ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ» 2000-2006"

Transcript

1 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ» Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση του Μέτρου 3.2 και Σύστημα Διαχείρισης Παρακολούθησης. Αξιολόγησης και Ελέγχου των Δράσεων του Μέτρου 3.2 ΆΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5.1 Η ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΑΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ

2 ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ » ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε.Π. ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗ Α. «Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση του Μέτρου 3.2 Σταδιακή επανένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην κοινωνικο-οικονομική ζωή και προώθηση στην αυτόνομη διαβίωση» Β. «Σύστημα Διαχείρισης, Παρακολούθησης, Αξιολόγησης και Ελέγχου των δράσεων του Μέτρου 3.2 του Ε.Π. Υγεία Πρόνοια » ΑΘΗΝΑ

3 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Με την υπ αριθμό πρωτοκόλλου 824/Φ.412-6/ΘΠ/δκ/ Απόφαση Γενικού Γραμματέα Υγείας Πρόνοιας, ανατέθηκε στην εταιρεία «ΚΟΧΛΙΑΣ Ο.Ε.» η εκπόνηση σύνταξη εμπειρογνωμοσύνης με θέματα: Α. «Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση του Μέτρου 3.2 Σταδιακή επανένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην κοινωνικο-οικονομική ζωή και προώθηση στην αυτόνομη διαβίωση», και Β. «Σύστημα Διαχείρισης, Παρακολούθησης, Αξιολόγησης και Ελέγχου των δράσεων του Μέτρου 3.2 του Ε.Π. Υγεία Πρόνοια ». Το περιεχόμενο της εμπειρογνωμοσύνης κατανεμήθηκε σε δύο επιμέρους παραδοτέα: Α. ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΡΑΣΗΣ Το Σχέδιο Δράσης θα πρέπει: Να προσδιορίζει τη στρατηγική αποϊδρυματισμού που θα ακολουθήσει το Υπουργείο Υγείας Πρόνοιας (στόχοι, βασικές κατευθύνσεις, επιλογές προσδοκώμενα αποτελέσματα) και την εναρμόνισή της αφενός μεν με τους στόχους της Εθνικής πολιτικής για την κοινωνική (επαν)ένταξη των ατόμων που πλήττονται από κοινωνικό αποκλεισμό, και αφετέρου, με τη συμβατότητα με τις αντίστοιχες κοινοτικές προτεραιότητες και πολιτικές κοινωνικής φροντίδας. 3

4 Να αναλύει το εσωτερικό και το εξωτερικό περιβάλλον των Φορέων παροχής υπηρεσιών «κλειστής» φροντίδας στην Ελλάδα: - Πληθυσμός και κατηγορίες, κλινική κατάσταση ατόμων που διαβιούν σε ιδρύματα «κλειστής» φροντίδας - Καταγραφή και ανάλυση στοιχείων ανθρώπινου δυναμικού των Φορέων Να αναλύει τις διαδικασίες αποϊδρυματοποίησης και κοινωνικής (επαν)ένταξης: - Συγκρότηση και λειτουργία δομών αυτόνομης ή και ημιαυτόνομης διαβίωσης - Ενέργειες προετοιμασίας και κατάρτισης των ατόμων με ειδικές ανάγκες για προώθησή τους στην αυτόνομη ή/και ημιαυτόνομη διαβίωση - Προγράμματα κατάρτισης του υπηρετούντος και νεοπροσλαμβανό-μενου προσωπικού - Δράσεις πληροφόρησης και ευαισθητοποίησης της κοινωνίας - Δράσης προώθησης και αξιολόγησης του εθελοντισμού Να αναλύει τα βασικά δεδομένα του μοντέλου αποϊδρυματοποίησης κατά τη διάρκεια των διαδοχικών περιόδων υλοποίησής του (κόστος και πηγές χρηματοδότησης, απαιτούμενες εισροές σε υλικούς και ανθρώπινους πόρους). - Α φάση ( ) - Β φάση ( ) - Γ φάση ( ) Να περιέχει μέθοδο αποτύπωσης των αποτελεσμάτων εφαρμογής του Μέτρου 3.2 (ποσοτικά δεδομένα, ποιοτικές διαστάσεις, ευρύτερες επιπτώσεις) Να εκθέτει το σύστημα παρακολούθησης και ελέγχου της εφαρμογής του Σχεδίου Δράσης. 4

5 Β. ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ, ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ Το Σύστημα Διαχείρισης πρέπει ενδεικτικά να περιλαμβάνει: Στόχους του Μέτρου 3.2. Το ισχύον θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο υλοποίησης. Ορισμούς, Ωφελούμενους δράσεων αποϊδρυματοποίησης Τελικούς Δικαιούχους Αναδόχους Φορείς: Όρους και διαδικασίες υλοποίησης των δράσεων Εξειδίκευση επιλέξιμων δαπανών Χρηματοροές Μεθοδολογία ελέγχου και αξιολόγησης της υλοποίησης Τήρηση κανόνων πληροφόρησης και δημοσιότητας Ο Ανάδοχος για την εκπόνηση της εμπειρογνωμοσύνης συγκρότησε Ομάδα Έργου, επικεφαλής της οποίας ανέλαβε ο Χονδρός Δημήτριος, Οικονομολόγος, ο οποίος είχε και τη συνολική ευθύνη υλοποίησης της εμπειρογνωμοσύνης. Η Ομάδα Έργου για την εκπόνηση της εμπειρογνωμοσύνης έχει ως εξής: Υπεύθυνος Έργου: Χονδρός Δημήτριος, Οικονομολόγος Μέλη μελετητές: Ζαχαριάς Ευάγγελος, Κοινωνικός Λειτουργός Πάλλη Αλεξάνδρα, Ψυχολόγος Φώλιας Κώστας, Σύμβ. Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού Ευτυχιάδου Βέρα, Ψυχολόγος Κατσομπενάκη Λουίζα, Κοινωνιολόγος Βασικές παραδοχές της Ομάδας Έργου: Η εμπειρογνωμοσύνη σύμφωνα και με τις υποδείξεις της Διαχειριστικής Αρχήςαναπτύχθηκε πάνω στη βασική παράμετρο αποϊδρυματισμού των ατόμων με 5

6 νοητική υστέρηση και άλλες αναπηρίες, που διαβιούν σε ιδρύματα που παρέχουν «κλειστή» περίθαλψη. Ως εκ τούτου δεν αποτέλεσαν αντικείμενα της εμπειρογνωμοσύνης άτομα με άλλες αναπηρίες (κινητικές, αισθητηριακές, άλλες) και Φορείς που παρέχουν «ανοιχτή» φροντίδα και περίθαλψη. Το Σύστημα Διαχείρισης, Παρακολούθησης, Αξιολόγησης και Ελέγχου προσαρμόστηκε στην ως άνω παραδοχή και εξετάσθηκε κάτω από το πρίσμα των δράσεων που πρόκειται να υλοποιηθούν για το σκοπό αυτό. Για τις ανάγκες της εμπειρογνωμοσύνης η μελετητική ομάδα συνέταξε, σε ένα χωριστό κεφάλαιο, μια υποδειγματική προσέγγιση του αποϊδρυματισμού ενός εικονικού Φορέα που παρέχει υπηρεσίες «κλειστής» φροντίδας. 6

7 Περιεχόμενα Σελ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 2 6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: «Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση του Μέτρου 3.2 Σταδιακή επανένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην κοινωνικοοικονομική ζωή και προώθηση στην αυτόνομη διαβίωση» 12 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ 13 1 Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία Πρόνοια » 13 και οι παρεμβάσεις στον τομέα της Πρόνοιας. 2 Συνοπτική περιγραφή του Μέτρου Οι κατηγορίες Πράξεων του Μέτρου ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β Η ΠΑΡΟΧΗ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ 20 1 Νοητική υστέρηση και κοινωνική φροντίδα 20 2 Η περίθαλψη των ατόμων με νοητική υστέρηση: Ιστορικό 22 πλαίσιο - ιδρυματική περίθαλψη 3 Σύγχρονες υπηρεσίες φροντίδας και πρόνοιας 24 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ 29 1 Τάσεις στον Ευρωπαϊκό χώρο σχετικά με τις αναπηρίες 29 2 Κοινωνικές στάσεις για τα άτομα με νοητική υστέρηση Στερεοτυπικές στάσεις κατηγοριοποίησης, 34 αποπροσωποίηση, υποβάθμιση 2.2 Στάσεις κοινωνικού αποκλεισμού: Απορριπτικού και καλοπροαίρετου 37 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ Η ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ 39 1 Η εθνική πολιτική στον τομέα της κοινωνικής φροντίδας την 39 τελευταία εικοσαετία 2 Οι δομές πρόνοιας και κοινωνικής φροντίδας στην Ελλάδα. 42 Χάρτης Πρόνοιας 3 Η εθνική πολιτική σήμερα και η συμβολή της Ε.Ε 55 7

8 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε Η ΠΑΡΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ «ΚΛΕΙΣΤΗΣ» ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ 60 1 Εισαγωγή 60 2 Οι Φορείς παροχής υπηρεσιών «κλειστής» φροντίδας στην 63 Ελλάδα 3 Πληθυσμός και Κατηγορίες περιθαλπομένων 67 4 Η κλινική κατάσταση των περιθαλπομένων 68 5 Το υπηρετούν ανθρώπινο δυναμικό στους Φορείς παροχής υπηρεσιών «κλειστής» φροντίδας (πληθυσμός και κατηγορίες εργαζομένων) 76 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΠΟΪΔΡΥΜΑΤΙΣΜΟ ΦΟΡΕΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ «ΚΛΕΙΣΤΗΣ» ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ 79 1 Γενικά 79 2 Σύσταση ομάδας εμπειρογνωμόνων για την καθοδήγηση του 79 αποϊδρυματισμού 3 Μονάδες κοινωνικής επανένταξης και αποκατάστασης 80 (κοινοτικές στεγαστικές δομές) 3.1 Ξενώνας Οικοτροφείο (ξενώνας μακροχρόνιας παραμονής) Προστατευμένο Διαμέρισμα 84 4 Άλλες υποστηρικτικές υπηρεσίες και προγράμματα 84 αποϊδρυματισμού και κοινωνικής επανένταξης 4.1 Προγράμματα Προσομοιωμένων Κατοικιών Προγράμματα Ανάπτυξης Μονάδων Αυξημένης Φροντίδας Ίδρυση και λειτουργία Κοινωνικών Λεσχών Προδιαγραφές λειτουργίας στεγαστικών δομών (Μονάδων) και προγραμμάτων 87 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ ΑΛΛΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟΪΔΡΥΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗΣ 89 1 Υπηρεσίες ενημέρωσης και υποστήριξης της οικογένειας 89 2 Προώθηση του θεσμού της ανάδοχης οικογένειας 89 3 Προώθηση εθελοντισμού 92 4 Προγράμματα καταπολέμησης του στίγματος και των 93 διακρίσεων προς τα άτομα με νοητική υστέρηση 5 Προστατευμένα Εργαστήρια Κατάρτισης και Απασχόλησης 95 6 Άλλες συμπληρωματικές δράσεις Διασύνδεση με άλλες υπηρεσίες υγείας Διασύνδεση με τοπικούς φορείς Προγράμματα εκπαίδευσης του υπηρετούντος και νεοπροσλαμβανόμενου προσωπικού 98 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ 102 8

9 1 Το φαινόμενο της αντίστασης στην αλλαγή Χαρακτηριστικά και τρόποι αντίστασης της κοινότητας στην 105 εγκατάσταση Μονάδων Κοινωνικής Επανένταξης και Αποκατάστασης 3 Επιπτώσεις των αντιδράσεων Τρόποι αντιμετώπισης των αντιδράσεων Στρατηγικές αντιμετώπισης των αντιδράσεων της τοπικής κοινότητας κατά την εγκατάσταση των Μονάδων 112 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΒ ΦΑΣΕΙΣ ΑΠΟΪΔΡΥΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ «ΚΛΕΙΣΤΗΣ» ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΤΟ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΔΟΜΩΝ ΑΠΟΪΔΡΥΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΟΣΤΟΣ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ, ΕΤΗΣΙΟ ΚΟΣΤΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΟΥΣ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΡΑΣΗΣ Αποτύπωση και παρακολούθηση των αποτελεσμάτων από 147 την εφαρμογή του Σχεδίου. 2 Μεθοδολογία παρακολούθησης και αξιολόγησης του Σχεδίου 150 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΓ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΪΔΡΥΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΝΟΣ ΦΟΡΕΑ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ «ΚΛΕΙΣΤΗΣ» ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ. ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ Κατηγορίες περιθαλπομένων «Φορέα» Το ανθρώπινο δυναμικό του «Φορέα» Οι προτεινόμενες νέες δομές αποϊδρυματισμού του «Φορέα» Απαιτούμενο προσωπικό νέων δομών αποϊδρυματισμού του 158 «Φορέα» 5 Άλλες δράσεις αποϊδρυματισμού και κοινωνικής επανένταξης 165 του «Φορέα» 6 Το κόστος για τις απαιτούμενες κατασκευές, διαρρυθμίσεις 165 και εξοπλισμό των σχεδιαζόμενων ενεργειών για το «Φορέα» 7 Το κόστος και η χρηματοδότηση της ετήσιας λειτουργίας 166 των προτεινόμενων ενεργειών του «Φορέα» Βιβλιογραφία 169 9

10 ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ «Σύστημα Διαχείρισης, Παρακολούθησης, Αξιολόγησης και Ελέγχου των δράσεων του Μέτρου 3.2 του Ε.Π. Υγεία Πρόνοια » 171 ΑΡΘΡΟ 1 ΑΡΘΡΟ 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΟΥ Ε.Π. «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ» ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 3.2 ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΚΑΙ ΩΦΕΛΟΥΜΕΝΟΙ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ ΑΡΘΡΟ 3 ΤΕΛΙΚΟΙ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΙ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 180 ΑΡΘΡΟ 4 ΑΡΘΡΟ 5 ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΡΘΡΟ 6 ΟΡΟΙ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ 196 ΑΡΘΡΟ 7 ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑΣ ΔΑΠΑΝΩΝ 198 ΑΡΘΡΟ 8 ΓΕΝΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ 205 ΑΡΘΡΟ 9 ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΠΙΛΕΞΙΜΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ 205 ΑΡΘΡΟ 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΦΑΚΕΛΩΝ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΤΗΤΑΣ ΔΑΠΑΝΩΝ 220 ΑΡΘΡΟ 11 ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΤΕΛΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΥ 224 ΑΡΘΡΟ 12 ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ 224 ΑΡΘΡΟ 13 ΕΛΕΓΧΟΣ 225 ΑΡΘΡΟ 14 ΤΗΡΗΣΗ ΚΑΝΟΝΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ 231 ΑΡΘΡΟ 15 ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

11 Πίνακες Πίνακας 1 Δομές Πρόνοιας 49 Πίνακας 2 Ιδρύματα παροχής υπηρεσιών «κλειστής» ή/και «κλειστής» φροντίδας 64 Πίνακας 3 Ηλικίες των περιθαλπομένων 72 Πίνακας 4 Χρόνος εγκλεισμού των περιθαλπομένων (ασυλοποίηση) 72 Πίνακας 5 Διάγνωση εισαγωγής στο ίδρυμα 72 Πίνακας 6 Βαθμός επικοινωνίας των περιθαλπομένων 73 Πίνακας 7 Βαθμός αυτοεξυπηρέτησης των περιθαλπομένων 73 Πίνακας 8 Διαταραχές συμπεριφοράς των περιθαλπομένων 74 Πίνακας 9 Το ανθρώπινο δυναμικό των ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας 76 Πίνακας 10 Διαδικασία αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας και περιθαλπόμενοι που αποασυλοποιούνται Πίνακας 11 Ανάγκες σε νέο εξειδικευμένο προσωπικό για δομές αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας κατά την Α φάση Πίνακας 12 Ανάγκες σε νέο εξειδικευμένο προσωπικό για δομές αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας κατά την Β φάση Πίνακας 13 Ανάγκες σε νέο εξειδικευμένο προσωπικό για δομές αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας κατά την Γ φάση Πίνακας 14 Συνολικές ανάγκες σε νέο εξειδικευμένο προσωπικό για δομές αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας και στις τρεις φάσεις ( ) Πίνακας 15 Μέσο κόστος κατασκευών, διαρρυθμίσεων και εξοπλισμού δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Πίνακας 16 Κόστος αρχικής επένδυσης για τη λειτουργία δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Α Φάση Πίνακας 17 Κόστος αρχικής επένδυσης για τη λειτουργία δομών

12 αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Β Φάση Πίνακας 18 Κόστος αρχικής επένδυσης για τη λειτουργία δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Γ Φάση Πίνακας 19 Κόστος αρχικής επένδυσης για τη λειτουργία δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας και για τις τρεις Φάσεις ( ) Πίνακας 20 Ετήσιο κόστος λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Πίνακας 21 Συνολικό κόστος λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Α Φάσης Πίνακας 22 Συνολικό κόστος λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Β Φάσης Πίνακας 23 Συνολικό κόστος λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Γ Φάσης Πίνακας 24 Συνολικό κόστος λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Πίνακας 25 Χρηματοδότηση αρχικής επένδυσης δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Πίνακας 26 Χρηματοδότηση λειτουργίας δομών αποϊδρυματισμού των προνοιακών ιδρυμάτων «κλειστής» φροντίδας Πίνακας 27 Δείκτες αποτελέσματος της εφαρμογής του Σχεδίου 149 Πίνακας Φ1 «Φορέας»: Ανάγκες σε προσωπικό για την ανάπτυξη των νέων δομών αποϊδρυματισμού Πίνακας Φ2 «Φορέας»: Χρονοπρογραμματισμός προσλήψεων προσωπικού των νέων δομών αποϊδρυματισμού Πίνακας Φ3 «Φορέας»: Χρονοδιάγραμμα έναρξης λειτουργίας των νέων δομών αποϊδρυματισμού Πίνακας Φ4 «Φορέας»: Κόστος κατασκευών, διαρρυθμίσεων, εξοπλισμού νέων δομών & χρηματοδότησή τους Πίνακας Φ5 «Φορέας»: Κόστος λειτουργίας νέων δομών (σε ετήσια βάση) και χρηματοδότησή του

13 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ «Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης για την υλοποίηση του Μέτρου 3.2 Σταδιακή επανένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην κοινωνικο-οικονομική ζωή και προώθηση στην αυτόνομη διαβίωση» 13

14 Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία Πρόνοια » και οι παρεμβάσεις στον τομέα της Πρόνοιας. Το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία Πρόνοια » έχει ενταχθεί στον Άξονα Προτεραιοτήτων ΙV του Γ Κοινωνικού Πλαισίου Στήριξης, επιδιώκοντας την εξυπηρέτηση βασικών επιλογών κοινωνικής πολιτικής της χώρας και κυρίως την εξυπηρέτηση των στόχων της μεταρρύθμισης του Εθνικού Συστήματος Υγείας και της εθνικής πολιτικής για την Υγεία και την Πρόνοια στην Ελλάδα. Στο Συμπλήρωμα Προγραμματισμού του συγκεκριμένου Επιχειρησιακού Προγράμματος αναφέρονται: Οι βασικοί στόχοι του Επιχειρησιακού Προγράμματος: Ανάπτυξη της δημόσιας υγείας και βελτίωση της υγείας της κοινωνικής προστασίας του πληθυσμού. Αναβάθμιση της ποιότητας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας. Ενίσχυση της αυτοδυναμίας των Περιφερειών, με την άρση των περιφερειακών ανισοτήτων στην κατανομή και παροχή υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής φροντίδας. Άμβλυνση των κοινωνικών ανισοτήτων και καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού σε σχέση με την παροχή υπηρεσιών υγείας και πρόνοιας στους πολίτες. Σημαντική βελτίωση του επιπέδου ικανοποίησης των πολιτών από την παροχή υπηρεσιών υψηλών προδιαγραφών που είναι φιλικές προς τους χρήστες και προσιτές σε όλους. 14

15 Οι στόχοι αυτοί εναρμονίζονται πλήρως με τους βασικούς στόχους της εθνικής αναπτυξιακής πολιτικής, τη στρατηγική και τις βασικές επιδιώξεις του Σχεδίου Ανάπτυξης και εντάσσονται στον Άξονα Προτεραιότητας ΙV «Βελτίωση Ποιότητας Ζωής και Περιβάλλοντος». Στο πλαίσιο αυτό, οι παρεμβάσεις στον τομέα της Υγείας στοχεύουν συγκεκριμένα σε: Ανάπτυξη της Δημόσιας Υγείας. Ανάπτυξη της Πρωτοβάθμιας Φροντίδα Υγείας. Εκσυγχρονισμό των Νοσοκομείων. Σχεδιασμό και ανάπτυξη νέων υπηρεσιών. Δημιουργία ολοκληρωμένων συστημάτων (ΟΣΥ) κατά Περιφέρεια. Εισαγωγή σύγχρονων μορφών διοίκησης και οικονομικής διαχείρισης. Διαμόρφωση ενός σύγχρονου νομοθετικού πλαισίου λειτουργίας του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα υπηρεσιών υγείας. Άσκηση αποτελεσματικού ελέγχου στην παροχή υπηρεσιών υγείας. Ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού. Αντίστοιχα, οι παρεμβάσεις στον τομέα της Πρόνοιας στοχεύουν σε: Εκσυγχρονισμό της λειτουργίας των φορέων που παρέχουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας. Πρόληψη της περιθωριοποίησης και του κοινωνικού αποκλεισμού ατόμων και ομάδων του πληθυσμού. Ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού. Η στρατηγική των στόχων του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Υγεία Πρόνοια » προβλέπει την υλοποίηση δράσεων που εντάσσονται τους ακόλουθους Άξονες Προτεραιότητας: Άξονας Προτεραιότητας 1: «Υγεία». Άξονας Προτεραιότητας 2: «Ψυχική Υγεία». 15

16 Άξονας Προτεραιότητας 3: «Πρόνοια». Άξονας Προτεραιότητας 4: «Ανθρώπινοι Πόροι». Στο πλαίσιο του Άξονα Προτεραιότητα 1, οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις περιλαμβάνονται σε 4 βασικά Μέτρα: Μέτρο 1.1: «Ανάπτυξη υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας». Μέτρο 1.2:«Λειτουργικός εκσυγχρονισμός Νοσοκομειακών Μονάδων». Μέτρο 1.3:«Ανάπτυξη και ολοκλήρωση των υπηρεσιών Επείγουσας Προνοσοκομειακής Φροντίδας». Μέτρο 1.4: «Ανάπτυξη Δημόσιας Υγείας» Αντίστοιχα στον Άξονα Προτεραιότητας 2, περιλαμβάνονται 4 βασικά Μέτρα: Μέτρο 2.1:«Αποασυλοποίηση και κοινωνικοοικονομική (επαν)ένταξη ψυχικά ασθενών» Μέτρο 2.2:«Ανάπτυξη / συμπλήρωση / επέκταση δομών στην κοινότητα, για την ολοκληρωμένη εφαρμογή της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης» Μέτρο 2.3:«Ενέργειες πρόληψης ενίσχυσης της κοινωνικής αλληλεγγύης και κοινωνικοοικονομική ένταξη» Μέτρο 2.4:«Κατάρτιση προσωπικού για τη στήριξη της αποασυλοποίησης, της κοινωνικοοικονομικής επανένταξης και της συνεχούς υποστήριξης των ψυχικά ασθενών». Στον Άξονα Προτεραιότητας 3, οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις εξειδικεύονται σε δύο βασικά Μέτρα: Μέτρο 3.1: «Ενέργειες υποστήριξης ατόμων που απειλούνται ή πλήττονται με αποκλεισμό από την αγορά εργασίας στο πλαίσιο των δράσεων του Δικτύου κοινωνικών υποστηρικτικών υπηρεσιών σε τοπικό επίπεδο». Μέτρο 3.2: «Σταδιακή επανένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην κοινωνικοοικονομική ζωή και προώθηση στην αυτόνομη διαβίωση». 16

17 Στον Άξονα Προτεραιότητας 4, οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις εξειδικεύονται σε 2 βασικά Μέτρα: Μέτρο 4.1: «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού του Τομέα της Υγείας». Μέτρο 4.2:«Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού του Τομέα της Πρόνοιας». Για την εξασφάλιση της ορθολογικής εφαρμογής των δράσεων των βασικών Αξόνων Προτεραιότητας, στις διάφορες φάσεις υλοποίησης του προβλέπεται ο Άξονας Προτεραιότητας 5: «Τεχνική Βοήθεια». 2. Συνοπτική περιγραφή του Μέτρου 3.2 του Ε.Π. Σύμφωνα πάντα με το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα, και με βάση τα όσα αναφέρονται σ αυτό για την άρση των εμποδίων που οδηγούν στον κοινωνικό αποκλεισμό, γίνεται φανερή η ανάγκη ανάπτυξης ανοικτών δομών στήριξης και κοινωνικής φροντίδας των ατόμων που σήμερα ζουν σε ιδρυματικό περιβάλλον. Οι βασικοί στόχοι του Μέτρου είναι: Η κοινωνική και οικονομική ενσωμάτωση ατόμων με ειδικές ανάγκες που βρίσκονται σε προστατευτικό «κλειστό» περιβάλλον φροντίδας, με την ανάπτυξη εξατομικευμένων υποστηρικτικών παρεμβάσεων και με σεβασμό των δικαιωμάτων και των προσωπικών τους επιλογών. Η στήριξη της ένταξής τους στην αγορά εργασίας και η ενίσχυση της αυτόνομης διαβίωσής τους. Στο πλαίσιο του Μέτρου 3.2 τίθενται τουλάχιστον τρεις παράλληλες και εξίσου σημαντικές προτεραιότητες: Η εξατομικευμένη προετοιμασία των επωφελούμενων για την μετάβασή τους σε δομές αυτόνομης και ημιαυτόνομης διαβίωσης (ανάπτυξη δεξιοτήτων, αυτοεξυπηρέτηση, κοινωνικές δεξιότητες κλπ.) 17

18 Η προετοιμασία των εργαζομένων στα ιδρύματα, καθώς και των νεοπροσλαμβανομένων, για την ένταξή τους στις νέες δομές (αλλαγή στάσεων και συμπεριφορών, κατάρτιση και ενημέρωση για τις νέες μορφές κοινωνικής φροντίδας). Η λειτουργία μηχανισμού για την υποστήριξη της υλοποίησης των δράσεων αποϊδρυματισμού. Πρόκειται για προτεραιότητες που υπηρετούν απόλυτα τους στόχους του Μέτρου για κοινωνική και οικονομική ενσωμάτωση ατόμων με αναπηρίες, μέσα από εξειδικευμένες παρεμβάσεις και στήριξη της κοινωνικής και οικονομικής του (επαν)ένταξης. Θα υλοποιηθούν μέσω εξειδικευμένων τεχνικών που περιγράφονται συνοπτικά ως εξής: Προετοιμασία των περιθαλπομένων αλλά και του προσωπικού που ήδη εργάζεται στα ιδρύματα περίθαλψης των ατόμων με ειδικές ανάγκες, για την ένταξή τους σε δομές ημιαυτόνομης και αυτόνομης διαβίωσης. Παράλληλα, αναπτύσσονται παρεμβάσεις στην τοπική κοινωνία με στόχο την αποδοχή και τη στήριξη της προσπάθειας καθώς την προετοιμασία ένταξης στην κοινωνική και οικονομική ζωή της κοινότητας. Ήδη έχουν ξεκινήσει, με χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους, οι διαδικασίες για την αναμόρφωση των χώρων, ώστε να αναπτυχθούν οι προαναφερθείσες παρεμβάσεις (διαρρύθμιση εσωτερικών και εξωτερικών χώρων, εξοπλισμός). Δημιουργία υποστηρικτικών δομών επανένταξης (ξενώνες, διαμερίσματα, προστατευόμενα παραγωγικά εργαστήρια). Η χρηματοδότηση της υποδομής (λειτουργικές διαρρυθμίσεις των αντίστοιχων κτιρίων και εξοπλισμός) θα εξασφαλιστεί αφενός από εθνικούς πόρους και αφετέρου από τα Επιχειρησιακά Προγράμματα των Περιφερειών στο χώρο ευθύνης των οποίων θα αναπτυχθούν αντίστοιχες παρεμβάσεις. 18

19 Ένταξη σε προγράμματα κατάρτισης απασχόλησης των ατόμων που θα συμμετάσχουν στο πρόγραμμα αποϊδρυματισμού. Σχεδιασμός και υλοποίηση προγραμμάτων συνεχιζόμενης επαγγελματικής κατάρτισης και επιμόρφωσης των ατόμων που θα στελεχώσουν τις νέες δομές. Τα προγράμματα αυτά θα επικεντρωθούν στις νέες τεχνικές κοινωνικής φροντίδας καθώς και στην οργάνωση και διοίκηση των δομών ανοικτής περίθαλψης και κοινωνικοοικονομικής ένταξης των ατόμων με ειδικές ανάγκες. Ανάπτυξη προγραμμάτων ψυχοκοινωνικής στήριξης και κοινωνικής συμμετοχής, καθώς και εναλλακτικών μορφών απασχόλησης των ατόμων που συνεχίζουν να περιθάλπονται, με την συμμετοχή της κοινότητας. Υποστήριξη των δράσεων αποϊδρυματισμού και των δικαιούχων των αντίστοιχων ενεργειών μέσω της λειτουργίας Μηχανισμών Στήριξης και Παρακολούθησης τόσο των φορέων που θα υλοποιήσουν τις δράσεις όσο και της Κεντρικής Υπηρεσίας (Γενική Διεύθυνση Πρόνοιας) του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας. 3. Οι κατηγορίες Πράξεων του Μέτρου 3.2 Στο πλαίσιο των προαναφερόμενων στόχων του Μέτρου, προβλέπονται δύο κατηγορίες πράξεων: Α) Ανάπτυξη δικτύου ενδιάμεσων δομών και υπηρεσιών επανένταξης, που περιλαμβάνει: o Ειδικά προγράμματα κοινωνικοποίησης, ανάπτυξης δεξιοτήτων και εκπαίδευσης στην ημιαυτόνομη διαβίωση για άτομα με ειδικές ανάγκες που διαβιούν σε ιδρύματα. o Κατάρτιση του προσωπικού των ιδρυμάτων με έμφαση στην απόκτηση εμπειρίας 19

20 o o o o Ευαισθητοποίηση της κοινότητας και αξιοποίηση του εθελοντισμού Ενοικίαση χώρων και λειτουργία ενδιάμεσων δομών Στελέχωση δομών και υπηρεσιών με εξειδικευμένους επαγγελματίες υγείας και πρόνοιας. Δράσεις Επιστημονικής και Τεχνικής Υποστήριξης και ενεργειών των Τελικών Δικαιούχων για την υλοποίηση (εφαρμογή)ολοκληρωμένων και εξειδικευμένων προγραμμάτων κοινωνικοοικονομικής επανένταξης των εξυπηρετούμενων ατόμων. και Β) Έργα και υποστηρικτικές ενέργειες για την υλοποίηση παρεμβάσεων αποϊδρυματισμού. 20

21 Β. Η ΠΑΡΟΧΗ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ 1. Νοητική υστέρηση και κοινωνική φροντίδα Μέχρι πολύ πρόσφατα, τα περισσότερα άτομα με σοβαρή νοητική καθυστέρηση ζούσαν, στις περισσότερες χώρες, σε ιδρύματα. Πριν από την ανάπτυξη της κοινοτικής φροντίδας οι λύσεις που υπήρχαν για τα άτομα με νοητική υστέρηση, ήταν ή η ιδρυματική περίθαλψη, που συνήθως δεν άντεχε σε κριτική με βάση στοιχειώδη κριτήρια ανθρωπισμού, ή η εγκατάλειψη και ο θάνατος (Szymanski & Crocker,1969). Ο αγώνας για την διασφάλιση ανθρώπινης μεταχείρισης για τα άτομα με νοητική υστέρηση αντανακλάται και στην πολύχρονη ακαδημαϊκή διαπάλη για την χρήση ορθών και ανθρωπιστικών ορισμών. Στα πλαίσια αυτά, όροι όπως "ιδιωτεία" ή "ηλιθιότης" έχουν αντικατασταθεί από όρους όπως "νοητική υστέρηση", "αναπτυξιακή καθυστέρηση" και "μαθησιακή αναπηρία". Ένας έγκυρος ορισμός της νοητικής υστέρησης έχει διατυπωθεί από την Αμερικανική Εταιρία για την Νοητική Υστέρηση, σύμφωνα με τον οποίο "η νοητική υστέρηση δηλώνει νοητική λειτουργία σημαντικά αποκλίνουσα του μέσου όρου, που επιφέρει ή συνδέεται με διαταραχές προσαρμογής και εκδηλώνεται κατά την περίοδο της ανάπτυξης". Η Διεθνής Κατάταξη των Νοητικών και Συμπεριφορικών Διαταραχών του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ICD 1O (WHO, 1992) ορίζει την Νοητική Υστέρηση ως "κατάσταση ατελούς ή διακοπείσας εξέλιξης του νου, που χαρακτηρίζεται κυρίως από διαταραχή ή βλάβη δεξιοτήτων, εκδηλώνεται κατά την αναπτυξιακή περίοδο και συντελεί στην διαμόρφωση του γενικού επιπέδου της νοημοσύνης δηλαδή στη διαμόρφωση των γνωστικών, γλωσσικών, κινητικών και κοινωνικών δεξιοτήτων". Μια άλλη σημαντική εξέλιξη, κατά την δεκαετία του 1980, ήταν η εισαγωγή του μοντέλου διαταραχή - αναπηρία - μειονεξία, σύμφωνα με τον οποίο η διαταραχή 21

22 αναφέρεται στα σωματικά - οργανικά προβλήματα των ατόμων με νοητική υστέρηση, η αναπηρία στα λειτουργικά και η μειονεξία στα συνακόλουθα κοινωνικά μειονεκτήματα (Russell, 1985). Σύμφωνα με τους προαναφερόμενους ορισμούς, ένα άτομο θα πρέπει να τοποθετηθεί πολύ κάτω του μέσου όρου, τόσο στην μέτρηση της νοημοσύνης όσο και της προσαρμοστικής συμπεριφοράς, προκειμένου να θεωρηθεί ότι εμπίπτει στην κατηγορία "νοητικά υστερούντος ατόμου". Δεν αντιμετωπίζεται πλέον η νοητική υστέρηση ως χρόνια, δια βίου κατάσταση, ιδίως σε όσους έχουν ήπια υστέρηση. Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και η αξιολόγηση της προσαρμοστικής συμπεριφοράς, στην τελική εκτίμηση του κατά πόσον ένα άτομο έχει ή όχι νοητική υστέρηση (Hallahan & Kanffman, 1991). Τα τελευταία είκοσι ή τριάντα χρόνια ανατράπηκε ριζικά ο τρόπος με τον οποίο προσεγγίζουμε τα άτομα με διανοητικές αναπηρίες και συνοδές σωματικές, συναισθηματικές και κοινωνικές υστερήσεις. Η αλλαγή αυτή αντανακλάται από την χρήση νέων όρων όπως «μαθησιακές αναπηρίες (learning disabilities)». Εγγενής στη νέα προσέγγιση είναι η αναγνώριση του μαθησιακού δυναμικού των ατόμων αυτών, η μνεία των ίσων με τους άλλους πολίτες δικαιωμάτων τους, η προτροπή να γίνει αποδεκτό το γεγονός ότι πράγματι αποτελούν άτομα με ξεχωριστή οντότητα. Πολλά άτομα απ αυτά που παρουσιάζουν νοητική υστέρηση έχουν επίσης σωματικές αναπηρίες, όπως εγκεφαλική παράλυση, επιληψία, διαταραχές της ακοής και της όρασης και δυσκολίες στην επικοινωνία και τον λόγο. Συχνά όσο σοβαρότερη είναι η νοητική υστέρηση τόσο μεγαλύτερη είναι και η αναλογία των πρόσθετων σωματικών αναπηριών. Τέλος είναι γνωστό ότι τα άτομα με νοητική υστέρηση έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να παρουσιάσουν ψυχικές διαταραχές απ' ότι ο γενικός πληθυσμός. Πιο συγκεκριμένα, αναπτύσσουν ψυχικές διαταραχές περίπου το 25% των 22

23 ατόμων με νοητική υστέρηση που ζουν στην κοινότητα και το 40% αυτήν που ζουν σε ιδρύματα (Mental Health Foundation, 1993). 2. Η περίθαλψη των ατόμων με νοητική υστέρηση: Ιστορικό πλαίσιο - ιδρυματική περίθαλψη Μέχρι τα μέσα του δέκατου ένατου αιώνα η πλειοψηφία των ατόμων με νοητική υστέρηση ζούσαν στα σπίτια τους. Στο τέλος του δέκατου ένατου αιώνα, υπήρξε μια στροφή προς την ιδρυματοποίηση. (Szymanski & Crocker, 1989) Αποτελούσε κοινή ιατρική πρακτική, μόλις γινόταν η διάγνωση της νοητικής υστέρησης στη βρεφική ή νηπιακή ηλικία, να συνιστάται στους γονείς να ζητούν την τοποθέτηση του παιδιού τους σε ίδρυμα. Συχνά, η προβληματική συμπεριφορά ενός παιδιού ήταν επαρκής και σοβαρός λόγος για να εγκλεισθεί και να ιδρυματοποιηθεί. Επικρατούσε η άποψη ότι η ιδρυματική περίθαλψη ήταν καλύτερη από την παραμονή στο σπίτι. Με τον τρόπο αυτό η κοινωνία "προστατευόταν" από τους ανάπηρους ανθρώπους. Έτσι προέκυψαν στο πρώτο μισό του αιώνα τα πρώτα μεγάλα, απομονωμένα ιδρύματα με κύρια χαρακτηριστικά τις στερητικές συνθήκες διαβίωσης των περιθαλπομένων και το ανεπαρκές και ανειδίκευτο προσωπικό. Τα άτομα με νοητική υστέρηση έφεραν -και σε μεγάλο βαθμό φέρουν - κοινωνικό στίγμα. Αντιμετωπίζονται ως διαφορετικοί άνθρωποι και υποβιβάζονται ως ανεπιθύμητοι, σε χαμηλή ηθικά και κοινωνικά θέση. Αποτελούν μια μειονοτική ομάδα με τα εξής χαρακτηριστικά: α) Θεωρούνται, από την πλειοψηφία, ως κατώτεροι. β) Αποπέμπονται σε περιχαρακωμένο ή περιθωριακό κοινωνικό χώρο, γ) Ο κοινωνικός τους αποκλεισμός εκλογικεύεται, θεωρείται δηλαδή ότι είναι καλύτερα για αυτούς να είναι αποκλεισμένοι από την υπόλοιπη κοινωνία, 23

24 δ) Αξιολογούνται με βάση την ιδιότητά τους (ως νοητικά ανάπηρου) παρά με βάση τα ατομικά τους χαρακτηριστικά (Safilios - Rothschild, 1970) Οι αρνητικές στάσεις που προαναφέρθηκαν χαρακτήριζαν και τους επαγγελματίες υγείας που συνιστούσαν την ιδρυματοποίηση των παιδιών με νοητική υστέρηση, λόγω των προσωπικών τους αρνητικών απόψεων μάλλον, παρά λόγω της αδυναμίας των γονιών να αντεπεξέλθουν με τα προβλήματα που τους έθετε η γέννηση ενός ανάπηρου παιδιού (Mackerth, 1972). Βεβαίως οι στάσεις προς τα άτομα με νοητική υστέρηση διαφέρουν από πολιτισμό σε πολιτισμό και από κοινωνία σε κοινωνία. Πάντως αν και το στίγμα συνεχίζει να διαμορφώνει τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ αναπήρων και μη αναπήρων, οι στάσεις αλλάζουν, με βραδύ ρυθμό, στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες. Οι αρνητικές επιδράσεις του ιδρυματισμού άρχισαν να συζητούνται - και να αποδεικνύονται επιστημονικά με σχετικές έρευνες - από τα μέσα της δεκαετίας του Εντοπίστηκαν κατ' αρχήν στα παιδιά που ήταν ο μεγαλύτερος πληθυσμός των ιδρυμάτων, κυρίως λόγω του πολέμου. Καταδείχτηκε ότι ο ιδρυματισμός επιφέρει σημαντικές και επίμονες γνωστικές και συναισθηματικές βλαπτικές επιδράσεις, ακόμα και σε υγιή παιδιά, λόγω των συνθηκών ψυχολογικής και κοινωνικής αποστέρησης, που χαρακτηρίζουν τα ιδρύματα. Μια άλλη πλευρά του ιδρυματισμού σχετίζεται με την πρωτοβάθμια ιατρική περίθαλψη εξέχουσας σημασίας για τον πληθυσμό στόχο των ατόμων με νοητική υστέρηση - που στα ιδρύματα έχει τα εξής χαρακτηριστικά: α. είναι ελλιπής ή ακατάλληλη, β. οι χρόνιες καταστάσεις είναι συχνότερες του φυσιολογικά αναμενόμενου, γ. η ιατρική παρακολούθηση και καταγραφή της κατάστασης των περιθαλπομένων είναι ελλιπής δ. Το ποσοστό ελλιπών εμβολιασμών είναι υψηλό, ε. η διαχείριση κρίσεων και επιληπτικών επεισοδίων είναι ανεπαρκής, 24

25 ζ. είναι συχνό φαινόμενο η υπερδοσολογία φαρμάκων ή η χορήγηση πληθώρας φαρμάκων για τον έλεγχο συμπεριφορικών διαταραχών. Σε σχέση με το τελευταίο χαρακτηριστικό, "τα άτομα με νοητική υστέρηση είναι ίσως το τμήμα εκείνο της κοινωνίας για το οποίο γράφονται οι πιο πολλές συνταγές φαρμάκων και για το οποίο, κατ' εξοχήν, υστερούν οι διαγνώσεις" (Stewart και συν, 1990). Σε μια ανασκόπηση αρκετών ερευνών για αυτό το θέμα, διαπιστώθηκε ότι το 32-50% των ανθρώπων αυτών παίρνουν ψυχοτρόπα φάρμακα, τα πλέον ευρέως διαδεδομένα μάλιστα είναι τα αντιψυχωσικά (Aman, 1987). Τα άτομα με σοβαρή νοητική υστέρηση παρουσιάζουν ένα μεγάλο αριθμό χρόνιων ιατρικών προβλημάτων, προβλημάτων οξείας μορφής, και ακόμα καταστάσεις που απαιτούν μακροχρόνια θεραπεία από εξειδικευμένο προσωπικό. Το πρόγραμμα της υγειονομικής περίθαλψης αυτών των ατόμων πρέπει να συντονίζει την πρωτοβάθμια περίθαλψη με άλλες ιατρικές, εκπαιδευτικές και κοινωνικές υπηρεσίες κατά τρόπο αποτελεσματικό και οικονομικό (Schor και συν, 1981) 3. Σύγχρονες υπηρεσίες φροντίδας και πρόνοιας Οι άνθρωποι με νοητική υστέρηση μετέχουν της κοινωνίας και ως εκ τούτου έχουν τα βασικά δικαιώματα που απολαμβάνουν τα μέλη της. Το 1971, η Γενική Σύνοδος των Ηνωμένων Εθνών είχε διατυπώσει δήλωση, σύμφωνα με την οποία οι άνθρωποι αυτοί έχουν «στον μέγιστο βαθμό που είναι εφικτό, τα ίδια δικαιώματα με τα άλλα ανθρώπινα όντα» (Declaration on the Rights of the Mentally Retarded Persons, 1971). Πιο πρόσφατα το Άρθρο 23 της Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Παιδιού (The Convention of the Rights of the Child, 1989) αναφέρεται στα παιδιά με αναπηρίες και τα δικαιώματα τους για ειδική περίθαλψη, εκπαίδευση και κατάρτιση σχεδιασμένη να τους βοηθήσει να επιτύχουν την μέγιστη δυνατή αυτονομία και να τους οδηγήσει σε, κατά το 25

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία-Πρόνοια» 2000-2006

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία-Πρόνοια» 2000-2006 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Υγεία-Πρόνοια» 2000-2006 Σημαντικό όχημα του Υπουργείου και Κοινωνικής Αλληλεγγύης για τη βελτίωση και την αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής φροντίδας Το Επιχειρησιακό

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης

Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης Πτυχιακή Εργασία: «Η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα» Επιμέλεια Εργασίας: Ταταρίδης Μιχάλης Τουμπουλίδης Ιωάννης Η παρούσα εργασία αποτελεί την Πτυχιακή Εργασία και πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ νέοι θεσμοί κοινωνικής προστασίας διαδικασίες μέθοδοι μορφές παρέμβασης σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ νέοι θεσμοί κοινωνικής προστασίας διαδικασίες μέθοδοι μορφές παρέμβασης σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ νέοι θεσμοί κοινωνικής προστασίας διαδικασίες μέθοδοι μορφές παρέμβασης σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες ΕΚΔΟΣΗ 1.0 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ ΝΕΟΙ ΘΕΣΜΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ερευνητική Στρατηγική

Η Ερευνητική Στρατηγική Η Ερευνητική Στρατηγική Ο τομέας της Υγείας Η σύγχρονη έρευνα στον τομέα της υγείας σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σκοπεύει να εξασφαλίσει την πρόσβαση όσων ζουν στα κράτημέλη σε υγειονομική περίθαλψη υψηλής

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Ορισμός Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Παιδιά με ειδικές ανάγκες Κατηγορίες διαφορετικών δυνατοτήτων Διανοητικές αναπηρίες (νοητική καθυστέρηση) Μαθησιακές δυσκολίες Συναισθηματικές ή συμπεριφορικές διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ»

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» «H AΠΑΣΧΟΛΗΣΗ A ΩΣ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΣΤΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΡΩΜΕΝΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ» Ημερίδα του ΠΑΣΥΠΚΑ «Δράσεις ένταξης των κινητικά αναπήρων στην παραγωγική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Ελένη Δημητρίου Ψυχολόγος Λειτουργός Έγκαιρης Παιδικής Παρέμβασης Επιτροπή Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ατόμων με Νοητική Αναπηρία Επιτροπή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ, αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία, λειτουργεί το «Οικοτροφείο 15 χρόνιων Ψυχικά Ασθενών στην Αττική», το οποίο εντάχθηκε στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ψυχιατρική περίθαλψη στην Ελλάδα του 21 ου αιώνα

Η ψυχιατρική περίθαλψη στην Ελλάδα του 21 ου αιώνα Η ψυχιατρική περίθαλψη στην Ελλάδα του 21 ου αιώνα Μ. Μαδιανός Κέντρο Κοινοτικής Ψυχικής Υγιεινής Ζωγράφου, Πανεπιστήµιο Αθηνών Ψυχιατρική 2002, 13:297-300 Η Ελλάδα, τρία έτη µετά την ένταξή της από το

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός. Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ

Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός. Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ armaos@kethea.gr Προτεραιότητες & βασικά μεγέθη εκπαίδευσης 2 Η ΔΒΜ αποτελεί προτεραιότητα σε διεθνές επίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Τόμος Γ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ Σύνοψη Το τετράτομο έργο "Εισαγωγή στην ειδική παιδαγωγική" αποτελεί συμβολή στην προσπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ, αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία, λειτουργεί το «Οικοτροφείο 15 χρόνιων Ψυχικά Ασθενών στην Αττική», το οποίο χρηµατοδοτείται από τον

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία

Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία 3 Δεκεμβρίου 2014 Ας παραδειγματιστούμε από έναν κινέζικο μύθο: «Μια γριά κάθε πρωί κουβαλούσε νερό στο σπίτι της από το κοντινό πηγάδι με δύο δοχεία δεμένα στις δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Ειδική Φυσική Αγωγή Ενότητα 1η: Εισαγωγή, Έννοιες, Ορισμοί Κοκαρίδας Δημήτρης Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ:

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ: ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS 299516 ΥΠΟΕΡΓΟ: «ΜΟΔΙΠ του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ» και α/α «01» ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Εκπαίδευση και Δια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ, αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία, υλοποιεί ως συντονιστής στο Σχέδιο «Αποστολή για την Κοινωνική Ένταξη και Απασχόληση Ευάλωτων Ομάδων» της Α.Σ. Δίκτυο Αλληλεγγύης,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ, ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ (Β μέρος)

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ, ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ (Β μέρος) ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ, ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ (Β μέρος) Ψαθάς Δημήτρης Παιδαγωγός MSc 10-8-09 Η ΘΕΤΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Σύμφωνα με πρόσφατη ευρωπαϊκή έρευνα, υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ 2: «Ενέργειες ενημέρωσης, προβολής και δημοσιότητας»

ΔΡΑΣΗ 2: «Ενέργειες ενημέρωσης, προβολής και δημοσιότητας» Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» του ΕΣΠΑ 2007-2013 Πράξεις: «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: Ένταξη ευάλωτων κοινωνικών ομάδων (ΕΚΟ) στα Δημοτικά Σχολεία» Άξονες Προτεραιότητας 1, 2 & 3 ως υποψήφιες

Διαβάστε περισσότερα

Γ. Συµπεράσµατα από οµάδες εργασίας του Συνεδρίου

Γ. Συµπεράσµατα από οµάδες εργασίας του Συνεδρίου Γ. Συµπεράσµατα από οµάδες εργασίας του Συνεδρίου 1. Θα βοηθούσε η ανάπτυξη ενός συντονιστικού οργάνου για θέµατα οικογένειας και παιδιών (π.χ. Υπουργείο Οικογένειας, Παιδιού και Νεότητας) 2. Η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010 H ποιότητα ζωής στον αντίποδα της ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 16-2-2010 2010 Μ. Τζινιέρη Κοκκώση, Ph.D Επικ. Καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας Α Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών-Αιγινήτειο

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016

«ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016 «ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ» Λάρισα, 27/5/2016 ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ-ΣΥΚΕΩΝ: ΕΝΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

25 Οκτωβρίου 2007 Τεχνική Σύσκεψη Technical Meeting October 25 th, 2007

25 Οκτωβρίου 2007 Τεχνική Σύσκεψη Technical Meeting October 25 th, 2007 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ 2000- Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης Μονάδα Α 25 Οκτωβρίου 2007 Τεχνική Σύσκεψη Technical Meeting October 25 th, 2007 Αννα Κανακάκη Δράσεις Υγείας στα ΕΠ Του ΕΚΤ 2007-20132013

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ Εισαγωγή Η έρευνα στην Ευρώπη δείχνει ότι οι άνθρωποι με αναπηρίες όλων των ηλικιών έχουν προσωπική εμπειρία με την τεχνολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑΡΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ

ΓΛΩΣΣΑΡΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΓΛΩΣΣΑΡΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ Ανάγκη υποστήριξης για προσωπική αυτονομία... 3 Ανεξάρτητη διαβίωση... 3 Αντισταθμιστικά μέσα... 3 Άτομα με μειωμένη κινητικότητα....

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Κυρίες και κύριοι Αγαπητοί εργαζόμενοι Φίλες και φίλοι Θέλω να σας ευχαριστήσω για την παρουσία σας σήμερα εδώ, στο

Διαβάστε περισσότερα

Δομές Κοινωνικής Υποστήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στην Ελλάδα

Δομές Κοινωνικής Υποστήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στην Ελλάδα Δομές Κοινωνικής Υποστήριξης της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στην Ελλάδα Σίμος Δανιηλίδης, Δήμαρχος Συκεών Πρόεδρος Επιτροπής Κοινωνικής Πολιτικής Αλληλεγγύης και Απασχόλησης της Κεντρικής Ένωσης Δήμων και

Διαβάστε περισσότερα

«Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση»

«Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» «Συνεχιζόµενη επαγγελµατική κατάρτιση Εκπαίδευση και αρχική κατάρτιση» Ελένη Κρικέλα, Προϊσταµένη Μονάδας Γ ΕΥΣΕΚΤ ράσεις Επαγγελµατικής Κατάρτισης Συγχρηµατοδοτούµενες από το ΕΚΤ στα Επιχειρησιακά Προγράµµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ, αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία, στο πλαίσιο της υλοποίησης της Πράξης «Δημιουργία και λειτουργία δύο Στεγών Υποστηριζόμενης Διαβίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης

Αναπτυξιακή Ψυχολογία. Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης Αναπτυξιακή Ψυχολογία Διάλεξη 6: Η ανάπτυξη της εικόνας εαυτού - αυτοαντίληψης Θέματα διάλεξης Η σημασία της αυτοαντίληψης Η φύση και το περιεχόμενο της αυτοαντίληψης Η ανάπτυξη της αυτοαντίληψης Παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙ ΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Τόµος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΕΙΚΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΑΝΕΙΣ ΔΕΝ ΜΕΝΕΙ ΕΚΤΟΣ»

«ΚΑΝΕΙΣ ΔΕΝ ΜΕΝΕΙ ΕΚΤΟΣ» «Κ Α Ν Ε Ι Σ Δ Ε Ν Μ Ε Ν Ε Ι Ε Κ Τ Ο Σ» π ρ ό γ ρ α μ μ α π ρ ό λ η ψ η ς κ α ι π α ρ έ μ β α σ η ς γ ι α ν έ ο υ ς σ ε κ ί ν δ υ ν ο έ λ λ ε ι ψ η ς σ τ έ γ η ς φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς με την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Μαρούσι, 11/04/2016 Αρ.πρωτ.: 980

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Μαρούσι, 11/04/2016 Αρ.πρωτ.: 980 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Ιστοσελίδα: Πληροφορίες : Emai: Τηλέφωνο: Fax: ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΔΟΜΗ ΕΣΠΑ ΤΟΜΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑ Β3 www.eye.minedu.gov.gr Kασβίκη Θεώνη thkasviki@minedu.gov.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού

Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού ΙΩΑΝΝΗΣ ΙΑΜ, ΜΕΞΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ε.Σ.Π.Α. (Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς) ) 2007-2013 Ε.Π. Ανάπτυξη Ανθρώπινου υναµικού Ενίσχυση της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΗΛΕΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΩΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΩΣ ΜΕΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΗΛΕΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΩΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΩΣ ΜΕΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΗΛΕΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΩΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΩΣ ΜΕΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ Ι. Α. Μαλογιάννης, Χ. Ζαχαροπούλου, Κ. Κατσαδώρος Μη Κυβερνητική

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη. Αθήνα Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Εκτενής Σύνοψη Αθήνα Απρίλιος 2008 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Δια βίου Μάθηση» Στις επόμενες σελίδες γίνεται μια πρώτη προσπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Αλληλεγγύη Ευπαθών Κοινωνικά Ομάδων Δήμος Solna Σουηδία

Κοινωνική Αλληλεγγύη Ευπαθών Κοινωνικά Ομάδων Δήμος Solna Σουηδία Κοινωνική Αλληλεγγύη Ευπαθών Κοινωνικά Ομάδων Δήμος Solna Σουηδία ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Γεώργιος Κοντορίνης, Δημοτικός Σύμβουλος Solna, Σουηδία Κοινωνική Αλληλεγγύη ΗπόληSolna

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΕΔΙΑ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΣΥΠ

ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΕΔΙΑ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΣΥΠ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟ (ΠΕΣΥΠ) ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΕΔΙΑ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΣΥΠ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ

ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ ΟΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ Δρ. Νίκη Παπαγεωργίου Αν. Καθηγήτρια Κοινωνιολογίας Α.Π.Θ. ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ ΩΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Τα προβλήματα υγείας ενός

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών 1. Εισαγωγή Οι εξελίξεις και οι δεσμεύσεις στο θέμα της Ασφάλειας των Ασθενών έχουν αυξηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Έργο: «Εκπόνηση μελετών» Δράση 3: Διακρίσεις και εμπόδια για τα άτομα με αναπηρία στην πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια και μεταλυκειακή εκπαίδευση

Έργο: «Εκπόνηση μελετών» Δράση 3: Διακρίσεις και εμπόδια για τα άτομα με αναπηρία στην πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια και μεταλυκειακή εκπαίδευση Έργο: «Εκπόνηση μελετών» Δράση 3: Διακρίσεις και εμπόδια για τα άτομα με αναπηρία στην πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια και μεταλυκειακή εκπαίδευση Παραδοτέο 3Γ: Τελική Μελέτη ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3 Ατζέντα ομάδων εστιασμένης

Διαβάστε περισσότερα

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Εκπαίδευση Νηπίων με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες ή και Αναπηρία στο νηπιαγωγείο Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Τις τελευταίες δεκαετίες παρατηρείται μία αύξηση

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις

Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο κατά τη Νέα Προγραμματική Περίοδο (2014-2020) Βασικά σημεία και διερευνητικές προσεγγίσεις Εμμανουέλα Κουρούση Μονάδα Β Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού και Παρακολούθησης Δράσεων

Διαβάστε περισσότερα

101 Τίτλος Μονάδας Ψυχικής Υγείας: Κωδικός*

101 Τίτλος Μονάδας Ψυχικής Υγείας: Κωδικός* Υπουργείο Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης Διεύθυνση Ψυχικής Υγείας ΕΝΤΥΠΟ ΕΚΘΕΣΗΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΜΟΝΑΔΑΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΤΟΥΣ 201 (υποβάλλεται σε έντυπη και ηλεκτρονική μορφή το αργότερο έως 28 Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Ειδική Αγωγή αναπόσπαστο τµήµα ολόκληρης της Εκπαίδευσης. µάθηση Απορρίπτοντας στερεότυπες αντιλήψεις και κατηγοριοποιήσεις

Ειδική Αγωγή αναπόσπαστο τµήµα ολόκληρης της Εκπαίδευσης. µάθηση Απορρίπτοντας στερεότυπες αντιλήψεις και κατηγοριοποιήσεις Σύγχρονες αντιλήψεις στο χώρο της παιδαγωγικής Επιστήµης θεωρούν την Ειδική Αγωγή αναπόσπαστο τµήµα ολόκληρης της Εκπαίδευσης Σε µια κοινωνία ίσων ευκαιριών όλοι έχουν δικαίωµα στην εκπαίδευση και τη µάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 2015 Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων

ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων ΠΡΑΞΗ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ για ένταξη μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες» των Αξόνων Προτεραιότητας 1,2 & 3 του Επιχειρησιακού Προγράμματος«Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΚΟΠΟΣ Το διδακτορικό πρόγραμμα στην Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση αποσκοπεί στην εμβάθυνση και κριτική

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 Επιχειρησιακός Σχεδιασµός Ανάπτυξη σχεδίων δράσης

Κεφάλαιο 6 Επιχειρησιακός Σχεδιασµός Ανάπτυξη σχεδίων δράσης 206 6 Κεφάλαιο 6 Επιχειρησιακός Σχεδιασµός Ανάπτυξη σχεδίων δράσης 207 Στο προηγούµενο κεφάλαιο επιχειρήθηκε η προσέγγιση βήµα βήµα των επιχειρησιακών στόχων του Σχεδίου του Ψυχιατρικού Νοσοκοµείου Κέρκυρας,

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα για τις Κοινωνικές Δομές Δήμων στο πλαίσιο του ΕΠ Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας

Ημερίδα για τις Κοινωνικές Δομές Δήμων στο πλαίσιο του ΕΠ Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας Ημερίδα για τις Κοινωνικές Δομές Δήμων στο πλαίσιο του ΕΠ Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας 2014-2020 Ενεργοποίηση των Κοινωνικών Δομών του ΘΣ 9 Λαμία 31.05.2016 Οι Πόροι του ΕΠ Το ΕΠ Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων

Εθνικό Πρόγραμμα Μεταρρυθμίσεων Η συμβολή του ΕΚΤ στην επιτυχή εφαρμογή της Σύστασης «ΕΠΕΝ ΥΣΗ ΣΤΑ ΠΑΙ ΙΑ: ΣΠΑΖΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΚΥΚΛΟ ΤΗΣ ΜΕΙΟΝΕΞΙΑΣ» Σταματία Παπούλια Προϊσταμένη Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού & Παρακολούθησης ράσεων ΕΚΤ (ΕΥΣΕΚΤ)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Η Δ/νση Ποιότητας & Αποδοτικότητας του Υπουργείου Υγείας, στο πλαίσιο υλοποίησης της πράξης

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 2716/1999 (ΦΕΚ Α' 96/17-5-1999) Ανάπτυξη και εκσυγχρονισμός των υπηρεσιών ψυχικής υγείας και άλλες διατάξεις. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΤΟΜΕΟΠΟΙΗΣΗ

ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 2716/1999 (ΦΕΚ Α' 96/17-5-1999) Ανάπτυξη και εκσυγχρονισμός των υπηρεσιών ψυχικής υγείας και άλλες διατάξεις. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΤΟΜΕΟΠΟΙΗΣΗ ΝΟΜΟΣ ΥΠ' ΑΡΙΘ. 2716/1999 (ΦΕΚ Α' 96/17-5-1999) Ανάπτυξη και εκσυγχρονισμός των υπηρεσιών ψυχικής υγείας και άλλες διατάξεις. ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΤΟΜΕΟΠΟΙΗΣΗ Άρθρο 3 Τομείς Ψυχικής Υγείας - Ένταξη των Μονάδων Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ »

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ » ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ 2007-2013» ΑΞΟΝEΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01, 02, 03: ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΟΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και η σημασία της Διοίκησης του Ανθρώπινου Δυναμικού στην περίπτωση των τουριστικών επιχειρήσεων

5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και η σημασία της Διοίκησης του Ανθρώπινου Δυναμικού στην περίπτωση των τουριστικών επιχειρήσεων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ Πρόγραμμα επικαιροποίησης γνώσεων αποφοίτων ΑΕΙ στην οργάνωση, διοίκηση τουριστικών επιχειρήσεων και στην προώθηση τουριστικών προορισμών 5 η Διδακτική Ενότητα Οι βασικές αρχές και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ" Ο Σύλλογος ΑΛΚΥΟΝΗ, είναι φιλανθρωπικό σωματείο μη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ"

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΑΛΚΥΟΝΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΦΟΡΕΩΝ ΣΕ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ "ΑΛΚΥΟΝΗ" Ο Σύλλογος ΑΛΚΥΟΝΗ, είναι φιλανθρωπικό σωματείο μη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΑΔΑ: ΨΥΚΞ9-ΧΕΥ INFORMATICS DEVELOPMEN T AGENCY Digitally signed by INFORMATICS DEVELOPMENT AGENCY Date: 2014.10.03 18:00:55 EEST Reason: Location: Athens ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Α. Μέσω του έργου QualityRights, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, έχει επικεντρωθεί στο να

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ 2007-2013»

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ 2007-2013» ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Ε.Π. «ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ 2007-2013» ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ: ΕΝΔΥΝΑΜΩΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΟΛΟ ΤΟ ΕΥΡΟΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ: Η ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΑΔΑ: 6ΒΔΧ9-4ΡΩ INFORMATICS DEVELOPMEN T AGENCY Digitally signed by INFORMATICS DEVELOPMENT AGENCY Date: 2014.10.29 15:19:25 EET Reason: Location: Athens ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Περιγραφή Συμβουλευτικής ανήκει στην ευρύτερη κατηγορία των Συμβουλευτικών Κέντρων. Τα Συμβουλευτικά Κέντρα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΤΕ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ Α.Σ «ΠΡΟΣΒΑΣΙΣ» ΤΩΡΑ!

ΔΗΛΩΣΤΕ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ Α.Σ «ΠΡΟΣΒΑΣΙΣ» ΤΩΡΑ! e-mail: info@as-prosvasis.org Ολοκληρωμένες Δράσεις Επαγγελματικής Ένταξης Ατόμων με Κινητική Αναπηρία και Εγκεφαλικές Βλάβες στην περιοχή της Αττικής ΔΗΛΩΣΤΕ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ Α.Σ «ΠΡΟΣΒΑΣΙΣ» ΤΩΡΑ! Ελάτε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΕΔ3Χ-ΣΕΞ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΑΔΑ: ΒΕΔ3Χ-ΣΕΞ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. "ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ 2007-1013" Ταχ. Δ/νση : Μεναίχμου & Θεοφιλοπούλου 18 Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΜΕΤΡΩΝ ΕΚΤ ΜΕΤΡΟ 5.1 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ

ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΜΕΤΡΩΝ ΕΚΤ ΜΕΤΡΟ 5.1 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5 ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΜΕΤΡΩΝ ΕΚΤ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ Αναβάθµιση Υποδοµών & Εξοπλισµών για την Προώθηση Ισότητας Ευκαιριών Πρόσβασης στην Αγορά Εργασίας Α. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΜΕΤΡΟΥ ΚΩ.OΠ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ

ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ: ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΗ ΔΥΤΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ MONH.ΓΕΝΙΑ 100 ΆΝΕΡΓΟΙ ΑΡΧΗΓΟΊ ΜΟΝΟΓΟΝΕΪΚΏΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΏΝ ΕΝΗΜΈΡΩΣΗ - ΚΑΤΆΡΤΙΣΗ - ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΉ - ΔΙΚΤΎΩΣΗ ΕΝΤΑΞΗ ΑΝΈΡΓΩΝ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Γούδας Θέματα Διάλεξης. Ένας κοινά αποδεκτός ορισμός για τον όρο Θετική Ανάπτυξη είναι ο παρακάτω:

Μάριος Γούδας Θέματα Διάλεξης. Ένας κοινά αποδεκτός ορισμός για τον όρο Θετική Ανάπτυξη είναι ο παρακάτω: Ψυχολογία Φυσικής Αγωγής Διάλεξη 1 Θετική Ανάπτυξη μέσω της Φυσικής Αγωγής και του Παιδικού Αθλητισμού Μάριος Γούδας Θέματα Διάλεξης Τι εννοούμε με τον όρο Θετική Ανάπτυξη Φυσική Αγωγή, Παιδικός Αθλητισμός

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Στρατηγική

Περιφερειακή Στρατηγική ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Περιφερειακή Στρατηγική Κοινωνικής Ένταξης, Καταπολέμησης της Φτώχειας και κάθε Μορφής Διακρίσεων Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ. Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ. Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Τόμος Β ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Σύνοψη Το τετράτομο έργο "Εισαγωγή στην ειδική παιδαγωγική" αποτελεί συμβολή στην προσπάθεια προσέγγισης

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας

ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας ιερεύνηση εκπαιδευτικών αναγκών ατόμων με αναπηρία που διαβιούν σε ιδρύματα και σε δομές κοινωνικής φροντίδας Στόχος της μελέτης Η μελέτη υλοποιείται από το Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού ικαίου Ίδρυμα

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013

ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΣΤΑ ΠΕΠ 2007-2013 ΔΡΑΣΕΙΣ «ΚΟΡΜΟΥ», ΠΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Υποδομές Υγείας ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΕ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΥΓΕΙΑΣ & α. Ανάπτυξη Υποδομών στην πρωτοβάθμια Περίθαλψη Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

15PROC002535117 2015-01-21

15PROC002535117 2015-01-21 ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Ε.Π Περιφέρειας Κρήτης Ταχ. Δ/νση : Δ. Μποφώρ 7 71202 Ηράκλειο Πληροφορίες : Γ. Ανδρουλάκης Τηλ : 2813-404502

Διαβάστε περισσότερα

ΆΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5.1

ΆΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5.1 ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε.Π. «ΥΓΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑ» 2000-2006 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ: Ανάπτυξη Ολοκληρωμένου Προτύπου Δεικτών Εκροών / Πραγματοποίησης, Αποτελέσματος και Επιπτώσεων του Επιχειρησιακού

Διαβάστε περισσότερα

Δ. ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ (ΙΑΟ 409)

Δ. ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ (ΙΑΟ 409) Δ. ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ (ΙΑΟ 409) Συντονιστής μαθήματος: Αλέξιος Μπένος, Καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής. Τηλ. 2310999137, e-mail: benos@med.auth.gr Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδίκευση του ΕΠ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020

Εξειδίκευση του ΕΠ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020 Εξειδίκευση του ΕΠ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 2014-2020 Καρατζιά Ιφιγένεια Προϊσταμένη Μονάδας Α1 Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠ Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας 06 - Προστασία του περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ

ΦΥΛΛΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΠΡΑΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ Α. Πληρότητα και σαφήνεια του περιεχομένου της πρότασης Α/Α Περιγραφή κριτηρίου Πεδίο ΤΔΕ Εξειδίκευση κριτηρίου Κατάσταση Τιμή Αιτιολόγηση Α1 Πληρότητα και σαφήνεια του φυσικού αντικειμένου

Διαβάστε περισσότερα

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης»

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» «Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Η Ιατρική Παρέμβαση (Medical Intervention -Med.In) είναι μια Ελληνική ιατρική οργάνωση αρωγής με δράσεις εντός

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας

Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας Εφαρμογές Άσκησης Κοινωνικής Πολιτικής από την Τοπική Αυτοδιοίκηση της Ιταλίας ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Κωνσταντίνος Αργυρός, Δημοτικός Σύμβουλος Rivalta Τορίνο, Ιταλία Ελευθέριος

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα των υπηρεσιών ψυχικής υγείας : ανάγκη και πρόκληση. Νίκος Γκιωνάκης ψυχολόγος

Ποιότητα των υπηρεσιών ψυχικής υγείας : ανάγκη και πρόκληση. Νίκος Γκιωνάκης ψυχολόγος Ποιότητα των υπηρεσιών ψυχικής υγείας : ανάγκη και πρόκληση Νίκος Γκιωνάκης ψυχολόγος Τι είναι η ποιότητα; Στη φροντίδα ψυχικής υγείας η ποιότητα είναι ένα μέτρο του κατά πόσον οι μονάδες : α) αυξάνουν

Διαβάστε περισσότερα

σκοπός Κατανόηση Όρος κατάλληλος; Άτομο με ειδικές ανάγκες Άτομο με αναπηρία Παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες

σκοπός Κατανόηση Όρος κατάλληλος; Άτομο με ειδικές ανάγκες Άτομο με αναπηρία Παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Β έτος Σοφία Μπάτσιου Φεβρουάριος 2012 σκοπός Κατανόηση της φύσης και της έννοιας της αναπηρίας της έκτασης και κατηγοριοποίησης

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια»

«ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» «ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ: Προσθέτει χρόνια στη ζωή αλλά και ζωή στα χρόνια» 1 ο Γενικό Λύκειο Πάτρας Ερευνητική Εργασία Β Τάξης Σχολικού έτους 2012-2013 Ομάδα Ε Ας φανταστούμε μία στιγμή το σχολείο των ονείρων μας.

Διαβάστε περισσότερα

Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρίες

Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρίες Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρίες Του Θωμά Κατσιώνη ΜΑ Διευθυντή του Ιδρύματος «Θεοτόκος» Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των ανθρώπων με αναπηρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

«ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» «ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗΣ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ : Κωνσταντινίδου Εύα Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ηµητριάδου Αλεξάνδρα ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις µέρες µας επικρατεί µια παγκόσµια

Διαβάστε περισσότερα