Μικρό ἀφιέρωμα στήν Ὑπεραγία Θεοτόκο Μαρία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μικρό ἀφιέρωμα στήν Ὑπεραγία Θεοτόκο Μαρία"

Transcript

1 Μικρό ἀφιέρωμα στήν Ὑπεραγία Θεοτόκο Μαρία

2 Περιεχόμενα Ἡ Κοίμησις τῆς Θεοτόκου τοῦ Ἰωάννου Φουντούλη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Ἡ ἑορτὴ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, ποὺ ἑορτάζει στὶς 15 Αὐγούστου ὁ χριστιανικὸς κόσμος, εἶναι ἡ μεγαλυτέρα ἀπὸ τὶς ἑορτὲς ποὺ καθιέρωσε ἡ Ἐκκλησία πρὸς τιμὴν τῆς Μητρὸς τοῦ Κυρίου, τὶς θεομητορικὲς ἑορτές. Ἴσως εἶναι καὶ ἡ παλαιοτέρα ἀπὸ ὅλες. Τὶς πρῶτες μαρτυρίες ἔχομε γι αὐτὴν κατὰ τὸν Ε' αἰώνα, γύρω στὴν ἐποχὴ ποὺ συνεκλήθη ἡ Γ' Οἰκουμενικὴ Σύνοδος τῆς Ἐφέσου (451), ποὺ καθόρισε τὸ θεομητορικὸ δόγμα καὶ ἔγινε αἰτία νὰ ἀναπτυχθεῖ ἡ τιμὴ στὸ πρόσωπο τῆς Θεοτόκου.Γιὰ πρώτη φορὰ φαίνεται ὅτι συνεστήθη στὰ Ἱεροσόλυμα τὴν 13 Αὐγούστου καὶ λίγο ἀργότερα μετετέθη στὶς 15 τοῦ ἰδίου μηνός. Εἶχε δὲ γενικότερα θεομητορικὸ χαρακτήρα, χωρὶς εἰδικὴ ἀναφορὰ στὸ γεγονὸς τῆς Κοιμήσεως. Ὀνομάζετο «ἡμέρα τῆς Θεοτόκου Μαρίας». Τριμηνιαία ἔκδοση τοῦ Πολιτιστικοῦ Κέντρου - Ἐπικοινωνιακοῦ καί Μορφωτικοῦ Ἱδρύματος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Γορτύνης καί Ἀρκαδίας. Ἐκδίδεται μέ τήν πρόνοια τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Γορτύνης καί Ἀρκαδίας κ. Μακαρίου. Ἰδιοκτήτης-Ἐκδότης: Τμῆμα Ἐκδόσεων Πολιτιστικοῦ Κέντρου - Ἐπικοινωνιακοῦ καί Μορφωτικοῦ Ἱδρύματος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Γορτύνης καί Ἀρκαδίας. Ὑπεύθυνος ὕλης: π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος, τηλ , Συντακτική Ἐπιτροπή: π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος, π. Χαράλαμπος Κοπανάκης. Σχεδίαση περιοδικοῦ: Νίκος Ντρετάκης. Ἐκτύπωση: ΤΥΠΟΚΡΕΤΑ Ἐπισκεφθεῖτε τήν ἱστοσελίδα μας Οἰκονομικές εἰσφορές: Ἁγ. Γεωργίου 16, Μοῖρες, Ἡρακλείου Κρήτης Τηλ.: Fax: , ἠλεκτρ. ταχ.: Ἐξώφυλλο: Μήτηρ Θεοῦ, ἔργο κ. Παναγιώτη Μόσχου. Ἡ Κοίμηση τῆς Θεοτόκου, ἔργο τοῦ κ. Παν. Μόσχου. Kέντρο τοῦ πανηγυρισμοῦ ἀναφέρεται στὴν ἀρχὴ ἕνα «Κάθισμα», ναὸς ἐπ ὀνόματί της, ποὺ εὐρίσκετο ἔξω ἀπὸ τὰ Ἱεροσόλυμα στὸ τρίτο μίλιο τῆς ὁδοῦ ποὺ ὁδηγοῦσε στὴν Βηθλεέμ. Ἡ σύνδεση τῆς ἑορτῆς αὐτῆς πρὸς τὴν Κοίμηση τῆς Θεοτόκου, ἔγινε στὸν περίφημο ναὸ τῆς Παναγίας ποὺ βρισκόταν στὴν Γεσθημανή, τὸ «εὐκτήριο τοῦ Μαυρικίου», ὅπου ὑπῆρχε καὶ ὁ τάφος της. Αὐτὸς ὁ Ναὸς πολὺ σύντομα πῆρε τὸν χαρακτήρα τοῦ μεγαλυτέρου θεομητορικοῦ προσκυνήματος καὶ ἡ ἀκτινοβολία τοῦ ἔγινε αἰτία ἡ πανήγυρίς του κατὰ τὴν 15η Αὐγούστου γρήγορα νὰ διαδοθεῖ σ ὁλόκληρο τὸν χριστιανικὸ κόσμο καὶ κατὰ τὸν ΣΤ' μὲ Ζ' αἰώνα νὰ ἐπικρατήσει σὲ ἀνατολὴ καὶ δύση σὰν ἑορτὴ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου. Ἀργότερα ἐξήρθη ἡ ἑορτὴ μὲ τὴν προπαρασκευαστικὴ νηστεία καὶ τὴν παράταση τὸ ἑορτασμοῦ μέχρι τῆς 23ης ἢ καὶ μέχρι τέλους τοῦ Αὐγού- 3

3 Ἡ Κοίμησις τῆς Θεοτόκου στου καὶ ἔγινε ὄχι μόνο ἡ μεγαλυτέρα θεομητορικὴ ἑορτή, ἀλλὰ καὶ μία ἀπὸ τὶς σπουδαιότερες ἑορτὲς τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους. Αὐτὸ βέβαια ἦταν φυσικὸ νὰ γίνει, γιατί ἡ Θεοτόκος εἶναι τὸ προσφιλέστερο καὶ ἱερότερο πρόσωπο μετὰ τὸν Κύριο καὶ γι αὐτὸ συνεκέντρωσε τὴν τιμὴ καὶ τὴν εὐλάβεια ὅλων τῶν χριστιανικῶν γενεῶν. Ἀναρίθμητοι Ναοὶ καὶ Μονὲς ἔχουν κτισθεῖ πρὸς τιμὴν τῆς Κοιμήσεώς της, θαυμάσιες τοιχογραφίες παριστάνουν σὲ κάθε Ναὸ πίσω ἀπὸ τὴν κεντρικὴ εἴσοδο σὲ ἐκπληκτικὲς συνθέσεις τὴν ἱερά της κηδεία, ὕμνοι ἐκλεκτοὶ ἔχουν διακοσμήσει τὴν ἀκολουθία της καὶ λόγοι λαμπροὶ καὶ ἐγκώμια ἐκφωνήθηκαν ἀπὸ τοὺς Πατέρες καὶ νεωτέρους κληρικούς ἄνδρες κατὰ τὴν ἡμέρα τῆς μνήμης της. Ὅλες οἱ «Χαῖρε, ἡ γεννήσασα Χριστὸν τὸν Θεὸν ἡμῶν. Ὁ Κύριος ἄκουσε τὴν προσευχή σου καὶ θὰ πορευθεῖς εἰς τὴν ζωὴν τὴν ἀληθινὴν καὶ ἀδιάδοχον». ἀνθρώπινες γενεὲς συναγωνίσθηκαν στὴν προσφορὰ ὅ,τι ἐκλεκτοτέρου εἶχαν νὰ παρουσιάσουν γιὰ νὰ μακαρίσουν ἔργῳ καὶ λόγῳ τὴν Παρθένο Μαρία. «Ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριούσι σὲ πᾶσαι αἱ γενεαί». Γιὰ τὴν κατανόηση τοῦ ἐορτολογικοῦ περιεχομένου τῆς ἑορτῆς τῆς Κοιμήσεως, ὅπως καὶ τῶν ἄλλων θεομητορικῶν ἑορτῶν, τῆς Συλλήψεως, τῆς Γεννήσεως καὶ τῶν Εἰσοδίων, πρέπει νὰ κάνουμε μία μικρὰ ἀναδρομὴ στὶς πηγές, ἀπὸ τὶς ὁποῖες ἀντλήθηκαν τὰ θεομητορικὰ αὐτὰ θέματα. Διαφορετικὰ εἶναι ἀδύνατο νὰ ἑρμηνεύσει κανεὶς ὅτι συνδέεται μὲ τὸν ἑορτασμὸ αὐτόν, τὰ συναξάρια, τὴν ὑμνογραφία καὶ τὴν εἰκονογραφία των. Οἱ αὐθεντικὲς ἱστορικὲς πηγές, τὰ Εὐαγγέλια καὶ τὰ ἄλλα βιβλία τῆς Καινῆς Διαθήκης, δὲν μᾶς διέσωσαν πληροφορίες γιὰ τὸν εὐαγγελισμό καὶ γιὰ τὸν μετὰ τὴν ἀνάληψη τοῦ Κυρίου βίο τῆς Θεοτόκου. Πρόθεση τῶν Ἱερῶν συγγραφέων ἦταν νὰ ἀφηγηθοῦν τὸν βίο καὶ τὸ σωτηριῶδες ἔργο τοῦ Χριστοῦ καὶ ὅτι ἄμεσα συνεδέετο μὲ αὐτὸν καὶ ὄχι νὰ ἱκανοποιήσουν τὴν εὐλαβῆ περιέργεια ἢ τὰ ἱστορικὰ ἐνδιαφέροντα τῶν ἀναγνωστῶν των. Ἡ παράδοση ὅμως τῆς Ἐκκλησίας διέσωσε ἀπὸ στόματος εἰς στόμα διάφορες πληροφορίες ποὺ ἀφοροῦσαν στὸν βίο τῆς Θεοτόκου πρὸ συλλήψεως τοῦ Κυρίου καὶ μετὰ τὴν ἀνάστασή Του. Ἀργότερα διάφοροι εὐλαβεῖς, κατὰ τὸ πλεῖστον, συγγραφεῖς περιέλαβαν τὶς πληροφορίες αὐτὲς καὶ τὶς ἀνέπτυξαν μὲ τὴν φαντασία των καὶ γιὰ νὰ ἔχουν περισσότερο κύρος ἔθεσαν στοὺς τίτλους τῶν ἔργων των μεγάλα ἀποστολικὰ ὀνόματα. Ἡ Ἐκκλησία ἀπέρριψε καὶ κατεδίκασε τὰ βιβλία αὐτὰ καὶ τὰ ὀνόμασε «Ἀπόκρυφα» καὶ «Ψευδεπίγραφα». Σὲ μεταγενεστέρα ἐποχὴ πολλὲς ἀπὸ τὶς διηγήσεις αὐτές, τουλάχιστον στὶς βασικὲς τῶν γραμμές, ἔδωσαν θέματα στὴν διαμόρφωση ἑορτῶν, στὴν σύναξη συναξαρίων, στὴν ποίηση ὕμνων καὶ στὴν εἰκονογραφία. Ἐξ ἄλλου καθὼς εἴπαμε, ὁ πυρὴν τῶν διηγήσεων αὐτῶν εἶχε ὡς βάση του παμπάλαιες ἱστορικὲς παραδόσεις γύρω ἀπὸ τὸ πρόσωπο τῆς Θεομήτορος. Εἰδικὰ τὸ γεγονὸς τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου ἀφηγεῖται, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, καὶ μία ἀπόκρυφος διήγησις, ποὺ φέρεται ὑπὸ τὸ ὄνομα τοῦ ἠγαπημένου μαθητοῦ τοῦ Κυρίου, τοῦ Ἰωάννου. Μία περίληψη τοῦ ἐκτενοῦς αὐτοῦ κειμένου θὰ παρουσιάσομε ἐδῶ. Σὲ κάθε σημεῖο ὁ ἀναγνώστης τοῦ θυμᾶται ἀντίστοιχες φράσεις ἀπὸ τοὺς ὕμνους καὶ τὸ συναξάριο τῆς ἑορτῆς καὶ λεπτομέρειες ἀπὸ τὴν εἰκόνα τῆς Κοιμήσεως, ποὺ ἐφιλοτέχνησαν βυζαντινοὶ ζωγράφοι: Ἡ Παναγία μετὰ τὴν ἀνάληψη τοῦ Χριστοῦ καθημερινῶς πήγαινε στὸ ζωοδόχο μνῆμα καὶ προσεύχεται. Μία Παρασκευὴ ὁ ἀρχάγγελος Γαβριὴλ παρουσιάζεται μπροστά της καὶ τὴν χαιρετᾶ: «Χαῖρε, ἡ γεννήσασα Χριστὸν τὸν Θεὸν ἡμῶν. Ὁ Κύριος ἄκουσε τὴν προσευχή σου καὶ θὰ πορευθεῖς εἰς τὴν ζωὴν τὴν ἀληθινὴν καὶ ἀδιάδοχον». Ἡ Θεοτόκος ἐπιστρέφει στὸν οἶκον της, θυμιᾶ καὶ προσεύχεται στὸν Χριστὸ νὰ τῆς στείλει τὸν Ἰωάννη καὶ τοὺς λοιποὺς Ἀποστόλους γιὰ νὰ παρασταθοῦν στὸν θάνατό της. Ἡ προσευχὴ τῆς εἰσακούεται καὶ πρῶτος φθάνει, ἁρπαγεῖς ἀπὸ νεφέλη, ὁ Ἰωάννης καὶ σὲ λίγο ἐπὶ νεφελῶν καὶ οἱ λοιποὶ ἀπόστολοι οἱ διεσπαρμένοι στὰ πέρατα τοῦ κόσμου. Τὴν Κυριακὴ ἔρχεται μὲ τὴν ἀπαστράπτουσα δόξα Του καὶ μὲ χιλιάδες ἀγγέλους ὁ Κύριος νὰ παραλάβει τὴν ψυχὴ τῆς μητρός Του. Ἐκείνη εὐλογεῖ τοὺς Ἀποστόλους καὶ τὸν κόσμο, δέεται γιὰ τὴν σωτηρία ὅλων καὶ ἀφοῦ λαμβάνει τὴν ὑπόσχεση ὅτι «πάσα ψυχὴ ἐπικαλούμενη τὸ ὄνομά της οὐ μὴ καταισχυνθῆ, ἄλλ εὔρη k ἔλεος καὶ παράκλησιν καὶ ἀντίληψιν καὶ παρρησίαν καὶ ἐν τῷ νῦν αἰώνι καὶ ἐν τῷ μέλλοντι», παραδίδει τὴν ἁγία της ψυχὴ στὰ χέρια τοῦ Υἱοῦ της. Οἱ Ἀπόστολοι περιπτύσσονται τὸ σκῆνος καὶ ψάλλοντες, μεταφέρουν τὴν κλίνη μὲ τὸ σῶμα γιὰ ταφή. Ἕνας Ἑβραῖος ὀνόματι Ἰεφωνίας ὁρμᾶ καὶ ἐπιχειρεῖ «κατὰ τῆς κλίνης», ἀλλ ἄγγελος Κυρίου μὲ «ξίφος πυρὸς» ἀποκόπτει τὰ χέρια του ἀπὸ τῶν ὤμων, ποὺ μένουν κρεμασμένα στὴν κλίνη. Αὐτὸς μετανοεῖ καὶ κολλῶνται καὶ πάλι τὰ χέρια του, ἐνῶ οἱ Ἀπόστολοι ἀνενόχλητοι συνεχίζουν τὴν ἐκφορά. Τὸ σκῆνος θάπτεται σὲ καινὸ μνημεῖο στὴν Γεσθημανή, τὴν Τρίτη ὅμως ἡμέρα «μετετέθη ἐν Παραδείσω». Παναγία, τοιχογραφία Ἐνορίας Ἁγ. Κυρίλλου Μεσαρᾶς, ἔργο κ. Στεφ. Ἀλπαντάκη. 4 5

4 Ἡ κοίμηση τῆς Θεοτόκου k τοῦ κ. Γεώργιου Μαντζαρίδη, Ὁμότιμου καθηγητῆ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Σήμερα, ὅπως καί σέ κάθε γιορτή ἁγίου της Ἐκκλησίας μας, κάνουμε κάτι ποῦ φαίνεται παράδοξο γιορτάζουμε τόν θάνατο. Καί τό κάνουμε αὐτό, ὄχι γιατί χαιρόμαστε γιά τόν θάνατο, ἀλλά γιατί χαιρόμαστε γιά τήν δύναμη ποῦ μᾶς παρέχει ἡ Ἐκκλησία νά ὑπερνικήσουμε τόν θάνατο. Γιορτάζουμε τόν θάνατο ὡς πρόσκαιρη κοίμηση. Τόν γιορτάζουμε ὄχι ὡς κάθοδο στόν ἅδη, ἀλλά ὡς ἄνοδο στόν οὐρανό. Σήμερα μάλιστα γιορτάζουμε τόν ἁγιότερο ἀνθρώπινο θάνατο. Γιορτάζουμε τήν ἁγιότερη ἀνθρώπινη κοίμηση τήν κοίμηση τῆς Παναγίας τήν κοίμηση τῆς μητέρας τοῦ Θεοῦ, τῆς μητέρας τῆς Ζωῆς. Καί γιορτάζουμε τήν κοίμηση αὐτήν ὄχι μόνο ὡς γεγονός ποῦ ἀφορᾶ τό πρόσωπο τῆς Παναγίας, ἀλλά καί ὡς γεγονός ποῦ ἀφορᾶ ὅλους μας ὅλους καί τόν καθένα μας. Ὅλοι εἴμαστε θνητοί, ὅπως θνητή ἦταν καί ἡ Παναγία. Καί ὅλοι μας ἔχουμε τήν δωρεά τοῦ Θεοῦ νά ζήσουμε ὡς κοίμηση τόν θάνατο δωρεά πού πρώτη δέχθηκε ἡ Παναγία μέ τήν πρόθυμη αὐτοπροσφορά της στήν πρόσκληση τοῦ Θεοῦ κατά τόν Εὐαγγελισμό, νά δεχθεῖ νά γεννηθεῖ ἀπό αὐτήν ὁ Χριστός: «Ἰδού ἡ δούλη Κυρίου γένοιτό μοι κατά τό ρῆμα σου» (Λουκ. 1,38). Καί μέ τήν ἀπόλυτη αὐτή ὑπακοή της ἡ Παναγία ἔκανε προσιτή σέ ὅλους μας τή δωρεά τῆς νίκης ἐναντίον τοῦ θανάτου. Ἀλλά ὁ Χριστός, πού γεννήθηκε «ἐφάπαξ κατά σάρκα» ἀπό τήν Παναγία, γεννιέται ἔκτοτε διαρκῶς «κατά πνεῦμα» ἀπό ἀγάπη πρός τόν καθένα πού εἶναι πρόθυμος νά «Ἡ πηγή τῆς ζωῆς ἐν μνημείῳ τίθεται καί κλίμαξ πρός οὐρανόν ὁ τάφος γίνεται». (Προσόμοιον Μ. Ἑσπερινοῦ Κοιμήσεως Θεοτόκου) τόν δεχθεῖ γίνεται βρέφος καί μορφοποιεῖται μέσα του μέ τίς ἀρετές (βλ. Μαξίμου Ὁμολογητοῦ, Κεφάλαια διάφορα 1,8, PG 90,1181AB). Ἀντίστοιχα καί ὁ πιστός παίρνει πνευματικά τή θέση τῆς Παναγίας καί γίνεται μέ τήν χάρη τοῦ Θεοῦ μητέρα τοῦ Χριστοῦ, ὅπως γίνεται καί ἀδελφός του καί μέλος τοῦ ἴδιου τοῦ σώματός του μέ τήν εἴσοδό του στήν Ἐκκλησία καί τήν συμμετοχή του στό Βάπτισμα καί τήν Θεία Εὐχαριστία. Ὁ ἴδιος ὁ Χριστός μᾶς εἶπε: «Μήτηρ μου καί ἀδελφοί μου οὗτοι εἰσιν οἱ τόν λόγον τοῦ Θεοῦ ἀκούοντες καί ποιοῦντες αὐτόν» (Λουκ. 8,21). Μητέρα μου καί ἀδελφοί μου εἶναι αὐτοί ποῦ ἀκούουν τόν λόγο τοῦ Θεοῦ καί τόν ἐφαρμόζουν. Ὅπως γιά τόν Χριστό, ἔτσι καί γιά τήν Παναγία καί γιά τόν κάθε πιστό, ὁ θάνατος δέν εἶναι τό τέλος τῆς ζωῆς του, δέν εἶναι ἀφανισμός του εἶναι κοίμηση καί ἀπαρχή μιᾶς νέας ζωῆς ζωῆς ἀληθινῆς, ζωῆς αἰώνιας. Γι αὐτό καί ἡ Παναγία, ὅπως λέγεται καί σέ ὕμνο της πού ψάλλεται σήμερα στήν Ἐκκλησία, «θνήσκουσα, σύν τῷ Υἱῶ ἐγείρεται διαιωνίζουσα» (Κοσμᾶ Μελωδοῦ, Κανών, ὠδή α ). Πεθαίνοντας δηλαδή, ἀνασταίνεται καί ζεῖ αἰώνια μέ τόν Υἱό της. Ὡς μητέρα τῆς Ζωῆς ζεῖ τήν αἰώνια ζωή μέ τόν Ἀρχηγό τῆς Ζωῆς. Ἔτσι καί ὁ πιστός πού ζεῖ μέ πίστη στόν Χριστό μπαίνει μέ τόν θάνατό του σέ μία νέα προοπτική ἀθάνατης καί οὐράνιας ζωῆς. Αὐτό λοιπόν ποῦ ἴσχυσε γιά τήν Παναγία, αὐτό ἰσχύει καί γιά κάθε πιστό ποῦ δέχεται καί ἐφαρμόζει τόν λόγο τοῦ Θεοῦ ἰσχύει γιά κάθε πιστό πού σαρκώνει στή ζωή του τό θέλημα τοῦ Θεοῦ καί μιμεῖται τήν ταπείνωση τῆς Παναγίας. Ἀλλά καί ὅπως μέ τήν Παναγία πραγματοποιήθηκε «ἐφάπαξ» ἡ κατά σάρκα γέννηση τοῦ Χριστοῦ, γιά νά ἀκολουθήσει σέ κάθε ἄνθρωπο ἡ κατά πνεῦμα γέννησή του, ἔτσι συντελέσθηκε μέ αὐτήν ἡ μετάστασή της στούς οὐρανούς, γιά νά ἀκολουθήσει γιά κάθε ἄνθρωπο ἡ ἀνάσταση καί ἡ μετάστασή του στήν αἰώνια Βασιλεία τοῦ Υἱοῦ της. Ἡ θεώρηση τοῦ θανάτου ὡς κοιμήσεως ἤ ὡς φαινομένου πού μεταφέρει τόν ἄνθρωπο ἀπό τήν παροῦσα πραγματικότητα στήν μέλλουσα, ἀπό αὐτήν τήν ζωή σέ μιάν ἄλλη ζωή, καί μάλιστα σέ μιά ζωή ἀνώτερη καί πιό ἀληθινή, ὅπως πιστεύει ἀκράδαντα καί διδάσκει ἡ Ἐκκλησία μας, ὑπῆρχε ὡς ὑποψία στόν προχριστιανικό κόσμο: «Τίς οἶδε, λέει ὁ ἀρχαῖος ποιητής, Εὐριπίδης, εἰ τό ζῆν μέν ἔστι κατθανεῖν, τό κατθανεῖν δέ ζῆν νομίζεται βροτοῖς»; Ποιός δηλαδή γνωρίζει, ἄν ὁ θάνατος εἶναι ζωή καί ἡ ζωή πιστεύεται ἀπό τούς ἀνθρώπους ὡς θάνατος; Ἐξάλλου ὅλοι συμβαίνει νά ζοῦμε καταστάσεις ὀνείρου, πού εἶναι τόσο ζωντανές, πού δέν μποροῦμε νά τίς ξεχωρίσουμε κάποτε ἀπό τίς πραγματικές. Αὐτό ὅμως πού ὑπῆρχε ὡς ὑποψία στόν προχριστιανικό κόσμο ἤ ὑποδηλώνεται ὡς ὀνειρικό βίωμα στήν καθημερινή ζωή, βεβαιώνεται ὡς βιωματική ἀλήθεια καί ὡς τελική πραγματικότητα ἀπό τόν Χριστό καί τήν Ἐκκλησία. Ὅποιος πιστεύει στόν Θεό καί δέχεται τόν λόγο του μεταβαίνει «ἐκ τοῦ θανάτου εἰς τήν ζωήν» (βλ. Ἰω. 5,24). Τόν τελικό λόγο τῆς ἐπίγειας ζωῆς μας δέν τόν ἔχει ὁ θάνατος, ἀλλά ἡ ζωή ἡ αἰώνια καί ἀκατάλυτη ζωή. Τήν μετάβαση αὐτήν «ἐκ 6 7

5 Ἡ Κοίμηση τῆς Θεοτόκου τοῦ θανάτου εἰς τήν ζωήν» ἔζησε πρώτη στήν πληρότητά της μέ τήν ἐνσώματη μετάστασή της ἡ Παναγία. Αὐτή ποῦ δέχθηκε τόν ἐνυπόστατο Λόγο τοῦ Θεοῦ καί τόν γέννησε ὡς ἄνθρωπο μέσα στόν κόσμο. Γι αὐτό ἡ ἐπέτειος τοῦ θανάτου της δέν εἶναι ἐπέτειος λύπης, ἀλλά χαρᾶς. Εἶναι ἐπέτειος χαρᾶς ἀλλά καί αἰτία χαρᾶς γιά ὅλους, γιατί εἶναι ἐπέτειος νίκης ἐναντίον τοῦ θανάτου καί εἰσόδου στήν ἀληθινή ζωή. «Τήν ζωήν ἡ κυήσασα πρός ζωήν τήν ἀθάνατον μεταβέβηκε». Εἶναι ἡ ζωηφόρος κοίμηση, γιά τήν ὁποία πανηγυρίζει ὁλόκληρη ἡ κτίση: «Οὐρανοί ἐπαγάλλονται, καί Ἀγγέλων γέγηθε τά στρατεύματα πάσα ἡ γῆ δέ εὐφραίνεται» ἀπευθύνοντας ἐξόδια ὠδή στήν Μητέρα τοῦ Δεσπότου τῶν ὅλων (βλ. Προσόμοια Αἴνων). Ὅταν κάποιος χριστιανός εἶπε σέ ἕναν ἀσκητή ὅτι φοβᾶται πολύ, ὅταν σκέφτεται τόν θάνατο καί βλέπει τούς τάφους, ἐκεῖνος τοῦ ἀπάντησε: μή φοβᾶσαι ἐκεῖ στόν τάφο θά βρεῖς τό κλειδί γιά νά ἀνεβεῖς στόν Παράδεισο. Αὐτό πού λέει ὁ ὕμνογράφος τῆς Ἐκκλησίας μας γιά τήν Παναγία, αὐτό ἰσχύει καί γιά κάθε πιστό χριστιανό πού πιστεύει στόν Χριστό καί τιμᾶ τήν Παναγία: «Κλίμαξ πρός οὐρανόν ὁ τάφος γίνεται». Ἡ πίστη αὐτή ὑπῆρχε πάντοτε στήν παράδοσή μας. Καί δέν ὑπῆρχε μόνο ὡς διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας μας, ἀλλά καί ὡς κοινή συνείδηση τοῦ λαοῦ μας ὡς πεποίθηση πού ἐπηρέασε τή σκέψη μας καί ἀποτυπώθηκε στή γλώσσα μας. Κοίμηση δέν ὀνομάζουμε μόνο τόν θάνατο τῆς Παναγίας, ἀλλά καί τόν θάνατο κάθε πιστοῦ. Στή γλώσσα μας ὅλοι οἱ πεθαμένοι χαρακτηρίζονται ὡς «κεκοιμημένοι». Καί οἱ τόποι, ὅπου τοποθετοῦνται οἱ νεκροί, ὀνομάζονται «κοιμητήρια». Ἡ χριστιανική πίστη εἶναι σέ τελική ἀνάλυση πίστη στήν ἀνάσταση. Ἄν ἀφαιρέσουμε ἀπό τόν Χριστιανισμό τήν ἀνάσταση, ἀδειάζουμε ὅλο τό περιεχόμενό του. Ἡ ἀνάσταση εἶναι κάτι πού θά συμβεῖ μετά τόν θάνατο. Αὐτό ὅμως δέν σημαίνει καί ὅτι εἶναι κάτι πού βιώνεται μόνο μετά τόν θάνατο. Ἡ ἀνάσταση προσφέρεται στόν καθένα μας καί ὡς ἐμπειρία τῆς καθημερινῆς ζωῆς. Εἶναι ἡ ἐμπειρία τῆς χριστιανικῆς ἀγάπης. Ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης στήν πρώτη ἐπιστολή του γράφει: «Ἐμεῖς ξέρουμε ὅτι ἔχουμε περάσει ἀπό τόν θάνατο στή ζωή, γιατί ἀγαπᾶμε τούς ἀδελφούς μας ὅποιος δέν ἀγαπᾶ τόν ἀδελφό του παραμένει στόν θάνατο» (Α Ἰωαν. 3,14). Μέ τήν ἀγάπη ἀνασταίνουμε τούς ἄλλους μέσα μας, ἔστω καί ἄν αὐτοί ἔχουν ἀπό καιρό πεθάνει. Ὅπως καί αὐτοί πού μᾶς ἀγαποῦν μᾶς ἔχουν μέσα τούς ζωντανούς ὄχι μόνο πρίν, ἀλλά καί μετά τόν θάνατό μας. Ἡ γιορτή λοιπόν τῆς Κοιμήσεως τῆς Παναγίας εἶναι γιορτή τῆς ἀναστάσεώς της καί προάγγελος τῆς δικῆς μας ἀναστάσεως. Καί δέν εἶναι τυχαῖο ὅτι ὁ λαός μας χαρακτηρίζει τή σημερινή γιορτή ὡς «καλοκαιρινό Πάσχα». Μέ τό «ἀνοιξιάτικο Πάσχα» γιορτάζουμε τήν ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, τήν νίκη του ἐναντίον τοῦ θανάτου, πού ἄνοιξε στόν κόσμο τήν ὁδό γιά τήν αἰώνια ζωή. Μέ τό «καλοκαιρινό Πάσχα» γιορτάζουμε τήν πορεία τῆς Μητέρας τοῦ Χριστοῦ μας, τῆς Παναγίας, ἐπάνω στήν ὁδό πού ἄνοιξε ὁ Υἱός της, ὁ Χριστός, γι αὐτήν καί γιά ὁλόκληρο τόν κόσμο. Μέ τό ἀνοιξιάτικο καί τό καλοκαιρινό Πάσχα θεμελιώνεται καί ὑποδηλώνεται στόν κάθε Χριστιανό τό αἰώνιο Πάσχα, ἡ αἰώνια ἀνάσταση, πού προσφέρεται στόν καθένα καί μπορεῖ νά βιωθεῖ ἀπό τόν καθένα ὄχι μόνο ὡς προσδοκία, ἀλλά καί ὡς καθημερινή ἐμπειρία ζωῆς, ὡς ἐμπειρία ἀγάπης. Β τοῦ κ. Ἀθανασίου Παλιούρα, Ὁμότιμου ΚαθηγητοῦΒυζαντινῆς Ἀρχαιολογίας τοῦ Πανεπιστημίου Ἰωαννίνων Ἡ Παναγία τῶν Ὁ ναὸς τῶν Βλαχερνῶν ὑπῆρξε τὸ πιὸ γνωστὸ καὶ τὸ πιὸ φημισμένο ἱερὸ τῆς Παναγίας στὴν Κωνσταντινούπολη, μὲ διαρκῆ ἀκτινοβολία σ ὁλόκληρο τὸν χριστιανικὸ κόσμο. Τὰ κυριότερα στοιχεῖα τῆς ἱστορίας του καὶ τῶν περιπετειῶν του στὴ βυζαντινὴ περίοδο εἶναι: Τὸ ναὸ ἔχτισε ἡ αὐτοκράτειρα Πουλχερία μεταξὺ τῶν ἐτῶν , ἔτος τοῦ θανάτου της καὶ μαζὶ μὲ τὸν Μαρκιανὸ ( ) τὴ διακόσμησαν. Φαίνεται ὅμως ὅτι ἐπὶ Λέοντος Α ( ) ὁ ναὸς ὁλοκληρώθηκε καὶ ἀπέκτησε λάμψη, ἰδιαίτερα μὲ τὴ δημιουργία τοῦ «ἁγίου λούσματος» καὶ τοῦ ἁγιάσματος. Τότε χτίστηκε καὶ τὸ παρεκκλήσιο τῆς Ἁγίας σοροῦ γιὰ νὰ δεχτῇ τὸ ὠμοφόριο καὶ τὴν Τιμία Ἐσθῆτα τῆς Θεοτόκου, ποὺ μεταφέρθηκαν ἀπὸ τὴν Παλαιστίνη τὸ 473. Τότε παραχωρήθηκαν στὸ ναὸ σημαντικὰ περιουσιακὰ στοιχεῖα, κυρίως κτήματα. Ὁ Προκόπιος σημειώνει ὅτι ὁ Ἰουστινιανὸς ἐπὶ τῆς βασιλείας τοῦ θείου Μήτηρ Θεοτόκου, ἔργο τοῦ κ. Παν. Μόσχου. λαχερνῶν του Ἰουστίνου Α ( ) τροποποίησε καὶ τελειοποίησε τὸ ἀρχικὸ οἰκοδόμημα. Στὴν περιγραφὴ ποὺ δίνει ἀφήνει τὴν ἐντύπωση πὼς στὸν τύπο τῆς βασιλικῆς ὑψώθηκε τροῦλλος, στηριγμέ νος σὲ ἡμικύκλιο ποὺ σχημάτιζαν οἱ κίονες. Ἡ ἀνακαίνιση αὐτή, ἐπὶ Ἰουστίνου Α, περιλαμβάνεται καὶ σὲ δύο ἐπιγράμματα τῆς Παλατινῆς Ἀνθολογίας. Πολλοὶ αὐτοκράτορες, κατὰ καιρούς, ἀπὸ προσωπικὸ ἐνδιαφέρον βοήθησαν στὴν ἀναδιοργάνωση τῶν Βλαχερνῶν μὲ διάφορες, δωρεές. Τὸ μέγεθος τῶν λειτουργικῶν ἀναγκῶν τοῦ ναοῦ ἀποκαλύπτεται ἀπὸ Νεαρὰ τοῦ Ἡρακλείου, ἡ ὁποία ὁρίζει τὸ ἱερατεῖο καὶ τὸ προσωπικὸ ὡς ἐξῆς: 12 πρεσβύτεροι, 18 διάκονοι, 6 διακό νισσαι, 8 ὑποδιάκονοι, 20 ἀναγνῶστες, 4 ψάλτες 8 9

6 Ἡ Παναγία τῶν Bλαχερνῶν o καὶ 6 θυρωροί, συνολικὰ 74 ἄνθρωποι στὴν ὑπηρεσία τοῦ μεγάλου θρησκευτικοῦ κέντρου λατρείας τῆς Παναγίας τῶν Βλαχερνῶν. Ὁ Ἰουστίνος ὁ Β ( ) εἶχε προσθέσει δύο ἁψίδες, ἐνισχύοντας τὸ σχῆμα τοῦ σταυροῦ, ἐνῶ σὲ κάποια νεώτερη φάση ὁ Ρωμανὸς Γ Ἀργυρὸς ( ) διακόσμησε μὲ χρυσὸ καὶ ἀσήμι τὰ ἐσωράχια τῶν τοξοστοιχιῶν. Θὰ πρέπει νὰ τονισθῇ ὁ ρόλος ποὺ διεδραμάτισε ἡ Παναγία τῶν Βλαχερνῶν στὴ διάρκεια τῆς Εἰκονομαχίας καὶ προπαντὸς ἐπὶ Κωνσταντίνου Ε. Ἐπειδὴ ἦταν τὸ λατρευτικὸ κέντρο τῶν Ὀρθοδόξων, παράλληλο μὲ τὴν Ἁγία Σοφία (π.χ. κάθε παρασκευὴ γινόταν ὁλονύχτιες ἀγρυπνίες τῶν πιστῶν ἀφιερωμένες στὴ θαυματουργὴ εἰκόνα τῆς Παναγίας) τὸ εἰκονογραφικὸ πρόγραμμα καταστράφηκε. Ὅπως μας πληροφορεῖ σύγχρονη σχεδὸν πηγὴ «ὁ Βίος τοῦ Ἁγίου Στεφάνου τοῦ Νέου», ποὺ γράφτηκε τὸ 808, οἱ εἰκονομάχοι ἀντικατέστησαν τὶς εἰκόνες τοῦ Χριστοῦ, τῆς Παναγίας καὶ τῶν ἁγίων μὲ παραστάσεις δέντρων, πτηνῶν καὶ θηρίων: «Τοῦ δὲ τυράννου τὸν σεβάσμιον ναὸν τῆς Παναχράντου Θεοτόκου τὸν ἐν Βλαχέρναις κατορύξαντες, τὸν πρὶν κεκοσμημένον τοῖς διατοίχοις ὄντα ἀπὸ τὲ τῆς πρὸς ἡμᾶς τοῦ Θεοῦ συγκαταβάσεως, ἕως θαυμάτων παντοίων καὶ μέχρι τῆς αὐτοῦ Ἀναλήψεως καὶ τῆς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καθόδου διὰ εἰκονικῆς ἀναζωγραφήσεως καὶ οὕτως τὰ τοῦ Χριστοῦ ἅπαντα μυστικὰ ἐξάραντος, ὀπωροφυλάκιον καὶ ὀρνεοσκοπεῖον τὴν ἐκκλησίαν ἐποίησε. Δένδρα καὶ ὄρνεα παντοῖα, θηρία τε καὶ ἄλλα τινα ἐγκύκλια διὰ κισσοψύλων, γερανῶν τε καὶ κορωνῶν καὶ ταώνων ταύτην περιμουσώσας, ἵν εἴπω ἀληθῶς ἄκοσμον ἔδειξεν». Τότε ἐξαφανίστηκε καὶ ἡ ξύλινη, ἀργυρόχρυση καὶ ἱστορικὴ εἰκόνα τῆς Παναγίας, ἡ ὁποία ξαναβρέθηκε, σύμφωνα μὲ τὴν παράδοση, τὸ 1030 κρυμμένη στὸν τοῖχο κατὰ τὶς ἐργασίες ἀνακαίνισης ποὺ ἔγιναν ἐπὶ Ρωμανοὺ Γ Ἀργυροῦ. Εἶχε ἤδη δημιουργηθεῖ ὁ τύπος τῆς Παναγίας Τὸ γνωστότερο καὶ σπουδαιότερο γεγονὸς εἶναι ἡ σωτηρία τῆς Πόλης κατὰ τὸ 626 ὅταν πολιορκήθηκε ἀπὸ τὰ στρατεύματα τῶν Ἀβάρων. Ἡ εἰκόνα τῆς Βλαχερνίτισσας λιτανεύτηκε στὶς ἐπάλξεις ἡ Πόλη σώθηκε Σύσσωμος ὁ λαὸς ὁδηγήθηκε μὲ τὴν εἰκόνα στὸν ἱστορικὸ ναὸ ὅπου ἀγρύπνησε ψάλλοντας τὸν Ἀκάθιστο Ὕμνο. τῆς Βλαχερνίτισσας, ποὺ διαδόθηκε μὲ ἀντίγραφα σὲ ὁλόκληρο τὸ χριστιανικὸ κόσμο. Ἡ Παναγία εἰκονίζεται ὁλόσωμη, μετωπική, μὲ ὑψωμένα τὰ χέρια. Στὸ στῆθος, σὲ μετάλλιο, παριστάνεται ὁ Χριστὸς εὐλογῶντας. Μὲ τὴν εἰκόνα τῆς Βλαχερνίτισσας συνδέεται καὶ τὸ θαῦμα τοῦ πέπλου ποὺ ἀνασηκωνόταν ἀπὸ τὸ πρόσωπο τῆς Θεοτόκου ἀνάλογα μὲ τὴν περίπτωση, ὅπως μαρτυρεῖ ἡ Ἄννα ἡ Κομνηνή. Μερικὰ ἱστορικὰ στοιχεῖα ἀκόμη εἶναι σημαντικά. Τὸ 1070 ἡ ἐκκλησία καταστράφηκε ἀπὸ πυρκαϊά, ἀλλὰ μὲ τὴ συνδρομὴ τῶν αὐτοκρατόρων Ρωμανοῦ Δ Διογένη ( ) καὶ Μιχαὴλ Ζ τοῦ Δούκα ( ) ξαναχτίστηκε. Ὁλόκληρο τὸ κτιριακὸ συγκρότημα κάηκε τελικὰ τὸ 1434, λίγο πρὶν ἀπὸ τὴν Ἅλωση «ὑπὸ τινων ἀρχοντοπούλων θελόντων πιάσαι τινάς νεοσσοὺς περιστερῶν» (Γ. Φραντζῆς), οἱ ὁποῖοι ἀνέβηκαν στὴ στέγη καὶ προκάλεσαν χωρὶς νὰ τὸ θέλουν τὴν πυρκαϊά. Τὸ γνωστότερο καὶ σπουδαιότερο γεγονὸς εἶναι ἡ σωτηρία τῆς Πόλης κατὰ τὸ 626 ὅταν πολιορκήθηκε ἀπὸ τὰ στρατεύματα τῶν Ἀβάρων. Ἡ εἰκόνα τῆς Βλαχερνίτισσας λιτανεύτηκε στὶς ἐπάλξεις ἀπὸ τὸ γιὸ τοῦ ἀπουσιάζοντος Ἡρακλείου, τὸν πατριάρχη Σέργιο ( ) καὶ τὸ λαό. Ἡ πολιορκία λύθηκε, ἡ Πόλη σώθηκε καὶ ἡ σωτηρία ἀποδόθηκε στὴν Παναγία. Σύσσωμος ὁ λαὸς ὁδηγήθηκε μὲ τὴν εἰκόνα στὸν ἱστορικὸ ναὸ ὅπου ἀγρύπνησε ψάλλοντας τὸν Ἀκάθιστο Ὕμνο. Τὸ 843, μὲ τὴ λήξη τῆς Εἰκονομαχίας, ἀπὸ τὸ ναὸ τῶν Βλαχερνῶν ξεκίνησε ἡ γιορτὴ τῆς Ὀρθοδοξίας, ποὺ καθιερώθηκε γιὰ τὸ θρίαμβο τῶν εἰκόνων. Κατὰ τὴν παράδοση ἐξάλλου τὸ 944 τοποθετήθηκαν στὸ παρεκκλήσιο τοῦ ναοῦ ἡ εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ καὶ ἡ ἐπιστολὴ τοῦ βασιλέα Ἀβγάρου, ποὺ ἔφεραν ἀπὸ τὴν Ἔδεσσα. Μετὰ τὸ 1204 καταλαμβάνουν τὸ ναὸ τῶν Βλαχερνῶν οἱ Λατίνοι μέχρις ὅτου ὁ Ἰωάννης Γ Δούκας Βατάτζης ( ) τὸν ἐξαγόρασε ἀπὸ τοὺς Καθολικούς, ὅπως καὶ πολλὰ μοναστήρια τῆς Πόλης. Τὸ 1348 Γενουάτες πειρατὲς μὲ τὶς πολιορκητικές τους μηχανὲς προκάλεσαν ζημιὲς στὸ ἱερό. Ἀπὸ τὶς μαρτυρίες ποὺ σώθηκαν ὁ ναὸς τῶν Βλαχερνῶν ἦταν δίπλα στὸν Κεράτιο, ἔξω ἀπὸ τὰ τείχη. Γιὰ νὰ προστατευθῇ ὁ Ἡράκλειος περιτείχισε τὸ χῶρο. Ὅταν ἀργότερα ἱδρύθηκε τὸ Παλάτι τῶν Βλαχερνῶν, πιὸ πάνω ἀπὸ τὸ ναὸ στὴ πλαγιὰ τοῦ λόφου, Παλάτι καὶ ναὸς ἐπικοινωνοῦσαν μὲ σκάλα καὶ εἰδικὴ θύρα. Οἱ αὐτοκράτορες συχνὰ παρακολουθοῦσαν τὶς λειτουργίες καὶ ἀνάλογο ἦταν καὶ τὸ ἐνδιαφέρον τους γιὰ τὸ ναὸ τῆς Παναγίας γιὰ τὸν ὁποῖο ἐξεδήλωναν μὲ κάθε τρόπο τὸ σεβασμὸ καὶ τὴν πίστη τους. Εἶναι γνωστὸ πὼς στὶς ἐκστρατεῖες ἔφεραν μαζί τους μία εἰκόνα τῆς Βλαχερνίτισσας. Διασώθηκαν ἐπίσης πολλὲς σφραγίδες μὲ τὴν εἰκόνα της. Ἤδη ἀπὸ τὸν πατριάρχη Τιμόθεο ( ) καθιερώθηκε ἡ πανήγυρις, ἡ λιτανεία δηλ. ποὺ γινόταν κάθε παρασκευὴ μὲ τὴν εἰκόνα τῆς Παναγίας στὴν ἐκκλησία τῶν Χαλκοπρατείων. Ὁρισμένες ἑορτὲς εἶχαν ἐπίσημο χαρακτῆρα: τῆς Ὑπαπαντῆς (2 Φεβρουαρίου), τῆς Ὀρθοδοξίας, ἡ Μεγάλη Παρασκευὴ καὶ ἡ Τρίτη τοῦ Πάσχα, ἡ τοποθέτηση τοῦ πέπλου τῆς Παναγίας (2 Ἰουλίου), τὰ ἐγκαίνια τῆς ἐκκλησίας (31 Ἰουλίου), ἡ ἀνάμνηση τῆς σωτηρίας ἀπὸ τοὺς Ἀβαροπέρσες (7 Αὐγούστου), ἡ Κοίμηση τῆς Θεοτόκου (15 Αὐγούστου), ἡ ἀνάμνηση τοῦ φοβεροῦ σεισμοῦ τὸ 740 (26 Ὀκτωβρίου). Τὸ ἱερὸ τῶν Βλαχερνῶν, «ὁ μέγας νεώς» τῶν συγγραφέων τὸ ἀποτελοῦσαν τρία κτίρια: Ἡ κεντρικὴ ἐκκλησία, τὸ παρεκκλήσιο τῶν λειψάνων καὶ τὸ «λοῦσμα». Ἡ ἐκκλησία εἶχε τὸ σχῆμα τῆς ξυλόστεγης τρίκλιτης βασιλικῆς ὅπως οἱ ἀντίστοιχες Παναγία τῶν Χαλκοπρατείων καὶ ἡ μονὴ Στουδίου. Στὸν ἴδιο τύπο ξαναχτίστηκε, καθὼς φαίνεται, καὶ μετὰ τὴν πυρκαϊὰ τοῦ Στὴν ἐσωτερικὴ ἐπένδυση γινόταν συνδυασμὸς ἔγχρωμης ὀρθομαρμάρωσης, ὡς τὴ μέση τῶν τοίχων, πρασίνου ἴασπι γιὰ τοὺς κίονες, χρυσοῦ καὶ ἀσημιοῦ γιὰ τὴν ἔξοχα τεχνουργημένη ὀροφή. Οἱ τοῖχοι πάνω ἀπὸ τὴν ὀρθομαρμάρωση ἔφεραν διάκοσμο ἀπὸ τοιχογραφίες καὶ ψηφιδωτὰ μὲ θέματα ἀπὸ τὸν Χριστολογικὸ κύκλο. Ὁ ἄμβωνας, ποὺ ἦταν τοποθετημένος στὴ μέση τοῦ κεντρικοῦ κλίτους ἦταν ὅλος ἀπὸ ἀσήμι. Ἐντυπωσιακὸ ἐπίσης ἦταν τὸ Εἰκονοστάσιο. Πληροφορίες γιὰ τὴν θαυμάσια εἰκο

7 Ἡ Παναγία τῶν Bλαχερνῶν w Περί τῆς τιμῆς τῆς Παναγίας στή Μεσαρά Μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου καὶ τὶς φροντίδες τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου προστέθηκαν καὶ ἄλλα προσκτίσματα καὶ ὁ ἀρχαῖος, ἱερός, περιτειχισμένος χῶρος ἀπέκτησε τὴν ὄψη ποὺ ἔχει σήμερα μὲ κεντρικὸ σημεῖο ἀναφορᾶς τὸ ἁγίασμα. τοῦ κ. Γεωργίου Σταματάκη, λαογράφου Ἡ παρουσίαση ἑνὸς ἱεροῦ προσώπου, καὶ μάλιστα τῆς Παναγίας, ποὺ ἔχει συνδεθεῖ μὲ κάθε ἔκφανση τῆς ἱστορίας καὶ τοῦ πολιτισμοῦ μας, εἶναι ἀδύνατον νὰ περιοριστεῖ στὰ ὅρια ἑνὸς τόπου κι ἑνὸς ἀφιερώματος. Πολὺ περισσότερο ὅταν τὰ ὅρια εἶναι συγκεχυμένα καὶ δυσδιάκριτα ὅπως στὴν περίπτωση τῆς Μεσαρᾶς καὶ ἀσφυκτικὰ περιορισμένα ὅπως τοῦ συγκεκριμένου ἐντύπου. Παράλληλα ὅμως ἡ δυσκολία αὐτὴ μας κάνει νὰ ἀναλογιστοῦμε μὲ τὸ καλύτερο τρόπο τὶς διαστάσεις καὶ τὴν ἔνταση ποὺ τὸ πρόσωπο αὐτὸ ἔχει λάβει στὴν συνείδηση τῶν πιστῶν ὥστε νὰ χάνουν τὰ ὅρια τὸν ὁρισμό τους. Τό ἁγίασμα τῆς Παναγίας τῶν Βλαχερνῶν. νογράφηση καὶ τὸν ὑπόλοιπο διάκοσμο τοῦ ναοῦ μᾶς ἄφησε ὁ πρεσβευτὴς Clavijo, ὁ ὁποῖος ἐπισκέφτηκε τὶς Βλαχέρνες τὸ 1402 καὶ σὲ μεταγενέστερο κείμενο ὁ Ἰσίδωρος τοῦ Κιέβου ( ) στὸ «Θρῆνο» του γιὰ τὴν ἐξαφάνιση τοῦ περίλαμπρου ναοῦ. Τὸ παρεκκλήσιο τῶν λειψάνων ἢ παρεκκλήσιο τῆς Ἁγίας σοροῦ ἦταν κυκλικὸ κτίσμα μὲ νάρθηκα, ποὺ βρισκόταν στὰ νότια τοῦ ἱεροῦ τοῦ ναοῦ. Φιλοξενούσε, ἐκτὸς ἀπὸ τὰ λείψανα, τὸ ὠμοφόριο τῆς Θεοτόκου, τὸ πέπλο της καὶ τὴν Τιμία Ζώνη. Ρῶσσοι προσκυνητὲς τοῦ 14ου καὶ 15ου αἰ. περιγράφουν τὰ κειμήλια καὶ ἀναφέρονται στὰ λείψανα πολλῶν ἁγίων (Παταπίου, Ἀθανασίου, Παντολέοντος, Ἀναστασίας). Τὸ «λοῦσμα» χωριζόταν σὲ τρία μέρη: τὴν ἰματιοθήκη - «τὸ ἀποδυτόν», τὴ δεξαμενὴ - «τὸν κόλυμβον» καὶ τὸν Ἅγιο Φωτεινό. Ἐπικοινωνοῦσε μὲ τὸ παρεκκλήσιο. Τὸ λοῦσμα στεγαζόταν μὲ θόλο καὶ οἱ τοῖχοι ἦταν διακοσμημένοι μὲ εἰκόνες. Σὲ εἰδικὴ κόγχη βρισκόταν ἡ εἰκόνα τῆς Παναγίας. Ἡ δεξαμενή, στὸ νερὸ τῆς ὁποίας κατέβαινε κάθε παρασκευὴ ὁ αὐτοκράτωρ καὶ λουζόταν, βρισκόταν στὸ κέντρο τῆς αἴθουσας. Ἀπὸ τὶς πηγὲς δίνονται λεπτομερεῖς περιγραφὲς γιὰ τὴν τελετὴ τῆς εἰσόδου στὸ λοῦσμα καὶ τὶς διαδικασίες μέχρι τὴ λήψη τοῦ ἁγιάσματος: «...εἰσέρχονται τέλος εἰς τὸν Ἅγιον Φωτεινόν, εἰς τὸν ἐνδότερον θόλον καὶ ἅπτουσι κηροὺς ἔμπροσθεν τῆς μαρμαρίνου εἰκόνος τῆς Θεοτόκου, ἐκ τῶν χειρῶν τῆς ὁποίας ἐκχύνεται τὸ ἁγίασμα». Ὕστερα ἀπὸ τὴν πυρκαϊὰ τοῦ 1434 καὶ τὴν Ἅλωση, τὰ πάντα ἐρειπώθηκαν καὶ ἐρημώθηκαν. Ἡ φήμη καὶ ὁ πλοῦτος τοῦ ἱεροῦ ἐξαφανίστηκαν. Ἔμεινε μόνο ὁ χῶρος τοῦ ἁγιάσματος. Ἡ περιοχὴ περιῆλθε σὲ Ὀθωμανοὺς μέχρι τὸ 1867, χρονολογία κατὰ τὴν ὁποία ἀγοράσθηκε ἀπὸ τὴν συντεχνία τῶν Ὀρθοδόξων Ἑλλήνων γουναράδων, οἱ ὁποῖοι ἔχτισαν πάνω ἀπὸ τὸ ἅγιασμα ναΐσκο. Μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου καὶ τὶς φροντίδες τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου προστέθηκαν καὶ ἄλλα προσκτίσματα καὶ ὁ ἀρχαῖος, ἱερός, περιτειχισμένος χῶρος ἀπέκτησε τὴν ὄψη ποὺ ἔχει σήμερα μὲ κεντρικὸ σημεῖο ἀναφορᾶς τὸ ἁγίασμα. Οἱ τέσσερεις τοιχογραφίες τοῦ ζωγράφου Εἰρήναρχου Κόβα, πάνω ἀπὸ τὸ ἁγίασμα (1964), ἀποτελοῦν ἀνάμνηση ἱερῶν συγκινήσεων καὶ μεγάλων στιγμῶν τῆς Ὀρθοδόξου ἐκκλησίας. Μελλοντικὲς ἀνασκαφὲς στὸν εὐρύτερο χῶρο τῆς Παναγίας τῶν Βλαχερνῶν πιθανὸν νὰ ἀποκαλύψουν τὰ ἐρείπια τοῦ μεγάλου βυζαντινοῦ ναοῦ. Ἡ καθημερινὴ ζωὴ μὲ τὶς χαρὲς, τὶς λύπες, τοὺς ἀγῶνες, τὶς ἀγωνίες της, ὁ λαϊκός μας πολιτισμὸς μὲ τὰ ἔμμετρα καὶ πεζὰ δημιουργήματα τοῦ τὰ ἤθη τὰ ἔθιμα τοὺς θρύλους τὶς δοξασίες, ἡ ἱστορικὴ διαδρομὴ τῶν εἴκοσι τελευταίων αἰώνων εἶναι συνδεδεμένα ἄρρηκτα μὲ τὸ πρόσωπο τῆς Παναγίας. Στὴν περιοχή μας ὁ μνημειακὸς ἀντίλαλος ἀλλὰ καὶ ἡ σύγχρονη βιωτὴ μαρτυροῦν καὶ ἐπιβεβαιώνουν αὐτὴ τὴν σχέση ποὺ οἱ ἰδιαίτερες ἱστορικὲς συγκυρίες ἐπιτείνουν τὶς διαστάσεις της. Ἡ Ἀρχαία ἐκκλησία τῆς Γόρτυνας καὶ τῆς Ἀρκαδίας ἦταν φυσικὸ νὰ διαθέτει τὰ σημαντικότερα θεομητορικὰ προσκυνήματα. Ἀρκεῖ μόνο νὰ ἀναφερθοῦμε στὴν Μονὴ τοῦ Βαθμοῦ τὸ ἀρχαιότερο μοναστήρι τῆς Εὐρώπη καὶ τὸ πρῶτο του Δυτικοῦ Πολιτισμοῦ, ὅπως μᾶς παραδίδεται ἀπὸ τὸν βίο τοῦ Ὁσίου Σερβίου. Ἕνα γραμματολογικὰ 12 Παναγία, τῆς Ἱ. Μονῆς Κουδουμᾶ. 13

8 Περί τῆς τιμῆς τῆς Παναγίας στή Μεσαρά ὀνομάστηκε Ἅγιος Τίτος. Προχριστιανικὰ δημιουργήματα εἶναι οἱ σπηλαιώδεις ναοὶ τῆς Πρωτοσεπτεμβριανῆς στὴν Τρυπητή, τῆς Σπηλιώτισσας καὶ τῆς Ρογαλιᾶς στὸν Ἅγιο Θωμᾶ, τῆς Μαρτσαλιώτισσας καὶ τῆς Ματαλλιώτισσας στὶς ὁμώνυμες περιοχές. Σπουδαία μνημεῖα τόσο ἀπὸ καλλιτεχνικῆς, ὅσο καὶ ἀπὸ θρησκευτικῆς πλευρᾶς εἶναι ἡ Παναγία Κοφινιώτισσα καὶ ἡ Παναγία τοῦ Κύριε Ἐλέησον τῶν Καπετανιανῶν, τοῦ Βαρσαμονέρου στὰ Βορίζα, τῆς Πολιανῆς στὴν Παναγιά, τῆς Τραπέζας στὶς Στέρνες, τοῦ Ταμπακαρᾶ στὸ Ροk ἀμφιλεγόμενο κείμενο, ἀλλὰ ἱστορικὰ δικαιωμένο ὡς μεταγενέστερη καταγραφὴ μίας ἀρχαιότερης παράδοσης. Ἡ Μονὴ τοῦ Βαθμοῦ βρισκόταν στὴ Μητρόπολή μας καὶ ἦταν ἀφιερωμένη στὴν Κοίμηση τῆς Θεοτόκου. Συνέχεια τῆς Μονῆς τοῦ Βαθμοῦ, ὑπῆρξαν δεκάδες ἄλλα μοναστήρια ἀφιερωμένα στὴν Παναγία, Ἐνδεικτικὰ θὰ ἀναφέρουμε τὴν Παναγία Πλακιώτισσα, πρόγονο τῆς σημερινῆς Μονῆς Κουδουμᾶ, τὴν Παναγία Βαρσαμονέρου ὅπου διέδωσε τὴν «λατρεία» τοῦ κυρίαρχου σήμερα Ἁγίου Φανουρίου, ἡ Παναγία τοῦ Κύριε Ἐλέη- τὴν χάρη τῶν Ἁγίων Ἱδρυτῶν της καὶ ἡ Παναγία Καλυβιανὴ μὲ τὴν τεράστια κοινωνικὴ προσφορά. Δεκάδες τὰ μοναστήρια, ἀλλὰ καὶ ἑκατοντάδες οἱ ναοὶ ποὺ τιμήθηκε ἡ Παναγία. Ἐλάχιστα εἶναι τὰ χωριὰ ποὺ δὲν διαθέτουν ναοὺς ἀφιερωμένους στὴν χάρη της, οἱ περισσότεροι ἀπὸ τοὺς ὁποίους εἶναι ἐνοριακοί. Σπουδαία μνημεῖα γιὰ τὴν ἀρχαιότητα, τὴν ἱστορία, τὴν ἀρχιτεκτονικὴ καὶ τὴν διακόσμησή τους ὑπάρχουν σὲ ὅλη τὴ Μεσαρά. Πάλι ἐνδεικτικὰ θὰ ἀναφέρουμε ὁρισμένα ἀπὸ αὐτὰ μὲ πρῶτο τὸν ναὸ τῆς Γόρτυνας ποὺ ἀργότερα τάσι, τῆς Κυρίας τῶν Ἀγγέλων στὸ Μορώνι, τῆς Χανουτιᾶς στὴν Γέργερη, τῆς Καρδιώτισσας καὶ τῆς Μέλλισας στὸν Ἅγιο Θωμᾶ, τῆς Γοργοϋπηκόου στὸ Γιαλομονόχωρο, τῆς Βελουλιανῆς στὸ Ἀποΐνι, τὰ καθολικὰ τῆς Ὁδηγήτριας, τῆς Καρδιώτισσας τοῦ Κουδουμᾶ καὶ τῆς Καλυβιανῆς, οἱ ἀρχαῖοι ναοὶ στὴν Παναγιὰ Καινουργίου, στὸ Ἀπομαρμᾶ καὶ στὸ ἔρημο Κυμουσί. Ἐνδιαφέροντες ναοὶ τῆς Παναγίας ὑπάρχουν καὶ στὰ χωριὰ Φανερωμένη, Μούλια, Μονόχωρο, Δωράκι, Τρεῖς Ἐκκλησιές, Καντήλα, Βασιλική, Πανασσὸ κ. ἄ. Ἀξίζει νὰ τοῦ νέου ρυθμοῦ ὅπως τὰ εἶχε ἀφομοιώσει ἡ παραδοσιακὴ ἀρχιτεκτονική. Χαρακτηριστικὰ μνημεῖα τοῦ ρυθμοῦ αὐτοῦ εἶναι οἱ ἐνοριακοὶ ναοὶ στὸ Ἀπεσωκάρι, στὴ Βασιλική, τὴν Καντήλα, τὸ νέο καθολικό τῆς Καλυβιανῆς καὶ ἄλλοι ποὺ ἔρχονται νὰ προστεθοῦν στὰ παραπάνω βυζαντινὰ καὶ μεταβυζαντινὰ μνημεῖα ὑποδηλώνοντας μὲ τὴν ὕπαρξή τους τὴ διαχρονικὴ παρουσία τῆς Παναγίας καὶ στὴ μνημειακὴ ἀρχιτεκτονική τοῦ τόπου μας. Ἐνδεικτικό τῆς ἀγάπης τῶν Μεσαριτῶν πρὸς τὴν Παναγία εἶναι καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι πολλὰ Ἐνδεικτικό τῆς ἀγάπης τῶν Μεσαριτῶν πρὸς τὴν Παναγία εἶναι καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι πολλὰ χωριὰ φέρουν τὸ ὄνομά της, ὅπως ἡ Παναγιὰ Καινουργίου, ἡ Παναγιὰ Μονοφατσίου, ἡ Φανερωμένη, ἡ Ἀληθινή, ἡ Γρηγοριά, ἡ Συμπάλουσσα, ἡ Πλακιώτισσα, ἡ Χρυσοπηγή, ἡ Μέλισσα, ἡ Καρδιώτισσα, ἡ Καρκαδιώτισσα. Παναγία, Ἱ. Μετοχίου Βαλσαμονέρου, τῆς Ἱ. Μονῆς Βροντησίου. σον ὅπου καλλιεργήθηκε καὶ ὁλοκληρώθηκε ἡ νοερὰ καὶ καρδιακὴ προσευχή, ἡ Παναγία Καρδιώτισσα τῶν Βόρρων μὲ τὸ λαμπρὰ ἁγιογραφημένο καθολικὸ, ἡ Παναγία ἡ Ἁλμυρή, ποὺ ἀποτελεῖ χαρακτηριστικὸ παράδειγμα δεσποτικῆς καθιέρωσης ποὺ ἐπισκιάστηκε ἀπὸ τὴν δύναμη τῆς Παναγίας. Σήμερα στὴν περιοχὴ μας συνεχίζουν τὴν παράδοση αὐτὴ τρία μοναστήρια ποὺ εἶναι παράλληλα καὶ μεγάλα προσκυνήματα. Ἡ Παναγία Ὁδηγήτρια μὲ τὶς ρίζες της νὰ χάνονται πολὺ βαθιὰ στὸν χρόνο, ἡ Παναγία ἡ Κουδουμιανὴ περιβεβλημένη μὲ Παναγία, τοιχογραφία τῆς Ἱ. Μονῆς Ὁδηγήτριας. ἀναφερθοῦμε καὶ σὲ μία σειρὰ σπουδαίων μνημείων ποὺ ἦταν ἀφιερωμένα στὴν Παναγία, γνωστὰ πλέον μόνο ἀπὸ τὶς πηγὲς ποὺ κατεδαφίστηκαν στὴν ἐποχή μας, συνεργοῦντος τοῦ χρόνου καὶ τῆς ἀβελτηρίας τῶν ἀνθρώπων, ὅπως ἡ Βαγιωνίτισσα στὴ Βαγιωνιά, ἡ Εὐαγγελίστρια στὴν Κάρια, ἡ Μεσοσπορίτισσα στὶς Στέρνες, ἡ Σταβιανὴ στὶς Στάβιες, ἡ Πρωτοσεπτεμβριανὴ στὴν Παναγιὰ κ. ἄ. Τελευταῖοι στὴ σειρὰ εἶναι οἱ λεγόμενοι νεοκλασικοὶ ναοὶ ποὺ ἱδρύθηκαν μετὰ τὴν ἔκδοση τοῦ Χάτι Χουμαγιοῦν, οἱ ὁποῖοι διακρίνονται γιὰ τὰ στοιχεῖα χωριὰ φέρουν τὸ ὄνομά της, ὅπως ἡ Παναγιὰ Καινουργίου, ἡ Παναγιὰ Μονοφατσίου, ἡ Φανερωμένη, ἡ Ἀληθινή, ἡ Γρηγοριά, ἡ Συμπάλουσσα, ἡ Πλακιώτισσα, ἡ Χρυσοπηγή, ἡ Μέλισσα, ἡ Καρδιώτισσα, ἡ Καρκαδιώτισσα. Ἀπὸ τὶς πολυάριθμες εἰκόνες ποὺ καταγράφονται ὡς ἔργα τέχνης ἢ ὡς θρησκευτικὰ κειμήλια ξεχωρίζουν: Ἡ κλαπεῖσα θαυματουργὴ εἰκόνα τῆς Παναγίας Καλυβιανῆς, ἡ ἀναζητούμενη εἰκόνα ποὺ ἔφερε ὁ τοπικὸς Ὅσιος Ἀντώνιος γνωστὴ ἀπὸ τὰ ὁράματα τῶν πιστῶν, Ἡ Ἱστορικὴ Παναγία τοῦ Κουδουμᾶ στὸν 14 15

9 Περί τῆς τιμῆς τῆς Παναγίας στή Μεσαρά k τύπο τῆς Κυκκώτισσας, ἡ Εἰκόνα τῆς Ζωοδόχου Πηγῆς ποὺ ἁγιογράφησε ὁ Ἄγγελος γιὰ τὴν Ὁδηγήτρια καὶ ἀποτελεῖ τὴν ἀρχαιότερη παράσταση τοῦ εἰκονογραφικοῦ αὐτοῦ τύπου. Ἐπίσης ἡ Μητρόπολή μας κατεῖχε τὴν ἐφέστια εἰκόνα τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κρήτης. Καὶ ἡ εἰκόνα αὐτή, τὸ ἱερὸ παλλάδιο τῆς μεγαλονήσου ἀπεικόνιζε τὴν Παναγιά. Βρισκόταν σὲ ναὸ τῆς Γόρτυνας, καὶ ὅταν ἡ ἕδρα τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κρήτης μεταφέρθηκε στὸ Ἡράκλειο, δύο ἦταν τὰ κειμήλια ποὺ μεταφέρθηκαν μαζὶ καὶ τοποθετήθηκαν στὸν νέο καθεδρικὸ ναό. Ἡ κάρα τοῦ Ἁγίου Τίτου καὶ ἡ ἐφέστια εἰκόνα τῆς Παναγίας. Τὰ δύο ἱερότερα κειμήλια τῆς Κρητικῆς Ἐκκλησίας ποὺ καθαγίαζαν τὴν νέα ἕδρα καὶ τὴν συνέδεαν μὲ τὸ παρελθόν της. Τὰ κειμήλια αὐτὰ πέρασαν ἀργότερα στοὺς καθολικοὺς καὶ ὅταν ἡ Κρήτη κατακτήθηκε ἀπὸ τοὺς Τούρκους μεταφέρθηκαν στὴν Βενετία. Στὴ Βενετία παραμένει ἀκόμη ἡ εἰκόνα τῆς Παναγίας. Πρόκειται γιὰ τὴν περίφημη ἐκείνη εἰκόνα ποὺ ἐξελίχθηκε, μέσα ἀπὸ τὸν πολυτάραχο χρόνο, σέ κυριολεκτική λατρεία γιά τὶς ἐπεμβάσεις, σὲ Παναγία Μεσοπαντίτισσα καὶ Santa Maria della Salute. Σημαντικότερο ὅμως τεκμήριο γιὰ τὴν διάδωση καὶ τὸ εὖρος τῆς «λατρείας» τῆς Παναγίας στὴ Μεσαρὰ ἀποτελοῦν οἱ ἰδιαίτερες «Συνάξεις» πρὸς τιμήν της, ποὺ ἀπηχοῦν ἄγνωστα θαυμαστὰ γεγονότα, πρὸς ἀνάμνηση τῶν ὁποίων καθιερώθηκαν καὶ ἐπιβίωσα γιὰ αἰῶνες μὲ λανθάνουσες μορφές. Πρόκειται γιὰ τουλάχιστον τρεῖς Ἱερὲς Συνάξεις πρὸς τιμὴν τῆς Παναγίας Καρδιώτισσας, τῆς Παναγίας Πρωτοσεπτεμβριανῆς καὶ τῆς Παναγίας Κερᾶς. Τὸ λυπηρὸν εἶναι ὅτι οἱ συνάξεις αὐτὲς ποὺ διατηρήθηκαν γιὰ τουλάχιστον εἴκοσι αἰῶνες στὴν μνήμη τοῦ πιστοῦ καὶ ἀμόρφωτου λαοῦ καταργήθηκαν τὴν ἐποχή μας ἀπὸ μορφωμένους κληρικοὺς ἐπειδὴ δὲν τὶς συναντοῦσαν στὰ ἐν χρήσει λειτουργικὰ βιβλία τῆς Ἐκκλησίας. Καὶ πράγματι δὲν ἀπαντοῦνται ἀφοῦ χάθηκαν μαζὶ μὲ ὅλη τὴν ἱστορία τῆς Κρητικῆς Ἐκκλησίας στὸ χάσμα ποὺ ἄνοιξε ἡ βαθιὰ μαχαιριὰ τῆς Ἀραβοκρατίας στὴν ἱστορία τῆς «Θεολέστου» Κρήτης. Ἔτσι σήμερα εἴμαστε σὲ θέση νὰ γνωρίζουμε περισσότερα γιὰ τὸν μινωϊκὸ πολιτισμὸ παρὰ γιὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴ ἱστορία τῆς πρώτης Βυζαντινῆς περιόδου καθὼς ἡ ἀραβοκρατία ποὺ τὴν διαδέχτηκε πρέπει νὰ στράφηκε μὲ μεγάλο μένος ἐναντίον της καταστρέφοντας ὁτιδήποτε ὑλικὸ θὰ μποροῦσε νὰ τὴν ἀνασυγκροτήσει. Καὶ μέσα σ αὐτὴ τὴ λησμονιά, στὴ μνήμη τῶν ἐξισλαμισμένων καὶ ἐκβαρβαρισμένων Κρητῶν διατηρήθηκε μόνο ἡ ἀνάμνηση τῶν ἱερῶν συνάξεων πρὸς τιμὴν τῆς Παναγίας, τὶς ὁποῖες τὶς συνέχισαν καὶ μετὰ τὴν ἀνάκτηση τῆς Κρήτης καὶ τὴν ἐπιστροφὴ τοὺς στὴν πατρώα πίστη. Ἀνέγειραν νέους ναοὺς πρὸς τιμὴν τῶν συνάξεων αὐτῶν καὶ τοὺς πανηγύριζαν χωρὶς νὰ θυμοῦνται γιατί, χωρὶς νὰ ὑπάρχει λειτουργικὸ βιβλίο νὰ τοὺς καθοδηγεῖ, ἀλλὰ καὶ χωρὶς νὰ ὑπάρχει κανένα πρόβλημα. Τὴ συνήθεια αὐτὴ συνέχισαν καὶ κατὰ τὴ δεύτερη βυζαντινὴ περίοδο καὶ κατὰ τὴ Βενετοκρατία καὶ τὴν τουρκοκρατία μέχρι καὶ τὰ μέσα, σὲ κάποιες περιπτώσεις μέχρι καὶ τὰ τέλη τοῦ 20οῦ αἰώνα. Ἀπὸ τὶς τρεῖς αὐτὲς συνάξεις θὰ σταματήσουμε στὴν ἀρχαιότερη ποὺ ἦταν ἡ Σύναξη πρὸς τιμὴν τῆς Παναγιᾶς Κερᾶς, τῆς Κυρίας ὅπως θὰ λέγαμε στὴν ἐπίσημη καθομιλουμένη. Μία πανάρχαια σύναξη ποὺ ἐτελεῖτο τὴν Τρίτη τῆς Δικαινησίμου, πολὺ διαδεδομένη στὴ Μεσαρὰ μὲ δεκάδες ναοὺς καὶ τοπωνύμια ποὺ παραπέμπουν σὲ μὴ σωζόμενους ναούς. Κεντρικὸς ναὸς αὐτῆς τῆς Συνάξεως ὑπῆρξε ὁ ναὸς τῆς Γόρτυνας ποὺ οὐδέποτε σταμάτησε νὰ λειτουργεῖται, ἀκόμη καὶ μετὰ τὴν ἐρείπωσή του, ἀκόμη καὶ σὲ ἐποχὲς ποὺ ἀπαγορευόταν ὁποιαδήποτε ἐκδήλωση λατρείας. Στὶς ἀρχὲς τοῦ 20οῦ αἰώνα ποὺ ἔγιναν ἐπίσημες ἀνασκαφὲς στὸ χῶρο τοῦ σπουδαίου αὐτοῦ μνημείου, οἱ Ἰταλοὶ καὶ Ἕλληνες ἀρχαιολόγοι ἀποφάνθηκαν. «Ὁ λαὸς δὲν γνωρίζει. Κάνει λάθος. Στὴ Γόρτυνα ὑπῆρχε ἕνας ναὸς τοῦ ἁγίου Τίτου καὶ Παναγία, τοιχογραφία τῆς Ἱ. Μονῆς Καλυβιανῆς. ἄρα εἶναι αὐτός». Ἔτσι τὴν Παναγία Κερὰ τῆς Γόρτυνας τὴν μετονόμασαν σὲ Ἅγιο Τίτο καὶ ἔτσι εἶναι σήμερα γνωστή. Ἀκόμη ὅμως καὶ μετὰ τὴ βάπτιση αὐτὴ ὁ πιστὸς λαὸς τῆς Μεσαρᾶς, ἐξακολουθοῦσε νὰ πηγαίνει στὴ Γόρτυνα καὶ νὰ τιμᾶ στὸν «Ἅγιο Τίτο», τὴν Παναγία Κερὰ μέχρι καὶ τὶς μέρες μας. Βέβαια πολὺ ἀργότερα κοντὰ στὴ Μητρόπολη ἀνακαλύφθηκε ὁ πραγματικὸς ναὸς τοῦ Ἁγίου Τίτου, ἐντούτοις στὴ βιβλιογραφία ἔχει καθιερωθεῖ πλέον ὡς Ἅγιος Τίτος, ἡ Παναγία Κερά. Τὴν ἴδια εὐκολία μὲ τὴν ὁποία ἡ ἀρχαιολογικὴ ὑπηρεσία ἀμφισβήτησε καὶ κατήργησε μία παράδοση δύο χιλιάδων ἐτῶν κάνοντας ἕνα λάθος ποὺ ἀποδείχτηκε καὶ ἀνασκαφικά, μὲ τὴν ἴδια εὐκολία καὶ ἡ ἐπίσημη Ἐκκλησία κατήργησε τὴν σύναξη πρὸς τιμὴν τῆς Παναγίας ποὺ γινόταν σὲ αὐτὸ τὸν χῶρο 15 αἰῶνες κάθε Τρίτη τοῦ Πάσχα ἀντικαθιστώντας τὴν μὲ μία πραγματικὰ ἀνύπαρκτη ἑορτὴ πέντε Κρητῶν Ἱεραρχῶν. Τὸ ἴδιο συνέβη μὲ ὅλους τους ναοὺς τῆς Παναγίας Κερᾶς ποὺ ὑπῆρχαν στὴν περιοχή. Καταργήθηκε ἡ σύναξη πρὸς τιμὴν τῆς Παναγίας ποὺ γινόταν σ αὐτὲς κάθε Τρίτη τοῦ Ἔτσι τὴν Παναγία Κερὰ τῆς Γόρτυνας τὴν μετονόμασαν σὲ Ἅγιο Τίτο καὶ ἔτσι εἶναι σήμερα γνωστή. Ἀκόμη ὅμως καὶ μετὰ τὴ βάπτιση αὐτὴ ὁ πιστὸς λαὸς τῆς Μεσαρᾶς ἐξακολουθοῦσε νὰ πηγαίνει στὴ Γόρτυνα καὶ νὰ τιμᾶ στὸν «Ἅγιο Τίτο», τὴν Παναγία Κερὰ μέχρι καὶ τὶς μέρες μας. Πάσχα καὶ καθιερώθηκαν σὲ ἄλλες ἐπίσημες καὶ γνωστὲς θεομητορικὲς ἑορτές. Οἱ περισσότερες στὴ Ζωοδόχο Πηγὴ ποὺ δὲν ἀπέχει πολὺ χρονικά. Ὁ τελευταῖος ναὸς τῆς Παναγίας Κερᾶς στὸ ὁποῖο ἐπιβίωνε ἡ χαμένη αὐτὴ σύναξη ἦταν ἕνα περίοπτο ἐξωκκλήσι στὴν ὁμώνυμη θέση τῆς Παναγιᾶς Μονοφατσίου, ἐπειδὴ στὴν ἐνορία ὑπῆρχε ἤδη ναὸς ἀφιερωμένος στὴ Ζωοδόχο Πηγή. Ὅταν ὅμως κτίστηκε στὸ χωριὸ ναὸς τοῦ Ἁγίου Ραφαὴλ ἡ ἑορτὴ τῆς Κερᾶς μεταφέρθηκε τὴν Τετάρτη τοῦ Πάσχα. Ἀπ ὅλα τὰ παραπάνω προκύπτει πόσο ἀβίαστα καὶ ἀδικαιολόγητα, συνήθειες καὶ ἀναμνήσεις αἰώνων ποὺ κατάφερε νὰ διαφυλάξει ἕνας βασανισμένος λαὸς ἔσβησαν καὶ καταργήθηκαν τὸν παρόντα αἰώνα, τὸν ἀπατεώνα. Ἡ παρουσία τῆς Παναγίας στὴ Μεσαρὰ δὲν μπορεῖ νὰ ἐξαντληθεῖ σὲ ἕνα τέτοιο ἀφιέρωμα. Ἐπιμέρους θέματα θὰ μποροῦσαν νὰ παρουσιαστοῦν σὲ ἄλλα τεύχη μὲ ἀνάλογες εὐκαιρίες, χωρὶς βέβαια ποτὲ νὰ μπορέσουν νὰ χωρέσουν ἐντίμως τὴ «Χώρα τοῦ Ἀχωρήτου»

10 18 Ἡ Θεοτόκος Μαρία τοῦ Παναγιώτη Νέλλα, θεολόγου Στήν ὀρθόδοξη προοπτική ἡ Ἁγία Γραφή εἶναι ὁ πυρήνας καί ταυτόχρονα ἡ πρώτη ἀνάπτυξη τῆς Παραδόσεως τῆς Ἐκκλησίας. Ἡ Ἀποκάλυψη, πού εἶναι ὁ σαρκωθείς Λόγος τοῦ Θεοῦ, δόθηκε βέβαια μιά γιά πάντα στήν ἀνθρωπότητα ἐπί "Καίσαρος Αὐγούστου" (Λουκ. 2, 1) "ἐν ἡμέραις Ἡρώδου τοῦ Βασιλέως" (Ματθ. 2, 1) καί ἐκεῖνοι πού τήν εἶδαν "τοῖς ὀφθαλμοῖς αὐτῶν" καί τήν ἄκουσαν καί "ἐψηλάφησαν ταῖς χερσίν αὐτῶν" (Α Ἰω. 1,1) τήν κατέγραψαν στά βιβλια τῆς Καινῆς Διαθήκης. Ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης ὅμως γράφει ὅτι "ἔστι καί ἄλλα πολλά, ἅ ἐποίησεν ὁ Ἰησοῦς, ἅτινα, ἐάν γράφηται καθ ἕν οὐδ αὐτό οἷμαι τόν κόσμον χωρῆσαι τά γραφόμενα βιβλία" (21,25). Καί ὁ Εὐαγγελιστής Λουκᾶς βεβαιώνει ὅτι ἡ Παρθένος - καί μαζί μ αὐτή ἡ πρώτη κοινότης, ἡ Ἐκκλησία - "συνετήρει... ταῦτα συμβάλλουσα ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς" (2,19 2,51)... Ἔτσι στήν Ὀρθοδοξία ἡ Αγία Γραφή καί ἡ Παράδοση εἶναι στενότατα ἑνωμένες καί κατανοοῦνται καί οἱ δυό μαζί στή θεία Λειτουργία, ὅπου γίνεται ἡ "ἀνάμνηση" ὅπου ὁ σαρκωθείς Λόγος γίνεται στήν κάθε ἐποχή σύγχρονος. τσι ἡ ὀρθόδοξη καθολική Ἐκκλησία, παρέ- λαβε"καί "διατηρεῖ" (Λουκ. 2,51) τήν Παρθένο στό κέντρο τῆς λατρείας της, ὅπως ἀκριβῶς ὁ "ἠγαπημένος", τήν "παρέλαβε" σάν ὅτι πιό πολύτιμο ὑπῆρχε μετά τόν Ἰησοῦ "εἰς τά ἴδια" (Ἰω. 19,27) - πού εἶναι ἀντίστοιχο μέ τό "ἐν τοῖς κόλποις" (Ἰωαν. 13,23) -καί ὅπως οἱ Μαθηταί "προσκαρτεροῦντες ὁμοθυμαδόν τῇ προσευχῇ" τήν εἶχαν στό κέντρο τῆς συνάξεώς τους (Πράξ. 1,14). Αὐτός εἶναι ὁ λόγος γιά τόν ὁποῖο τό "μυστήριο" "τῆς Παρθένου εἶναι στήν Ὀρθοδοξία "μυστήριο" λειτουργικό καί γι αὐτό μόνο μέσῳ τῆς λατρείας εἶναι δυνατόν νά διακρίνουμε τό πλῆθος τῶν χωρίων τῆς Παλαιᾶς καί τῆς Καινῆς Διαθήκης πού ἀναφέρονται σ Αὐτή. Οἱ Εὐαγγελισταί γράφουν πράγματι στά ἱερά βιβλία ὅ,τι εἶναι ἀπαραίτητο γιά τήν "ἀσφάλεια τῶν λόγων" τῆς κατηχήσεως (Λουκ. 1,4) καί ἀφήνουν τά ὑπόλοιπα νά τά ζῆ ἡ Ἐκκλησία στή Λειτουργία της. Ἐκεῖνο πού τούς ἀπασχολεῖ εἶναι νά παρουσιάσουν τό Χριστό, νά καταστήσουν δηλαδή σαφή τήν Οἰκονομία τῆς Σωτηρίας. Εἶναι δέ χαρακτηριστικό πώς ὅ,τι σχετικό μέ τή Οἰκονομία τῆς Σωτηρίας ἀναφέρεται στήν Παρθένο, τό σημειώνουν μέ ἰδιαίτερη ἐπιμονή. Ἔτσι ὑπογραμμίζουν τό γεγονός ὅτι ἡ Μαρία κατάγεται "ἐξ οἴκου Δαυΐδ" (Λουκ. 1,27), ὅτι ἀνακεφαλαιώνει δηλαδή στό πρόσωπό της τήν Π. Διαθήκη, ὅτι εἶναι Παρθένος καί γεννᾶ κατά τρόπο παρθενικό "ἐκ Πνεύματος Ἁγίου " (Λουκ. 1,28-35), ὅτι εἶναι παροῦσα ὄχι μόνο στήν ἀρχή τῆς δημοσίας δράσεως τοῦ Ἰησοῦ, ὅπου λαμβάνει μάλιστα ἐνεργό μέρος (Ἰω. 2,1-11), ἀλλά καί στό τέλος (Ἰω. 19,25-28), καί ὅτι παρευρίσκεται στήν Πεντηκοστή, πού εἶναι ἡ σύσταση καί ἡ φανέρωση τῆς Ἐκκλησίας (Πράξ. 1,14 2,1). Πέρα ὅμως ἀπό αὐτούς τούς κεντρικούς σταθμούς ὑπάρχουν χίλιες δύο ἄλλες λιγώτερο ἤ περισσότερο σαφεῖς ἐκφράσεις πού προσφέρουν μία, ἄν ὄχι πλήρη, πάντως ὅμως ἐπαρκή βιβλική εἰκόνα τῆς Θεομήτορος. Ἀρκεῖ νά ὑπενθυμίσουμε τήν Ὠδή της "Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τόν Κύριον" (Λουκ. 1, 46-55), πού εἶναι ἡ ἐφαρμογή στό πρόσωπο k τῆς Παρθένου τῶν βασικωτέρων προφητειῶν τῆς Π. Διαθήκης καί - γιά νά περιορισθοῦμε στήν ἀρχή καί στό τέλος - τό ἰδιαίτερα ἐκφραστικό ΙΒ κεφ. τῆς Ἀποκαλύψεως, ὅπως τό "μέγα σημεῖον ἐν τῷ οὐρανῷ", ἡ "περιβεβλημένητόν ἥλιον γυνή", εἶναι ἀκριβῶς Ἐκείνη ἡ ὁποια "ἔτεκεν υἱόν ἄρρενα, ὅς μέλλει ποιμαίνειν πάντα τά ἔθνη ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ", στ. (1 6). Στήν ἴδια γραμμή εὔκολα ὁ ὀρθόδοξος μελετητής καταλαβαίνει ὅτι ἡ Μαρία εἶναι ἡ γυνή ἐκείνη, τό σπέρμα τῆς ὁποίας συνέτριψε τήν κεφαλην τοῦ "ἀρχεκάκου ὄφεως" τῆς Γενέσεως (3,15), ὅτι Αὐτή εἶναι ἡ ἀληθινή "Κιβωτός τῆς Διαθήκης" (Ἔξ. 25,9 κ. ἑξ), ἡ " Πύλη ἡ κατά ἀνατολάς ἡ κεκλεισμένη", (Ἰεζ. 44,1), ἡ "Ράβδος Ἀαρών ἡ βλαστήσασα" (Ἀριθμ. 17,23), μέ μιά λέξη ἡ ἀνακεφαλαίωση τῆς Ἱερᾶς Ἱστορίας, ἡ πραγμάτωση τῶν "τύπων" καί τῶν "σκιῶν " τῆς Π. Διαθήκης. Γι' αὐτόν ἀκριβῶς τόν λόγο οἱ Ὀρθόδοξοι δέν δέχονται πώς δέν ὑπάρχουν ἐπαρκῆ περί Παρθένου βιβλικά δεδομένα, πρᾶγμα πού ὅπως ὁμολογεῖ ὁ ἀντικειμενικώτερος μελετητής τῆς θεομητορικῆς θεολογίας στή Δύση Rene Laurentin, δέχθηκαν μέ ὑπερβολική εὐκολία Προτεστάντες καί Καθολικοί στόν ΙΣΤ αἰώνα καί οἱ μέν ἀρνήθηκαν κάθε εὐλάβεια πρός τήν Παρθένο, οἱ δέ δημιούργησαν μιά περί Πάρθένου Θεολογία "παραβιβλική". Στή συνέχεια θά δοῦμε πῶς ἡ Ἐκκλησία ὑπογράμμιζε τίς ποικίλες ἀπόψεις τῆς σημασίας τῆς Θεομήτορος καί πῶς ἔπλεκε, πλουσιώτερο καθε φορά, τόν ὕμνο της. Πρῶτος σταθμός εἶναι ἀναμφισβήτητα ὁ Ἅγ. Εἰρηναῖος ( 202; μ.χ.), τοῦ ὁποίου ἡ μαρτυρία εἶναι πολύτιμη ὄχι μόνο γιατί ἐπικυρώνει τόν Ἅγιο Ἰγνάτιο Ἀντιοχείας καί τόν Ἰουστῖνο ἤ γιατί γνώρισε προσωπικά τόν Πολύκαρπο Σμύρνης, σύγχρονο τοῦ Εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννη, ἀλλά κυρίως γιά τή θεολογική σημασία της. Ἡ Θεοτόκος, ἔργο τοῦ κ. Παν. Μόσχου. 19

11 Ἡ Θεοτόκος Μαρία ΜΑΖΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΓΟΝΕΙΣ Ὁ Ἅγιος Εἰρηναῖος εἶναι πράγματι ὁ πρῶτο ὁ ὁποῖος ἀνέπτυξε σέ βάθος τήν ἀντίθεση Εὔα - Μαρία καί ἐτόνισε ὅτι ὅπως ἡ ἀνυπακοή τῆς μιᾶς ἔφερε στόν κόσμο τό θάνατο, ἔτσι ἡ ὑπακοή τῆς ἄλλης χάρισε στήν ἀνθρωπότητα τή ζωή. Ὁ ἴδιος ἄνοιξε ἐπίσης τό δρόμο στόν κεφαλαιώδη παραλληλισμό Μαρία - Ἐκκλησία μέ τή διατύπωση ὅτι ἡ Μαρία εἶναι ἡ Παρθένος γῆ ἀπό τήν ὁποία ὁ Θεός πῆρε το σῶμα τοῦ Νέου Ἀδάμ ("ἵνα μή ἄλλη πλάσις γένηται μηδέ ἄλλο τό σῳζόμενον, ἀλλ αὐτός ἐκεῖνος ἀνακεφαλαιωθῇ, τηρουμένης τῆς ὁμοιότητος") καί μέ τήν ἔκφραση ὅτι ἡ Παρθέντος εἶναι "ἡ αἰτία τῆς σωτηρίας γιά ὁλόκληρο τό ἀνθρώπινο γένος". Ὁ τρίτος αἰώνας χαρακτηρίζεται ἀπό τίς μαρτυρίες τοῦ Κλήμεντος Ἀλεξανδρείας ( 215), Τερυλιανοῦ (μετά τό 220) καί Ὡριγένους ( 253), οἱ ὁποῖοι, εἶναι κατηγορηματικοί στό χαρακτηρισμό τῆς Μαρίας σάν Παρθένου μητέρας τοῦ Ἰησοῦ, ἀειπαρθένου καί παναρέτου. Ἀκολουθοῦν οἱ Πατέρες τοῦ Δ αἰῶνος, ὁ Μ. Βασίλειος, ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος καί ἰδιαίτερα ὁ Ἅγ. Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος, πού τονίζουν μέ ἐπιμονή τόσο τήν ἁγιότητα τῆς Παρθένου, ὅσο καί κυρίως τόν κεντρικό ρόλο της στήν Οἰκονομία τῆς Σωτηρίας. Τό θεμέλιο ὅμως τῆς θεομητορικῆς θεολογίας τοποθετήθηκε τό 431 στήν Γ Οἰκουμενική Σύνοδο, ἡ ὁποία ἐπικυρώνοντας τίς ἀπόψεις τοῦ Ἁγίου Κυρίλλου Ἀλεξανδρείας ὠνόμασε τή Μαρία "Θεοτόκο". Εἶναι γνωστό ὅτι ὁ περιεκτικώτατος αὐτός ὅρος ὑψώθηκε σέ δόγμα τόν καιρό τῆς διαμάχης τῆς Ὀρθοδοξίας, μέ τήν αἵρεση τοῦ Νεστοριανισμοῦ. Ἡ Καθολική Ἐκκλησία, πού ἔνοιωσε νά διακυβεύεται μέ τήν διδασκαλία τοῦ Νεστορίου ἡ ἴδια ἡ σωτηρία (ἄν πράγματι δέν ἑνώθηκε πλήρως ὁ Θεός μέ τόν ἄνθρωπο, πῶς εἶναι δυνατόν νά τόν σώση;) ἐπέμεινε στήν πλήρη καί ἀσύγχυτη ἐν Χριστῷ ἕνωση Θεοῦ καί ἀνθρώπου τόσο, ὥστε νά ὀνομάση τή Μητέρα τοῦ Ἰησοῦ ὄχι ἁπλῶς "χριστοτόκο", ὅπως ἤθελε ὁ Νεστόριος, ἀλλά ἀληθινά καί πραγματικά "Θ ε ο τ ό κ ο". "Τό παιδίον Θεός καί πῶς οὐ θεοτόκος ἡ τίκτουσα;" Καί: "Εἴ τις οὐ θεοτόκον ὁμολογεῖ τήν ἁγίαν Παρθένον, χωρίς ἐστιν τῆς Θεότητος". Αὐτή εἶναι ἡ βάση στήν ὁποία θά στηριχθοῦν ἀργότερα οἱ βυζαντινοί καί, θεμελιώνοντας ὁλόκληρο σχεδόν τόν πολιτισμό τους πάνω στήν πρός τήν Θεομήτορα εὐλάβεια, θά τήν ἀνακηρύξουν ὄχι ἁπλῶς "Ὑπέρμαχον Στρατηγόν" καί "Σκέπην" τῆς Βασιλεύουσας, ἀλλά καί σταθεράν "τῆς πίστεως ἄγκυραν". Γιατί ἀκριβῶς "τοῦτο τό ὄνομα - θά γράψη στό ἐγκόλπιο τῆς "Ὀρθοδόξου Πίστεως" ὁ Δαμασκηνός - ἅπαν τό μυστήριον τῆς οἰκονομίας συνίστησιν"! Ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος αἰσθάνεται ρίγος, ὅταν μέσα στήν Ἐκκλησία συνειδητοποιεῖ ὅτι ἡ Ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιά τόν ἄνθρωπο δέν εἶναι ἁπλός οἶκτος ἤ ἐλεημοσύνη, ἀλλά "φιλανθρωπία", ἀληθινή δηλαδή καί πραγματική "φ ι λ ί α" (Ἰωάν. 15,14). Ὁ Θεός ἔδωσε πράγματι στήν Παρθένο - καρπό τῶν κτισμάτων, φανέρωση τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως - νά γίνη, Αὐτή προσωπικά καί μέσα σ' Αὐτή ἡ ἀνθρώπινη φύση, "θ ε ο τ ό κ ο ς"! Καμμιά αἵρεση δέν μπορεῖ ποτέ νά εἶναι τόσο τολμηρή, ὅσο ἡ Ἀλήθεια. Καί καμμιά καταδίκη τοῦ αἱρετικοῦ ἀνθρωποκεντρικοῦ "οὑμανισμοῦ" τοῦ ΙΔ καί Κ αἰώνα δέν μπορεῖ νά εἶναι τόσο ριζική καί ἀπόλυτη, ὅσο αὐτή ἡ περί ἀνθρώπου καί εἰκόνος τοῦ Θεοῦ ἀνθρωπίνης φύσεως "θεοτόκου", βιβλική καί πατερική ἀλήθεια! (Ἀπόσπασμα ἀπό τήν εἰσαγωγή στό βιβλίο Νικολάου Καβάσιλα, Ἡ Θεομήτωρ, Ἱερόν Ἵδρυμα Εὐαγγελιστρίας Τήνου, Ἀθῆναι 1968). 10 πράγματα ποὺ ἔμαθα ὅταν ἔπαψα νὰ φωνάζω στὰ παιδιά μου 1. Ὅταν σταμάτησα νὰ οὐρλιάζω, ἐνίωσα καλύτερος ἄνθρωπος Σταμάτησα νὰ πηγαίνω γιὰ ὕπνο μὲ ἕναν κόμπο στὸ στομάχι, ἐπειδὴ ἐνίωθα «ἡ χειρότερη μαμὰ τοῦ κόσμου». Σταμάτησα νὰ ἀκούω ἀπὸ τὰ παιδιά μου «εἶσαι ἡ χειρότερη μαμὰ τοῦ κόσμου». Σταμάτησα νὰ νιώθω ἐνοχὲς ἐπειδὴ ὁ σύντροφός μου μὲ κοίταζε σὰ νὰ ἤμουν «ἡ χειρότερη μαμὰ τοῦ κόσμου». Καὶ ἡ χειρότερη σύντροφος. 2. Τὰ παιδιὰ εἶναι τὸ (μόνο) κοινὸ ποὺ θέλουμε νὰ μᾶς ἀποδέχεται Ὅλες οἱ μαμάδες κρύβουμε μέσα μας ἕνα Δόκτωρ Τζέκιλ καὶ ἕναν Κύριο Χάιντ. Μπροστὰ στοὺς ξένους κάνουμε τὶς καλὲς καὶ τὶς ὑπομονετικές, προκειμένου νὰ μὴν μᾶς κρίνουν ἀρνητικὰ καὶ ὅταν γυρίζουμε σπίτι γινόμαστε ἀληθινὲς μέγαιρες. Ὡστόσο αὐτό, ἀπὸ τὴ μία μπερδεύει τὰ παιδιὰ ἀπὸ τὴν ἄλλη μπερδεύει ἐμᾶς τὶς ἴδιες. 3. Τὰ παιδιὰ εἶναι παιδιά, ἀλλὰ ἐπίσης εἶναι καὶ ἄνθρωποι Ὅπως ἐγώ, ἔτσι καὶ τὰ παιδιά, ἔχουν τὶς καλὲς καὶ τὶς κακές τους μέρες. Κάποιες μέρες εἶναι ἀξιαγάπητα, γλυκὰ καὶ ὑπάκουα καὶ ἄλλες εἶναι στριμμένα, ἀνόρεχτα καὶ ἀνυπάκουα. Ἄλλωστε αὐτὸ ποὺ δὲν πρέπει νὰ ξεχνᾶμε ποτέ, εἶναι ὅτι τὰ παιδιὰ καθὼς μεγαλώνουν μαθαίνουν. Καὶ ἔχουν δικαίωμα στὸ λάθος. Καὶ κανεὶς δὲ θέλει νὰ τοῦ οὐρλιάζουν ὅταν κάνει λάθος. Ἐσεῖς θέλετε; 4. Δὲν μπορῶ νὰ ἐλέγχω πάντα τὶς πράξεις τῶν παιδιῶν μου, ἀλλὰ μπορῶ πάντα νὰ ἐλέγχω τὶς ἀντιδράσεις μου Ἀντὶ κάθε φορά ποὺ σκοντάφτω σὲ ἕνα lego, νὰ τοῦ βάλω τὶς φωνές, μήπως νὰ πάρω μία βαθιὰ ἀνάσα καὶ νὰ τοῦ ἐπαναλάβω (γιὰ χιλιοστὴ φορά).«δὲν εἴπαμε νὰ μαζεύουμε τὰ παιχνίδια μας;» 5. Τὰ οὐρλιαχτὰ δὲν «πιάνουν» Θὰ τὸ ἔχετε διαπιστώσει καὶ ἐσεῖς. Ὅταν ζητᾶτε κάτι μὲ εὐγένεια τὸ ἀποκτᾶτε πολὺ πιὸ εὔκολα. Ἀντίθετα ὅταν ζητᾶτε κάτι μὲ ἀγένεια, ὁ ἀπέναντί σας ἀντιδράει ἀρνητικά. 6. Ὅταν σταματήσεις νὰ φωνάζεις μπορεῖ νὰ σοὺ συμβοῦν ὑπέροχα πράγματα Ὅταν εἶσαι ἤρεμος ἀπολαμβάνεις σαφῶς πιὸ ἔντονα τὶς ὄμορφες στιγμές. Ἀκόμη καὶ τὸ «μαμὰ σ ἀγαπῶ» παίρνει μία ἄλλη διάσταση τότε. Θυμηθεῖτε τὶς στιγμὲς ποὺ βάζετε τὰ παιδιὰ γιὰ ὕπνο. Αὐτὲς εἶναι οἱ καλύτερες στιγμὲς τῆς ἡμέρας καὶ οἱ στιγμὲς ποὺ τὰ παιδιὰ μποροῦν νὰ μοιραστοῦν μαζί μας τὰ πιὸ ὄμορφα συναισθήματα. 7. Κάποιες φορὲς νὰ σταματήσεις νὰ φωνάζεις εἶναι πρόκληση, ἀλλὰ δὲν εἶναι πάντα ἐφικτό 8. Πολὺ συχνὰ τὸ πρόβλημα βρίσκεται σὲ ἐμένα καὶ ὄχι στὰ παιδιά μου Εἶναι μία ἀλήθεια ποὺ συχνὰ οἱ μαμάδες τὴ βιώνουν καὶ ὡς ἐνοχή: Φωνάζω στὰ παιδιά, γιατί εἶχα στρὲς στὴ δουλειά, γιατί «περιμένω περίοδο», ἢ γιατί μὲ σύγχισε ἕνας ὁδηγὸς στὸ δρόμο. Φταίει κάποιος ἄλλος καὶ τὴν πληρώνει κάποιος ἄλλος. Πόσο ἄδικο εἶναι αὐτό; 9. Ὅταν φροντίζω τὸν ἑαυτό μου μὲ βοηθάει νὰ μὴ φωνάζω Ὅταν ἔχετε μόλις βγεῖ ἀπὸ ἕνα ζεστὸ μπάνιο, ὅταν ἔχετε γυρίσει μόλις ἀπὸ τὸ κομμωτήριο, ἢ ἀπὸ μία ἔξοδο μὲ τὶς φίλες σας, ἔχετε προσέξει πῶς δὲν ἔχετε ὄρεξη γιὰ φωνές; Ἀπόλυτα φυσιολογικό. Ὅταν φροντίζετε μόνο τοὺς ἄλλους καὶ ἀφοσιώνεστε σὲ αὐτοὺς ψυχὴ καὶ σῶμα, εἶναι φυσικὸ νὰ ἔχετε νεῦρα καὶ κάποιες φορὲς νὰ ξεσπᾶτε ἄσχημα. Ὅταν φροντίζετε καὶ τὸν ἑαυτὸ σᾶς εἶναι φυσικὸ νὰ νιώθετε πιὸ ἤρεμη, πιὸ χαλαρὴ καὶ πιὸ ἀξιαγάπητη. 10. Ὅταν δὲ φωνάζω νιώθω ὑπέροχη Ἐκτὸς ἀπὸ πιὸ ἤρεμη, πιὸ ἀξιαγάπητη καὶ πιὸ χαλαρή, νιώθω καὶ πιὸ λαμπερή. Πηγαίνω γιὰ ὕπνο χωρὶς ἐνοχὲς καὶ ξυπνάω πιὸ χαρούμενη. Νιώθω πιὸ ὄμορφη καὶ πιὸ καλή. Καὶ τὰ παιδιά μου τὸ βλέπουν. Καὶ μ ἀγαποῦν γι αὐτό. Πηγή:

12 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ - ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΟ ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΓΟΡΤΥΝΗΣ ΚΑΙ ΑΡΚΑΔΙΑΣ Φ.Ε.Κ. 332/ ,τ.β. καί 3255/Β / ΤΜΗΜΑΤΑ ΣΧΟΛΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ Μοῖρες: Ἱ. Μ. Ν. Ἁγ. Γεωργίου. Τυμπάκι: Ἱ. Ν. Ἁγ. Τίτου. Στή Σχολή θά λειτουργήσουν καί τμήματα Χορωδίας μέ παραδοσικά τραγούδια καί πρακτικῆς διδασκαλίας. ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΩΝ ΜΟΥΣΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ Μοῖρες: Ἱ. Ν. Ἁγ. Ραφαήλ. Τυμπάκι: Ἱ. Ν. Ἁγ. Τίτου. / Δ Ω Ρ Ε Ε Σ Γιά τό Πολιτιστικό Κέντρο Ἐπικοινωνιακό καί Μορφωτικό Ἵδρυμα Ἱ. Μητροπόλεως Γορτύνης καί Ἀρκαδίας: Γιά τήν ἀνέγερση τοῦ β ὀρόφου, ἄνωθεν αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος ἀνεγείρεται ἐκτός χρηματοδότησης ΕΣΠΑ: 1)Σεβ. Μητροπ. Γορτύνης καί Ἀρκαδίας κ. Μακάριος 503,50 2) Ἱ. Μονή Ἁγ. Νικολάου Ζαροῦ 1.000, 3) Ἱ. Μονή Κουδουμᾶ 500, 4) Ἱ. Μονή Προφ. Ηλιού Ζαροῦ 300, 5) Ἐνορία Μεγ. Βρύσης 500, 6) Ἐνορία Ἀντισκαρίου 300, 7) Ἐνορία Λούκιας 250, 8) Ἱ. Ν. Ἁγ. Στυλιανοῦ Στερνῶν 148,19, 9) π. Νεκτάριος Δημητριάδης καί 10) κ. Πελαγία Φραγκιουδάκη 30. Γιά τό περιοδικό : 1) κ. Φανούριος Φανουράκης 50, 2) Ἐνορία Καλοχωραφίτη 850, 3) Ἐνορία Βαλῆ 50, 4) Ἐνορία Ἁγ. Δέκα 100, 5) Ἐνορία Ροτασίου 50 καί 6) Ἐνορία Ἐθιᾶς 50. Γιά τό Βιβλιοπωλεῖο τῆς Ἱ. Μητροπόλεως: 1) κ. Νικόλαος Μιχελουδάκης 500 καί 2) Ἄγνωστος 100. ΣΧΟΛΗΣ ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑΣ Μοῖρες: Ἱ. M. N. Ἁγ. Γεωργίου, Καπαριανά Μοιρῶν: Ἱ. Ν. Ἁγ. Μύρωνος. Τυμπάκι: Ἱ. Ν. Ἁγ. Τίτου. Ἁγ. Βαρβάρα: Ἱ. Ν. Ἁγ. Βαρβάρας. ΨΗΦΙΔΩΤΟΥ Καπαριανά, Μοιρῶν: Ἱ. Ν. Ἁγ. Μύρωνος.. Εὐχαριστοῦμε πολύ τούς εὐγενεῖς δωρητές μας καί εὐχόμαστε ὁ Πανάγαθος Θεός νά τούς εὐλογεῖ. Οἱ προσφορές τους βοηθοῦν τήν Ἱ. Μητρόπολή μας στήν προσπάθειά της, γιά τή δημιουργία βασικῶν, σύγχρονων καί ἀπαραίτητων ὑποδομῶν τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ, μορφωτικοῦ καί κοινωνικοῦ ἔργου της. ΝΕΑΝΙΚΩΝ ΣΥΝΑΞΕΩΝ Δημοτικοῦ, Γυμνασίου, Λυκείου. Μοῖρες: Ἱ. Μ. Ν. Ἁγ. Γεωργίου, Ἱ. Ν. Ἁγ. Ραφαήλ. Τυμπάκι: Ἱ. Ν. Ἁγ. Τίτου. Εἰκαστικό ἐργαστήρι: Ἱ. Μ. Ν. Ἁγ. Γεωργίου. Μέ πολλές δραστηριότητες: Προβολή ταινιῶν, εἰκαστικές δημιουργίες, θεατρικές ὁμάδες, ἐπιτραπέζια παιχνίδια, ἐκδρομές - ἐξορμήσεις... Σέ περιμένουμε! Συσσίτια καί τράπεζες τροφίμων τῆς Ἐκκλησίας γιά ἄπορους καί ἐνδεεῖς Συσσίτια: Ἱ. Μητροπ. Ν. Ἁγ. Γεωργίου Μοιρῶν, Ἁγ. Τίτου Τυμπακίου καί Πύργου Μονοφ. Τράπεζες τροφίμων: Ἁγ. Ραφαήλ Μοιρῶν, Ἁγ. Τίτου Τυμπακίου, Ἁγ. Βαρβάρας καί Ἀσημίου. Τρόφιμα διανέμονται καί σέ ἄλλες Ἐνορίες. Κάνουμε ἔκκληση πρός αὐτούς πού ἔχουν τή δυνατότητα: Προσφέρετε μέ ὅποιο τρόπο μπορεῖτε, κάντε ἕνα γεῦμα γιά τήν ἀνάπαυση συγγενικῶν προσώπων σας. Πληροφ. στήν Ἱ. Μητρόπολη, στίς Ἐνορίες της, στό τηλ & καί στό 22 Οἰκονομικός ἀπολογισμός Ἱ. Μητροπόλεως Γορτύνης καί Ἀρκαδίας ἔτους 2012 (Ἀποφ. 109, 110, 111/ Μητροπολιτικοῦ Συμβουλίου) Μητροπ. Γραφείου. Ἔσοδα ἀπό: Ὑπόλ. 2011, ,48, 7% ὑπέρ Μ. Γραφείου ,64, εἰσφορές, δωρεές, ἐπιδοτ., ἡμερολόγια ,17, τόκους 1.729, ὑπέρ δημοσίου 1.326,47, πώληση ἐλαίου 1.554,76, ἐπιχορήγηση περιφερ. ταμείου Κρήτης, γιά ἐνδεεῖς Σύν. ἐσόδων ,52. Ἔξοδα γιά: Ἐπικοινωνίες 5.298,50, ΔΕΗ ΔΕΥΑΜ 4.416,61, δημ. σχέσεις επίδ. διακρίσεων 865,56, συντήρηση καί ἐπισκευή ἐγκαταστάσεων 1.384,96, συντήρηση καί ἐπισκευή μεταφ. μέσων 1.374,11, λοιπ. Δαπάνες 7.291,84, τέλη κυκλοφορίας γεωργικά 1.187,48, γραφική ὕλη 2.956,03, ἀναλώσιμα εἴδη 1.257,06, εἴδη καθαριότητας 129,79, εἴδη διατροφῆς τροφίμων ἀπόρων 3.511,64, καύσιμα 3.272,56, ἀσφάλιστρα προσωπικοῦ 40,48, δαπ. διοικήσεως λειτουργίας ,53, ἀποπληρωμή δανείου ἀγορᾶς οἰκοπέδου ἀνέγερσης γραφείων Ἱ. Μητροπόλεως 5.250,18, συμπληρωμ. μελετῶν Πολιτ. Κέντρου 6.990,25, ἀπόδοση εἴσπραξης ὑπέρ δημοσίου 3.963,30, ἐπιχορήγηση ὑπέρ Πολιτ. Κέντρου ,02. Σύν. ἐξόδων ,90. Ὑπόλ. 31/12/2012, ,62. Γ. Φ. Ταμείου. Ὑπόλ. 2011, ,92. Ἔσοδα, ,86. Ἔξοδα, ,72 Ὑπόλ. 31/12/2012, 4.393,06. Πολιτιστικοῦ Κέντρου -Ἐπικοινωνιακοῦ καί Μορφωτικοῦ Ἱδρύματος. Ἔσοδα ἀπό: Ὑπόλ. 2011, ,50, δωρεές Σεβασμ ,50, Ἱ. Μητροπόλη ,00, Μονές, Ἐνορίες, ἰδιώτες 9.033,74, δωρεές γιά τό περιοδικό 2.942,90, εἰσφορές Ἐνοριῶν , τόκους 133,40, προθεσμ. κατάθεση ,05. Σύν. ἐσόδων ,09. Ἔξοδα γιά: ἔκδοση περιοδικοῦ, ταχυδρομ. 379,59, λογιστή 492,00, ἀπόδοση φόρου 2.632,51, τμήματα νεαν. συνάξεων - ἁγιογραφίας, 2.566,94, ἀμοιβές ἐπιμορφωτῶν 4.148,52, προθεσμ. καταθέσεις , Διεθνές Συνέδριο «Ἐν Γορτύνῃ καί Ἀρκαδίᾳ ἐγένετο» 3.803,70, ἐργολάβο κατασκευῆς β ὀρόφου ἄνωθεν Π.Κ ,75, διάφορα 389,72. Σύν. ἐξόδων ,73. Ὑπόλ. 31/12/2012, 5.125,36. 23

13

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι.

Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι. Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι. Καί πράγματι εἶναι! σταματώντας ὁ χρόνος της, χρόνος ὅπου μετριοῦνται μέ τούς χτύπους τῆς καρδιᾶς, σταματάει

Διαβάστε περισσότερα

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Καθηγητὴς Ν.Γ. Τζανάκης Εφαρμογὲς τῶν συνεχῶν κλασμάτων 1 1. Η τιμὴ τοῦ π μὲ σωστὰ τὰ 50 πρῶτα δεκαδικὰ ψηφία μετὰ τὴν ὑποδιαστολή, εἶναι 3.14159265358979323846264338327950288419716939937511.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2012 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 1. Ἡ Καινή Διαθήκη, Θεσσαλονίκη 2010. 2. Ἱερός Ναός ἁγίου Γεωργίου (Ροτόντα), Κατάθεση μαρτυρία, Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη)

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Α Ο ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΟΥ MURATORI Ο κατάλογος έχει ιδιαίτερη αξία για τον κανόνα της Κ. Διαθήκης. Είναι ο αρχαιότερος

Διαβάστε περισσότερα

(Θ. Λειτουργία Ἰωάννου Χρυσοστόμου)

(Θ. Λειτουργία Ἰωάννου Χρυσοστόμου) Οἱ πιστοὶ ὑπὲρ τῶν κατηχουμένων δεηθῶμεν. Ἵνα ὁ Κύριος αὐτοὺς ἐλεήσῃ. Κατηχήσῃ αὐτοὺς τὸν λόγον τῆς ἀληθείας. Ἀποκαλύψῃ αὐτοῖς τὸ εὐαγγέλιον τῆς δικαιοσύνης. Ἑνώσῃ αὐτοὺς τῇ ἁγίᾳ αὐτοῦ καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989. Ἡ Θεία Κοινωνία.

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989. Ἡ Θεία Κοινωνία. ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989 Ἡ Θεία Κοινωνία κατ οἶκον Θεσσαλονίκη 2008 Κάποιοι συσχετίζουν κάκιστα τὴν παρουσία τοῦ ἱερέως στό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ

ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 2015 ἀριθμ. πρωτ.: 181.- ΑΓΙΟΝ ΠΑΣΧΑ 12 ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ Πρὸς τὸν ἱερὸ Κλῆρο καὶ τὸν εὐσεβῆ Λαὸ τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΔΡΑΣΗ...ἐνορία ἐν δράσῃ!

ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΔΡΑΣΗ...ἐνορία ἐν δράσῃ! διαδρομές Ν ο ητ ι κ έ ς δ ι α δ ρ ο μ έ ς σ τ ό ν χ ῶ ρ ο τ ῆ ς π ί σ τ η ς Μηνιαῖο φυλλάδιο τοῦ Ἱ.Ν. Ἁγίας Τριάδος Πετρουπόλεως Σουλίου 167 - Τηλ.: 210 5013108 Τεῦχος 15 ο - Σεπτέμβριος 2015 ierosnaosagiastriadospetroupoleos.blogspot.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο

Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο (Μιὰ πρώτη προσέγγιση στὸ θέμα) Εἰπώθηκε, πὼς ὁλόκληρο τὸ Ἅγιον Ὄρος μοιάζει μὲ τὸ Καθολικὸ ἑνὸς ἰεροῦ Ναοῦ καὶ ὅτι ἡ περιοχὴ ἀπὸ τὴν Ἁγία Ἄννα καὶ πέρα εἶναι τὸ

Διαβάστε περισσότερα

Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ. Χριστοῦ, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν κορυφαία πράξη τοῦ Θεοῦ νὰ σώσει τὸν

Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ. Χριστοῦ, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν κορυφαία πράξη τοῦ Θεοῦ νὰ σώσει τὸν Χριστούγεννα 2013 Ἀρ. Πρωτ. 1157 Πρός τό Χριστεπώνυμο πλήρωμα τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Χριστὸς γεννᾶται, δοξάσατε. Ἀδελφοί μου ἀγαπητοί, Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ,

Διαβάστε περισσότερα

Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων

Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΩΝ ΚΥΠΡΙΑΝΟΥ ΚΑΙ ΙΟΥΣΤΙΝΗΣ ΦΥΛΗ ΑΤΤΙΚΗΣ Κατάλογος Ἐκδόσεων καὶ Ἐργοχείρων Ἀπρίλιος 2013 Κεντρικὴ Διάθεσις: Γεώργιος Χοροζίδης, Ἱ. Μονὴ Ἁγ. Κυπριανοῦ Α.Γ. 112, 133 51 ΦΥΛΗ Τηλέφ: 210 2411380,

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ. Ποιήματα

Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ. Ποιήματα Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ Ποιήματα ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Αὒγουστος 2011 12 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Χριαστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ Ποιήματα Τεῦχος 12 - Αὒγουστος 2011 ISSN: 1792-4189 Μηνιαία

Διαβάστε περισσότερα

μπορεῖ νὰ κάνει θαύματα. Ἔτσι ὁ ἅγιος Νέστωρ, παρότι ἦταν τόσο νέος, δὲν λυπήθηκε τὴν ζωή του καὶ ἦταν ἕτοιμος νὰ θυσιάσει τὰ πάντα γιὰ τὸν Χριστό.

μπορεῖ νὰ κάνει θαύματα. Ἔτσι ὁ ἅγιος Νέστωρ, παρότι ἦταν τόσο νέος, δὲν λυπήθηκε τὴν ζωή του καὶ ἦταν ἕτοιμος νὰ θυσιάσει τὰ πάντα γιὰ τὸν Χριστό. Ο Μ Ι Λ Ι Α ΤΗΣ Α.Θ.ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ κ.κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΙΝ ΑΥΤΟΥ ΕΙΣ ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΜΑΝΤΟΥΛΙΔΟΥ (25 Ὀκτωβρίου 2013) Ἱερώτατε καὶ φίλτατε ἐν Χριστῷ ἀδελφὲ

Διαβάστε περισσότερα

LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò

LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò Μὲ τὴν εὐκαιρία τῆς μνήμης τοῦ Ἁγίου ἐνδόξου Ἀποστόλου καὶ πρώτου Ἁγιογράφου, Εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ (18η Ὀκτωβρίου) καὶ πρὸς τιμήν Του, πραγματοποιήθηκε, μὲ τὴν

Διαβάστε περισσότερα

χρωματιστές Χάντρες».

χρωματιστές Χάντρες». 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τό παρόν πόνημα μου εἶναι ἐμπνευσμένο ἀπό τά συγγραφικά ἔργα τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτη Φλωρίνης ὅπου δημοσιεύονται στό ἔντυπο (Ἔκδοσις Ε'): «ΠΟΙΚΙΛΑ ΣΥΝΤΟΜΑ -ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ», καί συγκεκριμένα στό

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ Γάμος. Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι,

Ὁ Γάμος. Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι, Ὁ Γάμος Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι, ὲ λίγες ἡμέρες πρόκειται νὰ ἑνωθεῖτε μὲ τὰ δεσμὰ τοῦ Γάμου διὰ τῶν εὐλογιῶν τῆς Ἁγίας Ἐκκλησίας τοῦ Κυρίου μας. Αὐτὸ τὸ γεγονὸς χρειάζεται ὡς καταλύτη τὸν τελειωτῆ καὶ

Διαβάστε περισσότερα

Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013.

Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013. Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α Διοργανωτές: «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013 ΣΑΣ ΚΑΛΩΣΟΡΙΖΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΑΥΛΕΣ ΤΗΣ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗΣ ΧΑΙΡΟΜΑΣΤΕ ΠΟΥ ΕΙΜΑΣΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά B Δημοτικού (Μέρος Α ) Ομορφος κόσμος ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Β Δημοτικού Ομορφος κόσμος (Μέρος A ) Συγγραφική ομάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Να γελάσεις απ' τα βάθη των χρυσών σου ματιών είμαστε μες στο δικό μας κόσμο Η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν έχουμε ακόμα ταξιδέψει Τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

Ἄλλη πινακίδα γράφει: Βλέπετε οὖν πῶς καί τί ἀκούετε Λουκ.8.18 &

Ἄλλη πινακίδα γράφει: Βλέπετε οὖν πῶς καί τί ἀκούετε Λουκ.8.18 & ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 92 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΛΑΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΝΕΑΝΙΚΗ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΑΡΙΣΗΣ Π άρα πολλές πινακίδες συνατοῦµε στό διάβα τῆς ζωῆς µας, οἱ ὁποῖες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η 15. Bούλομαι δὲ καὶ ἃς βασιλεῖ πρὸς τὴν πόλιν συνθήκας ὁ Λυκοῦργος ἐποίησε διηγήσασθαι: μόνη γὰρ δὴ αὕτη ἀρχὴ διατελεῖ οἵαπερ ἐξ ἀρχῆς κατεστάθη: τὰς δὲ ἄλλας πολιτείας εὕροι

Διαβάστε περισσότερα

Ολοι είμαστε αδέλφια

Ολοι είμαστε αδέλφια ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού (Μέρος Α ) Ολοι είμαστε αδέλφια ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού Ολοι είμαστε αδέλφια (Μέρος A )

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος».

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 18 Πρὸς Ἅπαντας τοὺς Ἐφημερίους τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως. Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». Ἀγαπητοὶ Πατέρες, Ἐξ αἰτίας τοῦ ὅτι παρατηρεῖται

Διαβάστε περισσότερα

Έγκατάσταση καὶ Χρήση Πολυτονικοῦ Πληκτρολογίου σὲ Περιβάλλον Ubuntu Linux.

Έγκατάσταση καὶ Χρήση Πολυτονικοῦ Πληκτρολογίου σὲ Περιβάλλον Ubuntu Linux. Έγκατάσταση καὶ Χρήση Πολυτονικοῦ Πληκτρολογίου σὲ Περιβάλλον Ubuntu Linux. Μακρῆς Δημήτριος, Φυσικός. mailto: jd70473@yahoo.gr 1. Εἰσαγωγή. Τὸ πολυτονικὸ σύστημα καταργήθηκε τὸ 1982. Δὲν θὰ ἀσχοληθοῦμε

Διαβάστε περισσότερα

Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας μας.

Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας μας. ΕΚΚΛΗΣΙΑ & ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΕΝΟΡΙΑ & ΔΙΑΚΟΝΙΑ ΑΣΘΕΝΩΝ Σεβασμιώτατε, Αἰδεσιμολογιώτατοι, Πρωτοπρεσβύτερος π. Βασίλειος Κοντογιάννης Ἐφημ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟΥ Γ.Ν.Α. Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ θεολογία τῆς ἑορτῆς τῶν Χριστουγέννων

Ἡ θεολογία τῆς ἑορτῆς τῶν Χριστουγέννων 1 Ἰωάννης Ν. Λίλης Ἡ θεολογία τῆς ἑορτῆς τῶν Χριστουγέννων Ἀναμφισβήτητα τό πιό λαμπρό κομμάτι τῆς Ἐκκλησίας μᾶς εἶναι ὁ λειτουργικός της πλοῦτος. Κάθε μήνα, κάθε ἑβδομάδα, κάθε ἡμέρα ὁ λειτουργικός ἐκκλησιαστικός

Διαβάστε περισσότερα

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 α) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ

ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΥΤΗ ΑΦΙΕΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΟ ΜΑΚΑΡΙΣΤΟ ΚΑΘΗ ΓΗΤΗ ΤΗΣ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α «Ὑποκριταί τό μέν πρόσωπον τοῦ οὐρανοῦ γινώσκετε διακρίνειν, τά δέ Σημεῖα τῶν Καιρῶν οὐ δύνασθε γνῶναι;» Ἰησοῦς Χριστός (Ματθ. ιστ 3) «Μετανοεῖτε ἤγγικεν γάρ ἡ βασιλεία

Διαβάστε περισσότερα

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας.

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀναγνωσθήτω ἐπ Ἐκκλησία Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀγαπητοί ἐν Χριστῷ Ἀδελφοί. «Ὁ Χριστός μεθ ἡμῶν καί οὐδείς καθ ἡμῶν» Μέ αἴσθημα εὐθύνης καί πικρίας ἀναλογιζόμενος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ

Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ Ὁ κτηματίας Νικόλαος Μοτοβίλωφ, πού τό 1831 θεραπεύθηκε θαυματουργικά ἀπό σοβαρή ἀσθένεια μέ τήν προσευχή τοῦ ὁσίου Σεραφείμ, ἀπέκτησε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΙΟΣ ΜΑΡΤΥΡΑΣ ΑΓΑΘΟΠΟΥΣ

ΑΓΙΟΣ ΜΑΡΤΥΡΑΣ ΑΓΑΘΟΠΟΥΣ ΑΓΙΟΣ ΜΑΡΤΥΡΑΣ ΑΓΑΘΟΠΟΥΣ Ἡ συνεισφορὰ τῆς νήσου Κρήτης στὴ συγκρότηση τοῦ «ἔσω ἀνθρώπου», καθὼς καὶ στὴν πνευματικὴ προαγωγή, δὲν συνίσταται μονάχα στὴν καλλιέργεια τῶν Γραμμάτων καὶ τῶν Τεχνῶν, ἀλλὰ καὶ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ετήσιος Πανήγυρις τῆς Ιερᾶς Μητροπολιτικῆς Μονῆς τῶν Αγίων Κυπριανοῦ καὶ Ιουστίνης

Η Ετήσιος Πανήγυρις τῆς Ιερᾶς Μητροπολιτικῆς Μονῆς τῶν Αγίων Κυπριανοῦ καὶ Ιουστίνης ιερα μητροπολισ ωρωπου και φυλησ Ἱερὰ Μονὴ Ἁγίων Κυπριανοῦ καὶ Ἰουστίνης Η Ετήσιος Πανήγυρις τῆς Ιερᾶς Μητροπολιτικῆς Μονῆς τῶν Αγίων Κυπριανοῦ καὶ Ιουστίνης TΗΝ Τρίτη, 2/15.10.2013, ἐπανηγύρισε λαμπρῶς,

Διαβάστε περισσότερα

Αγια. Μετέωρα Σ Ω Τ Η Ρ Ε Ι Α 2 0 1 5. ἀφιέρωμα στά. ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ

Αγια. Μετέωρα Σ Ω Τ Η Ρ Ε Ι Α 2 0 1 5. ἀφιέρωμα στά. ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΚΗΦΙΣΙΑΣ, ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΩΡΩΠΟΥ ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ μεταμορφωσεωσ του σωτηροσ δημου μεταμορφωσεωσ Χλόης & Λεβαδείας Τ.Κ. 144 52 τηλ.: 210-2850060 & φάξ: 210-2816706 site: www.inmm.gr,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ 20 Νοεμβρίου 2011 ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΣΤΕΓΗ ΠΑΤΡΩΝ Ἀρχιμ. Νίκων Κουτσίδης Δρ. Μηχανολόγος Μηχ. ΕΜΠ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ Ἄν θέλετε νά φτιάξετε μιά μηλόπιττα ἀπό τό μηδέν, πρέπει πρῶτα νά δημιουργήσετε τό Σύμπαν.

Διαβάστε περισσότερα

Εὐκλείδεια Γεωµετρία

Εὐκλείδεια Γεωµετρία Εὐκλείδεια Γεωµετρία Φθινοπωρινὸ Εξάµηνο 010 Καθηγητὴς Ν.Γ. Τζανάκης Μάθηµα 9 ευτέρα 18-10-010 Συνοπτικὴ περιγραφή Υπενθύµιση τοῦ Θεωρήµατος τοῦ Θαλῆ. εῖτε καὶ ἐδάφιο 7.7 τοῦ σχολικοῦ ϐιβλίου. Τονίσθηκε,

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι.

Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι. Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι. Σὰ τελευταῖα χρόνια καὶ ἰδιαίτερα μετὰ τὸ ἄνοιγμα τῶν συνόρων τῶν χωρῶν τῆς ἀνατολικῆς Εὐρώπης, ἀλλὰ καὶ γειτόνων χωρῶν

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΓΓΕΛΩΝ Η ετυµολογία της λέξης µας µεταφέρει στην αρχαιότητα όπου άγγελοι ονοµάζονταν οι αγγελιαφόροι, οι µεταφορείς µηνυµάτων. Τέτοιους αγγέλους έχει κι ο θεός για να κάνει γνωστό το θέληµά

Διαβάστε περισσότερα

7 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

7 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 7 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Θέμα: Παναγία, η μητέρα του Θεού Σχολείο: Περιφερειακό Λύκειο Αγίου Χαραλάμπους, Έμπα (κεφ.16) Τάξη: Α Λυκείου Καθηγητής:Νικόλαος Καραμπάς Π.Μ.Π.: 16951 Α Σκοπός: Να αντιληφθούν

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ»

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ÄÉÌÇÍÉÁÉÁ ÅÊÄÏÓÇ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ÉÅÑÁ ÌÇÔÑÏÐÏËÉÓ ÈÅÓÓÁËÏÍÉÊÇÓ ÉÅÑÏÓ ÍÁÏÓ ÌÅÔÁÌÏÑÖÙÓÅÙÓ ÔÏÕ ÓÙÔÇÑÏÓ ΔΕΛΦΩΝ -ΜΙΟΥΛΗ ΤΗΛ.: 2310 828 989 «ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ΕΤΟΣ ΣΤ ΠΑΣΧΑ 2013 www.inmetamorfoseos.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr Πρωτ. 6090 Αριθμ. ΑΘΗΝΗΣΙ 11

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ Ἀββᾶς Ἰσαάκ ὁ Σύρος, στό στόχαστρο τοῦ Οἰκουµενισµοῦ:

Ὁ Ἀββᾶς Ἰσαάκ ὁ Σύρος, στό στόχαστρο τοῦ Οἰκουµενισµοῦ: : Μιά ἀήθης Οἰκουµενιστική ἐπίθεση στήν ἁγιότητα καί τά θεόπνευστα συγγράµµατά του (Ἡ ἐργασία αὐτή εἶχε ὡς ἀφορµή α) τό βιβλίο «Ἅγιος Ἰσαάκ ὁ Σύρος. Ὁ πνευµατικός του κόσµος» (ἐκδόσεις ΑΚΡΙΤΑΣ) τοῦ ἐπισκόπου

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β

Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β Στὴν Ἱερὰ Μονή μας, τῶν Ἁγίων Μαρτύρων Κυπριανοῦ καὶ Ἰουστίνης, στὴν Φυλὴ Ἀττικῆς, μὲ τὴν Χάρι τοῦ Θεοῦ, τὴν εὐχὴ τοῦ ἀσθενοῦντος Σεβασμιωτάτου Πνευματικοῦ Πατρός μας,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΣ Θ 2014 ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΜΑΡΤΙΟΣ Θ 2014 ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ Πρπρευμένων τῶν Ἱερπαίδων μετὰ εἰκόνων καὶ θυμιατῦ, ὁ Ἱερεὺς ἐξέρχεται τῦ Ἱερῦ μετὰ τῦ Τιμίυ Σταυρῦ καὶ γίνεται λιτανεία πέριξ τῦ ἐσωτερικῦ τῦ Ναῦ εἰς τέσσαρες στάσς. Εἰς

Διαβάστε περισσότερα

7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ.

7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ. 7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ. Ὁ Σοσιαλισμός εἶναι γιά μένα ἡ τελειότερη ἐκδήλωση τῆς προόδου καί τῆς ἀνθρωπιᾶς. Καί τό λέω αὐτό ἔχοντας ἀνοιχτά πάντα κι ἄγρυπνα τά μάτια τῆς ψυχῆς μου. Μετά

Διαβάστε περισσότερα

Σκέψεις γιὰ τὴν διατροφὴ καὶ τὴ νηστεία

Σκέψεις γιὰ τὴν διατροφὴ καὶ τὴ νηστεία Σκέψεις γιὰ τὴν διατροφὴ καὶ τὴ νηστεία Ἀλήθεια, πόσο σημαντικὸ εἶναι τὸ θέμα τῆς διατροφῆς. Εἴμαστε αὐτὸ ποὺ τρῶμε, λένε μερικοὶ ὑλιστὲς φιλόσοφοι. Καὶ ἐννοοῦν τίποτα παραπάνω. Ἡ λογικὴ αὐτὴ εἶναι λίγο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ 1 ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ χαλ νωτη γλ σσα Ἡ γλῶσσα εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ σημαντικότερα μέλη τοῦ ἀνθρώπινου ὀργανισμοῦ. Σὲ σύγκριση μὲ ἄλλα ἀνθρώπινα μέλη, ὅπως γιὰ παράδειγμα τὰ χέρια

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων 1 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων Ποιά εἶναι ἡ Ἑλληνική Ἰδέα; Τί ἐννοοῦµε ὅταν µιλοῦµε γιά τά αἰώνια ἰδανικά τοῦ Ἑλληνισµοῦ; ύσκολα ἐρωτήµατα, τά ὁποῖα ἐπιδέχονται

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 1 Τεῦχος 16 ο Ὀκτωβριος - Νοέμβριος - εκέμβριος Ἔτος 4 ο Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Προίμιο...3 Ἡ ἐλπίδα τῆς Χριστουγεννιάτικης ἀπελπισίας Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Ἀδαμαντίου Αὐγουστίδη...4 Ἐκ Φαναρίου... Ὁ Θεὸς

Διαβάστε περισσότερα

α ἔκδοσις 2008 β ἔκδοσις 2009 γ ἔκδοσις 2011 δ ἔκδοσις 2013 Ἐξώφυλλο: Γενική ἄποψη τῆς Μονῆς. Ὀπισθόφυλλο: Πύργος τοῦ Ξωπατέρα.

α ἔκδοσις 2008 β ἔκδοσις 2009 γ ἔκδοσις 2011 δ ἔκδοσις 2013 Ἐξώφυλλο: Γενική ἄποψη τῆς Μονῆς. Ὀπισθόφυλλο: Πύργος τοῦ Ξωπατέρα. 2013 α ἔκδοσις 2008 β ἔκδοσις 2009 γ ἔκδοσις 2011 δ ἔκδοσις 2013 Ἐξώφυλλο: Γενική ἄποψη τῆς Μονῆς. Ὀπισθόφυλλο: Πύργος τοῦ Ξωπατέρα. Ἱερά Σταυροπηγιακή Μονή Ὁδηγητρίας Τηλ./Fax: 28920-42364 www.imodigitrias.gr

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΒΕΛΓΙΟΥ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ SCHAERBEEK 293, rue du Progrès - 1030 Schaerbeek. Email: paroisse.schaerbeek@gmail.com Τηλ. : 02-201.19.38. Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Διαβάστε περισσότερα

Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ. Γιατὶ τὸ Βυζάντιο. Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292.

Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ. Γιατὶ τὸ Βυζάντιο. Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292. Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ Γιατὶ τὸ Βυζάντιο Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292. Κατ ἐπανάληψιν ἔχει ἐπισημανθῆ ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ ἀναθεωρήσουμε ἐμεῖς οἱ Ἕλληνες τὴν ὀπτικὴ εἰκόνα ποὺ ἔχουν

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αγιος Βασίλειος τοῦ Οστρογκ τῆς Σερβίας ὁ Θαυματουργὸς *

Ο Αγιος Βασίλειος τοῦ Οστρογκ τῆς Σερβίας ὁ Θαυματουργὸς * Ἀπὸ τὸ Ἁγιολόγιον τῆς Ορθοδόξου Εκκλησίας τῆς Σερβίας Ο Αγιος Βασίλειος τοῦ Οστρογκ τῆς Σερβίας ὁ Θαυματουργὸς * 29 Ἀπριλίου 1671 «ΣΤΗ ΖΩΝΤΑΝΗ οἰκογένεια τῆς Εκκλησίας ὁ λαὸς νοιώθει τοὺς Ἁγίους ὡς τοὺς

Διαβάστε περισσότερα

Ἐνημερωτική ἔκδοση. Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί. Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς»

Ἐνημερωτική ἔκδοση. Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί. Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς» Ἐνημερωτική ἔκδοση Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς» ΠΝΕΥΜΑΤΙΣΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΑΘΗΝΩΝ «ΤΟ ΘΕΙΟΝ ΦΩΣ» Πρώτη ἔκδοση: Ἀθήνα

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ»

«ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ» «ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ» Εἰσήγηση Μητροπολίτου Χαλκίδος κ. Χρυσοστόμου στό Ζ Πανελλήνιο Λειτουργικό Συμπόσιο Στελεχῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων μέ θέμα: «ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟΝ ΤΗΣ ΙΕΡΩΣΥΝΗΣ» Ἱ. Προσκύνημα

Διαβάστε περισσότερα

Θά γίνεις νονός / νονά;

Θά γίνεις νονός / νονά; ΟIΚΟΥΜΕΝΙΚOΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕIΟΝ IΕΡA ΜΗΤΡOΠΟΛΙΣ ΡΕΘYΜΝΗΣ ΚΑI ΑYΛΟΠΟΤAΜΟΥ Θά γίνεις νονός / νονά; Συγχαρητήρια! Πῆρες μιά πολύ ὄμορφη ἀπόφαση! Καί εἶναι τόσο ὄμορφη, γιατί ἔχεις νά προσφέρεις κάτι πολύτιμο στή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ (5-6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2004, Διορθόδοξον Κέντρον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος

Διαβάστε περισσότερα

ποταμιτου εκδοσεισ ποταμιτου καταλογοσ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ θεροσ 2012

ποταμιτου εκδοσεισ ποταμιτου καταλογοσ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ θεροσ 2012 εκδοσεισ θεροσ 2012 ποταμιτου ποταμιτου καταλογοσ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ 8,99 σκληρὸ ἐξώφυλλο, 32 σελίδες, 22Χ22 ἑκατοστά Κάθε Σάββατο, ἡ Γιαγιὰ ἀφήνει τὸ καλαθάκι της μὲ τὰ

Διαβάστε περισσότερα

ICAMLaw Application Server Χειροκίνηση Ἀναβάθμιση

ICAMLaw Application Server Χειροκίνηση Ἀναβάθμιση Εἰσαγωγή Ὁ ICAMLaw Application Server (στὸ ἑξῆς γιά λόγους συντομίας IAS) ἀποτελεῖ τὸ ὑπόβαθρο ὅλων τῶν δικηγορικῶν ἐφαρμογῶν τῆς ICAMSoft. Εἶναι αὐτός ποὺ μεσολαβεῖ ἀνάμεσα: α) στὴν τελική ἐφαρμογὴ ποὺ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν

Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Ἰ. Καλλιακμάνης Αναπλ. Καθηγητής Θεολογίας Α.Π.Θ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν ἀνθρώπων. Εἰδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΗΡΩΝ» http://o-tiron.blogspot.com. Μηνιαία Έκδοση. Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος. Μοναγρούλλι - Λεμεσός

«Ο ΤΗΡΩΝ» http://o-tiron.blogspot.com. Μηνιαία Έκδοση. Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος. Μοναγρούλλι - Λεμεσός Μηνιαία Έκδοση Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος Μοναγρούλλι - Λεμεσός «Ο ΤΗΡΩΝ» Έτος 8ο, Αρ. Τεύχος 9ο,Απρίλιος - Μάιος 2015 http://o-tiron.blogspot.com 1 Μηνιαία Ἔκδοση Ι.Ν. Ἁγίου Θεοδώρου τοῦ Τήρωνος

Διαβάστε περισσότερα

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας 1. Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή: Αρχίζει την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει την Κυριακή της Αναστάσεως. Είναι η πιο αυστηρή νηστεία όλου του χρόνου (λάδι καταλύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η Πανήγυρις τῶν Αγίων Πάντων στὸ Αγρίνιο

Η Πανήγυρις τῶν Αγίων Πάντων στὸ Αγρίνιο ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΩΡΩΠΟΥ ΚΑΙ ΦΥΛΗΣ Η Πανήγυρις τῶν Αγίων Πάντων στὸ Αγρίνιο «Μόνο ἂν γίνουμε παιδιά, ἂν ἐπιστρέψουμε στὴ χαμένη μας παιδικὴ Αθωότητα καὶ Αγνότητα, μόνο τότε ἔχουμε ἐλπίδα νὰ εἰσέλθουμε στὴν

Διαβάστε περισσότερα

Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας.

Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας. 1 Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας. πρωτ. Χριστόδουλος Μπίθας Προϊστάμενος Ἱ. Ν. Παμ. Ταξιαρχῶν Μοσχάτου Σεβασμιώτατε,

Διαβάστε περισσότερα

Οἰκογ. Μιχαὴλ & Πασχαλίας Πιατοπούλου εἰς μνήμην τῶν γονέων τους Χαραλάμπους καὶ Σοφίας καὶ τοῦ ἀδελφοῦ τους Λαζάρου

Οἰκογ. Μιχαὴλ & Πασχαλίας Πιατοπούλου εἰς μνήμην τῶν γονέων τους Χαραλάμπους καὶ Σοφίας καὶ τοῦ ἀδελφοῦ τους Λαζάρου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 01. Tί εἶναι ἡ κληρονομικότητα; (π. Βασίλειος Ε. Βολουδάκης) 02. Ἡ προσευχὴ - Ὁ ἄρτος μας (Ἀρχιεπ. Τιμισοάρας Ἰωάννης) 03. Ἡ ἀπουσία Ἐκκλησιαστικῆς Μαρτυρίας στὴ Δυτικὴ Εὐρώπη (Λέων Μπράνγκ)

Διαβάστε περισσότερα

Τό Πανθρησκειακό καρναβάλι τοῦ Ἀµαρουσίου καί οἱ... ἄνευ ἀξίας «πανανθρώπινες ἀξίες» τῆς Ἀκαδηµίας Αθηνῶν

Τό Πανθρησκειακό καρναβάλι τοῦ Ἀµαρουσίου καί οἱ... ἄνευ ἀξίας «πανανθρώπινες ἀξίες» τῆς Ἀκαδηµίας Αθηνῶν Φύρδην-µίγδην µαῦρα καλλυµαύχια, ἄσπρα σαρίκια, κίτρινα ράσα, µώβ µπέρτες παπικές κι ἐβραϊκά σκουφάκια ἦταν τό...ὑπερθέαµα πού εἶδαν γιά πολύ λίγο οἱ Ἕλληνες στούς δέκτες τους στίς 10 Αὐγούστου 2004. Ὅλοι

Διαβάστε περισσότερα

Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε. χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια

Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε. χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια Ἀριστείδης Ἀντονάς: Η Α ΡΑΧΝΗ Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια μέρα, παρατηρῶ πρός τό δρόμο. Τηρῶ

Διαβάστε περισσότερα

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ Αποςπϊςματα από τα βιβλύα τησ Αμαλύασ Κ. Ηλιϊδη,φιλολόγου-ιςτορικού: 1.Οι Βύοι των Αγύων τησ Μϋςησ Βυζαντινόσ περιόδου ωσ ιςτορικϋσ πηγϋσ. (ημειώςεισ και παρατηρόςεισ για τα βυζαντινϊ αγιολογικϊ κεύμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2011 * * * ΕΤΟΣ 10ο * * * ΤΕΥΧΟΣ 103

ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2011 * * * ΕΤΟΣ 10ο * * * ΤΕΥΧΟΣ 103 ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ2011***ΕΤΟΣ10ο***ΤΕΥΧΟΣ103 ΙΕΡΑΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣΛΑΡΙΣΗΣΚΑΙΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗΝΕΑΝΙΚΗΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥΝΑΟΥΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣΑΓΙΟΥΓΕΩΡΓΙΟΥΛΑΡΙΣΗΣ Ε ὐλογημένοςὁἄνθρωποςπούμπορεῖ,τώρατόκαλοκαίρι,

Διαβάστε περισσότερα

Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ

Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ α'. -Λαμπρή καί θεοχαρμόσυνη εἶναι, εὐσεβεῖς χριστιανοί, ἡ πανήγυρη πού

Διαβάστε περισσότερα

Μὲ τὴν Χάρι τοῦ Κυρίου μας

Μὲ τὴν Χάρι τοῦ Κυρίου μας Ἱερὸ Τελετὴ Λήξεως Μαθημάτων Ἁγιογραφίας τῆς Μητροπόλεώς μας Περίοδος ΣΤ, 2013-2014 Ζωὴ καὶ Δημιουργικὴ Συνέχεια στὴν Ὀρθόδοξη Ἁγιογραφία + Κυριακὴ Ἁγιορειτῶν Πατέρων, 9/22.6.2014 Μὲ τὴν Χάρι τοῦ Κυρίου

Διαβάστε περισσότερα

Ἅγιος Νικόλαος Καβάσιλας: ἡ ἐποχή, ἡ ζωὴ καὶ τὸ ἔργο του «Περὶ τῆς ἐν Χριστῷ

Ἅγιος Νικόλαος Καβάσιλας: ἡ ἐποχή, ἡ ζωὴ καὶ τὸ ἔργο του «Περὶ τῆς ἐν Χριστῷ Ἡ σύνταξη τῆς ἐργασίας αὐτῆς ἒγινε από τό Ιερόν Ησυχαστήριον «Ευαγγελιστής Ιωάννης ὁ Θεολόγος» και ἀποτελεί εἰσαγωγή τοῦ έργου «Περὶ τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς Λόγοι επτά» του Ἁγίου Νικόλαου Καβάσιλα ὅπως ἐκδόθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΛΑΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΝΕΑΝΙΚΗ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΑΡΙΣΗΣ Ε να ρεῦµα πού παρατηρεῖ κανείς νά ὑπάρχει στήν ἐποχή µας εἶναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη:

ΑΠΟΦΑΣΗ. Έχοντας υπόψη: ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ EΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 5. 11. 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΜΟΥΣΕΙΩΝ, ΕΚΘΕΣΕΩΝ & ΕΚΠ/ΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2007, ΤΕΥΧΟΣ

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2007, ΤΕΥΧΟΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2007, ΤΕΥΧΟΣ 47 διάλογος ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΟ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟ π. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΑΛΕΒΙΖΟΠΟΥΛΟΥ 1 (γ μέρος) «Πνευματική σκιαγραφία»....ὁ ἀρχαῖος στωϊκός Ἐπίκτητος λέγει: «ἄνθρωπος δακτύλω οὐ δείκνυται». (Τόν

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Λίγο καιρό πρίν ἀπό τό πάθος Του, ὁ Κύριος, ἀφοῦ παρέλαβε τούς τρεῖς προκρίτους μαθητές, τόν Πέτρο, τόν Ἰάκωβο καί τόν Ἰωάννη, ἀνέβηκε στό ὄρος Θαβώρ καί ἐκεῖ, ἐνώπιον αὐτῶν μεταμορφώθηκε.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17 Πρὸς Ἅπαντας τοὺς Ἐφημερίους τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17 Θέμα: «Περὶ τῆς νομιμότητας τελέσεως τοῦ Μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος ἀνηλίκων». Ἀγαπητοὶ Πατέρες, Σχετικὰ μὲ τὶς προϋποθέσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΓΑΛΛΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΓΑΛΛΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΓΑΛΛΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ Τὰ Ἕξι μεγάλα ἐρωτήματα τῆς δυτικῆς μεταφυσικῆς καταλαμβάνουν μιὰ ξεχωριστὴ θέση στὴν ἱστορία τῆς φιλοσοφικῆς ἱστοριογραφίας. Ὁ συγγραφέας του βιβλίου, Χάιντς Χάιμζετ (1886-1975),

Διαβάστε περισσότερα

«Λέγοντας ναι στο Θεό και στην Ορθόδοξη Οικογένεια» Ομιλία του π. Χαραλάμπου Τζιντή. 7 Iουλιου 2015. St. Catharine s, Ontario

«Λέγοντας ναι στο Θεό και στην Ορθόδοξη Οικογένεια» Ομιλία του π. Χαραλάμπου Τζιντή. 7 Iουλιου 2015. St. Catharine s, Ontario «Λέγοντας ναι στο Θεό και στην Ορθόδοξη Οικογένεια» Ομιλία του π. Χαραλάμπου Τζιντή ΚΛΗΡΙΚΟΛΑΪΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΤΟΡΟΝΤΟ 7 Iουλιου 2015 St. Catharine s, Ontario Στο μυστήριο του ιερού Βαπτίσματος,

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

ιδαγµένο κείµενο 'Αριστοτέλους 'Ηθικά Νικοµάχεια (Β6, 4-10)

ιδαγµένο κείµενο 'Αριστοτέλους 'Ηθικά Νικοµάχεια (Β6, 4-10) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ιδαγµένο κείµενο 'Αριστοτέλους 'Ηθικά

Διαβάστε περισσότερα

Ἑλλάδα. Μεγάλη. Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ

Ἑλλάδα. Μεγάλη. Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ Ἡ Μεγάλη Ἑλλάδα Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία 27-30 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2015 Ἱερὰ Μονὴ Παναγίας Καλαμιώτισσας (Μονὴ τῆς Ζωοδόχου Πηγῆς), Ἀνάφη 2 Τρίτη 25 Αὐγούστου,

Διαβάστε περισσότερα

Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό μασ κατα τη διαρκεια των ακόλόυθιων

Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό μασ κατα τη διαρκεια των ακόλόυθιων ÄÉÌÇÍÉÁÉÁ ÅÊÄÏÓÇ ÅÍÇÌÅÑÙÓÇÓ ÊÁÉ ÐÍÅÕÌÁÔÉÊÇÓ ÏÉÊÏÄÏÌÇÓ ÉÅÑÁ ÌÇÔÑÏÐÏËÉÓ ÈÅÓÓÁËÏÍÉÊÇÓ ÉÅÑÏÓ ÍÁÏÓ ÌÅÔÁÌÏÑÖÙÓÅÙÓ ÔÏÕ ÓÙÔÇÑÏÓ ÄÅËÖÙÍ - ÌÉÁÏÕËÇ ÔÇË. 2310-828989 Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΝ τελευταῖο καιρὸ παρετηρήθη ἔντονος κίνησις, γιὰ τὴν ἐπίσημη

ΤΟΝ τελευταῖο καιρὸ παρετηρήθη ἔντονος κίνησις, γιὰ τὴν ἐπίσημη Θαῦμα τῆς Ἁγίας Γεροντίσσης Μυρτιδιωτίσσης τῆς Ἀσκητρίας τῆς Κλεισούρας ( 1974) Ἀποδεικτικὸ καὶ Βεβαιωτικὸ τῆς Μοναχικῆς Ἱδιότητος καὶ Ὀνομασίας Αὐτῆς ΤΟΝ τελευταῖο καιρὸ παρετηρήθη ἔντονος κίνησις, γιὰ

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ὉἍγ. Μελέτιος ὁ Πηγᾶς. ὁ τέττιγας τῆς Ἐκκλησίας (ἑορτάζεται στὶς 13 Ὀκτωβρίου) $ Σ Υ Ν Α Ξ Α Ρ Ι. Περιεχόμενα. Ἐν Ἐσόπτρῳ

ὉἍγ. Μελέτιος ὁ Πηγᾶς. ὁ τέττιγας τῆς Ἐκκλησίας (ἑορτάζεται στὶς 13 Ὀκτωβρίου) $ Σ Υ Ν Α Ξ Α Ρ Ι. Περιεχόμενα. Ἐν Ἐσόπτρῳ Περιεχόμενα $ Σ Υ Ν Α Ξ Α Ρ Ι Ἅγ. Μελέτιος ὁ Πηγᾶς, ὁ τέττιγας τῆς Ἐκκλησίας (ἑορτάζεται στὶς 13 Ὀκτωβρίου) Ἀπὸ ὁμιλία τοῦ Πρωτ. Κων/νου Πετρογιάννη, ἡ ὁποία ἔγινε στὶς 13/10/2010, στὴν Ἐνορία Ἁγίου Θωμᾶ.

Διαβάστε περισσότερα

ευτέρα Ἔκδοσις ΙΟΥΝΙΟΣ 2007

ευτέρα Ἔκδοσις ΙΟΥΝΙΟΣ 2007 ΙΟΥΝΙΟΣ 2007 ευτέρα Ἔκδοσις Τίπρέπεινὰγνωρίζῃ ΕΝΑΣΕΛΛΗΝΑΣΜΑΚΕΔΟΝΑΣ 1. Ὅτι οἱ Σκοπιανοὶ λένε τεράστια ψέματα καὶ ὅτι ἔστησαν ἕνα φαντασιώδη μύθο γιὰ τὴν καταγωγή τους. Στὴν πλειονότητά τους εἶναι Σλαῦοι

Διαβάστε περισσότερα

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου)

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Εν αρχή ην ο Λόγος. (Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Στις νωπογραφίες της οροφής της Καπέλα Σιξτίνα φαίνεται να απεικονίζονται μέρη του ανθρώπινου σώματος, όπως ο εγκέφαλος,

Διαβάστε περισσότερα

Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα

Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα του Αιδεσιμολογιώτατου Πρωτοπρεσβύτερου κ. Θεοδώρου Ι. Κουμαριανού, Λέκτορα της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

20 Γιά νά σέ κοιµηθῶ παράνοµα Καί νά βρίσκω βαθιά στήν ἀγκαλιά σου Κοµµάτια πέτρες τά λόγια τῶν Θεῶν Κοµµάτια πέτρες τ' ἀποσπάσµατα τοῦ Ἡράκλειτου.

20 Γιά νά σέ κοιµηθῶ παράνοµα Καί νά βρίσκω βαθιά στήν ἀγκαλιά σου Κοµµάτια πέτρες τά λόγια τῶν Θεῶν Κοµµάτια πέτρες τ' ἀποσπάσµατα τοῦ Ἡράκλειτου. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Ὀδυσσέας

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Στυλιανή Καλεντάκη, Ἀρχαιολόγος - Φιλόλογος

Περιεχόμενα. Στυλιανή Καλεντάκη, Ἀρχαιολόγος - Φιλόλογος 1 Περιεχόμενα Προοίμιο 3 Συναξάρι Ὁ ἅγιος Ὑάκινθος ὁ Κουβικουλάριος, ὁ ἅγιος Μάμας, ἡ ἅγία Ἑλέσα 4 Μία ὀρθόδοξη θερώρηση τοῦ ἀνθρώπου κατά τόν Ἀλ. Παπαδιαμάντη καί τόν Θ. Ντοστογιέφσκυ τοῦ Σεβασμιωτάτου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ 1 ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ Μ ορτ ορτ τ ν γκαιν ων το πανσ πτου Ναο τ ς ναστ σεως τ ν τ εροσολ µων ὲ τὸ μήνα Σεπτέμβριο ἀρχίζει κάθε χρόνο τὸ νέο ἐκκλησιαστικὸ ἔτος, ἡ ἀρχὴ τῆς Ἰνδίκτου,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΝΕΑ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΚΡΗΤΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ Γ, ΤΕΥΧΟΣ 33 ΡΕΘΥΜΝΟ 2014 Ἱερά Μητρόπολις Ρεθύμνης καί Αὐλοποτάμου Περιοδική ἔκδοση Νέα Χριστιανική

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές. Tuesday, March 5, 13

Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές. Tuesday, March 5, 13 Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές Το πλήρωμα του χρόνου Συνάντηση Ιουδαϊκού κόσμου με ελληνισμό. Μετάφραση των εβδομήκοντα, Φίλωνας μέσω της αλληγορίας. Η ελληνική φιλοσοφία έδωσε την έννοια της θεωρίας,

Διαβάστε περισσότερα

5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός. 7 Τετάρτη Θεία Λειτουργία «Σύναξις Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου»

5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός. 7 Τετάρτη Θεία Λειτουργία «Σύναξις Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου» Ιανουάριος 1 Πέμπτη Θεία Λειτουργία «Περιτομή Του Κυρίου» 4 Κυριακή Θεία Λειτουργία 5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός 6 Τρίτη Θεία Λειτουργία & Αγιασμός «Άγια Θεοφάνεια» 7 Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ 1 ἐν Ἐσόπτρῳ Περιεχόμενα Προοίμιο 3 Συναξάρι: Παῦλος ὁ Ἀπόστολος τῶν Ἐθνῶν 4 Καλοί Λιμένες 7 Ἐκ Φαναρίου 9 Κώδικας Νταβίντσι (Μιά ἄλλη προσέγγιση) Τοῦ Παν. Ἀρχιμ. Χρυσοστόμου Παπαδάκη Πρωτοσυγκέλλου Ἱ.Μ.

Διαβάστε περισσότερα