ Û ÁÈ ÎÒÓ ÈÂÓ ˆÓ ÂÚÈÁÚ Ê ÙÔ 1,3- Ô Ù ÈÂÓ Ô Ì ÌÔÚÈ Î ÙÚÔ È Î ª ÎË ÂÛÌÒÓ ÙÔ 1,3- Ô Ù ÈÂÓ Ô ÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏ appleúôûı ΠÛÂ Û ÁÈ Î È ÓÈ : ÏÏ ÏÈÎ Î Ú ÔÎ ÙÈfiÓÙ ÈÓËÙÈÎfi Î È ıâúìô Ó ÌÈÎfi ÏÂÁ Ô ÓÙÈ Ú ÛÂˆÓ ÔÏ ÌÂÚ ÈÂÓ ˆÓ: Ê ÛÈÎfi Î È Û ÓıÂÙÈÎfi Î Ô ÙÛÔ Î ÓÙ Ú ÛË Î ÎÏÔappleÚÔÛı ÎË Diels-Alder Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ ÙË ÓÙ Ú ÛË Diels-Alder ÕÏÏ Û ÁÈ Î Û ÛÙ Ì Ù ÚÔÛ ÈÔÚÈÛÌfi ÙË ÔÌ ÛÂ Û ÁÈ Î Û ÛÙ Ì Ù : Ê ÛÌ ÙÔÛÎÔapple appleâúèò Ô º ÛÌ appleâúèò Ô ÙÔ 1,3- Ô Ù ÈÂÓ Ô ÚÌËÓÂ ÙˆÓ Ê ÛÌ ÙˆÓ appleâúèò Ô : Ë Âapple Ú ÛË ÙË Û Á ŒÁ ڈ̠ÔÚÁ ÓÈÎ ÂÓÒÛÂÈ 643 I Δ ƒ À π ºˆÙÔapple ı appleôï ÌÂÚ ÁÈ ÔÏÔÎÏËÚˆÌ Ó Î ÎÏÒÌ Ù 644

30 ΠEPIEXOMENA xxix ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 646 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù μâó fiïèô Î È ÚˆÌ ÙÈÎfiÙËÙ ËÁ ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÚÔÁÔÓ ÓıÚ ÎˆÓ ÓÔÌ ÙÔÏÔÁ ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ ÔÌ ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô : Ë appleúfiù ÛË ÙÔ Kekulé Ù ıâúfiùëù ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô ÂÚÈÁÚ Ê ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô Ì ÛË ÙÔÓ Û ÓÙÔÓÈÛÌfi ÂÚÈÁÚ Ê ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô Ì ÌÔÚÈ Î ÙÚÔ È Î ÚˆÌ ÙÈÎfiÙËÙ Î È Ô Î ÓfiÓ ÙÔ ückel 4Ó ÚˆÌ ÙÈÎ ÈfiÓÙ ÚÈ ÓË Î È apple ÚÚfiÏÈÔ: Ô ÚˆÌ ÙÈÎ ÂÙÂÚÔÎ ÎÏÈÎ ÂÓÒÛÂÈ È Ù 4Ó + 2; Êı Ï ÓÈÔ: ÌÈ appleôï Î ÎÏÈÎ ÚˆÌ ÙÈÎ ÓˆÛË º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple ÙˆÓ ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÂÓÒÛÂˆÓ 684 I Δ ƒ À π ÔÏ Î ÎÏÈÎÔ ÚˆÌ ÙÈÎÔ ÚÔÁÔÓ ÓıÚ ÎÂ Î È Î ÚÎ ÓÔ 689 ÂÚ ÏË Ë Î È Ï ÍÂÈ -ÎÏÂÈ È 691 ÚfiÛıÂÙ ÚÔ Ï Ì Ù ÃËÌ ÙÔ ÂÓ ÔÏ Ô : ËÏÂÎÙÚÔÓÈfiÊÈÏË ÚˆÌ ÙÈÎ appleôî Ù ÛÙ ÛË μúˆì ˆÛË ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÎÙ Ï ˆÓ ÕÏÏÂ ÚˆÌ ÙÈÎ appleôî Ù ÛÙ ÛÂÈ ÏÎ Ï ˆÛË ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÎÙ Ï ˆÓ: Ë ÓÙ Ú ÛË Friedel-Crafts Î Ï ˆÛË ÚˆÌ ÙÈÎÒÓ ÎÙ Ï ˆÓ Eapple Ú ÛË appleôî Ù ÛÙ ÙÒÓ Û appleôî ÙÂÛÙËÌ ÓÔ ÚˆÌ ÙÈÎÔ ÎÙ Ï Ô EÚÌËÓ ÙË Âapple Ú ÛË ÙˆÓ appleôî Ù ÛÙ ÙÒÓ ΔÚÈ appleôî ÙÂÛÙËÌ Ó ÂÓ fiïè : appleúôûıâùèîfiùëù ÙˆÓ Ê ÈÓÔÌ ÓˆÓ ÚËÓfiÊÈÏË ÚˆÌ ÙÈÎ appleôî Ù ÛÙ ÛË 729

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ.

Πίνακες και ερµάρια. διανοµής. ƒ 2010. Plexo 3 στεγανοί πίνακες από 2 έως 72 στοιχεία (σ. 59) Practibox χωνευτοί πίνακες από 6 έως 36 τοιχεία (σ. χωνευτοί σ. 56 Nedbox χωνευτοί από 12 έως 56 στοιχεία σ. 58 από 1 έως 6 στοιχεία σ. 62 XL 3 160 από 48 έως 144 στοιχεία και ερµάρια διανοµής ισχύος XL 3 σ. 68 Ράγες, πλάτες στήριξης και µετώπες σ. 77 0

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΤΗΤΑΣ : Οι ιδιότητες των χηµικών στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατοµικού τους αριθµού.

ΝΟΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΤΗΤΑΣ : Οι ιδιότητες των χηµικών στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατοµικού τους αριθµού. 1. Ο ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ Οι άνθρωποι από την φύση τους θέλουν να πετυχαίνουν σπουδαία αποτελέσµατα καταναλώνοντας το λιγότερο δυνατό κόπο και χρόνο. Για το σκοπό αυτό προσπαθούν να οµαδοποιούν τα πράγµατα

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993

ISBN 960-431-204-9. K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 2 K ıâ ÁÓ ÛÈÔ ÓÙ Ù appleô appleôáú ÊÂÙ È applefi ÙÔÓ Û ÁÁÚ Ê Â ÙÂÚË Î ÔÛË 1993 Copyright 1989, 1993,. ËÌËÙÚÔappleÔ ÏÔ - æˆìôappleô ÏÔ ISBN 960-431-204-9 Φωτοστοιχειοθεσία-Eκτ πωση: Bι λιοπωλείο: Π. ZHTH

Διαβάστε περισσότερα

(ON THE JOB TRAINING) ΟΡΓΑΝΩΝΕΙ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ «ΚΑΤΑ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ» ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΗΜΟΣΙΩΝ ΧΩΡΩΝ /

(ON THE JOB TRAINING) ΟΡΓΑΝΩΝΕΙ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ «ΚΑΤΑ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ» ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΗΜΟΣΙΩΝ ΧΩΡΩΝ / Επαγγελµατικό προφίλ: ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΟΡΟΦΩΝ (ΟΡΟΦΟΚΟΜΟΣ) Επίπεδο: 2 εξιότητες Θέµατα Συνδεδεµένες δεξιότητες C1 ΗΓΕΙΤΑΙ, ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΖΕΙ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νόµοςπεριοδικότητας του Moseley:Η χηµική συµπεριφορά (οι ιδιότητες) των στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατοµικού τους αριθµού.

