Λειτουργικά Συστήµατα Ι 18/12/2002

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Λειτουργικά Συστήµατα Ι 18/12/2002"

Transcript

1 Βασικά για Λ.Σ., τι είναι και τι έργο επιτελούν, από τί αποτελούνται, Σύντοµη Ιστορία, οµή Λ.Σ., Κατηγορίες Λ.Σ. ιεργασίες και διαχείριση µνήµης ιαχείριση Αρχείων, διαχείριση Εισόδου/Εξόδου, Φλοιός Το Λ.Σ. MS-DOS, σύντοµη ιστορία, βασικά τµήµατα, εκκίνηση, αρχεία εκκίνησης, ο φλοιός, βασικές εντολές φλοιού, διεργασίες, προγράµµατα TSR, διαχείριση µνήµης, το σύστηµα αρχείων, είσοδος/έξοδος. Το Λ.Σ. Windows 2000, σύντοµη ιστορία, βασικά τµήµατα, εκκίνηση, αρχεία εκκίνησης, το σύστηµα παραθύρων, αντικείµενα-objects, γραµµή εντολών, διεργασίες, διαχείριση µνήµης, το σύστηµα αρχείων, FAT 32 και NTFS, το σύστηµα χρηστών. Σπύρος Καζαρλής Οι Η/Υ αποτελούνται από Υλικό (Hardware) και Λογισµικό (Software) Το Λογισµικό χωρίζεται σε Λογισµικό Συστήµατος και Λογισµικό Εφαρµογών χρήστη. Το Λ.Σ. είναι το βασικό κοµµάτι του Λογισµικού Συστήµατος που ελέγχει τους πόρους του Η/Υ, και παρέχει τη βάση για ανάπτυξη και εκτέλεση εφαρµογών ιάφορες Εφαρµογές Compilers, Interpreters, Editors Λειτουργικό Σύστηµα Γλώσσα Μηχανής Μικροπρογραµµατισµός Φυσικές Συσκευές - hardware Λογισµικό Εφαρµογών Λογισµικό Συστήµατος Σπύρος Καζαρλής 1

2 Παρέχει υψηλού επιπέδου interface για την διαχείριση του υλικού (ιδεατή µηχανή) ιαχειρίζεται τους πόρους του συστήµατος (µνήµη, cpu, περιφερειακά), αποφεύγοντας συγκρούσεις και σφάλµατα, δίνοντας κατά το δυνατό ίσες ευκαιρίες στους χρήστες για χρήση του συστήµατος Φροντίζει για την καλή απόδοση του συστήµατος Φροντίζει για την ασφάλεια του συστήµατος (εσφαλµένες διαγραφές/επικαλύψεις µνήµης, αρχείων, ρουτινών, ασφάλεια συσκευών, µη εξουσιοδοτηµένες προσβάσεις) ιαχειρίζεται τα αρχεία στις µονάδες αποθήκευσης µέσω ενός συστήµατος αρχείων που παρέχει δοµηµένη, ασφαλή και γρήγορη εγγραφή και ανάγνωση δεδοµένων. Παρέχει µία σειρά προγραµµάτων για διαχείριση του συστήµατος Αποτελείται από τον πυρήνα (kernel) και το κέλυφος (shell) Πρώτος Η/Υ η αναλυτική µηχανή του C. Babbage, 1850, που δούλευε µηχανικά µε γρανάζια και δεν είχε Λ.Σ. Πρώτη Γενιά ( ). Πρώτοι Η/Υ µε λυχνίες κενού. Μεγάλο µέγεθος και απαιτήσεις ισχύος. Γλώσσα µηχανής και καλωδιώσεις. Αρχές του 50 εισάγονται συστήµατα εισαγωγής προγραµµάτων και δεδοµένων µε διάτρητες κάρτες. εύτερη Γενιά ( ). Κατασκευή Η/Υ µε τρανζίστορ. Κάρτες ταινίες εκτυπώσεις χειροκίνητα. Προγραµµατισµός σε συµβολική γλώσσα (assembly) ή FORTRAN. Μηχανές ΙΒΜ 1401 και Σύστηµα µαζικής επεξεργασίας (batch processing system). Αυτόµατη µεταφορά κάρτες-ταινίες και ταινίες-εκτυπωτής. Οι πρόγονος των Λ.Σ. : συστήµατα FMS (FORTRAN monitoring system και IBSYS (Λ.Σ. Της IBM για τον 7094) Σπύρος Καζαρλής 2

3 Τρίτη Γενιά ( ). Κατασκευή ολοκληρωµένων κυκλωµάτων IC. Οικογένεια 360 της IBM. Αργότερα 370, 4300, 3080, Λ.Σ. OS/360 εκατοµµύρια γραµµές κώδικα, πολλά λάθη. Πολυπρογραµµατισµός (multiprogramming) Εργασία 1 Εργασία 2 Εργασία 3 Λ.Σύστηµα Τµήµατα µνήµης Ετεροχρονισµός (SPOOLing-Simultaneous Peripheral Operation On Line) για εισαγωγή διεργασιών από δίσκο και εκτύπωση αποτελεσµάτων Αργός χρόνος απόκρισης από την υποβολή του προγράµατος µέχρι την εκτύπωση αποτελεσµάτων (χρονοβόρα εκσφαλµάτωση) Καταµερισµός χρόνου (time sharing) παραλλαγή του πολυπρογρ/σµού Σύνδεση στον Η/Υ µέσω τερµατικών. Εξυπηρέτηση τερµατικών σε πραγµατικό χρόνο. Εκτέλεση χρονοβόρων διεργασιών στο παρασκήνιο Πρώτο σύστηµα timesharing CTSS (MIT 1962). Ακολούθησε το MULTICS (MULTIplexed Information and Computing Service) µε πρότυπο το σύστηµα διανοµής ενέργειας. Κατασκευή mini υπολογιστών (DEC PDP-1, 1961 µε 4k words των 18 bits) µε µαζικές πωλήσεις. Ο Ken Thomson, αρχίζει την συγγραφή σε PDP-7 µίας έκδοσης του MULTICS για ένα χρήστη που θα είναι ο πρόγονος του UNIX Τέταρτη Γενιά ( ). Ανάπτυξη των LSI και των προσωπικών Η/Υ. IBM PC και Workstations µε RISK. Μαζικές πωλήσεις και πολλές εφαρµογές. Ανάπτυξη δικτύων και NOS. Κατανεµηµένα Λ.Σ. Σπύρος Καζαρλής 3

4 ιεργασίες (processes) Εκτελούµενο πρόγραµµα ή τµήµα, µε δική του µνήµη, καταχωρητές και κατάσταση CPU, απαριθµητή προγ/τος και stack, ιεργασίες απόγονοι (child processes). Ελαφρές διεργασίες νήµατα (threads), τµήµατα διεργασιών µε κοινή µνήµη που τρέχουν ταυτόχρονα (concurrent). Χρονοπρογραµµατισµός διεργασιών (process scheduling) Μεταγωγή Περιβάλλοντος (Context Switching) Σηµατοφορείς (semaphores) Αδιέξοδα (deadlocks), πρόληψη, επανόρθωση. Εικονική µνήµη (virtual memory) ιαχείριση Εικονικής Μνήµης Αρχεία και συστήµατα αρχείων, διαχείριση αρχείων Είσοδος Έξοδος (I/O), συσκευές, διαχείριση I/O, ιακοπές-interrupts Πυρήνας (Kernel) αποτελείται από ρουτίνες, υλοποιεί την διαχείριση CPU, διεργασιών και µνήµης, interface µε το hardware Κέλυφος (Shell) είναι ένας διερµηνευτής εντολών χρήστη, interface µε το kernel Κατάσταση Πυρήνα (Protected/kernel/supervisor mode) Κατάσταση χρήστη (User mode) Κλήσεις Συστήµατος (System Calls), εκτελούνται σε protected mode, υλοποιούν βασικές λειτουργίες, καλούνται από προγράµµατα, (διεργασιών, αρχείων, συσκευών, πληροφοριών, επικοινωνιών) Οδηγοί συσκευών (Device drivers) Υπηρεσίες Services, communication services (ftp, web, telnet, DNS), print services (spooling), DDE, OLE, Event Log, Alerts, Task Scheduler Προγράµµατα Συστήµατος (System programs), ιαχείριση αρχείων, πληροφορίες κατάστασης, υποστήριξη γλωσσών προγρ/µού, φόρτωµα και εκτέλεση προγραµµάτων, επικοινωνίες, εφαρµογές) Σπύρος Καζαρλής 4

5 Ως προς την παραλληλότητα χρηστών - διεργασιών Single tasking single user MS DOS, CP/M Multi tasking single user Win 3.1, 95, 98, Multi tasking multi user UNIX, NT Server, W2000 Ως προς το υλικό που διαχειρίζονται Λ.Σ. Ενός επεξεργαστή single processor Λ.Σ. Πολλών επεξεργαστών multi processor Λ.Σ. ικτύων Network Operating Systems (NOS) Κατανεµηµένα Λ.Σ. distributed OS Μονολιθικά Συστήµατα Μία συλλογή από ρουτίνες πυρήνα που χειρίζονται το υλικό και τις κλήσεις του χρήστη, που η µία µπορεί να καλεί την άλλη χωίς καµµία δοµή. Στρωµατοποιηµένα συστήµατα (Σύστηµα THE, 1968, Dijsktra) ιαχειριστής Συστήµατος Προγράµµατα Χρηστών ιαχείριση Εισόδου/Εξόδου Επικοινωνία χρήστη-διεργασίας ιαχείριση µνήµης και δίσκου ιαχείριση CPU και πολυπρ/σµός Το MULTICS είχε διαστρωµάτωση σε οµόκεντρους δακτυλίους. Οι εσωτερικοί είχαν πιό πολά προνόµια από τους εξωτερικούς. Σπύρος Καζαρλής 5

6 Ιδεατές Μηχανές (virtual machines). Το σύστηµα VM/370 (1979) για τα IBM 360/370. Ελεγκτής ιδεατής µηχανής (virtual machine monitor). ηµιουργεί στα ανώτερα επίπεδα ιδεατά αντίγραφα της µηχανής (φλοιός, I/O, διακοπές, κ.λ.π.). Πλήρης διαχωρισµός του πολυπρογ/µού και του εκτεταµένου interface µε τον χρήστη Ιδεατή Μηχανή 370 Ιδεατή Μηχανή 370 Ιδεατή Μηχανή 370 VM/370 Virtual Machine Monitor Πραγµατικό υλικό του IBM/370 Οι ιδεατές µηχανές ήταν αντίγραφα της βασικής µηχανής και µπορούσαν να τρέχουν ακόµα και διαφορετικά Λ.Σ. Ο πολυπρογραµµατισµός ήταν υλοποιηµένος στο Virtual Machine Monitor Το µοντέλο Εξυπηρετούµενου-Εξυπηρετητή (Client-Server). Ανάγκη για µικρό πυρήνα και αποµάκρυνση των λειτουργιών από αυτόν. Ο πυρήνας µεταβιβάζει αιτήσεις από τους clients στους servers. ιαδικασίες Clients και Servers τρέχουν σε κατάσταση χρήστη. Client 1 Client 2 Server 1 Server 2 Πυρήνας (kernel) Client 1 πυρήνας Server 1 πυρήνας Client 2 πυρήνας ίκτυο Σπύρος Καζαρλής 6

