Αγροδασοπονία: σύζευξη δασοπονίας, γεωργίας και/η

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αγροδασοπονία: σύζευξη δασοπονίας, γεωργίας και/η"

Transcript

1 Αγροδασοπονία: σύζευξη δασοπονίας, γεωργίας και/η κτηνοτροφίας Α. Παντέρα και Γ. Μουφλής Τ. Ε.Ι. Λαμίας Τμήμα Δασοπονίας Καρπενησίου, Καρπενήσι ΙΙΕΡΙΛΗΨΗ Η παροuσα εργασία αναφέρεται σε ένα νέο για τα Ελληνικά δεδομένα αντικείμενο, την αγροδασοπονία (agωfoι-estry), ως σιiστημα συνδυασμένης χρήσης της γης. Γίνεται εκτενής αναφορά στα βιολογικά, οικονομικά και κοινωνικά πλεονεκτήματα που προσφέρει η αγροδασοπονία σε σχέση με την συμβατική γεωργία. Αναφέρονται οι μορφές/ κατηγορίες αγροδασικών συστημάτων καθώς και η κατάταξη τους στο χώρο και το χρόνο. Ως παράδειγμα εφαρμογής αγροδασοπονίας στην Ελλάδα αναφέρεται το καστανοδάσος Αγίου Νικολάου Ευρυτανίας, τα αγαθά του οποίου καρπώνονται οι κάτοικοι της περιοχής πετυχαίνοντας ένα αξιόλογο εισόδημα. Τέλος, γίνεται συζήτηση και διατυπώνονται προτάσεις για την αγροδασοπονία στην Ελλάδα. Λέξεις κλειδιά: Αγροδασοπονία, καστανοδάσος, Ευρυτανία. ΑΓΡΟΛΑΣΟΠΟΝΙΑ Η ιδέα της εγκατάστασης πολλαπλών καλλιεργειών σε ένα συγκεκριμένο χώρο είναι τόσο παλιά όσο και η ιστορία του ανθρώπου. Στη Βίβλο (Γεν. 2:8-9), σε μια αναφορά για την αρχή της ζωής, υπάρχει μια περιγραφή κήπων όπου δέντρα από όλα τα είδη υπήρχαν παρέχοντας ομορφιά και τροφή (MacDicken and Vergara, 1990). Η αyροδασοποv{α (αgroforestry) είναι ένα αειφόρο σύστημα διαχείρισης της γης που αυξάνει την ολική παραγωγή, συνδυάζει συγχρόνως ή διαδοχικά γεωργικά και δενδρώδη φυτά, ενδεχομένως και ζώα. Ακόμη, εφαρμόζει πρακτικές διαχείρισης που είναι συμβατές με τις καλλιεργητικές παραδόσεις του τοπικού πληθυσμού (MacDicken and Vergara, 1990, Nair, 1984). Στις Ηνωμένες Πολιτείες ένας γεωγράφος, ο J.R. Smith, είχε τονίσει από το 1914 την ανάγκη θέσπισης ενός συστήματος πολλαπλών χρήσεων της γης. Στην Ελλάδα ήταν και είναι ευρέως διαδεδομένη η πρακτική της πολλαπλής χρήσης κάποιου κομματιού γης με τη συμμετοχή αγροτικών ζώων, δασικών δέντρων και γεωργικών καλλιεργειών (Schu1tz et al., 1987). Πολλοί κάτοικοι αγροτικών περιοχών διατηρούν κήπους στο περίγυρο της οικίας τους με μια μεγάλη ποικιλία καλλιεργειών και χρήσεων. Σε παγκόσμιο επίπεδο παρουσιάστηκε έντονο ενδιαφέρον για την αγροδασοπονία μετά το Οι κύριοι λόγοι αυτού του ενδιαφέροντος είναι οι περιβαλλοντικοί και οικολογικοί προβληματισμοί που υπάρχουν, η εξάρτηση της αγροτικής και δασικής παραγωγής από τα αποθέματα πετρελαίου, η υποβάθμιση του εδάφους και η ανάγκη αύξησης της δασικής παραγωγής ανά μονάδα έκτασης. Τα αζωτοδεσμευτικά φυτικά είδη αποτελούν την καταλληλότερη επιλογή για χρήση σε αγροδασικά συστήματα λόγω της γρήγορης αύξησης τους και της δυνατότητας βελτίωσης των ιδιοτήτων του εδάφους με τη προσθήκη αζώτου (Bandolin and Fisher, 1991, White and Haines, 1987). ΠΛΕΟΝΕΚΤΉΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΉΜΑΤΑ ΤΉΣ ΑΓΡΟΛΑΣΟΠΟΝΙΑΣ Βιολογικά, οικονομικά και κοινωνικά πλεονεκτήματα Υπάρχει μια πληθώρα πλεονεκτημάτων που καθιστούν την αγροδασοπονία ως μια ιδανική λύση για τα προβλήματα που συνδέονται με την εντατική γεωργία. Με την εφαρμογή πολλαπλών καλλιεργειών γίνεται καλύτερη αξιοποίηση του χώρου πάνω και κάτω από το έδαφος.

