ΚεΙμενσι. Δ. Ν. ΜΑΡΟΝΙΤΙΙΣ. ΒrλΓΓΕλΟΣ Β. ΠΕΤΡΟΤΝ'λΣ. λσtaσιaδh-σnιεon:iδιi. Γιλ.."~NHΣ ΒεΛΟΤΔΗΣ ι ΕΛΕΝ Η ΚΑΡλΝ ΤΖΟΛλ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚεΙμενσι. Δ. Ν. ΜΑΡΟΝΙΤΙΙΣ. ΒrλΓΓΕλΟΣ Β. ΠΕΤΡΟΤΝ'λΣ. λσtaσιaδh-σnιεon:iδιi. Γιλ.."~NHΣ ΒεΛΟΤΔΗΣ ι ΕΛΕΝ Η ΚΑΡλΝ ΤΖΟΛλ"

Transcript

1 ΚεΙμενσι Δ. Ν. ΜΑΡΟΝΙΤΙΙΣ. ΒrλΓΓΕλΟΣ Β. ΠΕΤΡΟΤΝ'λΣ Α XPU:Τ14HΣ Ι ΑΝΝλ.PAΓIιorΔAKII ΔιιIιlHTPA θeoeιanoπotλot-konτoτ λννλ Α λσtaσιaδh-σnιεon:iδιi Γιλ.."~NHΣ ΒεΛΟΤΔΗΣ ι ΕΛΕΝ Η ΚΑΡλΝ ΤΖΟΛλ ΣΠΤΡΟΣ ΜΟΣΧΟ ΑΣ, ΜΑΡΙΑ ΚΑΚΡΙΔΗ-ΦΕΡΡΑΡΙ )(σι, EMMANOrBA ΡΟΙΔΙΙΣ

2 το πριαμιι τrιι; aφι.ιόδιας cmoτήμης σιuιi _ 'ΙΙΚ ιστοριχής Σμπειρlιrς. ΚEiμ""" που πρωτoδημoo\eότηxmι cmj 11p6σrnιιι (ιιρ (0). το ΜΕ'τΟ αιι/!f!ιι'tlάnxouo ρ,οδ,χό των Ntow. μιιζι με ιιπoσπάαμστa ιιπό... ΥλωσσολοΥιΧ"ή μσλέτη του EμμιινouήA ροιιιιι Τιι ΣΙlΙωλα. του t 893. tmxeιρoύν νιι ιινιιdxeucίσouν τους μύθους που αντιστρατεύονται axριρώς το lιυνιιμισμό της Υλώσσιις χιι, Εμποδa;οον μ... ουσ,ιιστιχ"ή προσtyy,ση χιι, xαλλ,tρye,ά της.

3 ΔΕΚΑ ΜΎΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕπψέλεLα ΓΙΑΝΝΗΣ Η. ΧΑΡΗΣ Κε(μενα Δ.Ν. ΜΑΡΩΝΙΤΗΣ Ι ΕΎ"ΑΓΓΕΛΟΣ Β. ΠΕΤΡΟ"Υ'ΝΙΑΣ Α.-Φ. ΧΡΙΣΤΙΔΗΣ Ι ΆΝΝΑ ΦΡΑΓΚΟΎ"ΔΑΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑ ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΎ"ΛΟΎ"-ΚΟΝΤΟΎ" ΑΝ ΝΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ - ΣΎ"ΜΕΩΝΙΔΗ ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΕΛΟΥΔΗΣ Ι ΕΛΕΝΗ ΚΑΡΑΝΤΖΟΛΑ ΣΠΙΡΟΣ ΜΟΣΧΟΝΑΣ Ι ΜΑΡΙΑ ΚΑΚΡΙΔΗ-ΦΕΡΡΑΡΙ καl ΕΜΜΑΝΟΎ"ΗΛ ΡοΙΔΗΣ ΕΒΔΟΜΗ ΕΚΔΟΣΗ ~EΚlWΣEO: I5φΠΑΤΑΚΒ

4 Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν , όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται απολύτως η άνευ γραπτής αδείας του εκδότη κατά οποιονδήποτε τρόπο ή μέσο (ηλεκτρονικό, μηχανικό ή άλλο) αντιγραφή, φωτοανατύπωση και εν γένει αναπαραγωγή, εκμίσθωση ή δανεισμός, μετάφραση, διασκευή, αναμετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε μορφή και η εν γένει εκμετάλλευση του συνόλου ή μέρους του έργου. Εκδόσεις Πατάκη Γιάννης Η. Χάρης (επιμ.), Δέκα μύθοι για την ελληνική γλώσσα Τυπογραφικές διορθώσεις: Έλλη Βάζου Στοιχειοθεσία, σελιδοποίηση, φιλμ: Π. Καπένης Μοντάζ: Π. Σαράτσης Μακέτα εξωφύλλου: Βασιλική Καρμίρη Copyright Σ. Πατάκης ΑΕ. & Γιάwης Η. Χάρης, Αθήνα, 2001 Πρώτη έκδοση από τις Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα, Δεκέμβριος 2001 Ακολούθησαν οι ανατυπώσεις Μαρτίου 2002, Σεπτεμβρίου 2002, Δεκεμβρίου 2002, Σεπτεμβρίου 2003, Ιουνίου 2006 Η παρούσα είναι η έβδομη εκτύπωση, Οκτώβριος 2007 ΚΕΤ 3501 ΚΕΠ 1116/07 ISBN ~EΚΔOEEIE φπατακη ΒΑΛ ΊΈΤΣΙΟΥ 14, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.: ΦΑΞ: ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ: ΕΜΜ. ΜΠΕΝΑΚΗ 16, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ.: ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑ: ΝΕΑ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΟΥ 122, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΤΗΛ.: ΦΑΞ: Web site: ο

5 Περ~εχόμενoc Προλογικό σύjμείωμα nάννύjς Η. XάΡΎjς, Εισαγωγή: Δέκα μύθοε Υια την ελληνική Υλώσσα Δ. Ν. MαρωνίΤΎjς, Αρχα{α ελληνική Υλώσσα: Μύθοε και μυθοπο{ησύ) Ευάγγελος Β. Πετρούνιας, ΕτυμολΟΥ{α και προέλευσύ) του λεξιλου{ου της νέας ελληνικής 23 Α.-Φ. XριστίδΎjς, Η αρχα{α και η νεότερη ελλr;νική Υλώσσα: Η αυτονομ{α της δημοτικής 35 Άννα ΦραγΚOυδάΚΎj, Η Υλωσσική φθορά και οε «μευαλομανε{ς» Υλώσσες 45 ΔήμΎjτρα Θεοφανοπούλου- Κοντού, Λάθη στη χρήσύ) της Υλώσσας: Αλήθεια και μύθος

6 Άννα. Ανα.στα.σ~άδη- Συμεωνίδη, Ιδεολογήματα και δανεισμός 63 nάννης Βελούδης, 11 ν,σες εξ,σώσε,ς: Η Υλώσσα των νέων Ελένη Κα.ρα.ντζόλα., Το «απαραb,αστο» ι θ ι 83 της,στορ,κης ορ ΟΥραφ,ας Σπύρος Μοσχονάς, Η προτερα,ότητα ι λ ι του προφορ,κου ΟΥου. 93 Μα.ρία. Κα.χριδή-Φερράρι, Πλούσ!ες και φτωχές Υλώσσες 103 ΕΠΙΜΕΤΡΟ Αποσπάσματα. από τη μελέτη του Εμ.μανουήλ Ρο'ί'δη Τα ε,δωλα, 111

7 Οταν μου ζητήθηκε από τα Πρόσωπα, το ένθετο σα66ατιάτικο περιοδικό της εφημερίδας Τα Νέα, να οργανώσω ένα αφιέρωμα για τη γλώσσα, σκέφτηκα ότι, πλάι στα αφιερώματα και, φυσικά, τις αυτοτελείς εκδόσεις που εξετάζουν ΤΎ)Υ ιστορία της γλώσσας, λείπει ίσως σήμερα μια εξέταση της παραίστορίας, ή της ιστορίας που μυθολογεί και μυθοποιεί τη γλώσσα. Έτσι, επιχείρησα να καταρτίσω έναν ενδεικτικό κατάλογο με δέκα από τους 6ασικότερους μύθους γύρω από τη γλώσσα, και επιδίωξα να εξασφαλίσω τη συνεργασία αρμόδιων επιστημόνων που είχαν ασχοληθεί ειδικά με κάποιο από αυτά τα θέματα. Χάρη και στη δική τους πρόθυμη ανταπόκριση πραγματοποιήθηκε το αφιέρωμα, που δημοσιεύτηκε στα Πρόσωπα της 16ης Σεπτεμ6ρίου 2000, τεύχος 80, σ , και κυκλοφορεί τώρα αυτοτελώς, χάρη στην προθυμία των εκδόσεων Πατάκη. Στα Πρόσωπα κάθε κείμενο καταλάμ6ανε ένα δισέλιδο και συνοδευόταν -για λόγους αισθητικούς, σελιδοποιητικούς, και όχι ουσιαστικούς- από ένα απόσπασμα της προδρομικής γλωσσολογικής μελέτης του Εμμανουήλ

8 Ρο'(δη Τα είδωλα. Λέω «όχι ουσιαστικούς», επειδή κάθε απόσπασμα δεν αντιστοιχούσε στο εκάστοτε άρθρο για τον εκάστοτε μύθο: δεν ήθελα να εμφανιστεί η συγκατοίκηση αυτή σαν σύγκριση, κατά κάποιον τρόπο, του σημερινού μελετητή με τον παλαιότερο συυυραφέα. Άλλωστε, δεν υπήρχε και απόλυτη αντιστοιχία κατά θέμα: λόγου χάρη, στο θέμα «πλούσιες και φτωχές γλώσσες» αντιστοιχούν τουλάχιστον τέσσερα αποσπάσματα του Ροι"δη, αλλά κανένα στο θέμα της «γλώσσας των νέων». Έτσι, τα αποσπάσματα αυτά τυπώνονται εδώ όλα μαζί σαν επίμετρο, και ο προδρομικός, όπως είπα, λόγος του Συριανού συυυραφέα του 190υ αιώνα εμφανίζεται να επιλογίζει τη σκέψη των σημερινών. Οφειλω να ευχαριστήσω και από αυτήν τύ) θέση τύ) διεύθυνση της εφημερίδας Τα Νέα, τη διεύθυνση και τα μέλη της συντακτικής επιτροπής των Προσώπων που υποστήριξαν το αφιέρωμα, και τις εκδόσεις Πατάκη που έ δωσαν σ' ένα εξ ορισμού εφήμερο αφιέρωμα μια «μονιμότερη» θέση. Μα πρώτα, εννοείται, οφείλω να ευχαριστήσω τους συντάκτες των κειμένων, οι οποίοι ανταποκρίθηκαν όχι μόνο στύjv ιδέα αλλά και στις ειδικές απαιτήσεις που γεννά η πραγμάτευση τέτοιων θεμάτων μέσα από εφημερίδα. Τα κείμενα τυπώνονται εδώ με ελάχιστες αλλαγές, και με μόνη προσθήκη μια σύντομη 6ι6λιογραφία κατά θέμα. Γ.Η.χ.

