ΟΙ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΟΙ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ"

Transcript

1 13 ΚEΦΑΛΑΙΟ 1 ΟΙ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

2 14

3 15 Κεφάλαιο 1. Οι Μικροµεσαίες Επιχειρήσεις * 1.1. Η Λειτουργία της Επιχειρήσεως Είναι γνωστό ότι η λειτουργία µιας επιχειρήσεως στηρίζεται στην αρχή της µεγιστοποιήσεως του κέρδους της. Αυτό επιτυγχάνεται όταν η επιχείρηση ικανοποιήσει ταυτοχρόνως τις δύο οριακές συνθήκες µεγιστοποιήσεως των κερδών, δηλαδή: ΜR = MC και, κλίση (ΜR) < κλίση (ΜC) όπου: ΜR = οριακά έσοδα, και = οριακό κόστος. Είναι, επίσης, γνωστό ότι κατά την διαδικασία µεγιστοποιήσεως των κερδών, οι επιχειρήσεις επιδιώκουν την όσο το δυνατόν καλύτερη ανταγωνιστική παρουσία µέσα στην αγορά. Αυτό µε τη σειρά του σηµαίνει, ότι οι επιχειρήσεις επιδιώκουν να παράγουν το προϊόν τους κατά τον πλέον αποτελεσµατικό τρόπο. Τούτο επιτυγχάνεται µακροχρονίως όταν τόσο το χρησιµοποιούµενο κεφάλαιο, όσο και το απασχολούµενο εργατικό δυναµικό είναι µεταβλητά. Είναι τότε που ο επιχειρηµατίας µπορεί να επιλέξει εκείνο τον συνδυασµό παραγωγικών συντελεστών που του αποφέρει το καλύτερο οικονοµικό αποτέλεσµα. Σε καθαρά επιχειρηµατικό επίπεδο, η παραγωγική προσπάθεια αντανακλάται σε δύο σηµεία: την παραγωγική διαδικασία και το κόστος παραγωγής. Η Παραγωγική ιαδικασία. Στην πλευρά της παραγωγικής διαδικασίας γνωρίζουµε ότι η ποσοστιαία αύξηση της ποσότητος του παραγόµενου προϊόντος επιτυγχάνεται κατά συγκεκριµένο τρόπο, σε σχέση µε την ποσοστιαία µεταβολή των χρησιµοποιούµενων παραγωγικών συντελεστών. Η ιδιότητα αυτή είναι γνωστή ως Νόµος των Αποδόσεων Κλί- µακος. Γενικά, υπάρχουν τρεις δυνατές περιπτώσεις: µεγαλύτερη, ίση ή µικρότερη αύξηση του προϊόντος από τις εισροές. Λέµε, τότε, ότι έχουµε αύξουσες, σταθερές ή φθίνουσες αποδόσεις κλίµακος, αντιστοίχως. Η ένταση των αποδόσεων κλίµακος µετράται µε την ελαστικότητα κλίµακος, η οποία ορίζεται ως εξής: ε λ = Q% (1) λ% όπου: ε λ = ελαστικότητα κλίµακος, Q% = ποσοστιαία µεταβολή της παραγόµενης ποσότητας του προϊόντος, και * Το κεφάλαιο αυτό γράφτηκε από τον κ. Ανδρέα Κουζέλη. 15

4 16 λ% = ποσοστιαία µεταβολή των ποσοτήτων των χρησιµοποιούµενων εισροών. Εάν ε λ >1, τότε έχουµε αύξουσες αποδόσεις κλίµακος (IRS), Εάν ε λ =1, τότε έχουµε σταθερές αποδόσεις κλίµακος (CRS), και Εάν ε λ <1, τότε έχουµε φθίνουσες αποδόσεις κλίµακος (DRS). Εάν η συνάρτηση µακροχρόνιας παραγωγής είναι οµογενής, βαθµού οµογένειας ν, τότε η τιµή της ελαστικότητας κλίµακος δίδεται από τον βαθ- µό οµογένειας, δηλαδή: ε λ =ν Το Κόστος Παραγωγής: Οι χρησιµοποιούµενοι παραγωγικοί συντελεστές αµείβονται για την συµµετοχή τους στην παραγωγική διαδικασία, και αυτή η αµοιβή αποτελεί το κόστος παραγωγής της επιχειρήσεως. Εποµένως, η ένταση των αποδόσεων κλίµακος επηρεάζει την συµπεριφορά του µακροχρόνιου κόστους παραγωγής. Όντως, σήµερα γνωρίζουµε ότι η ποσοστιαία µεταβολή του ανταποκρίνεται κατά συγκεκριµένο τρόπο στην ποσοστιαία µεταβολή της παραγόµενης ποσότητας του προϊόντος. Αυτή η ιδιότητα του µακροχρόνιου κόστους είναι γνωστή ως Νόµος των Οικονοµιών Κλίµακος. Υπάρχουν τρία είδη οικονοµικών κλίµακος: οι θετικές, οι µηδενικές και οι αρνητικές. Στις θετικές, η ποσοστιαία µεταβολή του µακροχρόνιου κόστους είναι µικρότερη της ποσοστιαίας µεταβολής της ποσότητας του προϊόντος. Στις µηδενικές είναι ίση και στις αρνητικές είναι µεγαλύτερη. Η ένταση των οικονοµιών κλίµακος µετράται µε την ελαστικότητα κόστους, η οποία ορίζεται ως: ε C = (LTC)% (2) Q% όπου: ε C = ελαστικότητα κόστους, (LTC)% = ποσοστιαία µεταβολή του µακροχρόνιου κόστους, και Q% = ποσοστιαία µεταβολή της παραγόµενης ποσότητας του προϊόντος. Εάν ε C >1, τότε έχουµε θετικές οικονοµίες κλίµακος (ΡΕS), Εάν ε C =1, τότε έχουµε µηδενικές οικονοµίες κλίµακος (ΖΕS), και Εάν ε C <1, τότε έχουµε αρνητικές οικονοµίες κλίµακος (ΝΕS). Εάν η συνάρτηση µακροχρόνιου κόστους είναι οµογενής, βαθµού οµογένειας µ, τότε η τιµή της ελαστικότητας κόστους δίδεται από τον βαθµό οµογένειας, δηλαδή: 16

5 17 ε C = µ Με αύξουσες αποδόσεις κλίµακος, επιτυγχάνονται θετικές οικονοµίες κλίµακος. Αυτό σηµαίνει µείωση του µακροχρόνιου µέσου κόστους παραγωγής (LAC), αφού κάθε µονάδα παραγόµενου προϊόντος παράγεται µε µικρότερο κόστος από ό,τι πριν (Βλ. ιάγραµµα 1.1). ιάγραµµα Μέσο Μακροχρόνιο Κόστος και Οικονοµίες Κλίµακας Με σταθερές αποδόσεις κλίµακος έχουµε µηδενικές οικονοµίες κλίµακος. Αυτό σηµαίνει σταθερό µακροχρόνιο µέσο κόστος παραγωγής, αφού η ποσοστιαία µεταβολή του µακροχρόνιου συνολικού κόστους ισούται µε την ποσοστιαία µεταβολή της ποσότητας του παραγόµενου προϊόντος. Με φθίνουσες, τέλος, αποδόσεις κλίµακος έχουµε αρνητικές οικονοµίες κλίµακος. Αυτό σηµαίνει αύξον µακροχρόνιο µέσο κόστος παραγωγής, αφού η ποσοστιαία µεταβολή του µακροχρόνιου συνολικού κόστους είναι µεγαλύτερη από την ποσοστιαία µεταβολή της παραγόµενης ποσότητας του προϊόντος. Είναι φανερό, ότι µεταξύ αποδόσεων κλίµακος και οικονοµιών κλίµακος υπάρχει µια αυστηρή αντιστοιχία: σε IRS έχουµε PES, σε CRS έχουµε ZES 17

6 18 και σε DRS έχουµε NES. Η εν λόγω αντιστοιχία προκύπτει αλγεβρικά και διαγραµµατικά. Αλγεβρικά δίδεται από τη σχέση: ε λ = 1 (3) ε C Η απόδειξη αυτής της σχέσεως προϋποθέτει σταθερές τιµές εισροών, και έχει ως εξής: Το µακροχρόνιο συνολικό κόστος παραγωγής ορίζεται ως: LTC = w L+r K (4) όπου: w = µισθός, L = εργασία, r = επιτόκιο, K = κεφάλαιο, ενώ η ποσοστιαία µεταβολή της κλίµακας παραγωγής είναι K% = L% = λ% (5) Αλλά, (6) Από (2) και (6) έχουµε: ή ε C = (LTC)% = λ% Q% Q% λ% = ε C Q% (7) Και από (1) και (7) προκύπτει: ε λ = Q% = Q% = 1 ό.έ.δ. λ% ε C (Q%) ε C Γεωµετρικά, η αντιστοιχία αποδόσεων και οικονοµιών κλίµακος ακολουθεί το σχήµα της καµπύλης LAC, όπως φαίνεται στο ιάγραµµα

7 19 Είναι προφανές, ότι αυξανοµένης της παραγωγής και µέχρι του Q A, που αντιστοιχεί στο ελάχιστο LAC, το µακροχρόνιο µέσο κόστος παραγωγής µειούται. Η ποσότητα Q A παράγεται µε το ελάχιστο δυνατό µέσο κόστος, δίνοντας έτσι στην επιχείρηση το µέγιστο δυνατό ανταγωνιστικό πλεονέκτηµα έναντι των ανταγωνιστών της. Για τούτο, το σηµείο Α, που αντιστοιχεί στο ελάχιστο LAC, καλείται άριστο µέγεθος παραγωγής. Περαιτέρω µεγέθυνση της παραγωγής, όµως, δεν επιφέρει πρόσθετα πλεονεκτήµατα ανταγωνιστικότητας στην επιχείρηση, δεδοµένου ότι το LAC αρχίζει να αυξάνει. Το φαινόµενο αντανακλά τις δυσκολίες που αντι- µετωπίζει η επιχείρηση στην παραπέρα µεγέθυνσή της, λόγω αδυναµίας αποτελεσµατικού συντονισµού των διαδικασιών αυξηµένης παραγωγής πέραν του αρίστου µεγέθους παραγωγής της. Τούτο οφείλεται στην αναγκαστική αύξηση του κόστους ελέγχου της παραγωγικής διαδικασίας, αλλά και στην παρουσία διαφόρων ποιοτικών αρνητικών παραγόντων, όπως τα συγκρουόµενα συµφέροντα των υψηλόβαθµων στελεχών ή η εξάντληση της επιχειρηµατικής ικανότητας του διευθύνοντος συµβούλου (CEO). Οι δυσκολίες αυτές προκαλούν φθίνουσες αποδόσεις κλίµακος στην παραγωγική διαδικασία και αρνητικές οικονοµίες κλίµακος στο µακροχρόνιο κόστος παραγωγής. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος για τον οποίο αφενός αποτυγχάνουν οι περισσότερες συγχωνεύσεις και εξαγορές επιχειρήσεων από άλλες µεγαλύτερες, και αφετέρου επιβιώνουν και αυξάνουν οι µικροµεσαίες επιχειρήσεις (SΜΕ) παρά την επίταση του ανταγωνισµού (περισσότερη ανάλυση δίνεται στα επόµενα) Η Ανάπτυξη της Επιχειρήσεως Από την προηγηθείσα ανάλυση προκύπτει ότι οι επιχειρήσεις, στην προσπάθεια µεγιστοποιήσεως του κέρδους τους, επιδιώκουν την αύξηση του µεγέθους παραγωγής τους. Αυτό, κατά συνέπεια, σηµαίνει ότι επιδιώκεται η αύξηση του µεγέθους της ιδίας της επιχειρήσεως, από όποια σκοπιά αυτό κι αν εξετασθεί (µέγεθος παραγωγής, έσοδα πωλήσεων, απασχολούµενο κεφάλαιο, απασχολούµενο προσωπικό κ.ο.κ.). Κατά βάση, αυτό σηµαίνει ότι οι επιχειρήσεις επιδιώκουν την επίτευξη οικονοµιών κλίµακος, µε συνεπακόλουθο την µείωση του µακροχρόνιου µέσου κόστους παραγωγής. Υπάρχει, όµως, και ο στόχος της µειώσεως των κινδύνων του ανταγωνισµού. Για τούτο, οι επιχειρήσεις πολλές φορές εισάγουν στην αγορά πολλά διαφορετικά προϊόντα, ή επιδιώκουν την είσοδό τους σε πολλές και διαφορετικές αγορές ή, τέλος, επιδιώκουν την αύξηση των µεριδίων τους στην 19

8 20 αγορά, ώστε να εξουδετερώσουν επικίνδυνους ανταγωνιστές και να βελτιώσουν τα περιθώρια κέρδους τους. Υπάρχουν πολλοί τρόποι αυξήσεως του µεγέθους µιας επιχειρήσεως. Οι κυριότεροι από αυτούς είναι οι ακόλουθοι: Οργανική Αύξηση της Επιχειρήσεως. Εδώ, η επιχείρηση χρησιµοποιεί τις ίδιες της τις δυνάµεις για να προωθήσει την ανάπτυξή της. Συνήθως, µε την µέθοδο αυτή χρηµατοδοτεί την ανάπτυξή της είτε µε επένδυση µέρους των κερδών της, είτε εκδίδοντας µετοχές και οµόλογα, είτε καταφεύγοντας στο δανεισµό. Πλεονέκτηµα της µεθόδου είναι η οµοιογένεια και ο έλεγχος της επιχειρήσεως, ενώ µειονέκτηµά της είναι ο περιορισµός της αναπτύξεως εντός των πλαισίων που θέτουν οι οικονοµικές και παραγωγικές της δυνατότητες. ικαιώχρηση (Franchising). Με την εν λόγω τεχνική µεγεθύνσεως, µια επιχείρηση αγοράζει από µια άλλη το δικαίωµα να παράγει ένα συγκεκριµένο προϊόν µε το όνοµα ή το εµπορικό σήµα της άλλης επιχειρήσεως. Αρχικά (first generation franchising) ο παραχωρητής έχει µικρή ανάµειξη, σταδιακά, όµως, (second generation franchising) η ανάµειξή του γίνεται όλο και πιο έντονη. Τέτοιες είναι οι περιπτώσεις επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στα µικρογεύµατα (π.χ. McDonalds), στις ενοικιάσεις αυτοκινήτων (π.χ. Avis) ή στα ξενοδοχεία (π.χ. Holiday Inn, Intercontinental, Hilton κλπ.). Αδειοδότηση (Licensing). Πρόκειται για τεχνική µεγεθύνσεως µιας επιχειρήσεως µέσω της αγοράς του δικαιώµατος να χρησιµοποιήσει την τεχνογνωσία µιας άλλης επιχειρήσεως. Ο παραχωρητής επωφελείται από τη γνώση της τοπικής αγοράς που έχει ο αγοραστής, ενώ ο αγοραστής της άδειας κερδίζει από την τεχνολογική εµπειρία του παραχωρητή. Κοινά Προγράµµατα (Joint Ventures) και Συµµαχίες (Alliences). Πρόκειται για στρατηγικές τονώσεως της δραστηριότητας µιας επιχειρήσεως που κινούνται, όµως, στα όρια της διαδικασίας µεγεθύνσεώς της. Με τις εν λόγω στρατηγικές δηµιουργείται, ουσιαστικά, νέα επιχείρηση, στην οποία όλοι οι συµµετέχοντες έχουν ενεργό ρόλο στην κατάστρωση της στρατηγικής. Μερικά από τα πλεονεκτήµατα αυτής της στρατηγικής είναι ο επιµερισµός του κόστους ριψοκίνδυνων και υψηλής τεχνολογίας επενδύσεων, η δηµιουργία οικονοµιών κλίµακος και συµπαραγωγής (scope) σε δραστηριότητες που απαιτούν πολλά κεφάλαια, η εξασφάλιση της αναγκαίας τεχνογνωσίας σε όλα τα συµµετέχοντα µέλη 20

9 21 και η εξασφάλιση καλύτερης ανταγωνιστικής δυνατότητας στην αγορά. Αυτού του είδους η στρατηγική αναπτύξεως µιας επιχειρήσεως είναι συνήθης σε παραγωγικές δραστηριότητες υψηλής τεχνολογίας. Στις παραπάνω περιπτώσεις η διαδικασία µεγεθύνσεως µιας επιχειρήσεως έχει ήπια µορφή, ενώ δεν αποφέρει απώλεια της προσωπικότητάς της. Η επιχείρηση συνεχίζει να δραστηριοποιείται στην υποαγορά της, µε την επωνυµία της και τη διοίκησή της (management). Η ανάπτυξή της επιτυγχάνεται οµαλά µέσα από τις διαδικασίες που θέτει ο ανταγωνισµός και στις περισσότερες περιπτώσεις το άριστο µέγεθος παραγωγής Q A προσεγγίζεται χωρίς κλυδωνισµούς. Οι απαιτούµενες επενδύσεις είναι µικρής ή µηδενικής εκτάσεως για τον παραχωρητή της άδειας, ο οποίος αυξάνει την παραγωγική του ικανότητα ανέξοδα. Τα κέρδη που αποκοµίζει προέρχονται, κυρίως, από την αξιοποίηση του σχεδιασµού του προϊόντος (ή της υπηρεσίας, δηλ. το design) και το µάρκετινγκ αυτού του αγαθού. Πρόκειται για σηµεία υψηλής προστιθέµενης αξίας. Έτσι, ουσιαστικά, ο παραχωρητής αυξάνει το παραγωγικό του δυναµικό χωρίς να ιδρύσει εργοστάσιο (=βιοµήχανος χωρίς βιοµηχανία) ή χωρίς να ανεγείρει ξενοδοχειακή µονάδα (=ξενοδόχος χωρίς ξενοδοχείο). Από την πλευρά του, ο αγοραστής της άδειας αποκτά πρόσβαση σε τεχνολογία, σχεδιασµό, εµπορικό σήµα και προϊόντα, τα οποία ποτέ δεν θα µπορούσε να αναπτύξει µόνος του. Υπάρχουν, όµως, και µέθοδοι µε τις οποίες η αύξηση του µεγέθους της επιχειρήσεως επιδιώκεται µε βίαιο τρόπο. Αυτές είναι η συγχώνευση και η εξαγορά. Συγχώνευση (Merger). Συγχώνευση δύο επιχειρήσεων είναι η ένωσή τους µε την συναίνεση των διοικήσεών τους. Η συνήθης πρακτική ενοποιήσεως είναι η ανταλλαγή µετοχών των παλαιών µονάδων µε µετοχές της επιχειρήσεως που δηµιουργείται από την συγχώνευση. Πρόσθετα κεφάλαια δεν απαιτούνται, ενώ η εµπορική επωνυµία της νέας επιχειρήσεως περιέχει στοιχεία και από τις δύο παλαιές. Εξαγορά (Aquisition). Εξαγορά µιας επιχειρήσεως από µια άλλη είναι η µεταβίβαση των µετοχών της µιας στην άλλη. Μια τέτοια επιλογή απαιτεί την χρήση σηµαντικών κεφαλαίων, ενώ η ταυτότητα της εξαγορασθείσας επιχειρήσεως, συνήθως, αντικαθίσταται από αυτήν του αγοραστή. 21

10 22 Η επιχειρηµατολογία που προβάλεται υπέρ της πρακτικής της µεγεθύνσεως µιας επιχειρήσεως µέσω των συγχωνεύσεων και των εξαγορών εστιάζεται στην επίτευξη οικονοµιών κλίµακος, στην αύξηση των παραγωγικών δυνατοτήτων και στην ασφάλεια (εδραίωση µεριδίων αγοράς). Εντούτοις, είναι θέµα έρευνας, εάν και κατά πόσον οι εν λόγω στόχοι είναι εφικτοί. Καταρχάς, δεν είναι καθόλου βέβαιη η επίτευξη οικονοµιών κλίµακος, δεδοµένου ότι η µεγέθυνση της επιχειρήσεως µπορεί να συνεπάγεται τέτοια οργανωτική ανακατάταξη, ώστε, τελικά, να αυξηθεί αντί να µειωθεί το µακροχρόνιο µέσο κόστος παραγωγής. Έπειτα, η αύξηση των παραγωγικών δυνατοτήτων είναι ενδεχόµενο να εµποδιστεί από τις συγκρούσεις και την ασυνεννοησία που πιθανόν να προκαλέσει η διαφορά της εργασιακής κουλτούρας στους εργαζοµένους των δύο εταιρειών. Πρόκειται για πρόβληµα που, συνήθως, παίρνει αρκετό χρόνο µέχρι να επιλυθεί η οµογενοποίηση της νοοτροπίας δεν επιτυγχάνεται µε αυτό- µατο τρόπο. Όσον αφορά την ασφάλεια και τα µερίδια αγοράς, και εδώ υπάρχουν προβλήµατα, αφού ο απότοµος γιγαντισµός µιας επιχειρήσεως µπορεί να προκαλέσει την κρατική παρέµβαση. Όντως, µπορεί να τεθεί θέµα καταστρατηγήσεως του υγιούς ανταγωνισµού, είτε µέσω της δηµιουργίας ολιγοπωλιακών καταστάσεων, είτε µέσω της προκλήσεως αναδιανεµητικής ανεπάρκειας. ηλαδή, η νέα επιχείρηση µπορεί να επιτύχει παραγωγική αποτελεσµατικότητα (productive efficiency, δηλ. P = min LAC = LMC, όπου P = τιµή του προϊόντος) παράγοντας στο ελάχιστο LAC, αλλά να µην έχει αναδιανεµητική αποτελεσµατικότητα (allocative efficiency, δηλ. Π = 0, όπου Π = υπερκανονικά κέρδη), καθώς θέτει τιµές πωλήσεως άνω του οριακού κόστους. Αυτό, βέβαια, σηµαίνει ότι η νέα µεγάλη επιχείρηση καταστρέφει την κατά Pareto γενική ισορροπία της οικονοµίας. Πέραν, όµως, αυτών υπάρχει και το θέµα του εάν και κατά πόσον µια τέτοια βίαιη µεγέθυνση της επιχειρήσεως ωφελεί τους ιδιοκτήτες της (µετόχους), ή τα ανώτερα διοικητικά στελέχη της. Για όλους αυτούς τους λόγους η εµπειρία έχει δείξει ότι σε πολλές περιπτώσεις οι συγχωνεύσεις και οι εξαγορές επιχειρήσεων ήταν ανεπιτυχείς. Χαρακτηριστικά είναι τα πρόσφατα παραδείγµατα των αποτυχηµένων προσπαθειών συγχωνεύσεως της Deutsche Bank µε την Dresner Bank στην Γερµανία και της ΕΤΕ µε την Alpha Bank στην Ελλάδα. Ειδικώς στην Ευρώπη, τα προβλήµατα των συγχωνεύσεων και εξαγορών διογκώνονται από την ακαµψία που επιβάλλει στην αγορά εργασίας το σχετικό νοµοθετικό πλαίσιο για λόγους κοινωνικής ευαισθησίας. 22

11 Οι Μικροµεσαίες Επιχειρήσεις Η µέχρι τώρα ανάλυση έδειξε ότι ο στόχος της µεγιστοποιήσεως του κέρδους µιας επιχειρήσεως επιτυγχάνεται όταν αυτή ικανοποιήσει τις αναγκαίες οριακές συνθήκες ισορροπίας. Όσο, µάλιστα, εγγύτερα του άριστου σηµείου παραγωγής (µέγεθος Q A, ιάγρ. 1.1) επιτευχθεί η ισορροπία, τόσο µεγαλύτερη είναι η ικανοποίηση της κοινωνίας, αφού εκεί επιτυγχάνεται παραγωγική και αναδιανεµητική αποτελεσµατικότητα. Αυτό, όµως, σηµαίνει ότι για να αριστοποιηθούν τα αποτελέσµατα της παραγωγικής δραστηριότητας, πρέπει η επιχείρηση να αυξήσει το µέγεθός της. Εδείχθη, δε, ότι αυτή η αύξηση πρέπει να είναι αβίαστη και λελογισµένη. Σε περίπτωση παραβιάσεως αυτών των δύο αρχών, η προσπάθεια µεγεθύνσεως κινδυνεύει να καταλήξει σε αποτυχία. Αλλά και µέσα σε αυτά τα πλαίσια ασφαλείας, η τάση της αγοράς είναι προς την κατεύθυνση της µεγεθύνσεως. Τούτο µε τη σειρά του σηµαίνει, ότι οι µεγάλες επιχειρήσεις απολαµβάνουν συγκριτικό πλεονέκτηµα έναντι των µικρών. Συνεπώς, οι τελευταίες θα έπρεπε να φθίνουν σε αριθµό και κερδοφορία, µετά µάλιστα το άνοιγµα των αγορών και την διεθνοποίηση της επιχειρηµατικής δραστηριότητας. Παρόλα αυτά, τα στατιστικά στοιχεία και η κοινή εµπειρία δείχνουν ότι οι µικρές επιχειρήσεις, όχι µόνο δεν φθίνουν, αλλά απεναντίας ευηµερούν συµβάλλοντας σε µεγάλο βαθµό στη δηµιουργία του εθνικού εισοδήµατος (βλ. Πιν. 1.6). Εποµένως, είναι αναγκαίο να διερευνηθεί γιατί οι µικρές επιχειρήσεις ευηµερούν και, κατά συνέπεια, γιατί οι µεγάλες δεν κατορθώνουν, σε αρκετές περιπτώσεις, να γίνουν ακόµα µεγαλύτερες και να κυριαρχήσουν στην αγορά. Για να γίνει, όµως, αυτό θα πρέπει πρώτα να ορισθεί η έννοια της µικρής (και της µεγάλης) επιχειρήσεως. (α) Ορισµός Μικροµεσαίας Επιχειρήσεως (ΜΜΕ ή SME). Όσο και αν φαίνεται παράξενο, ο ορισµός της µικρής επιχειρήσεως δεν είναι εύκολος. Τούτο οφείλεται αφενός στο γεγονός ότι κάθε επιχείρηση έχει ένα συγκεκριµένο αριθµό χαρακτηριστικών που πρέπει να ληφθούν υπόψη, και αφετέρου στην επισήµανση ότι από χώρα σε χώρα υπάρχει διαφορά στο µέγεθος της οικονοµικής δραστηριότητας. Συνεπώς, τα κριτήρια κατατάξεως µιας επιχειρήσεως σε µια κατηγορία µεγέθους θα πρέπει να επιλεγούν κατά τέτοιο τρόπο, ώστε και αντιπροσωπευτικά να είναι, αλλά και συγκρίσιµα µεταξύ διαφορετικών χωρών. Αυτό, σήµερα, απέκτησε µεγάλη σηµασία, καθώς διάγουµε την εποχή της διεθνοποιήσεως και της οικονοµικής ενοποιήσεως. Μόνο µε τυποποίηση και καθιέρωση συγκρίσιµων κριτηρίων είναι εφικτή η κατάστρωση της αναγκαίας οικονοµικής πολιτικής από ένα συλλογικό 23

12 24 όργανο, όπως αυτό του Οργανισµού Οικονοµικής Συνεργασίας και Αναπτύξεως (ΟΟΣΑ, ΟECD), ή της Ευρωπαϊκής Ενώσεως (ΕΕ, EU). Περισσότερο πιεστική ήταν η ανάγκη καθορισµού των κριτηρίων κατατάξεως των επιχειρήσεων σε τάξεις µεγέθους για την ΕΕ, λόγω της πολύ µεγάλης εξαρτήσεως που έχουν µεταξύ τους οι χώρες-µέλη της. Για τούτο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (Commission of the European Communities, 1996) ασχολήθηκε επισταµένως µε το θέµα Προσδιόρισε, δε, την έννοια της µικρής επιχειρήσεως βάσει των ακόλουθων τεσσάρων κριτηρίων: του αριθµού των εργαζοµένων, του συνόλου του ενεργητικού, του κύκλου εργασιών, και του ποσοστού εξαρτήσεως (κριτήριο ανεξαρτησίας). Ταυτόχρονα, έλαβε υπόψη το γεγονός ότι η συµπεριφορά και βιωσιµότητα της µικρής επιχειρήσεως είναι ευαίσθητη σε πολύ µικρές διακυµάνσεις αυτών των κριτηρίων. Για τούτο καθόρισε υποκατηγορίες µικρών επιχειρήσεων. Έτσι, δηµιουργήθηκε η έννοια της Μικρο-Μεσαίας Επιχειρήσεως (ΜΜΕ ή SME από το Small and Medium Size Enterprises), η οποία περιλαµβάνει τις ακόλουθες υποκατηγορίες: πολύ µικρές (micro), µικρές (small) και µεσαίες (medium) επιχειρήσεις. Στον αντίποδα των ΜΜΕ βρίσκονται οι Μεγάλης Κλίµακος Επιχειρήσεις (ΜΚΕ ή LSE από το Large Scale Enterprises). Στον πίνακα που ακολουθεί συνοψίζονται τα όρια των κριτηρίων κάθε µιας κατηγορίας µεγέθους επιχειρήσεων. Πίνακας Κριτήρια Κατατάξεως Επιχειρήσεων Μεγέθη Επιχειρήσεων MME (ή SME) Πολύ Μικρές Μικρές Μεσαίες ΜΚΕ (ή LSE) Αριθµός Εργαζοµένων Σύνολο Ενεργητικού (α) Κύκλος Εργασιών (α) Ποσοστό Εξαρτήσεως (β) - 25% + 25% + - (α) Ποσά σε εκατοµµύρια, τα οποία περιοδικά αναπροσαρµόζονται σύµφωνα µε την εξέλιξη του πληθωρισµού. (β) Μια ΜΜΕ θεωρείται ανεξάρτητη, όταν το ποσοστό των ιδίων κεφαλαίων, ή του δικαιώµατος ψήφου, που κατέχει κάποιο νοµικό ή φυσικό πρόσωπο ευρισκόµενο εκτός της εν λόγω εταιρείας, δεν υπερβαίνει το 25% του συνόλου των ιδίων κεφαλαίων ή του δικαιώµατος ψήφου αυτής της εταιρείας. 24

13 25 Εδώ, θα πρέπει να σηµειωθεί ότι µια επιχείρηση είναι µικροµεσαία όταν ικανοποιεί ταυτοχρόνως τα κριτήρια του αριθµού των εργαζοµένων και της ανεξαρτησίας, από κοινού µε ένα από τα δύο υπόλοιπα (δηλ. είτε του συνόλου του ενεργητικού, είτε του κύκλου εργασιών). Παρόλα αυτά, και για λόγους διευκολύνσεως, συνήθως χρησιµοποιείται ένα µόνο κριτήριο, εκείνο του αριθµού των εργαζοµένων. Σε συγκεκριµένες, µάλιστα, περιπτώσεις υιοθετούνται και κριτήρια πέραν των ανωτέρω για να εκφρασθεί καλύτερα η ιδιαιτερότητα του τοµέα δραστηριότητας των υπό εξέταση επιχειρήσεων. Από τον Πίνακα 1.1 προκύπτει ότι µια επιχείρηση χαρακτηρίζεται ως πολύ µικρή (ή οικογενειακή) µε ένα και µόνο κριτήριο: τον αριθµό των εργαζοµένων, που θα πρέπει να είναι µικρότερος του 10. Πρόκειται για σύµβαση που υποθέτει ότι επιχειρήσεις αυτού του επιπέδου δεν είναι εύλογο να έχουν κύκλο εργασιών, ή σύνολο ενεργητικού, τόσο µεγάλο ώστε να καταταγούν σε µεγαλύτερες κατηγορίες. Όσον αφορά το κριτήριο της εξάρτησης, για τους ίδιους λόγους, γίνεται δεκτό ότι δεν είναι πιθανό να υπάρχουν συνιδιοκτησίες σε ποσοστά άνω του 25%. Από την άλλη µεριά, οι ΜΚΕ απασχολούν προσωπικό άνω των 250 ατό- µων. Εδώ, δεν τίθεται θέµα ποσοστού εξάρτησης, καθώς σε αυτή την κατηγορία οι επιχειρήσεις είναι πολυσυµµετοχικές, δεδοµένου ότι, ως επί το πλείστον, είναι ανώνυµες εταιρείες. (β) Τα Πλεονεκτήµατα των ΜΜΕ. Με την εισαγωγή των κεϋνσιανών και νεοκλασικών υποδειγµάτων οικονοµικής αναπτύξεως, η οικονοµική επιστήµη εντόπισε την σπουδαιότητα των παραγωγικών συντελεστών κεφαλαίου (= Κ) και εργασίας (= L) στην αναπτυξιακή διαδικασία. (Υπήρξαν επιχειρήµατα υπέρ και συντελεστών ποιοτικής φύσεως, αλλά παραµελήθηκαν λόγω της δυσκολίας µετρήσεώς τους). Πάνω σε αυτήν την ανακάλυψη κινήθηκαν οι σκέψεις και εργασίες οικονοµολόγων και πολιτικών την περίοδο Αλλά, από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 άρχισε να γίνεται αντιληπτό, ότι οι εν λόγω δύο παραγωγικοί συντελεστές δεν ήταν ικανοί από µόνοι τους να εξηγήσουν ικανοποιητικά το φαινόµενο της ενδογενούς οικονοµικής αναπτύξεως. Πρώτος ο P. Romer (1986) και εν συνεχεία οι R. Lucas (1988 και 1993), P. Krugman (1991), Jovanovic (2001), Ericson και Pakes (1995), Klepper (1996) κ.ά., διαπίστωσαν ότι ο κρίσιµος παράγοντας που παράγει την ανάπτυξη είναι η γνώση και επιχειρηµατική ικανότητα (entrepreneurship) του επιχειρηµατία. Εάν αυτό υπάρχει, τότε το αναγκαίο κεφάλαιο και η δέουσα εργασία µπορούν να βρεθούν. Όµως, η επιχειρη- 25

14 26 µατική ικανότητα είναι ποιοτικής φύσεως παράγοντας, έχει να κάνει µε το ταλέντο των οικονοµούντων ατόµων, και για τούτο ούτε διδάσκεται, ούτε κληροδοτείται. Είναι καθαρά θέµα τύχης για κάποιον να κατέχει αυτόν τον παράγοντα. Εύλογα, λοιπόν, ο Ο. Blanchard (1997) παραδέχθηκε ότι: «...δεν έχουµε κατορθώσει ακόµα να ξεκαθαρίσουµε τα µυστικά της (οικονοµικής) αναπτύξεως ( we have not yet unraveled the secrets of growth)». Η παραδοσιακή οικονοµική ανάλυση, λοιπόν, ήταν στο θέµα αυτό στατική (αφού υπέθετε ότι η επιχειρηµατική ικανότητα είναι δεδοµένη και, ως εκ τούτου, δεν µπορεί να θεωρηθεί ουσιώδης αναπτυξιακός παράγοντας). Αντίθετα, οι σύγχρονες θεωρίες οικονοµικής αναπτύξεως είναι δυναµικές, µια και θεωρούν ότι η επιχειρηµατική ικανότητα είναι βασικός αναπτυξιακός παράγοντας που πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη κατά την σχετική ανάλυση. Αυτό µπορεί να φανεί εύκολα από την διαφοροποίηση των συνθηκών ισορροπίας που προκαλεί η συµπερίληψή της στην ανάλυση. Προς τούτο διευρύνουµε την έννοια της συναρτήσεως παραγωγής, ώστε να περιληφθεί και ο παράγων της επιχειρηµατικής ικανότητας. Έστω, η µακροχρόνια συνάρτηση παραγωγής µιας επιχειρήσεως, για την οποία (χάριν απλουστεύσεως) δεχόµεθα ότι είναι οµογενής, βαθµού οµογένειας ξ. Q = f (K, L, E) Το αντιστοιχούν µακροχρόνιο συνολικό κόστος παραγωγής θα είναι: LTC = r K + w L + e E όπου, E = επίπεδο επιχειρηµατικής ικανότητας, και e = αµοιβή επιχειρηµατικής ικανότητας. Σηµειώνεται ότι η µεταβλητή Ε είναι ποιοτικής φύσεως, η µέτρηση της οποίας, όµως, θα µπορούσε να γίνει στην κλίµακα του Likert. Ο παραγωγός ισορροπεί όταν παραγάγει µια ποσότητα Q του προϊόντος του, µε το ελάχιστο δυνατό κόστος. Αυτό ισοδυναµεί µε την ελαχιστοποίηση της συναρτήσεως Lagrange: Λ = r K + w L + e λ ( f (K, L, E) - Q ) Κατά τα γνωστά, από αυτήν προκύπτει η συνθήκη ισορροπίας: (8) 26

15 27 Είναι φανερό, ότι η συµπερίληψη της επιχειρηµατικής ικανότητας έκανε πιο αυστηρή την συνθήκη ισορροπίας, αφού πρόσθεσε και νέο όρο σε αυτήν (χωρίς την, η συνθήκη περιορίζεται στους δύο πρώτους όρους). Εκτός της συνθήκης ισορροπίας, όµως, η συµπερίληψη της επηρεάζει και τον ρυθµό αυξήσεως της ποσότητας του προϊόντος, δηλ. την ανάπτυξη της επιχειρήσεως. Όντως, η µεταβολή της παραγωγής δίνεται από το ολικό διαφορικό της συναρτήσεως παραγωγής: ή ή ή Θέτουµε: Εποµένως: (9) όπου, ε j, j = K, L, E = οι ελαστικότητες των αντίστοιχων παραγωγικών συντελεστών. Παρατηρούµε ότι το g επηρεάζεται από το E, διότι χωρίς αυτόν τον παράγοντα θα περιοριζόταν στους δύο πρώτους όρους. 27

16 28 Εάν, περαιτέρω, δεχθούµε ότι ο ρυθµός µεταβολής του προϊόντος ακολουθεί τον ρυθµό µεταβολής της εργασίας και της επιχειρηµατικής ικανότητας, θα έχουµε: g = n = µ και συνεπώς: (10) Αλλά: οπότε (11) Εφόσον, τέλος, δεχθούµε σταθερές αποδόσεις κλίµακος (δηλ. µηδενικές οικονοµίες κλίµακος), τότε: και εποµένως: ξ = 1 g = m (12) Η συνθήκη (12) δηλώνει ότι ο ρυθµός αυξήσεως του προϊόντος ισούται µε τον ρυθµό µεταβολής µόνο του κεφαλαίου. Πρόκειται, ουσιαστικά, για την παραδοσιακή υπόθεση της σηµασίας του κεφαλαίου, ως του κατεξοχήν σηµαντικού παραγωγικού συντελεστή. Μια απλή σύγκριση των (9) και (12) αρκεί για να δειχθεί η ευρύτητα της νέας προσεγγίσεως και, εξ αυτού, η σηµασία της επιχειρηµατικής ικανότητος ως του σηµαντικότερου, ίσως, παραγωγικού συντελεστή. Η ανάδειξη της επιχειρηµατικότητας σε παραγωγικό συντελεστή, φανερώνει την πραγµατική διάσταση των λοιπών παραγωγικών συντελεστών, αφού µε τον τρόπο αυτό είναι εφικτή η ανάλυση του συνολικού αναπτυξιακού φαινοµένου σε επιµέρους συνιστώσες κατά παραγωγικό συντελεστή. Είναι, πλέον, φανερό γιατί το LAC αυξάνει πέραν του Q A και γιατί, συνεπώς, πολλές απόπειρες βίαιης αναπτύξεως µιας επιχειρήσεως δεν έχουν το επιθυµητό αποτέλεσµα. Είναι φανερό, ότι δεν έχει γενική ισχύ η ρήση: «όσο µεγαλύτερος, τόσο καλύτερος». Πιο λογικό φαίνεται το «όσο πιο κοντά στο άριστο, τόσο το καλύτερο» ή «παν µέτρον άριστον»!!! Ως εκ τούτου, από εδώ µπορεί κάποιος να ξεκινήσει για να ερµηνεύσει το φαινόµενο της ΜΜΕ που δηµιουργείται, επιβιώνει και αναπτύσσεται στην εποχή της διε- 28

17 29 θνοποιήσεως της οικονοµικής δραστηριότητας, στην εποχή των γιγαντιαίων πολυεθνικών επιχειρήσεων. Η παραδοσιακή οικονοµική θεωρία δέχεται ότι οι νέες επιχειρήσεις εισέρχονται στον κλάδο παραγωγής όταν οι παλαιές επιτυγχάνουν υπερκανονικά κέρδη. Η είσοδος νέων επιχειρήσεων, συνεπώς, σταµατά όταν τα τελευταία µηδενισθούν. Αλλά, εάν η γνώση και η επιχειρηµατική ικανότητα εισαχθούν ως παραγωγικός συντελεστής, τότε η δηµιουργία και επιβίωση νέων (µικρών) επιχειρήσεων οφείλεται σε άλλους λόγους, διαφορετικούς από τα υπερκανονικά κέρδη. Οι σπουδαιότεροι από αυτούς είναι οι ακόλουθοι: Νέες Ιδέες. Οι ΜΜΕ ξεκινούν µε παραγωγή µικρού µεγέθους. Εµπνέονται από την επιθυµία αξιοποιήσεως νέων ιδεών για παραγωγή ή διακίνηση προϊόντων. Εάν επιτύχουν οικονοµίες κλίµακος, θα αναπτυχθούν σε µεγάλες επιχειρήσεις (ΜΚΕ) εάν όχι, πολλές από αυτές θα αναγκασθούν να εγκαταλείψουν τον κλάδο. Η πιθανότητα επιβίωσής τους πέραν ενός αριθµού ετών µειώνεται, καθώς αυτός αυξάνεται. Πίνακας Πιθανότητα Επιβιώσεως ΜΜΕ (στρογγ.) Καναδάς Γερµανία Γαλλία Φινλανδία Ιταλία Πορτογαλία ΗΠΑ Μ.Ο. Πέραν των 2 ετών 60% 63% 65% 66% 67% 68% 79% 67% 4 ετών 40% 50% 52% 53% 58% 60% 61% 54% 7 ετών 25% 42% 38% 42% 43% 50% 57% 43% Πηγή: OECD (2002), Small and Medium Enterprise Outlook. Από τα στοιχεία του Πίνακα 1.2 προκύπτει ότι η πιθανότητα µιας ΜΜΕ να επιβιώσει πέραν των επτά ετών είναι, περίπου, 43%. Αυτή η τάση οφείλεται στο κενό που υπάρχει µεταξύ του µεγέθους παραγωγής µιας ΜΜΕ και του µεγέθους της ίδιας της επιχειρήσεως. Καθώς το εν λόγω κενό αυξάνεται, η πιθανότητα επιβιώσεως µειώνεται. Υποαγορές. Οι ΜΜΕ δηµιουργούνται, ή επιβιώνουν, επειδή µπορούν να εξυπηρετήσουν καλύτερα µια τοπική αγορά (niche market), ή επειδή παράγουν ένα πολύ εξειδικευµένο προϊόν ή υπηρεσία προϊόν (ή υπηρεσία) το οποίο δεν µπορούν να προσφέρουν οι ΜΚΕ για διάφορους λόγους, π.χ. τοπικές καταναλωτικές προτιµήσεις, κόστος µεταφοράς, προσωπική εξυπηρέτηση κ.ο.κ. Στα επόµενα θα επανέλθουµε στο θέµα αυτό, µε αναφορά στις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις. 29

18 30 Φιλοδοξίες επιχειρηµατιών. Σε αρκετές περιπτώσεις ένας επιχειρηµατίας αποφασίζει να ξεκινήσει την δική του επιχείρηση, διότι θέλει να γίνει κύριος του εαυτού του. Έτσι, ξεφεύγει από την υπαλληλική σχέση που συνεπάγεται η ιεραρχία σε µια µεγάλη επιχείρηση και γίνεται ο ίδιος προϊστάµενος άλλων. Με τον τρόπο αυτό ανταλλάσσει την ασφάλεια µιας καριέρας σε έναν υπάρχοντα οργανισµό, µε τις προοπτικές δηµιουργίας δικής του επιχειρήσεως (αναλαµβάνοντας, βέβαια, και τους σχετικούς επιχειρηµατικούς κινδύνους). Συνεπώς, µπορεί να λεχθεί ότι οι ΜΜΕ αποτελούν πραγµατικά φυτώρια επιχειρηµατικότητας. Συνειδητή επιλογή µικρού µεγέθους. Σε ορισµένες περιπτώσεις, ο επιχειρηµατίας λειτουργεί εντελώς αντίθετα απ ό,τι προηγουµένως. Συγκεκρι- µένα, επιλέγει να διατηρήσει την επιχείρησή του µικρή, διότι δεν θέλει να αναλάβει τον συνεπαγόµενο κίνδυνο, αλλά και τον µεγάλο φόρτο εργασίας, που συνδέεται µε την ανάπτυξη της επιχειρήσεως. Πρόκειται για εντελώς προσωπική επιλογή συνδεόµενη µε την προσωπικότητα, τις φιλοδοξίες και τις ανάγκες του επιχειρηµατία. Αξιοποίηση κυβερνητικών προγραµµάτων. Σε κάποιες περιπτώσεις, οι επιχειρηµατίες επιλέγουν να παραµείνουν µικροί διότι, έτσι, επωφελούνται από την βοήθεια και ενίσχυση που προσφέρουν στις ΜΜΕ διάφορα κυβερνητικά προγράµµατα στηρίξεως της επιχειρηµατικότητας. Οι εν λόγω επιχειρηµατίες, µε την επιλογή τους να παραµείνουν µικροί, στοχεύουν στην επί µακρόν απόλαυση των εν λόγω παροχών, γεγονός που τους απαλλάσσει από τους συνεπαγόµενους κινδύνους ενός ανοίγ- µατος είτε σε νέες αγορές, είτε σε νέα προϊόντα. Απασχόληση. Στις περιπτώσεις, τέλος, όπου κάποιος αδυνατεί να βρει θέση εξαρτηµένης εργασίας, µπορεί να αποφασίσει την ίδρυση µιας ατο- µικής επιχειρήσεως προς αντιµετώπιση του φάσµατος της ανεργίας. Τα πλεονεκτήµατα που προσφέρουν στους επιχειρηµατίες οι ΜΜΕ είναι τόσα, ώστε αυτά να τις βοηθούν να επιτύχουν υψηλότερη κερδοφορία απ ότι οι µεγάλες επιχειρήσεις (ΜΚΕ). Σε αυτό, αποφασιστικό ρόλο φαίνεται ότι παίζει η ικανότητα του µικρού επιχειρηµατία να ασκεί άµεσο έλεγχο τόσο στην παραγωγική διαδικασία, όσο και στην οικονοµική διαχείριση. Πρόκειται για φαινόµενο που αντανακλάται στους δείκτες αποδοτικότητας (Βλ. Πίν. 1.3). 30

19 31 Πίνακας είκτες Αποδοτικότητας ΜΜΕ (στρογγ.) Έτος αναφοράς 1996 Αυστρία Βέλγιο Γαλλία Γερµανία Ιταλία Πορτογαλία Ισπανία Ιαπωνία Μ.Ο. Κερδοφορία (α) Μικρές 17% 18% 27% 19% 14% 19% 19% 21% 19% Μεσαίες 15% 20% 26% 17% 18% 18% 16% 22% 19% Μεγάλες 14% 16% 20% 13% 14% 18% 14% 18% 16% Προστιθέµενη Αξία (β) Μικρές 42% 32% 39% 40% 31% 34% 34% 31% 35% Μεσαίες 38% 29% 33% 36% 27% 29% 32% 25% 31% Μεγάλες 34% 28% 28% 34% 26% 27% 26% 24% 28% Πηγή: European Union (2001), Comparison Between the Financial Structure of SMEs and that of Les using the BACH Database, Economic Paper. (α) (Μικτό Κέρδος) / (Απασχολούµενο Κεφάλαιο). (β) (Προστιθέµενη Αξία) / (Κύκλο Εργασιών). Όντως, στην µεν κερδοφορία ο δείκτης µεικτών κερδών προς απασχολούµενο κεφάλαιο είναι 19% για τις ΜΜΕ και 16% για τις ΜΚΕ, ενώ ο δείκτης προστιθέµενης αξίας προς κύκλο εργασιών είναι πάνω από 30% για τις ΜΜΕ έναντι 28% για τις ΜΚΕ. Συνεπώς, οι ΜΜΕ και περισσότερο κέρδος ανά µονάδα απασχολούµενου κεφαλαίου επιτυγχάνουν, αλλά και περισσότερη προστιθέµενη αξία δηµιουργούν ανά µονάδα κύκλου εργασιών. (γ) Τα µειονεκτήµατα των ΜΜΕ. Από τα ευρήµατα που προαναφέρθηκαν προκύπτει το εύλογο ερώτηµα: «αφού οι ΜΜΕ είναι περισσότερο αποδοτικές από τις ΜΚΕ, γιατί δεν αναπτύσσονται σε ΜΚΕ;» Η απάντηση είναι ότι, οι περισσότερες, δεν αναπτύσσονται σε ΜΚΕ διότι αντιµετωπίζουν έναν αριθµό σοβαρών προβληµάτων και δυσκολιών που δεν εµφανίζονται µε την ίδια ένταση στις τελευταίες. Μερικές από αυτές τις αδυναµίες των ΜΜΕ είναι οι ακόλουθες: 31

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

H ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ EΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. της Βικτωρίας Πέκκα Οικονόµου

H ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ EΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. της Βικτωρίας Πέκκα Οικονόµου 1 H ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ EΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ της Βικτωρίας Πέκκα Οικονόµου 2 «Επιχειρηµατικότητα... είναι η διαδικασία δηµιουργίας κάτι καινούργιου που έχει αξία (για την αγορά, την

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Ι. ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ; Η πορεία που πρέπει να ακολουθηθεί για την πραγματοποίηση των αντικειμενικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Σταύρος Ιωαννίδης Στελίνα Χατζηχρήστου 26 Ιανουαρίου 2012 Παγκόσμιο Παρατηρητήριο Επιχειρηματικότητας GEM Παρατηρητήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Jägerstr. 54-55, D-10117 Berlin Tel. 030-20626 333, Fax 030-2360 99 20 E-mail: ecocom-berlin@mfa.gr, wirtschaft@griechische-botschaft.de

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΟ: ΕΡΜΗΝΕΙΑ - ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΙΚΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΚΗΣ ΔΟΜΗΣ & ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑΣ

ΑΡΘΡΟ: ΕΡΜΗΝΕΙΑ - ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΙΚΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΚΗΣ ΔΟΜΗΣ & ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Specisoft www.specisoft.gr ΑΡΘΡΟ: ΕΡΜΗΝΕΙΑ - ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΙΚΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΚΗΣ ΔΟΜΗΣ & ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Επισκεφθείτε το Management Portal της Specisoft: Business Game, Manager s Tools, Case Studies, Consulting,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009 35o Ετήσιο Πανελλήνιο Ιατρικό Συνέδριο Αθήνα 11 Μαΐου 2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους 4 Έλληνες πολίτες πληρώνει από την τσέπη του για υπηρεσίες υγείας ενώ, συνολικά, η δαπάνη των νοικοκυριών για υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΡΑΞΗΣ ΠΡΟΓΡ/ΤΟΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΩΡΙΑΣ 1 2 3 4 5 6 7 8 ΠΡΑΞΗΣ ΠΡΟΓΡ/ΤΟΣ 01/07/2014 15:00-20:00 Οργάνωση και Διοίκηση ΜμΕ Ορισμός Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων Διαφορές Μεγάλης

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Παρουσίαση του κ. Ευθύμιου Ο. Βιδάλη Αντιπρόεδρο Δ.Σ. ΣΕΒ Πρόεδρο Συμβουλίου ΣΕΒ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη «Μεταρρυθμίσεις και Οικονομική Ανάπτυξη» 20 Μαρτίου 2014 Ευθύμιος Ο. Βιδάλης Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΣΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Ομιλία Γενικού Γραμματέα Διαχείρισης Κοινοτικών & Άλλων Πόρων Του Υπουργείου Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Κυρίου Κωνσταντίνου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές.

Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές. 1 2 Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές. Στόχος: Να αποδείξουν οι φοιτητές από μόνοι τους πόσες πολλές έννοιες βρίσκονται στην τομή των δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΣ. Τα βασικά σηµεία του νέου αναπτυξιακού είναι τα εξής:

ΝΕΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΣ. Τα βασικά σηµεία του νέου αναπτυξιακού είναι τα εξής: ΝΕΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΣ Ο νέος αναπτυξιακός νόµος αποσκοπεί στη δηµιουργία ενός ισχυρού πλαισίου κινήτρων και διαδικασιών µε σκοπό την ενίσχυση των επενδύσεων (εγχώριων και ξένων άµεσων), τη διεύρυνση των επιλέξιµων

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Επενδυτικές ευκαιρίες

Επενδυτικές ευκαιρίες Επενδυτικές ευκαιρίες Αναπτυξιακός Νόμος 3908/2011 1 Περιεχόμενα 1. Επενδυτικές Δραστηριότητες & Κίνητρα 2. Ποσοστά & Ζώνες ενίσχυσης 3. Βασικοί όροι και προϋποθέσεις 4. Κριτήρια Αξιολόγησης Σημείωση:

Διαβάστε περισσότερα

Σταύρος Π. Γαβρόγλου, PhD

Σταύρος Π. Γαβρόγλου, PhD «Μισθοί και παραγωγικότητα της εργασίας: ανταγωνιστικά μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα της ελληνικής οικονομίας» Σταύρος Π. Γαβρόγλου, PhD Διευθυντής Ενεργητικών Πολιτικών & Διεθνών Δικτύων, ΕΙΕΑΔ Η Αγορά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008 Εξαµηνιαία Έρευνα Συγκυρίας στις Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις 2 1. Εισαγωγή Το ΙΤΕΠ άρχισε να διεξάγει δύο φορές το χρόνο Έρευνα Συγκυρίας µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Ο Δείκτης Νέων Εργαζομένων της PwC αξιολογεί το κατά πόσο οι χώρες του ΟΟΣΑ συμβάλουν με επιτυχία στην εξέλιξη των νέων τους

Ο Δείκτης Νέων Εργαζομένων της PwC αξιολογεί το κατά πόσο οι χώρες του ΟΟΣΑ συμβάλουν με επιτυχία στην εξέλιξη των νέων τους Δελτίο τύπου Ημερομηνία: 10 Δεκεμβρίου 2015 Υπεύθυνη: Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: 2106874711 Email: alexandra.filippaki@gr.pwc.com Σελίδες: 5 Περισσότερες πληροφορίες εδώ. Follow/retweet: @pwc_press Ο Δείκτης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα

Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Η Έρευνα στα Ελληνικά Πανεπιστήµια και η Ευρωπαϊκή Πραγµατικότητα Ιωάννης Π. Γεροθανάσης Καθηγητής Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Πρώην Πρύτανης Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Μέλος της Α ΙΠ Η ανώτατη εκπαίδευση, η

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013 Συνέντευξη Τύπου Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Ο ελληνικός τουρισμός παραμένει διεθνώς ανταγωνιστικός και είναι σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1

ΕΠΑνΕΚ, Ημερίδα 03/04/2014 1 1 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΕ ΕΣΠΑ Κατάρτιση ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 / Οργανωτική δομή ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ Κοινωνικοί Εταίροι Εμπειρογνώμονες 2 Δημιουργικές Βιομηχανίες Κλωστοϋφαντουργία - έτοιμο ένδυμα Υποδήματα-

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Διεύθυνση Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ O ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΕΠΙΠΛΕΟΝ 12,2 ΔΙΣ ΕΤΗΣΙΩΣ ΑΝ ΕΝΙΣΧΥΘΕΙ Η ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ, ΤΟ BRANDING ΚΑΙ Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ

ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ Πρόταση για ρύθμιση δανείων ξενοδοχειακών επιχειρήσεων 1. Ελληνική Οικονομία και Τουρισμός Ο τουρισμός είναι σημαντικός τομέας για την ελληνική οικονομία από απόψεως

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ

ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΡΑΣΕΙΣ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΕΠ ΜΕ ΦΟΡΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ Σε περιφερειακό επίπεδο, αποτελεί κρίσιµης σηµασίας ζήτηµα η στήριξη, µε τη µορφή της άµεσης κεφαλαιουχικής ενίσχυσης, των µικροµεσαίων επιχειρήσεων.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ;

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ; ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ; Οικονοµική είναι η µελέτη του τρόπου µε τον οποίο οι άνθρωποι επιλέγουν να κατανείµουν τους σπάνιους πόρους τους. Λόγω της σπανιότητας δεν είναι δυνατόν να εκπληρωθούν όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΜΟΡΦΕΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ

ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΜΟΡΦΕΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Η κατάσταση έλλειψης εργασίας, κατά την οποία υπάρχει δυσαρμονία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, προσφέρονται λίγες θέσεις εργασίας, ενώ υπάρχουν πάρα πολλοί ενδ9ιαφερόμενοι. Είναι έννοια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΜΕΣΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗ: Άννα Διανά ΑΡΙΘΜΟΣ ΔΕΛΤΙΟΥ: 3 ΑΘΗΝΑ 6/11/2015 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2. Επιχειρηματικότητα: έννοια και σημασία σελ.3. Επιχειρηματίας: γεννιέσαι ή γίνεσαι?...σελ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2. Επιχειρηματικότητα: έννοια και σημασία σελ.3. Επιχειρηματίας: γεννιέσαι ή γίνεσαι?...σελ. Ιουστινιανού 3, 41222, Λάρισα Τηλ:2410-626945 e-mail: info@entre.gr web site: www.entre.gr ΜΗΝΙΑΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΜΑΙΟΣ 2006 ΤΕΥΧΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2 Επιχειρηματικότητα: έννοια

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010 Management Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 Εισαγωγή Έννοια και Περιεχόμενο του Μάνατζμεντ Ποια είναι τα διοικητικά στελέχη και ποιος ο ρόλος τους στα διάφορα επίπεδα της ιεραρχίας Βάσικες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, και

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές εµπόριο-1 P 1 P 2

Διεθνές εµπόριο-1 P 1 P 2 Διεθνές εµπόριο-1 Το διεθνές εµπόριο συµβάλλει στην καλύτερη αξιοποίηση των παραγωγικών πόρων της ανθρωπότητας γιατί ελαχιστοποιεί το κόστος παραγωγής της συνολικής προσφοράς αγαθών και υπηρεσιών που διακινείται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια ώρα και 30 λεπτά Ονοµατεπώνυµο φοιτητού/τριας;... Αρ. Μητρ.:...

Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια ώρα και 30 λεπτά Ονοµατεπώνυµο φοιτητού/τριας;... Αρ. Μητρ.:... ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ: ΙΟΥΝΙΟΣ 2004 ΜΑΘΗΜΑ: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α.ΝΟΥΛΑΣ Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΤΕΛΕΧΟΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ - ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ. αθλητικός µάνατζερ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΤΕΛΕΧΟΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ - ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ. αθλητικός µάνατζερ ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΤΕΛΕΧΟΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ - ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Θα παρουσιαστεί ο ρόλος του αθλητικού µάνατζερ Οι εξειδικευµένες υπηρεσίες που µπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΜΑΝΑΤΖΕΡ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΜΑΝΑΤΖΕΡ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΤΕΛΕΧΟΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ - ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Θα παρουσιαστεί ο ρόλος του αθλητικού µάνατζερ

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις. Αθήνα, Μάιος 2015

Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις. Αθήνα, Μάιος 2015 Η σημασία της καινοτομίας για μικρές επιχειρήσεις Αθήνα, Μάιος 2015 ΜΜΕ Σύνολο επιχειρήσεων (2011): 728.282 κατά μέσο όρο μικρότερες απ ότι απ ότι σε μεγάλες χώρες Μέγεθος εταιρειών μικρό: Ελλάδα / ΕΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009

Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009 Ο Μ Ι Λ Ο Σ A T E b a n k - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 9ΜΗΝΟΥ 2009 Καθαρά Κέρδη Ομίλου: 82,4 εκ. (-1,6%, σε επαναλαμβανόμενη βάση +6,4%), Τράπεζας: 96,3 εκ. (+46,7%), με περαιτέρω βελτίωση της προ προβλέψεων οργανικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ «ΑΝΑΚΑΜΠΤΕΙ Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΑΓΟΡΑ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ» Σηµαντική έρευνα διεξήχθη από την Ευρωπαϊκή Οµοσπονδία Συµβούλων Μάνατζµεντ (FEACO-European Federation of Management Consultancies

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α.1 µέχρι και Α.5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

1 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 1 ο Κ Ε Φ Α Α Ι Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΕΙ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΜΟΙ Α. ΕΡΩΤΗΕΙ ΚΕΙΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε (σωστό) ή µε (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. 1. Κάθε σύνολο ανθρώπων

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΜΙΚΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΓΓΥΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ Α.Ε.

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΜΙΚΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΓΓΥΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ Α.Ε. ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΜΙΚΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΓΓΥΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ Α.Ε. Οι Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις παίζουν σημαντικό ρόλο στον ιδιαίτερα ανταγωνιστικό κλάδο που δραστηριοποιούνται και η δράση

Διαβάστε περισσότερα

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2014-2015, Εαρινό Εξάµηνο Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων Μάθηµα 2ο Το Περιβάλλον της

Διαβάστε περισσότερα

2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ

2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ 2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ Σύνοψη και συμπέρασμα Αντώνης Τορτοπίδης, οικονομολόγος 1 Φεβρουάριος 2009 Η σημερινή ύφεση της οικοδομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ Απρίλιος 2015 Νο 5 Είναι αλήθεια ότι οι Έλληνες υπερφορολογούνται; της Γεωργίας Καπλάνογλου Επίκου ρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Εθνικού και Καποδιστριακού

Διαβάστε περισσότερα

Η Τράπεζα που συμβάλλει στην τοπική ανάπτυξη και στην κοινωνική συνοχή και που στηρίζει και ενισχύει την έννοια του Συγκρητισμού.

Η Τράπεζα που συμβάλλει στην τοπική ανάπτυξη και στην κοινωνική συνοχή και που στηρίζει και ενισχύει την έννοια του Συγκρητισμού. Ιανουάριος 2015 1 2 Η μεγαλύτερη πρωτοβάθμια Συνεταιριστική Οργάνωση της χώρας με περισσότερους από 82.000 ενεργούς συνεταίρους που κατέχουν πάνω από 1,8 εκατ. συνεταιριστικές μερίδες. Η Τράπεζα που εξυπηρετεί

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ: ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΩΝ 2014 2015 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2013 Π Ρ Ο Ο Ι Μ Ι Ο Η σημασία του ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά. Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά. Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία τηςμελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ

Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας. Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Μελέτη McKinsey Η Ελλάδα 10 Χρόνια Μπροστά Προσδιορίζοντας το νέο Μοντέλο Ανάπτυξης της Ελλάδας Μάρκος Ολλανδέζος Επιστημονικός Δ/ντης ΠΕΦ Ταυτότητα της μελέτης Στοιχεία της μελέτης Γραφείο της McKinsey

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Β ΚΥΜΑ

«ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Β ΚΥΜΑ «ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Β ΚΥΜΑ Διεξαγωγή: CMR Cypronetwork και CIIM Υπό την αιγίδα του Υπουργείου Οικονομικών Ταυτότητα έρευνας Μέγεθος δείγματος: Ημερομηνία διεξαγωγής: Κάλυψη:

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτικά Προϊόντα που διαχειρίζεται η Τράπεζα Κύπρου για Στήριξη των Μικρομεσαίων Εταιρειών

Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτικά Προϊόντα που διαχειρίζεται η Τράπεζα Κύπρου για Στήριξη των Μικρομεσαίων Εταιρειών Ευρωπαϊκά Χρηματοδοτικά Προϊόντα που διαχειρίζεται η Τράπεζα Κύπρου για Στήριξη των Μικρομεσαίων Εταιρειών Ανδρέας Κυθραιώτης Head of European Relations & Products Dept 11 Φεβρουαρίου 2015 / 2 Η Τράπεζα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

1.6.4. Η ανταγωνιστικότητα της Ελληνικής Οικονομίας με βάση το Ε.Σ.Μ.Α.

1.6.4. Η ανταγωνιστικότητα της Ελληνικής Οικονομίας με βάση το Ε.Σ.Μ.Α. 18 1.6.4. Η ανταγωνιστικότητα της Ελληνικής Οικονομίας με βάση το Ε.Σ.Μ.Α. Το δημοφιλέστερο και απλούστερο μέτρο αποτίμησης του βιοτικού επιπέδου είναι το κατά κεφαλήν Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.).

Διαβάστε περισσότερα

«Ποιότητα και Κερδοφορία των Ξενοδοχειακών Επιχειρήσεων στην Ελλάδα»

«Ποιότητα και Κερδοφορία των Ξενοδοχειακών Επιχειρήσεων στην Ελλάδα» «Ποιότητα και Κερδοφορία των Ξενοδοχειακών Επιχειρήσεων στην Ελλάδα» Γκίκας Α. Χαρδούβελης Καθηγητής, Τμήμα Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής Διοικητικής Παν. Πειραιώς Οικονομικός Σύμβουλος Ομίλου Eurobank

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ως κλάδος τηλεπικοινωνιών ορίζεται η παραγωγή τηλεπικοινωνιακού υλικού και η χρήση των παραγόμενων τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και

Διαβάστε περισσότερα

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008

EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 EIB AT 50 Αθήνα, 11 Νοεμβρίου 2008 ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΟΜΙΛΙΑ Π. ΣΑΚΕΛΛΑΡΗ - ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Κύριε Υπουργέ, Κυρίες και κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζω σήμερα στην εκδήλωση της

Διαβάστε περισσότερα

Οι Έλληνες Επιχειρηματίες και η Κρίση

Οι Έλληνες Επιχειρηματίες και η Κρίση Υ Π Η Ρ Ε Σ Ι Ε Σ Ε Ρ Ε Υ Ν Α Σ Α Γ Ο Ρ Α Σ Οι Έλληνες Επιχειρηματίες και η Κρίση Ηέρευναδιεξήχθηαπότις29/10 έως τις 12/11/09 με ερωτηματολόγια ατομικής συμπλήρωσης. Το δείγμα της έρευνας αποτέλεσαν 101

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Δρ. Ιωάννης Χατζηκιάν, Επιστημονικός Συνεργάτης Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων, ΣΔΟ,

Διαβάστε περισσότερα

Είδος Επιχειρήσεων & Νοµικά Ζητήµατα

Είδος Επιχειρήσεων & Νοµικά Ζητήµατα Είδος Επιχειρήσεων & Νοµικά Ζητήµατα Το υφιστάµενο νοµικό καθεστώς προδιαγράφει σε σηµαντικό Βαθµό αρκετούς περιορισµούς ενός επιχειρηµατικού σχεδίου Βασικά Θέµατα Νοµικό Πλαίσιο Επιχειρήσεων Επιλογή Νοµικής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Λευκωσία, 29-03-2010 ΘΕΜΑ: «Το Εξωτερικό Εμπόριο της Κύπρου» Το εξωτερικό εμπόριο της Κύπρου χαρακτηρίζεται από τις δυσανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Εμμανουέλα Κουρούση Μονάδα Β Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Παρακολούθησης Δράσεων

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες

Επιχειρήσεις και Ψηφιακή Οικονομία: Νέες Θέσεις Εργασίας, Καλύτερες Υπηρεσίες Α. Η Ψηφιακή Ωριμότητα της Ελλάδας Οι ψηφιακές υπηρεσίες στην Ελλάδα παρουσιάζουν χαμηλότερη διείσδυση και μικρότερη ανάπτυξη σε σχέση με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Πρόσφατες αναλύσεις καταδεικνύουν

Διαβάστε περισσότερα

Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς

Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς Οι Προοπτικές Ανάπτυξης της Ασφαλιστικής Αγοράς Του Μιλτιάδη Νεκτάριου, Πανεπιστήμιο Πειραιώς. Πρόεδρος INTERNATIONAL LIFE AEAZ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ, Ημερίδα, 5 Μαρτίου 2014. Η Επίδραση της Ιδιωτικής

Διαβάστε περισσότερα

Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της

Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της Στην Ελλάδα σιωπούν για το τεράστιο ανταγωνιστικό πλεονέκτηµά της Τετάρτη, 29 Οκτωβρίου 2014 Ο Σπύρος Ολύµπιος είναι από τα πλέον καταξιωµένα στελέχη στον χώρο της Διοίκησης και της Βιοµηχανίας στην Ελλάδα.

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΕΑΝ ΑΕ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ/ ΠΡΟΪΟΝΤΑ

ΕΤΕΑΝ ΑΕ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ/ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΤΕΑΝ ΑΕ & ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ/ ΠΡΟΪΟΝΤΑ Η Διοίκηση της ΕΤΕΑΝ ΑΕ επειδή προέβλεψε την τραπεζική πιστωτική ασφυξία και ακρίβεια στην ελληνική αγορά δημιούργησε κατάλληλα Εγγυοδοτικά προϊόντα και Ταμεία Χαρτοφυλακίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993-1995

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993-1995 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 1993 1995 Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην εργασία που προηγήθηκε ( Οι επιπτώσεις στις εμπορικές τράπεζες της μείωσης του εργάσιμου χρόνου στις 35 ώρες χωρίς μείωση των αποδοχών

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας - Τα οικονομικά της εργασίας μελετούν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η αγορά εργασίας. - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 6η: ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

3. Ινστιτούτο Τεχνολογίας & Εφαρµογών Στερεών Καυσίµων 5%.

3. Ινστιτούτο Τεχνολογίας & Εφαρµογών Στερεών Καυσίµων 5%. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΦΟΡΕΑΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Στο παρόν κεφάλαιο παρουσιάζονται τα βασικά χαρακτηριστικά του Φορέα υλοποίησης και διαχείρισης του προτεινόµενου έργου, τα οποία διαµορφώνονται πάντα µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Τονίζεται ότι, η παρούσα εργασία δεν αποτελεί ολοκληρωμένη ανάλυση και δεν είναι σκόπιμο να χρησιμοποιηθεί για την επίλυση ειδικών προβλημάτων.

Τονίζεται ότι, η παρούσα εργασία δεν αποτελεί ολοκληρωμένη ανάλυση και δεν είναι σκόπιμο να χρησιμοποιηθεί για την επίλυση ειδικών προβλημάτων. ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΣ ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 3908/ 1 Φεβρουαρίου 2011 Ενίσχυση Ιδιωτικών Επενδύσεων για την Οικονομική Ανάπτυξη, την Επιχειρηματικότητα και την Περιφερειακή Συνοχή. Τονίζεται ότι, η παρούσα εργασία δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο 2 0 1 5 2 0 1 6 ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΙΟΥΛΙΟΣ 2014 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με σκοπό την επίτευξη των στρατηγικών

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs «Στρατηγικές Ανάπτυξης Συνεργατικών Σχηματισμών στις Ελληνικές Περιφέρειες» Κωνσταντίνος Μπουρλετίδης Οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ ΑΘΗΝΑ, 15/12/2005 ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ ΑΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ ΑΘΗΝΑ, 15/12/2005 ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ ΑΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ ΑΘΗΝΑ, 15/12/2005 ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΣ ΤΕΜΠΜΕ ΑΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ LEASING ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ VC FACTORING ΑΣΦΑΛΕΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

memo 3 Μαΐου 2014 Αξιότιμο ήμαρχο Πειραιά κ. Μιχαλολιάκο Άγγελο Κολοκούρη ΘΕΜΑ: ιεθνές Επιχειρηματικό Πάρκο στον Πύργο Πειραιά

memo 3 Μαΐου 2014 Αξιότιμο ήμαρχο Πειραιά κ. Μιχαλολιάκο Άγγελο Κολοκούρη ΘΕΜΑ: ιεθνές Επιχειρηματικό Πάρκο στον Πύργο Πειραιά memo 3 Μαΐου 2014 Προς: Από: Αξιότιμο ήμαρχο Πειραιά κ. Μιχαλολιάκο Άγγελο Κολοκούρη ΘΕΜΑ: ιεθνές Επιχειρηματικό Πάρκο στον Πύργο Πειραιά Ακολουθεί ένα συνοπτικό σχέδιο πολιτικής επικοινωνίας με θέμα τη

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας A Εξάμηνο 2008 Αθήνα, 28 Αυγούστου 2008 σε εκατ. Α 6μηνο 2008 Α 6μηνο 2007 Δ Καθαρά κέρδη μετόχων ΕΤΕ * 835 724 +15% Καθαρά κέρδη από εγχώριες δραστηριότητες 510 478

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Εσωτερική Αγορά, Βιομηχανία, Επιχειρηματικότη τα και ΜΜΕ ΣΥΝΟΨΗ Πίνακας επιδόσεων της Ένωσης για την Καινοτομία το

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014

ΕΠΑνΕΚ 2014-2020. ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα, 03.04.2014 ΕΠΑνΕΚ 2014-2020 ΤΟΣ Υγεία Τομεακό Σχέδιο Αθήνα, 03.04.2014 1 Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων που μέχρι τώρα διατυπώθηκαν από Υπηρεσίες, Κοινωνικούς Εταίρους και Εμπειρογνώμονες

Διαβάστε περισσότερα