7 Στόχοι σχεδίασης Λειτουργικών Συστηµάτων (ως προς τον χρήστη) Βολικά στη χρήση Εύκολα στην εκµάθηση Αξιόπιστα Ασφαλή Γρήγορα στην εκτέλεση Στόχοι σχεδίασης Λειτουργικών Συστηµάτων (ως προς το σύστηµα) Εύκολα στη σχεδίαση, υλοποίηση και συντήρηση Ευέλικτα, αξιόπιστα, χωρίς σφάλµατα και αποδοτικά Παραδοσικά γράφονταν σε assembly. Τώρα γράφονται σε γλώσσες υψηλού επιπέδου ( C++) Ταχύτητα ανάπτυξης, συµπαγή, ευκολία κατανόησης-διόρθωσης, µεταφορά σε διαφορετικές πλατφόρµες SYSGEN (ανακτά πληροφορίες για το hardware), BOOT-εκκίνηση µε φόρτωµα του πυρήνα, Πρόγραµµα BootStrap σε ROM για εύρεση / φόρτωµα του πυρήνα (kernel) Η διεργασία είναι η βασικότερη έννοια στα Λ.Σ. ιεργασία = πρόγραµµα σε εκτέλεση Στα συστήµατα πολυπρογραµµατισµού και καταµερισµού χρόνου µία διεργασία απασχολεί τη CPU κάθε φορά αλλά µε την συχνή τους εναλλαγή δίνουν την εντύπωση του ψευδοπαραλληλισµού Σε συστήµατα µε πολλές CPU υπάρχει πραγµατικός παραλληλισµός υλοποιούµενος µέσω hardware Το Λ.Σ. καλείται να χειριστεί παράλληλα πολλές διεργασίες αποφεύγοντας τα σφάλµατα. Όλο το λογισµικό που εκτελείται στον Η/Υ (Λ.Σ. και εφαρµογές χρηστών) ακολουθεί το µοντέλο των διεργασιών. Μοντέλο διεργασίας : πρόγραµµα ή τµήµα σε εκτέλεση + δείκτης εντολών + καταχωρητές CPU + κατάσταση CPU + χώρος µεταβλητών (stack και heap) Σπύρος Καζαρλής 7

8 A B Γ Εναλλαγή διεργασιών στη µνήµη Πολυπρογραµµατισµός 4 δείκτες εντολών προγράµµατος Α Καταµερισµός χρόνου Α Β Γ Α Β Γ Β Γ χρόνος Η εναλλαγή των διεργασιών δεν εγγυάται σταθερό ρυθµό εκτέλεσης του κώδικά τους. Οι διεργασίες δεν πρέπει να έχουν εξάρτηση από τον πραγµατικό χρόνο. ιεργασίες µπορούν να δηµιουργούνται και να καταστρέφονται. ιεργασίες µπορούν να δηµιουργούν άλλες διεργασίες (child processes) µε τις οποίες µοιράζονται κοινή µνήµη. 1 2 µνήµη 3 Στο UNIX η δηµιουργία διεργασίας γίνεται µε την κλήση συστήµατος FORK, που παράγει ακριβές αντίγραφο της γονικής διεργασίας. Γονική και απόγονος εκτελούνται ταυτόχρονα, και µοιράζονται κοινή µνήµη. Στο MS-DOS µε κλήση συστήµατος µία διεργασία µπορεί να εκτελέσει ένα άλλο εκτελέσιµο αρχείο (com ή exe). Η γονική αναστέλλεται. Σπύρος Καζαρλής 8

9 Ενδέχεται µία διεργασία να παίρνει ως είσοδο την έξοδο µίας άλλης. type text.txt more Η more πρέπει να ανασταλλεί έως ότου ολοκληρωθεί η type. Αναστολή διεργασίας µπορεί να προκληθεί και από το Λ.Σ. λόγω καταµερισµού χρόνου. Καταστάσεις ιεργασιών : Εκτελούµενη (running), χρησιµοποίεί την CPU Έτοιµη ή εκτελέσιµη (ready, runnable), περιµένει την σειρά της για εκτέλεση (δεν είναι διαθέσιµη η CPU) Υπό αναστολή (blocked) περιµένει µέχρι να λάβει χώρα κατάλληλο συµβάν. 1 Εκτελούµενη 3 Υπό αναστολή 2 4 Εκτελέσιµη Οι µεταβάσεις 2 και 3 εκτελούνται από τον χρονοπρογραµµατισµό. Η µετάβαση 1 συµβαίνει όταν η διεργασία περιµένει ολοκλήρωση συµβάντος. Η µετάβαση 4 συµβαίνει όταν ολοκληρωθεί το συµβάν. Σπύρος Καζαρλής 9

10 Για την διαχείριση των διεργασιών το Λ.Σ. κρατά στη µνήµη ένα Πίνακα ιεργασιών µε όλα τα στοιχεία κάθε διεργασίας. Η καταχώρηση στον πίνακα γίνεται όταν δηµιουργηθεί η διεργασία (καταχώρηση αρχικών στοιχείων) ή όταν η διεργασία µεταπίπτει από εκτελούµενη σε εκτελέσιµη, ώστε να συνεχίσει αργότερα. Καταχωρήσεις πεδίων γίνονται και κατά τις υπόλοιπες µεταβάσεις. Κατά την δηµιουργία διεργασίας γίνονται τα ακόλουθα : 1. ηµιουργείται εγγραφή στον πίνακα διεργασιών. 2. Τίθεται ως κατάσταση της διεργασίας η κατάσταση «εκτελέσιµη». 3. Αποθηκεύονται οι ταυτότητες χρήστη και οµάδας. 4. Καταχωρείται η ταυτότητα της γονικής διεργασία που την παρήγαγε. 5. Καταχωρείται η ταυτότητα της διεργασίας PID (αριθµός). 6. Καταχώρηση καταλόγου εκκίνησης και λειτουργικού καταλόγου. 7. Αρχικοποιούνται τα υπόλοιπα πεδία µε µηδενικές τιµές. Κατά την µετάβαση από εκτελέσιµη σε εκτελούµενη : 1. Ανάκτηση πληροφοριών για την συνέχιση της διεργασίας 2. Καταχώρηση χρόνου εκκίνησης (την πρώτη φορά) 3. Μεταβολή της κατάστασης διεργασίας σε «εκτελούµενη» Κατά την µετάβαση από εκτελούµενη σε εκτελέσιµη : 1. Αποθήκευση δείκτη εντολών προγράµµατος 2. Αποθήκευση κατάστασης CPU (καταχωρητές) 3. Αποθήκευση δυναµικής µνήµης και δείκτη stack 4. Αποθήκευση κατάστασης ανοικτών αρχείων 5. Αυξητική καταγραφή του χρόνου απασχόλησης της CPU. 6. Μεταβολή της κατάστασης διεργασίας σε «εκτελέσιµη» Σπύρος Καζαρλής 10

11 ιαχείριση διεργασιών Καταχωρητές είκτης εντολών Κατάσταση διεργασίας είκτης στοίβας Χρόνος εκκίνησης Χρόνος χρήσης CPU Ταυτότητα διεργασίας Ταυτότητα χρήστη Ταυτότητα οµάδας ιαχείριση µνήµης είκτης σε τµήµα µνήµης (data segment) είκτες σε τµήµατα δυναµικής µνήµης Γονική διεργασία ιαχείριση αρχείων Αρχικός Kατάλογος Λειτουργικός Κατάλογος Περιγραφείς αρχείων Race Conditions : όταν δύο διεργασίες επιχειρούν να χρησιµοποιήσουν τους ίδιους πόρους. Παράδειγµα : 1- HDD, 2(interrupt)-HDD. Αµοιβαίος αποκλεισµός (mutual exclusion). Όταν εκτελείται η µία δεν µπορεί να εκτελείται η άλλη. Οι διεργασίες σε συνθήκες ανταγωνισµού περιέχουν κρίσιµα τµήµατα (critical sections) που δεν µπορούν να εκτελούνται ταυτόχρονα. Παράδειγµα : 1 : x=x+1, 2 : x=x+2. Επιθυµητό αποτέλεσµα (x+3). Ανάλυση σε γλώσσα µηχανής : 1. Φόρτωσε τον Α µε x 2. Αύξησε τον Α κατά 1 (ή 2) 3. Αποθήκευσε τον Α στο x Μπορεί να προκύψει λάθος αποτέλεσµα π.χ. µε εκκίνηση της 2 όταν η 1 έχει εκτελέσει και το βήµα 2. Σπύρος Καζαρλής 11

12 ύο διεργασίες δεν βρίσκονται ποτέ µαζί στο κρίσιµο τµήµα τους. Όταν µία διεργασία δεν είναι στο κρίσιµο τµήµα της, δεν µπορεί να εµποδίσει άλλες να εισέλθουν στο δικό τους κρίσιµο τµήµα. Όταν πολλές διεργασίες επιχειρούν να εισέλθουν στο κρίσιµο τµήµα τους δεν µπορούν να περιµένουν επ άπειρον. ικαιοσύνη (fairness) στην επιλογή διεργασίας που θα εισέλθει στο κρίσιµο τµήµα της. εν επιτρέπονται υποθέσεις από τις διεργασίες για την ταχύτητα εκτέλεσής τους και για το πλήθος των επεξεργαστών. Οι παραπάνω αρχές διαφυλάσσουν το σύστηµα από αµοιβαία µπλοκαρίσµατα (mutual blocking) και αδιέξοδα (deadlocks) Απενεργοποίηση διακοπών (interrupts) επικύνδυνο για την ασφάλεια. Μεταβλητές κλειδώµατος κοινής χρήσης Πρόβληµα µε ταυτόχρονη πρόσβαση. Εντολή TSL (Test and Set Lock) που εκτελείται αδιαίρετα και µε κλείδωµα του διαύλου µνήµης, για έλεγχο σηµαιών (flags). Παρακολουθητές (monitors) οµές υψηλού επιπέδου σε γλώσσες προγρ/µού που ορίζουν µπλόκ συναρτήσεων που δεν µπορεί να εκτελεστούν ταυτόχρονα. Μεταβίβαση µηνυµάτων (message passing) µεταξύ διεργασιών SEND, RECEIVE, µε κλήσεις συστήµατος. Σηµατοφορείς (semaphores) Σπύρος Καζαρλής 12

13 Μεταβλητές του Λ.Σ. για τον έλεγχο διεργασιών µε τιµές 0 και 1. 0 σηµαίνει κατειληµµένος, 1 σηµαίνει ελέυθερος. Ο έλεγχος της τιµής και η µεταβολή της είναι ενέργειες αδιαίρετες και δεν µπορούν να διακοπούν, ατοµικές ενέργεις (atomic action). Λειτουργία DOWN (ή P) : Η διαδικασία περιµένει να ελευθερωθεί ο σηµατοφορέας (να γίνει 0) και τον αυξάνει κατά 1. while (s==0) { do_nothing }, s=s-1; Λειτουργία UP (ή V) : Η διαδικασία εξέρχεται από το κρίσιµο τµήµα της και ελευθερώνει τον σηµατοφορέα s=s+1; Το Λ.Σ. υλοποιεί µεγάλο αριθµό σηµατοφορέων για τους διάφορους πόρους του συστήµατος. Πολλές διεργασίες που αναµένουν έναν σηµατοφορέα καταχωρούνται σε λίστες αναµονής (waiting lists) που υλοποιούνται ως ουρές (queues) FIFO. Καταχωρητές (Registers) Λανθάνουσα µνήµη επιπέδου 1 (Level 1 cache) Ταχύτητα Κόστος Λανθάνουσα µνήµη επιπέδου 2 (Level 2 cache) Κύρια Μνήµη RAM (Main Memory) Χωρητικότητα Μαγνητικοί ίσκοι (Hard Disks) Οπτικοί ίσκοι (Optical Disks, CD, DVD) Μαγνητικές Ταινίες (Magn. Tapes) Σπύρος Καζαρλής 13

14 Η κύρια µνήµη είναι πόρος ζωτικής σηµασίας στους Υπολογιστές Μέγεθος 128MB 3GB για προσωπικούς υπολογιστές και σταθµούς εργασίας, δεκάδες GB για mainframes και υπερυπολογιστές. Νόµος του Parkinson : τα προγράµµατα τείνουν να καταλαµβάνουν όλη την µνήµη που τους είναι διαθέσιµη. ιαχειριστής Μνήµης Memory Manager. Καθήκοντα : 1. Παρακολουθεί ποιά τµήµατα είναι σε χρήση και ποιά όχι 2. Χορηγεί µνήµη σε διεργασίες όποτε την χρειάζονται. 3. Ελευθερώνει την µνήµη διεργασιών που τερµατίζουν και την επαναχορηγεί σε άλλες διεργασίες. 4. ιαχειρίζεται την εναλλαγή µεταξύ κύριας και δευτερεύουσας µνήµης (RAM HDD), memory swapping, Ιδεατή µνήµη (virtual memory). 5. Φροντίζει για την εξάλειψη του κατακερµατισµού της µνήµης. Στατική Κατανοµή µνήµης (static allocation) : Η µνήµη διαιρείται σε προκαθορισµένα τµήµατα για προγράµµατα και data από πριν. Παράδειγµα : 640Κ = 8K + 32K + 100K + 500K. ναµική Κατανοµή µνήµης (dynamic allocation) : Όταν εκτελούνται οι διεργασίες τους παραχωρείται ακριβώς όση µνήµη χρειάζονται. υναµική Επανατοποθέτηση (dynamic reallocation) : Μεταφορά ενός προγράµµατος σε άλλη περιοχή µνήµης. Εναλλαγή µνήµης (memory swapping) : µεταφορά τµηµάτων µνήµης προς και από τον δίσκο, για εξυπηρέτηση πολλών διεργασιών. Εκονική µνήµη (virtual memory) : χρήση χώρου εικονικών διευθύνσεων και αντιστοίχιση στις πραγµατικές από το Λ.Σ. Σελιδοποίηση (paging) : χωρισµός της µνήµης σε ίσα blocks και αναφορά διευθύνσεων µε αριθµό block και µετατόπιση. Κατάτµηση (segmentation) : χωρισµός της µνήµης σε άνισα µη συνεχόµενα τµήµατα, αναφορά µε αριθµό τµήµατος και µετατόπιση Σπύρος Καζαρλής 14

15 Μετατόπιση (Relocation) : όταν ένα πρόγραµµα φορτώνεται σε ένα τµήµα µνήµης π.χ. 100k-200k πρέπει όλες οι εντολές γλώσσας µηχανής που αφορούν διακλαδώσεις να µετασχηµατίζονται, Π.χ. JMP 100 > JMP 100k+100. OS/360-MFT. Προστασία (Protection) : δεν πρέπει ένα πρόγραµµα να απευθύνεται σε άλλα τµήµατα µνήµης, εκτός από εκείνα που του παραχωρούνται. Λύση µε κωδικούς προστασίας τµηµάτων PSW (program status word) και παγίδευση όλων των προσπελάσεων µνήµης. Λύση µε καταχωρητή βάσης (base register) και καταχωρητή ορίου (limit register). εν τροποποιούνται οι προσπελάσεις µνήµης στο πρόγραµµα. Όλες οι προσπελάσεις µνήµης ελέγχονται ως προς το όριο. Πλεονέκτηµα λόγω δυνατότητας µετατόπισης και αφού έχει ξεκινήσει το πρόγραµµα. Υλοποίηση στον IBM-PC µε καταχωρητή τµήµατος (segment register), αλλά όχι καταχωρητή ορίου. 1..Μ. που εναλλάσσουν τµήµατα µεταξύ κύριας και δευτερεύουσας µνήµης (memory swapping, paging) 2. Απλοί.Μ. χωρίς εναλλαγές τµηµάτων. Μονοπρογραµµατισµός χωρίς εναλλαγή και σελιδοποίηση : (α) (β) (γ) Πρόγραµµα χρήστη Λ.Σ. στη RAM Λ.Σ. στη ROM Πρόγραµµα χρήστη Οδηγοί συσκευών στη ROM - BIOS Πρόγραµµα χρήστη Λ.Σ. στη RAM Σπύρος Καζαρλής 15

16 Η µνήµη χωρίζεται σε ένα συγκεκριµένο αριθµό πιθανόν άνισων τµηµάτων (memory partitions ή segments) στατική κατανοµή. Οι διεργασίες περιµένουν σε ουρά εξυπηρέτησης. Το Λ.Σ. εξετάζει την ουρά και αναθέτει σε κάθε διεργασία το κατάλληλο τµήµα µνήµης. Χρησιµοποιήθηκε στο OS/360 για IBM System/360 ως MFT (Multiprogramming with Fixed umber of Tasks). Τµήµα Τµήµα 3 Τµήµα 2 Τµήµα 1 Λ.Σ. Η µνήµη παραχωρείται δυναµικά στις διεργασίες που γίνονται εκτελέσιµες ανάλογα µε τις απαιτήσεις τους. Όταν µία διεργασία τερµατίζει, ο χώρος µνήµης που κατελάµβανε απελευθερώνεται. ηµιουργείται κατακερµατισµός λόγω εµφάνισης οπών µνήµης. Γ Γ Γ Γ Γ Α Β Α Β Α Β Β Ε Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Σπύρος Καζαρλής 16

17 Στατική Κατανοµή µνήµης (static allocation) : Χρήση συµβατικού και οικονοµικού υλικού. Απλότητα στη διαχείριση µνήµης. Εύκολη προστασία του χώρου µνήµης. Κατακερµατισµός µε δηµιουργία οπών. Αδυναµίες στην εξυπηρέτηση διεργασιών υναµική Κατανοµή µνήµης (dynamic allocation) : Μεγάλη ευελιξία και αποδοτικότητα µικρή σπατάλη µνήµης. Ιδανική εξυπηρέτηση διεργασιών. υνατότητα εκµετάλλευσης οπών µνήµης. υνατότητα συµπίεσης µνήµης µε επανατοποθέτηση. Πολύπλοκη διαχείριση από το Λ.Σ. υσκολότερη προστασία της µνήµης. Σε συστήµατα καταµερισµού χρόνου οι χρήστες-διεργασίες είναι περισσότεροι από τα τµήµατα µνήµης. Η µνήµη των διεργασιών που δεν χωρούν στην RAM, κρατείται στον δίσκο και εναλλάσσεται µε την RAM (swapping). Η εναλλαγή µεταξύ µνήµης και δίσκου γίνεται µε ειδικούς αλγόριθµους. RAM HDD RAM HDD RAM HDD Γ Γ Γ Β Α Z E E Α Z B E Z A B Λ.Σ. Λ.Σ. Λ.Σ. Σπύρος Καζαρλής 17

18 Χρησιµοποιείται σε συστήµατα εναλλαγής µνήµης. Χρησιµοποιούνται εικονικές διευθύνσεις µνήµης που είναι περισσότερες από τις πραγµατικές. Αντιστοίχιση περιοχών εικονικής µνήµης σε πραγµατικές. Χώρος συµβολικών ονοµάτων int i float j char c Χώρος εικονικών διευθύνσεων Α Β Γ Χώρος πραγµατικών διευθύνσεων Α Β Γ Λ.Σ. Λ.Σ. Η πραγµατική κύρια µνήµη διαιρείται σε ένα αριθµό ενοτήτων ίσου µεγέθους (blocks ή frames). Ο χώρος της εικονικής µνήµης διαιρείται σε έναν αριθµό σελίδων (pages) ίσου µεγέθους µε τις ενότητες. Αντιστοιχίζεται µία σελίδα σε µία ενότητα. Πίνακας σελίδων. Αναφορά διευθύνσεων ως Αριθµός σελίδας - Μετατόπιση. Εικονικός Χώρος Πραγµατικός Χώρος Πίνακας Αντιστοίχισης Σελίδων Σελίδα 0 Σελίδα 1 Σελίδα 2 Σελίδα 3 Σελίδα 4 Σελίδα 5 Σελίδα 6 Ενότητα 0 Ενότητα 1 Ενότητα 2 Ενότητα 3 Σελίδα 0 Σελίδα 1 Σελίδα 2 Σελίδα 3 Σελίδα 4 Σελίδα 5 Σελίδα 6 Ενότητα 1 - Ενότητα 3 - Ενότητα 0 Ενότητα 2 - Σπύρος Καζαρλής 18

19 Associative memory µνήµη λίγων καταχωρήσεων του πίνακα σελίδων ενσωµατωµένη στο υλικό (memory controller). Σε κάθε αναφορά ιδεατής µνήµης ελέγχονται παράλληλα οι καταχωρήσεις και αν βρεθεί, εξάγεται απευθείας η ενότητα. Αν δεν βρεθεί, τότε µία εγγραφή αντικαθίσταται από την σωστή του πίνακα σελίδων. Ποσοστό επιτυχίας (hit ratio) Έγκυρη Ιδεατή Σελίδα Τροποποίηση Προστασία RW RX RW RW RX RX RW Ενότητα Η µνήµη διαιρείται σε τµήµατα µεταβλητού µεγέθους που µπορεί να αλλάζουν δυναµικά. Μία διεργασία µπορεί να απασχολεί πολλά τµήµατα που µπορεί να βρίσκονται στην κύρια µνήµη ή στο δίσκο. ιεύθυνση βάσης µέγεθος παρουσία στην κύρια µνήµη. Πίνακας Τµηµάτων (segment table). Α Εικονικός Χώρος Α Β Γ Λ.Σ. Β Λ.Σ. Γ RAM HDD Σπύρος Καζαρλής 19

20 Οι διεργασίες µπορούν να δεσµεύουν παραπάνω µνήµη κατά την εκτέλεσή τους. Τρείς µέθοδοι αντιµετώπισης : Χορήγηση διπλανού ελεύθερου τµήµατος µνήµης. Μετατόπιση της διεργασίας σε άλλο τµήµα µνήµης. Αποθήκευση στον δίσκο έως ότου απελευθερωθεί µνήµη. Εναλλακτική λύση : χορήγηση παραπάνω µνήµης από την απαιτούµενη. Β χώρος επέκτασης χρησιµοποιείται Στοίβα Β εδοµένα Β Πρόγραµµα Β χώρος επέκτασης Α Λ.Σ. χώρος επέκτασης χρησιµοποιείται Στοίβα Α εδοµένα Α Πρόγραµµα Α Λ.Σ. χώρος επέκτασης Τα σύγχρονα υπολογιστικά συστήµατα συνοδεύονται από µονάδες µόνιµης αποθήκευσης δεδοµένων µεγάλης χωρητικότητας (Σκληροί δίσκοι, CD-ROM, DVD) που µπορούν να αποθηκεύσουν τεράστιους όγκους πληροφορίας. Η πληροφορία αποθηκεύεται µε την µορφή αρχείων. Το κοµµάτι του Λ.Σ. που διαχειρίζεται τα αρχεία και τις µονάδες αποθήκευσης είναι το Σύστηµα Αρχείων (File System). Αρχείο είναι ένα πεπερασµένο σύνολο πληροφορίας (µία οµάδα από ψηφιακές λέξεις-bytes) που αποτελούν µία ενιαία οντότητα µε συγκεκριµένο νοηµατικό ή λειτουργικό περιεχόµενο (π.χ. εκτελέσιµα αρχεία προγραµµάτων, αρχεία κειµένου, εικόνων, µουσικής κ.λ.π.) Έχουν υλοποιηθεί πολλά διαφορετικά συστήµατα αρχείων Π.χ. FAT16 (MS-DOS, WIN 3.1, WIN95), FAT32 (WIN 98, WIN 2000), NTFS (WIN NT, WIN 2000, WIN XP), EXT2 (Unix/Linux Second Extended File System), HFS (Macintosh), JFS (HP_UX, AIX, OS/2v5, LINUX-Journaled File System), CDFS (CD-ROM), Σπύρος Καζαρλής 20

21 1. Χρήση αρχείων µε τα συµβολικά τους ονόµατα. 2. Οργάνωση αρχείων σε ιεραρχικούς καταλόγους. 3. ιενέργεια εργασιών στα αρχεία (δηµιουργία, άνοιγµα, κλείσιµο, διαγραφή, µεταβολή, µετονοµασία, αντιγραφή, µετακίνηση, εκτέλεση). 4. ιενέργεια εργασιών σε καταλόγους (δηµιουργία, άνοιγµα, κλείσιµο, διαγραφή, ενηµέρωση, µετονοµασία, δηµιουργία συνδέσµου,... ). 5. Κοινή προσπέλαση αρχείων από πολλούς χρήστες. 6. Ασφάλεια πρόσβασης στα αρχεία µε χρήση δικαιωµάτων, κωδικών, Ταχύτητα στην ανεύρεση και προσπέλαση αρχείων. 8. Προστασία των αρχείων από βλάβες ή αντικανονικές ενέργειες χρήστη 9. Αποδοτική χρησιµοποίηση του διαθέσιµου χώρου. 10. Απόκρυψη από τον χρήστη της πολυπλοκότητας του συστήµατος. Οι κανόνες ονοµατολογίας διαφέρουν απο σύστηµα σε σύστηµα. Γενικοί κανόνες ονοµατολογίας : 1. Μπορούν να περιέχουν εκτυπώσιµα γράµµατα και αριθµούς και περιορισµένα σύµβολα χωρίς άλλη ειδική σηµασία για το Λ.Σ. 2. Μπορούν να περιέχουν µία τελέια. και µία επέκταση ονόµατος. Η επέκταση υποδηλώνει τον τύπο του αρχείου. Στο MS-DOS : Ονόµατα 8.3 µε γράµµατα, αριθµούς και _ κεφαλαία και µικρά είναι το ίδιο. Στα Windows µέχρι 255 χαρ. (ελληνικά/αγγλικά/σύµβολα) long filenames, κεφαλαία και µικρά είναι το ίδιο. Στο Unix/Linux οσοδήποτε µήκος, πολλαπλές τελείες και επεκτάσεις (π.χ. Unix.tar.Z), διαφορετικότητα κεφαλαίων/µικρών. Στις νέες εκδόσεις Linux υποστηρίζονται και ελληνικά ονόµατα αρχείων. Σπύρος Καζαρλής 21

22 .exe.com.dll.obj.c.cpp.txt.hlp.lib.doc.xls.ppt.htm.html.jpg.bmp.gif.mp3.wav.mpg.mov.zip.ace.arj Εκτελέσιµο αρχείο κώδικα µηχανής Dynamic Link Library Αρχείο κώδικα µηχανής, αποτέλεσµα µεταγλώττισης Αρχείο πηγαίου κώδικα σε C, C++ Κείµενο σε µορφή ASCII Αρχείο βοήθειας Βιβλιοθήκη ρουτινών σε κώδικα µηχανής Αρχεία εφαρµογών του Office Αρχεία γλώσσας HTML σελίδες web Αρχεία µε εικόνες Αρχεία ήχου Αρχεία κινούµενης εικόνας -video Συµπιεσµένα αρχεία 1. Τα αρχεία αποτελούνται από bytes χωρίς συγκεκριµένο νόηµα για το Σύστηµα Αρχείων παρά µόνο για την εφαρµογή που θα τα επεξεργαστεί (MS-DOS, Windows, Unix/Linux). 2. Τα αρχεία αποτελούνται από εγγραφές σταθερού µήκους µε εσωτερική δοµή (CP/M χρήση σε τερµατικές συσκευές σταθερού µήκους). 3. Οργάνωση αρχείων σε δένδρα εγγραφών (trees) µε µεγάλες δυνατότητες αναζήτησης και µεταβολών σε databases (mainframes). 1 byte 1 εγγραφή Tom Ann Ron Lou Ken Tim (1) (2) Ian Rey Kim Fred (3) Σπύρος Καζαρλής 22

23 1. Κανονικά Αρχεία (regular files) : περιέχουν πληροφορίες σε bytes. Χωρίζονται σε ASCII και Binary. 2. Κατάλογοι (directories) : περιέχουν εγγραφές αρχείων και χρησιµοποιούνται για την δοµηµένη οργάνωση του συστήµατος αρχείων. 3. Ειδικά αρχεία χαρακτήρων (character special files) : αντιπροσωπεύουν συσκευές εισόδου/εξόδου δεδοµένων σε µορφή ASCII. 4. Ειδικά αρχεία µπλόκ (block special files) : αντιπροσωπεύουν συσκευές εισόδου/εξόδου δεδοµένων σε δυαδική µορφή (HDD). Τα αρχεία προσπελαύνονται µε δύο τρόπους : 1. Σειριακή προσπέλαση (sequential access) : αρχεία σε µαγνητικές ταινίες, αρχεία κειµένου ASCII (.txt). 2. Τυχαία προσπέλαση (random access) : αρχεία σε δίσκους και δισκέτες, αρχεία βάσεων δεδοµένων µε σταθερό µήκος εγγραφής. Εκτός από το όνοµα και τα περιεχόµενα, κάθε αρχείο έχει και µία σειρά από χαρακτηριστικά (attributes) που εγγράφονται σε αυτό από το σύστηµα αρχείων. Απλά χαρακτηριστικά (MS-DOS, FAT16, FAT32) : 1. System : υποδηλώνει αρχείο του Λ.Σ. 2. Hidden : αποκρύπτει το αρχείο 3. Readonly : καθιστά το αρχείο µόνο για ανάγνωση 4. Archive : χρησιµοποιείται για επιλεκτικό backup αρχείων. Εξελιγµένα χαρακτηριστικά (NTFS, EXT2): 1. Χαρακτηριστικά ασφάλειας : ηµιουργός, Ιδιοκτήτης, Οµάδα, ικαιώµατα χρήσης, password. 2. Χαρακτηριστικά χρόνων : χρόνος δηµιουργίας, χρόνος τελευταίας αλλαγής, χρόνος τελευταίας προσπέλασης. 3. Άλλα χαρακτηριστικά : µέγεθος, ένδειξη κλειδώµατος, ένδειξη ASCII/binary, ένδειξη τυχαίας προσπέλασης. Σπύρος Καζαρλής 23

24 ηµιουργία (Create) : δηµιουργία νέου αρχείου σε συγκεκριµένο κατάλογο. ιαγραφή (Delete) : διαγραφή υπάρχοντος αρχείου. Άνοιγµα (Open) : αποκατάσταση επικοινωνίας µε το αρχείο. Κλείσιµο (Close) : τερµατισµός επικοινωνίας µε το αρχείο. ιάβασµα (Read) : ανάγνωση των περιεχοµένων του αρχείου. Γράψιµο (Write) : αποστολή δεδοµένων για εγγραφή στο αρχείο. Προσθήκη (Append) : πρόσθεση δεδοµένων στο τέλος του αρχείου. Μετακίνηση (Seek) : µετακίνηση του δείκτη αρχείου στην επιθυµητή θέση για ανάγνωση/εγγραφή (τυχαία προσπέλαση). Μετονοµασία (Rename) : µεταβολή του ονόµατος του αρχείου. Ανάγνωση χαρακτηριστικών (Get attributes) : µας δίνει τα χαρακτηριστικά του αρχείου. Τοποθέτηση χαρακτηριστικών (Set Attributes) : καθορίζει τα χαρακτηριστικά του αρχείου. Οι κατάλογοι (directories/folders) είναι αρχεία µε ειδική εσωτερική δοµή ώστε να περιέχουν εγγραφές αρχείων (Όνοµα αρχείου + χαρακτηριστικά αρχείου) ή άλλων υποκαταλόγων. Χρησιµοποιούνται από το Λ.Σ. για ιεραρχική οµαδοποίηση των αρχείων. Οι κατάλογοι σχηµατίζουν µία ιεραρχική δοµή δένδρου χωρίς περιορισµό βάθους ή πλάτους. Ο βασικός κατάλογος ονοµάζεται ρίζα (root) και συµβολίζεται µε \ (DOS-WIN) ή / (Unix/Linux). \ WinNT Program Files My Documents temp System Fonts Netscape WinZip My Music Απόλυτη διαδροµή (absolute path) : C:\WinNT\System\VGA.DRV Σχετική διαδροµή (relative path) :..\..\Program Files\WinZip\wz32.dll Σπύρος Καζαρλής 24

25 Πράξεις ιαχείρισης Καταλόγων : 1. ηµιουργία (Create) : ηµιουργία νέου καταλόγου είτε κάτω από την ρίζα είτε σε οποιονδήποτε άλλο κατάλογο. 2. ιαγραφή (Delete) : ιαγραφή γίνεται σε άδειους καταλόγους. 3. Άνοιγµα (OpenDir) : Αποκατάσταση επικοινωνίας µε τον κατάλογο. 4. Κλείσιµο (CloseDir) : Τερµατισµός επικοινωνίας µε τον κατάλογο. 5. Ανάγνωση (ReadDir) : ιαβάζει εγγραφές αρχείων από ένα ανοικτό κατάλογο (µία εγγραφή µε κάθε κλήση). 6. Ενηµέρωση (Update) : Ενηµέρωση καταλόγου για µεταβολές αρχείων. 7. Μετονοµασία (Rename) : Αλλαγή ονόµατος καταλόγου. 8. ηµιουργία Συνδέσµου (Link) : ηµιουργία δεύτερης εγγραφής καταλόγου για το ίδιο αρχείο στο δίσκο. 9. ιαγραφή Συνδέσµου (UnLink) : ιαγραφή Link. 10. Ανάγνωση χαρακτηριστικών (Get attributes) 11. Τοποθέτηση χαρακτηριστικών (Set Attributes) Κάθε µαγνητικός δίσκος χωρίζεται σε τροχιές (tracks), τοµείς (sectors) και συµπλέγµατα (clusters/blocks). Ανάγκη ύπαρξης clusters. FAT16 ελέγχει 2 16 =65536 clusters. Για HDD=1GB, cluster size=16kb, για HDD=4GB, cluster size=64kb. FAT32 ελέγχει 2 32 = clusters, για HDD=4GB, θα µπορούσε cluster=1byte, minimum 4Kb. tracks sectors Σκληρός ίσκος cluster Σπύρος Καζαρλής 25

26 Μεγέθη clusters για διάφορες χωρητικότητες δίσκων στο FAT16 και στο FAT32. Μέγεθος δίσκου FAT 16 cluster size FAT 16 cluster size 256MB 511MB 512MB 1023MB 1GB 2GB 2GB 4GB 4GB 8GB 8GB 16GB 16GB 32GB > 32 GB 8 Kb 16 Kb 32 Kb 64 Kb Not supported Not supported Not supported Not supported Not supported 4 Kb 4 Kb 4 Kb 4 Kb 8 Kb 16 Kb 32 Kb Partitions : Λογικές ενότητες πάνω σε ένα δίσκο που υλοποιούνται ως ξεχωριστοί δίσκοι µε δικό τους γράµµα δίσκου (drive letter). Κάθε partition µπορεί να έχει διαφορετικό σύστηµα αρχείων. Boot Sector : Ο πρώτος sector σε ένα partition. Πληροφορίες για το σύστηµα αρχείων και τα χαρακτηριστικά του partition καθώς και πρόγραµµα γλώσσας µηχανής για φόρτωµα του πυρήνα του Λ.Σ. System Area : Η πρώτη περιοχή του δίσκου ~ 10% που περιέχει πληροφορίες για την οργάνωση των αρχείων στο δίσκο (Root directory, FAT-1, FAT-2, MFT, I-nodes κ.λ.π.) Data Area : Περιοχή αποθήκευσης αρχείων, το µεγαλύτερο κοµµάτι του δίσκου. Χωρίζεται σε clusters που έχουν συνεχόµενη αρίθµηση. Partitioning : O χωρισµός ενός δίσκου σε partitions, Primary, Extended, Logical. Format : Η διαµόρφωση ενός partition (Boot, System, Data). FAT Partition (C:) NTFS Partition (D:) Part.Table Boot FAT1 FAT2 Dir Data Boot MFT Dir Data Σπύρος Καζαρλής 26

27 Συνεχής Κατανοµή (Contiguous Allocation) : Τα αρχεία γράφονται σε συνεχόµενα clusters πάνω στο δίσκο. Εύκολη οργάνωση (αρχή, µήκος), γρήγορη προσπέλαση. ηµιουργία κατακερµατισµού. Κατανοµή Συνδεδεµένης Λίστας (Linked List Allocation) : Στο system area καταχωρείται ενωµένη λίστα µε τα clusters του αρχείου Κατανοµή Συνδεδεµένης Λίστας µε Πίνακα : Η συνδεδεµένη λίστα φορτώνεται στη µνήµη για γρήγορη προσπέλαση. cluster list Data Area Data Area 1 3 File1 File1 File2 f1:c1 f2:c1 f1:c2 f2:c2 2 4 File2 System Area System Area 3 5 File1: Χαρ/κά Αρχή, Μήκος File2: Χαρ/κά Αρχή, Μήκος f1: c1 c2 f2: c1 c2 6 Συνεχής Κατανοµή Συνδεδεµένη Λίστα Συνδ. Λίστα µε πίνακα Οι πληροφορίες για κάθε αρχείο αποθηκεύονται σε ένα I-node. Είναι αριθµηµένα. Περιέχουν τα χαρακτηριστικά, µικρή περιοχή µε δείκτες σε data blocks, δείκτη σε απλά έµµεσο µπλόκ, δείκτη σε διπλά έµµεσο µπλόκ, και δείκτη σε τριπλά έµµεσο µπλόκ. είκτες σε data blocks Αριθµός I-node χαρακτηριστικά είκτης Α.Ε.Μ είκτης.ε.μ είκτης Τ.Ε.Μ Απλά Έµµεσο Μπλόκ ιπλά Έµµεσο Μπλόκ είκτες σε data blocks Τριπλά Έµµεσο Μπλόκ είκτες σε data blocks Σπύρος Καζαρλής 27

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα 3.1 Η εξέλιξη των λειτουργικών συστηµάτων 3.2 Αρχιτεκτονική λειτουργικών συστηµάτων 3.3 Συντονισµός των δραστηριοτήτων του υπολογιστή 3.4 Χειρισµός ανταγωνισµού µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Λειτουργικό Σύστηµα. Λειτουργικό Σύστηµα (2) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα. Ο υπολογιστής σαν σκέτο hardware έχει περιορισµένη χρησιµότητα

3.1 Λειτουργικό Σύστηµα. Λειτουργικό Σύστηµα (2) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα. Ο υπολογιστής σαν σκέτο hardware έχει περιορισµένη χρησιµότητα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Λειτουργικά Συστήµατα 3. Λειτουργικό Σύστηµα 3. Η εξέλιξη των λειτουργικών συστηµάτων 3.2 Αρχιτεκτονική λειτουργικών συστηµάτων 3.3 Συντονισµός των δραστηριοτήτων του υπολογιστή 3.4 Χειρισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΧΕΙΩΝ Στέφανος Γκρίτζαλης Αναπληρωτής Καθηγητής Κωνσταντίνος Καραφασούλης ιδάσκων (Π 407) Μαγνητικοί ίσκοι Τα δεδοµένα αποθηκεύονται στο µαγνητικό φιλµ του δίσκου Ο δίσκος περιστρέφεται µε

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε)

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΥ 313: Τεχνολογία Λειτουργικών Συστηµάτων

ΗΜΥ 313: Τεχνολογία Λειτουργικών Συστηµάτων ΗΜΥ 313: Τεχνολογία Λειτουργικών Συστηµάτων ιδάσκων: Χρίστος Παναγιώτου Υπολογιστικό Σύστηµα Ένα υπολογιστικό σύστηµα αποτελείται από Πώς καταφέρνουν και λειτουργούν όπως αναµένει ο χρήστης; 1 Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών Οργάνωση Υπολογιστών Υπολογιστικό Σύστημα Λειτουργικό Σύστημα Αποτελεί τη διασύνδεση μεταξύ του υλικού ενός υπολογιστή και του χρήστη (προγραμμάτων ή ανθρώπων). Είναι ένα πρόγραμμα (ή ένα σύνολο προγραμμάτων)

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία Λειτουργικά Συστήματα Ι Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία 2013 1 Ηλεκτρονικός Υπολογιστής αποτελείται: 1. Από Υλικό Hardware (CPUs, RAM, Δίσκοι), & 2. Λογισμικό - Software Και μπορεί να εκτελέσει διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων)

Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Λειτουργικά Συστήματα (ΙΙ) (διαχείριση αρχείων) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Λειτουργικό Σύστημα:

Διαβάστε περισσότερα

Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων

Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων ΕΠΛ 003 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Σύστηµα Αρχείων και Καταλόγων ιάλεξη 7 (Κεφάλαιο 11 του βιβλίου) Στόχοι Κεφαλαίου Περιγραφή της έννοιας του αρχείου, συστήµατος

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος

Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος Ερωτήσεις 1. Να αναφέρετε συνοπτικά τις κατηγορίες στις οποίες διακρίνεται το λογισμικό συστήματος. Σε ποια ευρύτερη κατηγορία εντάσσεται αυτό; Το λογισμικό συστήματος

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης

Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης 8.1 Κύρια και δευτερεύουσα μνήμη Κάθε μονάδα ενός υπολογιστή που χρησιμεύει για τη μόνιμη ή προσωρινή αποθήκευση δεδομένων ανήκει στην μνήμη (memory) του υπολογιστή. Οι μνήμες

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System)

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System) 2.1.1 Εισαγωγή στη διαχείριση αρχείων Οι Η/Υ αποθηκεύουν τα δεδομένα και τα επεξεργάζονται. Εφαρμογή Προγράμματος C:\Documents and Settings\user\Τα έγγραφά μου\leitourgika.doc Λ.Σ. File System Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι Λειτουργικά Συστήματα 1 Λογισμικό του Υπολογιστή Για να λειτουργήσει ένας Η/Υ εκτός από το υλικό του, είναι απαραίτητο και το λογισμικό Το σύνολο των προγραμμάτων που συντονίζουν τις λειτουργίες του υλικού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή στην Πληροφορική 1 Γενικές πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική ιδασκαλία: Παναγιώτης Χατζηδούκας Email:

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογές Πληροφορικής Υπολογιστών. Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή

Εφαρµογές Πληροφορικής Υπολογιστών. Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή Εισαγωγή Τµήµατα του Η/Υ καιοργάνωση Μονάδα Κεντρικής Μνήµης Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (CPU) Μονάδα Εισόδου Εξόδου ίαυλοι Επικοινωνίας Εναλλακτικές αρχιτεκτονικές

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Ενότητα 4 Εισαγωγή στην Πληροφορική Κεφάλαιο 4Α: Αναπαράσταση πληροφορίας Κεφάλαιο 4Β: Επεξεργαστές που χρησιµοποιούνται σε PCs Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5Β (επανάληψη) Εισαγωγή στην Πληροφορική. Τυπικοί χρόνοι πρόσβασης. Μέσος χρόνος πρόσβασης. Ταχύτητα µεταφοράς δεδοµένων

Κεφάλαιο 5Β (επανάληψη) Εισαγωγή στην Πληροφορική. Τυπικοί χρόνοι πρόσβασης. Μέσος χρόνος πρόσβασης. Ταχύτητα µεταφοράς δεδοµένων Κεφάλαιο 5Β (επανάληψη) Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Απόδοση των οδηγών αποθηκευτικών µέσων Μέσος χρόνος πρόσβασης (Average Access Time) Ταχύτητα µεταφοράς δεδοµένων (Data-Transfer

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα 1.1 Τι είναι Λειτουργικό Σύστημα (Operating System)

Λειτουργικά Συστήματα 1.1 Τι είναι Λειτουργικό Σύστημα (Operating System) Υλικό Hardware Λογισμικό Software... κώδικας ΥΛΙΚΟ Κάθε ηλεκτρονικό, ηλεκτρικό και μηχανικό μέρος του Η/Υ. ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Προγράμματα,δηλαδή οδηγίες γιατοτιπρέπεινακάνειοη/υ. Λειτουργικό Σύστημα Είναι ένα βασικό

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System)

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System) ..8 Κατανομή των αρχείων σε συσκευές Ακολουθείται κάποια λογική στην αποθήκευση των αρχείων:.αρχεία που χρησιμοποιούνται συχνά τοποθετούνται στους σκληρούς δίσκους που έχουν μεγάλη ταχύτητα πρόσβασης..αν

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Στέφανος Γκρίτζαλης Αναπληρωτής Καθηγητής Κωνσταντίνος Καραφασούλης ιδάσκων (Π 407) 1.1 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Ένα Υπολογιστικό Σύστηµα αποτελείται: Υλικό» Επεξεργαστές»

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 6: Διαχείριση Μνήμης Ι Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορική Αναδρομή Λειτουργικών Συστημάτων (ΛΣ) Εισαγωγή : ο πυρήνας (kernel) / ο φλοιός (shell) Β ΕΠΑΛ

Ιστορική Αναδρομή Λειτουργικών Συστημάτων (ΛΣ) Εισαγωγή : ο πυρήνας (kernel) / ο φλοιός (shell) Β ΕΠΑΛ Ιστορική Αναδρομή Λειτουργικών Συστημάτων (ΛΣ) Εισαγωγή : ο πυρήνας (kernel) / ο φλοιός (shell) Β ΕΠΑΛ http://leitourgika-systhmata-epal-b.ggia.info/ Σύγχρονο Λειτουργικό Σύστημα - ΛΣ Λειτουργικό Σύστημα:

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 5ο Συστήματα Εισόδου - Εξόδου (INPUT/OUTPUT) 1 6.1 I/O Υλικό To Ι/Ο σύστημα αποτελεί ένα πολύ μεγάλο τμήμα ενός Λ.Σ. Συνήθως "διευθύνει" όλες τις συσκευές I/O (π.χ. δίσκους,

Διαβάστε περισσότερα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα 1. Ποια είναι η σχέση της έννοιας του μικροεπεξεργαστή με αυτή του μικροελεγκτή; Α. Ο μικροεπεξεργαστής εμπεριέχει τουλάχιστο έναν μικροελεγκτή. Β. Ο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα (Λ/Σ) Το UNIX και οι εντολές του Παρουσίαση 1

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα (Λ/Σ) Το UNIX και οι εντολές του Παρουσίαση 1 Λειτουργικά Συστήματα & Γλώσσες Προγραμματισμού Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα (Λ/Σ) Το UNIX και οι εντολές του Παρουσίαση 1 1 Λειτουργικά Συστήματα & Γλώσσες Προγραμματισμού Διαφάνειες σύμφωνα με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP) ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Α.Π.Θ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP) Κ. Παρασκευόπουλος Αναπλ. Καθηγητής Θεσσαλονίκη 2004 1. Μερικά κλασσικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΗΛΕΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Πτυχιακή εργασία του φοιτητή Γιαννακίδη Αποστόλη Επιβλέπων καθηγητής Τσούλος

Διαβάστε περισσότερα

Αποθήκευση εδομένων. ομή ενός Σ Β. Εισαγωγή Το «εσωτερικό» ενός ΜΕΡΟΣ Β : Η (εσωτερική) αρχιτεκτονική ενός Σ Β είναι σε επίπεδα

Αποθήκευση εδομένων. ομή ενός Σ Β. Εισαγωγή Το «εσωτερικό» ενός ΜΕΡΟΣ Β : Η (εσωτερική) αρχιτεκτονική ενός Σ Β είναι σε επίπεδα Αποθήκευση εδομένων Βάσεις Δεδομένων 2009-2010 Ευαγγελία Πιτουρά 1 ΜΕΡΟΣ Β : Εισαγωγή Το «εσωτερικό» ενός Σ Β ομή ενός Σ Β Η (εσωτερική) αρχιτεκτονική ενός Σ Β είναι σε επίπεδα Τυπικά, κάθε σχέση σε ένα

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία μνημών Ημιαγωγικές μνήμες Μνήμες που προσπελαύνονται με διευθύνσεις:

Τεχνολογία μνημών Ημιαγωγικές μνήμες Μνήμες που προσπελαύνονται με διευθύνσεις: Σύστημα μνήμης Ο κύριος σκοπός στο σχεδιασμό ενός συστήματος μνήμης είναι να προσφέρουμε επαρκή χωρητικότητα αποθήκευσης διατηρώντας ένα αποδεκτό επίπεδο μέσης απόδοσης και επίσης χαμηλό μέσο κόστος ανά

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Β ) Λειτουργικό Σύστημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Συστήματα Εισόδου/Εξόδου (I/O --- Input/Output)

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Συστήματα Εισόδου/Εξόδου (I/O --- Input/Output) Λειτουργικά Συστήματα Ι Συστήματα Εισόδου/Εξόδου (I/O --- Input/Output) I/O Hardware (Υλικό Ε/Ε) Το σύστημα Ι/Ο αποτελεί ένα πολύ μεγάλο τμήμα ενός Λ.Σ. Συνήθως "διευθύνει" όλες τις συσκευές I/O (π.χ.,

Διαβάστε περισσότερα

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI)

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 015-16 Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) (κύρια και ) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα τυπικό υπολογιστικό

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

1. ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ 12 Σχεδιασμός Ανάπτυξη Λειτουργία Π.Σ. 1. ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ 1.1 Δυνατότητες Λειτουργικών Συστημάτων 1.1.1 Εισαγωγή Ο όρος Λειτουργικό Σύστημα (Operating System), εκφράζει το σύνολο των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. I Βασικές Γνώσεις 1

Περιεχόµενα. I Βασικές Γνώσεις 1 Περιεχόµενα I Βασικές Γνώσεις 1 1 Μοντελοποίηση Προγραµµάτων 3 1.1 Ψευδογλώσσα....................... 6 1.2 Διαγράµµατα Ροής..................... 6 1.3 Παραδείγµατα σε Ψευδογλώσσα και Διαγράµµατα Ροής.

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: Λειτουργίες Αρχείων Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 8: Διαχείριση Μνήμης. Φυσικές και Λογικές Διευθύνσεις Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 5: Λογισμικό Πληροφοριακών Συστημάτων

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 5: Λογισμικό Πληροφοριακών Συστημάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 5: Λογισμικό Πληροφοριακών Συστημάτων Διονύσιος Γιαννακόπουλος, Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Προδιαγραφές Έργου. «Ηλεκτρονικό πρωτόκολλο και ηλεκτρονική διαχείριση - αρχειοθέτηση εγγράφων στο Α.Π.Σ.»

Τεχνικές Προδιαγραφές Έργου. «Ηλεκτρονικό πρωτόκολλο και ηλεκτρονική διαχείριση - αρχειοθέτηση εγγράφων στο Α.Π.Σ.» Ανακοίνωση ιενέργειας ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΜΕΙΟ ΟΤΙΚΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ στις 11-10-2002 στις εγκαταστάσεις του Αρχηγείου Πυρ/κού Σώµατος ιεύθυνση Οικονοµικών 1 ος όροφος - Αίθουσα Συσκέψεων Οδός: Μουρούζη 4 Αθήνα. Τεχνικές

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα. Λειτουργικά Συστήματα Πραγματικού Χρόνου Βασικές Έννοιες 6. Ενσωματωμένα Συστήματα (embedded systems) Παραδείγματα

Το μάθημα. Λειτουργικά Συστήματα Πραγματικού Χρόνου Βασικές Έννοιες 6. Ενσωματωμένα Συστήματα (embedded systems) Παραδείγματα Λειτουργικά Συστήματα Πραγματικού Χρόνου 2006-07 Λειτουργικά Συστήματα Πραγματικού Χρόνου Βασικές Έννοιες Το μάθημα ΛΣ Πραγματικού Χρόνου Θεωρητικό υπόβαθρο Αρχές Προγραμματισμού Παραδείγματα ΛΣ Εργασίες

Διαβάστε περισσότερα

Το «κλειστό» σύστημα. Ανοικτές επικοινωνίες... Εισαγωγή στην Τεχνολογία της Πληροφορικής. Εισαγωγή στην τεχνολογία της πληροφορικής

Το «κλειστό» σύστημα. Ανοικτές επικοινωνίες... Εισαγωγή στην Τεχνολογία της Πληροφορικής. Εισαγωγή στην τεχνολογία της πληροφορικής ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Εισαγωγή στην Τεχνολογία της Πληροφορικής ΓΙΩΡΓΟΣ Ν. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών gyannop@law.uoa.gr Το «κλειστό» σύστημα ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ιεργασίες και νήµατα Προγραµµατισµός ΙΙΙ 1 lalis@inf.uth.gr

ιεργασίες και νήµατα Προγραµµατισµός ΙΙΙ 1 lalis@inf.uth.gr ιεργασίες και νήµατα Προγραµµατισµός ΙΙΙ 1 lalis@inf.uth.gr Η έννοια της διεργασίας ιεργασία (process) είναι ο µηχανισµός εκτέλεσης ενός προγράµµατος σε ένα λειτουργικό σύστηµα. Η διεργασία είναι µια ενεργή

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση και Υλοποίηση Μηχανισμού Μεταφοράς Δεδομένων από Συσκευές Αποθήκευσης σε Δίκτυο Myrinet, Χωρίς τη Μεσολάβηση της Ιεραρχίας Μνήμης

Σχεδίαση και Υλοποίηση Μηχανισμού Μεταφοράς Δεδομένων από Συσκευές Αποθήκευσης σε Δίκτυο Myrinet, Χωρίς τη Μεσολάβηση της Ιεραρχίας Μνήμης Σχεδίαση και Υλοποίηση Μηχανισμού Μεταφοράς Δεδομένων από Συσκευές Αποθήκευσης σε Δίκτυο Myrinet, Χωρίς τη Μεσολάβηση της Ιεραρχίας Μνήμης Αναστάσιος Α. Νάνος ananos@cslab.ntua.gr Επιβλέπων: Νεκτάριος

Διαβάστε περισσότερα

Κύρια & Περιφερειακή Μνήµη

Κύρια & Περιφερειακή Μνήµη Κύρια & Περιφερειακή Μνήµη Κύρια Μνήµη RAM ROM Cache Περιεχόµενα Μονάδες Μαζικής Αποθήκευσης Μαγνητικοί ίσκοι Μαγνητικές Ταινίες Οπτικά Μέσα Ηκύρια µνήµη (Main Memory) Η κύρια µνήµη: Αποθηκεύει τα δεδοµένα

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωµατωµένα Υπολογιστικά Συστήµατα (Embedded Computer Systems)

Ενσωµατωµένα Υπολογιστικά Συστήµατα (Embedded Computer Systems) Ενσωµατωµένα Υπολογιστικά Συστήµατα (Embedded Computer Systems) Μαθηµα 2 ηµήτρης Λιούπης 1 Intel SA-1110 µc StrongARM core. System-on-Chip. Εξέλιξη των SA-110 και SA-1100. 2 ARM cores ARM: IP (intellectual

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή

Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή Αριθμός bit δίαυλου δεδομένων (Data Bus) Αριθμός bit δίαυλου διευθύνσεων (Address Bus) Μέγιστη συχνότητα λειτουργίας (Clock Frequency) Τύποι εντολών Αριθμητική

Διαβάστε περισσότερα

MULTIPLE CHOICE REVISION: ΜΑΘΗΜΑ 1-2

MULTIPLE CHOICE REVISION: ΜΑΘΗΜΑ 1-2 MULTIPLE CHOICE REVISION: ΜΑΘΗΜΑ 1-2 1. Ποιος τύπος Η/Υ χρησιμοποιείται για την λειτουργία συστημάτων και βάσεων δεδομένων μεγάλων εταιρειών; a) Επιτραπέζιος Η/Υ b) Προσωπικός Ψηφιακός Βοηθός c) Μεγάλο

Διαβάστε περισσότερα

Το υλικό του υπολογιστή

Το υλικό του υπολογιστή Το υλικό του υπολογιστή Ερωτήσεις 1. Τι αντιλαμβάνεστε με τον όρο υλικό; Το υλικό(hardware) αποτελείται από το σύνολο των ηλεκτρονικών τμημάτων που συνθέτουν το υπολογιστικό σύστημα, δηλαδή από τα ηλεκτρονικά

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών 1 Οργάνωση υπολογιστών ΚΜΕ Κύρια Μνήμη Υποσύστημα εισόδου/εξόδου 2 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) R1 R2 ΑΛΜ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 7 (Κεφάλαιο 7) Διαχείριση Μνήμης. Περιεχόμενα. Ανάγκη για διαχείριση μνήμης. Βασικές αρχές διαχείρισης μνήμης.

Ενότητα 7 (Κεφάλαιο 7) Διαχείριση Μνήμης. Περιεχόμενα. Ανάγκη για διαχείριση μνήμης. Βασικές αρχές διαχείρισης μνήμης. ΕΠΛ222: Λειτουργικά Συστήματα (μετάφραση στα ελληνικά των διαφανειών του βιβλίου Operating Systems: Internals and Design Principles, 8/E, William Stallings) Ενότητα 7 (Κεφάλαιο 7) Διαχείριση Μνήμης Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1- MULTIPLE CHOICE

ΜΑΘΗΜΑ 1- MULTIPLE CHOICE ΜΑΘΗΜΑ 1- MULTIPLE CHOICE 1. Ποιος τύπος Η/Υ χρησιμοποιείται για την λειτουργία συστημάτων και βάσεων δεδομένων μεγάλων εταιρειών; a) Επιτραπέζιος Η/Υ b) Προσωπικός Ψηφιακός Βοηθός c) Μεγάλο σύστημα d)

Διαβάστε περισσότερα

PROXY SERVER. Άριστη πύλη διαχωρισμού μεταξύ του εσωτερικού δικτύου και του Internet.

PROXY SERVER. Άριστη πύλη διαχωρισμού μεταξύ του εσωτερικού δικτύου και του Internet. PROXY SERVER Άριστη πύλη διαχωρισμού μεταξύ του εσωτερικού δικτύου και του Internet. Αποτελεσματικό εργαλείο για την απόκρυψη των εσωτερικών λεπτομερειών και διευθύνσεων IP του δικτύου. Αυξάνει τη συνολική

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ

Εργαστήριο ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ Εισαγωγή Εργαστήριο ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ Σκοπός του εργαστηρίου είναι να κατανοήσουµε τους τρόπους προσπέλασης της µνήµης (µέθοδοι διευθυνσιοδότησης) σε ένα υπολογιστικό σύστηµα. Η Μνήµη 1 Ψηφιακή Λογική 4

Διαβάστε περισσότερα

3. Σελιδοποίηση μνήμης 4. Τμηματοποίηση χώρου διευθύνσεων

3. Σελιδοποίηση μνήμης 4. Τμηματοποίηση χώρου διευθύνσεων ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ MHXANIKOI Η/Υ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΙΠΕ Ο ΜΗΧΑΝΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Γ. Τσιατούχας 6 ο Κεφάλαιο 1. Επίπεδο OSM 2. Εικονική μνήμη ιάρθρωση 3. Σελιδοποίηση μνήμης 4. Τμηματοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Εικονική Μνήµη. Κεφάλαιο 8. Dr. Garmpis Aristogiannis - EPDO TEI Messolonghi

Εικονική Μνήµη. Κεφάλαιο 8. Dr. Garmpis Aristogiannis - EPDO TEI Messolonghi Εικονική Μνήµη Κεφάλαιο 8 Υλικό και δοµές ελέγχου Οι αναφορές στην µνήµη υπολογίζονται δυναµικά κατά την εκτέλεση Ηδιεργασίαχωρίζεταισετµήµατα τα οποία δεν απαιτείται να καταλαµβάνουν συνεχόµενες θέσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 2. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ...30 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΘΕΜΑΤΑ ΒΑΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ...11 1.1 Τι είναι Πληροφορική;...11 1.1.1 Τι είναι η Πληροφορική;...12 1.1.2 Τι είναι ο Υπολογιστής;...14 1.1.3 Τι είναι το Υλικό και το

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9: Αρχεία ΙΙ Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2 (Κεφάλαιο 3) Περιγραφή και Έλεγχος Διεργασιών. Περιεχόμενα. Ανάγκη ύπαρξης διεργασιών 1

Ενότητα 2 (Κεφάλαιο 3) Περιγραφή και Έλεγχος Διεργασιών. Περιεχόμενα. Ανάγκη ύπαρξης διεργασιών 1 ΕΠΛ222: Λειτουργικά Συστήματα (μετάφραση στα ελληνικά των διαφανειών του βιβλίου Operating Systems: Internals and Design Principles, 8/E, William Stallings) Ενότητα 2 (Κεφάλαιο 3) Περιγραφή και Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένηκλήση διαδικασιών Τοπική κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Μεταβίβαση παραµέτρων Πρωτόκολλα επικοινωνίας Αντιγραφή µηνυµάτων Προδιαγραφές διαδικασιών RPC στο σύστηµα DCE Κατανεµηµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής είναι μια ηλεκτρονική συσκευή που έχει την ικανότητα να επεξεργάζεται μεγάλο όγκο πληροφοριών και δεδομένων με ταχύτητα και ακρίβεια. Επίσης ένας η/υ μπορεί να αποθηκεύσει πληροφορίες,

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήµατα

Λειτουργικά Συστήµατα Λειτουργικά Συστήµατα Κεφάλαιο 2 Τι είναι ένα Λειτουργικό Σύστηµα(Λ.Σ.) Είναι µια επεκταµένη µηχανή Κρύβει τις λεπτοµέρειες που πραγµατοποιούνται κατά την εκτέλεση Προσφέρει στο χρήστη µια απλούστερη εικονική

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Προγραµµατιστών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών (ΣΠΗΥ) Τµήµα Προγραµµατιστών Σειρά 112

Σχολή Προγραµµατιστών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών (ΣΠΗΥ) Τµήµα Προγραµµατιστών Σειρά 112 Σχολή Προγραµµατιστών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών (ΣΠΗΥ) Τµήµα Προγραµµατιστών Σειρά 112 Πλωτάρχης Γ. ΚΑΤΣΗΣ ΠΝ Γιατί χρησιµοποιούµε δίκτυα? Δίκτυο Σύνολο Η/Υ και συσκευών Συνδεδεµένα µε κάποιο µέσο Stand-alone

Διαβάστε περισσότερα

Information Technology for Business

Information Technology for Business Information Technology for Business Lecturer: N. Kyritsis, MBA, Ph.D. Candidate e-mail: kyritsis@ist.edu.gr Computer System Hardware Υποδομή του Information Technology Υλικό Υπολογιστών (Hardware) Λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία

ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία Το 1944 με την κατασκευή του υπολογιστή Mark I από τον Howard Aiken και την εταιρεία κατασκευής ηλεκτρονικών υπολογιστών IBM και από το 1950 μπήκανε

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Κατηγορίες υλισµικού. Περίληψη µαθήµατος (συνέχεια) Επεξεργαστής Μνήµη. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Πληροφορίες. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Κατηγορίες υλισµικού. Περίληψη µαθήµατος (συνέχεια) Επεξεργαστής Μνήµη. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Μόνο για την επόµενη Τετάρτη 25/10, το µάθηµα (12-13) δεν θα πραγµατοποιηθεί. Τα εργαστήρια θα ξεκινήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM).

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM). Μνήμες Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των ψηφιακών συστημάτων σε σχέση με τα αναλογικά, είναι η ευκολία αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών, είτε προσωρινά είτε μόνιμα Οι πληροφορίες αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Στόχοι Κεφαλάιου. Η αρχιτεκτονική von Neumann. Nell Dale John Lewis. Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ/CPU)

Κεφάλαιο 5. Στόχοι Κεφαλάιου. Η αρχιτεκτονική von Neumann. Nell Dale John Lewis. Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ/CPU) Στόχοι Κεφαλάιου Κεφάλαιο 5 οµή Η/Υ Nell Dale John Lewis Περιγραφή των συστατικών και της λειτουργίας τους µιας µηχανής von Neumann Περιγραφή τού κύκλου "φέρε-αποκωδικοποίησεεκτέλεσε" µιας µηχανής von

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας Τμήμα Λογιστικής Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές Μάθημα 8 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας και Μνήμη 1 Αρχιτεκτονική του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Μονάδες Εισόδου Κεντρική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. ίαυλος συστήµατος. Κεφαλαίο 4Β. ίαυλοι δεδοµένων και διευθύνσεων. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. ίαυλος συστήµατος. Κεφαλαίο 4Β. ίαυλοι δεδοµένων και διευθύνσεων. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Ενότητα 4 Εισαγωγή στην Πληροφορική Κεφάλαιο 4Α: Αναπαράσταση πληροφορίας Κεφάλαιο 4Β: Επεξεργαστές που χρησιµοποιούνται σε PCs Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών Οργάνωση Υπολογιστών Οργάνωση υπολογιστών ΚΜΕ Κύρια Μνήμη Υποσύστημα εισόδου/εξόδου Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) R1 R2 ΑΛΜ R3 I Καταχωρητές PC Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας Αριθμητική και λογική μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα 1. Εγκατάσταση 2. Εισαγωγή 3. Σύνδεση 4. Ρυθµίσεις 2.1 Περιοχή εργασιών και πλοήγησης 2.2 Περιοχή απεικόνισης "Λεπτοµέρειες" 2.3 Περιοχή απεικόνισης "Στατιστικά" 4.1 Προφίλ 4.2 ίκτυο 4.2.1

Διαβάστε περισσότερα

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2015-16 Τεχνολογίες Κύριας (και η ανάγκη για χρήση ιεραρχιών μνήμης) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης i Στα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Αρχείων µε χρήση της Υπηρεσίας FTP σελ. 1

Μεταφορά Αρχείων µε χρήση της Υπηρεσίας FTP σελ. 1 Μεταφορά Αρχείων µε χρήση της Υπηρεσίας FTP Περιεχόµενα Τι είναι η υπηρεσία FTP;...2 FTP από τη γραµµή εντολών των Windows...2 Το πρόγραµµα WS-FTP...4 Μεταφορά Αρχείων µε χρήση της Υπηρεσίας FTP σελ. 1

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών Ενότητα 6 Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ι Διδάσκων: Νίκος Καρακαπιλίδης 6-1 Στόχοι και αντικείμενο ενότητας Βασικές λειτουργίες ενός υπολογιστικού

Διαβάστε περισσότερα

1. Οργάνωση της CPU 2. Εκτέλεση εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο επίπεδο των επεξεργαστών

1. Οργάνωση της CPU 2. Εκτέλεση εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο επίπεδο των επεξεργαστών ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ι Γ. Τσιατούχας 2 ο Κεφάλαιο ιάρθρωση 1. Οργάνωση της 2. εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο

Διαβάστε περισσότερα

4 η γενιά ( δεκαετία 70 έως σήμερα) Δομικό Στοιχείο : Ολοκληρωμένο κύκλωμα ή τσιπ μεγάλης κλίμακας ολοκλήρωσης.

4 η γενιά ( δεκαετία 70 έως σήμερα) Δομικό Στοιχείο : Ολοκληρωμένο κύκλωμα ή τσιπ μεγάλης κλίμακας ολοκλήρωσης. Γενιές Η/Υ Χωρίζουμε τη χρονική περίοδο από τη στιγμή της εμφάνισης του πρώτου Η/Υ (του ENIAC) μέχρι σήμερα σε χρονικά διαστήματα, τα οποία καθορίζονται από αλλαγές στην τεχνολογία κατασκευής των Η/Υ και

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9 : Ιδεατή Μνήμη 1/2 Δημήτριος Λιαροκάπης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ B.2.M3 Κύρια και Βοηθητική Μνήμη

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ B.2.M3 Κύρια και Βοηθητική Μνήμη ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ B.2.M3 Κύρια και Βοηθητική Μνήμη Τι θα μάθουμε σήμερα: Να αναφέρουμε τα είδη κύριας μνήμης και να τα συγκρίνουμε με βάση τα χαρακτηριστικά τους Να περιγράφουμε τον ρόλο του κάθε είδους της

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

SIMATIC MANAGER SIMATIC MANAGER

SIMATIC MANAGER SIMATIC MANAGER 1 Προγραμματισμός του PLC. 1. Γενικά Μια προσεκτική ματιά σε μια εγκατάσταση που θέλουμε να αυτοματοποιήσουμε, μας δείχνει ότι αυτή αποτελείται από επιμέρους τμήματα τα οποία είναι συνδεδεμένα μεταξύ τους

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 7: Διαχείριση Μνήμης. Φυσική και Λογική Διευθυνσιοδότηση. Προστασία. Εναλλαγή Μνήμης Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΑΡΧΕΙΩΝ FTP

ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΑΡΧΕΙΩΝ FTP ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΑΡΧΕΙΩΝ FTP Το FTP (File Transfer Protocol) είναι το εξειδικευμένο πρωτόκολλο μεταφοράς αρχείων στα σύγχρονα δίκτυα δεδομένων όπως το Διαδίκτυο. Δίνει τη δυνατότητα μεταφοράς αρχείων από τον υπολογιστή

Διαβάστε περισσότερα

[11] Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Περιεχόμενα. Εισαγωγή. επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό

[11] Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Περιεχόμενα. Εισαγωγή. επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα 1 ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗς ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ επικοινωνία εφαρμογές λειτουργικό σύστημα προγράμματα υλικό δεδομένα Εισαγωγή στο Unix Περιεχόμενα Εισαγωγή 2 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Εικονική Μνήμη (virtual memory)

Εικονική Μνήμη (virtual memory) Εικονική Μνήμη (virtual memory) Πολλά προγράμματα εκτελούνται ταυτόχρονα σε ένα υπολογιστή Η συνολική μνήμη που απαιτείται είναι μεγαλύτερη από το μέγεθος της RAM Αρχή τοπικότητας (η μνήμη χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικά Επιτεύγµατα. Πλεονεκτήµατα. Ορισµός Κατανεµηµένου Συστήµατος. Μειονεκτήµατα. E-03: Λειτουργικά Συστήµατα ΙΙ 6. Εαρινό Εξάµηνο 2005-06

Τεχνολογικά Επιτεύγµατα. Πλεονεκτήµατα. Ορισµός Κατανεµηµένου Συστήµατος. Μειονεκτήµατα. E-03: Λειτουργικά Συστήµατα ΙΙ 6. Εαρινό Εξάµηνο 2005-06 Τεχνολογικά Επιτεύγµατα Ε-03: Λειτουργικά Συστήµατα ΙΙ Εαρινό Εξάµηνο 2005-06 Ανάπτυξη ισχυρών µικροεπεξεργαστών ηµιουργία τοπικών δικτύων υψηλών ταχυτήτων «Εισαγωγή στα Κατανεµηµένα Λειτουργικά Συστήµατα»

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση

Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση Επιμέλεια: Γεώργιος Θεοδωρίδης, Επίκουρος Καθηγητής Ανδρέας Εμερετλής, Υποψήφιος Διδάκτορας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Σημείωμα Αδειοδότησης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Μέρος 1: Βασικές έννοιες της πληροφορικής... 13. Πρόλογος... 11

Περιεχόμενα. Μέρος 1: Βασικές έννοιες της πληροφορικής... 13. Πρόλογος... 11 Περιεχόμενα Πρόλογος... 11 Μέρος 1: Βασικές έννοιες της πληροφορικής... 13 1.1 Windows XP... 15 1.2 Επιφάνεια εργασίας... 19 1.3 Γραμμή εργασιών... 24 1.4 Χειρισμός παραθύρων... 30 1.5 Μενού... 36 1.6

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.2 Γλώσσα Μηχανής 2.3 Εκτέλεση προγράµµατος 2.4 Αριθµητικές και λογικές εντολές 2.5 Επικοινωνία µε άλλες συσκευές

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional. Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19

Περιεχόµενα. Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional. Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19 Περιεχόµενα Ευχαριστίες... 17 Εισαγωγή... 19 Μέρος I Βασικά στοιχεία των Microsoft Windows XP Professional 1 Εισαγωγή στη διαχείριση των Microsoft Windows XP Professional... 25 Ξεκίνηµα µε τα Windows XP

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ιεργασίες και Επεξεργαστές στα Κατανεµηµένων Συστηµάτων

ιεργασίες και Επεξεργαστές στα Κατανεµηµένων Συστηµάτων ιεργασίες και Επεξεργαστές στα Κατανεµηµένων Συστηµάτων Μαρία Ι. Ανδρέου ΗΜΥ417, ΗΜΥ 663 Κατανεµηµένα Συστήµατα Χειµερινό Εξάµηνο 2006-2007 Τµήµα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 2: Βασικές αρχές λειτουργίας και χρήσης του υπολογιστή Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Θέτοντας και επιστρέφοντας την τιµή της προτεραιότητας διεργασίας

Θέτοντας και επιστρέφοντας την τιµή της προτεραιότητας διεργασίας Θέτοντας και επιστρέφοντας την τιµή της προτεραιότητας διεργασίας Το επίπεδο προτεραιότητας µιας διεργασίας µπορεί να αλλάξει µε χρήση της συνάρτησης nice. Κάθε διεργασία διαθέτει µια τιµή που καλείται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1ο. 1.1.5 Πολυπρογραμματισμός 1.1.6 Πολυδιεργασία 1.2.2. Κατηγορίες Λειτουργικών Συστημάτων

Κεφάλαιο 1ο. 1.1.5 Πολυπρογραμματισμός 1.1.6 Πολυδιεργασία 1.2.2. Κατηγορίες Λειτουργικών Συστημάτων Κεφάλαιο 1ο 1.1.5 Πολυπρογραμματισμός 1.1.6 Πολυδιεργασία 1.2.2. Κατηγορίες Λειτουργικών Συστημάτων http://leitourgika-systhmata-epal-b.ggia.info Creative Commons License 3.0 Share-Alike Πολυπρογραμματισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 Τμήμα θεωρίας: Α.Μ. 8, 9 Κάθε Πέμπτη, 11πμ-2μμ, ΑΜΦ23. Διδάσκων: Ντίνος Φερεντίνος Γραφείο 118 email: kpf3@cornell.edu Μάθημα: Θεωρία + προαιρετικό

Διαβάστε περισσότερα

Special edition of the Technical Chamber of Greece on Video Conference Services on the Internet, 2000. PIRCH 32 v0.92b

Special edition of the Technical Chamber of Greece on Video Conference Services on the Internet, 2000. PIRCH 32 v0.92b PIRCH 32 v0.92b A.S. DRIGAS Applied Technologies Department NCSR DEMOKRITOS Ag. Paraskevi GREECE dr@imm.demokritos.gr http://imm.demokritos.gr Το Pirch 32 είναι ένα από τα καλύτερα προγράµµατα επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

1ο Εργαστήριο Σύστημα Αρχείων

1ο Εργαστήριο Σύστημα Αρχείων ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Λειτουργικά Συστήματα (Εργαστήριο) Διδάσκων: I. Τσακνάκης 1ο Εργαστήριο Σύστημα Αρχείων ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ - ABSOLUTE KAI RELATIVE PATH Λειτουργικό Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 003.1 - Επιστήµη της Πληροφορικής και Πληροφοριακά Συστήµατα Ακαδηµαϊκό έτος 2010 2011, Χειµερινό εξάµηνο Τελική Εξέταση: Σάββατο - 04/12/10, Ώρα: 08:30-11:30,

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015

Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015 Σηµειώσεις εγκατάστασης του συστήµατος εκτύπωσης HP LaserJet σειράς P2015 Πνευµατικά δικαιώµατα και Άδεια χρήσης 2006 Copyright Hewlett-Packard Development Company, L.P. Απαγορεύεται η αναπαραγωγή, προσαρµογή

Διαβάστε περισσότερα