9 ΕΙΣΑΓΩΓΉ Δέκ(Χ!J-ueo~ Ύ~(X τ-ην ελλ-ην~κ~ Ύλώσσ(Χ Γιάννης Η. Χάρης Δέκα σύγχρονοι ειδικοί και ένας λογοτέχνυ)ς του 190υ αιώνα εξετάζουν δέκα συστατικούς μύθους ΤΥ)ς φιλολογίας γύρω από τψ ελλυ)νική γλώσσα. Οπωσδήποτε έχουμε να κάνουμε με μύθους που ευδοκιμούν και σε άλλες χώρες, σχετικά με άλλες γλώσσες, ακόμα και τις πλέον ισχυρές και κραταιωμένες, όπ ως Υ) γαλλική, Υ) γερμανική, Υ) αγγλική. Εδώ, όπως είναι φυσικό, εξετάζονται σε σχέσυ) με ΤΥ) δική μας γλώσσα, με ΤΥ) συγκεκριμένη ιδιαιτερότητα, τη ι Ι ι μακραιωνη ιστορια ΤΥ)ς, που τους ενισχυει και τους δραματοποιει Δεν υπάρχει αμφιt)ολία ότι οι μύθοι αυτοί, όταν δεν αποτελούν συγκροτημένη ι δεολογία, οφείλουν ΤΥ)ν ευρεία διάδοσή τους στην ιδεοληψία του αυτονοήτου που τους χαρακτηριζει

10 κα~, γεν~κότερα, στον 6αθύ συνα~σθηματ~κό δεσμό μας με τη γλώσσα, το κατεξοχήν κo~νων~κό αγαθό που μo~άζε~ άρρηκτα δεμένο με την ταυτότητά μας, άρα με την ί&α την ύπαρξή μας. Στο αφ~έρωμα επ~λέχτηκαν δέκα από τους 6α-, 'θ ζ 'θ ', σ~κoτερoυς μυ ους κα~ ανα ητη ηκαν «καθ υ- λην» αρμόδ~o~ πανεπ~στημ~ακοt, γλωσσoλόγo~ κα~ φ~λόλoγo~ που αντ~πρoσωπεύoυν όλο το φάσμα της δ~δακτ~κής, πανεπ~στημ~ακής πείρας κα~ έρευνας με τη σεφά που τυπώνoντα~ εδώ τα κείμενά τους: Δ. Ν. Μapωνtτης, Ευάγγελος Β. Πετpoύν~ς, Α.-Φ. Xρ~στίδης, Άννα Φραγκουδάκη, Δήμητρα Θεοφανοπούλου- Κοντού, Άννα Αναστασ~άδη-Συμεωνtδη, Γ~άννης Βελούδης, Ελένη Καραντζόλα, Σπύρος Μοσχονάς, Μαρία Kακρ~δή-Φερράρ~. Για τη δ~άταξη των κε~μένων ακολουθήθηκε ο εφμός της σχετ~κής επ~χεφηματoλoγίας που ξεκ~νά από την «αε~θαλή δ~απtστωση» ότ~ η γλώσσα φθείρετα~ κα~ οδηγεtτα~ στον αφαν~σμό: 1. αφετηρtα συνήθως εtναι μ~α γενεαλoγ~κή α ναφορά στην αρχαία ελλην~κή γλώσσα, αναφορά ~δ~αίτερα γεν~κευτ~κή, κατά την οποtα συγχωνεύoντα~ ή ~σoπεδώνoντα~ o~ δ~αφopετ~κές φάσε~ς της αρχαίας ελλην~κής 2. η ταύτ~ση που επ~χεφείτα~ 6ασίζετα~ κατά

11 κανόνα στην αναγωγή του λεξ~λoγίoυ της νεοελλην~κής γλώσσας σχεδόν απoκλε~στ~κά στα «αρχαία ελλην~κά» 3. η νεoελλην~κή θεωρείτα~ πλέον απολύτως εξαρτημένη από τα αρχαία ελλην~κά, κα~ γ~α την καλλ~έργε~ά της τίθετα~ όρος απαραίτητος η γνώ-, ση των αρχα~ων- 4. όσο όμως απομακρυνόμαστε από τα αρχαία ελλην~κά, η γλώσσα, υπoτίθετα~, φθείρετα~, αφού η εξέλ~ξη ακρ~6ως της γλώσσας αντ~μετωπίζετα~ με όρους φθοράς 5. συστατ~κά αλλά κα~ εν~σχυτ~κά της «φθοράς» θεωρoύντα~ τα λάθη, αδ~ακρίτως, κα~ 6. ο δανε~σμός από άλλες γλώσσες 7. σαν απόδε~ξη γ~α όλα αυτά πρoσκoμίζετα~,,, μ~α επ~φανε~ακη κα~ προπαντος μονομερης παρατήρηση της γλώσσας των νέων, 'ζ Ρ' λ' 8. το συμπερασμα μo~α ε~ π~α αo~αστo: η γ ωσσα πεθαίνε~, ή κα~ πέθανε ήδη, με την καθ~έρωση του μoνoτoν~κoύ, που καταλύε~ την ~στoρ~κή ορθογραφία 9. ο προηγούμενος μύθος, γ~α την κατάλυση της ~στoρ~χής ορθογραφίας, φωτίζεται εδώ με την, 1:',, 'Ρ' 'θ ενταr.,η του σ εναν γεν~κoτερo, oασ~κo μυ ο, ο ο- ποίος ταυτίζε~ τη γλώσσα με τη γραφή της.

12 10. Το αφ~έρωμα κλείνε~ με ένα κείμενο μ.ε το οποίο θα μπορούσε κα~ να αρχίζε~: την εξέταση της διάκρ~σης σε «πλoύσ~ες» κα~ «φτωχές» γλώσσες, διάκρ~ση που υπoκε~τα~ σε ολους τους μύθους τους οποίους καταγράψαμε. Εδώ άλλωστε φαίνοντα~ τα όρ~α και o~ αντοχές του o~κoδoμήματoς, κα~ προπαντός ο oλ~σθηρός δρόμος της συλλoγ~στ~κής που προσπαθήσαμ.ε να ανασυστήσουμ.ε. o~ περ~σσότερo~ μύθo~ «σχoλ~άζoντα~» παράλληλα μ.έσα από τον λόγο του Εμμανουήλ ΡοΤδη, του μαχητ~κoύ δημoτ~κ~στή που από αδυναμία έγραφε στην καθαρεύουσα, όπως το εξηγεί αλλού ο ίδ~oς. Τ ου ανήκε~ αυτή η θέση εδώ, επε~δή είνα~ ο πρώτος που αφ~έρωσε ε~δ~κή μελέτη στα ΕΕδωλα -όπως τα ονόμασε- τα οποία στo~χε~ώνoυν τη σκέψη μ.ας γ~α ΤΎ) γλώσσα. Από ΤΎ) μελέτύ) αυτή, που δύ)μοσ~εύτύ)κε το 1893 κα~ κυκλοφορεί τώρα στη σειρά των Απάντων του (Ερμής, Αθήνα 1978, 40ς τόμ., σελ ), πρoέρχoντα~ όλα τα παραθέματα που τυπώνoντα~ πλά~ στ~ς σύγχρονες μελέτες.

