ηµήτριος Κολιούλης, Γεώργιος Τσαπαρλής* Τµήµα Χηµείας, Τοµέας Φυσικοχηµείας, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων *

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ηµήτριος Κολιούλης, Γεώργιος Τσαπαρλής* Τµήµα Χηµείας, Τοµέας Φυσικοχηµείας, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων * gtseper@cc.uoi.gr"

Transcript

1 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ B ιδακτική και ιδασκαλία της Χηµείας Χηµεία β γυµνασίου, µε έµφαση στη µακροσκοπική- εποικοδοµητική προσέγγιση και στη νοηµατική εισαγωγή των εννοιών του µορίου και του ατόµου ιδακτικό βιβλίο και προκαταρκτική αξιολόγησή του από εκπαιδευτικούς ηµήτριος Κολιούλης, Γεώργιος Τσαπαρλής* Τµήµα Χηµείας, Τοµέας Φυσικοχηµείας, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων * ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Παρουσιάζεται πειραµατικό διδακτικό υλικό χηµείας για τη β τάξη του γυµνασίου. Βασικός στόχος ήταν η εφαρµογή της διδακτικής των φυσικών επιστηµών και κατεξοχήν η ενθάρρυνση της εποικοδοµητικής-ενεργητικής διδασκαλίας και της εννοιολογικής νοηµατικής µάθησης. Έµφαση και προσοχή δίδεται στη νοηµατική εισαγωγή των εννοιών του µορίου και του ατόµου. Η περιγραφή είναι ποιοτική (µε καθυστέρηση εισαγωγής του χηµικού συµβολισµού), ενώ επιδιώκεται η επιστηµονική αυστηρότητα και σωστή χρήση της γλώσσας. Τα πειράµατα έχουν σχεδιαστεί να εκτελούνται από τους µαθητές σε οµάδες των δύο. Ακόµη γίνεται σύνδεση της επιστήµης µε την καθηµερινή ζωή, τις εφαρµογές και την ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης, ενώ επιδιώκεται η συµβολή στη νοητική ανάπτυξη και στην ανάπτυξη κριτικής σκέψης των µαθητών. Το πειραµατικό υλικό υποβλήθηκε σε µια αρχική αξιολόγηση από τέσσερις έµπειρους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι θεώρησαν ως δυνατά σηµεία ότι ωθεί το πείραµα, την παρατήρηση, την περιγραφή, και την ερµηνεία, ότι λαµβάνει υπόψη τις παρανοήσεις των µαθητών και ότι δεν στηρίζεται σε απευθείας αναφορά στους ορισµούς των εννοιών. Εισαγωγή Είναι γνωστό ότι η γυµνασιακή χηµεία είναι ένα προβληµατικό µάθηµα που αποτυγχάνει να «απογειώσει» τους µαθητές, δίνοντας την εικόνα ενός δύσκολου, ανιαρού και άχρηστου µαθήµατος (Τσαπαρλής 2002, Πέτσιος κ.ά. 2003). Οι λόγοι που συνήθως επικαλούνται οι εκπαιδευτικοί χηµικοί είναι πολλοί: α) το µονόωρο του µαθήµατος, β) η θεωρητική, χωρίς πείραµα, διδασκαλία, γ) η διδασκαλία συχνά του µαθήµατος από συναδέλφους φυσικών επιστηµών άλλων ειδικοτήτων εκτός χηµικών. Στους παραπάνω λόγους, θα µπορούσε κανείς να προσθέσει αρκετούς άλλους: προγράµµατα σπουδών, βιβλία, υποδοµές στα σχολεία, µη κατάλληλη εκπαιδευτική κατάρτιση των διδασκόντων. Στο σηµείο αυτό είναι χρήσιµο να επισηµανθεί και η αντιιεραρχική σειρά στη διδασκαλία των µαθηµάτων των φυσικών επιστηµών στο γυµνάσιο. Έτσι, δεν διδάσκονται η φυσική και η χηµεία στην α τάξη του γυµνασίου, ενώ διδάσκονται στις δύο τελευταίες τάξεις του δηµοτικού σχολείου στα πλαίσια του ενοποιηµένου µαθήµατος των φυσικών επιστηµών. Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται πειραµατικό διδακτικό υλικό χηµείας για το µονόωρο µάθηµα της χηµείας για τη β τάξη του γυµνασίου. Το υλικό περιέχει τόσο τα πειράµατα, όσο και τη θεωρία, ερωτήσεις και προβλήµατα. Για τη σύνταξη ελήφθησαν υπόψη τα παρακάτω: (1) Το τρέχον σχολικό βιβλίο χηµείας Β γυµνασίου (Γεωργιάδου κ.ά.). (2) Το βιβλίο που γράφτηκε στα πλαίσια του Προγράµµατος ΣΕΠΠΕ του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου (Τσαπαρλής & Καµπουράκης, 2003). Σηµειωτέον ότι δεν λάβαµε υπόψη (αν και γνωρίζαµε) τον σκοπό, τους γενικούς στόχους, τους ειδικούς σκοπούς και το περιεχόµενο του

2 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 681 νέου προγράµµατος σπουδών χηµείας γυµνασίου, µε βάση τα οποία έχουν ήδη συγγραφεί νέα βιβλία που προσεχώς θα αντικαταστήσουν τα υπάρχοντα βιβλία χηµείας γυµνασίου. Στόχοι και υπόβαθρο Η σύνταξη του πειραµατικού διδακτικού υλικού χηµείας εξυπηρετεί τους δύο παρακάτω βασικούς στόχους: 1. Επανάληψη βασικών εννοιών της χηµείας (αλλά και των απαραίτητων για τη χηµεία εννοιών της φυσικής που διδάχθηκαν στο δηµοτικό), µε επεκτάσεις και πιο επιστηµονική προσέγγιση. 2. Εφαρµογή της διδακτικής των φυσικών επιστηµών και κατεξοχήν η ενθάρρυνση της εποικοδοµητικής-ενεργητικής διδασκαλίας και της εννοιολογικής νοηµατικής µάθησης. Ιδιαίτερη έµφαση και προσοχή δίδεται στη νοηµατική και εποικοδοµητική εισαγωγή των εννοιών του µορίου και του ατόµου (Τσαπαρλής 1988, 1991). Σε σχέση µε τη σειρά/ιεράρχηση των εννοιών και των θεµάτων, διακρίνουµε δύο προσεγγίσεις (Χατόγλου κ.ά. 2003). Η πρώτη στηρίζεται στην αρχή της επαγωγής και του εποικοδοµισµού και επιτυγχάνεται µε τη µετάβαση από το µακροσκοπικό στο (υπο)- µικροσκοπικό επίπεδο της χηµείας (Γεωργιάδου & Τσαπαρλής 1998, Georgiadou & Tsaparlis 2000). Η δεύτερη προσέγγιση είναι παραγωγική/παραληπτική και αντίστροφη της προηγούµενης. Το ισχύον πρόγραµµα ακολουθεί ένα µεικτό δρόµο, όπως φαίνεται και από τον δραστικό χωρισµό των καθαυτό πρακτικών θεµάτων (το φυσικό περιβάλλον: ο ατµοσφαιρικός αέρας, το νερό, το έδαφος και το υπέδαφος) από τα θεωρητικά θέµατα. Πάντως, το νέο πρόγραµµα αντιµετωπίζει συνολικά τα πρακτικά και τα θεωρητικά θέµατα. Σε σχετικές εργασίες του γράφοντος (Τσαπαρλής 1994, 1997) αναλύθηκαν οι έννοιες της δοµής της ύλης από διάφορες σκοπιές της διδακτικής των φυσικών επιστηµών και σε όλες τις περιπτώσεις κρίθηκαν αφηρηµένες και δύσκολες για τους µαθητές. Για τον λόγο αυτό, επιλέξαµε να καθυστερήσουµε την εισαγωγή τους (Tumet et al. 2001). Τέλος, η προσπάθειά µας εστιάζεται σε µια εποικοδοµητική διδασκαλία και µάθηση (Τσαπαρλής 2002). Αυτό είναι και ο σηµαντικότερος νεωτερισµός του διδακτικού υλικού. Καταρχήν η εφαρµογή εποικοδοµητικής διδασκαλίας είναι έργο και ευθύνη του εκπαιδευτικού και δευτερευόντως του διδακτικού βιβλίου. Για να βοηθήσουµε όµως τον δάσκαλο, έχουµε µετατρέψει ουσιαστικά το βιβλίο σε οδηγό διδασκαλίας. Περιγραφή του διδακτικού υλικού Αρχές για το βιβλίο-εκπαιδευτικό υλικό Για την σύνταξη του βιβλίου-εκπαιδευτικού υλικού, ελήφθησαν υπόψη οι παρακάτω αρχές (Τσαπαρλής 1998, Tsaparlis & Kampourakis 2000): 1. Σπειροειδής διδασκαλία. 2. Πειραµατική διδασκαλία µε προτεραιότητα στην εκτέλεση πειραµάτων από τους µαθητές σε οµάδες. 3. Εστιασµός στη νοηµατική µάθηση και αποθάρρυνση περιορισµός της στείρας αποµνηµόνευσης. 4. Έµφαση στην απλότητα των φαινοµένων και των εννοιών: προτεραιότητα σε όσα υπόκεινται στην άµεση παρατήρηση και εµπειρία καθυστέρηση εισαγωγής των αφηρηµένων εννοιών του µικρόκοσµου των µορίων και των ατόµων. 5. Εισαγωγή των εννοιών του µορίου και του ατόµου, κατά νοηµατικό τρόπο, µέσω της δόµησής τους από τους µαθητές, σε αντίθεση µε τα ισχύοντα προγράµµατα και βιβλία, όπου οι έννοιες αυτές θεωρούνται δεδοµένες και ουδεµία προσπάθεια γίνεται να γίνει λογική η εισαγωγή τους.

3 682 ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΛΙΟΥΛΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΠΑΡΛΗΣ 6. Έµφαση στην ποιοτική περιγραφή και καθυστέρηση εισαγωγής του χηµικού συµβολισµού. 7. Σεβασµός στην επιστηµονική αυστηρότητα και γλώσσα. 8. Σύνδεση της επιστήµης µε την καθηµερινή ζωή, τις εφαρµογές και την ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης. 9. Εφαρµογή της διεπιστηµονικής προσέγγισης της γνώσης. 10. Θεώρηση των εναλλακτικών ιδεών των µαθητών και αποφυγή προκλήσεως παρανοήσεων. 11. Εποικοδοµητική-ενεργητική διδασκαλία και µάθηση. 12. Συµβολή στη νοητική ανάπτυξη και στην ανάπτυξη κριτικής σκέψης των µαθητών. Οι παραπάνω αρχές ενσωµατώνουν ως επί το πλείστον τις επιστηµονικές διαδικασίες που έχουν περιγραφεί από την American Association for the Advancement of Science (AAAS): παρατήρηση, ταξινόµηση, αριθµητικές σχέσεις, µετρήσεις, σχέσεις χρόνου-χώρου, επικοινωνία (προφορική, εικονογραφική, γραπτή), εξαγωγή συµπερασµάτων, πρόγνωση/ πρόβλεψη («τι θα συνέβαινε αν»), διατύπωση υποθέσεων, παραγωγή λειτουργικών ορισµών, ταυτοποίηση και έλεγχος µεταβλητών, πείραµα και ερµηνεία πειραµατικών δεδοµένων. Η χρησιµοποίηση ποικίλων και διαφορετικών θεωρητικών προσεγγίσεων [όπως η σπειροειδής διδασκαλία (από τη θεωρία µαθήσεως του Bruner), η θεωρία νοηµατικής µάθησης του Ausubel, η εφαρµογή στην εκπαίδευση της Πιαζέτειας θεωρίας, και οι εποικοδοµητικές µέθοδοι διδασκαλίας και µάθησης] χρησιµοποιούνται όλες µε σκοπό τη µεγιστοποίηση των θετικών γνωσιακών και συναισθηµατικών αποτελεσµάτων. Η χρησιµοποίηση - άλλοτε µαζί και άλλοτε χωριστά διαφορετικών προσεγγίσεων µπορεί να οδηγήσει σε συµπληρωµατικά θετικά αποτελέσµατα (Niaz 1993, Tsaparlis 1997). Περιεχόµενα και οµή του Βιβλίου Το βιβλίο αποτελείται από (α) ένα εισαγωγικό µάθηµα, (β) 23 µαθήµατα, διαρθρωµένα σε πέντε ενότητες και (γ) από ένα Παράρτηµα µε πέντε βοηθητικά θέµατα από τη φυσική. Ο Πίνακας 1 δείχνει αναλυτικά τα περιεχόµενα. Ως προς τη δοµή, το βιβλίο ακολούθησε το βιβλίο «Εισαγωγή στις Φυσικές Επιστήµες (Φυσική και Χηµεία)» που γράφτηκε στα πλαίσια του Προγράµµατος ΣΕΠΠΕ του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου (Τσαπαρλής & Καµπουράκης 2003). Κάθε µάθηµα αρχίζει µε µια σύντοµη εισαγωγή και ακολουθεί το καθαυτό µάθηµα. Στα πλάγια κάθε σελίδας υπάρχουν πλαγιότιτλοι που βοηθούν στη µάθηση και στην αποφυγή της παπαγαλίας. Τα πειράµατα είναι τοποθετηµένα σε πλαίσια, ενώ δεν δίνονται τα αποτελέσµατά τους, αλλά οι µαθητές καλούνται να καταγράφουν τις παρατηρήσεις τους και να εξάγουν συµπεράσµατα, γράφοντας σε διατιθέµενους κενούς χώρους. Ερωτήσεις στις οποίες καλούνται να απαντούν εγγράφως οι µαθητές υπάρχουν και στο κείµενο του καθαυτού µαθήµατος. Σε πλαίσια είναι ακόµη διάφορες πρόσθετες πληροφορίες (παρατηρήσεις, ιστορικές πληροφορίες κ.ά.). Επιπλέον υπάρχουν πλαίσια που επιγράφονται «Να έχεις υπόψη σου». Σ αυτά τονίζονται σηµεία που πρέπει να προσεχθούν ιδιαίτερα, όπως π.χ. εναλλακτικές ιδέες/παρανοήσεις. Στο τέλος κάθε µαθήµατος είναι το πλαίσιο «Το Μάθηµα σε Ερωτήσεις», όπου οι ερωτήσεις στοχεύουν να δώσουν περίληψη του µαθήµατος, αλλά και να συµβάλουν στη µάθηση, µε αποφυγή της αποµνηµόνευσης των µαθηµάτων. Έτσι, αν ο µαθητής είναι σε θέση να απαντά στις ερωτήσεις, µπορεί να είναι σίγουρος ότι ξέρει το µάθηµα.

4 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 683 Πίνακας 1: Κατάλογος Ενοτήτων και Μαθηµάτων του Προγράµµατος «Χηµεία για τη Β Τάξη Γυµνασίου». (Εισαγωγή) Η επιστήµη της χηµείας Α: ΤΟ Ε ΑΦΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΕ ΑΦΟΣ Το έδαφος και το υπέδαφος Ιδιότητες της ύλης Καταστάσεις της ύλης Ουσίες και µείγµατα ιαχωρισµός µειγµάτων στις συστατικές τους ουσίες Β: ΤΟ ΝΕΡΟ Το νερό ιαλύµατα Προβλήµατα µε το νερό Γ: ΟΙ ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙ ΡΑΣΕΙΣ Η έννοια της χηµικής αντίδρασης 10. Χηµικές αντιδράσεις σε υδατικά διαλύµατα 11. Χηµικές ενώσεις και χηµικά στοιχεία 12. Γνωρίζουµε περισσότερο τα χηµικά στοιχεία : Ο ΑΕΡΑΣ 13. Ο ατµοσφαιρικός αέρας 14. Το οξυγόνο και το άζωτο 15. Περισσότερα για την καύση 16. Προβλήµατα µε τον αέρα Ε: ΤΑ ΜΟΡΙΑ 17. Η έννοια του µορίου σε στερεά και υγρά 18. Αεικίνητα µόρια 19. Η έννοια του µορίου στα αέρια ΣΤ: ΤΑ ΑΤΟΜΑ 20. Οι δύο πρώτοι νόµοι της χηµείας 21. Η έννοια του ατόµου 22. Οι χηµικοί τύποι και το µολ 23. Η έννοια της χηµικής εξίσωσης ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ (Βοηθητικά Θέµατα) Μέτρηση µήκους Μέτρηση επιφανείας και όγκου Μάζα των σωµάτων Η πυκνότητα ενός υλικού Η ατµοσφαιρική πίεση Μεταβολές των αερίων Το µάθηµα ολοκληρώνεται µε το τµήµα «Για να γνωρίσεις περισσότερα, να σκεφθείς και να καταλάβεις γιατί». Εδώ, εκτός από πρόσθετες γνώσεις και πληροφορίες, δίδονται κυρίως πιο απαιτητικές ερωτήσεις που απαιτούν κριτική σκέψη. Οι µαθητές καλούνται να τις απαντούν, αλλά έχουν προειδοποιηθεί για την δυσκολία τους και ότι δεν απαιτείται να τις έχουν οπωσδήποτε απαντήσει. Στην επόµενη σελίδα δίδεται απόσπασµα από το 17 ο µάθηµα (Η έννοια του µορίου σε στερεά και υγρά). Μια πρώτη αξιολόγηση του πειραµατικού υλικού από έµπειρους εκπαιδευτικούς: Μέθοδος Πέρα από τη συγγραφή του πειραµατικού διδακτικού υλικού, κρίθηκε σκόπιµο να γίνει µία αρχική αξιολόγησή του από µικρό αριθµό έµπειρων καθηγητών που διδάσκουν χηµεία στη β τάξη του γυµνασίου. Η οµάδα αξιολόγησης αποτελούνταν από δύο άντρες και δύο γυναίκες εκπαιδευτικούς. ύο από τους εκπαιδευτικούς ήταν χηµικοί (X 1 και Χ 2 ), ένας γεωλόγος (Γ) και µία φυσικός (Φ). Επίσης δύο εκ των τεσσάρων εκπαιδευτικών έχουν αποκτήσει µεταπτυχιακό δίπλωµα ειδίκευσης στη ιδακτική Φυσικών Επιστηµών. Κανένας από τους καθηγητές αυτούς δεν ανήκε ποτέ ούτε ανήκει στην ερευνητική οµάδα του Γ. Τσαπαρλή.

5 684 ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΛΙΟΥΛΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΠΑΡΛΗΣ Τα µόρια διαφορετικών ουσιών είναι διαφορετικά Πείραµα 4 Πάρτε δύο ποτήρια όµοια, το ένα γεµάτο µε φασόλια και το άλλο γεµάτο µε ρύζι, έτσι ώστε να έχουµε τον ίδιο όγκο και για τα δύο όσπρια. Πιάστε κάθε ποτήρι και χτυπήστε ελαφρά στο τραπέζι ώστε να κατακαθίσουν όσο γίνεται τα όσπρια. Ρίξτε το περιεχόµενο των δυο ποτηριών σε ένα µεγάλο βαζάκι και ανακατέψτε. Αδειάστε το µείγµα στα δύο ποτήρια, γεµίζοντας πρώτα εντελώς το ένα και κατόπιν το άλλο και πάλι χτυπήστε τα ποτήρια ώστε να κατακαθίσουν τα όσπρια. Τι παρατηρείτε; Άλλαξε κάτι κατά την ανάµειξη; Παρατηρούµε ότι όταν ανακατεύουµε, ενώ δεν χάνονται κόκκοι από τα δύο είδη, ο τελικός όγκος θα είναι λιγότερος από δύο ποτήρια. Πού οφείλεται αυτό; Οι κόκκοι του ρυζιού και του φασολιού δεν έχουν το ίδιο µέγεθος, είναι διαφορετικά, αφού τα υλικά είναι διαφορετικά. Ανάµεσα στα µόρια µιας υγρής ουσίας υπάρχει κενός χώρος Πείραµα 5 Πάρτε δύο ογκοµετρικούς κυλίνδρους και τοποθετήστε 50 ml νερό στον ένα και 50 ml καθαρό οινόπνευµα στον άλλο. Αµέσως µετά, αδειάστε το περιεχόµενο των δύο κυλίνδρων σε ένα µεγάλο ογκοµετρικό κύλινδρο και ανακινήστε καλά. Τι παρατηρείτε; Άλλαξε κάτι από την ανάµειξη; Ποιος είναι ο τελικός όγκος; Πού µπορεί να οφείλεται αυτό;... νερό οινόπνευµα Ανάµεσα στα σωµατίδια (τα µόρια) µιας υγρής ουσίας υπάρχει κενός χώρος. Παρατηρούµε ότι ενώ δεν χάθηκε ποσότητα υγρού από τις δύο ουσίες, ο τελικός όγκος δεν είναι 100 ml όπως θα αναµέναµε, αλλά 96 ml. Να χρησιµοποιήσεις το προηγούµενο πείραµα µε τους κόκκους ρυζιού και φασολιού για να δώσεις εξήγηση στο αποτέλεσµα αυτού του πειράµατος. (Να κάνεις µια υπόθεση για το αν τα σωµατίδια του νερού και του οινοπνεύµατος έχουν το ίδιο ή διαφορετικό µέγεθος.).. Σχήµα. Απόσπασµα από το µάθηµα «Η έννοια του µορίου σε στερεά και υγρά».

6 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 685 Προηγήθηκαν συναντήσεις των συγγραφέων µε τους αξιολογητές. Σε κάθε καθηγητή δόθηκαν ένα αντίτυπο του βιβλίου και οδηγίες για την αξιολόγησή του. Επιπλέον ζητήθηκε να λάβουν υπόψη το τρέχον σχολικό βιβλίο Χηµείας της Β γυµνασίου (Γεωργιάδου κ.α.) και το σχετικό υλικό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου που αφορά στο Πρόγραµµα Σπουδών της Β γυµνασίου (δόθηκε επίσης). Ενηµερώθηκαν τέλος ότι ουδείς εκ των συγγραφέων του πειραµατικού διδακτικού υλικού συµµετέσχε στην σύνταξη του τρέχοντος ή του νέου προγράµµατος σπουδών. Οι εκπαιδευτικοί επεξεργάστηκαν το υλικό κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού του Όταν οι καθηγητές ήταν έτοιµοι, λάβαµε από αυτούς συνεντεύξεις που ηχογραφήθηκαν µε τη σύµφωνη γνώµη τους. Κατά τις συνεντεύξεις, οι καθηγητές κλήθηκαν να απαντήσουν σε µια σειρά ερωτήσεων που παρατίθενται στον Πίνακα 2. Πίνακας 2. Υποβληθείσες ερωτήσεις και κατηγοριοποίησή τους. 1. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Ποια είναι η γενική σου εντύπωση από την ανάγνωση του πειραµατικού διδακτικού υλικού; Τι σου έκανε περισσότερο θετική εντύπωση; Τι δεν σου άρεσε περισσότερο; Υπάρχει κοινή µεθοδολογική προσέγγιση φυσικής-χηµείας; Έρχονται οι µαθητές σε επαφή µε σύγχρονες ιδέες και θέµατα της χηµείας; Υπάρχουν λάθη όσον αφορά στην επιστηµονική εγκυρότητα του υλικού; 2. ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΗΘΗΚΕ Προωθείται η δηµιουργική δράση, ο πειραµατισµός και η καλλιέργεια ελεύθερης σκέψης και έκφρασης του µαθητή; Είναι τα θέµατα προσαρµοσµένα στο επίπεδο νοητικής ανάπτυξης και τα ενδιαφέροντα των µαθητών; Υπάρχει σπειροειδής τρόπος διδασκαλίας; Γίνεται µετάβαση από το ειδικό στο γενικό, από τα εύκολα στα δύσκολα; Αναδεικνύεται η αναγκαιότητα εισαγωγής των εννοιών; Υπάρχει σαφής εργαστηριακός προσανατολισµός στο υλικό αυτό; Η ανάλυση και ο σχεδιασµός δίνει έναυσµα για δουλειά στην αίθουσα ή στο σπίτι; Πραγµατοποιούνται πειράµατα, γίνεται προαγωγή του διαλόγου και της οµαδικότητας στην τάξη; 3. ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ Ή ΟΧΙ ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟΥ Ι ΑΚΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΣΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ Υπάρχει ιστορική ανασκόπηση των αντιλήψεων για τη δοµή της ύλης; Ανακαλύπτει ο µαθητής µόνος του τις απαντήσεις στα ερωτήµατά του; Γίνεται προσπάθεια οι µαθητές να αποκτήσουν γνώσεις που αφορούν θεωρίες, νόµους και θεµελιώδεις αρχές της χηµείας, ώστε να είναι ικανοί να παρατηρούν, να περιγράφουν και να ερµηνεύουν χηµικά φαινόµενα; Γίνεται στο υλικό αυτό προσπάθεια να κατανοούν τον κόσµο γύρω τους και να αποκωδικοποιούν τον τρόπο µε τον οποίο αυτός λειτουργεί; Γίνεται αναφορά στις χηµικές ουσίες που χρησιµοποιούνται για την πρόληψη και την κατάσβεση των πυρκαγιών; Θίγεται το θέµα της τρύπας του όζοντος; Αντιµετωπίζεται η σύνδεση του νερού µε τη ζωή; Υπάρχει προσπάθεια κάλυψης οικολογικών θεµάτων; Υπάρχει σύνδεση της χηµείας µε την καθηµερινή ζωή; 4. ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Πώς κρίνεις το ένθετο «Το µάθηµα σε ερωτήσεις»; Πώς κρίνεις το ένθετο «Για να γνωρίσεις περισσότερα, να σκεφτείς και να καταλάβεις γιατί» κ.λπ.»;

7 686 ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΛΙΟΥΛΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΠΑΡΛΗΣ Αποτελέσµατα και Συµπεράσµατα Ακολουθούν τα βασικά ευρήµατα από την αξιολόγηση των τεσσάρων εκπαιδευτικών. Ως δυνατά σηµεία του βιβλίου θεωρήθηκαν τα παρακάτω: ωθεί το πείραµα είναι συνεπές στον τρόπο χτισίµατος της γνώσης η χρήση των µοντέλων γίνεται προσεκτικά λαµβάνει υπόψη τις παρανοήσεις των µαθητών ωθεί στην παρατήρηση, περιγραφή, ερµηνεία δεν στηρίζεται σε απευθείας αναφορά στους ορισµούς των εννοιών, αλλά στην αναγκαιότητα εισαγωγής τους η δοµή του βιβλίου διευκολύνει αρκετά και επιτρέπει στον καθηγητή παραλλαγές στη σειρά διδασκαλίας, ιδιαίτερα δε στο εισαγωγικό κοµµάτι του διδακτικού υλικού τα πειράµατα είναι απλά, διδακτικά, εφαρµόσιµα µε απλό εργαστηριακό εξοπλισµό. Οι επισηµάνσεις των καθηγητών ως προς τη διδακτική µεθοδολογία του βιβλίου (εποικοδοµισµός, πειραµατική διδασκαλία, σπειροειδής διδασκαλία) ήταν οι ακόλουθες: Σε κάθε µάθηµα υπάρχουν απλά και διδακτικά πειράµατα, το βιβλίο µπορεί να λειτουργήσει ταυτόχρονα και ως εργαστηριακός οδηγός. Όλες οι έννοιες εισάγονται µε επαγωγικό εποικοδοµητικό τρόπο και όχι µε τον παραδοσιακό αξιωµατικό τρόπο, βοηθώντας τους µαθητές να δοµήσουν νοητικά τις έννοιες που πραγµατεύεται το παρόν διδακτικό υλικό. Υπάρχει σπειροειδής τρόπος διδασκαλίας, π.χ. στην αρχή του βιβλίου γίνεται αναφορά στις ουσίες και µείγµατα (Μάθηµα 4), ενώ στο µάθηµα Χηµικές ενώσεις και χηµικά στοιχεία (Μάθηµα 11) γίνεται εκ νέου αναφορά στις έννοιες αυτές. Ακόµα, στην ενότητα περί µορίων (ΕΝΟΤΗΤΑ Ε) γίνεται εκ νέου αναφορά στις καταστάσεις της ύλης (Μάθηµα 3). Κατά τις συνεντεύξεις, δόθηκε ιδιαίτερη βαρύτητα στον τρόπο εισαγωγής των εννοιών του µορίου και του ατόµου. Οι καθηγητές αξιολογητές έδειξαν πραγµατικά ενθουσιασµό µε τη νέα προσέγγιση των εννοιών των µορίων και των ατόµων, θεωρώντας πολύ καλή την προσπάθεια εισαγωγής επαγωγικά πρώτα της έννοιας του µορίου και µετά της έννοιας του ατόµου σε αντίθεση µε το σχολικό βιβλίο, όπου συµβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Επίσης έκριναν σωστή την καθυστερηµένη εισαγωγή των µορίων και ατόµων (πλην ενός αξιολογητή), ύστερα από ένα µακροσκοπικό εισαγωγικό µέρος. Τέλος, επισήµαναν ότι θα ήταν αρκετά ενδιαφέρουσα η διδασκαλία του νέου αυτού βιβλίου στο γυµνάσιο, ιδιαίτερα οι ενότητες «ΜΟΡΙΑ» και «ΑΤΟΜΑ». Ως προς τις τεχνικές προσεγγίσεις του βιβλίου («Μάθηµα σε ερωτήσεις», «Για να γνωρίσεις περισσότερα, να σκεφτείς και να καταλάβεις γιατί» κ.λπ.), κατεγράφησαν οι ακόλουθες παρατηρήσεις: Το ένθετο «το µάθηµα σε ερωτήσεις» αποτελεί «τράπεζα ερωτήσεων» για τον καθηγητή περιορίζοντας ταυτόχρονα την παπαγαλία των µαθητών. Έτσι, αν µπορεί ο µαθητής ν απαντά στις ερωτήσεις αυτές, κατέχει απόλυτα την ύλη του αντίστοιχου µαθήµατος. Με το ένθετο «για να γνωρίσεις περισσότερα, να σκεφτείς και να καταλάβεις γιατί», ο µαθητής χτίζει σιγάσιγά το επιστηµονικό µοντέλο, καλλιεργώντας µε τον τρόπο αυτό την κριτική του σκέψη. Επιπλέον, δίνεται το έναυσµα για δουλειά στην αίθουσα και στο σπίτι. Τέλος, οι αξιολογητές έκαναν και επισηµάνσεις και προτάσεις για τη βελτίωση του βιβλίου. Οι παρατηρήσεις αυτές συνοψίζονται ως εξής:

8 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 687 Η διδασκαλία του υλικού θα µπορούσε να ξεκινήσει αρχίζοντας απευθείας από το 4 ο µάθηµα «ουσίες και µείγµατα». Μέχρι τη σελ. 31, υπάρχουν πολλές έννοιες µαζεµένες που ίσως δυσκολέψουν τα παιδιά. Η έννοια του µορίου θα µπορούσε να εισαχθεί λίγο νωρίτερα. Κάποια εισαγωγικά θέµατα να διδαχθούν πιο σύντοµα, σαν ελεύθερη συζήτηση λόγω του µονόωρου του µαθήµατος για να εξοικονοµηθεί χρόνος για τη διδασκαλία των εννοιών του µορίου και του ατόµου. Συνήθη τυπογραφικά λάθη. Η απάντηση των συγγραφέων του βιβλίου στις δύο πρώτες παρατηρήσεις (αλληλένδετες µεταξύ τους) είναι ότι δεν µπορεί να ξεκινήσει να µιλά κανείς για «ουσίες και µείγµατα», αν προηγουµένως δεν έχει αναφερθεί σε έννοιες ιδιαίτερα σηµαντικές για τη δόµηση του τρόπου σκέψης των µαθητών. Τέτοιες έννοιες είναι η ύλη και η ενέργεια, οι φυσικές και χηµικές µεταβολές, (χωρίς όµως να γίνεται διάκριση µεταξύ τους λόγω του ότι αυτή απαιτεί την γνώση της χηµικής αντίδρασης), οι χαρακτηριστικές ιδιότητες των υλικών. Ταυτόχρονα δίνεται η δυνατότητα στον καθηγητή να µην κουράσει τους µαθητές, διδάσκοντας π.χ. το µάθηµα «Έδαφος και Υπέδαφος» σαν ελεύθερο ανάγνωσµα, εξοικονοµώντας χρόνο για να επιµείνει στις απολύτως απαραίτητες για τη διδασκαλία του έννοιες. Θα πρέπει οπωσδήποτε να παραδεχτούµε ότι οι έννοιες που εισάγονται στο εισαγωγικό µάθηµα (ύλη, ενέργεια, αλληλεπίδραση) είναι δύσκολες. Πάντως η έννοια της ενέργειας δεν χρησιµοποιείται στα µαθήµατα και µπορεί να παραλειφθεί χωρίς ουσιαστικά να επηρεάσει το υπόλοιπο υλικό. Απαιτούνται τότε κάποιες τροποποιήσεις στο εισαγωγικό µάθηµα και στο µάθηµα για τη χηµική αντίδραση. Όσον αφορά στην καθυστερηµένη ή µη εισαγωγή της έννοιας του µορίου πρέπει να επισηµανθούν τα ακόλουθα: Η διεθνής βιβλιογραφία καταδεικνύει ότι οι µαθητές συναντούν µαθησιακές δυσκολίες όταν επιχειρούν να κατανοήσουν χηµικές έννοιες όπως η έννοια του µορίου, όταν δηλ. προσπαθούν να µεταβούν νοητικά από το µακροσκοπικό στο υποµικροσκοπικό επίπεδο της ύλης και αντίστροφα. Ειδικότερα, διάφοροι ερευνητές (π.χ. Novick & Nussbaum 1978, 1981, Brook, Briggs, & Driver 1984, Haidar & Abraham 1991, Lee et al. 1993, Abraham, et al. 2002) έχουν ασχοληθεί µε τις εναλλακτικές αντιλήψεις των µαθητών περί µορίων. Παρατηρήσεις σχετικές µε τις φυσικές ιδιότητες (φυσική κατάσταση και θερµοκρασία) των µεµονωµένων µορίων από καθηγητές φυσικών επιστηµών έχουν καταγραφεί σε εργασία του Τσαπαρλή ( εκ Ιαν. 1998). Σε άλλες έρευνες (Herron 1978, Johnstone 1991, Τσαπαρλής 1994a, Τσαπαρλής, 1997) έχει διατυπωθεί η άποψη ότι οι µαθητές αντιµετωπίζουν δυσκολίες σε θέµατα σχετικά µε τη δοµή της ύλης. Σχετικά πρόσφατη έρευνα (Toomet, DePierro, & Garafalo 2001) συνιστά καθυστερηµένη εισαγωγή θεµάτων όπως η µοριακή και ατοµική δοµή στο δεύτερο εξάµηνο, ώστε να µπορούν οι µαθητές να ξεπεράσουν τις µαθησιακές δυσκολίες που προκύπτουν από τις έννοιες αυτές. Κατ' επέκταση, η σύνδεση ανάµεσα στο µακροσκοπικό, στο συµβολικό και στο υποµικροσκοπικό επίπεδο της ύλης θα συµβάλλει σηµαντικά στη δόµηση του τρόπου σκέψης και της νοηµατικής ικανότητας των µαθητών (Γεωργιάδου & Τσαπαρλής 1998, Georgiadou & Tsaparlis 2000, Johnstone 2000). Οι συγγραφείς συµφωνούν απόλυτα µε την επισήµανση ότι κάποια εισαγωγικά θέµατα µπορούν να συµπτυχθούν διδακτικά, για να εξοικονοµηθεί χρόνος για τις ενότητες των µορίων και ατόµων λόγω του µονόωρου του µαθήµατος. Άλλωστε, δίνεται η δυνατότητα στον διδάσκοντα να επιλέξει κάποια µαθήµατα να διδαχθούν είτε ως ελεύθερο ανάγνωσµα, είτε µέσω συζήτησης µέσα στην τάξη. Συµπερασµατικά όλοι οι καθηγητές-αξιολογητές συµφώνησαν ότι το διδακτικό υλικό ικανοποιεί τους στόχους, τους ειδικούς σκοπούς του νέου ιαθεµατικού Ενιαίου Πλαισίου Προγραµµάτων Σπουδών Φυσικής και Χηµείας. Προς την κατεύθυνση αυτή, όλοι αποδέχτηκαν πρόταση των συγγραφέων για συµµετοχή τους σε µια µελλοντική περαιτέρω

9 688 ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΟΛΙΟΥΛΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΠΑΡΛΗΣ έρευνα στα σχολεία που διδάσκουν. ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Το παρόν πειραµατικό διδακτικό υλικό (χωρίς όµως την προκαταρτκική αξιολόγησή του από εκπαιδευτικούς) παρουσιάστηκε στο 20 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Χηµείας (Ιωάννινα, 20-23/9/2005) καθώς και στο 15 ο Σεµινάριο ιδακτικής της Χηµείας (Αθήνα, εκεµβρίου 2005). Παραποµπές Γεωργιάδου, Τ., Καφετζόπουλος, Κ., Προβής, Ν., Σπυρέλης, Ν. & Χηνιάδης,.. Χηµεία Β Γυµνασίου, Αθήνα, ΟΕ Β. Γεωργιάδου, Α. & Τσαπαρλής, Γ. (1998). Πρακτικά 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών και Εφαρµογή των Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση, σσ Θεσσαλονίκη, Εκδόσεις Χριστοδουλίδη. Πέτσιος, Σ., Σταµοβλάσης,., Παπαφώτης Γ., & Τσαπαρλής, Γ. (2004). Βασικές γνώσεις που φέρνουν οι µαθητές από το γυµνάσιο στο λύκειο. Πρακτικά 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου της Ε ΙΦΕ, σσ Τσαπαρλής (1988). ιδασκαλία χηµείας β' γυµνασίου: Μόρια και άτοµα (Εφαρµογή της θεωρίας της διδακτικής στην πράξη). Λόγος και Πράξη, Τεύχος 33-35, Τσαπαρλής, Γ. (1991). Θέµατα διδακτικής φυσικής και χηµείας στη µέση εκπαίδευση. Αθήνα, Γρηγόρης (Α Έκδοση 1989). Τσαπαρλής, Γ. (1994). Η ατοµική και η µοριακή δοµή στη χηµική εκπαίδευση: Κριτική θεώρηση από διάφορες σκοπιές της ιδακτικής των Φυσικών Επιστηµών. Πρακτικά 4ου Συνεδρίου Χηµείας Ελλάδας-Κύπρου (Ιωάννινα) Τσαπαρλής, Γ. (1998). Πρόταση για ένα ενοποιηµένο µάθηµα φυσικής-χηµείας στην α γυµνασίου. Πρακτικά 1 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική Φυσικών Επιστηµών και Εφαρµογή Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση», σελ Θεσσαλονίκη. Τσαπαρλής, Γ. (2001). Πρώτες και δεύτερες σκέψεις για την γυµνασιακή χηµεία. Πρακτικά ιηµερίδας Ε ΙΦΕ, σελ Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρη. Τσαπαρλής, Γ. (2002). Ο εποικοδοµητισµός στη διδασκαλία της χηµείας. ιδασκαλία Φυσικών Επιστηµών - Έρευνα και Πράξη, Τεύχος 3, Τσαπαρλής, Γ. & Καµπουράκης Κ. (2003). Εισαγωγή στις φυσικές επιστήµες (φυσική - χηµεία) για την α τάξη γυµνασίου. Ιωάννινα. Χατόγλου, Ε., Σταµοβλάσης,., & Τσαπαρλής, Γ. (2003). Πόσο µπορεί να επηρεάσει ένα µάθηµα διδακτικής των φ.ε. µετεκπαιδευόµενους µελλοντικούς και εν ενεργεία εκπαιδευτικούς. Πρακτικά 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου της Ε ΙΦΕ, σσ Abraham, M., Williamson, V. & Westbrook, S. (1994). A cross-age study of the understanding of five chemistry concepts. Journal of Research in Science Teaching, 31, Brook, A., Briggs, H. & Driver, R. (1984). Aspects of secondary students understanding of the particulate nature of matter. University of Leeds: Centre for Studies in Science and Mathematics Education. Bunce, D. M. & Gabel, D. (2002). Differential effects on the achievement of males and females of teaching the particulate nature of chemistry. Journal of Research in Science Teaching, 39, Georgiadou, A. & Tsaparlis, G. (2000). Chemistry teaching in lower secondary school with methods based on: a) psychological theories; b) the macro, representational, and submicro levels of chemistry. Chemistry Education Research and Practice, 1, Haidar, A. & Abraham, M. (1991). A comparison of applied and theoretical khowledge of concepts based on the particulate nature of matter. Journal of Research in Science Teaching, 28, Herron, J. D. (1978). Piaget in the classroom. Journal of Chemical Education, 55,

10 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 689 Johnstone, AH. (1991). Thinking about thinking. International Newsletter on Chemical Education, No. 6, Johnstone, A.H. (2000). Teaching of chemistry Logical or psychological? Chemistry Education Research and Practice, 1, Lee, O., Eichinger, D. C., Anderson, C. W. & Berkheime, G. D. (1993). Changing middle school student s conceptions of matter and molecules. Journal of Research in Science Teaching, 30, Novick, S. & Nussbaum, J. (1981). Pupils understanding of the nature of matter: a cross age study. Science Education, 65, Niaz, M.. (1993). Progressive problemshifts between different research programs in science education: A Lakatosian perspective. Journal of Research in Science Teaching, 30, Toomet, R, DePierro, E., & Garafalo, F. (2001). Helping students to make inferences about the atomic realm by delaying the presentation of atomic structure, Chemistry Education Research and Practice, 2, Tsaparlis, G. (1997). Atomic and molecular structure in chemical education - A critical analysis from various perspectives of science education. Journal of Chemical Education, 74, Tsaparlis G. & Kampourakis K. (2000). An integrated physical-science (physics and chemistry) introduction for lower-secondary level (grade 7). Chemistry Education Research and Practice, 1, ]

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε Ειδικοί σκοποί ΑΠΣ Κατανόηση: φυσικού κόσμου νόμων που τον διέπουν φυσικών φαινομένων διαδικασιών που οδηγούν

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Χειμερινό εξάμηνο 2008-09 Διδακτική του Μαθήματος Μελέτη Περιβάλλοντος # 1η Συνάντηση # Διδάσκων: Γεώργιος Μαλανδράκης, Διδάσκων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ (Φυσική Χημεία - Βιολογία)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ (Φυσική Χημεία - Βιολογία) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ (Φυσική Χημεία - Βιολογία) Για την Α Τάξη Γυμνασίου Β ΕΚΔΟΣΗ Γεώργιος Τσαπαρλής Καθηγητής της Διδακτικής των Φυσικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Τμήμα Χημείας, Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία θεμάτων Φυσικών Επιστημών

Διδασκαλία θεμάτων Φυσικών Επιστημών Διδασκαλία θεμάτων Φυσικών Επιστημών Στους ειδικούς σκοπούς του μαθήματος αναφέρεται ότι θα πρέπει : «.οι μαθητές να είναι ικανοί, όχι μόνο να παρατηρούν τα φυσικά και χημικά φαινόμενα. και να καταγράφουν

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Η Χημεία στο Γυμνάσιο Οδηγίες /Δ2/ Κατερίνα Νίκα Κατερίνα Σάλτα Κωνσταντίνος Χαρίτος

Η Χημεία στο Γυμνάσιο Οδηγίες /Δ2/ Κατερίνα Νίκα Κατερίνα Σάλτα Κωνσταντίνος Χαρίτος Η Χημεία στο Γυμνάσιο Οδηγίες 150022/Δ2/15-9-2016 Κατερίνα Νίκα Κατερίνα Σάλτα Κωνσταντίνος Χαρίτος 21-9-2016 Αναγκαιότητα Προσανατολισμός της διδασκαλίας της Χημείας σε προσεγγίσεις που θα καταστήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Βαρβάρα Παναγιωτίδου, ρ. Βιολογίας, Σχολική Σύµβουλος Φυσικών Επιστηµών

Βαρβάρα Παναγιωτίδου, ρ. Βιολογίας, Σχολική Σύµβουλος Φυσικών Επιστηµών ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑ ΟΣΙΑΚΗ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΣΎΓΚΡΙΣΗ Ι ΑΚΤΙΚΩΝ ΜΕΘΟ ΩΝ ( ηµοσιεύτηκε στο «Έρευνα και Πράξη», τευχ. 15, σελ. 42, εκδ. Πατάκη, 2005). Βαρβάρα Παναγιωτίδου, ρ. Βιολογίας, Σχολική Σύµβουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α ----- Ταχ.

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου Εγγραφο Γ2/4769/4-9-1998 ΣΧΕΤ. 2794/23-6-98 έγγραφο του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Σας αποστέλλουµε οδηγίες για τη διδασκαλία των µαθηµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ Μάθημα 1 ο 14/3/2011 Περίγραμμα και περιεχόμενο του μαθήματος Μάθηση με την αξιοποίηση του Η/Υ ή τις ΤΠΕ Θεωρίες μάθησης Εφαρμογή των θεωριών μάθησης στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Νέες προσπάθειες στα εγχειρίδια της Φυσικής Κρυσταλλία Χαλκιά Λέκτορας Π.Τ..Ε. Παν/µίου Αθηνών Την τελευταία διετία, Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο,

Νέες προσπάθειες στα εγχειρίδια της Φυσικής Κρυσταλλία Χαλκιά Λέκτορας Π.Τ..Ε. Παν/µίου Αθηνών Την τελευταία διετία, Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Νέες προσπάθειες στα εγχειρίδια της Φυσικής Κρυσταλλία Χαλκιά Λέκτορας Π.Τ..Ε. Παν/µίου Αθηνών Την τελευταία διετία, Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, ανέλαβε τη σύνταξη νέου Προγράµµατος Σπουδών για το µάθηµα

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Τα διδακτικά σενάρια

Τα διδακτικά σενάρια 2.2.4.1 Τα διδακτικά σενάρια Το ζήτηµα της διδακτικής αξιοποίησης του λογισµικού αποτελεί σηµείο προβληµατισµού ερευνητών και εκπαιδευτικών που ασχολούνται µε την ένταξη των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ. http://sym.pblogs.gr

ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ. http://sym.pblogs.gr ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΗΡΑΚΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ http://sym.pblogs.gr «Το μάθημα των Φυσικών Επιστημών στο ημοτικό Σχολείο είναι η απάντησή μας στην ανάγκη του κάθε παιδιού να μάθει» (Jacobson) ΠΟΥ ΣΤΟΧΕΥΩ ΟΤΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία των Μαθηµατικών Γ/σίου και Γεν. Λυκείου.

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία των Μαθηµατικών Γ/σίου και Γεν. Λυκείου. Να διατηρηθεί µέχρι... ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ENIAIOΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ /ΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α' Αν. Παπανδρέου 37, 15180 Μαρούσι Πληροφορίες : Αν. Πασχαλίδου Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

"Ερευνώ και Ανακαλύπτω" την ΗλεκτροΜαγνητική Επαγωγή στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Από τον Ηλεκτρισμό στο Μαγνητισμό, από το Μαγνητισμό στον Ηλεκτρισμό

Ερευνώ και Ανακαλύπτω την ΗλεκτροΜαγνητική Επαγωγή στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Από τον Ηλεκτρισμό στο Μαγνητισμό, από το Μαγνητισμό στον Ηλεκτρισμό ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α ΣΥΜΠΟΣΙΟ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: Πρωτοβάθμια Εκπ-Παίδευση στις-με τις Φυσικές επιστήμες - H Βέλτιστη

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ (Ε.Π.ΠΑΙ.Κ.) Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.ΒΟΛΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΑΡΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ 04

ΕΤΗΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ (Ε.Π.ΠΑΙ.Κ.) Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.ΒΟΛΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΑΡΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ 04 ΕΤΗΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ (Ε.Π.ΠΑΙ.Κ.) Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.ΒΟΛΟΥ 2014-2015 Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ 04 ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΑΣΕΝΑΡΙΑ ήκαι ΣΧΕ ΙΑΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ 04 Τι είναι Εκπαιδευτικό Σενάριο;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ. Τόµος Β Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙ ΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ. Πίνακας περιεχοµένων

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ. Τόµος Β Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙ ΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ. Πίνακας περιεχοµένων ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Τόµος Β Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙ ΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Πίνακας περιεχοµένων ΠΡΟΛΟΓΟΣ... ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ... ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΠΙΝΑΚΩΝ... ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ...

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Διδακτέα ύλη Διαχείριση Διδακτέας ύλης

ΦΥΣΙΚΗ Β ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Διδακτέα ύλη Διαχείριση Διδακτέας ύλης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α -----

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΟΣΗΣ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΥΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΝΟΣ ΑΕΙ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΟΣΗΣ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΥΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΝΟΣ ΑΕΙ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 17 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2), σελ. 11-1 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΟΣΗΣ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΥΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΩΝ ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΕΝΟΣ ΑΕΙ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

«Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράματα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χημείας στη Δευτεροβάθμια και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση».

«Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράματα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χημείας στη Δευτεροβάθμια και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση». ΔΟΜΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράµατα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χηµείας στη Δευτεροβάθµια και Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση» http://diaviou.auth.gr/physics_and_chemistry_edu

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE)

ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΓΙΑ ΤΑ ΑΣΗ, ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΑΒΑΚΙΟΥ (E-SLATE) Βασιλοπούλου Ευαγγελία, Γιαννακόπουλος ηµήτρης, Εκπαιδευτικοί,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 6 ΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 19-03-2015 (5 Ο ΜΑΘΗΜΑ) Αντιμετώπιση των ΜΔ δια των ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ Σωτηρία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ. ΜΟΙΡΑΖΟΜΑΣΤΕ ΙΔΕΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΧΡΟΝΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ. ΜΟΙΡΑΖΟΜΑΣΤΕ ΙΔΕΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 1 η ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ (ΑΛΛΗΛΟ-)ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ. ΜΟΙΡΑΖΟΜΑΣΤΕ ΙΔΕΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2012-2013. Διοργάνωση: Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Β. Καλοκύρη Παρασκευή 14 - Σάββατο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΑΠΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΜΕ ΣΥΜΜΑΧΟ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

ΜΙΑ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΑΠΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΜΕ ΣΥΜΜΑΧΟ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ 626 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΙΑ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΑΠΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΜΕ ΣΥΜΜΑΧΟ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ξεντές Γεώργιος Καθηγητής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης ΠΕ04 -

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΕΣΤ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΕΣΤ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ 1 ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΕΣΤ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με τον όρο αξιολόγηση των µαθητών εννοούµε τη συστηµατική διαδικασία προσδιορισµού του βαθµού επίτευξης από τους µαθητές των στόχων που επιδιώκει το σχολείο

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί,

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, P P Μαθητής/τρια Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, drakopoulos@kalamari.gr Τίκβα Χριστίνα, ΠΕ19, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, christinatikva@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Θεσσαλονίκη: 8-11-2013 Αριθµ. Πρωτ.: 1492 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ Α/ΘΜΙΑΣ & Β/ΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

"Ερευνώ και Ανακαλύπτω" τον Στατικό Ηλεκτρισμό στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Ερευνώ και Ανακαλύπτω τον Στατικό Ηλεκτρισμό στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α ΣΥΜΠΟΣΙΟ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: Πρωτοβάθμια Εκπ-Παίδευση στις-με τις Φυσικές επιστήμες - H Βέλτιστη

Διαβάστε περισσότερα

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο

Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Δύο εναλλακτικές εργαστηριακές ασκήσεις Χημείας της Α Λυκείου ή πώς να κάνουμε τη ζωή μας πιο εύκολη στο εργαστήριο Αναστασία Γκιγκούδη Η διδακτική αξία της εργαστηριακής άσκησης στα μαθήματα Φυσικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

5 -Τρόποιενσωµάτωσηςτης ΠεριβαλλοντικήςΕκπαίδευσης σταεκπαιδευτικάσυστήµατα

5 -Τρόποιενσωµάτωσηςτης ΠεριβαλλοντικήςΕκπαίδευσης σταεκπαιδευτικάσυστήµατα 5 -Τρόποιενσωµάτωσηςτης ΠεριβαλλοντικήςΕκπαίδευσης σταεκπαιδευτικάσυστήµατα Μπορεί να εκπληρώσει τους σκοπούς τηςηπεστοπλαίσιοτου παραδοσιακού σχολείου; Υπάρχει δυσαρµονία ανάµεσα στην ΠΕ και το παραδοσιακό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΡΑΣΤΙΚΗ ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΗ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΜΙΓΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ Β ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΙΑ ΡΑΣΤΙΚΗ ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΗ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΜΙΓΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ Β ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1024 Πρακτικά Συνεδρίου - ΑΝΑΡΤΗΜΕΝΕΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΕΙΣ ΙΑ ΡΑΣΤΙΚΗ ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΗ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΜΙΓΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ Β ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Γεώργιος Κορακάκης gkor@chemeng.ntua.gr Ευαγγελία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΕΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΕΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Α.Π.Θ. 2010-2011 ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΕΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ Εισαγωγικά: Το σχέδιο περιλαµβάνει τον προτεινόµενο κατάλογο υποχρεωτικών µαθηµάτων µε τις αντίστοιχες

Διαβάστε περισσότερα

Πρόβλεψη και Πραγµατοποίηση Απλών Αντιδράσεων Οξειδοαναγωγής µε τη Χρήση Applets και Εφαρµογή στο Σχολικό Εργαστήριο

Πρόβλεψη και Πραγµατοποίηση Απλών Αντιδράσεων Οξειδοαναγωγής µε τη Χρήση Applets και Εφαρµογή στο Σχολικό Εργαστήριο Πρόβλεψη και Πραγµατοποίηση Απλών Αντιδράσεων Οξειδοαναγωγής µε τη Χρήση Applets και Εφαρµογή στο Σχολικό Εργαστήριο Παπανούσκας Μιχάλης Καθηγητής Χηµείας, 1 ο Γενικό Λύκειο Καρδίτσας papanouskas@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος "Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον"

Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον 106 2 η Πανελλήνια ιηµερίδα µε διεθνή συµµετοχή «ιδακτική της Πληροφορικής» Μια στατιστική έρευνα των παραµέτρων διδασκαλίας του µαθήµατος "Ανάπτυξη Εφαρµογών σε Προγραµµατιστικό Περιβάλλον" Χρήστος Κοίλιας

Διαβάστε περισσότερα

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 3 η Θεματική ενότητα: Ανάλυση μεθοδολογίας ερευνητικής εργασίας Σχεδιασμός έρευνας: Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Ι Α Σ Κ Α Λ Ι Α Σ Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ

Ι Α Σ Κ Α Λ Ι Α Σ Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ Σ Ε Ν Α Ρ Ι Ο Ι Α Σ Κ Α Λ Ι Α Σ Ι Σ Τ Ο Ρ Ι Α Σ «Η επέκταση των συνόρων του Ελληνικού κράτους την περίοδο 1912-1923» ΤΑΞΗ: Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΤΕΡΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Ι ΑΧΘΕΙΣΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το σωµατιδιακό µοντέλο της ύλης ιδακτική πρόκληση για την στ τάξη του δηµοτικού σχολείου

Το σωµατιδιακό µοντέλο της ύλης ιδακτική πρόκληση για την στ τάξη του δηµοτικού σχολείου Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α ΣΥΜΠΟΣΙΟ: Σωµατιδιακά µοντέλα και µικρόκοσµος στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση Το σωµατιδιακό µοντέλο

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα της διάλεξης. Η δασκαλοκεντρική διδασκαλία. Ας κάνουµε µια άσκηση. Είναι έτσι, αλήθεια; Ποιος παίρνει τις αποφάσεις;

Περιεχόµενα της διάλεξης. Η δασκαλοκεντρική διδασκαλία. Ας κάνουµε µια άσκηση. Είναι έτσι, αλήθεια; Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Η δασκαλοκεντρική διδασκαλία ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Περιεχόµενα της διάλεξης Κύρια χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ

ΜΕ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Ε Ν O ΤΗ Τ Α Ε ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΕ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 117 ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ Π Ρ Ο Α Ι Ρ Ε Τ Ι Κ Α Σ Ε Μ Ι Ν Α Ρ Ι Α Μ Ε Π Α Ρ Ε Μ Β Α Τ Ι Κ Ο Χ Α Ρ Α Κ Τ Η Ρ Α

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου 1 Τέσσερις οι Λειτουργίες των ιδακτικών Βιβλίων: α. Γνωστική: Οικοδόµηση εννοιολογικής, δηλωτικής και διαδικαστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ Κάθε αναφορά απόψεις που προέρχεται από εξωτερικές πηγές -βιβλία, περιοδικά, ηλεκτρονικά αρχεία, πρέπει να επισημαίνεται, τόσο μέσα στο κείμενο όσο και στη βιβλιογραφία,

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Επιστήμες. Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης. Πέτρος Κλιάπης 12η Περιφέρεια Θεσσαλονίκης

Φυσικές Επιστήμες. Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης. Πέτρος Κλιάπης 12η Περιφέρεια Θεσσαλονίκης Φυσικές Επιστήμες Επιμόρφωση εκπαιδευτικών στα νέα βιβλία των Φ.Ε. για την Ε Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΧΕΣ «Το νέο βιβλίο είναι χειρότερο από το παλιό όχι επειδή διαφέρει ως προς το περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Αθανάσιος Φ. Κατσούλης

Αθανάσιος Φ. Κατσούλης Αθανάσιος Φ. Κατσούλης Doctorate student, Université Paul Valéry - Montpellier III Master in Teaching and Psychological Methodologies in Education, University of L Aquila (Italy) Μ.A in Education (Education

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία και μάθηση φυσικών φαινομένων με χρήση κατάλληλου λογισμικού στα πλαίσια της σωματιδιακής θεώρησης της ύλης

Διδασκαλία και μάθηση φυσικών φαινομένων με χρήση κατάλληλου λογισμικού στα πλαίσια της σωματιδιακής θεώρησης της ύλης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α ΣΥΜΠΟΣΙΟ: Σωματιδιακά μοντέλα και μικρόκοσμος στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση Διδασκαλία και μάθηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΠΛΑ ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΜΕ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΕΙΣ

ΤΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΠΛΑ ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΜΕ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΕΙΣ 244 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟ ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΕ ΑΠΛΑ ΜΕΣΑ ΚΑΙ ΜΕ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΕΙΣ Αγάθη Καραμπούλα Βιολόγος, καθηγήτρια 2ου Γυμνασίου Σύρου. Γιώργος Μακρυωνίτης Χημικός, υπεύθυνος Ε.Κ.Φ.Ε. νομού

Διαβάστε περισσότερα

Eπιμορφωτικό σεμινάριο

Eπιμορφωτικό σεμινάριο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Δράση: Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Επιστ. υπεύθυνη: Ζωή Παπαναούμ Υποδράση: Εξ αποστάσεως επιμόρφωση Eπιμορφωτικό σεμινάριο 31

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή Γεωργούση, Γεώργιος Τσαπαρλής Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων, Τµήµα Χηµείας, Τοµέας Φυσικοχηµεία.

Κυριακή Γεωργούση, Γεώργιος Τσαπαρλής Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων, Τµήµα Χηµείας, Τοµέας Φυσικοχηµεία. ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ B ιδακτική και ιδασκαλία της Χηµείας Έννοιες, µεγέθη, εξισώσεις που είναι κοινά στη σχολική φυσική και χηµεία - Ιδέες των µαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός Ψηφιακών Εκπαιδευτικών Εφαρμογών ΙI

Σχεδιασμός Ψηφιακών Εκπαιδευτικών Εφαρμογών ΙI Σχεδιασμός Ψηφιακών Εκπαιδευτικών Εφαρμογών ΙI Εργασία 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑΣ: Τσελίγκα Αρετή, 1312009161, Στ εξάμηνο, κατεύθυνση: Εκπαιδευτική Τεχνολογία και Διαπολιτισμική Επικοινωνία Το γνωστικό αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟ ΩΡΗΣ ΓΑΡΜΠΗΣ. Γ Γενικού Λυκείου. Οµάδας προσανατολισµού θετικών σπουδών Οδηγός διδασκαλίας µελέτης A ΤΟΜΟΣ

ΘΟ ΩΡΗΣ ΓΑΡΜΠΗΣ. Γ Γενικού Λυκείου. Οµάδας προσανατολισµού θετικών σπουδών Οδηγός διδασκαλίας µελέτης A ΤΟΜΟΣ ΘΟ ΩΡΗΣ ΓΑΡΜΠΗΣ Φ Υ Σ Ι Κ Η Γ Γενικού Λυκείου Οµάδας προσανατολισµού θετικών σπουδών Οδηγός διδασκαλίας µελέτης A ΤΟΜΟΣ Αφορά το σχολικό έτος 2015-2016 ΣΤΟΝ Ο ΗΓΟ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕΛΕΤΗΣ προτείνεται η ανά διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα»

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα» «ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ» Μάθημα 1 «Μία πρώτη γνωριμία με την εκπαιδευτική έρευνα» Τα θέματά μας Γιατί «μεθοδολογία εκπαιδευτικής έρευνας» για εσάς; Ποιους τομείς είναι δυνατόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΘΗΝΑ

ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΘΗΝΑ ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ΑΘΗΝΑ 15-10-2016 ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΒΑΜΒΑΚΕΡΟΣ ΞΕΝΟΦΩΝ ΒΛΑΧΟΥ ΜΑΡΙΑ ΓΡΑΨΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ ΤΑΚΗΣ ΚΑΦΕΤΖΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΣΚΑΛΤΣΑ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΧΡΟΝΑΚΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 677 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT Πέτρος Κούμουλος Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 660 ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΑΛΥΜΑΤΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Ντότση Αικατερίνη Εκπαιδευτικός, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών σπουδών «Διδακτική της Χημείας και Νέες Εκπαιδευτικές Τεχνολογίες» ntontsi@chem.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Πάσχου Αικατερίνη 1 katpas@sch.gr 1 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής, 2 ο ΕΠΑ.Λ. Καρδίτσας Περίληψη Το μάθημα Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα της διάλεξης. ιδασκαλία και µάθηση. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; παραγωγικότητας

Περιεχόµενα της διάλεξης. ιδασκαλία και µάθηση. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; παραγωγικότητας ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Ανάπτυξη της δηµιουργικότητας: Η µέθοδος της αποκλίνουσας παραγωγικότητας ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΓΕΝΙΚΑ Βασικός στόχος είναι η ανατροφοδότηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων με σκοπό τη βελτίωση της παρεχόμενης σχολικής εκπαίδευσης. Ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΠΡΟΫΠΗΡΕΣΙΑΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΝΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών

Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών NTSE - Nano Technology Science Education Project No: 511787-LLP-1-2010-1-TR-KA3-KA3MP Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών 1. Ποια θέματα στον τομέα των φυσικών επιστημών θεωρείτε ότι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση των δραστηριοτήτων κατά γνωστική απαίτηση

Ανάλυση των δραστηριοτήτων κατά γνωστική απαίτηση Ανάλυση των δραστηριοτήτων κατά γνωστική απαίτηση Πέρα όµως από την Γνωσιακή/Εννοιολογική ανάλυση της δοµής και του περιεχοµένου των σχολικών εγχειριδίων των Μαθηµατικών του Δηµοτικού ως προς τις έννοιες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΠΣ & ΑΠΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ (ΦΕΚ 303/2003 σσ )

ΕΠΠΣ & ΑΠΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ (ΦΕΚ 303/2003 σσ ) ΗΛΙΑΣ. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΥ, Σχολικός Σύµβουλος 41 ης ΕΠ Αττικής ΣΤΕΛΙΟΣ Κ. ΚΡΑΣΣΑΣ, Σχολικός Σύµβουλος 31 ης ΕΠ Αττικής ΕΠΠΣ & ΑΠΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ (ΦΕΚ 303/2003 σσ. 3983-4008) ΣΚΟΠΟΣ ΣΤΟ ΕΠΠΣ 1. Σκοπός της ιδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία των αφριστικών µπάνιου*

Χηµεία των αφριστικών µπάνιου* Για τον καθηγητή Χηµεία των αφριστικών µπάνιου* * Βασισµένο στη σχολική δραστηριότητα # 58, αφριστικά µπάνιου, Journal of Chemical Education, 2003, 80, 1416A - 1416B ΣΗΜΕΙΩΣΗ. Η β λυκείου προσφέρεται για

Διαβάστε περισσότερα

Σύµφωνα µε την Υ.Α /Γ2/ Εξισώσεις 2 ου Βαθµού. 3.2 Η Εξίσωση x = α. Κεφ.4 ο : Ανισώσεις 4.2 Ανισώσεις 2 ου Βαθµού

Σύµφωνα µε την Υ.Α /Γ2/ Εξισώσεις 2 ου Βαθµού. 3.2 Η Εξίσωση x = α. Κεφ.4 ο : Ανισώσεις 4.2 Ανισώσεις 2 ου Βαθµού Σύµφωνα µε την Υ.Α. 139606/Γ2/01-10-2013 Άλγεβρα Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΛ Ι. ιδακτέα ύλη Από το βιβλίο «Άλγεβρα και Στοιχεία Πιθανοτήτων Α Γενικού Λυκείου» (έκδοση 2013) Εισαγωγικό κεφάλαιο E.2. Σύνολα Κεφ.1

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Α) Προσωπικά στοιχεία Επώνυµο: Γεωργόπουλος Όνοµα: Kων/νος Ηµ/νία Γέννησης: 6-8-1959 Ειδικότητα: Φυσικός Οργανική Θέση: 2 Ενιαίο Λύκειο Ιωαννίνων ιεύθυνση: Χρήστου Πάτση 1-45332 - Ιωάννινα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

Ρυθµιστικά διαλύµατα - Οδηγίες για τον καθηγητή

Ρυθµιστικά διαλύµατα - Οδηγίες για τον καθηγητή - Τάξη Μάθηµα Γνωστικό αντικείµενο ιδακτική ενότητα Απαιτούµενος χρόνος Γ Λυκείου Χηµεία Οξέα Βάσεις και ιοντική ισορροπία Ρυθµιστικά διαλύµατα 2 διδακτικές ώρες Ειδικοί διδακτικοί στόχοι Το λογισµικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Δημοτικό

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Δημοτικό Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Δημοτικό Πρακτικές εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης στη διδασκαλία της Φυσικής (Β Μέρος) Γιώργος Στύλος, Κωνσταντίνος Κώτσης και Αναστάσιος Εμβαλωτής Εισαγωγή Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (1) ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ Θετικών Επιστημών ΤΜΗΜΑ Μηχανικών Επιστήμης Υλικών ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ETΕ-705 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Τεχνολογία Κεραμικών

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία

Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία Αναλύοντας κείμενα και εικόνες για την έννοια της περιοδικότητας στα σχολικά βιβλία Βασιλική Σπηλιωτοπούλου Παιδαγωγικό Τμήμα ΑΣΠΑΙΤΕ Μεταδιδάκτωρ ερευνήτρια: Χρυσαυγή Τριανταφύλλου Οι άνθρωποι από πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΠΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΠΣ (12-14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2005) Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές,

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΓΚΡΟΤΟΥΝΤΑΙ ΟΜΑΔΕΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα]

ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα] ΤΕΧΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ [δύο (2) ώρες την εβδομάδα] Εισαγωγικό σημείωμα Οι οδηγίες που ακολουθούν αναφέρονται στο μάθημα «Τεχνικό», που διδάσκεται στην Α τάξη ημερησίων και εσπερινών ΕΠΑ.Λ. και είναι μάθημα της

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών (ΑΠΣ) Curriculum Γεωλογίας - Γεωγραφίας Κική Μακρή, Γεωλόγος M.Sc Υπ. Διδάκτορας Διδασκαλίας της Γεωλογίας kmakri@geo.auth.gr Η δομή του Ελληνικού Εκπαιδευτικού Συστήματος Η

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Λειτουργός Π.Ι. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ Επικοινωνιακή διδασκαλία της γλώσσας: η ίδια η γλώσσα συνιστά και ορίζεται ως κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr o oo Εισαγωγή Στην παρούσα εργασία επιχειρείται μια προσέγγιση της διδακτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η ΧΩΡΙΣ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η/Υ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η ΧΩΡΙΣ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η/Υ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 415 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η ΧΩΡΙΣ ΤΗ ΧΡΗΣΗ Η/Υ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ Μεταφετζής Γιώργος Δάσκαλος, 1ο ΔΣ Βόλου gmetafetz@in.gr

Διαβάστε περισσότερα

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης «Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στη Διδακτική Πράξη» «Ανάκλαση-Διάθλαση, Ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, Κίνηση-Ταχύτητα: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γενικού Λυκείου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Μεταπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 51040101 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. Μανώλης Πατσαδάκης

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. Μανώλης Πατσαδάκης ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Μανώλης Πατσαδάκης Γιατί Αξιολόγηση των Μαθητών; ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ Υποστηρίζει την επίτευξη των γενικών εκπ/κών στόχων της

Διαβάστε περισσότερα

H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη

H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη Κοτίνη Ι., Τζελέπη Σ. Σχ. Σύμβουλοι Κ. Μακεδονίας στην οικονομία, στη τέχνη, στην επιστήμη, στις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες.

Διαβάστε περισσότερα