Νόµοςπεριοδικότητας του Moseley:Η χηµική συµπεριφορά (οι ιδιότητες) των στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατοµικού τους αριθµού. Νόµοςπεριοδικότητας του Moseley:Η χηµική συµπεριφορά (οι ιδιότητες) των στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατοµικού τους αριθµού. Περιοδικός πίνακας: α. Είναι µια ταξινόµηση των στοιχείων κατά αύξοντα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ. Εικόνα 1. Φωτογραφία του γαλαξία μας (από αρχείο της NASA)

ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ. Εικόνα 1. Φωτογραφία του γαλαξία μας (από αρχείο της NASA) ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ Φύση του σύμπαντος Η γη είναι μία μονάδα μέσα στο ηλιακό μας σύστημα, το οποίο αποτελείται από τον ήλιο, τους πλανήτες μαζί με τους δορυφόρους τους, τους κομήτες, τα αστεροειδή και τους μετεωρίτες.

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί 1. Οργανική χημεία Οργανικές ενώσεις μέχριτομισότου1800 αναφέρονταν σε ενώσεις από ζωντανούς οργανισμούς Wöhler το 1828 έδειξε ότι η ουρία, μία οργανική ένωση,

Διαβάστε περισσότερα

Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙÂ ÂÚ Ô C 145-01 BRAND NAME

Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô C 145-01 BRAND NAME GR Aries Dual ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô BRAND NAME C 145-01 apple ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô Aries Dual π º π À π Ã π À ƒ π π ªπ Àæ π Ï ËÙ ARIES DUAL LINE ÛÙËÓ Î ÔÛË CTFS Ó ÎÂÈ ÛÙËÓ Î ÙËÁÔÚ ÙÚÈÒÓ ÛÙÂÚÈÒÓ ( ) Ë ÔappleÔ

Διαβάστε περισσότερα

Γεωγραφία Ε Δημοτικού. Μαθαίνω για την Ελλάδα

Γεωγραφία Ε Δημοτικού. Μαθαίνω για την Ελλάδα Γεωγραφία Ε Δημοτικού Μαθαίνω για την Ελλάδα ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΚΡΙΤΕΣ-ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΕΣ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝOΣ TOY ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ KAI ΥΠΕΥΘΥΝOΣ TOY ΥΠΟΕΡΓΟΥ ΕΞΩΦΥΛΛΟ Κωστής Κουτσόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Î È appleúô Ï Ì Ù ÓÙ ÍË 36

Î È appleúô Ï Ì Ù ÓÙ ÍË 36 ƒπ ÃOª ƒo O π O ª πøª 9 º πo ƒøδo: Δ À ƒª Δ π ÀΔπ π π π 1.1 ÓÓÔÈ ÙÔ appleâúì ÛÔ 16 1.2 ÀappleÂÚÌ Û, ÎÔÈÓˆÓ Î È ÂÎapple  ÛË 18 1.3 ÂˆÚ Â Ì ıëûë Î È appleâúì Û 27 1.4 ÚfiÙ apple Ú ÛË appleôïôáèûùòó Î È

Διαβάστε περισσότερα

www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet.

www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet. www.infosociety.gr www.hellaskps.gr www.observatory.gr www.ependyseis.gr www.e-oikonomia.gr www.kep.gov.gr www.culture.gr www.edet.gr www.ebusinessforum.gr www.sch.gr www.ika.gr www.ekt.gr www.ktpae.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ. Παππάς Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής

Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ. Παππάς Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΟΜΗ ΚΑΙ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ Παππάς Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής ΤΟ ΜΕΓΕΘΟΣ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ Ατομική ακτίνα (r) : ½ της απόστασης μεταξύ δύο ομοιοπυρηνικών ατόμων, ενωμένων με απλό ομοιοπολικό δεσμό.

Διαβάστε περισσότερα

6. Aπόκριες 7. Πάσχα

6. Aπόκριες 7. Πάσχα TÈ Ù ÍË Â Ó È ÌÔ Ô appleôïèùèûìfi ; 1. O πολιτισµός του τόπου µας 2. Mια επίσκεψη στο µουσείο 3. Tι συµβαίνει στην περιοχή µας; 4. Kάθε τόπος τα έθιµά του και ο χρόνος τα δικά του... 5. Tο βιβλίο των παροιµιών

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί Πλαίσιο; Οι διακρίσεις μας!

Γιατί Πλαίσιο; Οι διακρίσεις μας! ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Γιατί Πλαίσιο; 1. Ασυναγώνιστη υποστήριξη. Service Η/Υ μέσα σε 4 ώρες σε 20 σημεία στην Ελλάδα. 12ωρη δωρεάν τηλεφωνική υποστήριξη. Συναρμολόγηση Η/Υ στα μέτρα σας. ιαρκής αναβάθμιση Η/Υ 4ωρη

Διαβάστε περισσότερα

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø

º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø º πo 2: À ª π Ã πƒπ OπO π π ª ƒπø Η βασική απαίτηση για ένα σύστηµα διαχείρισης ποιότητας είναι ότι ο οργανισµός θα πρέπει να προσδιορίσει και να διαχειριστεί την οικογένεια των απαραίτητων διεργασιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Περίοδοι περιοδικού πίνακα Ο περιοδικός πίνακας αποτελείται από 7 περιόδους. Ο αριθμός των στοιχείων που περιλαμβάνει κάθε περίοδος δεν είναι σταθερός, δηλ. η περιοδικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟ ΟΧΗΣ ΥΠΟ ΟΧΗ C10 ΑΝΑΧΩΡΗΣΕΙΣ C11 ΧΕΙΡΙΖΕΤΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΩΜΑΤΙΩΝ C9 ΑΦΙΞΕΙΣ C8 ΦΡΟΝΤΙΖΕΙ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟ ΟΧΗ

ΥΠΟ ΟΧΗΣ ΥΠΟ ΟΧΗ C10 ΑΝΑΧΩΡΗΣΕΙΣ C11 ΧΕΙΡΙΖΕΤΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΩΜΑΤΙΩΝ C9 ΑΦΙΞΕΙΣ C8 ΦΡΟΝΤΙΖΕΙ ΤΟΥΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟ ΟΧΗ Επαγγελµατικό Προφίλ: ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΜΙΚΡΟΥ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΟΥ Επίπεδο: 3 Ικανότητες Θέµατα C1 ΣΧΕ ΙΑΖΕΙ M2 Συνδεδεµένες δεδιότητες M1 ιοίκηση ξενοδοχείου C1 Βασικές εφαρµογές ηλεκτρονικών υπολογιστών C2 ΕΠΙΒΛΕΠΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ π ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ π ΑΣΤΙΚΗΣ π ΕΥΘΥΝΗΣ ΠΡΟΣ ΤΡΙΤΟΥΣ π

ΑΙΤΗΣΗ π ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ π ΑΣΤΙΚΗΣ π ΕΥΘΥΝΗΣ ΠΡΟΣ ΤΡΙΤΟΥΣ π ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΩΝ «Η ΕΘΝΙΚΗ» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΗΣ 1891 ΕΤΑΙΡΙΑ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΡ.Μ.Α.Ε.: 12840/05 B 86/20 Α.Φ.Μ.: 094003849 Δ.Ο.Υ.: ΜΕΓΑΛΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΛΕΩΦ.