13 Αρχα.[α. ελλ""ν~κ~ γλώσσα.: Μuθο~ κα.~ μ.uθοπο[",,~ Δ. Ν. Μαρωνίτης Λ ίγα λόy~α πρώτα γ~α τους όρους «μύθo~» κα~ «μυθοποίύ)σψ>, o~ oπoίo~ επ~bάλλονταt δ~ά του τίτλου εδώ στύ)ν αρχαία ελλψ~κή γλώσσα. Εξαρχής θα πρέπε~ να διευκριν~στεί ότι Ύ) περί αρχαίας ελλψικής γλώσσας μυθολογία θα, ι,, μπορουσε, σχύ)ματικα παντοτε, να μoφαστε~ σε,,, Ρ ζ' τεσσερις εποχες: αρχαιοτύ)τα, ου αντιο, τουρκοκρατία, νέος ελλύ)νισμός. Για ευνόύ)τους λόγους θα επιμ.είνω στψ πρώτύ) εποχή. Στον ευρύτερο χώρο ΤΎ)ς αρχαιογνωσίας, ειδικότερα στύ)ν περιοχή ΤΎ)ζ ~στoρίας των tδεών, Ύ) Ο Δ. Ν. Μαρωνίτης είναι ομ.ότιμ.ος καθηυψής της Αρχαίας Eλλr;νικής ΦιλολΟΥίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

14 λέξί) «μύθος» ΧΡΊ)σιμοποιήθψ<ε και ΧΡΊ)σιμοποιείται λίγο πολύ ως συμπλί)ρωματικός και μάλλον 'θ' λ'~ λ', αντι ετος ορος των ει,εων«ογος» και «σκεψί)>>. Η ΠΡΟΊ)γούμενΊ) διάκρισί) υπονοεί δύο διακε- '(' " ~ ~ '), κριμενα οχι κατ αναγκψ και οιαοοχικα συστί)- ματα έκφρασί)ς και επικοινωνίας στον αρχαιοελλ ", "ψ ~ Ί)νικο κοσμο -πρωιμο, ακμαιο, ο ιμο: παραοο-, λλ" ~, σιακο και συ ογικο το ενα, ει,ατομικευμενο και ", "λλ λλ κατα καποιον τροπο νεοτερικο το α Ο' α Ί)γοι ι λ' ~, ρικο το πρωτο, κυριο εκτικο το οευτερο' φαντασιακό το ΠΡΟΊ)γούμενο, εξορθολογισμένο το επόμενο. Προφανώς οι τρεις προτεινόμενες διακρίσεις παραείναι απλουστευτικές και ~ε~αίως δεν αποκλείουν τψ επιμειξία τους. Όπως κι αν έχει το πράγμα, προκειμένου για ΤΊ)ν αρχαία ελλί)νική γλώσσα αναγνωρίζονται α πό πολύ νωρίς μυθολογικού τύπου ερμψείες ΤΊ)ς, οι οποίες εντούτοις απαντούν σε ριζικές περί γλώσσας απορίες, μερικές μάλιστα από τις οποίες παραμένουν ακόμί) και σήμερα άλυτες. Οι σχετικοί πάντως μύθοι εύκολα μοιράζονται ανάμεσα σ' ε κείνους που αφορούν τον αυτονόί)το μάλλον προφορικό λόγο και σ' αυτούς που προσπαθούν να ε ξί)υήσουν το αίνιγμα ΤΊ)ς γραφής. Καταλογίζω ε φεξής σε τέσσερις κατί)γορίες τα περί γλώσσας

15 απορύ)ματα που μπορει κανεις να διακρινει στί)ν αρχαία ελλψική γραμματεία: 1. Μυθολογείται πρώτα Ί) αρχαία ελλί)νική γλώσσα ως προς ΤΊ)ν καταγωγή και τψ εύρεσή ΤΊ)ς' κυρίως ως προς ΤΊ) θεολογική, ανθρωπολο-,,,, γικί) Ί) μεικτί) αφορμί) ΤΊ)ς. 2. Μυθολογήματα επίσί)ς εμφανίζονται, προκειμένου να κατοχυρωθούν Ί) αρχαιότί)τα και Ί) προτεραιότί)τα ΤΊ)ς αρχαίας ελλψικής γλώσσας έναντι άλλων γει~oνικών γλωσσών. 3. Μυθολογικές εξί)υήσεις προτείνονται, για να αποφασιστεί ο πραγματολογικός,ή και οντολογικός, τύπος ΤΊ)ς γλώσσας σε αντιθεσί) προς τον συμ~ατικό ΤΊ)ς χαρακτήρα. 4. Μύθοι, τέλος, επινοούνται, για να υποστί)ρίξουν ως αδιαιρετο το ζεύγος «όμαιμον-ομόγλωσσον», στο πλαίσιο μιας αυθεντικής φυλετικής ι θαγένειας, εκεί μάλιστα που λίγο πολύ σκανδαλίζει Ί) εμφάνισί) κάποιας πολυγλωσσιας. Δεν έχω τον χώρο να παραδειγματίσω τις προτεινόμενες τέσσερις απορί)ματικές κατί)γοριες, οι ο ποίες αφορούν λιγότερο στψ προφορά και περισσότερο στί) γραφή ΤΊ)ς αρχαίας ελλψικής γλώσσας. Ειναι ωστόσο προφανές ότι οι διάφοροι αυτοι

16 μ.ύθοι περί αρχαίας ελληνικής γλώσσας δεν πρέπει να θεωρούνται αυθαιρετοι και καταφρονητέοι, στον bαθμ.α που ανταποκρίνονται σε αναγνώσιμ.ες,, θ' Π' ανθρωπολογικες και ιστορικες συν ηκες. αρα ταύτα η αρχαιογνωστική επιστήμ.η, ειδικατερα η επιστήμ.η της γλωσσολογιας, επωμ.ίζεται νομ.ιμ.ως την ευθύνη να διακρίνει τις τεκμ.ηριωμ.ένες γνώσεις μ.ας για την αρχαια ελληνική γλώσσα α πό τις ιδεολογικές μ.εταμ.ορφώσεις και παραμ.ορ-, ", φωσεις της, οι περισσοτερες απο τις οποιες σχημ.ατίζονται στα ελληνιστικά και ελληνορωμ.αι κά χρόνια, εφεξής εγκαθιστανται και προοδευτικώς εξωρατζουν ώς σήμ.ερα το είδωλο πλέον της αρχαίας ελληνικής γλώσσας, ως μ.έτρο αξιολογικής σύγκρισής της μ.ε τη νέα ελληνική γλώσσα. * * * Η bασικατερη ιδεολογική (μ.υθολογική και μ.υθοποιητική) παρεξήγηση περί της αρχαίας ελληνικής γλώσσας αναγνωρίζεται στην αυθαίρετη ταύτισή της μ.ε την αρχαία ελληνική γραμ.μ.ατεία. Σύμ.φωνα μ.ε τούτο το ιδεολόγημ.α, η υψηλή στάθμ.η της γλώσσας εξασφαλίζει εκ των προτέρων,, " την υψηλη σταθμ.η της γραμ.μ.ατειας, ως σχεση μ.άλιστα αιτίου προς αιτιατό. Τούτο προφανώς

17 σημ.αίνει αξιολογική πρόταξη πλέον της γλώσσας έναντι των γραμ.μ.άτων σάμ.πως να πρακειται για ένα είδος γλωσσικής γεννήτριας, προορισμ.ένης να παράγει στο διηνεκές αξεπέραστης αξιας λογοτεχνικά και γραμ.μ.ατειακά έργα. Η μ.υθολογική και μ.υθοποιητική αυτή στρέbλωση ανάγεται στα α ψιμ.α ελληνιστικά χρόνια και κωδικοποιήθηκεαπό το γνωστα κίνημ.r.ι. και τους συντελεστές του πρώι-,, μ.ου και υστερου αττικισμ.ου. Σε τούτο το σημ.είο αξίζει να θυμ.ηθούμ.ε ότι η αρχαική και κλασική εποχή δεν φαίνεται να κατέχεται απα γλωσσική αυταρέσκεια. Γλώσσα και γραμ.μ.ατεία σuμ.bάλλονται, καλλιεργούνται και ε ξελίσσονται μ.ε συνεχή διάλογο-αντίλογο του παρόντος μ.ε το παρελθαν, χωρίς bεbαίως τούτο να σημ.αίνει μ.αθησιακή αχαριστία του πρώτου προς το δεύτερο. Αξιοσημ.είωτο επίσης είναι το γεγονός ατι στα αρχαικά και κλασικά χρανια δεν σχημ.ατίζεται κάποιος λογοτεχνικός κανόνας, μ.ολονότι αναγνωρίζονται οφειλές στους θεμ.ελιωτές των λογοτεχνικών ειδών και γενών, και προπαντός στον Όμ.ηρο. Όπως κι αν έχει το πράγμ.α, μ.ε την αττικιστική προκατάληψη, σύμ.φωνα μ.ε την οποία αρχαία ελληνική γλώσσα και αρχαία ελληνική γραμ.μ.α-

18 τεια 'λ' ιγο πολ' υ ταυτι'ζονται, τα λ ογοτεχνικα' κατορθώματα της αρχαιότητας αποσυνδέονται πλέον από τα ιστορικά τους συμφραζόμενα και θεωρούνται εφεξής υποχρεωτικά γλωσσικά πρότυπα. Σ' αυτό πάντως το μύθευμα περι της αρχαιας ελληνικής γλώσσας οφειλονται παρεπόμενες εμπλοκές του γλωσσικού μας ζητήματος και μια σειρά από συγγενικά ιδεολογήματα, τα οποια, για λόγους δημοσιογραφικής οικονομιας, εδώ μόνον επιγράφονται. Εννοούνται τα μυθεύματα για: (α) την καθαρότητα και τον άμεικτο χαρακτήρα της αρχαιας ελληνικής γλώσσας (t;) την πρότυπη αξια της έναντι όλων των άλλων γλωσσών- (γ) την α διατάρακτη συνοχή και συνέχειά της' (δ) το αμετάφραστό της (ε) την αποκλειστική κληροδοσια της στους Ν εοέλληνες. Τα ιδεολογήματα αυτά, τα οποια ταλαιπώρησαν για δύο σχεδόν αιώνες τη νεοελληνική παιδεια και εκπαιδευση, υφέρπουν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο ακόμη και σήμερα, μολονότι η δογματική υπεράσπισή τους οδηγει συχνά σε πραγματολογικές αλλά και λογικές αντιφάσεις. Με μια τέτοια, κραυγαλέα, αντιφαση κλεινω το ιχνογράφημα τούτο περι αρχαιας ελληνικής γλώσσας. Ενώ οι Νεοέλληνες, εν ονόματι της αρχαιας

19 ελληνικής γλώσσας, διεκδικούν στο πλαισιο της Ευρωπαικής Ένωσης ισοτιμία της νεοελληνικής γλώσσας έναντι των άλλων εuρωπαικών γλωσι, ι, σων, στο εσωτερικο της χωρας καταφανως υποτιμούν τη στάθμη της νεοελληνικής γλώσσας, την οποια θεωρούν, έναντι της αρχαιας ελληνικής λ ι, Π ' γ ωσσας, ανεπαρκη. ροκειται για ενα "~ ειοος α- κατανόητης ενδογλωσσικής ανισοτιμιας, η οποία οδηγει στην αυθαιρετη υπόθεση ότι η νεοελληνική γλώσσα χρειάζε~αι συνεχώς την υποστήριξη της αρχαιας ελληνικής γλώσσας, για να καλύπτει τα κάθε λογής κενά της. rr. Περιττεύει να πω ότι, ως κλασικός φιλόλογος, που χρόνια μελετώ την αρχαια ελληνική γλώσσα, αισθάνομαι φιλολογική έλξη προς αυτήν, την ο- ι ",, ποια εντουτοις ειμαι υποχρεωμενος να υπερκερασω, προκειμένου η απόσταση μεταξύ μύθου και λόγου για την αρχαια ελληνική γλώσσα να μην καταστει αγεφύρωτο χάσμα.

