ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ"

Transcript

1 Εισαγωγή ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Τον Ιούλιο του 2007 η.ε. της Ε.Ε.Χ. απηύθυνε ανοιχτή πρόσκληση µέσω της ιστοσελίδας της Ε.Ε.Χ. και των Χηµικών Χρονικών προς τα µέλη της για τη συγκρότηση ανοιχτής επιτροπής η οποία θα επεξεργαστεί και θα προτείνει θέσεις για το Εκπαιδευτικό Σύστηµα µε στόχο µετά από επεξεργασία από τη ΣΤΑ να αποτελέσουν και θέσεις της Ε.Ε.Χ. Το εκέµβριο του 2007 ολοκληρώθηκε η διαδικασία υποβολής ενδιαφέροντος για την επιτροπή και ορίστηκε από το µέλος της.ε. που συντόνιζε την επιτροπή κ. Φ. Μακρυπούλια ως ηµέρα της 1 ης συνεδρίασης η 6 η Φεβρουαρίου. Στην επιτροπή µετείχαν κατά αλφαβητική σειρά: Ξενοφών Βαµβακερός Ελένη ανίλη Παναγιώτης Θεοδωρόπουλος Μιλτιάδης Καραγιάννης Φώτης Μακρυπούλιας Φιλλένια Σιδέρη Βασιλεία Σινάνογλου Αγγελική Τρικαλίτη Καθηγητής.Ε. M.Α. Υποψήφιος ιδάκτωρ ρ. Σχολική Σύµβουλος Ιδιωτική Εκπαίδευση Συγγραφέας Οµότιµος Καθηγητής Χηµείας Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Συντονιστής Εκπρόσωπος της.ε. Ιδιωτική Εκπαίδευση Συγγραφέας Καθηγήτρια Εφαρµογών ΤΕΙ Αθήνας ρ. Σχολική Σύµβουλος Σε µεµονωµένες συνεδριάσεις της επιτροπής µετείχαν ακόµη: Νίκος Ψαρρουδάκης (1): Επίκουρος καθηγητής Χ.Τ. ΕΚΠΑ Κώστας Μεθενίτης (1) : Επίκουρος καθηγητής Χ.Τ. ΕΚΠΑ Αναστασία έτση (1): Λέκτορας Τµήµα Χ.Μ. Μετσοβείου Πολυτεχνείου Φίλιππος Ζαχαρίου (1): Καθηγητής.Ε. Μαργαρίτα Κουσαθανά (1): Καθηγήτρια.Ε.- ιδάκτωρ Κώστας Καφετζόπουλος (2): Πάρεδρος Χηµείας στο Π.Ι. Παρασκευάς Γιαλούρης (1): Περιφερειακός ιευθυντής Εκπαίδευσης. ηµήτρης Μειντάνης (2): Ιδιωτικός εκπαιδευτικός Ως παρατηρητής µετείχε σε όλες τις συνεδριάσεις της επιτροπής ο κ. Παύλος Παπαθεοφάνους καθηγητής.ε. Οι θέσεις στις οποίες έχει καταλήξει η Επιτροπή έχουν αποφασιστεί κατά πλειοψηφία και µετά από επίπονες συζητήσεις. Στις περιπτώσεις που υπήρξαν σοβαρές διαφωνίες κατατίθενται και οι µειοψηφούσες απόψεις. Οι συγγραφείς µέλη της επιτροπής έχουν εξαιρεθεί από την αξιολόγηση των σχολικών βιβλίων. Επισυνάπτονται οι αναλυτικές εισηγήσεις µε βάση τις οποίες διαµορφώθηκε η τελική πρόταση: - Στην αξιολόγηση της διδασκαλίας των φυσικών επιστηµών στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση - Στην αξιολόγηση των σχολικών βιβλίων Χηµείας της υποχρεωτικής και ανώτερης δευτεροβάθµιας εκπάιδευσης. Σε ότι αφορά στην πρόταση Αναλυτικού Προγράµµατος η Επιτροπή δεν έχει µπορέσει να καταλήξει σε ενιαία πρόταση µέχρι σήµερα, διότι υπάρχουν θεµελιώδεις διαφωνίες ως προς τον τρόπο προσέγγισης της σχολικής Χηµείας. Επισυνάπτονται οι 2 προτάσεις που κατατέθηκαν στα πλαίσια της Επιτροπής, ως θέµα προβληµατισµού και θα συνεχιστούν οι εργασίες της επιτροπής. 1

2 Προτάσεις για τις θέσεις της Ε.Ε.Χ. Ακολουθούν οι θέσεις και προτάσεις της επιτροπής όπως αυτές διαµορφώθηκαν στα πλαίσια των συνεδριάσεων. 1. Στόχοι και σκοποί της υποχρεωτικής εκπαίδευσης Με βάση το σηµερινό νοµοθετικό πλαίσιο οι στόχοι της εκπαίδευσης ρυθµίζονται από το άρθρο 16 του συντάγµατος: Η παιδεία έχει σκοπό την ηθική, πνευµατική, επαγγελµατική και φυσική αγωγή των Ελλήνων και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες» (άρθρο 16) Και το νόµο 1566/85. Η υποχρεωτική εκπαίδευση έχει ως κύριο στόχο να «συµβάλλει στην ολόπλευρη, αρµονική και ισόρροπη ανάπτυξη των διανοητικών και ψυχοσωµατικών δυνάµεων των µαθητών, ώστε ανεξάρτητα από φύλο και καταγωγή, να έχουν τη δυνατότητα να εξελιχθούν σε ολοκληρωµένες προσωπικότητες και να ζήσουν δηµιουργικά» Οι ρυθµιστικοί νόµοι για την υποχρεωτική εκπαίδευση περιγράφουν µε ακρίβεια και πληρότητα το ρόλο της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Είναι προφανές ότι η υποχρεωτική εκπαίδευση καλείται να οικοδοµήσει το πολιτισµικό, πνευµατικό, ηθικό και γνωστικό υπόβαθρο των πολιτών της Ελλάδας, ανεξάρτητα από την κοινωνική και οικονοµική τους κατάσταση και τις φιλοσοφικές, πολιτικές και θρησκευτικές πεποιθήσεις τους. 2. Επαγγελµατική και Τεχνική εκπαίδευση Προτείνουµε να υπάρχουν οι κλάδοι της επαγγελµατικής και τεχνικής εκπαίδευσης µε το ακόλουθο σκεπτικό: Το θεµελιώδες δικαίωµα στις ίσες ευκαιρίες για όλους τους µαθητές είναι η αναγκαία και όχι και η ικανή συνθήκη για την εκπαίδευση τους. Η ενιαία υποχρεωτική εκπαίδευση οφείλει να παρέχει σε όλους τους µαθητές τις ίδιες γνώσεις και δεξιότητες, αλλά και να τους δίνει τη δυνατότητα µε βάση τις κλίσεις, τη νοηµοσύνη, τις ανάγκες τους (οικονοµικές και κοινωνικές) και την επιθυµία τους για µάθηση να βρίσκουν διεξόδους εκπαίδευσης σε περισσότερες από µία εκπαιδευτικές δοµές. Η ισοπέδωση όλων των εκπαιδευτικών δοµών ισοδυναµεί µε υποβάθµισή τους, διότι αναγκαστικά ο συµψηφισµός γίνεται ώστε να αντεπεξέλθουν οι λιγότερο «ικανοί» µαθητές. Κάτω από αυτό το πρίσµα: - αδικούνται από το σχολείο εκείνοι που η εµπλοκή, η φιλοδοξία και η δέσµευσή τους στη διαδικασία της γνώσης είναι µεγαλύτερη και παραβιάζονται τα δικά τους δικαιώµατα, δηµιουργώντας την ανάγκη να καταφεύγουν σε σχολεία αριστείας (οπωσδήποτε ιδιωτικά), υποθηκεύοντας την δωρεάν δηµόσια εκπαίδευση για όλους. - Υποθηκεύεται η αποτελεσµατικότητα της 2

3 εκπαιδευτικής διαδικασίας. Θεωρούµε όµως ότι για να µη θεωρούνται η τεχνική και η επαγγελµατική εκπαίδευση αποθήκες κακών µαθητών, όπως συµβαίνει σήµερα, αναγκαίες τις ακόλουθες προϋποθέσεις: - τον εξαιρετικά προσεκτικό σχεδιασµό των κλάδων και των τοµέων, ώστε να παρέχουν πραγµατικές δυνατότητες εξέλιξης και επαγγελµατικής αποκατάστασης - τη βελτίωση της υλικοτεχνικής υποδοµής και την ανάπτυξη σύγχρονων υποδοµών που να δίνουν τη δυνατότητα πραγµατικής εκπαίδευσης -την ειδική επιµόρφωση των καθηγητών, ώστε η επαγγελµατική εκπαίδευση να ξεφύγει από το φορµαλισµό της ακαδηµαϊκής γνώσης και να παρέχει πραγµατικές γνώσεις και δεξιότητες που µπορούν να αποτελέσουν εφόδια επαγγελµατικής αποκατάστασης. 3. ιάρκεια υποχρεωτικής εκπαίδευσης Προσχολική εκπαίδευση Πρωτοβάθµια εκπαίδευση Ενιαία δευτεροβάθµια εκπαίδευση ιακριτοί τοµείς δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης Προτείνουµε: Επέκταση της δωρεάν υποχρεωτικής εκπαίδευσης κατά 3 χρόνια δηλαδή συνολικά 1+12 χρόνια. Η γενική παιδεία µε την έννοια των υποχρεωτικών µαθηµάτων γνώσεων θα πρέπει να ολοκληρώνεται στα 4 πρώτα χρόνια της δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης. Πρόσβαση στα 2 τελευταία έτη της δευτεροβάθµιας: ιατυπώθηκαν 2 απόψεις: 1. Θα πρέπει να υπάρχει µία γενική εξέταση στο σύνολο των µαθηµάτων µε θέµατα από τράπεζα θεµάτων σε εθνικό επίπεδο ή επίπεδο περιφέρειας στο τέλος των 4 πρώτων χρόνων της δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης. 2. Η πρόσβαση θα είναι ελεύθερη χωρίς εξέταση. Τα 2 τελευταία χρόνια της δευτεροβάθµιας θα πρέπει να είναι προσανατολισµένα στα ειδικά ενδιαφέροντα των µαθητών. Η ολοκλήρωση των σπουδών πιστοποιείται µε τίτλο σπουδών διαφορετικό για κάθε τύπο σχολείου. Συγκεκριµένα προτείνουµε: 1 χρόνο Ολοκληρώνεται η γενική παιδεία µε την έννοια των υποχρεωτικών µαθηµάτων 6 χρόνια και των γνώσεων που είναι απαραίτητο να έχει ο µελλοντικός πολίτης 4 χρόνια 2 χρόνια Γενικό Λύκειο Για αυτούς που δεν ενδιαφέρονται να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην τριτοβάθµια εκπαίδευση όλα τα µαθήµατα είναι γενικής παιδείας. Το 80% του ωρολογίου προγράµµατος είναι υποχρεωτικό και το 20% επιλεγόµενα και µη εξεταζόµενα µε τον παραδοσιακό τρόπο εξέτασης µαθήµατα, αλλά ενδεχοµένως µε παρουσίαση εργασιών. Λύκειο προσανατολισµένο στην 3

4 εισαγωγή στην τριτοβάθµια εκπαίδευση Για αυτούς που ενδιαφέρονται να συνεχίσουν τις σπουδές τους στην τριτοβάθµια εκπαίδευση: Το 20% του ωρολογίου προγράµµατος είναι υποχρεωτικό µε µαθήµατα γενικής παιδείας επιλεγόµενα και µη εξεταζόµενα µε τον παραδοσιακό τρόπο εξέτασης, αλλά ενδεχοµένως µε παρουσίαση εργασιών και το 80% του ωρολογίου προγράµµατος µαθήµατα κατευθύνσεων τα οποία θα ανταποκρίνονται στις ανάγκες των σχολών για τις οποίες ενδιαφέρονται οι µαθητές. Επαγγελµατικό Λύκειο Πρόσβαση στην τριτοβάθµια εκπαίδευση Ειδικά η επαγγελµατική εκπαίδευση θα πρέπει να δίνει τη δυνατότητα συνέχισης των σπουδών στην τριτοβάθµια εκπαίδευση σε τµήµατα αυστηρά προσανατολισµένα στο ίδιο αντικείµενο, µετά από εξετάσεις αντίστοιχες µε αυτές των γενικών Λυκείων. 4. Στόχοι και σκοποί της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης Τεχνικές σχολές Είναι απαραίτητο να διασαφηνιστεί για µία ακόµη φορά ότι η τριτοβάθµια εκπαίδευση κυρίως αποτελεί χώρο: Παραγωγής νέας γνώσης (έρευνα) Εφαρµογής της νέας γνώσης (τεχνολογία) Εκπαίδευσης νέων επιστηµόνων στην επιστηµονική και εκπαιδευτική πειθαρχία που επιβάλλει η κάθε επιστήµη, ώστε να τους διασφαλίσει τη δυνατότητα να την αξιοποιήσουν για την επαγγελµατική τους αποκατάσταση µε την ευρεία έννοια του όρου, και δίνει τη δυνατότητα στους επιστήµονες να ολοκληρώσουν την προσωπικότητά τους ως πολίτες. Σε καµία περίπτωση δεν θα πρέπει να γίνει αποδεκτή η αντίληψη ότι οι σπουδές σε επίπεδο τριτοβάθµιας εκπαίδευσης είναι αποσυνδεδεµένες από τη δυνατότητα εξάσκησης επαγγέλµατος, διότι αυτό θα οδηγήσει σε υποβάθµιση της κοινωνικής τους αξίας και θα µεταφέρει το κέντρο βάρους της εκπαίδευσης του επιστηµονικού δυναµικού της χώρας σε άλλες εκπαιδευτικές δοµές. Σταθερά θα πρέπει να υποστηριχτεί η ανάγκη παροχής ίσων ευκαιριών στην εκπαίδευση ανεξάρτητα από το κοινωνικό, οικονοµικό ή πολιτισµικό υπόβαθρο, αλλά θα πρέπει να είναι σαφές ότι η παροχή ίσων ευκαιριών δε διασφαλίζει ότι και όλοι τις εκµεταλλεύονται µε τον ίδιο τρόπο και αναπτύσσουν τις ίδιες δεξιότητες, διότι αυτό θα αποτελούσε έναν ιδιότυπο κοινωνικό ντετερµινισµό. Η απλουστευτική αντίληψη ότι στην τριτοβάθµια εκπαίδευση πρέπει να έχουν πρόσβαση ανεξαιρέτως όλοι οι πολίτες, ανεξάρτητα από το γνωσιακό τους υπόβαθρο και τις επιστηµονικές τους ανησυχίες, συνδέεται άρρηκτα µε την απαξίωση του ρόλου του πανεπιστηµίου, αλλά και την υποβάθµιση των προσδοκιών από το επιστηµονικό δυναµικό της χώρας. 4

5 Στη συγκεκριµένη πρόταση διατυπώθηκαν επιφυλάξεις και διαφωνίες. Αποτελεί προσπάθεια συµβιβασµού µε τα Ευρωπαϊκά δεδοµένα και τη διασφάλιση της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης στη χώρα µας στο Ευρωπαϊκό πλαίσιο. 5. Αξιολόγηση της πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης 6. Αξιολόγηση της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης Προτάσεις Τα προγράµµατα σπουδών πρέπει να είναι συγκεκριµένα και προσαρµοσµένα στις σύγχρονες εξελίξεις και απαιτήσεις, χωρίς εκπτώσεις. Η διάρκεια και η δοµή των σπουδών: 1. Βασικό πτυχίο (bachelor): 3 έτη σπουδών µε πρόγραµµα οργανωµένο µε τα βασικά µαθήµατα της επιστήµης. 2. Master (2 έτη): Εξειδίκευση σε τοµείς εφαρµογών ή στη θεωρητική Χηµεία. Απαραίτητες προϋποθέσεις: Η δωρεάν εκπαίδευση αφορά και τα 5 έτη σπουδών ιασφαλίζεται η δυνατότητα παρακολούθησης του διετούς κύκλου σε όλους τους φοιτητές οι οποίοι έχουν αποκτήσει τον πρώτο τίτλο σπουδών µε σύστηµα επιλογής που καθορίζει το τµήµα. Μειοψηφούσα άποψη: Βασικό πτυχίο 4 έτη master 1 έτος Η αξιολόγηση του εκπαιδευτικού συστήµατος στο σύνολό του είναι απαραίτητη για τη βελτίωση της ποιότητας, τον έλεγχο της κοινωνικής αποτελεσµατικότητάς του, την προστασία του χαρακτήρα του και την αναβάθµιση του κύρους του σχολείου. Μία αξιολόγηση οφείλει να είναι αντικειµενική και να άπτεται όλων των πτυχών της εκπαιδευτικής διαδικασίας που αφορούν στους σχεδιασµούς και στις πολιτικές που αφορούν στην εκπαίδευση, στις υποδοµές, στα ωρολόγια και αναλυτικά προγράµµατα σπουδών και στους εκπαιδευτικούς. Απαραίτητη η αξιολόγηση της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. Πρέπει να περιλαµβάνει την αξιολόγηση: ιδασκόντων Υποδοµής Προπτυχιακού και µεταπτυχιακού κύκλου ιεθνούς ακτινοβολίας (συνέδρια εργασίες συµµετοχές). Η 1 η αξιολόγηση πρέπει να λαµβάνει υπόψη: Την υπάρχουσα κατάσταση Την ηλικία του τµήµατος Τη χρηµατοδότηση Η αξιολόγηση της διδασκαλίας πρέπει να γίνεται αποκλειστικά από τους φοιτητές, διότι υπάρχει καλή στατιστική κατανοµή, µε την προϋπόθεση ότι θα αποκλειστεί η επίδραση µη ακαδηµαϊκών παραγόντων. Μειοψηφούσα άποψη: Να µην υπάρχει καµία αξιολόγηση, διότι δηµιουργεί άγχος στους διδάσκοντες. 7. Ένα ή πολλαπλό βιβλίο Υπήρξαν 3 προτάσεις µε κοινό παρανοµαστή τη διασφάλιση της παροχής ενός δωρεάν βιβλίου σε όλους τους µαθητές και φοιτητές. Το βιβλίο θα πρέπει να είναι σύγχρονο και να ανανεώνεται επιστηµονικά το αργότερο κάθε 7 χρόνια. 5

6 1 η πρόταση Ένα ενιαίο βιβλίο σε όλη την πρωτοβάθµια και δευτεροβάθµια εκπαίδευση. 2 η πρόταση Ενιαίο βιβλίο στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση Ένα εγκεκριµένο βιβλίο στην δευτεροβάθµια και τουλάχιστον άλλα 2 προτεινόµενα εγκεκριµένα τα οποία θα βρίσκονται στη βιβλιοθήκη του σχολείου και αναρτηµένα στο διαδίκτυο. Στην τριτοβάθµια, καλό syllabus και λίστα προτεινόµενων βιβλίων τα οποία θα βρίσκονται όλα στις βιβλιοθήκες. 3 η πρόταση Ενιαίο βιβλίο στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση Εγκεκριµένα βιβλία στη δευτεροβάθµια εκπαίδευση, µεταξύ των οποίων θα διαλέγουν οι µαθητές. Στην τριτοβάθµια, καλό syllabus και λίστα προτεινόµενων βιβλίων τα οποία θα βρίσκονται όλα στις βιβλιοθήκες. Απαραίτητα στοιχεία του εκσυγχρονισµού της εκπαίδευσης: 1. Η διαδικασία της έγκρισης ενός βιβλίου που µπορεί να χρησιµοποιηθεί ως διδακτικό εγχειρίδιο οφείλει να περιλαµβάνει: -Αναλυτικά ανεπτυγµένα προγράµµατα σπουδών µε συγκεκριµένους στόχους -Προσδιορισµό των προδιαγραφών µε µεγάλη ακρίβεια ( διδακτικό πακέτο ) 2. Επιµορφωµένους δασκάλους και αλλαγή νοοτροπίας διδασκαλίας, αλλά και αξιολόγησης της γνώσης. 3. ηµιουργία ενηµερωµένων βιβλιοθηκών, οι οποίες να έχουν και σύγχρονα οπτικοακουστικά µέσα σε όλα τα σχολεία. 4. ιασφάλιση της λειτουργίας των βιβλιοθηκών των σχολείων µε διευρυµένο ωράριο, ώστε να µπορούν να τις χρησιµοποιούν οι µαθητές. 8. Υποχρεωτικά και προαιρετικά µαθήµατα 9. Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση Επισυνάπτεται η αναλυτική τοποθέτηση (1) Όλα τα µαθήµατα στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση να είναι υποχρεωτικά. Όλα τα µαθήµατα στα 4 πρώτα χρόνια της υποχρεωτικής δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης να είναι υποχρεωτικά µε εξαίρεση τον 4 ο χρόνο που µπορεί να υπάρχει 1 επιλεγόµενο µάθηµα. Ωρολόγια και Αναλυτικά προγράµµατα Παρότι ο χρόνος διδασκαλίας των αντικειµένων της Χηµείας είναι ο µικρότερος µεταξύ των επιστηµών, σε αυτή τη βαθµίδα της εκπαίδευσης και µε βάση τη νοητική ανάπτυξη των µαθητών καλύπτει µε επάρκεια τις γνώσεις της χηµείας που θα µπορούσε να αντιληφθεί ο µαθητής. Μία προσθήκη που ίσως είναι απαραίτητη είναι µία πρώτη επαφή µε την έννοια του χηµικού µετασχηµατισµού. Σηµαντικό πρόβληµα αποτελεί η µεταφορά του κεφαλαίου: «Οξέα Βάσεις Άλατα» στο τέλος της ύλης της Στ ηµοτικού που έχει ως αποτέλεσµα την παράλειψη της διδασκαλίας του. 6

7 Σε γενικές γραµµές τα αναλυτικά προγράµµατα κρίνονται ικανοποιητικά µε σηµαντικό πρόβληµα την τεράστια ποσότητα της διδακτέας ύλης, η οποία δεν είναι δυνατό να διδαχθεί στις προβλεπόµενες ώρες, µε αποτέλεσµα µε αυθαίρετο τρόπο οι δάσκαλοι να κάνουν επιλογές και να δηµιουργούνται γνωστικές ασυνέχειες. Σχολικά βιβλία Το διδακτικό πακέτο είναι πλήρες και πολύ καλό εργαλείο για την πρώτη προσέγγιση του µαθητή µε τις Επιστήµες. Τα σχολικά εγχειρίδια ΦΕ του ηµοτικού στο σύνολό τους είναι εξαιρετικά για τη βαθµίδα της εκπαίδευσης στην οποία απευθύνονται και η σωστή εφαρµογή τους θα δηµιουργούσε τις προϋποθέσεις εκπαίδευσης µαθητών µε αγάπη στην επιστήµη και τη µελέτη της. Ο πειραµατικός χαρακτήρας τους δυσχεραίνει τη σωστή εφαρµογή τους από µη σωστά εκπαιδευµένους δασκάλους και µπορεί να αναιρέσει τα πλεονεκτήµατά τους. Η διδασκαλία των Φ.Ε. Οι ειδικοί σκοποί της διδασκαλίας των ΦΕ στο ηµοτικό, όπως διατυπώνονται στα ΕΠΠΣ είναι ικανοποιητικοί, υπάρχουν όµως σηµαντικές επιφυλάξεις και ενστάσεις για το κατά πόσο υλοποιούνται κυρίως µε ευθύνη των εκπαιδευτικών. Η εκπαίδευση των δασκάλων στις ΦΕ, αλλά και το γνωστικό υπόβαθρο µε το οποίο εισέρχονται στα Παιδαγωγικά Τµήµατα (από όλες τις κατευθύνσεις ), δεν επιτρέπει την κατανόηση των φαινοµένων και εποµένως τη σωστή διδασκαλία τους. Η ανεπαρκής κατάρτιση των δασκάλων στις Φ.Ε. δυσχεραίνει τη διδασκαλία του µαθήµατος, οδηγεί τους µαθητές στη στείρα αποµνηµόνευση, παρά τον διαφορετικό προσανατολισµό των σχολικών βιβλίων, και καλλιεργεί αντιπάθεια προς τις επιστήµες στους µαθητές την οποία ενδεχοµένως θα µεταφέρουν και σε άλλες βαθµίδες της εκπαίδευσης. Προτάσεις 1. Στην εκπόνηση των Α.Π. και των Ω.Π. του ηµοτικού σε ότι αφορά τις Επιστήµες να ζητείται η σύµφωνη γνώµη των Επιστηµονικών Ενώσεων. 2. Τα Α.Π.Σ. να προσαρµοστούν στο διαθέσιµο χρόνο µε πραγµατικούς όρους, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα σωστής επεξεργασίας των αντικειµένων που προβλέπεται να διδαχθούν και να µη δηµιουργούνται γνωστικά χάσµατα. 3. Η εκπαίδευση των δασκάλων στις Επιστήµες να γίνεται από εξειδικευµένους καθηγητές, ώστε να παρέχεται το απαραίτητο γνωστικό υπόβαθρο µε έγκυρο και ουσιαστικό τρόπο. εν νοείται να καλείται ο δάσκαλος να διδάξει Χηµεία στα πλαίσια των ΦΕ, την οποία δεν έχει διδαχθεί ο ίδιος. 4. Να υπάρξει εξειδίκευση των δασκάλων τουλάχιστον κατά τα 2 τελευταία χρόνια των σπουδών τους στις 7

8 κοινωνικές ή στις θετικές επιστήµες και τα µαθηµατικά. Η διδασκαλία των αντίστοιχων µαθηµάτων να γίνεται από εξειδικευµένους δασκάλους. Αν δεν υπάρχουν οι προηγούµενες προϋποθέσεις, µε το ίδιο κριτήριο µε το οποίο η Πληροφορική, η Γυµναστική και οι Ξένες Γλώσσες διδάσκονται από εξειδικευµένους δασκάλους πανεπιστηµιακής εκπαίδευσης, να δοθεί η δυνατότητα πρόσληψης σε Φυσικούς, Χηµικούς, Βιολόγους οι οποίοι έχουν παιδαγωγική εξειδίκευση για τη διδασκαλία των Φ.Ε. στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση. 10. Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών στην υποχρεωτική δευτεροβάθµια εκπαίδευση Επισυνάπτονται: η αναλυτική τοποθέτηση (2) για τα σχολικά βιβλία οι προτάσεις αναλυτικών προγραµµάτων (3) και (4) Οι συγγραφείς των σχολικών βιβλίων έχουν εξαιρεθεί από την αξιολόγησή τους. Η διδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών Εκτιµούµε ότι η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών στην υποχρεωτική δευτεροβάθµια είναι ανεπαρκής διότι: 1. εν διδάσκεται Φυσική και Χηµεία στην 1 η Γυµνασίου και Βιολογία στη 2 α µε αποτέλεσµα να δηµιουργούνται γνωστικά κενά και ασυνέχειες. 2. Οι ώρες διδασκαλίας των ΦΕ είναι οι λιγότερες µεταξύ των χωρών της Ε.Ε. 3. εν προβλέπεται στα ωρολόγια προγράµµατα ξεχωριστός χρόνος για εργαστήριο Φ.Ε., όπως στις περισσότερες χώρες της Ε.Ε. 4. Η µονόωρη διδασκαλία της Χηµείας στη Β και Γ Γυµνασίου είναι, εκτός από αντιπαιδαγωγική, και εµπόδιο στην κατανόηση του αντικειµένου της και τη σωστή διδασκαλία της. 5. Η ξεχωριστή διδασκαλία των επιστηµών οδηγεί σε επικαλύψεις, διαφορετικές προσεγγίσεις και δηµιουργία σύγχυσης στους µαθητές. Τα σχολικά βιβλία 1) Τα Βιβλία της Β και Γ Γυµνασίου είναι µια πολύ καλή εισαγωγή το µεν πρώτο προς το δεύτερο και τα δύο δε µαζί για τα σχολικά εγχειρίδια των εποµένων τάξεων του Λυκείου. Με την παρεχόµενη σε αυτά γνώση οι µαθητές µπορούν αφενός να ερµηνεύσουν τα φαινόµενα που συµβαίνουν στη φύση και σχετίζονται µε τη Χηµεία και αφετέρου να µπορούν αργότερα ως πολίτες να έχουν εκείνο το πλαίσιο γνώσεων, ώστε να εκτιµούν σωστά στη ζωή τους τις πρώτες ύλες, τις εφαρµογές και τους κινδύνους τους, τις προδιαγραφές και την ποιότητα των βιοµηχανικών προϊόντων, τους κινδύνους από τις επαφές τους µε τις Χηµικές ουσίες, τις επιπτώσεις στο περιβάλλον από τις χρήσεις τους, τις υποχρεώσεις τους ως πολίτες προς το Φυσικό Περιβάλλον και ότι άλλο απαιτείται στη σηµερινή µας κοινωνία, ώστε ένας πολίτης να είναι ενεργός και ενηµερωµένος. 2) Τα Βιβλία του µαθητή είναι εναρµονισµένα µε τα Τετράδια Εργασιών και τον Εργαστηριακό Οδηγό ( Παράθυρα στο εργαστήριο.) και καλύπτουν την απαιτούµενη ύλη που έχει καθοριστεί από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Τα πειράµατα τόσο στα Τετράδια Εργασιών όσο και στους Εργαστηριακούς Οδηγούς είναι κατάλληλα επιλεγµένα και συµπληρώνουν τις γνώσεις του κυρίου βοηθήµατος. Πρέπει όµως να τονισθεί ότι για να διδαχθεί όλη η 8

9 ύλη των βοηθηµάτων στην έκτασή της απαιτείται διδασκαλία του µαθήµατος της Χηµείας τουλάχιστον δύο ώρες την εβδοµάδα. Προτάσεις Για τη διδασκαλία των Φ.Ε. Στόχοι της διδασκαλίας των Φ.Ε. είναι: η αναγνώριση και η ερµηνεία του φυσικού κόσµου µέσα από τη διδασκαλία των επιστηµών, και κυρίως η διαµόρφωση ενός συµπαγούς εννοιολογικού πλαισίου µελέτης του κόσµου. η εκπαίδευση ενεργών πολιτών που έχουν άποψη και λαµβάνουν ενεργά µέρος στη λήψη αποφάσεων, η διαµόρφωση περιβαλλοντικής, κοινωνικής και καταναλωτικής συνείδησης στον µελλοντικό πολίτη, ώστε να µπορεί να προστατεύει και να προστατεύεται. Η µελέτη της επιστήµης της Χηµείας έχει εξαιρετικά µεγάλη συνεισφορά στην επίτευξη αυτών των στόχων, µια που είναι η κατεξοχήν επιστήµη που µελετά την ύλη και η διδασκαλία της στα πλαίσια της γενικής παιδείας είναι απαραίτητη. Για την καλύτερη και πιο ολοκληρωµένη µελέτη της Χηµείας προτείνεται: ενοποίηση της διδασκαλίας των Φ.Ε. στις 3 τάξεις του Γυµνασίου, ώστε να λυθούν τα προβλήµατα των επικαλύψεων και της απώλειας µαθηµάτων και ξεχωριστή µελέτη κάθε επιστήµης στην Α Λυκείου. Ελάχιστος χρόνος διδασκαλίας για όλες τις τάξεις 5 ώρες την εβδοµάδα + 1 ώρα εργαστήριο Φ.Ε. Προτείνουµε στα πλαίσια της ενοποίησης της διδασκαλίας των Φ.Ε. όλοι οι καθηγητές ΠΕ4 να έχουν το µάθηµα των επιστηµών ως πρώτη ανάθεση. Μειοψηφούσα πρόταση: 2 χρόνια ενοποιηµένη επιστήµη (Α και Β Γυµνασίου) και 2 χρόνια διακριτή διδασκαλία ( Γ Γυµνασίου και Α Λυκείου). Για το αναλυτικό πρόγραµµα Κατατέθηκαν 2 προτάσεις µε διαφορετική φιλοσοφία προσέγγισης του αντικειµένου, οι οποίες επισυνάπτονται στην αναλυτική µορφή τους. 1 η πρόταση Η µελέτη του αντικειµένου γίνεται από το µικρόκοσµο προς το µακρόκοσµο. Στα αρχικά κεφάλαια εντάσσεται η δοµή της ύλης µε το ακόλουθο σκεπτικό: Η µελέτη της δοµής της ύλης απαντά σε θεµελιώδη ερωτήµατα του ανθρώπου για το είναι και το γίγνεσθαι και διαµορφώνει το ερµηνευτικό πλαίσιο για τη µελέτη του φυσικού κόσµου. Είναι ελκυστικό αντικείµενο για τους µαθητές και όχι µόνο δεν αναιρεί τη δυνατότητα της µακροσκοπικής µελέτης ενδιαφερόντων φαινοµένων της καθηµερινής ζωής, αλλά την ενισχύει γιατί δίνει τη δυνατότητα ερµηνείας τους. 9

10 2 η πρόταση Η µελέτη του αντικειµένου γίνεται από το µακρόκοσµο προς το µικρόκοσµο, όπως εφαρµόζεται στα σηµερινά αναλυτικά προγράµµατα µε το ακόλουθο σκεπτικό: Εξοικειώνονται οι µαθητές µε τα φαινόµενα µακροσκοπικά και οι θεωρίες εισάγονται όταν προκύπτει αναγκαιότητα ερµηνείας. Το αντικείµενο γίνεται πιο ελκυστικό. Είναι σύµφωνο µε τον τρόπο που προσεγγίζεται στα υπόλοιπα Ευρωπαϊκά κράτη. 11. Η διδασκαλία της Χηµείας στην ανώτερη δευτεροβάθµια εκπαίδευση Επισυνάπτονται: η αναλυτική τοποθέτηση (5) για τα σχολικά βιβλία οι προτάσεις αναλυτικών προγραµµάτων (4), (6) και (7) Οι συγγραφείς των σχολικών βιβλίων έχουν εξαιρεθεί από την αξιολόγησή τους. Κοινά στοιχεία των 2 προτάσεων αποτελούν: Η ανάγκη σύνδεσης της Χηµείας µε την καθηµερινή ζωή. Η ανάγκη µελέτης των εφαρµογών της Χηµείας και των περιβαλλοντικών θεµάτων. Η ανάγκη επαναπροσέγγισης των «διαθεµατικών» εννοιών που υποχρεωτικά διατρέχουν σήµερα την ύλη. Η επανεξέταση της προσέγγισης των αντιδράσεων σε ιοντική µορφή. Η διδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών Εκτιµούµε ότι η διδασκαλία της Χηµείας στο Λύκειο παρά την αύξηση του αριθµού των προβλεπόµενων ωρών διδασκαλίας δεν είναι αποδοτική διότι: 1. Η σηµασία του µαθήµατος της Χηµείας φαίνεται να υποβαθµίζεται στη συνείδηση των µαθητών που δε θα εξεταστούν σ αυτό για την πρόσβασή τους στη τριτοβάθµια εκπαίδευση, µε αποτέλεσµα να µην ασχολούνται µε αυτό συστηµατικά. 2. Υπάρχει µεγάλη επικάλυψη στην ύλη της Α Λυκείου µε την ύλη του Γυµνασίου µε αποτέλεσµα να χάνεται πολύτιµος χρόνος από τη διδασκαλία σηµαντικών αντικειµένων, όπως η στοιχειοµετρία. 3. Το περιεχόµενο του µαθήµατος Χηµεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας δεν είναι προσαρµοσµένο στις ανάγκες της Γενικής παιδείας, µε αποτέλεσµα να µην κεντρίζει το ενδιαφέρον των µαθητών που ακολουθούν κατευθύνσεις που δεν έχουν Χηµεία. 4. εν υπάρχει µάθηµα Χηµείας Γενικής Παιδείας στη Γ Λυκείου µε αποτέλεσµα να υπάρχει σοβαρό κενό στην εκπαίδευση των µελλοντικών πολιτών. Τα σχολικά βιβλία Κρίνονται ικανοποιητικά, παιδαγωγικά και επιστηµονικά µε βάση το Α.Π. (αναλυτική τοποθέτηση 5). Προτάσεις Στην Α Λυκείου ολοκληρώνεται το υποχρεωτικό πρόγραµµα Χηµείας για όλους τους µαθητές. Στη Β και Γ λυκείου στην κατεύθυνση που δεν οδηγεί στο πανεπιστήµιο υπάρχει στο υποχρεωτικό πρόγραµµα σπουδών το µάθηµα της Χηµείας µε θέµατα τα οποία αφορούν και απασχολούν τον πολίτη µε 3 ώρες διδασκαλίας την εβδοµάδα. Για το αναλυτικό πρόγραµµα αυτού του µαθήµατος υπάρχει συµφωνία στην επιτροπή. (επισυναπτόµενο 6) Το ίδιο 10

11 µάθηµα µπορεί να υπάρχει ως επιλεγόµενο στο 20% των ωρών διδασκαλίας και στα πλαίσια των κατευθύνσεων µε 2 ώρες διδασκαλίας ανά εβδοµάδα. Στη Β και Γ Λυκείου στη θετική κατεύθυνση υπάρχουν: - µία πρόταση αναλυτικού προγράµµατος σπουδών (επισυναπτόµενο 7) και - µία πρόταση το πρόγραµµα να το καταρτίσουν οι σχολές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης. 12. Σύστηµα πρόσβασης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση Κριτική του σηµερινού συστήµατος πρόσβασης Το σηµερινό σύστηµα πρόσβασης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση είναι ανορθολογικό και έχει οδηγήσει στη δραµατική πτώση του επιπέδου των φοιτητών που εισάγονται στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Η δυνατότητα εισαγωγής φοιτητών από την Τεχνολογική κατεύθυνση (στην οποία δεν έχουν διδαχθεί Χηµεία) σε σχολές και τµήµατα της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης τα οποία προαπαιτούν γνώσεις Χηµείας: - δυσχεραίνει τη λειτουργία των τµηµάτων αυτών - δηµιουργεί ανυπέρβλητα εµπόδια στην εξέλιξη των ίδιων των φοιτητών - αποτελεί µοναδικό παράδειγµα διεθνώς. Η άµεση αλλαγή του συστήµατος εισαγωγής κρίνεται απολύτως αναγκαία. Προτάσεις 1. Το 80% του ωρολογίου προγράµµατος της Β και Γ Λυκείου αφορά στις κατευθύνσεις και το 20% στα επιλεγόµενα µαθήµατα. 2. Προτείνεται η δηµιουργία 3 κατευθύνσεων µε 5 µαθήµατα σε κάθε κατεύθυνση από τα οποία να εξετάζονται τα 4 ανάλογα µε τη σχολή που επιλέγει ο υποψήφιος: Θεωρητική κατεύθυνση: Σχολές Κοινωνικών Επιστηµών και Επιστηµών του Ανθρώπου Παιδαγωγικά Τµήµατα αντίστοιχα ΤΕΙ. Οικονοµική κατεύθυνση: Οικονοµικές σχολές Πάντειο Πανεπιστήµιο Πληροφορική - αντίστοιχα ΤΕΙ. Θετική κατεύθυνση: Σχολές Θετικών Επιστηµών Πολυτεχνεία Σχολές Επιστηµών Υγείας Παιδαγωγικά Τµήµατα αντίστοιχα ΤΕΙ. Προτεινόµενα µαθήµατα: Μαθηµατικά (7 ώρες) Φυσική (6 ώρες) Χηµεία (5 ώρες) Βιολογία (5 ώρες) Υπολογιστές (5 ώρες) Επιλεγόµενα: 6 ώρες 3. Εισαγωγή στην τριτοβάθµια εκπαίδευση 1. Οι σχολές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης προσδιορίζουν κάθε χρόνο τον αριθµό των εισακτέων σε κάθε τµήµα συνεξετάζοντας τις δυνατότητες εκπαίδευσης και τις ανάγκες σε 11

12 επιστηµονικό δυναµικό. 2. Οι σχολές της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης προσδιορίζουν τα 4 προαπαιτούµενα µεταξύ των µαθηµάτων κατεύθυνσης και τους συντελεστές βαρύτητας για κάθε µάθηµα. 3. Υπάρχει δυνατότητα οριζόντιας µετακίνησης από ένα τύπο Λυκείου σε άλλο ή µια κατεύθυνση σε άλλη µε την υποχρέωση της εξέτασης στα αντίστοιχα µαθήµατα. 4. Ο βαθµός πρόσβασης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση καθορίζεται από: 2 εξαµηνιαίες εξετάσεις σε κάθε τάξη µε θέµατα σε εθνικό επίπεδο στα 5 µαθήµατα κατεύθυνσης τα οποία θα βαθµολογούνται από τους καθηγητές του σχολείου και ο µέσος όρος των βαθµολογιών των 4 εξετάσεων θα αποτελεί το 20% του βαθµού πρόσβασης και το κριτήριο απόκτησης απολυτηρίου. Έτσι ελαχιστοποιείται ο παράγοντας τύχη ή ατυχία και εκπαιδεύονται επαρκώς οι υποψήφιοι στο σύνολο της ύλης. Μία εξέταση στο τέλος της 2 ης τάξης σε εθνικό επίπεδο στα 4 υποχρεωτικά ή και στα 5 µαθήµατα κατεύθυνσης µε κριτήριο τη σχολή στην οποία επιθυµεί να εισαχθεί ο υποψήφιος η οποία θα αποτελεί το 80% του βαθµού πρόσβασης: - µε κοινά θέµατα για όλους τους µαθητές µε την ευθύνη του ΥΠΕΠΘ, ώστε να διασφαλίζεται το αδιάβλητο και οι ίσες ευκαιρίες. - στο σύνολο της ύλης των 2 τάξεων στα εξεταζόµενα µαθήµατα. Η βαθµολόγηση θα γίνεται από 2 βαθµολογητές µε καλυµµένα τα ονόµατα, όπως τώρα και µε τις προϋποθέσεις που ισχύουν και διασφαλίζουν το αδιάβλητο. 5. Απαραίτητη προϋπόθεση για την εισαγωγή η διασφάλιση του µέσου όρου 8 (40%) στο βαθµό πρόσβασης του συνόλου των εξεταζόµενων µαθηµάτων και 10 στο µάθηµα αυξηµένης βαρύτητας που έχει καθορίσει το τµήµα εισαγωγής. 6. Σε περίπτωση αποτυχίας ή επαναπροσανατολισµού ο υποψήφιος µπορεί να επαναλάβει την εξέταση όσες φορές επιθυµεί για να βελτιώσει το 80% του βαθµού πρόσβασης, υποχρεωτικά όµως σε όλα τα µαθήµατα. 12

13 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΕΠΙΣΥΝΑΠΤΟΜΕΝΑ ΕΓΓΡΑΦΑ (1) Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση Ωρολόγια και Αναλυτικά προγράµµατα Στο δηµοτικό οι φυσικές επιστήµες διδάσκονται ενιαιοποιηµένες στην Ε και Στ τάξη για 3 ώρες την εβδοµάδα (75 ώρες συνολικά) µε τον τίτλο: Φυσικά ηµοτικού-ερευνω ΚΑΙ ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΩ. Με βάση το Α.Π.Σ, όπως προσδιορίζεται στα ΕΠΠΣ, η κατανοµή των ωρών κατά επιστήµη έχει ως εξής: Φυσική: 38 ώρες στην Ε και 26 ώρες στην Στ Βιολογία:20 ώρες στην Ε και 28 ώρες στην Στ Χηµεία: 17 ώρες στην Ε και 21 ώρες στην Στ Στο Α.Π. σε ότι αφορά τη Χηµεία περιλαµβάνονται: Υλικά σώµατα και δοµή της ύλης [µάζα όγκος πυκνότητα -µόρια-αλληλεπιδράσεις ουσιών- χηµικά φαινόµενα άτοµα-στοιχεία χηµικές ενώσεις- µεταλλεύµατα: ΕΝΟΤΗΤΑ 1/Ε ] Το άτοµο και η δοµή του [ΕΝΟΤΗΤΑ 3 :ΕΝΕΡΓΕΙΑ/Ε ] Οξέα βάσεις- οξείδια- άλατα [ΕΝΟΤΗΤΑ 1 :ΥΛΙΚΑ ΣΩΜΑΤΑ /Στ ] Πηγές ενέργειας: πετρέλαιο, άνθρακες, φυσικό αέριο, µελλοντικές πηγές, εξοικονόµηση [ΕΝΟΤΗΤΑ 2 :ΕΝΕΡΓΕΙΑ /Στ ] Το ΑΠΣ δεν τηρήθηκε κατά τη συγγραφή των σχολικών εγχειριδίων µε αποτέλεσµα να υπάρξει διαφοροποίηση, τόσο στην διδασκόµενη ύλη, όσο και στη θέση διδασκαλίας της. Με βάση το σχολικό εγχειρίδιο σε ότι αφορά τη Χηµεία περιλαµβάνονται: Υλικά σώµατα [Τα υλικά σώµατα και οι ιδιότητές τους Η δοµή της ύλης- Η φυσική κατάσταση των υλικών σωµάτων-µάζα όγκος πυκνότητα: ΕΝΟΤΗΤΑ 1/Ε ] Μίγµατα ιαλύµατα [ΕΝΟΤΗΤΑ 2/Ε ] Πηγές ενέργειας: πετρέλαιο, άνθρακες, φυσικό αέριο, µελλοντικές πηγές, εξοικονόµηση [ΕΝΟΤΗΤΑ 1 : ΕΝΕΡΓΕΙΑ /Στ ] Οξέα βάσεις- οξείδια- άλατα [ΕΝΟΤΗΤΑ 11 :ΥΛΙΚΑ ΣΩΜΑΤΑ /Στ ] Ορισµένα από τα προβλεπόµενα αντικείµενα της Χηµείας έχουν παραλειφθεί [αλληλεπιδράσεις ουσιών- χηµικά φαινόµενα] σωστά κατά την εκτίµησή µου, διότι θα ξεπερνούσαν τις δυνατότητες αντίληψης των µαθητών. Επίσης συνολικά σε όλα τα αντικείµενα υπάρχει µεταφορά ενοτήτων. Ως σηµαντικό πρόβληµα σε αυτό εκτιµώ την µεταφορά της ενότητας: Οξέα βάσειςοξείδια- άλατα στο τέλος του βιβλίου, διότι είναι εξαιρετικά απίθανο να διδαχθεί. Ένα σηµαντικό πρόβληµα είναι η τεράστια ποσότητα της διδακτέας ύλης η οποία κατά την εκτίµησή µου δεν είναι δυνατό να διδαχθεί στις προβλεπόµενες ώρες, µε αποτέλεσµα µε αυθαίρετο τρόπο οι δάσκαλοι να κάνουν επιλογές και να δηµιουργούνται γνωστικές ασυνέχειες. Σχολικά βιβλία Το διδακτικό πακέτο αποτελείται: 1. Το βιβλίο του µαθητή: Είναι ένα βιβλίο µε εξαιρετική 13

14 αισθητική, πολύ ελκυστικό για τον µαθητή το οποίο παρέχει συνδυασµένες πληροφορίες για το κάθε αντικείµενο. εν µπορεί να χρησιµοποιηθεί για αποµνηµόνευση, διότι έχει δοµή περιοδικού και µεγάλο όγκο και πυκνότητα πληροφορίας. Οι πληροφορίες που παρέχει είναι σύγχρονες και κατά κανόνα γραµµένες µε εύληπτο και κατανοητό τρόπο. Σε όσα φαινόµενα είναι δυνατό γίνεται προσέγγιση σε µικροσκοπικό επίπεδο, δηµιουργώντας τις προϋποθέσεις για τη σύνδεση της µακροσκοπικής προσέγγισης των φαινοµένων µε τη δοµή της ύλης. 2. Τετράδιο εργασιών: Αποτελεί το βασικό εκπαιδευτικό υλικό για το µαθητή. Χρησιµοποιώντας τη µέθοδο της καθοδηγούµενης ανακάλυψης µε τη χρήση εποπτικών υλικών (σκίτσο-φωτογραφία) και κυρίως πειραµάτων προβλέπει την εξαγωγή συµπερασµάτων µέσα στην τάξη από την παρατήρηση και το πείραµα και την καταγραφή τους. Περιλαµβάνει και εργασίες για το σπίτι οι οποίες δεν απαιτούν καθόλου αποµνηµόνευση, αλλά κατανόηση των φαινοµένων και των συµπερασµάτων που έχουν εξαχθεί. Σε αρκετές περιπτώσεις τα συµπεράσµατα είναι απλουστευµένα και δεν έχουν την αυστηρή δοµή ενός επιστηµονικού ορισµού, χωρίς αυτό να αποτελεί πρόβληµα σε αυτή τη βαθµίδα της εκπαίδευσης. Αν χρησιµοποιηθεί σωστά είναι πολύτιµο εργαλείο στα χέρια των µαθητών και των δασκάλων. Είναι πολύ δύσκολο να χρησιµοποιηθεί σωστά όµως, από ένα δάσκαλο µε ελλιπή κατάρτιση και επιφανειακή κατανόηση των φαινοµένων. 3. Βιβλίο του δασκάλου: Συνοδεύονται από ένα εξαιρετικά αναλυτικό και υποστηρικτικό βιβλίο του δασκάλου που παρέχει πρόσθετες επιστηµονικές πληροφορίες και πλήρη καθοδήγηση για το κάθε µάθηµα. Η διδασκαλία των Φ.Ε. Συµπεράσµατα Η διδασκαλία των Φ.Ε. στο ηµοτικό αποτελεί ένα σηµαντικό πρόβληµα. Η εκπαίδευση των δασκάλων στις ΦΕ, αλλά και το γνωστικό υπόβαθρο µε το οποίο εισέρχονται στα Παιδαγωγικά Τµήµατα (από όλες τις κατευθύνσεις ) δεν επιτρέπει την κατανόηση των φαινοµένων και εποµένως τη σωστή διδασκαλία τους. Ενδεικτικά αναφέρω ότι στο Παιδαγωγικό Τµήµα της Αθήνας δεν υπάρχει Χηµικός διδάσκων στον τοµέα των Φ.Ε. Η ανεπαρκής κατάρτιση των δασκάλων στις Φ.Ε. δυσχεραίνει τη διδασκαλία του µαθήµατος, οδηγεί τους µαθητές στη στείρα αποµνηµόνευση, παρά τον διαφορετικό προσανατολισµό των σχολικών βιβλίων, και καλλιεργεί αντιπάθεια προς τις επιστήµες στους µαθητές την οποία ενδεχοµένως θα µεταφέρουν και σε άλλες βαθµίδες της εκπαίδευσης. 1. Η γενική φιλοσοφία του ΑΠΣ φυσικών επιστηµών για το ηµοτικό 14

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Χημεία Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή άσκηση 1: Παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα διάλυσης µιας ουσίας

Εργαστηριακή άσκηση 1: Παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα διάλυσης µιας ουσίας Στόχοι ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Θεµατικές Ενότητες ( ιατιθέµενος χρόνος) Εργαστηριακές ασκήσεις Ενδεικτικές δραστηριότητες να αναγνωρίζουν τη χρησιµότητα της χηµείας σε διάφορους τοµείς της καθηµερινής ζωής, καθώς

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ B ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ 1. Ταξινόμηση

Διαβάστε περισσότερα

Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας... Μαρούσι, 12/12/2014 Αριθ. Πρωτ.: 202352/Δ2 Βαθ. Προτερ. ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ

Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας... Μαρούσι, 12/12/2014 Αριθ. Πρωτ.: 202352/Δ2 Βαθ. Προτερ. ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Δ.E. ΤΜΗΜΑ Γ ΜΑΘΗΤΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ Τάξη : Β Λυκείου Ηµεροµηνία : 8/06/2005 ιάρκεια : 2,5 ώρες Αριθµός σελίδων: 5 Χρήσιµα

Διαβάστε περισσότερα

ÊÏÑÕÖÇ. 1.2 Το ph υδατικού διαλύµατος ασθενούς βάσης Β 0,01Μ είναι : Α. Μεγαλύτερο του 12 Β. 12 Γ. Μικρότερο του 2. Μικρότερο του 12 Μονάδες 5

ÊÏÑÕÖÇ. 1.2 Το ph υδατικού διαλύµατος ασθενούς βάσης Β 0,01Μ είναι : Α. Μεγαλύτερο του 12 Β. 12 Γ. Μικρότερο του 2. Μικρότερο του 12 Μονάδες 5 1 Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΘΕΜΑ 1ο ΧΗΜΕΙΑ Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.3 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.1 Η ενέργεια ιοντισµού

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, όπως

Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, όπως ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚEYMAΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ, ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Β - T.E.E Ταχ. /νση: Ανδρέα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 27071 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1966 2 Σεπτεμβρίου 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Τροποποίηση της με αρ. πρωτ. 59609/Γ2/25 05 2011 (ΦΕΚ Β 1213) υπουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων 1. Τι εννοούμε όταν λέμε «η γλώσσα της Χημείας»; Η χημεία είναι μια συμβολική

Διαβάστε περισσότερα

(µέσω ιευθύνσεων.ε..)

(µέσω ιευθύνσεων.ε..) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Γ ΜΑΘΗΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια ΕΠΙΓΝΩΣΗ Αγ. Δημητρίου 2015. Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Α Λυκείου. ΘΕΜΑ 1 ο

Φροντιστήρια ΕΠΙΓΝΩΣΗ Αγ. Δημητρίου 2015. Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Α Λυκείου. ΘΕΜΑ 1 ο Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Α Λυκείου ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις 1.1 έως 1.5 να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: 1.1 Τα ισότοπα άτομα: α. έχουν ίδιο αριθμό νετρονίων β. έχουν την ίδια μάζα

Διαβάστε περισσότερα

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων για κάθε μάθημα, τα οποία θα βασίζονται στο ίδιο Αναλυτικό Πρόγραμμα και θα παρουσιάζουν τα ίδια θέματα από μια άλλη ίσως σκοπιά.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ)

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ) ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ) ΘΕΜΑ 1 Ο Να εξηγήσετε ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και να διορθώσετε τις λανθασµένες: 1. Τα άτοµα όλων των στοιχείων είναι διατοµικά.. Το 16 S έχει ατοµικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2013 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Κυριακή 14 Απριλίου 01 ιάρκεια Εξέτασης: ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ -----

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Γ ΜΑΘΗΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 23/04/2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α4 να γράψετε στο τετράδιο σας το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 31 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6)

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 31 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 31 ΜΑΪΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1-1.4 να

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 1-3

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 1-3 ΘΕΜΑ 1 ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 1-3 1. Ποια από τις παρακάτω τετράδες κβαντικών αριθµών n,, m, και ms περιγράφουν ένα από τα ηλεκτρόνια σθένους στη θεµελιώδη κατάσταση για το άτοµο του στροντίου

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΦΥΣΙΚΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Β ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Από το διδακτικό βιβλίο των Αντωνίου Ν., ηµητριάδη Π. κ.ά. θα διδαχθούν: Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή 1.1. Οι φυσικές επιστήµες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08 03 2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Σταυρούλα Γκιτάκου, Μαρίνος Ιωάννου

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08 03 2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Σταυρούλα Γκιτάκου, Μαρίνος Ιωάννου ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08 03 2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Σταυρούλα Γκιτάκου, Μαρίνος Ιωάννου ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α.1 έως Α.5 να γράψετε στην κόλλα σας το

Διαβάστε περισσότερα

Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C.

Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C. 4.1 Βασικές έννοιες Ατομική μονάδα μάζας (amu) ορίζεται ως το 1/12 της μάζας του ατόμου του άνθρακα 12 6 C. Σχετική ατομική μάζα ή ατομικό βάρος λέγεται ο αριθμός που δείχνει πόσες φορές είναι μεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία αυτή εκπονήθηκε το ακαδημαϊκό έτος 2003 2004 στο μάθημα «Το πείραμα στη

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 1.2 Καταστάσεις των υλικών 1. Συμπληρώστε το παρακάτω σχεδιάγραμμα 2 2. Πώς ονομάζονται οι παρακάτω μετατροπές της φυσικής κατάστασης; 3 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτική Θεωρία Χημείας Α Λυκείου. Χημικές αντιδράσεις. Πολύπλοκες

Συνοπτική Θεωρία Χημείας Α Λυκείου. Χημικές αντιδράσεις. Πολύπλοκες 1 Web page: www.ma8eno.gr e-mail: vrentzou@ma8eno.gr Η αποτελεσματική μάθηση δεν θέλει κόπο αλλά τρόπο, δηλαδή ma8eno.gr Συνοπτική Θεωρία Χημείας Α Λυκείου Χημικές Αντιδράσεις Χημικές αντιδράσεις Οξειδοαναγωγικές

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 5. 1.2 Στο μόριο του CH C CH=CH 2 υπάρχουν:

Μονάδες 5. 1.2 Στο μόριο του CH C CH=CH 2 υπάρχουν: ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 31 ΜΑΪΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις 1.1-1.4

Διαβάστε περισσότερα

XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ

XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑΤΑ: XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 26/05/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 2.1 Δίνονται: υδρογόνο, 1H, άζωτο, 7N α) Να γράψετε την κατανοµή των ηλεκτρονίων σε στιβάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ: ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ & ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ: ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ & ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ: ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ & ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Του Γρηγόρη Κωνσταντόπουλου, 11/4/2015 Α. ΚΡΙΤΙΚΗ - ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ ΤΟΥ ΠΡΟΤΑΘΕΝΤΟΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Στις βασικές αδυναμίες όλων των προηγούμενων συστημάτων πρόσβασης

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου 1. Το ιόν του νατρίου, 11Νa +, προκύπτει όταν το άτομο του Na προσλαμβάνει ένα ηλεκτρόνιο. Λ, όταν αποβάλλει ένα ηλεκτρόνιο 2. Σε 2 mol NH3

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο 2.1. Α) Το στοιχείο X έχει 17 ηλεκτρόνια. Αν στον πυρήνα του περιέχει 3 νετρόνια περισσότερα από τα πρωτόνια, να υπολογισθούν ο ατομικός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ. (μονάδες 6) Β) α) Να γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:...

ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:... ΛΑΝΙΤΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΑΘΗΜΑ XHMEIAΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 05 /06 /15 ΔΙΑΡΚΕΙΑ : Χημεία Βιολογία 2 ώρες ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ:. ΑΡ:...

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΕΣΤ 30 ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΑΣ ο αριθμός Avogadro, N A, L = 6,022 10 23 mol -1 η σταθερά Faraday, F = 96 487 C mol -1 σταθερά αερίων R = 8,314 510 (70) J K -1 mol -1 = 0,082 L atm mol -1 K -1 μοριακός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Α ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 23 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 2 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. δ Α2. γ Α3. α Α4. δ Α5. β Α6. α) ιαλυτότητα ορίζεται η µέγιστη ποσότητα µιας ουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Απαντήσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή απαντήσεων: 'Αρης Ασλανίδης Χρησιμοποιήστε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την πλοήγηση μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:...

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2012-2013 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ :Β ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 07/06/13 ΒΑΘΜΟΣ:... ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :...ΤΜΗΜΑ :...Αρ:... Βαθμολογία εξεταστικού δοκιμίου

Διαβάστε περισσότερα

2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Αριθμός ηλεκτρονίων. Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17

2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Αριθμός ηλεκτρονίων. Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17 2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Στοιχείο Ατομικός αριθμός Μαζικός αριθμός Αριθμός ηλεκτρονίων Αριθμός πρωτονίων Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Μ. Τετάρτη 16 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α.1 Ποια από τις παρακάτω τετράδες κβαντικών αριθµών αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 677 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT Πέτρος Κούμουλος Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα

1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα 1.3 Δομικά σωματίδια της ύλης - Δομή ατόμου - Ατομικός αριθμός - Μαζικός αριθμός - Ισότοπα Θεωρία 3.1. Ποια είναι τα δομικά σωματίδια της ύλης; Τα άτομα, τα μόρια και τα ιόντα. 3.2. SOS Τι ονομάζεται άτομο

Διαβάστε περισσότερα

2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή

2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή 2. Χημικές Αντιδράσεις: Εισαγωγή ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: Η ιοντική θεωρία των διαλυμάτων Μοριακές και ιοντικές εξισώσεις Αντιδράσεις καταβύθισης Αντιδράσεις οξέων-βάσεων Αντιδράσεις οξείδωσης-αναγωγής Ισοστάθμιση

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014 2015 ΓΡΑΠΤΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΒΑΘΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ Αριθμητικά... ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/06/2015 ΒΑΘΜΟΣ:... Ολογράφως..... ΤΑΞΗ: Γ Υπ. Καθηγητή... ΧΡΟΝΟΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Β ΤΑΞΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003

ΧΗΜΕΙΑ Β ΤΑΞΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2003 ΧΗΜΕΙΑ Β ΤΑΞΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 003 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Στις ερωτήσεις 1.1-1.4, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες μαθημάτων ΦΕ Λυκείου 2014-15. Κρητικού Ελένη, Καφετζόπουλος Κώστας, Μπισκετζής Νίκος Σχ. Σύμβουλοι ΠΕ04 Δ. Ε. Α Αθήνας

Οδηγίες μαθημάτων ΦΕ Λυκείου 2014-15. Κρητικού Ελένη, Καφετζόπουλος Κώστας, Μπισκετζής Νίκος Σχ. Σύμβουλοι ΠΕ04 Δ. Ε. Α Αθήνας Οδηγίες μαθημάτων ΦΕ Λυκείου 2014-15 Κρητικού Ελένη, Καφετζόπουλος Κώστας, Μπισκετζής Νίκος Σχ. Σύμβουλοι ΠΕ04 Δ. Ε. Α Αθήνας https://www.youtube.com/watch?v=umzeyxquyku Μερικές οδηγίες είναι ξεκάθαρες

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις 1.1-1.4 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση 1.1. Τι είδους τροχιακό

Διαβάστε περισσότερα

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων

(δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων (δ) Ο Μαθητής γίνεται «γλωσσοµαθής». Αποκτά επάρκεια στη χρήση προφορικά και γραπτά τουλάχιστον µιας ξένης γλώσσας και σε δεύτερη φάση δυο ξένων γλωσσών που τον εξοικειώνουν µε άλλες κουλτούρες, ευνοούν

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:.

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 24.05.2011 ΧΡΟΝΟΣ : 10.30 12.30 ( Χημεία - Φυσιογνωστικά)

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα 1 ο. πολλαπλής επιλογής

Θέμα 1 ο. πολλαπλής επιλογής Χημεία Α ΛΥΚΕΊΟΥ Θέμα 1 ο πολλαπλής επιλογής 1. Σα όξινα οξείδια είναι τα οξείδια : a. Που αντιδρούν με οξέα b. Που αντιδρούν με βάσεις c. Που λέγονται και ανυδρίτες οξέων αφού προκύπτουν από αφυδάτωση

Διαβάστε περισσότερα

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία

Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Έκτη Διάλεξη Ονοματολογία Α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΜΕΤΑΛΛΑ Στοιχείο Σύμβολο Σθένος Νάτριο Να 1 Κάλιο Κ 1 Μαγνήσιο Mg 2 Ασβέστιο Ca 2 Σίδηρος Fe 2 ή 3 Χαλκός Cu 2 Ψευδάργυρος Zn 2 Λίθιο Li 1 Άργυρος

Διαβάστε περισσότερα

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του.

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του. Ερωτήσεις στο 2o κεφάλαιο από τράπεζα θεμάτων 1. α) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που μπορεί να πάρει κάθε μία από τις στιβάδες: K, L, M, N. β) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που

Διαβάστε περισσότερα

Για τους διαγωνιζόµενους Αγαπητοί µαθητές και µαθήτριες, κατ αρχήν σας συγχαίρουµε για την εξαιρετική επίδοσή σας στην α φάση του 17 ου Πανελλήνιου Μαθητικού ιαγωνισµού Χηµείας, βάσει των αποτελεσµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 Για τις προτάσεις 1.1 έως και 1.4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στο σωστό συµπλήρωµά της.

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Απαντήσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή απαντήσεων: 'Αρης Ασλανίδης Χρησιμοποιήστε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την πλοήγηση μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Γ Διδασκαλία τη Χημείας Με Νέες Τεχνολογίες Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση Γεώργιος Ξεντές

Διαβάστε περισσότερα

235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ

235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ 235 Χημικών Mηχανικών ΕΜΠ Επαγγελματικές Διέξοδοι Για την άσκηση του επαγγέλματος του Χημικού Μηχανικού είναι απαραίτητη άδεια που χορηγείται από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας κατόπιν εξετάσεων. Οι πτυχιούχοι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012 ÃÁËÁÎÉÁÓ. Ηµεροµηνία: Παρασκευή 20 Απριλίου 2012

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012 ÃÁËÁÎÉÁÓ. Ηµεροµηνία: Παρασκευή 20 Απριλίου 2012 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Παρασκευή 20 Απριλίου 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και

Διαβάστε περισσότερα

Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση:

Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση: Διαγώνισμα Χημείας Α Λυκείου Αριθμοί Οξείδωσης & Χημικές Αντιδράσεις 29/03/2015 1 ο Θέμα. Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 επιλέξτε τη σωστή απάντηση: 1.1. Ο αριθμός οξείδωσης του μαγγανίου (Mn) στην ένωση

Διαβάστε περισσότερα

Χαλάνδρι, 18/09/2015 Αρ. Πρωτ.: 1237

Χαλάνδρι, 18/09/2015 Αρ. Πρωτ.: 1237 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ---- ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π.Ε. & Δ.Ε. ΑΤΤΙΚΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Δ.Ε. Β ΑΘΗΝΑΣ Κων/νος Αποστολόπουλος Σχολικός Σύμβουλος ΠΕ04 Ταχ.

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις

Επαναληπτικές Ασκήσεις Επαναληπτικές Ασκήσεις Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Χημεία 1.1 Στον επόμενο πίνακα δίνονται τα σημεία τήξης και τα σημεία ζέσης διαφόρων υλικών. Υλικό Σημείο Tήξης ( ο C) Σημείο Zέσης ( ο C) Α 0 100 Β 62 760

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Β. ΜΕΤΑΘΕΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ Στις αντιδράσεις αυτές οι αριθμοί οξείδωσης όλων των στοιχείων που μετέχουν στην αντίδραση παραμένουν σταθεροί. Τέτοιες αντιδράσεις είναι οι: 1.

Διαβάστε περισσότερα

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ]

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ] ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΤΡΟΠΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ Απαντήσεις στα θέµατα πανελλαδικών στη Χηµεία, θετικής κατεύθυνσης Γ Λυκείου

ΠΟΛΥΤΡΟΠΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ Απαντήσεις στα θέµατα πανελλαδικών στη Χηµεία, θετικής κατεύθυνσης Γ Λυκείου Θέµα Α Α 1 γ Α 2 β Α 3 β Α 4 γ ΠΟΛΥΤΡΟΠΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ Απαντήσεις στα θέµατα πανελλαδικών στη Χηµεία, θετικής κατεύθυνσης Γ Λυκείου Α 5 (α) Είναι αδύνατο στο ίδιο άτοµο να υπάρχουν δύο ηλεκτρόνια µε την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Χημεία της ζωής 1 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Η Βιολογία μπορεί να μελετηθεί μέσα από πολλά και διαφορετικά επίπεδα. Οι βιοχημικοί, για παράδειγμα, ενδιαφέρονται περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF.

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις Λύσεις σε Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων. Μάθημα: Χημεία Α Λυκείου

Απαντήσεις Λύσεις σε Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων. Μάθημα: Χημεία Α Λυκείου Απαντήσεις Λύσεις σε Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων Μάθημα: Χημεία Α Λυκείου Στο παρών παρουσιάζουμε απαντήσεις σε επιλεγμένα Θέματα της Τράπεζας θεμάτων. Το αρχείο αυτό τις επόμενες ημέρες σταδιακά θα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. 1.2 H CH 3 OH (µεθυλική αλκοόλη) δεν αντιδρά µε το νερό γιατί έχει Κ α µικρότερη από:

ΘΕΜΑΤΑ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. 1.2 H CH 3 OH (µεθυλική αλκοόλη) δεν αντιδρά µε το νερό γιατί έχει Κ α µικρότερη από: ΘΕΜΑΤΑ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις 1.1-1.4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.1 Εάν κάθε τροχιακό

Διαβάστε περισσότερα

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Απαντήσεις στις ερωτήσεις: Πρόλογος Το βιβλίο αυτό γράφτηκε για να βοηθήσει το μαθητή της Γ Γυμνασίου στην κατανόηση των θεμελιωδών γνώσεων της Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. Αριθμός νετρονίων (n) Ca 20 40 CL - 17 18 H + 1 1 Cu + 63 34 Ar 22 18. Μαζικός αριθμός (Α) Αριθμός πρωτονίων (p + )

ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. Αριθμός νετρονίων (n) Ca 20 40 CL - 17 18 H + 1 1 Cu + 63 34 Ar 22 18. Μαζικός αριθμός (Α) Αριθμός πρωτονίων (p + ) ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ Α α) Να συμπληρωθεί ο παρακάτω πίνακας : ΣΤΟΙΧΕΙΟ Ατομικός αριθμός (Ζ) Μαζικός αριθμός (Α) β) Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Να επιλέξετε την σωστή απάντηση a) Σε ένα άτομο μικρότερη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (2000-2011) Χημεία Γ Λυκείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ε. Ατσαλάκη

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (2000-2011) Χημεία Γ Λυκείου. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ε. Ατσαλάκη Υπεύθυνη καθηγήτρια: Ε. Ατσαλάκη ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ (2000-2011) Χημεία Γ Λυκείου Α) Να επιλέξετε σε κάθε μία από τις παρακάτω προτάσεις τη σωστή απάντηση: 1. To στοιχείο που περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

6. To στοιχείο νάτριο, 11Na, βρίσκεται στην 1η (IA) ομάδα και την 2η περίοδο του Περιοδικού Πίνακα.

6. To στοιχείο νάτριο, 11Na, βρίσκεται στην 1η (IA) ομάδα και την 2η περίοδο του Περιοδικού Πίνακα. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου 1. Το ιόν του νατρίου, 11 Νa +, προκύπτει όταν το άτομο του Na προσλαμβάνει ένα ηλεκτρόνιο. 2. Σε 2 mol NH 3 περιέχεται ίσος αριθμός μορίων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Β ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 3 Απριλίου 014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. στην πρώτη περίοδο, στην τέταρτη οµάδα και στον. Μονάδες 5 1.2. Οι π δεσµοί προκύπτουν µε β. επικαλύψεις s-p ατοµικών τροχιακών.

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. δ. στην πρώτη περίοδο, στην τέταρτη οµάδα και στον. Μονάδες 5 1.2. Οι π δεσµοί προκύπτουν µε β. επικαλύψεις s-p ατοµικών τροχιακών. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 28 ΜΑΪΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ : ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ : ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ 1ο Στις προτάσεις 1.1 έως

Διαβάστε περισσότερα

Θεσσαλονίκη, 1978. Έχει έκταση 320 σελίδων. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Δ.Α.Γιαννακουδάκη, Α.Δ.Γιαννακουδάκη

Θεσσαλονίκη, 1978. Έχει έκταση 320 σελίδων. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Δ.Α.Γιαννακουδάκη, Α.Δ.Γιαννακουδάκη 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Δ.Α.Γιαννακουδάκη, Α.Δ.Γιαννακουδάκη Θεσσαλονίκη, 1978 Το σύγγραµµα αυτό αποτελεί διδακτικό βιβλίο, κατάλληλο για τους καθηγητές της Δευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης. Σ αυτό περιλαµβάνεται

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001

Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 Χηµεία-Βιοχηµεία Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο 1. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Η σταθερά Κ w στους 25 ο C έχει τιµή 10-14 : α.

Διαβάστε περισσότερα

Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας:

Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας: 12 Κεφάλαιο 1ο 1.2 ΟΞΕΑ ΚΑΤΑ ARRHENIUS Που οφείλεται ο όξινος χαρακτήρας; Στην περσινή χρονιά έμαθες ότι η Χημεία έχει τη δική της γλώσσα! Στη γλώσσα της Χημείας: Τα γράμματα είναι τα σύμβολα των χημικών

Διαβάστε περισσότερα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα

Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Όγδοη Διάλεξη Οξέα - Βάσεις - Άλατα Οξέα Είναι οι χημικές ενώσεις οι οποίες όταν διαλυθούν στο νερό, ελευθερώνουν κατιόντα υδρογόνου (Η + ) Ιδιότητες Οξέων 1. Έχουν όξινη γεύση. 2. Επιδρούν με τον ίδιο

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÅÐÉËÏÃÇ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÅÐÉËÏÃÇ 1 Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ 1 ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις 1.1-1.4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1.1. Οι παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / A ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16 / 02 / 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α.1 έως Α.5 να γράψετε το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση δίπλα στον αριθμό της ερώτησης.

Διαβάστε περισσότερα

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε Ειδικοί σκοποί ΑΠΣ Κατανόηση: φυσικού κόσμου νόμων που τον διέπουν φυσικών φαινομένων διαδικασιών που οδηγούν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με πέντε (5) μονάδες.

ΜΕΡΟΣ Α : Ερωτήσεις 1-6 Να απαντήσετε σε όλες τις ερωτήσεις 1-6. Κάθε ορθή απάντηση βαθμολογείται με πέντε (5) μονάδες. ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2008-2009 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ: Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΧΡΟΝΟΣ: 2 ώρες και 30 λεπτά Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 7 Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 3: Οξέα, Βάσεις, Ιοντική ισορροπία Θέµατα Σωστού / Λάθους Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ ιάλυµα NaHSO 4 0,1 M έχει ph > 7 στους 25 ο C. Πανελλήνιες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV: ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑ ΙΚΑΣΙΩΝ ΕΜΒΑΘΥΝΣΗ: ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV:

Διαβάστε περισσότερα

Του εκπαιδευτικου της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Γιώργου Μητσίδη

Του εκπαιδευτικου της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Γιώργου Μητσίδη ΔΗΜΙΟΥΓΡΙΑ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ 1 ο ΘΕΜΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Του εκπαιδευτικου της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Γιώργου Μητσίδη Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. 1. Το κατιόν Μg 2+ περιέχει 12 νετρόνια και 10

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 Μάθημα: Χημεία Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Πέμπτη, 28 Μαΐου, 2015 8:00 11:00

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 6 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

XHMEIA. 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ. ΘΕΜΑ 1 ο. Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις.

XHMEIA. 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ. ΘΕΜΑ 1 ο. Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις. ΘΕΜΑ ο Α ΛΥΚΕΙΟΥ-ΧΗΜΕΙΑ ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Να δώσετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω περιπτώσεις.. Η πυκνότητα ενός υλικού είναι 0 g / cm. Η πυκνότητά του σε g/ml είναι: a. 0,00 b., c. 0,0 d. 0,000. Ποιο από

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά :

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά : Οργανική Χημεία ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 24-1. Με τι ασχολείται η Οργανική Χημεία; Πεδίο ενασχόλησης του κλάδου της Χημείας που ονομάζεται Οργανική Χημεία είναι οι ενώσεις του άνθρακα (C). 24-2. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ. ιάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραµµάτων

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ. ιάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραµµάτων ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ιάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραµµάτων Α Λυκείου Η Α Τάξη Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη αποκλειστικά γενικής παιδείας, στην οποία εφαρµόζεται πρόγραµµα µαθηµάτων τριάντα πέντε (35) συνολικά

Διαβάστε περισσότερα