Διαβάστε περισσότερα

ÂÚÈÂ fiìâó. ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô. μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô

ÂÚÈÂ fiìâó. ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô. μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô μã ÂÚ Ô Ô 2 3 ÂÚÈÂ fiìâó ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ÂÊ Ï ÈÔ : Ì Ì È fi,ùè Ì ı applefi ÙËÓ ã Ù ÍË... ÂÊ Ï ÈÔ 2: È ÂÈÚ ÔÌ È ÚÈıÌÔ ˆ ÙÔ 0.000... 5 ÂÊ Ï ÈÔ 3: ÓˆÚ ˆ ÙÔ ÚÈıÌÔ ˆ ÙÔ 20.000... 9 ÂÊ Ï ÈÔ

Διαβάστε περισσότερα

ø Ó ÒÛÂÙÂ π Δƒ ÛÙÔ apple ÏÏ ÏÔ Û 24 πª ª Δ Δπ π Δ ø Δ ƒ ø π Δ Δ Δ Ãøƒ ƒ π ANNE BRUCE

ø Ó ÒÛÂÙ π Δƒ ÛÙÔ apple ÏÏ ÏÔ Û 24 πª ª Δ Δπ π Δ ø Δ ƒ ø π Δ Δ Δ Ãøƒ ƒ π ANNE BRUCE ø Ó ÒÛÂÙ π Δƒ ÛÙÔ apple ÏÏ ÏÔ Û 24 πª ª Δ Δπ π Δ ø Δ ƒ ø π Δ Δ Δ Ãøƒ ƒ π ANNE BRUCE Àªμ À π ƒ Ã π Δƒø Δ ƒ Δπ À ªπ π Δ ƒ ø π Δ À ƒπ ƒ π π Δ ª ƒ ƒ ª πδàãπ Δ Δ πƒ π Ως διευθυντής, η επαγγελματική

Διαβάστε περισσότερα

È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ, Â ÙÂÚË /Í ÓË )

È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ,  ÙÂÚË /Í ÓË ) π Δ ªπ ÀΔπ ª π TMHMA NH π ø ø ƒ Δ ƒπ ø π ƒ ƒ ªª Δø ø π π π π À ƒπ È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ,  ÙÂÚË /Í ÓË ) ƒ ƒ ªª Àªº I º øƒπ 4, 5 Î È 6 ÂappleÙÂÌ Ú Ô 2009 E πδƒ π Δ ªO π πδƒo Úfi ÚÔ

Διαβάστε περισσότερα

ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple ÓÂ ÛÙË μã Ù ÍË

ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple Ó ÛÙË μã Ù ÍË ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple Ó ÛÙË μã Ù ÍË Δ Àƒ π ø ø º π π π ª Δ ƒàªª π μàƒπ π ø π π π ª Δ Δƒ À π ƒ Àà ƒ ªÀ π π ª ª Δπ ø, π Δ Ã π, ø ƒ ºπ, ƒ Δ ƒ Δπ Δ Δ, ƒπ π ª ª ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ Με το πέρασμα του χρόνου

Διαβάστε περισσότερα

ƒ π ø π ø - Ó ıâ ÙÔ appleèô ÔÈÎÔÓÔÌÈÎfi, ÙfiÙÂ Ó ÓÔÈÎÈ ÛÔ ÌÂ ÙÔ ÏÏÔ appleô Â Ó È Î È ÊıËÓfiÙÂÚÔ...

ƒ π ø π ø - Ó ıâ ÙÔ appleèô ÔÈÎÔÓÔÌÈÎfi, ÙfiÙÂ Ó ÓÔÈÎÈ ÛÔ ÌÂ ÙÔ ÏÏÔ appleô Â Ó È Î È ÊıËÓfiÙÂÚÔ... ƒ π ø π ø - Ô ÚÂÙÈÚ Â Â ÙËÓ ˆÚ ÈfiÙÂÚË ı appleãfiï Î È Ù Ó Î È ÛÙËÓ Î Ï ÙÂÚË appleâúèô. - È, ÁÈ Ùfi Ù Ó Î È ÙÔ ÎÚÈ fiùâúô! - Ó ıâ ÙÔ appleèô ÔÈÎÔÓÔÌÈÎfi, ÙfiÙÂ Ó ÓÔÈÎÈ ÛÔ ÌÂ ÙÔ ÏÏÔ appleô Â Ó È Î È ÊıËÓfiÙÂÚÔ...

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα 1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα Θεωρία 3.1. Ποια είναι τα δομικά σωματίδια της ύλης; Τα άτομα, τα μόρια και τα ιόντα. 3.2. SOS Τι ονομάζεται άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Pictor Dual C 146-01. Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME

Pictor Dual C 146-01. Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME GR Pictor Dual Επίτοιχοι λέβητες αερίου θέρμανσης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης BRAND NAME C 146-01 Επίτοιχοι λέβητες αερίου Pictor Dual π º π À π Ã π À ƒ π π ªπ Àæ π È Ï ËÙ PICTOR DUAL LINE ÛÙÈ

Διαβάστε περισσότερα

Κβαντική θεωρία και ηλεκτρονιακή δομή των ατόμων

Κβαντική θεωρία και ηλεκτρονιακή δομή των ατόμων Κβαντική θεωρία και ηλεκτρονιακή δομή των ατόμων Κβαντικοί αριθμοί Κύριος κβαντικός αριθμός (n) Αζιμουθιακός κβαντικός αριθμός (l) Μαγνητικός κβαντικός αριθμός (ml) Στροφορμή (Spin) ηλεκτρονίου κβαντικός

Διαβάστε περισσότερα

ÌÂ ÌÂ Ù Ê ÛÈÎ Ê ÈÓfiÌÂÓ

ÌÂ ÌÂ Ù Ê ÛÈÎ Ê ÈÓfiÌÂÓ Εισαγωγικό Μάθημα 1 ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΣΤΗ ΦΥΣΗ Ύλη και ενέργεια Σ αυτό και στο επόμενο μάθημα, θα κάνουμε μια γενική αναφορά στα αντικείμενα μελέτης δύο βασικών φυσικών επιστημών, της φυσικής και της χημείας.

Διαβάστε περισσότερα

C 213-02. made in Italy. Tahiti Dual. Επίτοιχοι λέβητες αερίου μόνο για θέρμανση ή και με στιγμιαία παραγωγή ζεστού νερού χρήσης

C 213-02. made in Italy. Tahiti Dual. Επίτοιχοι λέβητες αερίου μόνο για θέρμανση ή και με στιγμιαία παραγωγή ζεστού νερού χρήσης C 213-02 made in Italy Tahiti Dual Επίτοιχοι λέβητες αερίου μόνο για θέρμανση ή και με στιγμιαία παραγωγή ζεστού νερού χρήσης GR apple ÙÔÈ ÔÈ Ï ËÙ ÂÚ Ô Tahiti Dual π ªπ π º π À π Ã π À ƒ π Àæ π È Ï ËÙÂ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Χημεία της ζωής 1 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Η Βιολογία μπορεί να μελετηθεί μέσα από πολλά και διαφορετικά επίπεδα. Οι βιοχημικοί, για παράδειγμα, ενδιαφέρονται περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Το άτομο του Υδρογόνου

Το άτομο του Υδρογόνου Το άτομο του Υδρογόνου Δυναμικό Coulomb Εξίσωση Schrödinger h e (, r, ) (, r, ) E (, r, ) m ψ θφ r ψ θφ = ψ θφ Συνθήκες ψ(, r θφ, ) = πεπερασμένη ψ( r ) = 0 ψ(, r θφ, ) =ψ(, r θφ+, ) π Επιτρεπτές ενέργειες

Διαβάστε περισσότερα

τροχιακά Η στιβάδα καθορίζεται από τον κύριο κβαντικό αριθµό (n) Η υποστιβάδα καθορίζεται από τους δύο πρώτους κβαντικούς αριθµούς (n, l)

τροχιακά Η στιβάδα καθορίζεται από τον κύριο κβαντικό αριθµό (n) Η υποστιβάδα καθορίζεται από τους δύο πρώτους κβαντικούς αριθµούς (n, l) ΑΤΟΜΙΚΑ ΤΡΟΧΙΑΚΑ Σχέση κβαντικών αριθµών µε στιβάδες υποστιβάδες - τροχιακά Η στιβάδα καθορίζεται από τον κύριο κβαντικό αριθµό (n) Η υποστιβάδα καθορίζεται από τους δύο πρώτους κβαντικούς αριθµούς (n,

Διαβάστε περισσότερα

Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard

Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard Συστη ματα επιισκέψιμων οροφών & Betoboard Ô ˆ ÈÎfi Â Ô ÂÚÈÁÚ Ê Â Ô ª ÎÔ Ï ÙÔ ÈÌ Á µ ÚÔ (kg) 5.1 Ï Î ÔÚÔÊ Πλάκες ορυκτών ινών AMF* ( κατηγορία ακαυστότητας Α2 - s1,d0 ) Σύστημα C - Εμφανές σύστημα Σειρά

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Βιολογικές Επιστήμες Βιολογία Γεωπονία Ιατρική κ.α. Βιοχημεία. Οργανική Χημεία. Φυσικές Επιστήμες Φυσική Μαθηματικά

Οργανική Χημεία. Βιολογικές Επιστήμες Βιολογία Γεωπονία Ιατρική κ.α. Βιοχημεία. Οργανική Χημεία. Φυσικές Επιστήμες Φυσική Μαθηματικά Πέτρος Ταραντίλης Αναπληρωτής Καθηγητής Εργαστήριο Χημείας, Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Ιερά Οδός 75, 118 55 Αθήνα, e-mail: ptara@aua.gr, Τηλ.: 210 529 4262, Fax: 210 529 4265 Βιοχημεία

Διαβάστε περισσότερα

Η. Εκπαιδευτική δραστηριότητα: Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο (ΕΤΙ)

Η. Εκπαιδευτική δραστηριότητα: Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο (ΕΤΙ) Η. Εκπαιδευτική δραστηριότητα: Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο (ΕΤΙ) Το 2005 ήταν χρονιά προκλήσεων και αυξηµένων απαιτήσεων για το ΕΤΙ. Το εκπαιδευτικό πρόγραµµα εµπλουτίστηκε µε νέα θεµατολογία, σηµαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία είναι επιστήμη που ερευνά τις ιδιότητες της ύλης σε σχέση με τη μοριακή δομή της. Με άλλα λόγια: μοριακής δομής της ύλης με τις ιδιότητές της

Χημεία είναι επιστήμη που ερευνά τις ιδιότητες της ύλης σε σχέση με τη μοριακή δομή της. Με άλλα λόγια: μοριακής δομής της ύλης με τις ιδιότητές της Τι είναι Χημεία; Χημεία είναι επιστήμη που ερευνά τις ιδιότητες της ύλης σε σχέση με τη μοριακή δομή της Με άλλα λόγια: Αντικείμενο της Χημείας είναι η συσχέτιση της μοριακής δομής της ύλης με τις ιδιότητές

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 9ο. Τα πολυηλεκτρονιακά άτομα: Θωράκιση και Διείσδυση Το δραστικό φορτίο του πυρήνα Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας

Μάθημα 9ο. Τα πολυηλεκτρονιακά άτομα: Θωράκιση και Διείσδυση Το δραστικό φορτίο του πυρήνα Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας Μάθημα 9ο Τα πολυηλεκτρονιακά άτομα: Θωράκιση και Διείσδυση Το δραστικό φορτίο του πυρήνα Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας Πολύ-ηλεκτρονιακά άτομα Θωράκιση- διείσδυση μεταβάλλει την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ

ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΔΙΑΦΟΡΑ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Υποθέστε ότι έχουμε μερικά ακίνητα φορτισμένα σώματα (σχ.). Τα σώματα αυτά δημιουργούν γύρω τους ηλεκτρικό πεδίο. Αν σε κάποιο σημείο Α του ηλεκτρικού πεδίου τοποθετήσουμε ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ με ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ με ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες 1 ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ με ομαδοσυνεργατικές δραστηριότητες Οι μαθητές να 1. διατυπώνουν τον νόμο της περιοδικότητας και με βάση αυτόν να ερμηνεύουν την κατάταξη των στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

HMHTPHΣ TZIOBAΣ O ΘEOTOKAΣ, H EΥΡΩΠΗ KAI H ΓENIA TOY 30

HMHTPHΣ TZIOBAΣ O ΘEOTOKAΣ, H EΥΡΩΠΗ KAI H ΓENIA TOY 30 HMHTPHΣ TZIOBAΣ O ΘEOTOKAΣ, H EΥΡΩΠΗ KAI H ΓENIA TOY 30 Συµπληρώνονται φέτος 100 χρόνια από τη γέννηση του Γιώργου Θεοτοκά στην Kωνσταντινούπολη το 1905 από Xιώτες γονείς και σχεδόν 40 χρόνια από το θάνατό

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση ακτίνων-χ με την ύλη

Αλληλεπίδραση ακτίνων-χ με την ύλη Άσκηση 8 Αλληλεπίδραση ακτίνων-χ με την ύλη Δ. Φ. Αναγνωστόπουλος Τμήμα Μηχανικών Επιστήμης Υλικών Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Ιωάννινα 2013 Άσκηση 8 ii Αλληλεπίδραση ακτίνων-χ με την ύλη Πίνακας περιεχομένων

Διαβάστε περισσότερα

È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ, Â ÙÂÚË /Í ÓË )

È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ,  ÙÂÚË /Í ÓË ) π Δ ªπ ÀΔπ ª π TMHMA NH π ø ø ƒ Δ ƒπ ø π ƒ ƒ ªª Δø ø π π π π À ƒπ È ÛÎ Ï ÙË ÏÏËÓÈÎ ÏÒÛÛ (ˆ appleúòùë /ÌËÙÚÈÎ,  ÙÂÚË /Í ÓË ) ƒ ƒ ªª Àªº I º øƒπ 4, 5 Î È 6 ÂappleÙÂÌ Ú Ô 2009 E πδƒ π Δ ªO π πδƒo Úfi ÚÔ

Διαβάστε περισσότερα

11ο. Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής. 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο

11ο. Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής. 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Περιφερικό Τμήμα Κρήτης 11ο Παγκρήτιο Περιφερικό Συμπόσιο Γενικής Ιατρικής 7 9 Οκτωβρίου 2011 Ξενοδοχείο Candia Maris Hράκλειο ΟΡΓΑΝΩTIKH KAI EΠIΣTHMONIKH EΠITPOΠH Αντώνης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Ο άργυρος εμφανίζεται στη φύση υπό τη μορφή δύο ισοτόπων τα οποία έχουν ατομικές μάζες 106,905 amu και 108,905 amu. (α) Γράψτε το σύμβολο για καθένα ισότοπο του αργύρου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2011

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ 2011 ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΑΒΑΘΑ ΨΑΡΑΔΕΣ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ µ Àª È Ó Í applefiï ÙÔ Á Ú ˆ, ÌË ÌÂ Ï appleâè Î È ÁÂÏ Ì È Ï ÁÔ Ï ÓÈ ÚË, Û Ó Ú Î È Û Ó ÚÎ ÚË... I ÓÔ ÚÈÔ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΕΡΔΙΖΕΙ! Kωδ. αρ. 0893 140 Βιομηχανικό καθαριστικό 500ml. Kωδ. αρ. 0890 25 Ενεργό καθαριστικό υαλοπινάκων 500ml

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΕΡΔΙΖΕΙ! Kωδ. αρ. 0893 140 Βιομηχανικό καθαριστικό 500ml. Kωδ. αρ. 0890 25 Ενεργό καθαριστικό υαλοπινάκων 500ml Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΚΕΡΔΙΖΕΙ! Οι αναγνώστες των γερμανικών περιοδικών Auohaus & Auo Service Praxis επέλεξαν τη Würh ως την καλύτερη μάρκα στο χώρο προϊόντων περιποίησης. Αποκτήστε τώρα κι εσείς την ποιότητα της

Διαβάστε περισσότερα

ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD

ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD ΥΑΛΟΚΑΘΑΡΙΣΤΗΡΕΣ ΕΠΙΒΑΤΙΚΩΝ STANDARD Με προσυναρμολογημένο πολλαπλό προσαρμογέα Επανακλειόμενη, μεμονωμένη συσκευασία Δυνατότητα συνδυασμού διαφόρων μηκών Χαμηλό κόστος αποθήκευσης και ελάχιστες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα

2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα 2.2 Κατάταξη των στοιχείων (Περιοδικός Πίνακας) - Χρησιμότητα του Περιοδικού Πίνακα Θεωρία 9.1. Τι είναι ο περιοδικός πίνακας; Αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στης Χημείας. Πρόκειται για

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες Σχολή: Περιβάλλοντος Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Εκπαιδευτής: Χαράλαμπος Καραντώνης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ÎÔÏÔ ıòóù ÙËÓ ÏË ÙÔ Û ÔÏÈÎÔ È Ï Ô

ÎÔÏÔ ıòóù ÙËÓ ÏË ÙÔ Û ÔÏÈÎÔ È Ï Ô Á appleëùô ÁÔÓÂ Ô È Ï Ô Ùfi ÂÈ ÛÎÔapplefi Ó Ê ÚÂÈ ÙÔ Ì ıëù ÙË µã ËÌÔÙÈÎÔ Û Âapple Ê ÌÂ È ÊÔÚ Â Ë ÎÂÈÌ ÓˆÓ Î È Ù Ùfi ÚÔÓ Ó ÙÔ ÔËı ÛÂÈ Ó Ó appleù ÍÔ Ó ÙËÓ ÈÎ ÓfiÙËÙ ÙÔ Ó apple Ú ÁÔ Ó Î È ÔÈ ÈÔÈ Ó ÏÔÁ ÎÂ

Διαβάστε περισσότερα

ȵɁɏɇȸ ȵȿȿȸɁɏɁ ɅȰȻȴȰȳɏȳɏɁ Ʌɸʌɿʉɷɿʃɼ ɹʃɷʉʍɻ ʏɻʎ ȶʆʘʍɻʎ ɈȵɉɍɃ ɅȰȻȴȰȳɏȳȻȾɃ ȻȴȵɃȴɆɃɀȻɃ Ƀ Ȼ ɀ Ɇ ȴ Ƀ ȵ ȴ Ȼ Ⱦ Ȼ ȳ ɏ ȳ Ȱ ȴ Ȼ Ȱ ɈȵɉɍɃɇ ȶ ʎ ɷɿʃɼ ɸʌɿ ȻȰɁɃɉȰɆȻɃɇ

ȵɁɏɇȸ ȵȿȿȸɁɏɁ ɅȰȻȴȰȳɏȳɏɁ Ʌɸʌɿʉɷɿʃɼ ɹʃɷʉʍɻ ʏɻʎ ȶʆʘʍɻʎ ɈȵɉɍɃ ɅȰȻȴȰȳɏȳȻȾɃ ȻȴȵɃȴɆɃɀȻɃ Ƀ Ȼ ɀ Ɇ ȴ Ƀ ȵ ȴ Ȼ Ⱦ Ȼ ȳ ɏ ȳ Ȱ ȴ Ȼ Ȱ ɈȵɉɍɃɇ ȶ ʎ ɷɿʃɼ ɸʌɿ ȻȰɁɃɉȰɆȻɃɇ 7 2014 ºEBPOYAPIO 2014 ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΔΕΟΔΡΟΜΙΟ 2 ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΔΕΟΔΡΟΜΙΟ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΔΕΟΔΡΟΜΙΟ 3 È ÁˆÁÈÎfi I ÂÔ ÚfiÌÈÔ TÂ Ô ÔÌÔ ISSN: 1792-7471 ISSN: 1792-7471 : - HÏÂÎÙÚÔÓÈÎ ÛÂÏÈ ÔappleÔ ËÛË: AÌapplefiÓË-TÛÔ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων

Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων 1. Ερώτηση: Ποια θεωρούνται θεμελιώδη χαρακτηριστικά του ατόμου και γιατί; Θεμελιώδη χαρακτηριστικά του ατόμου είναι: η ατομική ακτίνα, η ενέργεια ιοντισμού και

Διαβάστε περισσότερα

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του.

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του. Ερωτήσεις στο 2o κεφάλαιο από τράπεζα θεμάτων 1. α) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που μπορεί να πάρει κάθε μία από τις στιβάδες: K, L, M, N. β) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α 2 Ô. º π. Πραγματικοί αριθμοί

ΜΕΡΟΣ Α 2 Ô. º π. Πραγματικοί αριθμοί ΜΕΡΟΣ Α º π Ô Πραγματικοί αριθμοί ΕΙΣΑΩΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ª ÚÈ ÙÒÚ Ô ÌÂ Û Ó ÓÙ ÛÂÈ Ê ÛÈÎÔ, Î Ú ÈÔ Î È ÚËÙÔ ÚÈıÌÔ. ÙÔ ÙÂÏÂ Ù Ô Â ÌÂ ÂÍÂÙ ÛÂÈ ÙË ÂÎ ÈÎ ÙÔ apple Ú ÛÙ ÛË, Ë ÔappleÔ Ù Ó ÁÓˆÛÙ ÛÂ appleï appleâúèô

Διαβάστε περισσότερα

AΝΑΛΟΓΙΑ ΜΑΖΩΝ ΣΤΟΧΕΙΩΝ ΧΗΜΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

AΝΑΛΟΓΙΑ ΜΑΖΩΝ ΣΤΟΧΕΙΩΝ ΧΗΜΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 2 ο Γυμνάσιο Καματερού 1 ΦΥΣΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΥΛΗΣ 1. Πόσα γραμμάρια είναι: ι) 0,2 kg, ii) 5,1 kg, iii) 150 mg, iv) 45 mg, v) 0,1 t, vi) 1,2 t; 2. Πόσα λίτρα είναι: i) 0,02 m 3, ii) 15 m 3, iii) 12cm

Διαβάστε περισσότερα

H περιοδικότητα των ιδιοτήτων των ατόμων των στοιχείων-iοντικός Δεσμός. Εισαγωγική Χημεία

H περιοδικότητα των ιδιοτήτων των ατόμων των στοιχείων-iοντικός Δεσμός. Εισαγωγική Χημεία H περιοδικότητα των ιδιοτήτων των ατόμων των στοιχείων-iοντικός Δεσμός Εισαγωγική Χημεία 2013-14 1 Μέγεθος Ιόντων Κατιόντα: Η ακτίνα τους είναι πάντοτε μικρότερη από την αντίστοιχη των ουδέτερων ατόμων.

Διαβάστε περισσότερα

 ÙÂÚË Î ÔÛË 1998. Copyright 1993, 1998, øma A. KYBENTI H

 ÙÂÚË Î ÔÛË 1998. Copyright 1993, 1998, øma A. KYBENTI H ii øma A. KYBENTI H ñ ÂÓÓ ıëîâ ÙÔ 947 ÛÙÔ N Ô ÂÙÚ ÙÛÈ ÙÔ N. ÂÚÚÒÓ. ñ TÔ 965 appleôêô ÙËÛ applefi ÙÔ ÂÍ Ù ÍÈÔ ÌÓ ÛÈÔ È ËÚÔÎ ÛÙÚÔ ÙÔ N. ÂÚÚÒÓ Î È ÂÁÁÚ ÊËΠÛÙÔ TÌ Ì M ıëì ÙÈÎÒÓ ÙÔ ÓÂappleÈÛÙËÌ Ô ÂÛÛ ÏÔÓ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΚΑΤΑΝΕΜΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΥΡΗΝΑ. Ένα πρόβληµα στέγασης

ΠΩΣ ΚΑΤΑΝΕΜΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΥΡΗΝΑ. Ένα πρόβληµα στέγασης 7 ΠΩΣ ΚΑΤΑΝΕΜΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΥΡΗΝΑ Σιγά παιδιά µη στριµώχνεστε, θα τοποθετηθείτε βάση των κανόνων. Ένα πρόβληµα στέγασης Τα ηλεκτρόνια τα οποία περιβάλλουν τον πυρήνα ενός ατόµου, δεν

Διαβάστε περισσότερα

O 3,44 S 2,58 N 3,04 P 2,19

O 3,44 S 2,58 N 3,04 P 2,19 Περιοδικός Πίνακας (Σύστημα) των Ατόμων Περιοδικό σύστημα είναι ο πίνακας στον οποίο κατατάσσονται όλα τα άτομα με βάση τον αριθμό των πρωτονίων (θετικά φορτισμένα σωματίδια) που ευρίσκονται στον πυρήνα

Διαβάστε περισσότερα

EÈÛ ÁˆÁ ÛÙËÓ ÏËÚÔÊÔÚÈÎ

EÈÛ ÁˆÁ ÛÙËÓ ÏËÚÔÊÔÚÈÎ E π A π π ª π EÈÛ ÁˆÁ ÛÙËÓ ÏËÚÔÊÔÚÈÎ TfiÌÔ A' HÏ appleèù ÎË EÈÛ ÁˆÁ ÛÙËÓ EappleÈÛÙ ÌË ÙˆÓ YappleÔÏÔÁÈÛÙÒÓ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Σχολή Θετικών Επιστηµών και Τεχνολογίας Πρόγραµµα Σπουδών ΠΛHPOΦOPIKH

Διαβάστε περισσότερα

JOHN MCMURRY Cornell University. Tόμος II

JOHN MCMURRY Cornell University. Tόμος II JN MCMURRY Cornell University ΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Tόμος II Aπόδοση στα ελληνικά και επιστημονική επιμέλεια: Aναστάσιος Bάρβογλης Mιχάλης ρφανόπουλος Iουλία Σμόνου Mανώλης Στρατάκης E-BK ΠANEΠIΣTMIAKEΣ EKΔΣEIΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία δεσµού σθένους - Υβριδισµός. Αντιδράσεις προσθήκης Αντιδράσεις απόσπασης. Αντιδράσεις υποκατάστασης Πολυµερισµός

Θεωρία δεσµού σθένους - Υβριδισµός. Αντιδράσεις προσθήκης Αντιδράσεις απόσπασης. Αντιδράσεις υποκατάστασης Πολυµερισµός 11 ο Μάθηµα: Θεωρία δεσµού σθένους - Υβριδισµός 12 ο Μάθηµα: Αντιδράσεις προσθήκης Αντιδράσεις απόσπασης 13 ο Μάθηµα: Αντιδράσεις υποκατάστασης Πολυµερισµός 14 ο Μάθηµα: Αντιδράσεις οξείδωσης - αναγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Ποιο άτομο έχει το ακόλουθο διάγραμμα ηλεκτρονικής δομής; 3d 4s 4p Ar 2. Σε καθεμιά από τις ακόλουθες σφαίρες αντιστοιχείστε τα άτομα των στοιχείων K, Rb, Ca και Br.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Yπεύθυνη και συνεπής

Yπεύθυνη και συνεπής Π ε λ ά τ η ς, Π ο ι ό τ η τ α, Έ ρ ε υ ν α, Α ν ά π τ υ ξ η Yπεύθυνη και συνεπής Καινοτομία Yψηλή προστιθέμενη αξία Aνάπτυξη ανθρωπίνου δυναμικού Ο σεβασμός στο περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

A Ï apple ÁÈ ÛÙÔÈ Â ÔÈapple Ï , ,37 ÓÔÏÔ , ,37

A Ï apple ÁÈ ÛÙÔÈ Â ÔÈapple Ï , ,37 ÓÔÏÔ , ,37 A ITE A.E. ÂÓÔ Ô ÂÈ Î Î È TÔ ÚÈÛÙÈÎ EappleÈ ÂÈÚ ÛÂÈ A.E. AP. M.A.E. 14557/80/B/86/376 - AP..E.MH 124316620000 I O O I MO 31Ë EKEMBPIOY 2015 - ETAIPIKH XPH H (1 IANOYAPIOY - 31 EKEMBPIOY 2015) (XÚËÌ ÙÔÔÈÎÔÓÔÌÈÎ

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες

Οργανική Χημεία. Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες Οργανική Χημεία Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες 1. Καρβονυλικές ενώσεις Καρβονυλική ομάδα C=O σημαντικότερη λειτουργική ομάδα οργανικής χημείας Καρβονυλικές ομάδες βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΛΟΙΟΥ ΤΗΣ ΓΗΣ.

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΛΟΙΟΥ ΤΗΣ ΓΗΣ. ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΛΟΙΟΥ ΤΗΣ ΓΗΣ. Η σύσταση του φλοιού ουσιαστικά καθορίζεται από τα πυριγενή πετρώματα μια που τα ιζήματα και τα μεταμορφωμένα είναι σε ασήμαντες ποσότητες συγκριτικά. Η δημιουργία των βασαλτικών-γαββρικών

Διαβάστε περισσότερα

ÂÚÈ fiìâó ÏÂÎÙÚÈÎ ªË ÓÈÎ Ù Ï ÓÙÒÛÂÈ. Οι εξισώσεις της απλής αρμονικής ταλάντωσης... 9. Η δύναμη στην απλή αρμονική ταλάντωση...