20

21 ΕΤU!J-αλαΎf~ κ~~ πραέλεuσύ) ταu λεξ~λαύfαu τ~ς νέ~ς ελλ~ν~κ~ς ΕυάΥΥελος Β. ΠετρούΥιας ε't"υμολογία είνα~ ο επ~σ't""f)μον~κός κλάδος Η που μελετά 't"ύ]ν προέλευσύ] 't"wv λέξεων και έχει 't"ύ]ν υποχρέωσύ] να δείξει από " Ι " που προερχον't"αι 't"ocro Ύ] μορφύ] τους οσο και οι 6ασικές τους σύ]μασίες. Όμως οι παλιό't"ερες E't"Uμολογίες 't"ύ]ς νέας ελλψικής παρουσιάζουν συχνά μια ψεύ't"ικύ] εικόνα σχετικά με ΤΎ]ν προέλευσύ] 't"ou λεξιλογίου αu't"ής 't"ύ]ς γλώσσας, που οφείλε 't"ιxt σ't"ψ προσπάθεια, μέσα από έναν σπίρο φορμαλισμό, να αναχθούν τα πάν't"α. cr't"ix «αρχαία ελλψικά». Καθώς είχε δείξει κιόλας πριν από έναν αιώνα. ο Ο ΕυάΥΥελος Β. Πετρούνιας είναι καθηύύ)τής Γλωσσολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

22 Γεώργιος Χατζιδάκις, οι ~άσεις τ/ς λαικής νεοελληνικής γλώσσας ~pίσκoνται στην ελλφιστιχ:ή κοινή, που αποτελεί σημ.αντικά διαφοροποιημ.ένη ε ξέλιξη της κλασικής ελλφικής. Από άποψη πολιτικής ιστορίας, η ελληνιστική κοινή επεκτείνεται μ.έχρι και τη ρωμ.αιχή εποχή. Με τη δημ.οσίευση των ετυμ.ολογιών του Λεξικού της Κοινής Νεοελλφικής (ΛΚΝ) του Ιδρύμ.ατος Τριανταφυλλίδη, νομ.ίζω φάνηκε πως και τ/ς λόγιας γλώσσας οι ~άσεις ~pίσκoνται στην ελληνιστική εποχή, και σε μ.ικρότερο ~αθμ.ό στην κλασική ελληνική. Αντιστοιχίες της νέιις ελληνικής μ.ε!ι.λλες γλώσσες 'ο 'λλ λ", πως και σε α ες γ ωσσες, ετσι και στ/ νεα ελληνική υπάρχουν λέξεις «κληρονομ.ημ.ένες», δηλαδή λέξε,.ς που είτε οι ίδιες είτε τα επιμ,έρους στοιχεία τους υπάρχουν συνεχώς στη γλώσσα για πολύ μ.εγάλο διάστημ.α, έστω και μ.ε τροποποιημ.ένη μ.ορφή και προφορά. Σύμ.φωνα μ.ε την τοποθ,,, λ'1: " ετηση που εγινε πιο πανω, οι ει.,εις αυτες αναγονται τουλάχιστον στ/ν ελληνιστική περίοδο: πατέρας (υπήρχε κιόλας στην κλασική ελληνική ως πατήρ), ανθρωπιά (δημ.ιουργήθηκε το Μεσαίωνα, μ.ε ~άση το παλιότερο ουσιαστικό άνθρωπος και

23 το επίθημ.α -ιά), σπ[τι (ήρθε από τα λατινικά κατά τη ρωμ.αική περίοδο). r πάρχουν επίσης μ.εταγενέστερα δάνεια, είτε λαι κής προέλευσης :.ζου- 'λ ' λ' e' λ' Τ' μπου ι, ειτε ογιας: ιοουαρ, ιμπερια ισμος. ε- λος, παρουσιάζονται και λόγιοι νεολογισμ.οί: ηχο -, Ύραφω. Ιοιιιιτερότητες της νέιις ελληνικής Η νέα ελληνική όμ.ως παρουσιάζει και ιδιαιτερότητες, που δεν ~υναντιoύνται σε άλλες ευρωπαι -, λ ι,, 'Γ ' κες γ ωσσες, η συναντιουνται σπανια. ια να γι-, " ~ θ ', νει κατανοητο αυτο, πρεπει να 00 ουν εισαγωγικα μ.ερικές ~ασικές πληροφορίες. Για ιδεολογικούς λόγους, δηλαδή εθνικούς, πολιτιστικούς, αλλά και για εσωτερικούς γλωσσικούς λόγους, όπως είναι χαρακτηριστικές μ.ορφολογικές ομ.οιότ/τες ανάμ.εσα στα αρχαία και στα νέα ελληνικά, η ελληνική γλώσσα θεωρείται ενιαία, από την κλασική ή ακό-,.., ", μ.η και απο τη μ.υκηναικη εποχη μ.εχρι σημ.ερα. Σε αντιπαράθεση, οι νεολατινικές, αλλιώς ρο-, λ" λ ', μ.ανικες, γ ωσσες, οπως τα ιτα ικα, τα ισπανικα, ή τα γαλλικά, παρόλο που από χρονική άποψη η,, " λ', αποσταση αναμ.εσα σ αυτες και στα ατινικα ειναι πολύ μ.ικρότερη απ' ό,τι η απόσταση ανάμ.εσα στα σημ.ερινά και στα κλασικά ελληνικά, δε θεω-

24 ρούνται «ίδια» γλώσσα με τον πρόδρομό τους, τα λατινικά. Όταν η σημερινή ελληνική γλώσσα ανάγεται σε τόσο παλιά εποχή, φυσικό είναι να παρατηρούνται σημαντικές αλλαγές όχι μόνο στην προφορά αλλά και στη σημασία των λέξεων, ενώ σε άλλες γλώσσες οι σημασιολογικές αλλαγές παρουσιάζολ ' 'φ', νται πο υ πιο περιορισμενες" ερνω σαν παραδειγμα δύο λέξεις λαι"κής προέλευσης, που έχουν ιδιαίτερη bαρύτητα για το νεότερο πολιτισμό: σταυρός, παράδε,σος. Στην κλασική ελληνική, σταυρός σήμαινε «όρθιος πάσσαλος». Τη νέα της σημασία η λέξη την απέκτησε σαν μετάφραση του λατινικού crux. Η λ. παράδε,σος, αρχικά δάνειο από τα περσικά, σήμαινε «κλειστό πάρκο Πέρση άρχοντα». Τη νέα σημασία της την απέκτησε σαν μετάφραση του εbραι"κού Χήπος της Εδέμ. Μια δεύτερη,διαιτερότητα είναι ο λόγιος δανεισμός από παλιότερες περιόδους της γλώσσας, και bασικά από την ελληνιστική κοινή. Το φαινόμενο της επανεισαγωγής παλιών λέξεων το ονόμασα στην Ε,σαγωγή του ΛΚΝ: δ,αχρον,χό δανεισμό. Παραδείγματα: δημοχρατία, αρ,στοχρατία, χθό- ~"O ',~, νιος, η οοος. πως φαινεται απο τα ουο τελευταία παραδείγματα, πολλές φορές τα δάνεια αυτά

25 δε συμφωνούν με τους φωνολογικούς και τους μορφολογικούς κανόνες της λαικής γλώσσας, και μερικές φορές, όπως συμbαίνει με τα θηλυκά σε -ος, τροποποιούν σήμερα τους, κανόνες της νέας ελληνικης. Πολλές από τις επανεισαγμένες αρχαίες λέξεις αποδίδουν στην πραγματικότητα νεότερες ευρωπαικές έννοιες, έτσι ώστε η σημασία τους διαφέρει άλλοτε πολύ και άλλοτε λιγότερο από την αρχαία: η λ. τραγ"ωδία σαν θεατρικός όρος διατηρεί την αρχαία σημασία της, αλλά στη σημασία «φριχτή κατάσταση» αποδίδει σημασία που απέκτησε στα γαλλικά. Η ίδια σημασία έχει περάσει και σε άλλες ευρωπαι"κές γλώσσες. Μπορεί να σκεφτεί κανείς τη νέα σημασία της λέξης φανταστ,χός (= εξαιρετικός). Η ριζική αλλαγή στη σημασία πολλών αρχαίων λέξεων είναι ένας από τους λόγους που οι σημερινοί Έλληνες δυσκολεύονταινα μάθουν σωστά τα αρχαία ελληνικά γιατί καθώς τα παλιότερα λεξικά δεν επισημαίνουν τις αλλαγές, ενισχύεται στο μυαλό του αναγνώστη η σφαλερή ταύτιση ανάμεσα στη σημερινη, και στην πα λ" ια σημασια, που φυσι- ", 'λ',~ κο ειναι να εχει κιο ας κανει υποσυνειοητα. Μια τρίτη,διαιτερότητα οφείλεται στην ύπαρ-

26 ξη αυτού που αλλού το ονόμασα διεθνή ελληνικά. Καθώς &άφορες ανθρώπινες δραστηριότητες διαμορφώθηκαν κατά την ελληνική αρχαιότητα, πολλοί όροι που τις εξέφραζαν πέρασαν σε άλλες γλώσ- ~I λ Ι Α ι ι σες, και ιοιως στα ατινικα. πο τα λατινικα, με τη λατινική πια μορφή τους, και μαζί με λατινικές λέξεις, κληροδοτήθηκαν στις νεότερες γλώσθλ ' λ' σες: α ητης, φι οσοφια, μουσικη,, ιστορια,, α- στρονομέα. Η κατάσταση αυτή δημιούργησε προη-,, ",, γουμενο, ετσι ωστε σημερα οι νεοτερες γλωσσες δανείζονται και απευθείας λέξεις από τα αρχαία λλ ι ι Ι Ι ι ε ηνικα, οπως φυσικα και απο τα λατινικα: ε- ρωτικός, πολιτική, δημοκρατέα. Μερικές λέξεις που πέρασαν πολύ νωρίς στις ευρωπαιχ.ές γλώσσες μέσα από τη λα'ι'κή παράδοση μπορεί να έ χουν αλλάξει τόσο, ώστε η καταγωγή τους να μη διακρίνεται με την πρώτη ματιά' π.χ. στα αγγλικά church < κυρι(α)κόν, police < πολιτε[α. Το σημαντικότερο όμως είναι πως, επεκτείνοντας αυτή την παράδοση, εκατοντάδες χιλιάδες λέξεις με έ:άση αρχαία ελληνικά και λατινικά λεξικά στοιχεία δημιουργούνται σήμερα, για εξυπηρέτηση των νεότερων αναγκών. Μερικές είναι σύμφωνες με τους σημασιολογικούς και μορφολογικούς κανόνες των δύο κλασικών γλωσσών: παν-

27 δαιμόνιο, ακουστική. Συχνότερα όμως δε συμφωνούν με αυτούς, αφού δημιουργούνταιγια εξυπη-, Ι,, ι ρετηση των σημερινων αναγκων και οχι γιαεπιδειξη αρχαιομάθειας: μικρόbιο, ορθοπαι(ε)δική, ουτοπέα, πανόραμα, πολυκλινική. Οι λέξεις αυτές έρχονται και στα νέα ελληνικά σαν δάνεια από τις νεότερες γλώσσες, και φυσικά τροποποιούν τους μορφολογικούς και σημασιολογικούς κανόνες της ελληνικής... Τα δάνεια μπόρεί να είναι είτε απευθείας, δηλαδή με δανεισμένη και τη μορφή και τη σημαι ρ,,ι λ ι ι σια: ιοουαρ, κομπιουτερ, η να αποτε ουν μεταφραση ξένων λέξεων. Το αγγλικό skyscraper μεταφράστηκε σε διάφορες εuρωπαιχ.ές γλώσσες, και στα νέα ελληνικά ήρθε σαν ουρανοξύστης. Στη γλώσσα μας όμως τα μεταφραστικά δάνεια είναι πολύ συχνότερα από ό,τι σε άλλες ευρωπα'ι'κές γλώσσες, γιατί παλιότερα οι μορφωμένοι φαντάζονταν πως η ύπαρξη δανείων σε μια γλώσσα είναι «δείγμα φτώχειας, παρακμής» κτλ, και α ντικαθιστούσαν τα απευθείας δάνεια με μεταφραστικά, ώστε να μην είναι προφανής ο δανεισμός. Στη λαιχ.ή γλώσσα υπήρχε η λ φαμέλια, απευθείας δάνειο από το ιταλικό jamiglia. Στη λόγια γλώσσα όμως αντικαταστάθηκε από τη λ οικο-

28 ι λ ', Υενε!α, που αποτε ε~ μεταφρασυ) ΤΥ)ς ~ταλ~χ~ς λέξυ)ς, χα~ αποσχοπούσε στο να αποχρubεί το γεγονός του δανε~σμoύ. Η μετάφρασυ) στυ)ρίχτυ)χε στυ)ν αρχαία λ. Ο!ΚΟΥενής, «δούλος γεννυ)μένος,,, στο σπ~τ~», που αντ~στo~χε~ περ~πoυ προς το λατ~ν~χό jamulus, ετυμoλoγ~χό πρόδρομο του ~ταλ~χού jamiglia. Στα αρχαία ελλy)ν~χά, Υ) φαμ[λ!α, Ο!ΚΟΥένε!α, λεγόταν ο[κος, ~ ο!κ[α. Kα~ τα μεταφpαστ~χά δάνε~α είνα~ δυνατό να τροποποιούν τους χανόνες τ/ς ελλy)ν~χ~ς: ακτα! ωρός «γαλλ garde-cotes), πολυμέσα «α/(. multίmedia). Η λόγ~ας προέλευσυ)ς αντωνυμία ο οπο[ος, 'λ ', ε~χε μπε~ χ~o ας χατα τον υστερο Μεσαίωνα, ό- πως δ~απ~στώνoυμε από το έργο του Kύπρ~oυ ~_ στoρ~χoύ Λεόντιου Μαχαφά, αρχ~χά με ΤΥ) μoρφ~ / Ι,, ο πο!ος, η πο!α, χα~ Υ)τανε μεταφρασyj του γαλλ~χού le quel, Ια quelle. Eίνα~ ενδ~αφέρoν πως σ~μερα πολλοί μoρφωμένo~ πpoτ~μoύν αυτ~ τψ αντωνυμία από το λα.~"χ~ς προέλευσυ)ς αναφoρ~χό μόρ~o που. Πολλές φορές μάλ~στα σuμbαίνε~ χάπo~α λέξυ) να μπ~χε στυ) νεότερυ) ελλy)ν~χ~ από δ~πλό δρόμο, σαν δάνε~o μoρφ~ς από τα αρχαία ελλy)ν~χά χα~ σαν δάνε~o συ)μασίας από τ~ς νεότερες ευρωπα.~"χές γλώσσες, ~δίως τα γαλλ~χά. Το φα~νόμενo

29 ,, λλ ' δι ι δι ι αυτο το ονομ.ασα α ου!συποστατο ανε!σμο, χα~, απ' όσο ξέρω, πρόχε~τα~ γ~α!δ!α!τερότητα που δεν παρατηρε[τα!, τουλάχ!στον σε ευρωπα,κές Υλώσσες. Η αρχαία λέξυ) εκδρομή σ~μα~νε «στρατ~ωτ~χ~ επίθεσυ»). Σ~μερα μεταφράζε~ το αγγλ~χό excursion, που ετυμoλoγ~χά στy)ρίζετα~ στο λατ~νtχό excursio, «στρατ~ωτ~χ~ επίθεσυ»). Ο αρχαίος αρ~στoτελ~χός όρος υπάλληλο!, που αναφερόταν σε έννοιες ΤΥ)ς λoγ~χ~ς, μεταφράστυ) χε στα γαλλ~χά σαν: subaltemes. Όμως με τψ ί δ~α λέξυ) χαραχτυ)ρίζονταν στα γαλλ~χά χα~ o~ χατώτεpo~ υπάλλy)λo~: employes subaltemes. Στα νέα ελλy)ν~χά χpy)σ~μoπo~~θy)χε Υ) αρχαία λέξυ) με ΤΥ) γραφε~oχpατ~χ~ συ)μασία ΤΥ)ς γαλλtχ~ς χα~ bέba~a, δεν υπονοούμε πως o~ Έλλψες υπάλλy)λo~ έ χουν χάπo~α ~δ~αίτεpy) poπ~ προς ΤΥ) φ~λoσoφία, χα~ ε~δ~χά τψ αp~στoτελ~χ~! Σε γλώσσα με τόσο μ.αχραίωνυ) ~στopία είνα~ φυσ~χό να παpoυσ~άζoντα~ χα~ τυχαίες αναδυ)μιουργίες, που δυστυχώς συχνά παpεpμψεύoντα~. Δύο παραδείγματα: Στα παλ~ότεpα λεξ~χά Υ) λ. τραπεζαρία θεωpείτα~ μεσα~ων~χ~. Στα μεσα~ωνtχά ελλψ~χά όμως τραπεζαρία ~ταν θυ)λυχό του τραπεζάρως, χαι σ~μα~νε ΤΥ)ν χαλόγp~α τψ επ~φopτ~-

30 σμ.ένη με την τήρηση της τάξης στην (Δθουσα φαγητού των γυναικείων μοναστηριών. Ώστε η μορφολογική της ανάλυση είναι: τραπεζάρ(ως) -Εα, ενώ η σημερινή λέξη αναλύεται: ΤΡαπέζ(t) -αρεα (σύγκρινε: τζαμ-αρεα). Η λ χαπvtστήρω είναι νεότερη μετάφραση των γαλλικών fumoir, sαlon α jumer. Στα παλιότερα λεξικά όμως παρουσιάζεται σαν μεσαιωνική ή ελληνιστική. Η σπάνια αυτή παλιά λέξη σήμαινε: «θερμό λουτρό» ή ίσως «θυμιατήρι», και bέbαια δεν είχε σχέση ούτε με τσιγάρα ούτε με πούρα. Οι παλιότεροι ετυμολόγοι θα μπορούσαν να είχαν αναρωτηθεί, τι είδους ταμπάι ζ ι Β ζ Ι ι κο καπνι αν αραγε οι υ αντινοι πριν απο την α- νακάλυψη της Αμερικής; Αλλά ο στείρος φορμαλισμός δεν ενδιαφέρεται για λογικές ερωτήσεις. ΕπιΑοτ/ bιbαιούρα.φfα.ζ Bouffartigue J. και Delrieu Α.Μ., Tresor des rαcines grecques, Βερολίνο-Παρίσι 1981' ελλην. μετ. Α. Μόζερ, Οι ελλψικές ρίζες στη γαλλικ~ γλώσσα, Ελευθεροτυπία, Aθ~να 1993.

31 Cotez Η., Dictionnαire des structures du vocαbulαire sαvαnt, Robert, Παρίσι Munske Η.Η. και Α. Κirkness (επψ..), Eurolαtein, Niem~yer Verlag, Τυ6ίγΥη Nybakken Ο.Ε., Greek αnd Lαtin in Scientific Terminology, Ames, The University State ofiowa Press, Πετρούνιας Κ, Nεoελλψικ~ γpαμματικ~ και συγκριτική ανάλυση,university Studio Press, Θεσσαλονίκη «Γλωσσικές σχέσεις Ελλάδας και Δύσης: Λεξιλόγιο και διαχρονικότητα της ελληνικ~ς γλώσσας», Η ελλψικ~ γλώσσα, ;Υ'πουργείο Eθνικ~ς Παιδείας, Aθ~να 1996, σ (91-94, ). - Οι ετυμολογίες στο Λεξικό της ΚοινήςΝεοελληνικής του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη, Θεσσαλονίκη 1998 (δες Πρόλογο, σ. η', και Εισαγωγή, σ. κ '-κγ'). - «Ιδιαιτερότητες της νεοελλ ηνικ~ς ετυμολογίας», Γλώσσα και μεταρρυθμίσεις, Κώδικας, Θεσσαλονίκη 2000, σ Petrounias Ε., «Loan Translations and the Etymologies of Modem Greek», Greek Linguistics, Proceedings of the 2nd International Congress of Greek Linguistics, Σάλτσμπουργκ 1995, 2, «Parole italiane di origine "greca": Problemi di interferenza», Atti del [ο convegno bίlαterαle, Istituto Italiano di Cultura, Θεσσαλονίκη 1998, σ

32

33 Η α.ρχα.ία. κα.~ Ύ) νεότερύ) ελλύ)ν~κ~ γλώσσα.: Η σ.,uτονομία. ΤΎ)ζ BΎ)μOΤ~Κ~ζ Α.-Φ. ΧριστΕοης αντίλύ)ψύ) που καλλιερυήθύ)κε τα τελευταία χρόνια για τψ εξάρτύ)σύ) ΤΎ)ς επάρ Η κειας στύ) νεοελλψική γλώσσα -στύ) δύ) μοτιχή- από ΤΎ) γνώσύ) ΤΎ)ς αρχαίας δεν μπορεί να κατανού)θεί και να αζιoλoγύjθεί αν δεν ενταχθεί σε ένα γενικότερο πλέγμα προι'δεασμών ---ΙΧΚΡΙbέστερα προκαταλήψεων- που συνδέονται με τις περιπέτειες των γλωσσικών συζύ)τήσεων στον ευρύτερο χώρο ΤΎ)ς ευρωπαιχής νεοτερικότύ)τας. Οι προ'ιόεασμοί αυτοί μπορούν να διακριθούν σε ευρύτερους και στενότερους. Στους πρώτους ανήκει Ύ) αντίλύ)ψύ), που κυριαρχεί σχεδόν απολύτως ώς Ο Α.- Φ. Χριστίδης είναι καθηύύ)τής Γλωσσολογίας στο Αρ,στοτέλεeo Πανεπ,στήμeo Θεσσαλονίκης

34 19 ' (, " τον ο αιωνα αιωνα των επιστύjμων και αιωνα γέwύjcrύjς τ/ς γλωσσολογίας), για τ/ γλωσσική αλλαγή ως «φθορά» και «αλλοίωσψ>. Η αντίλύjψύj, θ', ~,, ξ λ ' αυτύj κα oριστύjκε απο ουο συστατικες α ιο 0γΎJσεις ΤΎJς γλωσσικής πραγματικότύjτας. Η πρώτύj αναδεικνύει ως μέτρο γλωσσικής επάρκειας και ποιότ/τας πρότυπες Υραμμ.απεαχές Υλώσσες (αρχαία ελλύjνική, λχ., και λατινική), αποκλίσεις από τις οποίες -ή αλλιώς, εξελεχτεχές αλλαυέςθεωρούνται συμπτώματα γλωσσικής παρακμής. Το κίνύjμα του αττεχεσμού, όπως διαμορφώνεται στα ύστερα ελλύjνιστικά χρόνια, για να συνεχίσει, με διάφορες παραλλαγές, τψ πορεία του ώς τον QO" λ', 'ξ '" ο αιωνα, αποτε ει γεννύjμα μιας τετοιας α ιολόγύjσύjς. Και ΎJ εξωγ λωσσική γείωσύj αυτής ΤΎJς αξιoλόγύjσύjς -προκειμένου για τον πρώιμο αττικισμό- f)ρίσκεται στύj νοσταλγία για τψ «καθαρότύjτα» και ΤΎJν «ευγένεια» ΤΎJς αττικής διαλέκτου, τ/ς διαλέκτου ΤΎJς μεγάλύjς κλασικής γραμματείας, όπως αντιδιαστέλλεται με τψ «αλλοίωσψ> ΤΎJς χοενής, μέσα στις συνθήκες ΤΎJς διευρυμένύjς ελλψοφωνίας ΤΎJς ελλψιστικής εποχής και στύj σύνδεσή ΤΎJς με ΤΎJ ρωμαιοκρατία, ως εποχή, παρακμύjς Ανάλογες στάσεις παρατύjρoύνται f)έf)αια και

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα [1] Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα Παρουσίαση και ενδεικτικά παραδείγματα εκπαιδευτικής αξιοποίησης Συντάκτρια: Μαρία Αλεξίου (εκπαιδευτικός ΠΕ02, ΜΔΕ Θεωρητικής Γλωσσολογίας, συντονίστρια του ψηφιακού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Αρματάς Γιώργος Σγουρός

Ανδρέας Αρματάς Γιώργος Σγουρός Ανδρέας Αρματάς Γιώργος Σγουρός Στην Ελευθερία, που ήρθε από το πουθενά και μας πήρε τα μυαλά Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

τα βιβλία των επιτυχιών

τα βιβλία των επιτυχιών Τα βιβλία των Εκδόσεων Πουκαμισάς συμπυκνώνουν την πολύχρονη διδακτική εμπειρία των συγγραφέων μας και αποτελούν το βασικό εκπαιδευτικό υλικό που χρησιμοποιούν οι μαθητές των φροντιστηρίων μας. Μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) Μπορεί η αρετή να γίνει αντικείμενο διδασκαλίας; Ο Πρωταγόρας εξηγεί στον Σωκράτη τι διδάσκει στους νέους που παρακολουθούν τα μαθήματά του. Οι αντιρρήσεις του Σωκράτη. «Το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την Άννα Φραγκουδάκη - Τελευταία Ενημέρωση Κυριακή, 26 Σεπτέμβριος :28

Συντάχθηκε απο τον/την Άννα Φραγκουδάκη - Τελευταία Ενημέρωση Κυριακή, 26 Σεπτέμβριος :28 Άννα Φραγκουδάκη Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος (Και το απαραίτητο μεσογειακό περιεχόμενό της) Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος»

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» «Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» 1 Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής ταυτότητας δίπλα στις εθνικές ταυτότητες των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2006 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα : Εκδόσεις Χριστοδουλίδη Α. & Π. Χριστοδουλίδη

Διαβάστε περισσότερα

Ποιητικές καταθέσεις ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. ποιήματα. CaptainBook.gr

Ποιητικές καταθέσεις ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. ποιήματα. CaptainBook.gr Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ Είμαστε τυχεροί που είμαστε δάσκαλοι Α ΛΥΚΕΙΟΥ 20\ 11\2016 ΚΕΙΜΕΝΟ: Υπάρχει ιδανικός ομιλητής της γλώσσας; Δεν υπάρχει στη γλώσσα «ιδανικός ομιλητής». Θα διατυπώσω εδώ μερικές σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ.

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Οι κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου και η πολιτική ενοποίηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης

Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT 3 Εκδόσεις Λευκή Σελίδα ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Αγγλική Γλώσσα Μαρούλης Δημήτρης EXCELLENT Ετήσια Αξιολόγηση του ΚΞΓ Μαρούλης Δημήτρης Διορθώσεις: Ελένη Ζαφειρούλη Σελιδοποίηση: Γιάννης Χατζηχαραλάμπους Μακέτα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307)

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) Ενότητα #4: Λειτουργικός και Κριτικός Γραμματισμός Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ Απαντήσεις

ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ Απαντήσεις Σελίδα 1 από 5 Απαντήσεις Β.1 Το συγκεκριμένο απόσπασμα αντλήθηκε από το 8 ο βιβλίο των Πολιτικών του Αριστοτέλη, που έχει ως θέμα του την παιδεία. Ήδη, από την πρώτη φράση του αποσπάσματος (ὅτι μέν οὖν

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ FRANCO VOLPI ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΜΥΡΤΩ ΚΑΛΟΦΩΛΙΑ Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ 1. Από τη Γραμμική Β στην εισαγωγή του αλφαβήτου - Στον ελληνικό χώρο, υπήρχε ένα σύστημα γραφής μέχρι το 1200 π.χ. περίπου, η

Διαβάστε περισσότερα

Αξιότιμοι κυρίες και κύριοι, Αγαπητοί μου

Αξιότιμοι κυρίες και κύριοι, Αγαπητοί μου Αρχαία Ελληνική Γλώσσα: η βασική μέθοδος διδασκαλίας της Νεοελληνικής ως ξένης γλώσσας ΤΑΤΙΑ ΜΤΒΑΡΕΛΙΤΖΕ Υποψήφια διδάκτωρ του Ινστιτούτου Κλασσικής Φιλολογίας, Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών του

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο

Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου Ενότητα 1 : Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο 1 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Διαφάνειες Οι Έλληνες και η ελληνική γλώσσα 3-4 Η καταγωγή του ελληνικού αλφαβήτου 5-7 Οι διάλεκτοι της Αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Στέλλα Πριόβολου. Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών

Στέλλα Πριόβολου. Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών 001-012:Layout 3 11/17/14 3:24 PM Page 1 Στέλλα Πριόβολου Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Φωτισμού και Πολυμεσικές Εφαρμογές

Εφαρμογές Φωτισμού και Πολυμεσικές Εφαρμογές Σύγχρονες Εξελίξεις σε Θέματα Φωτισμού και Οπτικών Τεχνολογιών ΣΦΠ 61/Β Δημήτριος Ζευγώλης Καθηγητής Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου Εφαρμογές Φωτισμού και Πολυμεσικές Εφαρμογές ΤΟΜΟΣ Β Σύγχρονες Εξελίξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΤΙΚΟ ΟΡΑΤΟΡΙΟ ΕΛΕΝΗ ΣΑΝΙΚΟΥ. εκδόσεις CaptainBook.gr. μυθιστόρημα

ΑΣΤΙΚΟ ΟΡΑΤΟΡΙΟ ΕΛΕΝΗ ΣΑΝΙΚΟΥ. εκδόσεις CaptainBook.gr. μυθιστόρημα Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας.

Διαβάστε περισσότερα

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ;

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; Eρωτήματα ποιες επιλογές γίνονται τελικά; ποιες προκρίνονται από το Π.Σ.; ποιες προβάλλονται από το εγχειρίδιο; ποιες υποδεικνύονται από το ίδιο το αντικείμενο; με

Διαβάστε περισσότερα

Aλγεβρα A λυκείου α Τομος

Aλγεβρα A λυκείου α Τομος Aλγ ε β ρ α A Λυ κ ε ί ο υ Α Τό μ ο ς Κάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή του συγγραφέα Σειρά: Γενικό Λύκειο, Θετικές Επιστήμες Άλγεβρα Α Λυκείου, Α Τόμος Παναγιώτης Γριμανέλλης Στοιχειοθεσία-σελιδοποίηση,

Διαβάστε περισσότερα

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Καλλιτεχνική επιμέλεια εξωφύλλου ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ Σχεδιασμός & δημιουργία εξωφύλλου ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΚΡΑΚΗΣ [www.alpha2.gr] ISBN έντυπης έκδοσης: 978-960-7948-46-5 ISBN ηλεκτρονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΙΑΣ Γ. ΚΑΡΚΑΝΙΑΣ - ΕΦΗ Ι. ΣΟΥΛΙΩΤΟΥ ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΠΡΩΤΗΣ ΓΡΑΦΗΣ. τ... μαθητ... ΤΑΞΗ Α ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ... Β Τεύχος

ΗΛΙΑΣ Γ. ΚΑΡΚΑΝΙΑΣ - ΕΦΗ Ι. ΣΟΥΛΙΩΤΟΥ ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΠΡΩΤΗΣ ΓΡΑΦΗΣ. τ... μαθητ... ΤΑΞΗ Α ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ... Β Τεύχος ΗΛΙΑΣ Γ. ΚΑΡΚΑΝΙΑΣ - ΕΦΗ Ι. ΣΟΥΛΙΩΤΟΥ ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΠΡΩΤΗΣ ΓΡΑΦΗΣ τ... μαθητ...... ΤΑΞΗ Α ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ... Β Τεύχος Çëßáò Ã. ÊáñêáíéÜò - Έφη Ι. Σουλιώτου Τετράδιο Πρώτης Γραφής Α Δημοτικού Β ΤΕΥΧΟΣ Απαγορεύεται

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Ύστερη Μεσαιωνική Περίοδος - Η Ύστερη Μεσαιωνική περίοδος ξεκινάει από τον 11 ο αι., ο οποίος σηματοδοτεί την έναρξη μίας διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540)

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Κείμενο 1 Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη σκέψη, για να διαπιστώσει κανείς ότι οι φυσικές γλώσσες αλλάζουν με το πέρασμα του χρόνου, όπως όλες οι πτυχές του φυσικού κόσμου και της ζωής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ ΠΛΑΙ ΣΙΟ ΧΡΗ ΜΑ ΤΟ ΔΟ ΤΗ ΣΗΣ

ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ ΠΛΑΙ ΣΙΟ ΧΡΗ ΜΑ ΤΟ ΔΟ ΤΗ ΣΗΣ ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ Στό χος του Ο λο κλη ρω μέ νου Προ γράμ μα τος για τη βιώ σι μη α νά πτυ ξη της Πίν δου εί ναι η δια μόρ φω ση συν θη κών α ει φό ρου α νά πτυ ξης της ο ρει νής πε ριο χής, με τη δη

Διαβάστε περισσότερα

ο Θε ος η η µων κα τα φυ γη η και δυ υ υ να α α α µις βο η θο ος ε εν θλι ψε ε ε σι ταις ευ ρου ου ου ου ου σαις η η µα α α ας σφο ο ο ο

ο Θε ος η η µων κα τα φυ γη η και δυ υ υ να α α α µις βο η θο ος ε εν θλι ψε ε ε σι ταις ευ ρου ου ου ου ου σαις η η µα α α ας σφο ο ο ο Ἐκλογή ἀργοσύντοµος εἰς τὴν Ἁγίν Κυρικήν, κὶ εἰς ἑτέρς Γυνίκς Μάρτυρς. Μέλος Ἰωάννου Ἀ. Νέγρη. Ἦχος Νη ε Κ ι δυ υ υ υ ν µι ις Α λ λη λου ου ου ι ι ι ι ο Θε ος η η µων κ τ φυ γη η κι δυ υ υ ν µις βο η θο

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119: Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Το μάθημα προφέρει μια συστηματική και

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Τέχνης και Ιστορία της Επιστήμης του Φωτός

Ιστορία της Τέχνης και Ιστορία της Επιστήμης του Φωτός Ιστορία της Τέχνης και Ιστορία της Επιστήμης του Φωτός ΤΟΜΟΣ Β Γρηγόρης Βλασσάς Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας Η Συμβολή του Φωτός στον Πολιτισμό και την Επιστήμη Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του υποέργου 2

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 1: Σκοποί της διδασκαλίας της λογοτεχνίας l Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Εικονογραφημένο Λεξικό Το Πρώτο μου Λεξικό

Εικονογραφημένο Λεξικό Το Πρώτο μου Λεξικό ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Αή Εί Ηίς Δής Μί Μά Ιί Αύ Εέ Λό Τ Πώ Λό Τός 11ς (Π, (-ά) ) Εέ Λό Α, Β, Γ Δύ Τ Πώ Λό Τός 11ς (Π, (-ά) ) ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ Αή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ 1. Πτωχοπρόδρομος - Το κείμενο έχει πολλές διαφορετικές γραφές στα χειρόγραφα που διασώζεται, λόγω του σχετικά δημώδους αλλά και σκωπτικού του χαρακτήρα. Δυσχεραίνει

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας ΓΙΑΝΝΗΣ Ι. ΠΑΣΣΑΣ Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας Τεύχος Β (για τη Β Λυκείου) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΣΣΑΣ Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993,

Διαβάστε περισσότερα

Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΓΕΝΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ 1. Θρησκευτικά 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία

Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΓΕΝΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ 1. Θρησκευτικά 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία Α ΛΥΚΕΙΟΥ Η Α Λυκείου, η οποία είναι τάξη προσανατολισμού, περιέχει γενικά μαθήματα συνολικής διάρκειας 9 ωρών εβδομαδιαίας διδασκαλίας και μαθήματα επιλογής, από τα οποία ο μαθητής είναι υποχρεωμένος

Διαβάστε περισσότερα

ημοσιογραφικός Λόγος (γλωσσικά μέσα και ιδεολογία) Σημειώσεις για το μάθημα ημοσιογραφία & ημόσιος Λόγος

ημοσιογραφικός Λόγος (γλωσσικά μέσα και ιδεολογία) Σημειώσεις για το μάθημα ημοσιογραφία & ημόσιος Λόγος ημοσιογραφικός Λόγος (γλωσσικά μέσα και ιδεολογία) Σημειώσεις για το μάθημα ημοσιογραφία & ημόσιος Λόγος Άρης Κουμπαρέλης Καθηγητής Εφαρμογών Τμήμα Ψηφιακών Μέσων & Επικοινωνίας ΤΕΙ Ιόνιων Νήσων ημοσιογραφικός

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ HMEΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) 2012

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ HMEΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) 2012 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ HMEΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) 2012 ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ εν είναι καθόλου τυχαίο το γεγονός ότι οι αρχαίοι Έλληνες με την ίδια λέξη, τη διεθνή σήμερα λέξη «λόγος»,

Διαβάστε περισσότερα

Εικονογραφημένο Λεξικό Το Πρώτο μου Λεξικό

Εικονογραφημένο Λεξικό Το Πρώτο μου Λεξικό ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Ι.Τ.Υ.Ε. «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Αή Εί Ηίς Δής Μί Μά Ιί Αύ Εέ Λό Τ Πώ Λό Τός 9ς (Μ, (έ) Ν,) Εέ Λό Α, Β, Γ Δύ Τ Πώ Λό Τός 9ς (Μ, (έ) Ν,) ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ Αή

Διαβάστε περισσότερα

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων 113 Φιλολογίας Ιωαννίνων Η Φιλοσοφική Σχολή ιδρύθηκε στα Ιωάννινα και λειτούργησε για πρώτη φορά κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65 ως παράρτημα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Β.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Η Λατινική γραμματική της σειράς Bescherelle είναι μια εύκολη και πλήρης γραμματική της λατινικής γλώσσας, με αντικειμενικό στόχο να δι ευκολύνει τη μελέτη, τη μετάφραση και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ. Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ. Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ Είμαστε τυχεροί που είμαστε δάσκαλοι Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα Η ελληνική γλώσσα με τον λεξιλογικό πλούτο και με την εκφραστική δύναμή της δημιούργησε

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών. Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία

Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών. Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία ΑΘΗΝΑ 2009 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σπουδές 1976 Απολυτήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ Α ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Οι ενότητες 2,3,5,6,7,8,10,11,12,13,14,16,18,19,21,22,23,24,25,29,30,37.

ΤΑΞΗ Α ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Οι ενότητες 2,3,5,6,7,8,10,11,12,13,14,16,18,19,21,22,23,24,25,29,30,37. 1 ΤΑΞΗ Α ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Οι ενότητες 2,3,5,6,7,8,10,11,12,13,14,16,18,19,21,22,23,24,25,29,30,37. ΝΕΟΕΛ. ΓΛΩΣΣΑ Από το βιβλίο Έκφραση-Έκθεση, Τεύχος Α, της Α τάξης Γενικού Λυκείου

Διαβάστε περισσότερα

Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου :21

Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου :21 Ημερομηνία 12/12/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://now24.gr/ Μαίρη Γκαζιάνη http://now24.gr/i-singrafeas-giota-gouveli-ke-i-proti-kiria/ Η συγγραφέας Γιώτα Γουβέλη και «Η πρώτη κυρία» Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

Πως βγαίνουν τα μόρια για ΑΕΙ-ΤΕΙ 10/1/2013 KΕΣΥΠ ΘΗΒΑΣ

Πως βγαίνουν τα μόρια για ΑΕΙ-ΤΕΙ 10/1/2013 KΕΣΥΠ ΘΗΒΑΣ Πως βγαίνουν τα μόρια για ΑΕΙ-ΤΕΙ Πως βγαίνει ο βαθμός πρόσβασης (Β.Π.) για κάθε μάθημα Γράφω 6 (ή 7) μαθήματα και βαθμολογούμαι με τους βαθμούς Γ1, Γ2 Γ6 ή και Γ7 (αν επιλέξω το 5 ο Επιστ.πεδίο). Αυτός

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα και Κοινωνία. Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός

Γλώσσα και Κοινωνία. Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός Περικλής Πολίτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1

ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1 ΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ, ΕΣΠΙ 1 ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Η έννοια της συνάρτησης είναι θεμελιώδης στο λογισμό και διαπερνά όλους τους μαθηματικούς κλάδους. Για το φοιτητή είναι σημαντικό να κατανοήσει πλήρως αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Είδη προφορικού και γραπτού λόγου Η γλωσσική επικοινωνία διακρίνεται σε προφορική και γραπτή. Ο προφορικός λόγος διαφέρει σε πολλά σημεία από το γραπτό, είναι όμως ισάξιοι

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ίας νου ω αραγ ου π ς ν θεση ης κειµέ ν. κ θούν έ υ ς ο ω ψ η λ τ τ ι η ίλ ία έχε ακο εµά Περι θοδολογ α της περ πτυξη θ οτήτων ί ά ν ε M θοδολογ ατική αν απάνω ε η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΚΑΙ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΓΓΡΑΦΗΣ 2011-2012 Κομοτηνή Νοέμβριος 2013 1 Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου ΙΣΧΥΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΡΕΣ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 2011 1. Θρησκευτικά 2 Θρησκευτικά: 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία

Διαβάστε περισσότερα

Κοινότητα και κοινωνία

Κοινότητα και κοινωνία Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών, 53/1984 Κοινότητα και κοινωνία Στάθης Π. Σορώκος* Η διάκριση ανάμεσα στην κοινότητα και την κοινωνία αποτελεί βασικό πρόβλημα, θεωρητικό και πρακτικό, της κοινωνιολογίας.

Διαβάστε περισσότερα

3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ.

3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ. 3 Ιουλίου 2012 Αριθμ. Πρωτ.: 149734/23430/2012 Πληροφορίες: Δήμητρα Μυτιληναίου (τηλ.:2131306803) Μαρία Βουτσίνου (τηλ.: 2131306609) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Κάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή του συγγραφέα Σειρά: Εκπαιδευση Σχολικά βοηθήματα (για το Λύκειο) Πλάτωνος Πρωταγόρας Γ Λυκείου Θεωρητική Κατεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας ιστορία νεότερη και σύγχρονη ΑΘΗΝΑ 2000 Οµάδα Σύνταξης Συντονιστής:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Οι διδακτικοί στόχοι για τη διδασκαλία της εισαγωγής προσδιορίζονται στο βιβλίο για τον καθηγητή, Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι,

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια // Διαμόρφωση και οργάνωση κειμένου Η γλωσσική επιμέλεια αφορά τη γλωσσική μορφή και το περιεχόμενο, ενώ η διαμόρφωση και

Διαβάστε περισσότερα

Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του

Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του Ο Φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση: από την επιλογή του επαγγέλματος στην άσκησή του Θεοδώρα Χασεκίδου-Μάρκου, Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Β/θμιας Εκπαίδευσης Ανατολικής Θεσσαλονίκης Βήματα-κριτήρια

Διαβάστε περισσότερα

μαθηματικά β γυμνασίου

μαθηματικά β γυμνασίου μαθηματικά β γυμνασίου Κάθε αντίτυπο φέρει την υπογραφή ενός εκ των συγγραφέων Σειρά: Γυμνάσιο, Θετικές Επιστήμες Μαθηματικά Β Γυμνασίου, Βασίλης Διολίτσης Ιωάννα Κοσκινά Νικολέττα Μπάκου Θεώρηση Κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ»

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» 1.1 Βασικές κατευθύνσεις Η αξιολόγηση ενός μαθήματος είναι αρχικά θέμα προσδιορισμού και κατανόησης της ταυτότητάς του. Θέματα όπως είναι ο τίτλος του

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων

Κεφάλαιο 9. Έλεγχοι υποθέσεων Κεφάλαιο 9 Έλεγχοι υποθέσεων 9.1 Εισαγωγή Όταν παίρνουμε ένα ή περισσότερα τυχαία δείγμα από κανονικούς πληθυσμούς έχουμε τη δυνατότητα να υπολογίζουμε στατιστικά, όπως μέσους όρους, δειγματικές διασπορές

Διαβάστε περισσότερα

Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους. Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου

Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους. Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου Χαιρετίζοντας την σημερινή εκδήλωση εκ μέρους του Πανεπιστημίου Κύπρου, θα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ;

ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; ΜΑΜΑ, ΘΑ ΜΕ ΘΗΛΑΣΕΙΣ; Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ (ΒΟΛΟΣ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γλωσσικό Λάθος Ορισμός και προβλήματα Ως γλωσσικό λάθος θα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 09/10/2011 ΣΕΙΡΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο του αποσπάσματος σε 80-100 λέξεις, χωρίς δικά σας σχόλια. Στο συγκεκριμένο κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

JEAN-CHARLES BLATZ 02XD34455 01RE52755

JEAN-CHARLES BLATZ 02XD34455 01RE52755 ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΝ Ι ΑΜ ΕΣ ΩΝ ΟΙ Κ ΟΝΟΜ Ι Κ ΩΝ Κ ΑΤΑΣ ΤΑΣ ΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙ ΡΙ ΑΣ Κ ΑΙ ΤΟΥ ΟΜ Ι ΛΟΥ Α Τρίµηνο 2005 ΑΝΩΝΥΜΟΣ Γ ΕΝΙ Κ Η ΕΤ ΑΙ Ρ Ι Α Τ ΣΙ ΜΕΝΤ ΩΝ Η Ρ ΑΚ Λ Η Σ ΑΡ. ΜΗ Τ Ρ. Α.Ε. : 13576/06/Β/86/096

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας

Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας ΓΙΑΝΝΗΣ Ι. ΠΑΣΣΑΣ Μαθήματα Νεοελληνικής Γλώσσας Τεύχος Γ (για την Γ Λυκείου) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΣΣΑΣ Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993,

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Σύστημα

Εκπαιδευτικό Σύστημα Στη Β Λυκείου θα κληθείτε να επιλέξετε κατεύθυνση για τις από εδώ και πέρα σπουδές σας στο Λύκειο. Στις δύο τελευταίες τάξεις του Λυκείου υπάρχουν 3 κατευθύνσεις η Θεωρητική, Θετική και η Τεχνολογική κατεύθυνση.

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο 2 Θετικά σχόλια για την επιλογή χρήσης της ελληνικής γλώσσας

Κείμενο 2 Θετικά σχόλια για την επιλογή χρήσης της ελληνικής γλώσσας Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2308) Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

II29 Θεωρία της Ιστορίας

II29 Θεωρία της Ιστορίας II29 Θεωρία της Ιστορίας Ενότητα 2: Αντώνης Λιάκος Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας Ερωτήσεις Μαθήματος 1 Ιστορία μου, αμαρτία μου, λάθος μου μεγάλο Είσαι αρρώστια μου, στενοχώρια μου, και

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε»

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» της Άννας Κουππάνου Στις σελίδες που ακολουθούν υπάρχουν δραστηριότητες σχετικά με το βιβλίο: «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» Οι δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα

Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα Βιβέτα Λυμπεράκη Ξένια Κωνσταντινοπούλου Καθηγήτριες αγγλικών ειδικής αγωγής Ποιοί μαθητές αναμένεται να αντιμετωπίσουν δυσκολία στις ξένες γλώσσες Μαθητές που: παρουσιάζουν δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα