ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ"

Transcript

1 ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΙΕΘΝΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ι ΙΩΤΙΚΟ ΙΕΘΝΕΣ ΙΚΑΙΟ «Η ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟ Ι ΙΩΤΙΚΟ ΙΕΘΝΕΣ ΙΚΑΙΟ» Επιµέλεια: Ζιάκη Βαρβάρα Επιβλέπων καθηγητής: Σταµατιάδης ηµήτριος Κοµοτηνή ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2008

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΤΑ ΑΤΟΜΙΚΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1. ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ 2. ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΤΩΝ ΑΤΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ α) ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ β) ΣΤΟ ΙΕΘΝΕΣ ΙΚΑΙΟ γ) ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ δ) Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩ ΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ EΝΩΣΗΣ ε) Η ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΤΗ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ στ) Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΛΙΣΣΑΒΟΝΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ Η ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΚΑΙΟ 1. ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ 3. ΤΟ ΑΡΘΡΟ 57ΑΚ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ 4. Η ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΤΟΥ ΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ Η ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ 2.ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΕΚ ΗΛΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ 3. ΕΙ ΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΠΡΟΣΒΟΛΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ Α) ΜΜΕ Β) ΜΕΣΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΠΡΟΣΒΟΛΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ 1) Το δικαίωµα απαντήσεως και το δικαίωµα επανορθώσεως 2

3 2) Τα αµυντικά µέσα προστασίας α. η προληπτική αγωγή για παράλειψη β. η αγωγή άρσης της προσβολής γ. τα ασφαλιστικά µέτρα 3)Τα αποκαταστατικά µέσα προστασίας α) η αγωγή αποζηµίωσης β) η αγωγή ικανοποίησης της µη περιουσιακής βλάβης γ) η αγωγή αποδόσεως κέρδους Γ) ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ) ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΤΙΚΗ ΙΑΦΗΜΙΣΗ Ε) ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΙΑΚΙΝΗΣΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ ΑΝΘΡΩΠΩΝ (Trafficking) ΣΤ) ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ζ) ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ Ι ΙΟΚΤΗΣΙΑ Η) ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΦΟΡΩΣΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΠΕΠΟΙΘΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΙΕΘΝΗΣ ΙΚΑΙΟ ΟΣΙΑ 1. ΓΕΝΙΚΑ 2. Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΩΝ ΒΡΥΞΕΛΛΩΝ ΚΑΙ Ο ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ 44/2001 (ΑΡΘΡΑ 5 ΣΗΜ. 3) Α. Η ΕΝΝΟΙΕΣ «Α ΙΚΟΠΡΑΞΙΑ» ΚΑΙ «ΟΙΟΝΕΙ Α ΙΚΟΠΡΑΞΙΑ» Β. Α ΙΚΟΠΡΑΞΙΕΣ ΠΟΥ ΥΠΑΓΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 5 ΣΗΜ. 3 Γ. Η ΩΣΙ ΙΚΙΑ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΟΠΟΥ ΣΥΝΕΒΗ ΤΟ ΖΗΜΙΟΓΟΝΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΕΠΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΩΝ Α ΙΚΟΠΡΑΞΙΩΝ. Ο ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ «ΤΟΠΟΣ ΟΠΟΥ ΣΥΝΕΒΗ ΤΟ ΖΗΜΙΟΓΟΝΟ ΓΕΓΟΝΟΣ» 1) Η απόφαση Bier/Mines de Potasse d Alsacε 2) Η απόφαση Dumez/Hessiche Landesbank 3) Η απόφαση Marinary/Lloyd s Bank 4) Η απόφαση Fiona Shevill/Presse Alliance Ε. Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΚ α) Η εκδίκαση της διαφοράς από το καταλληλότερο δικαστήριο και η επιλογή του forum delicti από τον ενάγοντα ως λόγοι θεσπίσεως της ειδικής δωσιδικίας του τόπου του αδικήµατος. 3

4 β) Η αντίφαση στο νοµολογία του ΕΚ γ) Η δυσλειτουργία της προσέγγισης του ΕΚ σε περίπτωση πολλαπλών τόπων επέλευσης του ζηµιογόνου γεγονότος. ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟ ΙΚΑΙΟ 1) Ο ΝΟΜΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ 2) ΤΟ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟ ΙΚΑΙΟ α) Θεωρία του τόπου ενέργειας β) Θεωρία του τόπου αποτελέσµατος ή ζηµίας γ) Μικτή θεωρία δ) Θεωρία του βαρύνοντος τόπου 3) Α ΙΚΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΚΥΒΕΡΝΟΧΩΡΟ 4) H LEX LOCI DELICTI COMISSI 5) ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Α) ΓΕΝΙΚΑ Β) ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΩΝ ΘΕΩΡΙΩΝ 6) ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΕΠΙ ΤΟΥ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΤΙΣ Α ΙΚΟΠΡΑΞΙΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ 7) Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΣΒΟΛΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 26 Α.Κ. 8) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ Ε.Ε ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟ ΙΚΑΙΟ ΣΤΙΣ ΕΞΩΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΧΕΣ (ΡΩΜΗ II) ΕΠΙΜΕΤΡΟ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 4

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η προσωπικότητα συνιστά ένα σύνολο διανοητικών, κοινωνικό-πολιτισµικών και ηθικών-βουλητικών ιδιοτήτων του ανθρώπου, οι οποίες εκφράζονται στις ατοµικές ιδιαιτερότητες της συνείδησης και της δραστηριότητάς του 1. Με άλλα λόγια η προσωπικότητα είναι το σύνολο όλων εκείνων των αγαθών που είναι αναπόσπαστα συνδεδεµένα µε το πρόσωπο και έχουν σωµατική, ψυχική, πνευµατική και κοινωνική υπόσταση 2. Αποτελεί το σύνολο των εκδηλώσεων, ιδιοτήτων και αντιδράσεων του ατόµου στο περιβάλλον του σε µία οργανωµένη και ευνοµούµενη Πολιτεία, κάθε εκδήλωση, δηλαδή, του εαυτού του. Ακριβής καθορισµός του περιεχοµένου της προσωπικότητας µέσω περιοριστικής απαρίθµησης των περιλαµβανόµενων σε αυτήν αγαθών δεν είναι δυνατός. Τυπικό αντικείµενο προστασίας αποτελούν οι εκφάνσεις της προσωπικότητας που δεν είναι δυνατόν να αποσπαστούν από τον φορέα τους γιατί αποκτώνται είτε µε τη γέννηση του (π.χ. όνοµα, τιµή, ελευθερία κινήσεως) είτε κατά τη διάρκεια της ζωής του (π.χ. πολιτικές και θρησκευτικές πεποιθήσεις), καθώς και δικαιώµατα τα οποία είναι µεν δυνατόν να αποσπαστούν από το φορέα (π.χ. προϊόντα διανοίας), θεωρούνται όµως άµεσα συνδεδεµένα µε αυτόν. Η εξασφάλιση ενός πεδίου ελεύθερης ύπαρξης και δράσης του ατόµου από αυθαίρετες επεµβάσεις της εκάστοτε κρατικής εξουσίας 3, αποτελεί πάγια διεθνή επιταγή, αλλά ταυτόχρονα και σύγχρονη πρόκληση. Οι κοινωνικές και τεχνολογικές εξελίξεις σε εθνικό, αλλά και σε παγκόσµιο επίπεδο, δεν αφήνουν περιθώρια εφησυχασµού και επιτάσσουν την διαρκή και αποτελεσµατική προστασία των θεµελιωδών ανθρωπίνων δικαιωµάτων (ατοµικών, κοινωνικών και πολιτικών). Τα θεµελιώδη αυτά δικαιώµατα, συµπεριλαµβανοµένου και του δικαιώµατος της προσωπικότητας, έχουν αποκτήσει εξέχουσα σηµασία, ιδίως µετά το πέρας του δευτέρου παγκοσµίου πολέµου, για το σύνολο της ευρωπαϊκής ηπείρου. Το δικαίωµα της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας, αναµφίβολα ένα γνήσιο και πλήρους ισχύος ατοµικό δικαίωµα, είναι µεγάλης σπουδαιότητας µε ευρύτατο περιεχόµενο, 1 Β. Α. Βαζιούλιν, «Η Προσωπικότητα», Τετράδια Ψυχιατρικής, Νο 48, 1994, στην ηλεκτρονική διεύθυνση 2 Α. Γεωργιάδη/Μ.Σταθοπούλου, «Αστικός Κώδικας - Κατ Άρθρον Ερµηνεία», Τόµος I, Γενικαί Αρχαί, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα, 1978,57 αρ.1. 3 Α. Μάνεσης, «Ατοµικές Ελευθερίες», εκδ. Σάκκουλας, Θεσσαλονίκη, 1982,σελ.10. 5

6 αφού περιλαµβάνει ολοένα και περισσότερους νέους τοµείς της προσωπικότητας, των οποίων την προστασία καθιστά επιβεβληµένη η εξέλιξη της ζωής και των σύγχρονων τεχνικών µέσων 4. Η αλµατώδης ανάπτυξη της τεχνολογίας έδωσε στα ΜΜΕ τεράστιες τεχνικές δυνατότητες, καθιστώντας επικοινωνιακά τον πλανήτη ένα «παγκόσµιο χωριό». Αντίστοιχα όµως παρατηρείται ανάλογης διάστασης αύξηση, ποσοτική αλλά και ποιοτική, στις περιπτώσεις της δια του τύπου προσβολής της προσωπικότητας. Η ηλεκτρονική πληροφόρηση και η ερευνητική δηµοσιογραφία (investigative journalism), κατά κύριο λόγο -αλλά όχι µόνο- κατάργησαν τα κρατικά σύνορα, καθιστώντας έτσι το ρόλο του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου ιδιαίτερα σηµαντικό για την αναζήτηση λύσεων στο πεδίο των προσβολών της προσωπικότητας. Στη συγκεκριµένη µελέτη κύριο αντικείµενο αποτελεί η αντιµετώπιση της προσβολής του δικαιώµατος της προσωπικότητας στο Ιδιωτικό ιεθνές ίκαιο (εφεξής Ι.. ).Tο πρώτο µέρος αναφέρεται γενικότερα στα ατοµικά δικαιώµατα και στην προστασία τους τόσο σε εθνικό όσο και διεθνές επίπεδο, ακολουθεί στο δεύτερο µέρος η ειδικότερη ανάπτυξη της έννοιας της προσωπικότητας και η προστασία αυτής στο εσωτερικό και στο κοινοτικό δίκαιο ενώ στη συνέχεια αναλύονται οι επί µέρους µορφές προσβολής της προσωπικότητας και ο τρόπος προστασίας τους. Στη συνέχεια αναλύονται ζητήµατα διεθνούς δικαιοδοσίας ως προς τις διαφορές από αδικοπραξία µε ειδική µνεία του Κανονισµού 44/2001 της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο τελευταίο κεφάλαιο της παρούσης εργασίας αναλύεται ο τρόπος αντιµετώπισης των αδικοπραξιών στο ελληνικό ιδιωτικό διεθνές δίκαιο, αναπτύσσονται θέµατα εφαρµοστέου δικαίου, η θεωρία του τόπου τέλεσης του αδικήµατος καθώς και θεωρίες που αναπτύχθηκαν ως εναλλακτικές λύσεις λόγω της αδυναµίας εφαρµογής του συνδέσµου του τόπου τέλεσης της αδικοπραξίας επί των λεγοµένων αδικηµάτων «πολλαπλής τοπικής σύνδεσης», µεταξύ των οποίων και τα αδικήµατα της προσβολής της προσωπικότητας. 4 Ν. Παπαντωνίου, «Γενικές Αρχές του Αστικού ικαίου», τεύχος Α, Αθήνα, 1983, σελ. 126,127. 6

7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΤΑ ΑΤΟΜΙΚΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1. ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ Ο όρος «ατοµικά δικαιώµατα» 5 τονίζει την «αυθυπαρξία και την έµφυτη ατοµικότητα του ανθρώπου» και για το λόγο αυτό συνήθως προτιµάται από τους υπόλοιπους όρους που χρησιµοποιούνται εναλλακτικά, όπως είναι «τα θεµελιώδη δικαιώµατα», «οι ατοµικές, ανθρώπινες ή συνταγµατικές ελευθερίες» ή «τα δικαιώµατα και ελευθερίες του ανθρώπου». Αναµφίβολα, όλοι οι άνθρωποι από τη φύση τους είναι ελεύθερα όντα προικισµένα µε ιδιαίτερες ικανότητες και ιδιότητες, όπως της κίνησης, της σκέψης, της έκφρασης, του λόγου, του στοχασµού, οι οποίες προστατεύονται από το κράτος. Στην περίπτωση όµως, που η έννοµη τάξη δεν προβλέπει τους κατάλληλους εκείνους κανόνες δικαίου προς κατοχύρωση της ελευθερίας και της ισότητας, όλα τα ανωτέρω αναπόφευκτα καταστρατηγούνται µε άµεση συνέπεια τη διακινδύνευση της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας του ατόµου και κατ επέκταση της αξιοπρέπειάς του. Συνεπώς, µόνο η νοµική κατοχύρωση των ατοµικών δικαιωµάτων µπορεί να εγγυηθεί την ατοµικότητα του ανθρώπου και την απρόσκοπτη λειτουργία του συνόλου. Τα ατοµικά δικαιώµατα συνιστούν αξιώσεις του ατόµου έναντι του κράτους για αποχή από παρεµβάσεις σε µια συνταγµατικά κατοχυρωµένη σφαίρα ιδιωτικής αυτονοµίας, θεµελιώνοντας το status negativus και ανάγουν τον ιδιώτη από απλό αντικείµενο σε υποκείµενο δικαίου, δηλαδή τον προάγουν από απλό υπήκοο σε πολίτη. Η εν λόγω επενέργεια έχει συµβάλει κατά τρόπο θεµελιώδη στην διατήρηση της δηµοκρατίας και στην εκπλήρωση του κοινωνικού κράτους. Το άρθρο 2 παρ. 1 του Συντ. ορίζει «ότι ο σεβασµός και η προστασία της αξίας του ανθρώπου αποτελούν πρωταρχική υποχρέωση της πολιτείας» και αποτελεί την κεντρική διάταξη για την ερµηνεία όλων των διατάξεων που κατοχυρώνουν τα ατοµικά δικαιώµατα, τα οποία αποσκοπούν στην προστασία των πολιτών έναντι των 5 Α. Μάνεσης, «Ατοµικές Ελευθερίες», εκδ. Σάκκουλας, Θεσσαλονίκη, 1982,σελ.12 επ. 7

8 αυθαίρετων επεµβάσεων της δηµόσιας εξουσίας, αλλά τυγχάνουν εφαρµογής και στις σχέσεις των ιδιωτών µεταξύ τους 6. Βάσει όλων των ανωτέρω, η διασφάλιση και η εγγύηση της ανεµπόδιστης άσκησης των ατοµικών δικαιωµάτων είναι επιτακτική ανάγκη για κάθε κράτος δικαίου. Άλλωστε, η πρακτική σηµασία τους έχει λάβει τόσο µεγάλες διαστάσεις στη θεωρία αλλά και στη νοµολογία, κυρίως µετά το δεύτερο παγκόσµιο πόλεµο και ως εκ τούτου τόσο το ελληνικό όσο και το διεθνές δίκαιο έχουν κατοχυρώσει ένα minimum ελευθερίας και αξιοπρέπειας (το βασικό δηλαδή πυρήνα των ατοµικών δικαιωµάτων), που επιτρέπει και συνάµα ενθαρρύνει την υπεύθυνη ανάπτυξη των δηµιουργικών δυνάµεων του ανθρώπου ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΤΩΝ ΑΤΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ α) ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ Όλα τα ελληνικά συνταγµατικά κείµενα κατοχυρώνουν τα ατοµικά δικαιώµατα 8. Σε αρκετά µάλιστα σηµεία αυτή η κατοχύρωση υπήρξε πρωτοποριακή για την εποχή της. Ειδικότερα, το σχέδιο του Ρήγα (1797) διακήρυττε τα «δίκαια του ανθρώπου» ενώ στη συνέχεια το προσωρινό σύνταγµα της Επιδαύρου (1822) 9 κατοχύρωσε τα «γενικά δικαιώµατα των κατοίκων της Ελλάδος» και το προσωρινό σύνταγµα του Άστρους (1823) 10 τα «πολιτικά δικαιώµατα των Ελλήνων». Ακολούθως, η ενίσχυση των ατοµικών δικαιωµάτων αποτέλεσε ένα από τα κυριότερα χαρακτηριστικά του ισχύοντος αναθεωρηµένου Συντάγµατος καθιστώντας το περισσότερο ανθρωποκεντρικό και λιγότερο ατοµοκεντρικό, καθώς απώτερος σκοπός του είναι η προαγωγή του κοινωνικού κράτους µέσα από µια κοινωνική αντίληψη του δικαίου. Για το λόγο αυτό προβλέπει και πιο έντονη δικαστική 6 D. Belling και. Ορφανίδης, «Η ράση των Θεµελιωδών ικαιωµάτων στο Ιδιωτικό ίκαιο», Νοµικό Βήµα, τόµος 53, τεύχος 4, Απρίλιος Π.. αγτόγλου, «Συνταγµατικό ίκαιο Ατοµικά ικαιώµατα», τοµ. Α, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα-Κοµοτηνή 1991, σελ. 10 και Π.. αγτόγλου, «Συνταγµατικό ίκαιο Ατοµικά ικαιώµατα», τοµ. Α, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα-Κοµοτηνή 1991, σελ Μεταξύ άλλων προέβλεπε την ισότητα των νόµων (παρ.γ) και την προστασία της ιδιοκτησίας και της προσωπικής ασφάλειας (παρ.ζ). 10 Το Σύνταγµα του Άστρους προσέθεσε την ελευθερία έκφρασης του τύπου (παρ.η) και την αρχή του νόµιµου δικαστή (παρ ι). 8

9 προστασία των ατοµικών δικαιωµάτων, ορίζοντας ρητά στο αρθρ. 20 παρ. 1 ότι «καθένας έχει δικαίωµα στην παροχή έννοµης προστασίας από τα δικαστήρια και µπορεί να αναπτύξει σε αυτά τις απόψεις του για τα δικαιώµατα ή συµφέροντά του, όπως ο νόµος ορίζει». Το ελληνικό Σύνταγµα κατοχυρώνει και προστατεύει τα ατοµικά δικαιώµατα επιβάλλοντας στην πολιτεία την πρωταρχική υποχρέωση να τα σέβεται και να τα προστατεύει. Συνεπεία τούτου τα ατοµικά δικαιώµατα δεν υπόκεινται σε κανένα περιορισµό και σε καµία επιφύλαξη νόµου, ούτε επιδέχονται εξαιρέσεις στο πλαίσιο ειδικών εξουσιαστικών σχέσεων. β) ΣΤΟ ΙΕΘΝΕΣ ΙΚΑΙΟ Κυρίως µετά το δεύτερο παγκόσµιο πόλεµο τα ατοµικά δικαιώµατα κατοχυρώθηκαν στο διεθνές δίκαιο µέσα από µια σειρά συµβάσεων και διεθνών νοµικών κειµένων στο πλαίσιο του Οργανισµού των Ηνωµένων Εθνών, καθώς και περιφερειακών οργανισµών, όπως του Συµβουλίου της Ευρώπης 11. Τα πιο γνωστά κείµενα, οικουµενικής µάλιστα σηµασίας είναι ο Καταστατικός Χάρτης του ΟΗΕ (1945) και η Οικουµενική ιακήρυξη των ικαιωµάτων του Ανθρώπου (1948). Μεγάλης σηµαντότητας είναι και η Αµερικανική Σύµβαση ικαιωµάτων του Ανθρώπου του 1969, ο Αφρικανικός Χάρτης των Ανθρωπίνων ικαιωµάτων του 1981 και ο αντίστοιχος Αραβικός Χάρτης του Ο Ευρωπαϊκός Κοινωνικός Χάρτης, που υπογράφηκε το 1961 στα πλαίσια του Συµβουλίου της Ευρώπης καθιερώνει µια σειρά κοινωνικών δικαιωµάτων, όπως είναι τα δικαιώµατα για εργασία, υγεία, κοινωνική ασφάλεια κ.ά. Ενδεχοµένως, το πιο αποτελεσµατικό όλων θεωρείται η Ευρωπαϊκή Σύµβαση ικαιωµάτων του Ανθρώπου του 1950 (ΕΣ Α), όπως αυτή σταδιακά εµπλουτίστηκε µε 14 πρωτόκολλα, κατοχυρώνει πλειάδα ατοµικών δικαιωµάτων και παράλληλα αναφορικά µε την προστασία τους, θεσµοθετεί το Ευρωπαϊκό ικαστήριο ικαιωµάτων του Ανθρώπου (Ε Α). Οι διεθνείς συµβάσεις µε την κύρωσή τους από την ελληνική έννοµη τάξη αποκτούν τυπική δύναµη υπέρτερη κάθε άλλης αντίθετης διάταξης νόµου. Ωστόσο, 11 Κ. Χ. Χρυσόγονος, «Ατοµικά και Κοινωνικά ικαιώµατα», 2η έκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, 2002, σελ. 13 επ. 9

10 αυτές που έρχονται σε αντίθεση µε το Σύνταγµα µένουν ανεφάρµοστες. Τα ελληνικά δικαστήρια εφαρµόζουν πλέον τακτικά τις διεθνείς συµβάσεις (αποτελούν άλλωστε πρωτογενή πηγή δικαίου, µαζί µε το νόµο, το έθιµο και το Κοινοτικό ίκαιο) που κατοχυρώνουν τα ατοµικά δικαιώµατα, εφόσον έχουν κυρωθεί από την Ελλάδα και κατόπιν του σχετικού και απαραίτητου ελέγχου συµβατότητας µε τους κανονιστικούς νόµους και τις κανονιστικές πράξεις. Μάλιστα, ο έλεγχος αυτός ασκείται αυτεπαγγέλτως από τον εκάστοτε δικαστή και δεν ταυτίζεται µε τον έλεγχο της συνταγµατικότητας. Ειδικότερα, προκειµένου να αποφευχθούν τυχόν συγκρούσεις των διεθνών συµβάσεων µε το Σύνταγµα, αφορώσες την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωµάτων, το αρ. 25 παρ. 1 του Συντ. υποχρεώνει τα κρατικά όργανα να διασφαλίζουν την ανεµπόδιστη άσκηση όλων των δικαιωµάτων του ανθρώπου. Η χρήση του όρου αυτού αντί των όρων «συνταγµατικά δικαιώµατα» ή «ατοµικά και κοινωνικά δικαιώµατα» υποδηλώνει την πρόθεση του συντακτικού νοµοθέτη να αντιλαµβάνεται τα ανθρώπινα δικαιώµατα ως νοηµατική ενότητα, αποκοµµένη από τη συνταγµατική τους προέλευση. Τούτο συνεπάγεται ότι τα ανθρώπινα δικαιώµατα πρέπει να γίνονται αντιληπτά όχι τόσο µε τους όρους του εσωτερικού δικαίου αλλά µε τους όρους της διεθνούς και κυρίως της ευρωπαϊκής έννοµης τάξης. Ωστόσο, στην πράξη η προσαρµογή των διεθνών συµβάσεων στην ελληνική έννοµη τάξη αποδεικνύεται τις περισσότερες φορές ελλιπής, καθώς πολύ συχνά τα ελληνικά δικαστήρια αγνοούν τη νοµολογία του Ε Α και αντιµετωπίζουν την ΕΣ Α και τις λοιπές διεθνείς συµβάσεις ως κείµενα του εσωτερικού δικαίου, υποκείµενα στην κρίση του εκάστοτε δικαστού. Κάτι τέτοιο όµως έρχεται σε κατάφωρη αντίθεση µε το αρ. 32 παρ. 1 ΕΣ Α, που καθιερώνει τη δικαιοδοσία του Ε Α για ό,τι αφορά την ερµηνεία και εφαρµογή της ΕΣ Α, ενώ παράλληλα υποχρεώνει τα εθνικά δικαστήρια να λαµβάνουν υπόψη τους τη νοµολογία του Ε Α. γ) ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ Το πέρας του δευτέρου παγκοσµίου πολέµου συνοδεύτηκε από ένθερµες τοποθετήσεις υπέρ της ιδέας µιας «ενωµένης Ευρώπης», οι οποίες µετουσιώθηκαν στην ίδρυση διαφόρων οικονοµικών, στρατιωτικών και πολιτικών οργανισµών, όπως 10

11 ο Ευρωπαϊκός Οργανισµός Οικονοµικής Συνεργασίας, ο Οργανισµός Οικονοµικής Συνεργασίας και Αναπτύξεως και το ΝΑΤΟ, ενώ η θεσµική τελειοποίηση των Κοινοτήτων έλαβε χώρα µε την Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη (ΕΕΠ) του 1986, η οποία αν και δεν καινοτόµησε ιδιαίτερα, σήµανε την απαρχή µιας νέας περιόδου, που συνέτεινε στην ίδρυση της Οικονοµικής και Νοµισµατικής Ένωσης (ΟΝΕ) και στην οικοδόµηση της Πολιτικής Ένωσης. Η οικοδόµηση αυτή απέφερε το 1992 τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ). Με την ως άνω Συνθήκη ιδρύθηκε η Ευρωπαϊκή Ένωση 12, η οποία βασίζεται στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες και απώτερο στόχο έχει τη δηµιουργία ενός ενιαίου χώρου, δίχως την ύπαρξη εσωτερικών συνόρων, οικονοµικά και νοµισµατικά ταυτόσηµου, µε κοινή εξωτερική πολιτική. Κινητήριος δύναµη για τις ανωτέρω µεταρρυθµίσεις υπήρξε η διάλυση της σοβιετικής Ένωσης, που έδωσε το έναυσµα για την αµυντική συσπείρωση απέναντι στο σοβιετικό µπλοκ µε την παράλληλη ανάπτυξη της Ένωσης σε χώρο ελευθερίας, ανάπτυξης και δικαιοσύνης. Στο άρθρο 6 αυτής ρητά ορίζεται η επιθυµία της Ένωσης για σεβασµό των θεµελιωδών δικαιωµάτων, όπως αυτά καθιερώνονται µε την Ευρωπαϊκή Σύµβαση του 1950 περί Προστασίας των ικαιωµάτων του Ανθρώπου και των Θεµελιωδών Ελευθεριών (εφεξής ΕΣ Α), αλλά και όπως προκύπτουν από τις κοινές συνταγµατικές παραδόσεις των κρατών µελών, ως γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου. Συγκεκριµένα, για την προστασία των δικαιωµάτων του ανθρώπου, προβλέπεται κατά το άρθρο 34 της ΕΣ Α η άσκηση ενώπιον του ικαστηρίου ατοµικής προσφυγής, µετά την εξάντληση όλων, καταρχήν, των ένδικων µέσων που προβλέπονται στο εσωτερικό δίκαιο, εφόσον ο προσβληθείς δεν ικανοποιήθηκε από την τελειωτική δικαστική απόφαση. Αξιοσηµείωτο είναι πάντως το γεγονός ότι στις ιδρυτικές συνθήκες δεν υπήρξε καµία αναφορά για την προστασία των εν λόγω δικαιωµάτων. Η αρχική αυτή παράλειψη οφειλόταν στην ανησυχία ορισµένων κυβερνήσεων µήπως η παροχή πολλών αρµοδιοτήτων στην Κοινότητα οδηγήσει στη συνέχεια σε «ανεξέλεγκτη» και «γενικευµένη» διεύρυνση των κοινοτικών αρµοδιοτήτων σε βάρος των εθνικών. Η αρχική θέση του ΕΚ πάνω στο θέµα αυτό υπήρξε επίσης διστακτική, αρνούµενο να ερµηνεύσει, πόσο µάλλον να εφαρµόσει, κανόνες του εσωτερικού δικαίου των κρατών µελών. Ωστόσο στις αρχές της δεκαετίας του 1970, το ΕΚ διαβεβαίωσε ότι 12 Π. Ν. Στάγκος και Ε. Ρ. Σαχπεκίδου, «ίκαιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης», εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα-Θεσσαλονίκη,

12 «πράγµατι ο σεβασµός των θεµελιωδών δικαιωµάτων αποτελεί αναπόσπαστο τµήµα των γενικών αρχών του δικαίου, των οποίων το σεβασµό εξασφαλίζει το ικαστήριο», και ότι «η προάσπιση των δικαιωµάτων αυτών, αν και εµπνέεται από τις κοινές συνταγµατικές παραδόσεις των κρατών µελών, πρέπει να εξασφαλίζεται µέσα στο πλαίσιο της δοµής και των στόχων της Κοινότητας». Από την απόφαση του 1970 µέχρι σήµερα η νοµολογία του ΕΚ έχει διανύσει σηµαντική από κάθε άποψη απόσταση. Σήµερα, ασκεί συστηµατικά έλεγχο συνταγµατικότητας των κοινοτικών νοµοθετικών πράξεων και νοµιµότητας των πράξεων της κοινοτικής διοίκησης, έχοντας ουσιαστικά δηµιουργήσει έναν άγραφο κατάλογο δικαιωµάτων, τα οποία προστατεύονται στο πλαίσιο της κοινοτικής έννοµης τάξης. δ )Ο ΧΑΡΤΗΣ ΤΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩ ΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ EΝΩΣΗΣ Με τη Σύµβαση της Νίκαιας ( ) τα κράτη µέλη της ΕΕ υπέγραψαν τον Χάρτη των θεµελιωδών ικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο Χάρτης ο οποίος εµπνέεται ουσιαστικά από την ΕΣ Α, αποτελεί ένα πλήρες κείµενο προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωµάτων, το οποίο προορίζεται να ισχύσει εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κυρίως για τον έλεγχο των πράξεων των κοινοτικών οργάνων, εάν δηλ. και σε ποιο µέτρο οι εν λόγω πράξεις σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώµατα. Όσον αφορά τη σχέση του µε την ΕΣ Α υποστηρίζεται ότι το ένα κείµενο συµπληρώνει το άλλο, µε τη διαφορά όµως ότι ο Χάρτης καλύπτει ένα ευρύτερο πεδίο προστατευόµενων δικαιωµάτων. Παρά την οµολογουµένως διευρυµένη προστασία που παρέχει υπάρχουν ωστόσο και τοµείς στους οποίους η προστασία είναι πιο περιορισµένη, σε σχέση µε αυτή που παρέχει η Σύµβαση. Τούτο παρατηρείται για παράδειγµα στην απαγόρευση διακρίσεων λόγω ιθαγένειας και στην ελευθερία κυκλοφορίας και διαµονής 13. Ποια δικαιώµατα όµως περιλαµβάνει ο Χάρτης; Οι συζητήσεις γύρω από το θέµα αυτό υπήρξαν έντονες. Τελικά, περιέλαβε δικαιώµατα ελευθερίας και ισότητας και θεµελιώδεις ελευθερίες, όπως προκύπτουν από τις κοινές συνταγµατικές παραδόσεις 13 Χ. Ροζάκης, «Ο Χάρτης των Θεµελιωδών ικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλέγµα της προστασίας των ικαιωµάτων του Ανθρώπου στην Ευρώπη», Ελληνική Επιθεώρηση Ευρωπαϊκού ικαίου, τόµος 21, ειδικό τεύχος, Σεπτέµβριος 2001, σελ

13 των κρατών µελών και τις βασικές αρχές του κοινοτικού δικαίου 14. Ωστόσο, αυτό το ευρωπαϊκό κείµενο παραµένει ακόµη χωρίς δεσµευτική ισχύ, δεδοµένου ότι χαρακτηρίστηκε ως απλή πολιτική διακήρυξη. ε) Η ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΤΗ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Στις 18 Ιουλίου 2003, η Ευρωπαϊκή Συνέλευση υπέβαλε ένα σχέδιο συνθήκης που θα στήριζε ένα Σύνταγµα για την Ευρώπη. Ο Χάρτης Θεµελιωδών ικαιωµάτων ο οποίος έως τώρα δεν είχε νοµική ισχύ επαναλαµβανόταν εξ ολοκλήρου στα άρθρα από ΙΙ-39 έως ΙΙ-46. Η ενσωµάτωση του Χάρτη των Θεµελιωδών ικαιωµάτων της Ένωσης στο κυρίως κείµενο του Σχεδίου Συνθήκης ικανοποίησε ένα πάγιο αίτηµα για ενίσχυση της προστασίας των θεµελιωδών δικαιωµάτων στην Ένωση, µέσω της συνταγµατικής κατοχύρωσής τους. Η Ένωση αναγνωρίζει τα δικαιώµατα, τις ελευθερίες και τις αρχές που περιλαµβάνει ο Χάρτης ο οποίος αποτελεί το δεύτερο µέρος του Συντάγµατος. Οι διατάξεις του Χάρτη δεν αποκτούν απλώς νοµική ισχύ, ξεφεύγοντας από το επίπεδο της απλής πολιτικής διακήρυξης, αλλά έχουν και υπέρτερη ισχύ έναντι των εθνικών δικαίων. Σε ότι αφορά το περιεχόµενο, η Συνέλευση δεν έκανε καµία επέµβαση, αφού αποτελεί προϊόν πολιτικής συµφωνίας, σε επίπεδο κορυφής. Στις 4 Οκτωβρίου 2003, η διακυβερνητική διάσκεψη όπου συνήλθαν οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των κρατών µελών και των προσχωρουσών κρατών, ξεκίνησε για να εγκρίνει τη συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγµατος. Οι εργασίες της ολοκληρώθηκαν στις 29 Οκτωβρίου 2004 στη Ρώµη µε την υπογραφή της συνθήκης. Ωστόσο, µετά τις δυσκολίες σχετικά µε την επικύρωση που συνάντησαν ορισµένα κράτη µέλη, το Ευρωπαϊκό Συµβούλιο της 21ης και 22ας Ιουνίου 2007 αποφάσισε τη σύγκληση µιας διάσκεψης επιφορτισµένης µε τη σύνταξη και την υιοθέτηση όχι πια ενός Συντάγµατος αλλά µιας µεταρρυθµιστικής συνθήκης που θα τροποποιεί τις υπάρχουσες συνθήκες. H ενσωµάτωση του Χάρτη (άρθρο I-9, παρ. 1) ως αυτοτελούς κεφαλαίου του Ευρωπαϊκού Συντάγµατος συνιστά ασφαλώς τη σηµαντικότερη καινοτοµία του για την προστασία των δικαιωµάτων στην ενωσιακή έννοµη τάξη. Με τη δεσµευτική ισχύ του οι ευρωπαίοι πολίτες αποκτούν ένα πλήρη, σύγχρονο και συνεκτικό κατάλογο 14 Ι.. Κουκιάδης, «Η Σχεδιαζόµενη Υιοθέτηση από την ΕΕ Χάρτη Θεµελιωδών ικαιωµάτων και η Ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Ιθαγένειας», Ελληνική Επιθεώρηση Ευρωπαϊκού δικαίου, τόµος 21, ειδικό τεύχος, Σεπτέµβριος 2001, σελ

14 δικαιωµάτων, όπως κατά βάση συµβαίνει στην πολιτεία. Με τον τρόπο αυτό αντιµετωπίζεται ένα από τα µεγάλα θεσµικά ελλείµµατα που σκιάζουν την Ευρωπαϊκή Ένωση. Στο Σύνταγµα συνυπάρχουν και συλλειτουργούν λοιπόν αρµονικά όλα τα γνώριµα συστήµατα προστασίας των θεµελιωδών δικαιωµάτων: το ενωσιακό (ο Χάρτης, επί µέρους διατάξεις και οι αξίες της Ένωσης), το ωριµότερο διεθνές περιφερειακό σύστηµα (η Ευρωπαϊκή Σύµβαση ικαιωµάτων του Ανθρώπου) και το εθνικό (οι κοινές συνταγµατικές παραδόσεις). Τα συστήµατα αυτά συνθέτουν και συµπυκνώνουν, µε βάση το Σύνταγµα, τον ευρωπαϊκό θεσµικό πολιτισµό για την προστασία των θεµελιωδών δικαιωµάτων. Ωστόσο, τόσο για την επιστήµη όσο και για τους πολίτες εξακολουθούν να έχουν σηµασία τα ερωτήµατα που ετέθησαν για το αν είναι αναγκαία η υιοθέτηση ενός τέτοιου χάρτη, για το ποια η χρησιµότητά του και ακόµη, σύµφωνα µε µια άλλη ποιο ακραία θέση για το αν η υιοθέτηση αντί να αποσαφηνίσει τα πράγµατα µήπως δηµιουργήσει κινδύνους επιπλοκής. Πάντως, για να αµβλυνθούν οι φόβοι για την ενδεχόµενη χρησιµοποίηση του Χάρτη ως εφαλτηρίου για την υφαρπαγή νέων αρµοδιοτήτων από την ΕΕ τέθηκε η ασφαλιστική δικλείδα του άρθρου 52, παρ Το σχέδιο Συντάγµατος στο άρθρο 52, παρ. 3 περιέχει ειδική ρύθµιση που αποσκοπεί στο να αποτρέψει ορισµένες από τις ενδεχόµενες συγκρούσεις µε τη Σύµβαση της Ρώµης 16. Όσον αφορά τις σχέσεις µε τα εθνικά Συντάγµατα, στην περίπτωση που θα υπόκειται σε κρίση ένα µέτρο που θα συνδέεται µε την κοινοτική νοµοθεσία και θα κρίνεται και σε σχέση µε το σεβασµό των Θεµελιωδών ικαιωµάτων του Χάρτη, η παρ. 4 του άρθρου του Χάρτη δίνει µια απάντηση, η οποία βέβαια, θα αποτελέσει αντικείµενο πολλαπλών ερµηνειών. 15 Σύµφωνα µε αυτήν ο παρών Χάρτης δεν επεκτείνει το πεδίο εφαρµογής του δικαίου της Ένωσης πέραν των αρµοδιοτήτων της Ένωσης και δεν δηµιουργεί καµία νέα αρµοδιότητα και κανένα νέο καθήκον για την Ένωση. Ούτε τροποποιεί τις αρµοδιότητες και τα καθήκοντα που καθορίζονται στα άλλα µέρη του Συντάγµατος. 16 Ειδικότερα, το άρθρο αυτό αναφέρει τα εξής: "Στο µέτρο που ο παρών Χάρτης περιλαµβάνει δικαιώµατα που αντιστοιχούν σε δικαιώµατα τα οποία διασφαλίζονται στην Ευρωπαϊκή Σύµβαση για την προάσπιση των δικαιωµάτων του Ανθρώπου και των Θεµελιωδών Ελευθεριών, η έννοια και η εµβέλειά τους είναι ίδιες µε εκείνες που τους αποδίδει η εν λόγω Σύµβαση. Η διάταξη αυτή δεν εµποδίζει το δίκαιο της Ένωσης να παρέχει ευρύτερη προστασία". 17 Η διάταξη ορίζει τα ακόλουθα:"στο βαθµό που ο παρών Χάρτης αναγνωρίζει τα Θεµελιώδη ικαιώµατα όπως αυτά απορρέουν από τις κοινές συνταγµατικές παραδόσεις των κρατών µελών τα εν λόγω δικαιώµατα ερµηνεύονται σύµφωνα µε τις παραδόσεις αυτές". 14

15 Στ) Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΛΙΣΣΑΒΟΝΑΣ Στην υπογραφή της συνθήκης της Λισσαβόνας προχώρησαν οι 27 χώρες-µέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης την 13 η εκεµβρίου 2007, σε µια κίνηση που σηµατοδοτεί µια νέα εποχή για την Ένωση ενώ επικροτήθηκε και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Μετά την υπογραφή της από όλες τις χώρες µέλη και προτού τεθεί σε ισχύ, Συνθήκη θα πρέπει να κυρωθεί από το σύνολο των χωρών µελών µε βάση τους συνταγµατικούς τους κανόνες. Η συνθήκη της Λισσαβόνας τροποποιεί τις ισχύουσες συνθήκες για την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα χωρίς να τις αντικαθιστά. Ταυτόχρονα, παρέχει στην Ένωση το νοµικό πλαίσιο και τα εργαλεία που χρειάζεται για να αντιµετωπίσει τις µελλοντικές προκλήσεις και να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των πολιτών. Επίσης, στην εν λόγω Συνθήκη επισυνάπτεται µια σειρά πρωτοκόλλων και δηλώσεων. Η Συνθήκη της Λισσαβόνας παραπέµπει στο Χάρτη Θεµελιωδών ικαιωµάτων τον οποίο θεωρεί ως το σύνολο των δικαιωµάτων που πρέπει να έχουν όλοι οι πολίτες της Ένωσης έναντι των θεσµικών οργάνων της και των νοµικών εγγυήσεων που παρέχει 18. Με Πρωτόκολλο που επισυνάπτεται στη Συνθήκη, το Ηνωµένο Βασίλειο και η Πολωνία εξαιρούνται από την εφαρµογή του Χάρτη. Τα δικαιώµατα του Χάρτη που πηγάζουν κυρίως από άλλες διεθνείς πράξεις, όπως η Ευρωπαϊκή Σύµβαση Ανθρωπίνων ικαιωµάτων, αποκτούν έτσι νοµική κατοχύρωση στην Ένωση. Όλα τα όργανα της Ένωσης οφείλουν να σέβονται τα δικαιώµατα που περιλαµβάνονται στο Χάρτη. Την ίδια υποχρέωση έχουν και τα κράτη µέλη όταν εφαρµόζουν την κοινοτική νοµοθεσία. Το ικαστήριο είναι αρµόδιο για την ορθή εφαρµογή των διατάξεων του Χάρτη. Η ενσωµάτωση του Χάρτη δεν επηρεάζει τις εξουσίες της Ένωσης, αντίθετα εξασφαλίζει καλύτερη κατοχύρωση των δικαιωµάτων και µεγαλύτερη ελευθερία για τους πολίτες. Στόχος είναι, αφού κυρωθεί η Συνθήκη, να αρχίσει να ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2009, έτσι ώστε οι διατάξεις της να έχουν ήδη αρχίσει να εφαρµόζονται πριν από τις εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ("ευρωεκλογές") τον Ιούνιο του Πρωτόκολλο σχετικά µε το άρθρο 6 παρ. 2 της συνθήκης για την ευρωπαϊκή ένωση και την προσχώρηση της ένωσης στην ευρωπαϊκή σύµβαση για την προάσπιση των ικαιωµάτων του ανθρώπου και των θεµελιωδών ελευθεριών. 15

16 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ Η ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΚΑΙΟ 1. ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ Όπως ήδη προαναφέρθηκε η προσωπικότητα είναι το σύνολο όλων εκείνων των αγαθών που είναι αναπόσπαστα συνδεδεµένα µε το πρόσωπο και έχουν σωµατική, ψυχική, πνευµατική και κοινωνική υπόσταση. Προσδιορίζεται επίσης ως το σύνολο των εκδηλώσεων, ιδιοτήτων και αντιδράσεων του ατόµου στο περιβάλλον του σε µία οργανωµένη και ευνοµούµενη Πολιτεία, κάθε εκδήλωση, δηλαδή, του εαυτού του. Κάθε άτοµο βάσει της υποκειµενικότητάς του διαµορφώνει τη δική του προσωπικότητα, όπως υπαγορεύεται από τις εσωτερικές του δυνάµεις και τα βιώµατά του, η οποία διαφοροποιείται σηµαντικά από των υπολοίπων και ως εκ τούτου διακρίνεται για τη µοναδικότητά της. Η ελευθερία για την ανάπτυξη της προσωπικότητας είναι αναµφισβήτητης σηµασίας, καθώς υποδηλώνει την ευχέρεια του ανθρώπου να δρα αδέσµευτος, σύµφωνα µε τις ικανότητές του που απορρέουν από την ιδιαιτερότητά του ως συνειδητού όντος. Πρόκειται δηλαδή για τον πυρήνα της αξιοπρέπειας του ανθρώπου και πραγµατώνεται µε την ελευθερία του να επιχειρεί ενέργειες αφορώσες κάθε έκφανση της ζωής του, κοινωνική, οικονοµική και πολιτική. Ωστόσο, η ελευθερία αυτή βρίσκει περιορισµούς µε κυριότερο το σεβασµό των δικαιωµάτων των άλλων, το Σύνταγµα, και τα χρηστά ήθη 19 (χρηστά ήθη είναι οι κρατούσες αντιλήψεις του µέσου χρηστού και δίκαιου ανθρώπου για το ποια συµπεριφορά ανταποκρίνεται στις επιταγές της κοινωνικής ηθικής). Η προσωπικότητα λόγω της ιδιαίτερης σηµαντότητάς της χαίρει πολύπλευρης και ισχυρής προστασίας. Κατά καιρούς έχουν διαµορφωθεί πολλές κανονιστικές ρυθµίσεις προκειµένου να συµβάλουν στην αποτελεσµατική προστασία της και στην ελεύθερη ανάπτυξη δικαιωµάτων που σχετίζονται µ αυτή. Ειδικότερα, σε επίπεδο εθνικής νοµοθεσίας, η προσωπικότητα βρίσκει συνταγµατικά επιβεβληµένη εξειδίκευση όχι µόνο στο ηµόσιο ίκαιο, και δη στο Συνταγµατικό, αλλά και στο 19 Π. Παραράς, «Σύνταγµα και Ευρωπαϊκή Σύµβαση ικαιωµάτων του Ανθρώπου», εύτερη έκδοση, εκδ. Αντ. Ν. Σάκκουλα, Αθήνα-Κοµοτηνή 2001, σελ

17 Ιδιωτικό ίκαιο κυρίως µε τον ΑΚ αλλά και µε ειδικούς νόµους. Σε διεθνές αλλά και σε περιφερειακό επίπεδο, πλήθος κειµένων έχουν θεσπισθεί για τον ως άνω σκοπό, όπως η Παγκόσµια ιακήρυξη των ικαιωµάτων του Ανθρώπου του 1948, το ιεθνές Σύµφωνο για τα Αστικά και Πολιτικά ικαιώµατα του 1966, το ιεθνές Σύµφωνο για τα Οικονοµικά, Κοινωνικά και Πολιτιστικά δικαιώµατα του 1966 και το άρθρο 1 του Χάρτη Θεµελιωδών ικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατά το οποίο η ανθρώπινη αξιοπρέπεια είναι απαραβίαστη και ως εκ τούτου πρέπει να γίνει σεβαστή και να προστατεύεται. 2. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ Όλα τα προαναφερόµενα νοµοθετικά κείµενα αποσκοπούν στην προστασία του δικαιώµατος της προσωπικότητας, στην οποία όπως επισηµάνθηκε, περιλαµβάνονται όλα τα αγαθά που είναι αναπόσπαστα συνδεδεµένα µε το άτοµο και των οποίων η εξαντλητική απαρίθµηση δεν είναι εφικτή. Ωστόσο, ως κύρια προστατευόµενα αγαθά ενδεικτικά θα µπορούσαµε να αναφέρουµε τα κατωτέρω 20 : Α) Σωµατικά αγαθά: ως τέτοια νοούνται η ζωή, η υγεία και η σωµατική ακεραιότητα. Αναλυτική απαρίθµηση των προσβολών των ανωτέρω αγαθών περιλαµβάνει ο ΠΚ (ιδίως αρθρ. 299 επ. και 308 επ.), ενώ αντίστοιχη ρύθµιση υφίσταται και στον ΑΚ στα αρθρ Β) Ψυχικά αγαθά: στα αγαθά αυτά περιλαµβάνεται η ψυχική υγεία και ο συναισθηµατικός κόσµος. Η πρώτη µπορεί να προσβληθεί µε τραύµατα ή µε µετάδοση ασθενειών που προκαλούν ψυχικές παθήσεις, όπως για παράδειγµα η σύφιλη, ενώ ο συναισθηµατικός κόσµος προσβάλλεται κατά κανόνα δευτερογενώς, δηλαδή ως απόρροια άλλης παράνοµης πράξης, λ.χ. επί σωµατικής κάκωσης προκαλείται έντονος σωµατικός και ψυχικός πόνος όπως επίσης και όταν προσβάλλεται άλλο πρόσωπο µε το οποίο υπάρχει στενή συναισθηµατική σχέση. Για το λόγο αυτό, η διάταξη του 932 εδ. 3 ΑΚ περί θανάτωσης προσώπου, προβλέπει την επιδίκαση χρηµατικής ικανοποίησης στην οικογένεια του θύµατος λόγω ψυχικής οδύνης. 20 Α. Γεωργιάδη/ Μ.Σταθόπουλου, «Αστικός Κώδικας - Κατ Άρθρον Ερµηνεία», Τόµος I, Γενικαί Αρχαί, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα, 1978,57 αρ.1. ΟλΑΠ 812/1980, ΝοΒ 29 (1981) 79,80: «η προσωπικότης υφ οιανδήποτε των εκδηλώσεων αυτής (πνευµατικής και σωµατικής εργασίας, ελευθερίας, τιµής κλπ)..» 17

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα.

Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα. Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα. Ο κατάλογος των δικαιωμάτων αυτών αποτελεί τη βασική κατοχύρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1.ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ,ΓΕΝΙΚΑ Ο σύγχρονος πολιτισμός αναπτύσσεται με κέντρο και σημείο αναφοράς τον Άνθρωπο. Η έννομη τάξη, διεθνής και εγχώρια, υπάρχουν για να υπηρετούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002 ΠολΠρωτΑθ 528/2002 Προστασία καταναλωτή. Προστασία προσωπικών δεδομένων. Τράπεζες. Συλλογική αγωγή. Ενώσεις καταναλωτών. Νομιμοποίηση. (..) Ι. Από τις συνδυασμένες διατάξεις των αρ. 4 παρ. 2, 6, 12 παρ.

Διαβάστε περισσότερα

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Για μεγάλο χρονικό διάστημα, τη νομική βάση για τα θεμελιώδη δικαιώματα σε επίπεδο ΕΕ αποτελούσε ουσιαστικά η αναφορά που γίνεται από τις Συνθήκες στην

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Εξωσυμβατική ευθύνη Δημοσίου 12/4/2016

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Εξωσυμβατική ευθύνη Δημοσίου 12/4/2016 ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Εξωσυμβατική ευθύνη Δημοσίου 12/4/2016 Ευθύνη του Δημοσίου Έννοια ευθύνης του Δημοσίου υποχρέωση του Δημοσίου, των ΟΤΑ, των ΝΠΔΔ, να αποζημιώσουν τρίτα πρόσωπα για ζημίες που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

05 Ευτυχία Γ. Αρµένη Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ

05 Ευτυχία Γ. Αρµένη Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ 05 Ευτυχία Γ. Αρµένη Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΙΣΟΤΗΤΑΣ Η αρχή της ισότητας είναι άρρηκτα συνυφασµένη µε την πολιτική και την ατοµική ελευθερία, στις οποίες θεµελιώνεται η έννοια της ηµοκρατίας. Σε όλα τα δηµοκρατικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος VΙΙ Ι. Γενικό Μέρος Α. Βασικές έννοιες... 1 1. Θέματα ορολογίας... 1 1.1. Οι χρησιμοποιούμενοι όροι... 1 1.2. Οι βασικές έννοιες... 2 1.3. «Εγγυήσεις θεσμών» και «εγγυήσεις θεσμικές»...

Διαβάστε περισσότερα

Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά δικαιώματα.

Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά δικαιώματα. Το Σύνταγμα της Ελλάδας του 1975/86/01 στο δεύτερο μέρος του περιλαμβάνει τις διατάξεις τις σχετικές με τα ατομικά δικαιώματα. Ο όρος «ατομικά δικαιώματα» επικράτησε ανάμεσα σε πολλούς άλλους, όπως «θεμελιώδη»

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 15.6.2015 COM(2015) 292 final 2015/0131 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την υπογραφή, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 5 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η εφαρµογή του δικαιώµατος της επικοινωνίας στον οικογενειακό χώρο» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 5 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η εφαρµογή του δικαιώµατος της επικοινωνίας στον οικογενειακό χώρο» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 21.12.2011 COM(2011) 915 τελικό 2011/0450 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά µε τη δήλωση αποδοχής από τα κράτη µέλη, προς το συµφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της

Διαβάστε περισσότερα

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας Τ.Ε.Ι. Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Λογιστική και Χρηματοοικονομική Ειδικά θέματα Δικαίου Δρ. Μυλωνόπουλος Δ. Αν. Καθηγητής δίκαιο άδικο ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, Μ.Δ.Ε., Υπ. Δ.Ν ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΔΟΚΙΜΩΝ ΣΗΜΑΙΟΦΟΡΩΝ ΛΙΜΕΝΙΚΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α) Πηγες Διοικητικου Δικαιου Ως πηγή διοικητικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ Κεφάλαιο 2: Ατομικά & Κοινωνικά Δικαιώματα Περιεχόμενα 1. Δικαιώματα & υποχρεώσεις 2. Άσκηση & κατάχρηση δικαιώματος 3. Τα ατομικά δικαιώματα 4. Τα πολιτικά δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.»

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» Από τη δευτεροβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση με την επωνυμία «ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» τέθηκαν υπόψη μου το εξής περιστατικά: Οκτώ (8) από τα είκοσι ένα (21) μέλη του Δ.Σ., το

Διαβάστε περισσότερα

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7 η : Οικονομικήελευθερία Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 21.3.2013 COM(2013) 152 final 2013/0085 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση των κρατών μελών να κυρώσουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ. στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ. Ένα νέο πλαίσιο της ΕΕ για την ενίσχυση του κράτους δικαίου

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ. στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ. Ένα νέο πλαίσιο της ΕΕ για την ενίσχυση του κράτους δικαίου ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Στρασβούργο, 11.3.2014 COM(2014) 158 final ANNEXES 1 to 2 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Ένα νέο πλαίσιο της ΕΕ για την ενίσχυση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης»

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης» Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου ----------------------------------------------------- Μεταπτυχιακό ίπλωµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Η Αρχή της φορολογικής ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Δίκαιο Ι. Μαθητική σχέση έννομη σχέση δημόσιου διοικητικού δικαίου. Αντικείμενο Διοικητικού Δικαίου Διοίκηση

Διοικητικό Δίκαιο Ι. Μαθητική σχέση έννομη σχέση δημόσιου διοικητικού δικαίου. Αντικείμενο Διοικητικού Δικαίου Διοίκηση Διοικητικό Δίκαιο Ι Διοικητικό Δίκαιο: Κομμάτι δικαίου που μας συνοδεύει από τη γέννηση μέχρι το θάνατο μας. Είναι αδύνατον να μην βρεθούμε μέσα σε έννομες σχέσεις διοικητικού δικαίου. Μαθητική σχέση έννομη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. ΕΝΟΤΗΤΑ : «ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ-ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ» - 1 - Οι δημόσιοι υπάλληλοι περαιτέρω οφείλουν να

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ)

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Σύμφωνα με το άρθρο 19 του ελληνικού Συντάγματος: "1. Το απόρρητο των

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 5. Τ

Σελίδα 1 από 5. Τ Σελίδα 1 από 5 ΔΕΟ 10 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ- ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΙ Α & Α1 & Β ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ 1. Τι είναι κράτος; Κράτος: είναι η διαρκής σε νομικό πρόσωπο οργάνωση λαού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Θέμα 2 ον : Η δικαστική λειτουργία αποτελεί μία από τις τρεις θεμελιώδεις λειτουργίες του κράτους.

Διαβάστε περισσότερα

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ)

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) 669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) Δικαίωμα για παροχή έννομης προστασίας κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ. Εννοια και περιεχόμενο. Θέσπιση από τον κοινό νομοθέτη περιορισμών και προϋποθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

31987L0344. EUR-Lex L EL. Avis juridique important

31987L0344. EUR-Lex L EL. Avis juridique important Avis juridique important 31987L0344 Οδηγία 87/344/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 1987 για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με την ασφάλιση νομικής προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΜΙΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΥΝΗΘΗ ΛΑΘΗ ΚΑΙ ΑΣΤΟΧΙΕΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΜΙΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΥΝΗΘΗ ΛΑΘΗ ΚΑΙ ΑΣΤΟΧΙΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΜΙΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΥΝΗΘΗ ΛΑΘΗ ΚΑΙ ΑΣΤΟΧΙΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΟΓΙΚΗ ΔΟΜΗ Καθαρότητα στη σκέψη Σαφήνεια στην έκφραση Η μία σκέψη να εισάγει την άλλη Η προηγούμενη σκέψη να τεκμηριώνει την επόμενη

Διαβάστε περισσότερα

Μετάδοση από τηλεοπτικούς σταθµούς διαφηµίσεων παιδικών παιχνιδιών.

Μετάδοση από τηλεοπτικούς σταθµούς διαφηµίσεων παιδικών παιχνιδιών. Αναρτητέα στο διαδίκτυο ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ Ο ΗΓΙΑ Αριθ. 2/18.02.2014 Σήµερα ηµέρα Τρίτη 18 Φεβρουαρίου 2014 και ώρα 11:00 το Εθνικό Συµβούλιο Ραδιοτηλεόρασης συνήλθε σε συνεδρίαση, στην οποία

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών.

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Ορισμός του παιδιού Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Άρθρο 1 Απαγόρευση διακρίσεων Κάθε παιδί πρέπει να αντιμετωπίζεται χωρίς διακρίσεις λόγω χρώματος, φύλου, γλώσσας, θρησκείας, άποψης, χώρας

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους

Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους Θέμα 1 ο (κληρώθηκε) Ο ευρωπαϊκός και διεθνής νομικός πολιτισμός αναγνωρίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Προλογικό σημείωμα... Εισαγωγικές παρατηρήσεις... 1

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Προλογικό σημείωμα... Εισαγωγικές παρατηρήσεις... 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Προλογικό σημείωμα...... VII Εισαγωγικές παρατηρήσεις............ 1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Οι υποχρεώσεις εχεμύθειας και μη ανταγωνισμού κατά τη διάρκεια της σύμβασης εργασίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 26-04-2004 ΑΠ: 877 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004 ΘΕΜΑ: Όροι για την νόµιµη επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα για τους σκοπούς

Διαβάστε περισσότερα

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Ικανότητα δικαίου έχει κάθε πρόσωπο, φυσικό και νομικό. Η φράση αυτή σημαίνει ότι όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002)

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002) Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα : Συνταγµατικό ίκαιο Καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

Οι συνθήκες του Μάαστριχτ και του Άμστερνταμ

Οι συνθήκες του Μάαστριχτ και του Άμστερνταμ Οι συνθήκες του Μάαστριχτ και του Άμστερνταμ Η συνθήκη του Μάαστριχτ τροποποίησε τις προηγούμενες ευρωπαϊκές συνθήκες και δημιούργησε μια Ευρωπαϊκή Ένωση που βασιζόταν σε τρεις πυλώνες: τις Ευρωπαϊκές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ

ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2003 1 ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ 1. Το Σύνταγµα εκτός από την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 ΠΕ ΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ...4 ΙΚΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΞΩ ΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ:...5 ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΚΑΙ ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΒΑΤΩΝ...5 ΦΟΡΕΙΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εντολή της οµάδας εργασίας για το Χάρτη

Εντολή της οµάδας εργασίας για το Χάρτη ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Βρυξέλλες, 31 Μαΐου 2002 (03.06) (OR. fr) CONV 72/02 ΣΗΜΕΙΩΜΑ του : προς : Θέµα : κ. António Vitorino τα µέλη της Συνέλευσης Εντολή της οµάδας εργασίας για το Χάρτη Επισυνάπτεται

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. προς την Επιτροπή Νομικών Θεμάτων

Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. προς την Επιτροπή Νομικών Θεμάτων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων 13.2.2012 2011/0059(CNS) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4010, 8/7/2005.Ο ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΘΕΣΠΙΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟΔΟΤΟΥΜΕΝΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2005

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4010, 8/7/2005.Ο ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΘΕΣΠΙΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟΔΟΤΟΥΜΕΝΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2005 .Ο ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΘΕΣΠΙΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟΔΟΤΟΥΜΕΝΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2005 Για σκοπούς εναρμόνισης με την πράξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο: Επίσημη Εφημερίδα της Ε.Ε.:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές

ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές 21.4.93 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. L 95/29 ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173)

Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173) Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173) Ψηφίστηκε προ ολίγων ημερών από τη Βουλή ο νέος νόμος 3886/2010 σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΔΑΣΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος

Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος Ι. Με αφορμή την πρόσφατη απόφαση 314/2007 του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ), με την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 Περιεχόμενα Πρόλογος... 15 Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 1 Πολίτευμα...19 Θεωρία... 19 1. ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ... 19 Το κράτος... 20 Το πολίτευμα... 21 Το συνταγματικό δίκαιο... 21 2. ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ»

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ» ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ» Όπως αναφέρεται στην από 19 Οκτωβρίου 2010, προς την Βουλή των Ελλήνων, Έκθεση της Ειδικής Μόνιμης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ.Σ.Ε.Ε. ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Σας κοινοποιούµε την επιστολή που έστειλε η Γ.Σ.Ε.Ε. στην Ένωση ικαστών και Εισαγγελέων και στον ικηγορικό Σύλλογο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Σχολιασµός της υπ αριθµ.

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/ 2656/ ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ 2/2016

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/ 2656/ ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ 2/2016 1 Αθήνα, 25-04-2016 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/ 2656/25-04-2016 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΓΝΩΜΟ ΟΤΗΣΗ 2/2016 Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε πλήρη Ολοµέλεια στο

Διαβάστε περισσότερα

Έξοδα κηδείας αποτέφρωση διάθεση του σώµατος µετά θάνατον ελεύθερη ανάπτυξη προσωπικότητας άρθρο 5 παρ. 1 Σ άρθρο 32 Α.Ν.

Έξοδα κηδείας αποτέφρωση διάθεση του σώµατος µετά θάνατον ελεύθερη ανάπτυξη προσωπικότητας άρθρο 5 παρ. 1 Σ άρθρο 32 Α.Ν. ΠΟΡΙΣΜΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΑΡΙΘΜ. ΠΡΩΤ: ****/2003 Καταβολή από το ΙΚΑ εξόδων κηδείας που ολοκληρώνεται µε αποτέφρωση Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Μαρία Μητροσύλη Ειδική Επιστήµονας: Κωνσταντίνα Πρεβεζάνου Λέξεις-

Διαβάστε περισσότερα

Τελευταίως παρατηρείται έξαρση του φαινομένου επιθέσεων, βιαιοπραγιών και διενέργειας ελέγχων σε αλλοδαπούς μετανάστες, σε σχέση με τη νομιμότητα της

Τελευταίως παρατηρείται έξαρση του φαινομένου επιθέσεων, βιαιοπραγιών και διενέργειας ελέγχων σε αλλοδαπούς μετανάστες, σε σχέση με τη νομιμότητα της Τελευταίως παρατηρείται έξαρση του φαινομένου επιθέσεων, βιαιοπραγιών και διενέργειας ελέγχων σε αλλοδαπούς μετανάστες, σε σχέση με τη νομιμότητα της εισόδου και διαμονής αυτών στη χώρα καθώς και της ασκήσεως

Διαβάστε περισσότερα

ίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης & Συμβουλευτικής εργαζομένων

ίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης & Συμβουλευτικής εργαζομένων Εργασιακά Θέματα ίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης & Συμβουλευτικής εργαζομένων «Αποζημίωση λόγω συνταξιοδότησης» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Αποζημίωση λόγω συνταξιοδότησης 3 1.1 Γενικά 6 1.2 Δικαιούχοι 6 α) Ιδιωτικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ Κατάλογος της ΕΕ που περιλαµβάνει πρόσωπα, οµάδες και οντότητες στις οποίες εφαρµόζονται ειδικά µέτρα για την καταπολέµηση της τροµοκρατίας 22 εκεµβρίου 2009 Η ΕΕ θέσπισε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014 ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014 Κεφάλαιο πρώτο: ΙΙ. Η διοίκηση, ΙΙΙ. Το διοικητικό δίκαιο (σελ. 16 25) Σκοπός των ως

Διαβάστε περισσότερα

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΟλΑΠ 18/1999

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΟλΑΠ 18/1999 ΟλΑΠ 18/1999 Παροχή δικηγορικών υπηρεσιών. Ευθύνη δικηγόρου για ζημία πελάτη. - Η παροχή δικηγορικών υπηρεσιών δεν υπάγεται στο ν. 2251/1994. Η ευθύνη των δικηγόρων για ζημία που προκλήθηκε κατά την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Σ Τ Α Σ Η ΚΑΤΑ Α ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Ε Ν Σ Τ Α Σ Η ΚΑΤΑ Α ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ Α ΚΛΙΜΑΚΙΟΥ ΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΔΙΑ ΜΕΣΟΥ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΕΝΤΟΛΗΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΕΜΙΚΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΡΩΤΗΜΑ Ερωτάται αν αν είναι στα πλαίσια ή όχι του Συντάγματος η εφαρμογή της παραγράφου 2 του άρθρου 139 του Κώδικα Δικαστικών Επιμελητών με την έκδοση της προβλεπόμενης Υπουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4. Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.2000 Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χειριστής: Γιώργος Καµίνης

Διαβάστε περισσότερα

ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά

ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά Υιοθετήθηκε στο 17 ο Ετήσιο Συνέδριο του ENOC στις 27.9.2013 στις

Διαβάστε περισσότερα

6. Την πολυπλοκότητα της ταυτόχρονης προστασίας αντικρουόµενων θεµελιωδών ανθρώπινων δικαιωµάτων όπως η προστασία των ανηλίκων, η προστασία των προσωπ

6. Την πολυπλοκότητα της ταυτόχρονης προστασίας αντικρουόµενων θεµελιωδών ανθρώπινων δικαιωµάτων όπως η προστασία των ανηλίκων, η προστασία των προσωπ Κώδικας εοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέµενης αξίας µέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών Ο παρόν Κώδικας θεσπίζεται µεταξύ των Εταιρειών Παροχής Υπηρεσιών Κινητής Τηλεφωνίας

Διαβάστε περισσότερα

21.12.2004 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 373/37

21.12.2004 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 373/37 21.12.2004 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 373/37 ΟΔΗΓΙΑ 2004/113/ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 13ης Δεκεμβρίου 2004 για την εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών στην πρόσβαση

Διαβάστε περισσότερα

Με το παρόν σας υποβάλουµε τις παρατηρήσεις της ΑΠ ΠΧ επί του σχεδίου κανονισµού της Α ΑΕ σχετικά µε τη διασφάλιση του απορρήτου των επικοινωνιών.

Με το παρόν σας υποβάλουµε τις παρατηρήσεις της ΑΠ ΠΧ επί του σχεδίου κανονισµού της Α ΑΕ σχετικά µε τη διασφάλιση του απορρήτου των επικοινωνιών. ιεύθυνση Γραµµατείας Αθήνα, 17.05.2011 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3409 Προς Αρχή ιασφάλισης Απορρήτου των Επικοινωνιών (Α ΑΕ) Ιερού Λόχου 3, Μαρούσι 151 24, Αθήνα Email: kanonismos@adae.gr. ΘΕΜΑ: Παρατηρήσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος Πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής από δασική έκταση και δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης του διοικουμένου: παρατηρήσεις επί της απόφασης 27/2012 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Νάξου Administrative eviction act

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: Πλήρωση θέσεων προσωπικού στο Υπουργείο Τουριστικής Ανάπτυξης µε σχέση εργασίας Ιδιωτικού ικαίου Αορίστου Χρόνου Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή της αναλογικότητας. Λίνα Παπαδοπούλου Aν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Αρχή της αναλογικότητας. Λίνα Παπαδοπούλου Aν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 6 η : Αρχή της αναλογικότητας Λίνα Παπαδοπούλου Aν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4229, 5/2/2010

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4229, 5/2/2010 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΓΙΑ ΥΠΕΡΒΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΛΟΓΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ --------------------- Άρθρο 1. Συνοπτικός τίτλος. 2. Ερμηνεία. ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ 30 Ιανουαρίου 2003 Αριθµ. Πρωτ. 19020.2/01 Ειδ. Επιστήµονας: Ευτ. Φυτράκης 210-72.89.708 Κύριο Χρήστο Νικολουτσόπουλο Πρόεδρο Ένωσης Ελλήνων Εργατολόγων Αβέρωφ 11 104

Διαβάστε περισσότερα

Ευθύνες και ποινές στην άσκηση της Επίβλεψης. Η Νοµολογία των Ελληνικών ικαστηρίων.

Ευθύνες και ποινές στην άσκηση της Επίβλεψης. Η Νοµολογία των Ελληνικών ικαστηρίων. Ειρήνη Τσιάντη, ικηγόρος. Ευθύνες και ποινές στην άσκηση της Επίβλεψης. Η Νοµολογία των Ελληνικών ικαστηρίων. Εισαγωγή Έχει επανειληµµένως αποδειχτεί ότι η ποιότητα του οµηµένου Περιβάλλοντος καθρεπτίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4203, 24/4/2009

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4203, 24/4/2009 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΙΣΗΣ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΝΔΡΩΝ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΝΟΜΟ Προοίμιο. Επίσημη Εφημερίδα Ε.Ε.: L 204 της 26/07/2006, σελ. 23. Για σκοπούς εναρμόνισης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Ο διαγωνισμός της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης προϋποθέτει, ως γνωστόν, συνδυασμό συνδυαστικής γνώσης της εξεταστέας ύλης και θεμάτων πολιτικής και οικονομικής επικαιρότητας. Tα Πανεπιστημιακά Φροντιστήρια

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο δίκαιο ΕΕ

Εισαγωγή στο δίκαιο ΕΕ Μεταπτυχιακό ΔΕΟΣ (Οκτώβριος 2015) Γ. Καρύδης Εισαγωγή στο δίκαιο ΕΕ 1 η και 2 η Διάλεξη : Βασικά σημεία Ι. Ορισμοί Ιστορικά στοιχεία Ορισμός Δικαίου ΕΕ : Σύστημα κανόνων νομικά δεσμευτικών που διέπουν

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Παρ. Ι(Ι), Αρ. 4526, (I)/2015 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ 2015

Ε.Ε. Παρ. Ι(Ι), Αρ. 4526, (I)/2015 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ 2015 Ε.Ε. Παρ. Ι(Ι), Αρ. 4526, 21.7.2015 Ν. 131(Ι)/2015 131(I)/2015 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ 2015 Προοίμιο. Για σκοπούς, μεταξύ άλλων, εναρμόνισης με Επίσημη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ

ΑΡΘΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΑΡΘΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΑΠΟ ΔΙΕΘΝΩΣ ΑΔΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ * ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Η ΔΙΕΘΝΩΣ ΑΔΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι: ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ Άρθρο 1 - Ευθύνη Κράτους από τις διεθνώς άδικες ενέργειές του Κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Κατάλογος της ΕΕ που περιλαμβάνει πρόσωπα, ομάδες και οντότητες στις οποίες εφαρμόζονται ειδικά μέτρα για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας 6 Φεβρουαρίου 2008 Η ΕΕ θέσπισε

Διαβάστε περισσότερα

Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα. Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα

Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα. Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα Στρατιωτικό προσωπικό και Ανθρώπινα Δικαιώματα Πρόσφατες Εξελίξεις στην Ελλάδα Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι εννοιολογικά αδιαίρετα και ορίζουν το κοινωνικό δικαίωμα της ανθρώπινης ύπαρξης. Πράγματι, η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΙΠΛΩΜΑ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ, 2003-2004

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΡΑΤΟΥΣ ΙΚΑΙΟΥ

Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΡΑΤΟΥΣ ΙΚΑΙΟΥ Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΡΑΤΟΥΣ ΙΚΑΙΟΥ Καθορίζοντας το γενικό περιεχόµενο ενός δικαιώµατος, µε διατάξεις δικαίου στο πλαίσιο γενικής σχέσης, προσδιορίζονται τα ανώτατα όρια άσκησης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές

Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 9 η : Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές Λίνα Παπαδοπούλου Aν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΔΙΑΔΟΧΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ... 2 1. Συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ορισμένου και αορίστου χρόνου... 2 1.1 Σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου... 3

Διαβάστε περισσότερα

D.A.S. HELLAS Ασφάλειες Νοµικής Προστασίας Εισαγωγή - Ιστορικά Η ασφάλιση Νοµικής Προστασίας είναι ένας από τους νεώτερους ασφαλιστικούς κλάδους. Στην Ευρώπη εµφανίστηκε στις αρχές του 20ού αιώνα στη Γαλλία,

Διαβάστε περισσότερα

ONECALL ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΕΠΕ.

ONECALL ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΕΠΕ. Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω τηλεφώνων. της εταιρείας. ONECALL ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΕΠΕ. Ο παρόν Κώδικας θεσπίζεται ως Κώδικας Δεοντολογίας της εταιρείας ONECALL Τηλεπικοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ!

ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ! ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ! ΠΡΟΣΕΧΕ ΠΟΥ ΤΑ ΔΙΝΕΙΣ ΡΩΤΑ ΓΙΑ ΠΟΙΟ ΣΚΟΠΟ ΜΑΘΕ ΠΩΣ ΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΖΟΝΤΑΙ Τα προσωπικά δεδομένα στη ζωή μας Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Σύμβαση εξηρτημένης εργασίας

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Σύμβαση εξηρτημένης εργασίας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Σύμβαση εξηρτημένης εργασίας. 1. Η σύμβαση εξηρτημένης εργασίας. 2. Το στοιχείο της εξαρτήσεως 3. Σύμβαση εταιρείας... 4. Ενδείξεις διαφοροποιήσεως μεταξύ συμβάσεως εξηρτημένης εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 11.9.2014 COM(2014) 563 final 2014/0259 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση των κρατών μελών να κυρώσουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ.

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου. Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα «Συνταγµατικό ίκαιο», 2003

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... VII ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... XV ΓΕΝΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... VII ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... XV ΓΕΝΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... VII ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... XV ΓΕΝΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΤΟ ΞΕΠΛΥΜΑ ΒΡΟΜΙΚΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΩΣ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΔΙΕΘΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΟΙΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ 1. Εισαγωγή...5 2. Η επιρροή του αμερικανικού

Διαβάστε περισσότερα

ΗΝΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ Α/RES/53/144. 8 Μαρτίου 1999. Διακήρυξη για το Δικαίωμα και την Ευθύνη των Ατόμων και

ΗΝΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ Α/RES/53/144. 8 Μαρτίου 1999. Διακήρυξη για το Δικαίωμα και την Ευθύνη των Ατόμων και 1 ΗΝΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ Α/RES/53/144 8 Μαρτίου 1999 Διακήρυξη για το Δικαίωμα και την Ευθύνη των Ατόμων και Κοινωνικών Ομάδων και Φορέων για την Προώθηση και την Προάσπιση των Διεθνώς

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32. H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες

ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32. H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΡΧΕΙΑ, ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, 2 32 3 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2006 H προστασία του ηθικού δικαιώματος στις ψηφιακές βιβλιοθήκες Δρ.Ν.,., Μαρία Δάφνη Παπαδοπούλου, LL.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Δεοντολογίας Προμηθευτών ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΑΒΕΕ

Κώδικας Δεοντολογίας Προμηθευτών ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΑΒΕΕ Κώδικας Δεοντολογίας Προμηθευτών ΚΡΕΤΑ ΦΑΡΜ ΑΒΕΕ Πίνακας περιεχομένων Άρθρο 1 Εισαγωγή... 3 Άρθρο 2 Πυλώνες υπεύθυνου εφοδιασμού... 3 2.1 Ανθρώπινα δικαιώματα στην εργασία... 3 2.2 Υγεία και ασφάλεια...

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 11.9.2014 COM(2014) 559 final 2014/0258 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση των κρατών μελών να κυρώσουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το

Διαβάστε περισσότερα

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Άννα Κανδύλα, Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2012 Εισαγωγικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. 1.1.Χαρακτηριστικά του Δικαίου Ετερόνομοι κανόνες

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας

Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας EL Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την περίοδο Ιανουαρίου 2001 - Φεβρουαρίου 2002 14 Μαρτίου 2002 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή......3

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ Declaration on freedom of political debate in the media Greek version* ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ ιακήρυξη για την Ελευθερία του Πολιτικού ιαλόγου στα Μέσα (Υιοθετήθηκε από την Επιτροπή Υπουργών

Διαβάστε περισσότερα