ÂÚÈ fiìâó ÏÂÎÙÚÈÎ ªË ÓÈÎ Ù Ï ÓÙÒÛÂÈ. Οι εξισώσεις της απλής αρμονικής ταλάντωσης... 9. Η δύναμη στην απλή αρμονική ταλάντωση... 1.1 1. 1. 1.4 1.5 ÂÊ Ï ÈÔ 1 ÂÚÈ fiìâó ÏÂÎÙÚÈÎ ªË ÓÈÎ Ù Ï ÓÙÒÛÂÈ Οι εξισώσεις της απλής αρμονικής ταλάντωσης... 9 Η δύναμη στην απλή αρμονική ταλάντωση... 6 Η ενέργεια στην απλή αρμονική ταλάντωση... 80

Διαβάστε περισσότερα

ÓfiÙËÙ 1 ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô

ÓfiÙËÙ 1 ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ã ÂÚ Ô Ô ÓfiÙËÙ ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô ã appleâú Ô Ô Ì Ì È: ÀappleÂÓı ÌÈÛË ã T ÍË È Ó ÂappleÈÏ ÛÔ ÌÂ Ó appleúfi ÏËÌ, ÙÔ È Ô ÌÂ appleúôûâîùèî ÒÛÙÂ Ó Î Ù ÓÔ ÛÔ - ÌÂ ÙÈ appleïëúôêôú

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ. 1. Χαρακτηρίστε τα παρακάτω στοιχεία ως διαµαγνητικά ή. Η ηλεκτρονική δοµή του 38 Sr είναι: 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 3d 10 4s 2 4p 6 5s 2

ΛΥΣΕΙΣ. 1. Χαρακτηρίστε τα παρακάτω στοιχεία ως διαµαγνητικά ή. Η ηλεκτρονική δοµή του 38 Sr είναι: 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 3d 10 4s 2 4p 6 5s 2 ΛΥΣΕΙΣ 1. Χαρακτηρίστε τα παρακάτω στοιχεία ως διαµαγνητικά ή παραµαγνητικά: 38 Sr, 13 Al, 32 Ge. Η ηλεκτρονική δοµή του 38 Sr είναι: 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 3d 10 4s 2 4p 6 5s 2 Η ηλεκτρονική δοµή του

Διαβάστε περισσότερα

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας. ΤΕΙ Αθήνας / ΣΑΕΤ / Στ. Μπογιατζής

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας. ΤΕΙ Αθήνας / ΣΑΕΤ / Στ. Μπογιατζής Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής Ομοιοπολικές χημικές ενώσεις Ενώσεις του άνθρακα Χαρακτηριστικές ομάδες Τετραεδρική μοριακή δομή Επίπεδη τριγωνική μοριακή δομή Ευθύγραμμη μοριακή δομή Τα οργανικά μόρια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΟΜΙΛΟΣ ΙΝΤΕΑΛ ΑΒΕΕ ΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σχετικά µε την τροποποίηση της χρήσης των αντληθέντων κεφαλαίων σύµφωνα µε την Απόφαση 64 του ιοικητικού Συµβουλίου του Χρηµατιστηρίου Αξιών Αθηνών Αθήνα, Ιούλιος

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Δομή περιοδικού πίνακα (τομείς s, p, d, f) - στοιχεία μετάπτωσης

1.3 Δομή περιοδικού πίνακα (τομείς s, p, d, f) - στοιχεία μετάπτωσης 1.3 Δομή περιοδικού πίνακα (τομείς s, p, d, f) - στοιχεία μετάπτωσης 1. Ερώτηση: Τι λέει ο νόμος περιοδικότητας του Moseley; «H χημική συμπεριφορά των στοιχείων είναι περιοδική συνάρτηση του ατομικού τους

Διαβάστε περισσότερα

E π A π π ª π OÚÁ ÓÈÎ XËÌÂ. TfiÌÔ ' º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple OÚÁ ÓÈÎÒÓ EÓÒÛˆÓ. I.. ÂÚÔı Ó ÛË

E π A π π ª π OÚÁ ÓÈÎ XËÌÂ. TfiÌÔ ' º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple OÚÁ ÓÈÎÒÓ EÓÒÛˆÓ. I.. ÂÚÔı Ó ÛË E π A π π ª π OÚÁ ÓÈÎ XËÌ TfiÌÔ ' I.. ÂÚÔı Ó ÛË º ÛÌ ÙÔÛÎÔapple OÚÁ ÓÈÎÒÓ EÓÒÛÂˆÓ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Σχολή Θετικών Επιστηµών και Τεχνολογίας ΣΠΟΥ ΕΣ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Oργανική Xηµεία Tόµος

Διαβάστε περισσότερα

Διαγώνισμα Χημείας Γ / Γυμνασίου Περιοδικός Πίνακας και Αλκάλια ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΒΑΘΜΟΣ

Διαγώνισμα Χημείας Γ / Γυμνασίου Περιοδικός Πίνακας και Αλκάλια ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΒΑΘΜΟΣ Διαγώνισμα Χημείας Γ / Γυμνασίου Περιοδικός Πίνακας και Αλκάλια ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΒΑΘΜΟΣ 1. Να συμπληρώσετε την ακροστιχίδα που αφορά τον Περιοδικό Πίνακα: 1. Π _ 1. Ο πίνακας έχει επτά 2. _ Ε _ 2. Τα περισσότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΑΘ.Π.ΒΑΛΑΒΑΝΙΔΗΣ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑ ΥΠΕΡΥΘΡΟΥ ΠΥΡΗΝΙΚΟΥ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΑ ΜΑΖΩΝ ΥΠΕΡΙΩΔΟΥΣ-ΟΡΑΤΟΥ, RΑΜΑΝ, ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΠΑΡΑΜΑΓΝΗΤΙΚΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ Τμήμα Χημείας

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά :

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά : Οργανική Χημεία ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 24-1. Με τι ασχολείται η Οργανική Χημεία; Πεδίο ενασχόλησης του κλάδου της Χημείας που ονομάζεται Οργανική Χημεία είναι οι ενώσεις του άνθρακα (C). 24-2. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Χημεία Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων

Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων Σύνοψη Στο κεφάλαιο αυτό περιγράφεται ο χημικός δεσμός του άνθρακα στις οργανικές ενώσεις. Κάθε άτομο άνθρακα συνδέεται με άλλα άτομα άνθρακα με απλό, διπλό

Διαβάστε περισσότερα

ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple ÓÂ ÛÙË ã Ù ÍË

ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple Ó ÛÙË ã Ù ÍË ÁÈ Ù apple È È appleô ı apple Ó ÛÙË ã Ù ÍË Δ Àƒ π ø ø º π π π ª Δ ƒàªª π μàƒπ π øπ π π ª Δ Δƒ À π ƒ Àà ƒ ªÀ π π ª ª Δπ ø, π Δ Ã π, ø ƒ ºπ, ƒ Δ ƒ Δπ Δ Δ, ƒπ π ª ª ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ Το καλοκαίρι έχει έρθει

Διαβάστε περισσότερα

1.2 Αρχές δόμησης πολυηλεκτρονικών ατόμων

1.2 Αρχές δόμησης πολυηλεκτρονικών ατόμων 1.2 Αρχές δόμησης πολυηλεκτρονικών ατόμων 1. Ερώτηση: Τι είναι η ηλεκτρονική δόμηση ή ηλεκτρονική κατανομή; Η συμπλήρωση των τροχιακών με ηλεκτρόνια, λέγεται ηλεκτρονική δόμηση ή ηλεκτρονική κατανομή.

Διαβάστε περισσότερα

2.9 Υποατομικά σωματίδια Ιόντα

2.9 Υποατομικά σωματίδια Ιόντα 1 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 2.9 Υποατομικά σωματίδια Ιόντα 9-1. Ποια είναι τα «υποατομικά σωματίδια»: 1. Τα πρωτόνια (ρ). Κάθε πρωτόνιο είναι ένα θετικά φορτισμένο σωματίδιο με μία μονάδα θετικού

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 10 ο. Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας. Μέγεθος ατόμων Ενέργεια Ιοντισμού Ηλεκτρονιακή συγγένεια Ηλεκτραρνητικότητα

Μάθημα 10 ο. Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας. Μέγεθος ατόμων Ενέργεια Ιοντισμού Ηλεκτρονιακή συγγένεια Ηλεκτραρνητικότητα Μάθημα 10 ο Ο Περιοδικός Πίνακας και ο Νόμος της Περιοδικότητας Μέγεθος ατόμων Ενέργεια Ιοντισμού Ηλεκτρονιακή συγγένεια Ηλεκτραρνητικότητα Σχέση σειράς συμπλήρωσης τροχιακών και ΠΠ Μνημονικός κανόνας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ. Δίνονται τα στοιχειά 13 Αl και 19 Κ. Να βρεθεί σε ποια περίοδο και σε ποια ομάδα του Π.Π. είναι τοποθετημένα τα στοιχειά αυτά:

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ. Δίνονται τα στοιχειά 13 Αl και 19 Κ. Να βρεθεί σε ποια περίοδο και σε ποια ομάδα του Π.Π. είναι τοποθετημένα τα στοιχειά αυτά: ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ Για να βρούμε τη θέση ενός στοιχείου μιας κύριας ομάδας στον Περιοδικό Πίνακα (Π.Π.) γράφουμε την ηλεκτρονιακή δομή οπότε ο αριθμός των στοιβάδων μας δίνει την περίοδο και ο αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία 24 4

Οργανική Χημεία 24 4 Οργανική Χημεία 24 4 5. ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 5.1 Δομή οργανικών ενώσεων - διπλός και τριπλός δεσμός - επαγωγικό φαινόμενο Θεωρία δεσμού σθένους (Valence bond theory) Οι κυριότερες από τις διαφορετικές κβαντομηχανικές

Διαβάστε περισσότερα

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων 1. Τι εννοούμε όταν λέμε «η γλώσσα της Χημείας»; Η χημεία είναι μια συμβολική

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις Βιβλίο McMurry: σελ. 3-22 Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΧΡΟΝΟΣ: 2 Ώρες (Χημεία + Φυσική)

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΧΡΟΝΟΣ: 2 Ώρες (Χημεία + Φυσική) ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ: XHMEIA (35/100) ΤΑΞΗ: Β Γυμνασίου ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 8/6/2015. ΧΡΟΝΟΣ: 2 Ώρες (Χημεία + Φυσική) ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ Αριθμητικά:.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ 1-15/09/10

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ 1-15/09/10 ΜΜΚ 251: ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ 1 ΜΜΚ 251: ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ 1-15/09/10 [1] Να υπολογίσετε τον ατομικό αριθμό Ζ και το μαζικό αριθμό Α για τα πιο κάτω στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Το κατιόν Α 2+ ενός ατόμου Α στη θεμελιώδη κατάσταση έχει δύο ηλεκτρόνια με n = 1, οκτώ ηλεκτρόνια με n = 2, δεκαοκτώ ηλεκτρόνια με n = 3 και οκτώ ηλεκτρόνια με n

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΧΗΜΕΙΑΣ 2012 ΓΙΑ ΤΗ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΧΗΜΕΙΑΣ 2012 ΓΙΑ ΤΗ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΧΗΜΕΙΑΣ 2012 ΓΙΑ ΤΗ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ KYΡIAKH 18 MAΡTIOY 2012 ΔΙΑΡΚΕΙΑ:ΤΡΕΙΣ (3) ΩΡΕΣ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Να μελετήσετε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-14 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΤΑΞΗ :Γ ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΒΑΘΜΟΣ:.. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 04/06/14 ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 2 ΩΡΕΣ (Βιολογία Χημεία) Αριθμός σελίδων γραπτού:7

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης. Χημεία Γ Γυμνασίου. 1. Γενικά να γνωρίζεις Α. τα σύμβολα των παρακάτω στοιχείων

1 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης. Χημεία Γ Γυμνασίου. 1. Γενικά να γνωρίζεις Α. τα σύμβολα των παρακάτω στοιχείων 1 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης Π. Γκίνης 1. Γενικά να γνωρίζεις Α. τα σύμβολα των παρακάτω στοιχείων Β. τις παρακάτω ρίζες Χημεία Γ Γυμνασίου Οξυγόνο O Βρώμιο Br Χαλκός Cu Υδρογόνο H Ιώδιο I Αργίλιο Al Άζωτο

Διαβάστε περισσότερα

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Απαντήσεις στις ερωτήσεις: Πρόλογος Το βιβλίο αυτό γράφτηκε για να βοηθήσει το μαθητή της Γ Γυμνασίου στην κατανόηση των θεμελιωδών γνώσεων της Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ο αριθμός Avogadro, N A, L = 6,022 10 23 mol -1 η σταθερά Faraday, F = 96 487 C mol -1 σταθερά αερίων R = 8,314 510 (70) J K -1 mol -1 = 0,082 L atm mol -1 K -1 μοριακός

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Το γενετικό υλικό είναι το DNA 1. ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

1.1. Το γενετικό υλικό είναι το DNA 1. ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1. ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ 1.1. Το γενετικό υλικό είναι το DNA ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1.1.1 Γιατί οι επιστήμονες πίστευαν ότι τα μόρια που μεταφέρουν τη γενετική πληροφορία είναι οι πρωτεΐ νες; Οι επιστήμονες

Διαβάστε περισσότερα

2

2 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Η μικρότερη σταθερότητα της βινυλικής ρίζας (για παράδειγμα σε σχέση με τη μεθυλική) θα μπορούσε να εξηγηθεί στη βάση του πόσο ισχυρά έλκονται τα ηλεκτρόνια από το κάθε άτομο άνθρακα.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΤΟΜΟ. n Πυρήνας p Κ

ΤΟ ΑΤΟΜΟ. n Πυρήνας p Κ 1 ΤΟ ΑΤΟΜΟ e Στοιβάδες L n Πυρήνας p Κ Το άτοµο µοιάζει µε µια µικρή σφαίρα που αποτελείται από: Ι) Το πυρήνα δηλαδή µια µικρότερη σφαίρα στο κέντρο του ΙΙ) Τις στοιβάδες δηλαδή κυκλικές τροχιές πάνω στις

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:.

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 24.05.2011 ΧΡΟΝΟΣ : 10.30 12.30 ( Χημεία - Φυσιογνωστικά)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ - ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ - ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ - ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΘΕΜΑ 1ο Για τις παρακάτω ερωτήσεις Α1-Α3 να μεταφέρετε στο φύλλο απαντήσεων τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα μόνο το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα