4ο ΓΕΛ Μυτιλήνης Σχ. Έτος ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "4ο ΓΕΛ Μυτιλήνης Σχ. Έτος 2013-2014 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ"

Transcript

1 4ο ΓΕΛ Μυτιλήνης Σχ. Έτος ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ ΘΕΜΑ: ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ: ΥΠΕΡΦΑΓΙΑ- ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΨΥΧΟΓΕΝΗΣ ΒΟΥΛΙΜΙΑ Ερευνητική Ομάδα Ειρήνη Βακιρλή Κώστας Γιαννακουδάκης Παναγιώτης Γιαννίκος Μιχαέλλα Γονιδέλλη Ευστράτιος Δεληογλάνης Ιάκωβος Ευαγγέλου Λευτέρης Ζαχαρής Γεωργία Καραθανάση Παναγιώτα Στόικου Άγγελος Τσακυράκης Περικλής Τσολακίδης Αναστάσιος Χατζηγιοβάνης Πέτρος Χατζίου Αιμιλία Χατζόγλου Ευάγγελος Ψαραδέλλης Επιβλέποντες καθηγητές Απόστολος Κουσουνιάς Δήμητρα Καραβασίλη

2 2 Περιεχόμενα Εφηβεία και διατροφικές διαταραχές σ.3 Υπερφαγία- παχυσαρκία σ.5 Νευρική ανορεξία σ.11 Ψυχογενής βουλιμία σ.19 Επίλογος σ. 21 Πηγές σ.22 2

3 3 ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΥΠΕΡΦΑΓΙΑ- ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΨΥΧΟΓΕΝΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΨΥΧΟΓΕΝΗΣ ΒΟΥΛΙΜΙΑ Η εφηβεία αποτελεί μία περίοδο μετάβασης από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή, η οποία συνεπάγεται την ανάληψη νέων υποχρεώσεων και την εγκατάλειψη παλαιότερων συνηθειών. Στην περίοδο της εφηβείας συμβαίνουν μεγάλες αλλαγές τόσο σωματικές όσο και ψυχολογικές, καθώς με τη σωματική ανάπτυξη υπάρχει και συναισθηματική και διανοητική ανάπτυξη. Στην προσπάθειά του ο έφηβος να διευθετήσει νέες σχέσεις με τους γονείς του και με τους άλλους, αλλά και με τον ίδιο του τον εαυτό, το ίδιο του το σώμα, υιοθετεί στάσεις ετερογενείς, αντιθετικές και συγκρουσιακές, η εξέλιξη των οποίων θα χαράξει το ψυχικό πλαίσιο στο οποίο θα εξελιχθεί η ενήλικη ζωή του. Οι σωματικές αλλαγές οδηγούν τον έφηβο σε μία ναρκισσιστική ενασχόληση που εκφράζεται μέσα από μία σειρά ερωτημάτων όπως: ποιος είμαι, πώς φαίνομαι, πώς σκέφτονται οι άλλοι για μένα; Ο αυτοπροσδιορισμός του είναι ένας από τους αναζητούμενους στόχους μέσα από την σύγκρουση με τους γονείς και την αναζήτηση καινούργιων ταυτοποιήσεων έξω από το γονεϊκό πρότυπο. Οι έφηβοι και ιδιαίτερα τα κορίτσια ταυτίζονται με πρόσωπα και είδωλα της εποχής που τα μέσα μαζικής ενημέρωσης καθημερινά προβάλλουν. Η κοινωνική προβολή παρόμοιων προτύπων εξωθεί τους έφηβους να συνδέουν την εξωτερική ομορφιά με την προσωπική επιτυχία και την αναγνώριση. Η εφηβική ηλικία αποτελεί μια κρίσιμη περίοδο στην ανάπτυξη των ατόμων με ιδιαίτερα αυξημένες ανάγκες σε θρεπτικά συστατικά, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Το διάστημα αυτό χαρακτηρίζεται από σοβαρές σωματικές και ψυχολογικές αλλαγές που επηρεάζουν τη συμπεριφορά των παιδιών ακόμη και σε θέματα διατροφής. Έτσι κατά την εφηβική ηλικία μπορεί να παρατηρηθούν, διατροφικές ανεπάρκειες και διαταραχές πρόσληψης της τροφής. 3

4 4 Για να οριστεί ωστόσο τι αποτελεί διατροφική διαταραχή είναι αναγκαίο να οριστεί προηγουμένως τι αποτελεί φυσιολογική διατροφική συμπεριφορά. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να επισημανθούν οι ειδοποιείς διαφορές μεταξύ των ατόμων με συμπτώματα διατροφικής διαταραχής και των ατόμων ελεύθερων συμπτωμάτων, στον τρόπο πρόσληψης της τροφής και στα συναισθήματα και στις ιδέες που διέπουν την κοινωνικοφυσιολογική λειτουργία της θρέψης. Τα άτομα με υγιείς διατροφικές συνήθειες, προσλαμβάνουν καθημερινά την απαιτούμενη ποσότητα τροφής ώστε να διατηρήσουν τον δείκτη μάζας σώματος (την αναλογία μεταξύ του βάρους και του ύψους του σώματος τους) μεταξύ των φυσιολογικών ορίων 20 25, η πρόσληψη τροφής συνδέεται με την κουλτούρα και την παράδοση τους (εορτές, θρησκευτικά έθιμα) και δεν ανησυχούν ιδιαίτερα με το σχήμα και το βάρος του σώματος ούτως ώστε να εξαναγκάζονται σε καταναγκαστικές διατροφικές συμπεριφορές. Ταυτόχρονα δεν ανάγουν το σχήμα και το βάρος του σώματος τους σε πυρηνικό στοιχείο της αυτοεκτίμησης και της ταυτότητας τους. Αντίθετα, η συμπεριφορά των ατόμων με διαταραγμένα πρότυπα διατροφής είναι, «χαοτική, σπασμωδική και ανεξέλεγκτη». Η κατανάλωση της τροφής συχνά γίνεται κάτω από το καθεστώς έντονων συναισθημάτων άγχους, κατάθλιψης ή ψυχαναγκασμού. Οι ποσότητες τροφής που καταναλώνονται μπορεί να είναι, σε σχέση με τις ανάγκες θρέψης, ανεξέλεγκτα μεγάλες ή εξαιρετικά περιορισμένες. Εκδηλώνεται έντονη ανησυχία για το σχήμα και το βάρος του σώματος, παρουσιάζεται διαστρέβλωση στην εικόνα για το σώμα ενώ το συναίσθημα προσωπικής αξίας ή/και η ατομική ταυτότητα ταυτίζεται με το βάρος και το σχήμα του σώματος. Οι διατροφικές διαταραχές συνυφαίνονται με την θεοποίηση της εικόνας και τη συνάρτησή της με την κοινωνική αποδοχή και επιτυχία. Δεν είναι ίσως καθόλου τυχαίο ότι η μεγαλύτερη επικράτηση των συνδρόμων στην πρόσληψη τροφής συναντάται στις γυναίκες και στους εφήβους, ομάδες περισσότερο κοινωνικά βαλλόμενες και ευάλωτες σε θέματα εξωτερικής εμφάνισης. Η άποψη ότι η εξάπλωση των διατροφικών διαταραχών συνδέεται με την εξάπλωση των δυτικών προτύπων ομορφιάς και βάρους/σχήματος του σώματος, συνεχίζει να έχει μεγάλο ειδικό βάρος. Οι διατροφικές διαταραχές εμφανίζονται σαν σημάδια συναισθηματικής ή ψυχολογικής ανισορροπίας, όπου η κατανάλωση τροφής και η αποχή από αυτήν συνοδεύεται από ανακούφιση ή ενοχές. Οποιοσδήποτε μπορεί να εμφανίσει 4

5 5 διατροφικές διαταραχές, αλλά πιο επιρρεπείς είναι οι νεαρές γυναίκες ετών και άτομα της ανώτερης και μέσης κοινωνικής τάξης από αναπτυγμένες κοινωνικά χώρες. Οι διατροφικές διαταραχές οφείλονται σε πλήθος παραγόντων, σε γενετική προδιάθεση, βιολογικούς παράγοντες, περιβαλλοντικούς παράγοντες, αυξημένες κοινωνικές ή επαγγελματικές απαιτήσεις. Δυσλειτουργίες στην οικογένεια, υπερβολική αυστηρότητα, υπερπροστασία, υπερβολικές απαιτήσεις από τους γονείς, κακοποίηση, σεξουαλική παρενόχληση, θυματοποίηση από συμμαθητές, εσωτερικές συγκρούσεις, καταπιεσμένα συναισθήματα, χαμηλή αυτοεκτίμηση μπορεί να συμβάλλουν στην εμφάνιση τους. Σίγουρα οι γενετικοί λόγοι και η κληρονομικότητα παίζουν συχνά τον πρώτο λόγο. Μια άσχημη ψυχολογική κατάσταση σε συνδυασμό με την κοινωνική επιρροή από την υπερβολική έκθεση σε σεξουαλικές εικόνες και πολυδιαφημιστικά πρότυπα, εντείνουν το πρόβλημα. Μία διατροφική διαταραχή είναι πολύ επικίνδυνη γιατί οδηγεί σε: 1. Μεγάλη στέρηση απαραίτητων ουσιών 2. Διαταραχή του μεταβολισμού και της λειτουργίας του θυρεοειδούς αδένα 3. Μείωση της αύξησής σου σε ύψος 4. Διακοπή της περιόδου στα κορίτσια 5. Προβλήματα στο σκελετό (οστεοπόρωση, κατάγματα) 6. Κακή λειτουργία της καρδιάς, του συκωτιού και άλλων οργάνων 7. Θλίψη, απομόνωση, εμμονές Μπορεί να παρουσιαστούν προβλήματα που χειροτερεύουν κατά πολύ την εξωτερική σου εμφάνιση: χαλάρωση στήθους και δέρματος, ανεπιθύμητη τριχοφυΐα-χνούδι «βρώμικη» όψη επιδερμίδας, πρήξιμο στα πόδια κ.α. Μια διατροφική διαταραχή μπορεί να είναι ακόμη και ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΟΣ, εάν δεν αντιμετωπιστεί έγκαιρα. Οι διατροφικές διαταραχές περιλαμβάνουν ένα φάσμα καταστάσεων, όπως η υπερφαγία, ηψυχογενής ανορεξία και η ψυχογενής βουλιμία. Δικαίως τυγχάνουν ιδιαίτερης δημόσιας, ιατρικής και ερευνητικής προσοχής εδώ και χρόνια, αφού οδηγούν σε σοβαρά σωματικά, ψυχολογικά και συναισθηματικά προβλήματα, καθώς επίσης και σε ένα υψηλό ποσοστό θνησιμότητας. ΥΠΕΡΦΑΓΙΑ / ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Η Υπερφαγία έχει πρόσφατα ταξινομηθεί ως μια ξεχωριστή κατηγορία διατροφικής διαταραχής. Τα άτομα τα οποία καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες φαγητού σε μικρό χρονικό διάστημα και δεν καταφεύγουν σε αυτόπροκαλούμενους εμετούς παλεύουν με το παραπάνω βάρος, με αισθήματα ντροπής για αυτό. Παρομοίως και με τα συναισθήματα τους και με την συμπεριφορά τους. Η σημαντική διαχωριστική γραμμή που διαφοροποιεί την υπερφαγία από τη Νευρική Βουλιμία είναι ότι το άτομο που έχει επεισόδια υπερφαγίας τρώει ανεξέλεγκτα ή νιώθει ότι τρώει κατά αυτό τον τρόπο αλλά μετά δεν αυτό προκαλεί εμετό. Πιστεύετε πως πολλοί περισσότεροι άνθρωποι πάσχουν από υπερφαγία παρά από τις άλλες διατροφικές διαταραχές. Πανεπιστημιακές έρευνες και εκτιμήσεις δείχνουν πως περίπου 10% των ατόμων με υπερφαγική διαταραχή είναι παχύσαρκοι. Πώς αναγνωρίζω την υπερφαγία Τρώγοντας πάρα πολύ γρήγορα από ότι συνήθως - η τροφή αμάσητη Τρώγοντας έως ότου αισθανθεί δυσάρεστα Τρώγοντας μεγάλες ποσότητες φαγητού ενώ δεν υπάρχει φυσική πείνα Τρώγοντας μόνο λόγω της αμηχανίας που βιώνει λόγω καταστάσεων 5

6 6 Συναισθήματα ντροπής, θλίψης, ενοχής μετά το επεισόδιο Νιώθοντας αδυναμία ή φόβο να ξεφορτωθεί το φαγητό που κατανάλωσε Μείωση κοινωνικότητας - απομόνωση Πράγματι, καθημερινά γίνονται επιλογές γύρω από το φαγητό. Με κάποιο τρόπο αυτές οι επιλογές γίνονται πρόβλημα για κάποια άτομα. Τρώγοντας πράγματα για τα οποία αργότερα μετανιώνει. Δίνοντας υποσχέσεις να μην φάει συγκεκριμένες τροφές αλλά βρίσκει δύσκολο να τις ακολουθήσει. Ακολουθώντας μια δίαιτα για λίγο, αλλά αργά ή γρήγορα βρίσκει τον εαυτό της / του να υπέρ καταναλώνει τροφές πολύ-θερμιδικές (πλούσιες σε λιπαρά και υδατάνθρακες). Ένας από τους κυριότερους λόγους που ένα άτομο μπαίνει σε δίαιτα, είναι για να αισθανθεί καλύτερα για τον εαυτό του να εκτιμηθεί και να νιώσει λίγο περισσότερο εμπιστοσύνη, να γίνει λίγο περισσότερο αποδεκτό από αυτό που έχει ήδη βιώσει. Χάνοντας βάρος συνήθως φέρνει περισσότερο αυτό-εκτίμηση και αυτό-πεποίθηση. Αυτή η ενίσχυση είναι πολύ δυναμική αλλά εσωτερικά τίποτα δεν έχει αλλάξει και πιθανώς το άτομο το γνωρίζει. Τότε που πάμε από εδώ και πέρα; Στο πραγματικό κίνητρο που σε σπρώχνει να επιδιώξεις να χάσεις βάρος. Το κίνητρό σου μπορεί να κάνει την διαφορά μεταξύ επιτυχίας και αποτυχίας σε αυτό που επιδιώκεις. Προσπαθώντας να αισθανθεί το άτομο καλύτερα γύρω από τον εαυτό του πολλοί κάνουνε ένα θεμελιώδες λάθος: προσπαθούν να καλυτερέψουν την γνώμη που έχουν για τον εαυτό τους με το να κερδίσουν την αποδοχή των άλλων. Και ας σκεφτούμε τι εννοούμε κάθε φορά που υπάρχει η επιθυμία να δούμε έναν εαυτό καλύτερο. Μερικές φορές σκεφτόμαστε «Αλλά μ αρέσει να είμαι αδύνατη/ος, μ ευχαριστεί» Πανεπιστημιακές έρευνες έχουν δείξει μια δυνατή συσχέτιση μεταξύ της επιθυμίας για χάσιμο βάρους και της προσδοκίας για μεγαλύτερη αποδοχή από τους άλλους γύρω μας. Τότε λοιπόν σκέψου τι θα απαντούσες στις παρακάτω ερωτήσεις: Από συνήθεια δεν συγκρίνεις το μέγεθος του σώματος σου με των άλλων; Αισθάνεσαι άσχημα για τον εαυτό σου εάν είσαι το βαρύτερο άτομο μέσα σε μια ομάδα ατόμων; 6

7 7 Σχηματίζεις γνώμη για άτομα που γνωρίζεις βασιζόμενος /η στο πόσο παχύ ή αδύνατο είναι το άτομο; Όταν έχεις πάρει βάρος δεν είναι ότι σκέφτεσαι πως οι φίλοι και οι γνωστοί θα το καταλάβουν και θέλεις να κάνεις κάτι γρήγορα; Όταν έχεις χάσει βάρος, δεν θέλεις όλοι αυτοί που σε γνωρίζουν να το δουν και να το επισημάνουν ή εσύ να το σχολιάσεις αν κανείς δεν σχολιάσει τίποτα σχετικό; Έχεις σκεφτεί ποτέ «Εάν ήμουν αρκετά αδύνατη/ος θα είχα αυτό-πεποίθηση και θα ήμουν ένα ευτυχισμένο άτομο Θα μου άρεσα περισσότερο»; Ζώντας σκεφτόμενη/ος κάποια από τα παραπάνω, γίνεται πράγματι δύσκολο να επιτύχεις τον στόχο σου καθώς το κίνητρο δεν καλύπτει πολλές από τις δικές σου ανάγκες παρά μόνο να κερδίσεις την αποδοχή των άλλων. Οι δυσκολίες και τα πισωγυρίσματα που σε έχουν οδηγήσει σε ένα φαύλο κύκλο αρνητικών συναισθημάτων και αποτυχημένων προσπαθειών κάνουν ορατές τις συνέπειες του να καλύπτεις ανεπαρκώς τις ανάγκες σου σε μόνιμη βάση. Έχοντας ως κίνητρο την αποδοχή των άλλων χάνεται μια πολύ σημαντική ευκαιρία. Η ευκαιρία να κάνεις αλλαγές στην διατροφή σου, όχι για να εντυπωσιάσεις τους άλλους αλλά για να βελτιώσεις την σχέση σου με το φαγητό και συνεπώς την ποιότητα της ζωής σου, ζώντας ενεργητικά. Μερικά από τα οφέλη που θα βιώσεις αποκτώντας τον έλεγχο σε ανεξέλεγκτα επεισόδια υπερφαγίας, συνδυάζοντας το με επιτυχή απώλεια βάρους μας οδηγεί κάπου που φαίνεται το άτομο : Να έχει έλεγχο επάνω στην ζωή του, αντί να είναι ελεγχόμενο από μια εθιστική συμπεριφορά φαγητού Μεγαλύτερη ικανοποίηση και ευχαρίστηση η εμπειρία του φαγητού, ελεύθερη από ενοχές, φόβο, και άγχος Ζωντάνια και ενέργεια, αισθανόμενη περισσότερο ζωντανή Περισσότερο συναισθηματικά ισορροπημένη και αισθανόμενη περισσότερο θετική Κοινωνική ζωή ελεύθερη από πιέσεις και περιορισμούς με το φαγητό 7

8 8 Ελεύθερη από τα φουσκώματα, πρηξίματα και τα δυσάρεστα συναισθήματα μετά από ένα πολύ μεγάλο γεύμα Ελεύθερη/ος από δίαιτες Ελεύθερη/ος να μαγειρέψεις οτιδήποτε για τους άλλους, γνωρίζοντας πως δεν χρειάζεται να το φας και εσύ Βελτιωμένη σκέψη, καλύτερη συγκέντρωση και βελτιωμένη διατήρηση προσοχής Καλύτερη προσαρμοστικότητα στις εποχιακές θερμοκρασιακές αλλαγές Καλύτερη υγεία ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ : ΚΙΝΔΥΝΟΙ -ΕΛΕΓΧΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Παχυσαρκία είναι η παθολογικά αυξημένη εναπόθεση λίπους στο ανθρώπινο σώμα. Αυτή η αύξηση της ποσότητας του σωματικούς λίπους, συνεπάγεται βέβαια και αύξηση του σωματικού βάρους. Από το 1948 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας την έχει εντάξει στον κατάλογο των παθήσεων. Ως νόσος ορίζεται κάθε κατάσταση που μειώνει την ποιότητα και την ποσότητα της ζωής. Για τους παχύσαρκους, η ποιότητα ζωής είναι σαφώς μειωμένη αλλά και συντομότερη, αφού εμφανίζουν συχνότερα πολλές και σημαντικές επιπλοκές υγείας, συγκρινόμενοι με άτομα φυσιολογικού βάρους. Ποιες οι κυριότερες επιπλοκές της παχυσαρκίας Η σοβαρή παχυσαρκία ενέχει κινδύνους για την υγεία καθώς παρουσιάζει επιπλοκές. Η συσσώρευση λίπους γύρω από την κοιλιά, η οποία παρατηρείται συνήθως στους άνδρες, προκαλεί πολύ συχνά εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων, όπως αρτηριακή υπέρταση, στεφανιαία νόσο, αρτηριοσκλήρυνση κλπ. Αντίθετα, η συσσώρευση λίπους στους μηρούς και τους γλουτούς, η οποία παρατηρείται συνήθως στις γυναίκες, προκαλεί κυρίως αγγειακά προβλήματα από τα κάτω άκρα, όπως φλεβική ανεπάρκεια κάτω άκρων (κιρσούς) κλπ. Παρακάτω φαίνονται οι κυριότερες επιπλοκές της παχυσαρκίας. Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2, 61% Καρκίνος ενδομητρίου, 34% Χολολιθίαση, 30% Οστεοαρθρίτιδα, 24% Αρτηριακή υπέρταση, 17% Στεφανιαία νόσος, 17% Καρκίνος μαστού, 11% Καρκίνος παχέως εντέρου, 11% Πότε κάποιος θεωρείται παχουλός, υπέρβαρος, παχύσαρκος, και πότε χρίζει ιατρικής βοήθειας; Σύμφωνα με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, ο προσδιορισμός της παχυσαρκίας γίνεται μέσω του Δείκτη Μάζας Σώματος, ο οποίος προκύπτει αν διαιρέσουμε το σωματικό βάρος (σε κιλά) με το τετράγωνο του ύψους (σε μέτρα). 8

9 9 Δείκτης Μάζας Σώματος = Σωματικό Βάρος (σε κιλά)/ύψος2 (σε μέτρα) Αν ο ΔΜΣ είναι: Το άτομο είναι: Μικρότερος από 18,5 Αδύνατο Από 18,5 έως 25 Φυσιολογικού βάρους Από 25 έως 30 Υπέρβαρο Από 30 έως 35 Ήπια παχύσαρκο Από 35 έως 40 Μέτρια παχύσαρκο Μεγαλύτερος του 40 Σοβαρά παχύσαρκο Κανόνες σωστής διατροφής Οι διατροφικοί χειρισμοί συνιστούν το σημαντικότερο μέρος της προσπάθειας απώλειας βάρους, καθώς περιλαμβάνουν εκτός από διαιτολόγιο χαμηλής ενεργειακής πρόσληψης και συμβουλές για τους κανόνες διατροφής (π.χ. αριθμός γευμάτων, μέγεθος γευμάτων, συχνότητα γευμάτων, κλπ): Τρώτε πάντοτε καθιστοί στο τραπέζι Τρώτε πρωινό κάθε μέρα Τρώτε σε ατμόσφαιρα ηρεμίας και συντροφικότητας Τρώτε αργά. Μην καταβροχθίζετε γρήγορα τα γεύματα σας Αποφεύγετε να βλέπετε τηλεόραση ταυτόχρονα με τα γεύματα Οργανώστε τα γεύματα ανά τακτά σταθερά διαστήματα Προτιμάτε τρόπους μαγειρέματος χωρίς πολλά λιπαρά Αποφεύγετε τα πολλά αεριούχα αναψυκτικά Τρώτε «μεσογειακά», δηλαδή προτιμάτε λαδερά φαγητά, λαχανικά, όσπρια, σούπες, ψωμί Προετοιμάζετε το κολατσιό των παιδιών στο σχολείο από το σπίτι ώστε να αποφεύγουν τα «έτοιμα» παρασκευάσματα του κυλικείου Τρώτε συχνά ψάρι Τρώτε άφθονα φρέσκα λαχανικά, κυρίως εποχής Τρώτε φρούτα είναι σύμμαχοι της υγείας Προτιμάτε το ψωμί ολικής άλεσης στα γεύματά σας Πίνετε πολύ νερό κάθε μέρα Αποφεύγετε τα σκληρά ποτά (λικέρ, κοκτέιλ), καταναλώνετε με μέτρο το κρασί Αποφεύγετε τη ζάχαρη και όλα τα προϊόντα που την περιέχουν Προτιμάτε το ελαιόλαδο στα φαγητά σας, κατά προτίμηση ωμό 9

10 10 Αντιμετώπιση παχυσαρκίας βάσει ηλικίας Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας διαφοροποιείται ανάλογα με την ηλικιακή ομάδα στην οποία απευθύνεται, όπως φαίνεται στον παρακάτω πίνακα. Σημαντικό ρόλο παίζει η πρόληψη στις μικρές ηλικίες, καθώς το 70% των υπέρβαρων παιδιών και εφήβων θα γίνουν υπέρβαροι ή παχύσαρκοι ενήλικες, με το ποσοστό αυτό να αυξάνεται στο 80% αν ένας εκ των δύο γονέων είναι υπέρβαρος ή παχύσαρκος. Ποιες οι επιπλοκές από τη μη ελεγχόμενη απώλεια βάρους Στην καρδιά και τα αγγεία: α. αρρυθμίες β. υπόταση γ. μυοκαρδιοπάθειες Στο αιμοποιητικό σύστημα: α. σιδηροπενική αναιμία β. σπάνια μεγαλοβλαστική αναιμία Στο γαστρεντερικό σύστημα: α. εκκολπομάτωση παχέως εντέρου β. χολολιθίαση γ. δυσκοιλιότητα και αποτέλεσμα αυτής ραγάδες πρωκτού - αιμορροΐδες δ. βλάβες ηπατικού κυττάρου ε. οισοφαγίτιδες ατροφικού τύπου Στο ενδοκρινικό σύστημα: α. αμηνόρροια β. υπογεννητισμός στους άνδρες γ. μείωση των επιπέδων της τριιωδοθυρονίνης Στο Νευρικό σύστημα: α. κατάθλιψη β. ψυχογενής ανορεξία γ. μονονευρίτιδες και πολυνευρίτιδες Στο Μυϊκό σύστημα: α. απώλεια μυϊκού ιστού β. κήλες, διαφραγματοκήλη Στα οστά και τις αρθρώσεις: α. ουρική αρθρίτιδα 10

11 11 β. οστεοπόρωση και οστεομαλακία γ. καθυστέρηση ανάπτυξης Στο δέρμα και το τριχωτό κεφαλής: α. τριχόπτωση β. χαλάρωση δέρματος και υποδόριου ιστού γ. ραγάδες δέρματος ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Η νευρική ανορεξία (anorexia nervosa) είναι μια ψυχογενής διατροφική διαταραχή, ένας σύνδρομο αυτοεπιβαλλόμενης ασιτίας. Τα άτομα που υποφέρουν από νευρική ανορεξία περιορίζουν με τη θέληση τους την πρόσληψη τροφής καθώς έχουν τον παράλογο φόβο ότι θα παχύνουν. Είναι χρήσιμο να γνωρίζετε ότι η λέξη «ανορεξία» στον ορισμό της ασθένειας είναι αποπροσανατολιστική, αφού το σύνδρομο δεν αφορά σε διαταραχή της όρεξης. Η όρεξη για φαγητό δεν αποδυναμώνεται παρά αργότερα, στην εξέλιξη της νόσου. Η νευρική ανορεξία κατατάσσεται στις ψυχικές νόσους με τα υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας καθώς αγγίζει το 20%. Οποιοσδήποτε μπορεί να αναπτύξει μια ψυχογενή διατροφική διαταραχή όπως η νευρική ανορεξία, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο ή το κοινωνικό επίπεδο. Ωστόσο, έχει παρατηρηθεί ότι οι γυναίκες, ειδικά οι νεαρές μεταξύ των ετών, έχουν τις περισσότερες πιθανότητες. Η διαταραχή παρουσιάζεται συχνότερα σε άτομα που έχουν δοκιμάσει αρκετές δίαιτες αδυνατίσματος και σε γυναίκες με επαγγέλματα όπου η εξωτερική εμφάνιση παίζει κυρίαρχο ρόλο και οι απαιτήσεις για χαμηλό σωματικό βάρος είναι μεγάλες, όπως οι χορεύτριες ή τα μοντέλα. Μετά και τους τελευταίους θανάτους εξαιτίας της ασθένειας οι άνθρωποι της μόδας δεσμεύτηκαν να λάβουν μέτρα ώστε να σταματήσουν οι διατροφικές διαταραχές των μοντέλων. Μέχρι στιγμής ωστόσο δεν έχουν τεθεί σε εφαρμογή. Η εκδήλωση της νόσου δεν είναι μόνο θέμα μιμητισμού -εξαιτίας των επιβαλλόμενων από τα Μ.Μ.Ε. και τη μόδα πρότυπα ομορφιάς-, όπως πιστεύουν οι περισσότεροι. Σήμερα οι επιστήμονες την αποδίδουν σε ένα συνδυασμό από νευρολογικούς, ψυχολογικούς και κοινωνικούς παράγοντες ενώ έρευνες δείχνουν πως μπορεί να υπάρχει και γενετική προδιάθεση. Ωστόσο είναι οι ψυχολογικοί παράγοντες, που κυρίως επιδρούν στην εκδήλωση της ασθένειας. Το ασταθές οικογενειακό περιβάλλον, τραυματικά γεγονότα (π.χ. απώλεια αγαπημένου προσώπου), η απόρριψη είτε στον ερωτικό είτε σε άλλο τομέα, ακόμα και ανησυχίες γύρω από το σεξουαλικό προσανατολισμό του ατόμου μπορούν να προκαλέσουν νευρική ανορεξία. Επίσης σε καταστάσεις όπου υπάρχουν υψηλές προσδοκίες ή πιέσεις το άτομο μπορεί να εστιάσει στο φαγητό για να διαχειριστεί το άγχος του. 11

12 12 Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΣΘΕΝΕΙΑΣ Η νευρική ανορεξία είναι μια καινούρια σχετικά ασθένεια, μια ασθένεια σύγχρονου τρόπου ζωής, η οποία εξαπλώνεται σε ολόκληρο τον κόσμο χρόνο με το χρόνο, μέρα με τη μέρα κ.ο.κ. Η νευρική ανορεξία έχει μήκος ζωής μόλις περίπου χρόνια. Στο παρελθόν, πρώτη φορά, αναφέρθηκε και περιγράφτηκε μια ασθένεια που κανείς δεν την είχε δει ή την είχε ακούσει ξανά, ακόμα όπως και ολόκληρη η κοινωνία, ή ακόμα και οι περισσότεροι γιατροί και ψυχολόγοι. Μια ασθένεια που οι επιστήμονες, αποτελούμενοι κυρίως από γιατρούς και ψυχολόγους, της εποχής εκείνης ονόμασαν νευρική φθίση. Η ονομασία αυτή δόθηκε στην ασθένεια περίπου το Λίγα χρόνια αργότερα, ένας Γάλλος επιστήμονας μετονόμασε τη νευρική φθίση σε υστερική ανορεξία. Την ίδια χρονιά ο William Gullστη Μεγάλη Βρετανία, μετονόμασε ξανά την περιβόητη ασθένεια, όπως είναι γνωστή σε εμάς και σε όλο τον κόσμο, με το όνομα νευρική ανορεξία, αλλά και anorexia nervosa, όπως είναι στην αγγλική γλώσσα. Η ασθένεια αυτή πλήττει κυρίως τα κορίτσια που βρίσκονται στην εφηβεία ή ακόμα και μέχρι την τρίτη δεκαετία της ζωής τους, αν και τα αγόρια που πάσχουν από νευρική ανορεξία δεν παραλείπονται. Τα δυο τελευταία ονόματα, τα οποία δόθηκαν στην ασθένεια την ίδια χρονιά αποδόθηκαν στην ασθένεια από γιατρούς και τους ψυχολόγους, 200 περίπου χρόνια αργότερα. Δίνοντας κάποιες περισσότερες πληροφορίες, οι αλλαγές αυτές του ονόματος τοποθετούνται στον χρονολογικό άξονα γύρω στο Δεν θα ήταν κόπος μας να αναφέρουμε, ότι η συγκεκριμένη ασθένεια δεν είναι μια απλή ασθένεια, αλλά είναι κυρίως μια ψυχογενής ασθένεια, γι αυτό και αντιμετωπίζεται με τη θέληση κυρίως του ασθενούς, αλλά και με ψυχοθεραπεία. ΜΟΔΑ ΚΑΙ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Οι αντιλήψεις για το ποια θεωρείται όμορφη γυναίκα αλλάζουν από εποχή σε εποχή. Οι αδύνατες κοπέλες θεωρούνταν "κοκαλιάρες". Με το πέρασμα του χρόνου, αυτή η αντίληψη διαφοροποιήθηκε και μάλιστα θα λέγαμε ότι αντιστράφηκε. Τα τελευταία χρόνια η ωραία γυναίκα θεωρείται αυτή που είναι αδύνατη ενώ η λίγο παχουλή δεν θεωρείται και τόσο ελκυστική. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πολλές κοπέλες να καταφεύγουν σε εξαντλητικές δίαιτες έτσι ώστε να επιτύχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Οι πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις είναι 12

13 13 αυτές των μοντέλων, στις οποία η ομορφιά είναι το κλειδί της επιτυχίας για την επαγγελματική τους επιτυχία. Δυστυχώς όμως, εξαιτίας αυτής της μανίας για αδυνάτισμα, πολλές κοπέλες ξέφυγαν από τα όρια του "λογικού" και άρχισαν να υπερβάλουν. Η υπερβολή μάλιστα είναι τόσο μεγάλη που πολλές φορές τίθεται σε κίνδυνο η υγεία της ίδιας της γυναίκας. Αυτή η ψυχολογική κατάσταση στην οποία η γυναίκα επιτρέπει στον εαυτό της πολύ μικρές ποσότητες φαγητού με τον φόβο μήπως παχύνει ονομάζεται νευρική ανορεξία ή απλώς ανορεξία. Το φαινόμενο άρχισε να παίρνει ανησυχητικές διαστάσεις στο χώρο της μόδας, της ομορφιάς και της showbiz. Έτσι πολλές γυναίκες που εργάζονταν ως μοντέλα, ηθοποιοί, τραγουδίστριες, κ.τ.λ. "έπαθαν" νευρική ανορεξία. Βέβαια από όλα τα επαγγέλματα, το επάγγελμα του μοντέλου παρουσίασε τα περισσότερα κρούσματα νευρικής ανορεξίας για αυτό και η ασθένεια αυτή χαρακτηρίζεται ως η "ασθένεια των μοντέλων". Η νευρική ανορεξία παρουσιάζεται από τα μέσα ενημέρωσης ως η νέα λαίλαπα που μαστίζει τις νεαρές γυναίκες στην Ελλάδα. Η νευρική ανορεξία είναι πλέον της μόδας, όλες οι νεαρές τη φοβούνται, μα οι περισσότερες ανησυχούν για το βάρος τους, το σώμα τους, προσέχουν τι τρώνε, πως το τρώνε, πότε το τρώνε. Αναζητούν να είναι τέλειες μέσα σε ένα τέλειο σώμα, με ένα τέλειο μυαλό, με υψηλές επιδόσεις στο σχολείο, στο πανεπιστήμιο, στην επαγγελματική ζωή. Είναι τα τέλεια παιδιά που δεν δημιούργησαν ποτέ πρόβλημα, ήταν πάντα συνεπείς, τακτικές, προσεκτικές και ποτέ αντιδραστικές και αυθάδεις προς τους γονείς τους. Τώρα όμως απειλούνται από τις τραγικές και καταστροφικές συνέπειες της νευρικής ανορεξίας. Νομίζουν ότι είναι υπέρβαρες, ότι δεν είναι αρκετά τέλειες και εμφανίζουν τα συμπτώματα της νευρικής ανορεξίας για να αντισταθούν και οι ίδιες στη τελειομανία τους. 13

14 14 Ο βασικός τρόπος προώθησης των νέων τάσεων της μόδας και της προβολής προτύπων ομορφιάς είναι τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Στις μέρες μας, μάλιστα, με την πρόοδο της τεχνολογίας έχουν δημιουργηθεί διάφοροι τρόποι μετάδοσης της πληροφορίας όπως για παράδειγμα ο έντυπος και ηλεκτρονικός τύπος, το διαδίκτυο, η τηλεόραση. Έτσι διάφορα κοσμικά γεγονότα που αφορούν την προώθηση νέων τάσεων στον τομέα της ένδυσης και της αισθητικής καλύπτονται από πληθώρα δημοσιογραφικών άρθρων. Παράλληλα με τις εποχές τα πρότυπα ομορφιάς άλλαζαν. Οι νέες τάσεις σε ό,τι αφορούσε την μόδα διαδίδονταν μέσω των εφημερίδων, των περιοδικών, του ραδιοφώνου και αργότερα της τηλεόρασης. Και τα πρότυπα ομορφιάς όμως πέρασαν από πολλά στάδια: άλλοτε τα εύσωμα μοντέλα ήταν περισσότερο αποδεκτά, άλλοτε τα πολύ αδύνατα, άλλοτε τα φυσιολογικού βάρους. Οι τάσεις της μόδας εισάγονταν και εισάγονται κυρίως από διάφορους ηθοποιούς, καλλιτέχνες και διάσημα πρόσωπα απηχώντας τις αισθητικές απόψεις της κάθε εποχής. Μέχρι τον 20ο αιώνα τα περιοδικά μόδας δεν περιείχαν εικόνες και έτσι δεν είχαν μεγάλη ζήτηση. Από την στιγμή που εισήχθησαν φωτογραφίες άρχισαν να έχουν μεγαλύτερη απήχηση και επιρροή στην κοινή γνώμη. Εικονογράφοι με περίσσιο ταλέντο είχαν επιστρατευθεί με σκοπό να ομορφύνουν τις σελίδες του περιοδικού και να κάνουν ενδιαφέρουσες τις εξελίξεις στη μόδα εκείνης της εποχής. ΟΜΑΔΕΣ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ Τη νευρική ανορεξία μπορεί να τη συναντήσει κανείς σε κορίτσια κυρίως, αλλά και σπάνια σε αγόρια που βρίσκονται στην εφηβεία, όπως και στην τρίτη δεκαετία της ζωής τους, δηλαδή χρονών, επηρεασμένα από ανορεξικά, αποστεωμένα μοντέλα, στα οποία προσπαθούν κάθε μέρα να τους μοιάσουν με κάθε δυνατό τρόπο. Μπορεί να μην το έχετε ακούσει και να μην το πιστέψετε, αλλά άλλη μια πιθανότητα να πέσουν θύματα της νευρικής ανορεξίας και άτομα που έχουν ή είχαν συγγενείς ανορεξικούς ή ακόμα και αν οι γονείς τους και τα αδέρφια τους έπασχαν από αυτή την ασθένεια, δηλαδή αυτή η ασθένεια μεταδίδεται με την κληρονομικότητα και την επιρροή του συγγενικού περιβάλλοντος. Επίσης κάποις μπορεί να γίνει ανορεξικός εάν έχει συναισθηματικές διαταραχές. Δηλαδή οι άνθρωποι με κατάθλιψη, με αγχώδεις διαταραχές, με αμφιθυμία και με ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή, έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν διαταραχή της όρεξης. Όσοι ασχολούνται με αθλητισμό και δουλεύουν με πολύ μεγάλη ανταγωνιστικότητα έχουν αρκετές πιθανότητες για να εμφανίσουν την αρρώστια της νευρικής ανορεξίας. Συχνά ακούμε ότι ο αθλητισμός είναι καλός όσο για την σωματική τόσο και για την πνευματική, εδώ βλέπουμε ότι εάν ο αθλητής βρίσκεται κάτω από μεγάλη καταπίεση και ανταγωνιστικότητα, υπάρχει ο κίνδυνος να καταλήξει να έχει νευρική ανορεξία. Γι αυτό το λόγο έλεγαν και οι αρχαίοι Έλληνες μέτρον άριστον, αν και δεν υπήρχε εκείνη την εποχή αυτή η ασθένεια, το χρησιμοποιούσαν για άλλους δικούς τους λόγους. 14

15 15 ΟΙ 3 ΚΡΙΣΙΜΕΣ ΦΑΣΕΙΣ Η είσοδος στη νευρική ανορεξία, ενός οποιοδήποτε ατόμου, χωρίζεται, συνήθως, σε τρεις φάσεις. Σύμφωνα με μια συνέντευξη του ψυχολόγου κ. Σπύρου Μπουρδούκη, έχουμε καταφέρει να καταγράψουμε αυτές τις τρεις κρίσιμες φάσεις, οι οποίες καθορίζουν το πώς και πόσο γρήγορα θα εξελιχθεί η ασθένεια αυτή σε έναν άνθρωπο. «Η είσοδος στην ανορεξία γίνεται συνήθως με αφορμή μια δίαιτα που θα ξεκινήσει κάποιος, θέλοντας να ελέγξει το βάρος του και η οποία, στην πορεία, θα ξεφύγει από τον αρχικό στόχο και θα οδηγήσει στη χωρίς όρια μείωση των κιλών» επισημαίνει ο κ. Μπουρδούκης. Σύμφωνα με τον ειδικό, η εξέλιξη της ασθένειας περιλαμβάνει τις 3 ακόλουθες φάσεις: Στην πρώτη φάση, όλα βαίνουν καλώς. Η δίαιτα μαζί με τη μάλλον υπερβολική άσκηση αποφέρουν τα επιθυμητά αποτελέσματα. Το άτομο χάνει βάρος και αισθάνεται καλά με τον εαυτό του. Δεν υπάρχει καμιά υπόνοια ασθένειας σε αυτό το στάδιο. Στη δεύτερη φάση, τα αρνητικά σημάδια γίνονται εμφανή. Το περιβάλλον του ασθενούς αρχίζει να παρατηρεί την υπερβολική απώλεια κιλών. Το άτομο αυτό αισθάνεται διαφορετικό και αρχίζει να αποστασιοποιείται από την οικογένεια και τους φίλους του. Αρνείται να τρώει μαζί με την υπόλοιπη οικογένεια και φοράει φαρδιά ρούχα, με σκοπό να καλύψει το ελλιπές βάρος του. Στην τρίτη φάση, έχουμε, όχι πια την απόκρυψη, αλλά την παραδοχή της κατάστασης. Αυτό δε, σημαίνει πως το άτομο έχει παραδεχτεί το γεγονός της ασθένειας. Πρόκειται περισσότερο για υιοθέτηση της στέρησης τροφής ως τρόπο ζωής και ο κίνδυνος πλέον είναι εμφανής». 15

16 16 ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΝΕΥΡΙΚΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑΣ Τα άτομα με ψυχογενή ανορεξία αρνούνται να τραφούν, μετρούν τις θερμίδες και μπορεί να προσλαμβάνουν μόνο θερμίδες ημερησίως. Ενδέχεται να ασκούνται έντονα και να ακολουθούν περίπλοκες ιεροτελεστίες την ώρα του φαγητού. Οι ιεροτελεστίες αυτές, βοηθούν το ανορεξικό άτομο να κρυφτεί όταν χρειαστεί να φάει δημόσια (π.χ. τεμαχίζοντας την τροφή σε πολύ μικρά κομμάτια) ή για να ξεγελάσει την πείνα του στα αρχικά στάδια του συνδρόμου. Πολλά από τα τεχνάσματα που χρησιμοποιούν οι ανορεξικοί, ώστε να καταναλώσουν ελάχιστη τροφή με χαμηλή θερμιδική περιεκτικότητα, προωθούνται και από τα νεανικά περιοδικά π.χ. κατάτμηση της τροφής σε πολλά κομμάτια, κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων νερού ή διαιτητικών ανθρακούχων αναψυκτικών Η διαστρεβλωμένη εικόνα σώματος αποτελεί κριτήριο διάγνωσης της ανορεξίας. Το ανορεξικό άτομο δεν καταγράφει την ακριβή εικόνα του σώματος του με αποτέλεσμα να το βλέπει παχύ, στο σύνολο του ή σε μεμονωμένα σημεία (γλουτούς, μηρούς, κοιλιά). Η εικόνα που έχει για το βάρος ή/και το σχήμα του σώματος του συχνά απέχει πολύ από την πραγματικότητα. H διαταραχή συνήθως εμφανίζεται στην εφηβεία αλλά δεν αποκλείεται να εμφανιστεί και σε μεγαλύτερες ή μικρότερες ηλικίες. Συνήθως ο χρόνος εμφάνισης κυμαίνεται μεταξύ ετών, Τα περισσότερα από τα συμπτώματα είναι τα εξής: Τριχόπτωση. Ατροφία νυχιών. Αϋπνίες. Ατροφία των δοντιών. Υπόταση. Σοβαρές μεταβολικές διαταραχές. Τελετουργική στάση προς το φαγητό (π.χ. κόψιμο του φαγητού σε πολύ μικρά κομμάτια). Πρόκληση εμετού, χρήση καθαρτικών και διουρητικών φαρμάκων. Ακραία απώλεια βάρους. Κοιλιακοί πόνοι, ζαλάδες, λιποθυμίες, πρηξίματα σε πρόσωπο και στομάχι, κόπωση και μυϊκή ατονία. Αίσθηση κρύου. Δυσχρωμίες και ξηρότητα στο δέρμα. Διακοπές στον εμμηνορρυσιακό κύκλο ή αμηνόρροια. Μείωση της σεξουαλικής διάθεσης, προβλήματα στο κυκλοφορικό σύστημα και μείωση της οστικής μάζας. Διαταραγμένη αντίληψη για το σχήμα του σώματος ή το βάρος του. Αλλαγές στην προσωπικότητα του ατόμου και μεταπτώσεις στη διάθεση (μυστικότητα και υπερκινητικότητα). Άρνηση της ύπαρξης του προβλήματος. Υπεραπασχόληση με άθληση. Έντονος φόβος για πρόσληψη βάρους. 16

17 17 Υπεραπασχόληση για ότι σχετίζεται με το φαγητό. Κατάθλιψη και συνεχείς ψυχολογικές μεταπτώσεις (αμφιθυμία). Ανώμαλος καρδιακός ρυθμός. Ήπια αναιμία. Άρνηση να αποκτήσει κανείς φυσιολογικό βάρος, ακόμα και αν ζυγίζει λιγότερο κατά 15% ή και περισσότερο του φυσιολογικού. Τα ενδοκρινικά και μεταβολικά προβλήματα που συνοδεύουν την ασιτία έχουν σοβαρά αποτελέσματα στην ανάπτυξη κατά την προεφηβεία και την εφηβεία, διότι παρεμποδίζουν την ομαλή έκκριση των ορμονών ανάπτυξης. Η νοσηρότητα των αποτελεσμάτων αυτών ποικίλει ανάλογα με την χρονιότητα της διατροφικής διαταραχής. Η αβιταμίνωση, λόγω της ασιτίας, είναι υπαίτια αναιμίας και σε κάποιες περιπτώσεις ασθενειών που συναντώνται σε πληθυσμούς που μαστίζονται από λιμό, όπως η πελλάγρα και το μπέρι μπέρι. Η ασιτία δημιουργεί αφυδάτωση και ανωμαλίες στους ηλεκτρολύτες, στα επίπεδα μετάλλων και ιχνοστοιχείων του οργανισμού. Οι ανωμαλίες αυτές μπορεί να προκαλέσουν αρρυθμίες στην καρδιά ή ακόμη και καρδιακή συμφόρηση. Ατονία, κατάθλιψη, οιδήματα, μείωση ούρων, μεταβολικά προβλήματα είναι ορισμένα από τα οργανικά και συναισθηματικά προβλήματα που οφείλονται στην ανισορροπία των ηλεκτρολυτών και την αφυδάτωση. Όλα τα συστήματα του οργανισμού (καρδιά, νεφροί, νεύρα και μύες) επηρεάζονται και υπολειτουργούν. Η χρόνια αφυδάτωση και αθρεψία μπορεί να δημιουργήσει σοβαρότατα νεφρικά και ηπατικά προβλήματα που πολλές φορές οδηγούν μέχρι και τον θάνατο. Το μεταβολικό σύστημα των ατόμων με ψυχογενή ανορεξία, οι αναπνευστικές λειτουργίες, η χώνεψη, ο σφυγμός και η πίεση του αίματος επηρεάζονται σοβαρά από την ελλιπή διατροφή. Συχνά παρατηρούνται ουροποιητικά προβλήματα και μολύνσεις των ουροφόρων οδών, προβλήματα στα έντερα λόγω δυσκοιλιότητας και προβλήματα στην χοληδόχο κύστη Σε επίπεδο νευρικού συστήματος και λειτουργίας του εγκεφάλου, σε ανορεξικά άτομα έχει παρατηρηθεί συρρίκνωση της μάζας του εγκεφάλου και δυσκολίες σε επίπεδο συγκέντρωσης και νοητικών διαδικασιών. Λέγεται ότι η ασιτία επηρεάζει επίσης το πεπτίδιο του εγκεφάλου υπεύθυνο για τη γαστρική εκκένωση υγρών και στερεών τροφών. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να δίνεται ψευδές σήμα πληρότητας στον εγκέφαλο να υποκινείται μεγαλύτερη προσπάθεια απώλειας βάρους και να αυξάνουν τα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης που σχετίζονται με το σχήμα και το βάρος του σώματος. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΝΕΥΡΙΚΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑΣ Ευτυχώς για τους ασθενείς, αλλά και για τους συγγενείς τους, υπάρχει τρόπος αντιμετώπισης και θεραπείας αυτής της σοβαρής αρρώστιας, που από καιρό σε καιρό πλήττει όλο και περισσότερους ανθρώπους. Η νευρική ανορεξία ή αλλιώς και ασθένεια των μοντέλων, όπως έχουμε φτάσει να τη λέμε σήμερα, εξαιτίας της εξάπλωσής της στο χώρο της μόδας, πλήττει κυρίως τα κορίτσια μεταξύ χρονών, επειδή επηρεάζονται από τα ανορεξικά μοντέλα που βλέπουν στα καλλιστεία ή ακόμα και στην τηλεόραση. Από όσα έχω ψάξει πριν ξεκινήσω να γράφω αυτή την εργασία, ανακάλυψα ότι υπάρχουν 200 διαφορετικές μορφές ψυχοθεραπείας. Από αυτές τις 200, αναφέρουμε ενδεικτικά τις 3 δημοφιλέστερες. 17

18 18 1. Ατομική Ψυχοθεραπεία: Οι περισσότερες μορφές ψυχοθεραπείας δίνουν έμφαση στο χτίσιμο μιας καλής σχέσης ανάμεσα στον ασθενή και στον θεραπευτή. Η ψυχοθεραπεία εστιάζει στα τρέχοντα προβλήματα του ασθενή αλλά και σε πλευρές της προσωπικής του ιστορίας. Οι περισσότεροι θεραπευτές προσπαθούν να ενθαρρύνουν υγιεινές διατροφικές συνήθειες, να ενισχύσουν την επανάκτηση βάρους και κάποιες συνεδρίες περιστρέφονται σχεδόν αποκλειστικά σε θέματα αυτοεικόνας και εικόνας σώματος. Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις, η θεραπεία εστιάζει σε άλλα θέματα και ο ασθενής ενθαρρύνεται να διερευνήσει και να εκφράσει τα συναισθήματά του γύρω από μια ευρεία γκάμα θεμάτων όπως είναι η επιτυχία και η αποτυχία, τα σεξουαλικά ζητήματα και ο αυτοέλεγχος. 2. Γνωσιακή συμπεριφοριστική θεραπεία: Πρόκειται για θεραπευτικά προγράμματα που περιλαμβάνουν ημερολόγια σίτισης κι εκτενή εκπαίδευση σχετικά με θέματα διατροφής στα οποία υπογραμμίζονται οι κίνδυνοι του υποσιτισμού κι ενθαρρύνεται η συζήτηση για θέματα υγείας και αντιλήψεων σε σχέση με το φαγητό. Πολλά γνωσιακά προγράμματα θεραπείας έχουν αναπτυχθεί με στόχο την αλλαγή των μη ρεαλιστικών αντιλήψεων των ασθενών σε θέματα εικόνας του σώματος και διατροφής. Συχνά οι διαταραχές διατροφής χαρακτηρίζονται από την απουσία ελέγχου στη σίτιση και η ανάπτυξη αυτοελέγχου είναι από τους βασικούς στόχους της γνωσιακής θεραπείας. Αντίθετα, όταν η απώλεια του βάρος είναι αποτέλεσμα υπερβολικού αυτοελέγχου, βαρύτητα δίνεται στην υιοθέτηση πιο ελαστικών σχημάτων ελέγχου της συμπεριφοράς. 3. Συστηματική θεραπεία του συγγενικού περιβάλλοντος: Οι συγγενείς των ανορεξικών σπάνια μένουν απλοί θεατές της θεραπείας του. Οι πιο πολλοί εμπλέκονται ενεργά σε προσπάθειες να πείσουν, να εξαπατήσουν, να απειλήσουν ή και να ικετέψουν τον άνθρωπό τους να φάει. Κάποιες φορές αυτές οι απόπειρες μπορεί να φέρουν αποτέλεσμα αλλά συνήθως δυσκολεύουν την κατάσταση του ανορεξικού. Οι οικογενειακοί θεραπευτές βλέπουν την ανορεξία σαν μια κατάσταση που γεννιέται και συντηρείται από το οικογενειακό σύστημα. Υπογραμμίζουν την υπερπροστατευτικότητα, την υπερεμπλοκή και την αποφυγή της σύγκρουσης σαν χαρακτηριστικά των οικογενειών των ανορεξικών. Όμως, για να ολοκληρωθεί η θεραπεία, δε φτάνει μόνο η ψυχοθεραπεία, ή να παραδεχτεί ο ασθενής ότι πάσχει πραγματικά από νευρική ανορεξία, δηλαδή ότι είναι ανορεξικός. Η συνέντευξη του ψυχολόγου κ. Σπύρου Μπουρδούκη, μπορεί να μας διαφωτίσει σχετικά με το συγκεκριμένο θέμα. «Η εισαγωγή στο νοσοκομείο είναι το πρώτο στάδιο θεραπείας», εξηγεί ο κ. Σπύρος Μπουρδούκης. «Υπάρχουν άλλα δύο στάδια, για να ολοκληρωθεί η θεραπεία. Το πρώτο στάδιο είναι εκείνο της επανένταξης του ατόμου στη ζωή που είχε και πριν από τη νοσηλεία του. Το δεύτερο στάδιο είναι να σταθεροποιηθεί η κατάσταση του ασθενούς. Αυτός ο άνθρωπος χρειάζεται να έχει μεγάλη στήριξη και καθοδήγηση. Με αυτόν τον τρόπο το άτομο μπορεί να επενδύσει σε παλιές ή καινούριες δραστηριότητες. Επίσης, έτσι, μπορεί να επενδύσει και σε καινούρια πρόσωπα και κυρίως σε καινούργιους φίλους. Μέσα από την ψυχοθεραπεία, λοιπόν, βρίσκει ή ανακτά τις εσωτερικές δυνάμεις του που θα τον προστατέψουν από το να παλινδρομήσει προς παθολογικές καταστάσεις». 18

19 19 ΨΥΧΟΓΕΝΗΣ ΒΟΥΛΙΜΙΑ Η ψυχογενής βουλιμία είναι μια διαιτολογική διαταραχή που ταξινομήθηκε ως ξεχωριστή διαγνωστική κατηγορία το Η έναρξή της εντοπίζεται στην περίοδο της εφηβείας και υπολογίζεται ότι το 1,1% ως 4,2% των γυναικών εμφανίζουν νευρική βουλιμία σε κάποια περίοδο της ζωής τους. Η διαταραχή δεν είναι σπάνια, δεδομένου ότι ο αριθμός των πασχόντων υπολογίζεται μεταξύ ενός και δύο εκατομμυρίων ατόμων μόνο στις Η.Π.Α.. Ψυχογενής βουλιμία είναι η ανεξέλεγκτη πρόσληψη πολύ μεγάλων ποσοτήτων τροφής (μερικές φορές ετερόκλητων μεταξύ τους γεύσεων, πολύ γρήγορα και σε σύντομο χρονικό διάστημα). Δεν αφορά άτομα που καταναλώνουν μόνο μεγάλες ποσότητες τροφής, ούτε και κάθε άτομο που τρώει μεγάλες ποσότητες μπορεί να χαρακτηριστεί βουλιμικό. Ο βουλιμικός χαρακτηρίζεται από μια αίσθηση απώλειας του ελέγχου στην πρόσληψη τροφής κατά τη διάρκεια του επεισοδίου. Δηλαδή δεν μπορεί να σταματήσει να τρώει ακόμη και όταν νιώθει ότι έχει χορτάσει ή να ελέγξει τι και πόσο τρώει. Στην συνέχεια νιώθει ενοχές, άγχος και κατατρέχεται από την ιδέα ότι η τροφή δεν μπορεί να αφομοιωθεί ή ότι μπορεί να έχει καταστρεπτικές ιδιότητες, γι αυτό προσπαθεί να αποβάλει την τροφή που κατανάλωσε προκαλώντας εμετό ή λαμβάνοντας καθαρτικά και άλλοτε μπορεί να υποβληθεί σε παρατεταμένη νηστεία ή εξαντλητική άσκηση. Για το βουλιμικό επεισόδιο νιώθει ντροπή και συνήθως αποκρύπτει επιμελώς αυτή τη συμπεριφορά από το οικογενειακό του περιβάλλον. Για τη διάγνωση της νευρικής βουλιμίας πρέπει ο ασθενής να εμφανίζει επεισόδια υπερφαγίας με ακυρωτική συμπεριφορά τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα για τρείς μήνες. Επιπλέον, ο ασθενής με ψυχογενή βουλιμία χαρακτηρίζεται από μειωμένη αυτοεκτίμηση λόγω της εικόνας και κυρίως του βάρους του σώματός του. Σε αντίθεση με τα άτομα με ψυχογενή ανορεξία, τα άτομα με ψυχογενή βουλιμία δεν παρουσιάζουν δραματική μείωση βάρους. Το 70% έχει φυσιολογικό βάρος σώματος, 15% είναι υπέρβαροι και 15% έχουν βάρος κάτω του φυσιολογικού, Μάλιστα τα πάσχοντα άτομα μπορεί να είναι και παχύσαρκα, αφού η καθαρτική συμπεριφορά συχνά δεν επαρκεί για να αντιρροπίσει την πολύ μεγάλη πρόσληψη τροφής. Η βουλιμία χαρακτηρίζεται από έντονη και ανεξέλεγκτη ανάγκη κατανάλωσης μεγάλων ποσοτήτων τροφής σε μικρό χρονικό διάστημα. Το υπερφαγικό επεισόδιο ακολουθείται από έντονες αντισταθμιστικές συμπεριφορές καθαρτικού τύπου (εμετούς, χρήση διουρητικών, καθαρτικών κ.α.) ή μη καθαρτικού τύπου (νηστεία ή/και υπερβολική άσκηση). Στόχος των αντισταθμιστικών συμπεριφορών είναι η αποφυγή πρόσληψης βάρους. 19

20 20 Τα υπερφαγικά επεισόδια στους βουλιμικούς ποικίλουν σε συχνότητα, ενώ μεταξύ των επεισοδίων η διατροφή τους συνήθως αποτελείται από τροφές χαμηλές σε θερμιδική αξία και λίπος.σε πολλές περιπτώσεις μεταξύ των κρίσεων υπερφαγίας τα βουλιμικά άτομα μπορεί να επιδίδονται σε αυστηρές δίαιτες απώλειας βάρους. Τα υπερφαγικά επεισόδια αποτελούν μια από τις σταθερές του βουλιμικού φαύλου κύκλου. Συνοδεύονται από αίσθηση απώλειας ελέγχου και συναισθήματα ενοχής, άγχους και κατάθλιψης. Τα συναισθήματα αυτά εντείνονται με τη λήξη των επεισοδίων υπερφαγίας και ωθούν, με τη σειρά τους, σε αντισταθμιστικές συμπεριφορές. Επιθυμία του ατόμου που προβαίνει σε αντισταθμιστικές συμπεριφορές, είναι η απαλλαγή από τα αρνητικά συναισθήματα. Ωστόσο ο κύκλος επαναλαμβάνεται. Τα συναισθήματα χαμηλής αυτοεκτίμησης, απομόνωσης και εξάρτησης που χαρακτηρίζουν την συναισθηματική δομή των βουλιμικών ωθούν στο επόμενο υπερφαγικό επεισόδιο και στις συνακόλουθες αντισταθμιστικές συμπεριφορές. Η υπερφαγία και οι καθαρτικές συμπεριφορές ενδέχεται να επηρεάσουν σημαντικά την εύρυθμη λειτουργία του σώματος. Πολλές από τις παρενέργειες αυτές μπορεί να έχουν προσωρινό χαρακτήρα και να ατονήσουν κατόπιν της εξάλειψης των βουλιμικών συμπτωμάτων, ενώ άλλες συνιστούν μόνιμες βλάβες. Παρότι τα άτομα με ψυχογενή βουλιμία έχουν βάρος σώματος φυσιολογικό ή/και άνω του φυσιολογικού, ο κυκλικός χαρακτήρας της διατροφικής συμπεριφοράς τους (υπερφαγία κάθαρση ή νηστεία) δημιουργεί έντονες αυξομειώσεις στα επίπεδα βάρους και ενέργειας. Η πλούσια σε υδατάνθρακες δίαιτα που συνήθως ακολουθείται κατά τα υπερφαγικά επεισόδια αυξάνει τα επίπεδα ενέργειας ενώ οι καθαρτικές συμπεριφορές ή η νηστεία που ακολουθούν προκαλούν ατονία, κόπωση, ζαλάδες. Τα αποτελέσματα των αντισταθμιστικών συμπεριφορών ιδιαίτερα των συχνών εμετών φαίνονται ιδιαίτερα στον οισοφάγο. Αυξάνονται οι πιθανότητες οισοφαγίτιδας και οισοφαγικής παλινδρόμησης αλλά και καρκίνου του οισοφάγου στις πιο σοβαρές περιπτώσεις. Οι συχνοί εμετοί δημιουργούν οίδημα των παρωτίδων (των λεμφαδένων κάτω από τα αυτιά) και καταστροφή των δοντιών. Οι παραμορφώσεις στους λεμφαδένες και η οδοντική φθορά μπορεί να είναι οι μόνες ενδείξεις για τους γιατρούς ότι κάποιο άτομο υποφέρει από χρόνια βουλιμία Όπως τα άτομα με ψυχογενή βουλιμία, τα άτομα με βουλιμική συμπτωματολογία κινδυνεύουν από καρδιακές αρρυθμίες και καρδιακή προσβολή Οι απώλειες μετάλλων και ιχνοστοιχείων με τους επαναλαμβανόμενους εμετούς επηρεάζουν τις μυϊκές και νευρικές λειτουργίες. Η αβιταμίνωση που προκαλείται από τους εμετούς μπορεί να επιφέρει προσωρινή αμηνόρροια προσωρινά ή μόνιμα μεταβολικά και ενδοκρινολογικά προβλήματα. Η ψυχογενής βουλιμία μας δίνει στοιχεία για την παρουσία της σε 3 τομείς: στην συμπεριφορά, στο σώμα και στην ψυχολογία του ατόμου. Η συμπεριφορά χαρακτηρίζεται από: Υπερφαγία και εμετό και περιόδους υποσιτισμού Υπερβολική χρήση καθαρτικών, διουρητικών/υπερβολική άσκηση Μυστικότητα και δισταγμός να βρεθεί σε κοινωνικές συναθροίσεις Πηγαίνοντας στην τουαλέτα μετά από γεύμα για να προκαλέσει εμετό και να ξεφορτωθεί την τροφή που μόλις είχε καταναλώσει 20

Η πρώτη µη κερδοσκοπική εταιρεία στην Ελλάδα µε στόχο την ενηµέρωση, πρόληψη και υποστήριξη των ανθρώπων που πάσχουν από ιαταραχές Πρόσληψης Τροφής.

Η πρώτη µη κερδοσκοπική εταιρεία στην Ελλάδα µε στόχο την ενηµέρωση, πρόληψη και υποστήριξη των ανθρώπων που πάσχουν από ιαταραχές Πρόσληψης Τροφής. CREATIVE BRIEF Η πρώτη µη κερδοσκοπική εταιρεία στην Ελλάδα µε στόχο την ενηµέρωση, πρόληψη και υποστήριξη των ανθρώπων που πάσχουν από ιαταραχές Πρόσληψης Τροφής. ΟΙ (ΨΥΧΟΓΕΝΕΙΣ) ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΠΡΟΣΛΗΨΗΣ ΤΡΟΦΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές. Από τους μαθητές: Άγγελος Γεωλδάσης Άρτεμις Αναγνώστου Γρηγόρης Καρδάμης Γιάννος Ζώτε

Διατροφικές Διαταραχές. Από τους μαθητές: Άγγελος Γεωλδάσης Άρτεμις Αναγνώστου Γρηγόρης Καρδάμης Γιάννος Ζώτε Διατροφικές Διαταραχές Από τους μαθητές: Άγγελος Γεωλδάσης Άρτεμις Αναγνώστου Γρηγόρης Καρδάμης Γιάννος Ζώτε Τι είναι οι διατροφικές διαταραχές; Οι ψυχογενείς διατροφικές διαταραχές αναπτύσσονται ως εξωτερικά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣ/ΚΗ ΙΙ ΥΠ. ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ ΛΑΡΙΣΑ 2010 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους

Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους www.cydadiet.org www.iph.com.cy Προσφορά Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου σε συνεργασία με την εταιρεία Iacovos Photiades Foodstuff Suppliers

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ : ΌΤΑΝ Η ΔΙΑΙΤΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΕΜΜΟΝΗ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ : ΌΤΑΝ Η ΔΙΑΙΤΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΕΜΜΟΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ : ΌΤΑΝ Η ΔΙΑΙΤΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΕΜΜΟΝΗ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σε μια εποχή που τόσο οι γυναίκες όσο και οι άντρες έχουν κάνει στροφή 180 μοιρών προς το φαγητό, τα φαινόμενα παχυσαρκίας αλλά και διαταραχών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η φροντίδα για τη λήψη τροφής αποτελεί μια από τις κυριότερες ασχολίες του ανθρώπου. Όσο σημαντική είναι για τον άνθρωπο η τροφή τόσο σημαντική είναι και η στέρηση

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας. Δημοσκοπική Έρευνα

Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας. Δημοσκοπική Έρευνα Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας Δημοσκοπική Έρευνα Εισαγωγή Στην εφηβική ηλικία μπορεί να παρατηρηθούν διαταραχές πρόσληψης της τροφής, για παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ

PROJECT ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ PROJECT ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Σχολικό έτος 2013-2014 Ομάδα: Τούσκα Κατερίνα Φασούλης Θανάσης Ψάλτου Ελένη Ψάλτου Μιράντα Υπεύθυνος καθηγητής: Ζούλας 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1.Πρόλογος-Γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1.Διατροφή-Η μόδα ως συντονιστής της. 2. Συμπτώματα για να καταλάβουμε ότι αντιμετωπίζουμε προβλήματα διατροφικής συμπεριφοράς.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1.Διατροφή-Η μόδα ως συντονιστής της. 2. Συμπτώματα για να καταλάβουμε ότι αντιμετωπίζουμε προβλήματα διατροφικής συμπεριφοράς. ΓΑΒΡΙΗΛ ΑΔΑΜΙΔΗΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1.Διατροφή-Η μόδα ως συντονιστής της. 2. Συμπτώματα για να καταλάβουμε ότι αντιμετωπίζουμε προβλήματα διατροφικής συμπεριφοράς. 3.Παράγοντες που συμβάλλουν στην εκδήλωση διαταραχής

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές. Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής

Διατροφικές Διαταραχές. Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής Διατροφικές Διαταραχές Στην εργασία αυτή συμμετέχουν: Διάφα Κλεοπάτρα Αντωνοπούλου Χριστίνα Κανονίδης Γιώργος Ορφανίδης Θοδωρής Καραπέτσας Θοδωρής Οι διαταραχές της διατροφής είναι μια ομάδα ψυχοσωματικών

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Ανορεξία και Βουλιμία

Ανορεξία και Βουλιμία Ανορεξία και Βουλιμία Εισαγωγή Ο καθένας μας τρώει. Το κάνουμε τόσο γιατί το έχουμε ανάγκη όσο και γιατί το ευχαριστιόμαστε. Ωστόσο, όπως και σε όλη την ανθρώπινη συμπεριφορά, υπάρχουν τεράστιες διαφορές

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχογενής Νευρική Ανορεξία έχει δύο τύπους:

Η Ψυχογενής Νευρική Ανορεξία έχει δύο τύπους: ΨΥΧΟΓΕΝΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Η λέξη «ανορεξία» είναι παραπλανητική. Η Ψυχογενής Νευρική Ανορεξία δεν είναι διαταραχή της όρεξης αφού η όρεξη δεν προσβάλλεται παρά μόνο στην πορεία της νόσου. Πρόκειται, μάλλον, για

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές Ψυχογενής Ανορεξία - Βουλιμία

Διατροφικές Διαταραχές Ψυχογενής Ανορεξία - Βουλιμία Διατροφικές Διαταραχές Ψυχογενής Ανορεξία - Βουλιμία Διατροφικές διαταραχές Ψυχογενής Ανορεξία Βουλιμία Αναπτύσσονται ως εξωτερικά σημάδια συναισθηματικών και ψυχολογικών προβλημάτων Η υπερφαγία ή μη λήψη

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Οι σωστές διατροφικές συνήθειες συμβάλλουν σημαντικά στην προαγωγή της υγείας και στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων. Όσο πιο νωρίς αποκτάμε συνήθειες που προάγουν την υγεία μας τόσο λιγότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχολογία της διατροφής

Ψυχολογία της διατροφής ΚαλλιOΠη ΕμμανουηλIδου Ψυχολογία της διατροφής Πώς οι διατροφικές συνήθειες αντανακλούν τον συναισθηματικό μας κόσμο Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Πρόλογος Εισαγωγή Η διατροφή στη ζωή μας Πώς σχετίζεται η επιστήμη

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και έφηβοι. 11 ο Γ.Ε.Λ Πάτρας Σχ. Έτος Τμήμα Α 2

Διατροφή και έφηβοι. 11 ο Γ.Ε.Λ Πάτρας Σχ. Έτος Τμήμα Α 2 Διατροφή και έφηβοι 11 ο Γ.Ε.Λ Πάτρας Σχ. Έτος 2014-15 Τμήμα Α 2 Βουλιμία & Παχυσαρκία Παρουσίαση του θέματος Σ αυτή την εργασία θα παρουσιάσουμε τη βουλιμία η οποία κατατάσσεται στις ψυχογενείς διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Η παχυσαρκία στους νέους. Ερευνητική εργασία

Η παχυσαρκία στους νέους. Ερευνητική εργασία 2014 Η παχυσαρκία στους νέους. Ερευνητική εργασία 2ο λύκειο Αμαλιάδας. Μέλη: Καλοπίσης Αλέξανδρος, Ματαράγκας Αλέξης, Μακρής Διονύσης, Λήλος Διονύσης. Ενότητα 1: Τι είναι παχυσαρκία και πώς τη μετράμε.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η αφορμή για την επιλογή του θέματος δόθηκε από δημοσίευση των αποτελεσμάτων έρευνας με θέμα «Η παχυσαρκία στην παιδική ηλικία». Έρευνα που έγινε σε όλη την Ε.Ε. κατέδειξε την Ελλάδα πρώτη σε

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» κανονικό βάρος πολύ χαµηλό βάρος ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Aν. Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Β. Α. Παπαγεωργίου MD, Med, Δρ. Α.Π.Θ. Παιδοψυχίατρος - TEACCH Consultant τ. Επίκουρος Καθηγήτρια Παιδοψυχιατρικής Οι Δ.Π.Τ. Δεν είναι απλώς αποκλίνουσες διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Παχυσαρκία Σακχαρώδης Διαβήτης Νευρική ανορεξία Ψυχογενής βουλιμία Νηστεία Τροφές που προκαλούν αλλεργία Καρκίνος του προστάτη

Περιεχόμενα. Παχυσαρκία Σακχαρώδης Διαβήτης Νευρική ανορεξία Ψυχογενής βουλιμία Νηστεία Τροφές που προκαλούν αλλεργία Καρκίνος του προστάτη Περιεχόμενα Παχυσαρκία Σακχαρώδης Διαβήτης Νευρική ανορεξία Ψυχογενής βουλιμία Νηστεία Τροφές που προκαλούν αλλεργία Καρκίνος του προστάτη Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση, στην οποία κυρίαρχο χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές. Κεφάλαια 7 8

Διατροφικές Διαταραχές. Κεφάλαια 7 8 Διατροφικές Διαταραχές Κεφάλαια 7 8 7. Πώς να βοηθήσουμε τα άτομα που υποφέρουν από Ψυχογενή Ανορεξία Στόχος η πάσχουσα να τρέφεται κανονικά ώστε να αποκατασταθεί το φυσιολογικό της βάρος. Ο στόχος αυτός

Διαβάστε περισσότερα

Νευρική ανορεξία (Anorexia Nervosa)

Νευρική ανορεξία (Anorexia Nervosa) Νευρική ανορεξία (Anorexia Nervosa) Η νευρική ανορεξία είναι μία πολύπλοκη διαταραχή διατροφής που χαρακτηρίζεται από την έντονη προσπάθεια του ατόμου να χάσει βάρος καταλήγοντας στον πλήρη υποσιτισμό

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση;

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση; Υπέρταση Τι Είναι η Υπέρταση; Η πίεση του αίματος είναι η δύναμη που ασκεί το αίμα στις αρτηρίες όταν μεταφέρεται από την καρδιά στην κυκλοφορία. Η σταθερά αυξημένη πίεση, άνω των φυσιολογικών ορίων, αποκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΒΟΣ. Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών. Επιθυμία έκφρασης. Διάθεση ανεξαρτητοποίησης. Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο

ΕΦΗΒΟΣ. Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών. Επιθυμία έκφρασης. Διάθεση ανεξαρτητοποίησης. Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο ΕΦΗΒΟΣ Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών Επιθυμία έκφρασης Διάθεση ανεξαρτητοποίησης Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο Ενδιαφέρον για εξωτερική εμφάνιση Διατροφή+ Έφηβος: Ανθυγιεινά Πάθη Λανθασμένες

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής (ΔΠΤ) Αγγελίνα Κατριβάνου

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής (ΔΠΤ) Αγγελίνα Κατριβάνου Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής (ΔΠΤ) Αγγελίνα Κατριβάνου Απαρτιωμένη Διδασκαλία Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής (ΔΠΤ) Ψυχογενής Ανορεξία (ΨΑ) Ψυχογενής Βουλιμία (ΨΒ) Επεισοδιακή Υπερφαγία (ΕΥ) 15% ΨΑ ΨΒ 1 % ΨΒ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Ματακιά Θεοδώρα Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη

Ματακιά Θεοδώρα Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α 3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη Πρόλογος-Περίληψη Η εργασία αυτή πραγματοποιήθηκε με την επίβλεψη της καθηγήτριας φυσικού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ

ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΟΜΑΔΑ Β: ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΕΡΟΘΟΔΩΡΟΣ, ΔΗΤΡΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ, ΙΖΑΜΠΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους.

Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί». Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους. Πολλοί άνθρωποι θεωρούν λανθασμένα ότι δεν είναι «ψυχικά δυνατοί» Άλλοι μπορεί να φοβούνται μήπως δεν «φανούν» ψυχικά δυνατοί στο περιβάλλον τους Η αυτοεικόνα μας «σχηματίζεται» ως ένα σχετικά σταθερό

Διαβάστε περισσότερα

«Είναι πραγματική η πείνα σας ή συναισθηματική;» από τον Νίκο Καφετζόπουλο Κλινικό Διαιτολόγο-Διατροφολόγο και την Nutribase!

«Είναι πραγματική η πείνα σας ή συναισθηματική;» από τον Νίκο Καφετζόπουλο Κλινικό Διαιτολόγο-Διατροφολόγο και την Nutribase! «Είναι πραγματική η πείνα σας ή συναισθηματική;» από τον Νίκο Καφετζόπουλο Κλινικό Διαιτολόγο-Διατροφολόγο και την Nutribase! Πεινάτε πραγματικά ή είναι παιχνίδι του μυαλού? Μάθετε να διαχωρίζετε την συναισθηματική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία

Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία Πως δημιουργείται η παχυσαρκία; Ένα άτομο θεωρείται παχύσαρκο όταν ξεπεράσει κατά 20% ή περισσότερο το βάρος που αντιστοιχεί στο φύλο και την ηλικία του. Στη χώρα μας, σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Επιβλέπων καθηγητής: Μαρράς Σωτήρης Τάξη: Α Λυκείου Έτος: 2013-2014 Περίγραμμα παρουσίασης: Τα βασικά αίτια της παχυσαρκίας. Oι συνέπειες της παχυσαρκίας. Oι τρόποι αντιμετώπισης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση 1. 2. 3. 4. 5. Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση του καθενός μειώνει την ένταση του άγχους

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!!

ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!! ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!! Όταν το μυαλό αλλάζει τον καθρέφτη ζήτα βοήθεια! Η δράση μας σήμερα ο κόσμος μας ΑΥΡΙΟ! ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ 2014-2015 Η δράση μας για την ανορεξία ΤΩΡΑ! της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΣΕΥΠ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: Ι ΡΥΜΑΤΑ Υπεύθυνη µαθήµατος : Κα Κυπαρίσση ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Μηταλούλη Άννα Φοιτήτρια του 7 ου εξαµήνου Λάρισα 2010

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ!

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! Είναι αλήθεια ότι η άσκηση βοηθά σημαντικά στην διατήρηση της υγείας. Μπορεί όμως να γίνει επικίνδυνη όταν δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο!

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζουμπανέας Διαιτολόγος Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Διευθυντής Κέντρου Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης

Ευάγγελος Ζουμπανέας Διαιτολόγος Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Διευθυντής Κέντρου Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης Ευάγγελος Ζουμπανέας Διαιτολόγος Διατροφολόγος Master Practitioner in Eating Disorders and Obesity Διευθυντής Κέντρου Εκπαίδευσης & Αντιμετώπισης Διατροφικών Διαταραχών «Η δίαιτα δεν προκαλεί διατροφική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα. Σωματική Υγιεινή και. Παιδική Ανάπτυξη

Θέμα. Σωματική Υγιεινή και. Παιδική Ανάπτυξη Θέμα Σωματική Υγιεινή και Παιδική Ανάπτυξη Περιεχόμενα 1) Εισαγωγή 2) Εργασίες: Άθληση Ανθρώπων (Αναστάσιος Ανδρέου) Σωστή Διατροφή (Σωτήρης Δημακάκος Και Μανόλης Γιορταμάκης) Σχέση Σωματικής υγιεινής

Διαβάστε περισσότερα

«Φυσικές» συμβουλές για εύκολο & υγιεινό αδυνάτισμα

«Φυσικές» συμβουλές για εύκολο & υγιεινό αδυνάτισμα Νερό Είναι σημαντικό κατά τη διάρκεια μιας προσπάθειας που κάνουμε για απώλεια βάρους, να πίνουμε πολύ νερό, τουλάχιστον 1,5 λίτρο την ημέρα. Το νερό είναι απαραίτητο για τον οργανισμό γιατί συμμετέχει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ Αρτηριακή Υπέρταση είναι η επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης πάνω από τα φυσιολογικά όρια και ενώ το άτομο βρίσκεται σε ηρεμία, συστολική πάνω από 150 mmhg και διαστολική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ. ΕΤΟΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΦΥΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ. Επιμέλεια: Αναστασιάδης Περικλής, ΠΕ 11

ΣΧ. ΕΤΟΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΦΥΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ. Επιμέλεια: Αναστασιάδης Περικλής, ΠΕ 11 ΣΧ. ΕΤΟΣ 2014-15 ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΦΥΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Επιμέλεια: Αναστασιάδης Περικλής, ΠΕ 11 1 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΦΙΛΙΠΠΙΑΔΑΣ ΘΕΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΑΣΚΗΣΗ Επιμέλεια παρουσίασης: Αναστασιάδης Περικλής ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τις τελευταίες

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα διατροφικά προβλήματα και οι διατροφικές διαταραχές;

Τι είναι τα διατροφικά προβλήματα και οι διατροφικές διαταραχές; Διατροφή και εφηβεία Το φυλλάδιο θα σε ενημερώσει για προβλήματα και διαταραχές που σχετίζονται με τη διατροφή - όπως βουλιμία και ανορεξία - και προτείνει μεθόδους αντιμετώπισής τους... Σε ποιους απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. ΜΑΡΘΑ ΜΠΟΥΡΝΙΑ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ επιμελήτρια Τζάνειου νοσοκομείου bournia@ppsy.gr

ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. ΜΑΡΘΑ ΜΠΟΥΡΝΙΑ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ επιμελήτρια Τζάνειου νοσοκομείου bournia@ppsy.gr ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΜΑΡΘΑ ΜΠΟΥΡΝΙΑ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ επιμελήτρια Τζάνειου νοσοκομείου bournia@ppsy.gr Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΧΕΣΕΩΝ Το τάισμα του μωρού από τη μητέρα του παίζει πρωταρχικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΔΙΕΘΥΝΣΗ:... ΤΗΛ.ΟΙΚΙΑΣ:... ΚΙΝΗΤΟ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ: ΣΑΣ ΣΥΣΤΗΣΕ: Ομάδα Αίματος: Rhesus:.. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ

ΑΤΟΜΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΟΝΟΜ/ΜΟ: ΔΙΕΘΥΝΣΗ:... ΤΗΛ.ΟΙΚΙΑΣ:... ΚΙΝΗΤΟ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ: ΣΑΣ ΣΥΣΤΗΣΕ: Ομάδα Αίματος: Rhesus:.. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ Maria Mitka Ernährungsberaterin Nutritionist- Dietician Tel: 0049 (0) 7031 6136 156 Fax: 0049 (0) 7031 6136 155 Mob: 0049 (0) 1767 6960 664 Email: mariamitka@essenweiss.com Website: www.essenweiss.com

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΙΝΗΤΡΩΝ. Θεματική Ενότητα 2: Βιολογική και φυσιολογική βάση των κινήτρων

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΙΝΗΤΡΩΝ. Θεματική Ενότητα 2: Βιολογική και φυσιολογική βάση των κινήτρων ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΙΝΗΤΡΩΝ Θεματική Ενότητα 2: Βιολογική και φυσιολογική βάση των κινήτρων Θεματική Ενότητα 2 Στόχοι: Η κατανόηση, εκ μέρους των φοιτητών, της βιολογικής και φυσιολογικής βάσης των κινήτρων, καθώς

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ Νούς υγιής εν σώµατι υγιή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ιατροφή και Υγεία Η υγεία αλλά και η νόσος είναι καταστάσεις που δεν οφείλονται ποτέ σε ένα µόνο παράγοντα. Οι κύριες οµάδες παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος. Νεότερες απόψεις και θεραπείες

Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος. Νεότερες απόψεις και θεραπείες Γράφει: Θάνος Παπαθανασίου, Μαιευτήρας Γυναικολόγος Νεότερες απόψεις και θεραπείες Το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (ΣΠΩ) είναι η συχνότερη ορμονική πάθηση της σύγχρονης γυναίκας. Υπολογίζεται ότι περίπου

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρικές Δράσεις Προαγωγής Υγείας & Ευεξίας

Εταιρικές Δράσεις Προαγωγής Υγείας & Ευεξίας Εταιρικές Δράσεις Προαγωγής Υγείας & Ευεξίας www.primus-seminaria.gr Προαγωγή Υγείας Στον Εργασιακό Χώρο Μέσω Αθλητικής Κινητικής Αναψυχής Το πρόγραμμα έχει σκοπό να ενημερώσει και να ευαισθητοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Λαχτάρα για φαγητό Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού κρίσεις πανικού

Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού κρίσεις πανικού Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού (ΔΠ) είναι μια αγχώδης διαταραχή που εκδηλώνεται με ψυχολογικά και σωματικά συμπτώματα. Είναι μια από τις πιο συχνές ψυχικές παθήσεις κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ

ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ ΕΦΗΒΕΙΑ ΚΑΙ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ ΕΦΗΒΕΙΑ Μακρά χρονική, εξελικτική περίοδος που περιλαμβάνει το σύνολο των αλλαγών που συμβαίνουν στους τέσσερις βασικούς τομείς ανάπτυξης ( βιοσωματικό, γνωστικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Η αυτοκτονική συµπεριφορά ορίζεται ως η συµπεριφορά, κατά την οποία το άτοµο θέλει να κάνει κακό στον εαυτό του µε σκοπό να δώσει ένα τέλος στη ζωή του. ιαχωρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η παχυσαρκία, σήµερα, έχει λάβει διαστάσεις επιδηµίας στην κοινωνία της αφθονίας των αναπτυγµένων χωρών, σε αντίθεση µε τα σκελετωµένα παιδι

ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η παχυσαρκία, σήµερα, έχει λάβει διαστάσεις επιδηµίας στην κοινωνία της αφθονίας των αναπτυγµένων χωρών, σε αντίθεση µε τα σκελετωµένα παιδι ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 15o Λύκειο Θεσσαλονίκης Θέμα: ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Υπεύθυνος καθηγητής: Γιώργος Γιαννίκης Μαθήτριες: Αλµπάνη Νατάσα Ευαγγελινού Ιουλιέτα Κατράνα ήµητρα ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η παχυσαρκία, σήµερα, έχει λάβει

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι οι διατροφικές διαταραχές;

Τι είναι οι διατροφικές διαταραχές; Τι είναι οι διατροφικές διαταραχές; (What is an eating disorder?) Greek Τι είναι οι διατροφικές διαταραχές; Τα άτομα που πάσχουν από κάποια διατροφική διαταραχή παρουσιάζουν ακραίες διαταραχές στη διατροφική

Διαβάστε περισσότερα

Πανευρωπαϊκή Ημέρα Αφύπνισης για την Καρδιακή Ανεπάρκεια

Πανευρωπαϊκή Ημέρα Αφύπνισης για την Καρδιακή Ανεπάρκεια Πανευρωπαϊκή Ημέρα Αφύπνισης για την Καρδιακή Ανεπάρκεια Χριστίνα Χρυσοχόου Επιμελήτρια Α,Καρδιολογίας Ιπποκράτειο Γενικόν Νοσοκομείο Αθηνών,Αλέκος Δούρας Διευθυντης Καρδιολογικής Κλινικής Νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ ΓΕΛ ΜΕΤΣΟΒΟΥ 2016/17 ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ Σχολείο: ΓΕΛ Μετσόβου Τάξη Β Υπεύθυνοι προγράμματος: Τρομπούκη Χαριτίνη Μυλωνάς Πέτρος Σκοπός Έρευνας Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των μαθητών σε ότι

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 11

Περιεχόμενα. Πρόλογος... 11 Περιεχόμενα Πρόλογος... 11 1ο Κεφάλαιο: «Δουλεύοντας» με τη βουλιμία «Προλογίζοντας» τη βουλιμία... 15 Εισαγωγή: Τα κριτήρια της βουλιμίας... 17 ΜΕΡΟΣ Α : Παράγοντες ανάπτυξης της βουλιμίας και της πολυφαγίας...

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης 13 Έλεγχος βάρους και διατροφικές ανωµαλίες στον αγωνιστικό αθλητισµό. Μάριος Γούδας

ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης 13 Έλεγχος βάρους και διατροφικές ανωµαλίες στον αγωνιστικό αθλητισµό. Μάριος Γούδας ΕΠΕΑΕΚ : AΝΑΜΟΡΦΩΣΗ A ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης 13 Έλεγχος βάρους και διατροφικές ανωµαλίες στον αγωνιστικό αθλητισµό Μάριος Γούδας η

Διαβάστε περισσότερα

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ) από το 1997 αναγνώρισε την παχυσαρκία ως μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας Παγκόσμιο πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Aν. Καθηγήτρια Μαρίζα Τσολιά Επιστημονική Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Δανιηλίδου Νικολίνα, Ψυχολόγος, MSc στην Ψυχολογία της Υγείας

Γράφει: Δανιηλίδου Νικολίνα, Ψυχολόγος, MSc στην Ψυχολογία της Υγείας Γράφει: Δανιηλίδου Νικολίνα, Ψυχολόγος, MSc στην Ψυχολογία της Υγείας Η ιατρική ορίζει ως χρόνια ασθένεια την ασθένεια που είναι μακρόχρονη ή με συχνά επεισόδια. Παλαιότερα, η διάγνωση μιας σημαντικής

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και Βιολογία

Διατροφή και Βιολογία Διατροφή και Βιολογία Παπαδοπούλου Δέσποινα, Πεκρίδης Νίκος, Πινακά Ιωάννα, Πούφλης Κλέων, Ραντοσάβλιεβιτς Γιέλενα, Σπυριδοπούλου Φανή. Γενικό Λύκειο Αριστοτελείου Κολλεγίου Θεσσαλονίκης lykeio@aristotelio.edu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η παχυσαρκία ορίζεται ως η περίσσεια λιπώδους ιστού στον ανθρώπινο οργανισµό µε αποτέλεσµα τη συσσώρευση αυξηµένου λίπους κάτω από το δέρµα (υποδόριο) αλλά και σε διάφορα όργανα του σώµατος (σπλαχνικό)

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Top Τροφές για απώλεια βάρους!», από την Μαργαρίτα Μυρισκλάβου Τελειοφ. Διαιτολόγο Διατροφολόγο και το logodiatrofis.gr!

«Οι Top Τροφές για απώλεια βάρους!», από την Μαργαρίτα Μυρισκλάβου Τελειοφ. Διαιτολόγο Διατροφολόγο και το logodiatrofis.gr! «Οι Top Τροφές για απώλεια βάρους!», από την Μαργαρίτα Μυρισκλάβου Τελειοφ. Διαιτολόγο Διατροφολόγο και το logodiatrofis.gr! Γνωρίζεις ποιες είναι οι τροφές που θα σε βοηθήσουν στην απώλεια βάρους; Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας Κράμπα -Η εμφάνιση κράμπας είναι συχνότερη σε άτομα της 3ης ηλικίας, σε μη γυμνασμένους και υπέρβαρους ανθρώπους ακόμα και στους αθλητές,ιδίως ύστερα απο μακρά εξαντλητική προσπάθεια και έντονη εφίδρωση.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ»

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΣΧΕΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ Πρόληψη εμφάνισης νοσημάτων Θεραπεία ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14. Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου. Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο

Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14. Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου. Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο Γενικό Λύκειο Καλαμπακίου Σχολικό έτος 2013-14 Ερευνητική Εργασία Α τετραμήνου Η Διατροφή των Εφήβων Εκπαιδευτικός: Παπαδόπουλος Δημήτριος (ΠΕ 11) Τάξη: Β Τμήμα: 1ο Περιεχόμενο παρουσίασης Περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπημένη διατροφή. της αναλογίας της μέσης προς τους. Κλασσική Πυραμίδα τροφών. Πυραμίδες Τροφών. Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις

Ισορροπημένη διατροφή. της αναλογίας της μέσης προς τους. Κλασσική Πυραμίδα τροφών. Πυραμίδες Τροφών. Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις Άσκηση και διατροφή στην πρόληψη και αντιμετώπιση ασθενειών Ισορροπημένη διατροφή Κατανομή λίπους και χρόνιες παθήσεις Ο τρόπος εναπόθεσης του σωματικού λίπους έχει αποδειχτεί τελευταία πως αποτελεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

«Για έναν ΑΛΛΙΩ-τικο κόσμο!!!»

«Για έναν ΑΛΛΙΩ-τικο κόσμο!!!» «Για έναν ΑΛΛΙΩ-τικο κόσμο!!!» Ενημερωτικό δελτίο, τεύχος 2 ο, Απρίλιος 2014 Πείτε ΟΧΙ στην Ανορεξία, ΝΑΙ στην Υγεία! Δημοτικό Σχολείο Ακρωτηρίου 2013-2014 1 Εισαγωγή «Το πρώτο βήμα είναι το δύσκολο» συνηθίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

«τ ι σ υ μ β α ί ν ε ι σ τ η ν εφηβεία;»

«τ ι σ υ μ β α ί ν ε ι σ τ η ν εφηβεία;» «τ ι σ υ μ β α ί ν ε ι σ τ η ν εφηβεία;» ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθυντής : Καθηγητής Δημήτριος Καφετζής Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα»

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Παρακάτω θα αναφερθούμε χωριστά στις επιπτώσεις και την αντιμετώπιση (α) του

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού

Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού Τι πρέπει να γνωρίζετε για τον Σακχαρώδη Διαβήτη Όλοι

Διαβάστε περισσότερα

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη,

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη, ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Ο όρος ψυχική διαταραχή περιλαμβάνει ένα μεγάλο εύρος προβλημάτων που έχουν σχέση με την ψυχική κατάσταση και την συμπεριφορά ενός ατόμου. Οι διάφορες ψυχικές διαταραχές εκδηλώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια ρ ZΩΗ ΚΑΤΣΑΡΟΥ Νευρολόγος ιευθύντρια ΕΣΥ Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια µορφή κατάθλιψης,

Διαβάστε περισσότερα

Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο για τη διασφάλιση της καλής υγείας.

Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο για τη διασφάλιση της καλής υγείας. Πρωινό Γεύμα: είναι απαραίτητο; Διαιτολόγοι Ηράκλειο - Eat for Life - Συμβουλευτικό Κέντρο Κλινι Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Δημήτριος Π. Χιώτης, Διευθυντής Ενδοκρινολογικού Τμήματος και Κέντρου Παιδικής Παχυσαρκίας Ευρωκλινικής Παίδων

Γράφει: Δημήτριος Π. Χιώτης, Διευθυντής Ενδοκρινολογικού Τμήματος και Κέντρου Παιδικής Παχυσαρκίας Ευρωκλινικής Παίδων Γράφει: Δημήτριος Π. Χιώτης, Διευθυντής Ενδοκρινολογικού Τμήματος και Κέντρου Παιδικής Παχυσαρκίας Ευρωκλινικής Παίδων Η συχνότητα της παιδικής παχυσαρκίας έχει παγκοσμίως αυξηθεί και καθίσταται ολοένα

Διαβάστε περισσότερα