2 Το τελικό αποτέλεσμα οδηγεί στην αύξηση της παραγόμενης βιομάζας (MacDicken and Vergara, 1990). Με τη ποικιλία ειδών που συμμετέχουν δημιουργείται μια μεγάλη ποικιλία μικροπεριβαλλόντων με τελικό αποτέλεσμα την προάσπιση της βιοποικιλότητας (Rathore and Mathur, 1994). Από οικονομική άποψη, η συμμετοχή πολλαπλ.ών καλλιεργειών μειώνει την αβεβαιότητα από μια ενδεχόμενη καταστροφή της σοδειάς. Βελτιώνονται τα φυσικά, χημικά και βιολογικά χαρακτηριστικά του εδάφους με τη συμμετοχή αζωτοδεσμευτικών φυτών και την καλύτερη αξιοποίηση, σε διάφορα βάθη, του εδάφους καθώς και την εναπόθεση κάθε χρόνο πλούσιας φυλλάδας (MacDicken and Vergara, 1990). Είναι περιβαλλοντικά ορθή χρήση της γης με έμφαση την αειφορία των καρπώσεων (Rathore and Mathur, 1994), ενώ προωθεί τη σταθερότητα στο ευρύτερο οικοσύστημα όπου εφαρμόζεται. Με τη παρουσία των δέντρων και του πλούσιου φυλλοτάπητα προστατεύεται το έδαφος από διάβρωση με θετικά αποτελέσματα στην υδατική οικονομία της περιοχής. Είναι η επιβεβλημένη και ιδεωδέστερη μορφή καλλιέργειας για εδάφη με έντονες κλίσεις (>30-35%) όπου η συμβατική γεωργία είναι αδύνατη. Με τη φύτευση δέντρων σε λωρίδες καταπολεμούνται με φυσικό τρόπο τα φωτόφιλα ζιζάνια. Τα δέντρα και οι θάμνοι ως φυσικοί ανεμοφράκτες αποτελούν ένα οικονομικό και φυσικό μέσο στην οριοθέτησηση των χωραφιών και τον έλεγχο της βόσκησης (Rathore and Mathur, 1994). Η παρουσία της κόμης των δέντρων έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του ημερήσιου εύρους και της διακύμανσης των μεταβλητών του μικροκλίματος, ενώ ο κορμός τους παρέχει στήριξη σε αναρριχώμενα γεωργικά φυτά (MacDicken and Vergara, 1990). Αξιόλογη είναι η αισθητική αξία που δίνουν τα δέντρα σε ένα τοπίο, ενώ η σκίαση που παρέχουν δρα θετικά για ορισμένες καλλιέργειες όπως είναι ο καφές και το κακάο. Η αγροδασοπονία μπορεί εύκολα να υιοθετηθεί και να προσαρμοστεί στις ανάγκες και τις καλλιεργητικές παραδόσεις των αγροτών που θα την εφαρμόσουν (Rathore and Mathur, 1994), ενώ επέρχεται ένας μεγάλος βαθμός αυτάρκειας με την παραγωγή ποικιλίας προϊόντων. Η συνολική παραγωγικότητα της αγροδασοπονίας είναι μεγαλύτερη από τη παραγωγικότητα μονοκαλλιεργειών (MacDicken and Vergara, 1990, Nair, 1984). Εξασφαλίζει θέσεις εργασίας, γεγονός το οποίο αποτελεί κίνητρο ενάντια στην αστυφιλία και στηρίζει την περιφερειακή οικονομία, ενώ ως σύστημα διαχείρισης της γης μπορεί να συνεισφέρει θετικά στην ανόρθωση υποβαθμισμένων οικοσυστημάτων (Wickens et al., 1989). Τέλος, εξασφαλίζει την κατανομή της εργασίας και του εισοδήματος σε ολόκληρο το έτος, επηρεάζει θετικά τις τιμές με τη παροχή προϊόντων σε περίοδο χαμηλής παραγωγής και προσφέρει προϊόντα από τη φυλλάδα των δέντρων όπως είναι το καστανόχωμα (MacDicken and Vergara, 1990). Παρά το γεγονός ότι η αγροδασοπονία έχει μια πληθώρα πλεονεκτημάτων, υπάρχουν και σημαντικά μειονεκτήματα τα οποία προβληματίζουν τους ειδικούς που ασχολούνται με το θέμα. ΒιολοΎικά, οικονομικά και κοινωνικά μειονεκτήματα Ένα από τα κυριότερα μειονεκτήματα της αγροδασοπονίας είναι ο αυξημένος ανταγωνισμός των συστατικών της για χώρο, θρεπτικά στοιχεία, φως και εδαφική υγρασία με άμεσο αποτέλεσμα τη μείωση της παραγωγής (Pantera, 1992, MacDicken and Vergara, 1990). Κάποιες φορές είναι δύσκολο να συμβαδίσουν δύο στόχοι καλλιέργειας ίδιων ειδών όπως είναι η παραγωγή καρυδιών και ξύλου μεγάλων διαστάσεων. 47

3 48 Είναι αυξημένη η πιθανότητα τραυματισμού κάποιων από τα συμμετέχοντα είδη κατά τη διάρκεια συγκομιδής και καλλιέργειας των υπολοίπων. Υπάρχει δυσχέρεια στη μηχανοποίηση των εργασιών λόγω του περιορισμένου χώρου (Rathore and Mathur, 1994). Στις περιπτώσεις που υπεισέρχεται η βόσκηση είναι δυνατή η πρόκληση βλάβης στις καλλιέργειες. Σε αγροδασικά συστήματα είναι έντονες οι αλληλοπαθητικές επιδράσεις μεταξύ των συμμετεχόντων ειδών, ενώ είναι πιθανή η δημιουργία οικοθέσης - καταφυγίου σε παράσιτα (MacDicken and Vergara, 1990). Οι ωφέλειες από την εγκατάσταση δενδρωδών φυτών δεν γίνονται άμεσα αντιληπτές αφού χρειάζονται αρκετά χρόνια για την έναρξη της παραγωγής ενώ απαιτείται σχετικά υψηλό επίπεδο γνώσεων με αποτέλεσμα την αρνητική αποδοχή από τους αγρότες. Υπάρχουν και άλλα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα με τα οποία συνδέεται η αγροδασοπονία αλλά είναι μικρότερης σημασίας, ενώ κρίθηκε σκόπιμο να αναφερθούν σε αυτό το άρθρο τα πιο σημαντικά. Στη συνέχεια γίνεται αναφορά στο διαχωρισμό της αγροδασοπονίας σε κατηγορίες ανάλογα με την χρήση γης στην οποία δίνεται έμφαση κάθε φορά, ανάλογα με τη κατανομή στο χώρο των καλλιεργειών και ανάλογα στο χρόνο με τον οποίο συνδέέται η εκάστοτε καλλιέργεια. ΜΟΡΦΕΣ - ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΓΡΟΛΑΣΟΠΟΝΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΆΤΩΝ Κατάταξη ανάλογα με το είδος των συστατικών Γεωρyι..:ό-δcrοοιι:ομιιι:ό (Agrisilνicll1tura1) Δcrοοι:::ομ ιιι:ό λιβα.διιι:ό (Silvopastora1) Κτηνοτροφία (Livestock raising/rearing Catt1e breeding) Εικόνα 1. Διάγραμμα των διαφόρων κατηγοριών αγροδασικών συστημάτων (Schultz et al., 1987) Στο προηγούμενο διάγραμμα (Εικ. 1) φαίνονται οι χρήσεις τις οποίες είναι δυνατό να συνδυάζει η αγροδασοπονία καθώς και η ορολογία που χρησιμοποιείται διεθνώς. Τα συστατικά στοιχεία των αγροδασικών συστημάτων είναι τα δέντρα, τα ποώδη - χαμηλά φυτά, τα χορτοδοτικά φυτά καθώς και τα ζώα. Ανάλογα με το είδος και το βαθμό παρουσίας των συστατικών αυτών γίνεται ένας χωρισμός των συστημάτων σε τρία είδη, δηλ. σε γεωργικόδασοκομικό (Agήsilνicultural), σε δασοκομικο-λιβαδικό (Silvopastoral), και σε αγρο-δασολιβαδικό (Agrosilvopastoral).

4 49 Κατάταξη ανάλογα με τη διάταξη στο χώρο Είναι δυνατό να καλλιεργούνται γεωργικά φυτά μεταξύ λωρίδων από θάμνους και δέντρα τα οποία κλαδεύονται τακτικά για να αποφευχθεί η σκίαση των γεωργικών φυτών. Η πρακτική αυτή ονομάζεται καλλιέρyεια σε λωριοες και στα αγγλικά alley cropping (Packham et al., 1994, MacDicken and Vergara, 1990). Ένα άλλο είδος φύτευσης είναι η περιμετρική διάταξη των δέντρων (boundary aπangement - contour p1anting) κατά την οποία φυτεύονται δέντρα στα όρια ιδιοκτησιών/ χωραφιών. Κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον έλεγχο της βόσκησης και ως ανεμοφράκτης. Μία άλλη μορφή είναι η τυχαιa - μεικτή διάταξη των δέντρων (τandom mixture) κατά την οποία τα δέντρα είναι τοποθετημένα τυχαία στο χώρο. Εφαρμόζεται κυρίως στις περιπτώσεις που συνίσταται η διατήρηση ήδη υπαρχόντων δέντρων σε δασο-λιβαδικά συστήματα. Μια ιδιαίτερα χρήσιμη δυνατότητα των αγροδασικών συστημάτων χωροθετικής διάταξης είναι η χλωρή λfπανση (mu1ching). Με τη πρακτική αυτή τα φυτικά υπολείμματα από. τα δέντρα διασκορπίζονται στα σημεία που φύονται τα γεωργικά φυτά (MacDicken and Vergara, 1990, Miller and Donahue, 1990). Τέλος, μια άλλη χρήσιμη, φυσική και οικονομική, χρήση αγροδασικών συστημάτων είναι οι ανεμοφράκτες (windbreaks ή shelterbe1ts) κατά την οποία τα δέντρα της καλλιέργειας φυτεύονται σε λωρίδες ή περιμετρικά παίζοντας συγχρόνως το ρόλο ανεμοφράκτη (Rathore and Mathur, 1994). Κατάταξη ανάλογα με τη διαδοχή στο χρόνο Ένα παραδοσιακό σύστημα των ημινομαδικών φυλών ε ίναι η παλιύδρομη - aποψιλωτική καλλιέρyεια (shifting cultivation ή αλλιώς s\ash and bum agricu1ture), κατά το οποίο μικρές εκτάσεις δάσους καίγονται και καλλιεργούνται για 1-5 χρόνια και μετά εγκαταλείπονται (Allaby, 1994). Ένα άλλο σύστημα είναι το Taungya κατά το οποίο φυτεύονται τα δέντρα συγχρόνως με τα γεωργικά φυτά (Allaby, 1994, MacDicken and Vergara, 1990). Όταν τα δέντρα μεγαλώσουν σταματά η καλλιέργεια των γεωργικών φυτών. Με το σύστημα της σύyχροvης- συνδυασμέvης καλλιέρyειας (integra1 οτ simultaneous cropping system) γίνεται παράλληλη χρονικά συγκαλλιέργεια ξυλοπαραγωγικών δέντρων και μονοετών γεωργικών φυτών. δυνατό να καλλιεργούνται για το ξύλο ή /και για παραγωγή καρπών. Τα δέντρα είναι τέλος, με το σύστημα της αyρανάπαυσης (fallow) γίνεται περιοδική διακοπή της καλλιέργειας της γης για μερικούς μήνες έως ένα έτος με σκοπό την αποταμίευση νερού και θρεπτικών στοιχείων που θα χρησιμοποιηθούν στην επόμενη καλλιεργητική περίοδο. Είναι δυνατό τα χωράφια να οργωθούν για την εξασθένιση των ζιζάνιων και την αποφυγή απώλειας νερού με τη διαπνοή τους (Miller and Donahue, 1990, MacDicken and Vergara, 1990). Είναι δυνατό να γίνουν και άλλοι διαχωρισμοί ανάλογα με το κύριο προϊόν που αναμένεται από τη χρήση, αλλά εδώ αναφέρθηκαν οι κυριότερες και πιο διαδεδομένες μορφές. Στη συνέχεια γίνεται μια αναφορά στη πρακτική της αγροδασοπονίας στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στο παράδειγμα του καστανοδάσους Αγίου Νικολάου, Ευρυτανίας. ΑΓΡΟΔΑΣΟΙΙΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΤΟ ΙΙΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΟΥ ΚΑΣΤΑΝΟΔΑΣΟΥΣ Α ΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΕΥΡΥΤ ΑΝΙΑΣ Περιγραφή της περιοχής Τα καστανοδάσος του Αγίου Νικολάου βρίσκεται στη ΒΑ πλευρά του όρους Τυμφρηστού, στα ανάντι της ομώνυμης κοινότητας του Νομού Ευρυτανίας. Περιλαμβάνεται μεταξύ Ό4" και '30" βορείου γεωγραφικού πλάτους και 1 50'05" και 1 52'25" γεωγραφικού μήκους δυτικά του μεσημβρινού Αθηνών. Η γενική έκθεση είναι βορειοανατολική και το ανάγλυφο σχετικά ομαλό με μικρές κλίσεις. Το κυρίαρχο είδος, η Castanea sativa Miller, καλύπτει το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής (95%) με αμιγείς συστάδες και κατά θέσεις σε μικρές επιφάνειες σε μίξη με ελάτη και φυλλοφόλες δρύες. Η βλάστηση της περιοχής ανήκει στον αυξητικό χώρο του Tilio-Castanetum.

5 50 Ιστορία ιcαι χρήση του δάσους ΒΙβλιογραφικές αναφορές για την αρχική εμφάνιση του δάσους δεν υπάρχουν. Κάποιες πληροφορίες αναφέρουν ότι είναι αυταρυές, κάποιες άλλες ότι φυτεύτηκε από τους Τούρκους την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Το δάσος περιείχε στο παρελθόν μόνο άγριες καστανιές, αλλά το 1960, ύστερα από αίτημα των κατοίκων, το Υπουργείο Γεωργίας ενέκρινε τη μετατροπή της δασικής έκτασης που καλύπτεται από τις καστανιές σε δενδροκομική καλλιέργεια. Από ιδιοκτησιακής άποψης, το καστανοδάσος έχει αναγνωριστεί ως διακατεχόμενο και έχει χωριστεί σε περιβόλια, τα όρια των οποίων είναι φυσικά. Αρκετές άγριες καστανιές εξημερώθηκαν, ενώ οι κάτοικοι είχαν και έχουν το δικαίωμα να υλοτομούν τις άγριες για παραγωγή ξυλείας. Σύμφωνα με στοιχεία του Δασαρχείου Καρπενησίου, το 1964 δόθηκε το δικαίωμα στους κατοίκους να κόβουν τα δεντρύλλια της ελάτης που εμφανίζονταν μέσα στο καστανοδάσος και να τα εμπορεύονται σαν Χριστουγεννιάτικα δέντρα, ενώ το 1965 φυτεύτηκαν από τους ίδιους φυτάρια ελάτης που τους παραχωρήθηκαν από τη Δασική Υπηρεσία. Τα παραγόμενα προϊόντα από τη χρήση του δάσους είναι κάστανα, τεχνική ξυλεία και πάσσαλοι καστανιάς, έλατα Χριστουγέννων, στρόγγυλη ξυλεία καστανιάς και ελάτης, καστανόχωμα, καυσόξυλα, μέλι, ρίγανη και κτηνοτροφικά προϊόντα. Στις χρήσεις του δάσους μπορεί να περιληφθεί και το κυνήγι. Τα αγριογούρουνα που τρέφονται από τα κάστανα προκαλούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον στους κυνηγούς. Σύμφωνα με στοιχεία του Δασαρχείου Καρπενησίου (Γόγουλος και Κουρέπης, 1984), το 1984 έβοσκαν στη ευρύτερη περιοχή του καστανοδάσους 670 πρόβατα, 220 γίδες και 80 μεγάλα ζώα.. Με τη πάροδο του χρόνου, το κτηνοτροφικό κεφάλαιο μειώθηκε και σήμερα υπάρχουν μόνο 100 πρόβατα περίπου (Κρεντήρη, 1995). Η παραγωγή του μελιού είναι τουλάχιστο δύο με τρεις τόννοι το χρόνο. Η παραγωγή καστάνων είναι περίπου 50 έως 60 κιλά από κάθε καστανιά. Στο πίνακα 1 που ακολουθεί φαίνονται τα δασικά προϊόντα που ελήφθησαν από το καστανοδάσος ύστερα από αιτήσεις των κατοίκων στο Δασαρχείο Καρπενησίου. Πίνακας 1. Πολλαπλά δασικά προϊόντα του καστανοδάσους Αγίου Νικολάου Ευρυτανίας κατά τη περίοδο Είδος Έλατα Χριστουγέννων (αριθμ. δέντρων) Στρόγγυλη ξυλεία καστανιάς (κ.μ.) Στρόγγυλη ξυλεία ελάτης Καυσόξυλα καστανιάς 1 7 (Στοιχεία από τους πίνακες παραγωγής του Δασαρχείου Καρπενησίου) Από τα παραπάνω στοιχεία γίνεται φανερό ότι ο συνδυασμός διάφορων χρήσεων στο καστανοδάσος Αγίου Νικολάου Ευρυτανίας είναι ιδιαίτερα προσοδοφόρος για τους κατοίκους, ενώ εξασφαλίζει την απαραίτητη οικολογική ισορροπία στο περιβάλλον. ΣΥΖΗΤΗΣΗ - ΠΡΟΤ ΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΔΑΣΟΠΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο συνδυασμός γεωργικών και δασοπονικών δραστηριοτήτων, όπως αυτός εκφράζεται με τον όρο αγροδασοπονία, ήταν ευρέως διαδεδομένη πρακτική στη χώρα μας κατά το παρελθόν. Τελευταία, παρατηρείται μια στροφή προς τη μονοκαλλιέργεια καθώς και προς τις εντατικές καλλιέργειες. Σύμφωνα με τα δεδομένα των ετήσιων στατιστικών απογραφών (Schu1tz et al., 1987), το 1963 οι συγκαλλιέργειες δέντρων γεωργικών φυτών κάλυπταν στρέμματα, δηλ. το 3% της καλλιεργούμενης έκτασης ενώ το 1983 η έκταση αυτή μειώθηκε κατά 35%, δηλ. σε , που είναι ο 1% της καλλιεργούμενης έκτασης. Χαρακτηριστική είναι η μείωση της ζήτησης φυσικών προϊόντων όπως είναι τα βυρσοδεψικά, βαφικά, αρωματικά κ.ά. λόγω της αντικατάστασης τους από χημικά προϊόντα. Ακόμη και στη βιομηχανία τροφίμων

6 51 χρησίμοποιούνται χημικές ενώσεις για τη προσθήκη γεύσης ή χρώματος στα προιοντα. Η ρητινοσυλλογή έχει μειωθεί στο ελάχιστο και τείνει να εξαφανιστεί. Οι αγρότες απομακρύνουν όλα τα δέντρα από τις εκτάσεις τους για να διευκολύνουν τη μηχανοποίηση των εργασιών τους με άμεσο αρνητικό αποτέλεσμα στη οικολογική ισορροπία της περιοχής. Σε διεθνές επ ίπεδο, υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για την επιστροφή σε παραδοσιακούς τρόπους χρήσης της γης αν και υπάρχει ακόμη κάποια διστακτικότητα από μέρους των αγροτών (Anderson, Ι994). Για την αγροδασοπονία στην Ελλάδα μπορούν να γίνουν οι ακόλουθες προτάσεις: Ι. Παρέμβαση της πολιτείας για την προώθηση της αγροδασοπονίας με βάση ένα μακροχρόνιο, εμπεριστατωμένο και ολοκληρωτικό σχεδιασμό. θα πρέπει να περιλαμβάνει τη διενέργεια σεμιναρίων για τη πληροφόρηση και επιμόρφωση των ενδιαφερόμενων αγροτών πάνω στο θέμα. 2. θα πρέπει να δοθούν επιδοτήσεις για τις μετατροπές των καλλιεργειών συμβατικής γεωργίας σε αγροδασοπονικές. 3. θα πρέπει να γίνει επιμόρφωση των γεωτεχνικών επιστημόνων της πράξης, όπως είναι οι δασολόγοι και οι γεωπόνοι, πάνω στο αντικείμενο της αγροδασοπονίας. Κρίνεται σκόπιμη η λειτουργία μεταπτυχιακών προγραμμάτων στα Πανεπιστήμια της χώρας σχετικών με το θέμα αυτό. 4. Είναι αναγκαία η δημιουργία πρότυπων περιοχών αγροδασοπονίας, οι οποίες θα αποτελέσουν παράδειγμα προς μίμηση για τους αγρότες, ενώ θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για ερευνητικούς σκοπούς. 5. Η σχέση πολιτείας-αγροτών να είναι αμφίδρομη με την έννοια της συμμετοχής των αγροτών σε προγράμματα αγροδασοπονίας αλλά και να υπάρχει αμείωτο ενδιαφέρον από τη πολιτεία, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί ένα κλίμα αμοιβαίας εμπιστοσύνης. Επίσης θα πρέπει η έρευνα να κατευθύνεται στην κάλυψη των τρεχουσών αναγκών των αγροτών. Σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν σε αυτό το άρθρο, η αγροδασοπονία αποτελεί μια εναλλακτική χρήση γης φιλική προς το περιβάλλον. Είναι νωρίς να βγουν συμπεράσματα για το μέλλον της στην Ελλάδα, αλλά οι συγγραφείς θεωρούν βέβαιο ότι στο μέλλον θα υπάρξει έντονο ενδιαφέρον λόγω των αρνητικών αποτελεσμάτων των εντατικών καλλιεργειών, τα οποία θα γίνοντα ι όλο και πιο έκδηλα. Είναι σκόπιμο να γίνουν ευρέως γνωστές στους αγρότες και στους επιστήμονες της πράξης περιπτώσεις όπως αυτή του καστανοδάσους Αγίου Νικολάου για να αρθεί η επιφυλακτ ικότητα που υπάρχει σήμερα αλλά και για να αποτελέσει παράδειγμα προς μίμηση. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Allaby, Μ. Ι994. The Concise Oxford Dictionary of Ecology, Oxford University Press Oxford. Anderson, S. Ι994. Agroforestry and Sustainable Systems. Symposium Proceedings, Fort Collins, Colorado. USDA, General Technical Report RM-GTR-261. Bandolin, Τ.Η. and R.F. Fisher. 199Ι. Systems Ι6: 95-ΙΙ8. Agroforestry system in North America. Agroforestry Γόγουλος Π. και Ι. Κουρέπης Εχθροί του Δάσους Αγίου Νικολάου Ευρυτανίας κα ι Προφύλαξη αυτού από Πυρκαγιές. Πτυχιακή Διατριβή. ΤΕΙ Καρπενησίου, Τμήμα Δασοπονίας. Κρεντήρη ΙΙ Περιγραφή Διαχείρισης Καστανοδάσους Αγίου Νικολάου Ν. Ευρυτανίας. Πτυχιακή Διατριβή. ΤΕΙ Καρπενησίου, Τμήμα Δασοπονίας. Μαχαίρας Γ. και Ν. Τσιπλακίδης Σταθμολοyικές Συνθήκες και Προτε ινόμενα Δασοκομικά Μέτρα στο Καστανοδάσος Αγίου Νικολάου - Ευρυτανίας. Πτυχιακή Διατριβή. ΤΕΙ Καρπενησίου, Τμήμα Δασοπονίας.

7 52 MacDicken, K.G. and Ν.Τ. Vergara In Agroforestry: Classification and management. John Wi1ey & Sons.. New York. Miller, R. and R. Donahue. Ι 990. Soils : An introduction to Soils and Plant Growth,Prentice Hall (Simon & Schuster), New Jersey. Nair, Ρ.Κ Soil productivity aspect of agroforestry. Intemationa1 council for research in agroforestry, Nairobi, Kenya. Packham, J., D. Harding, G. Hi1ton and R. Stuttard Functional Ecology of Woodlands and Forests, Chapaman & HalJ, London. Pantera Α Interaction of B1ack Locust (Robinia pseudoacacia) with Black Wa1nut (Juglans nigra) and Green Ash (Fraxinus pennsylvanica): Growth and Nutrient Relationships. M.Sc. Thesis. Purdue University, West Lafayette, ΙΝ, USA. Rathore, Ν. and Α. Mathur. (1994) Forestry for Arid Regions, Agrotech Publishing Academy, Udaipur (India). Schultz, Α.Μ., V. Papanastasis, Τ. Katelman, C. Tsiouvaras, S. Kandre1is and Α. Nastis Agroforestry in Greece. Working Document. Aristot1e Univ. of Thessa\oniki. Schoo\ of Forestry and Nat. Res., Dep. of Range and Wild1ife Science. White, D.L. and B.L. Haines Litter decomposition in southem Appalachian black 1ocust and pine-hardwood stands: litter qua1ity and nitrogen dynamics. Can. J. For. Res. 18: Wickens, G. Goodin, and J. Field (Editors) P1ants for Arid Lands, (Royal Botanic Gardens, Kew) Unwin Hyman, London. Agroforestry: The combination of forestry, agrigulture, and pastoralism Τ.Ε.Ι. Α. Pantera and G. Mouflis Karpenissiou, Forestry Department, Karpenissi SUMMARY Agroforestry is discussed in this article as an Integrated Land Use System. The major biological, economical, and sociological advantages and disadvantages of agroforestry as compared to intensive agriculture are discussed. The criteria and major classification systems are mentioned. The example of the chestnut forest of Agios Nikolaos, Eurytania, is given as agroforestry practice in Greece. The products from the forest represent a considerable income for the villagers involved in its cultivation. Finally, discussion and recommendations about Agroforestry in Greece are ιnade. Keywords: Agroforestry, chestnut forest, Eurytania.

ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης

ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης Κ. Μαντζανάς Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας Σχολή ασολογίας και Φ. Περιβάλλοντος Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙ Α ΑΣΟΓΕΩΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ ΓΗΣ Θεσσαλονίκη, 4 Φεβρουαρίου 2005 ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE Βασίλειος Π. Παπαναστάσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Αγροδασικά οικοσυστήματα στο Δήμο Καρύστου, Ν. Εύβοια: Απογραφή και Αποδοχή

Αγροδασικά οικοσυστήματα στο Δήμο Καρύστου, Ν. Εύβοια: Απογραφή και Αποδοχή Αγροδασικά οικοσυστήματα στο Δήμο Καρύστου, Ν. Εύβοια: Απογραφή και Αποδοχή Α. Τόγια και Α. Παντέρα Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος, Τ.Ε.Ι. Λαμίας, 36100 Καρπενήσι Περίληψη Η αγροδασοπονία

Διαβάστε περισσότερα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, ΓΕΩΤΕΕ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΡΟΔΑΣΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ Η Αγροδασοπονία στα Πλαίσια της Νέας ΚΑΠ 2014 2020 Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2014 Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

Μια νέα χρήση γης στα πλαίσια της ΚΑΠ 2014-2020

Μια νέα χρήση γης στα πλαίσια της ΚΑΠ 2014-2020 ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΡΟΔΑΣΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΗΜΕΡΙΔΑΣ Αγροδασοπονία: Μια νέα χρήση γης στα πλαίσια της ΚΑΠ 2014-2020 Θεσσαλονίκη, 5 Απριλίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακά φυτά Βιομάζα. Εισαγωγή στην καλλιέργεια, συγκομιδή, διακίνηση και χρήση βιομάζας

Ενεργειακά φυτά Βιομάζα. Εισαγωγή στην καλλιέργεια, συγκομιδή, διακίνηση και χρήση βιομάζας Ενεργειακά φυτά Βιομάζα. Εισαγωγή στην καλλιέργεια, συγκομιδή, διακίνηση και χρήση βιομάζας Θ.Α.Γέμτος Εργαστήριο Γεωργικής Μηχανογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Εισαγωγή Χρήση βιομάζας δηλαδή χρήση βιολογικών

Διαβάστε περισσότερα

H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή φυτ

H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή φυτ ΗΓΕΩΡΓΙΚΗΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΒΙΩΣΙΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΛΑΜΠΡΙΝΗ ΚΑΡΑΣΑΒΒΑ Α 2 H ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Γεωργία είναι το σύνολο των δραστηριοτήτων που σχετίζονται µε την καλλιέργεια του εδάφους της γης µε σκοπό την παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Υψηλή Φυσική Αξία (ΥΦΑ)

Υψηλή Φυσική Αξία (ΥΦΑ) Υψηλή Φυσική Αξία (ΥΦΑ) εμφανίζεται ως έννοια για πρώτη φορά το 1993 (Baldock et al., 1993). επιβεβαιώνει την ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ ορισμένων τύπων γεωργικών δραστηριοτήτων και των "φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

Αυτορρύθμιση στις αγροτικές περιοχές/ύπαιθρος

Αυτορρύθμιση στις αγροτικές περιοχές/ύπαιθρος Αυτορρύθμιση στις αγροτικές περιοχές/ύπαιθρος Πώς μπορεί να καλυφθεί η απουσία του κράτους; Κρίνα Μπελεάν Δικηγόρος ΔΣ Χανίων Περιβαλλοντολόγος, MSc Στην Ελλάδα, οι κατ εξοχήν αγροτικές περιοχές καταλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας. Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος

Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας. Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος Στάδια εξέλιξης της βιολογικής γεωργίας 1 ο στάδιο: 1920 Ξεκινούν οι πρώτοι προβληματισμοί από τον Αυστριακό Steiner που αγωνίζεται για

Διαβάστε περισσότερα

Αγροδασοπονία: Μια νέα επιστήμη αλλά πολύ παλιά πρακτική

Αγροδασοπονία: Μια νέα επιστήμη αλλά πολύ παλιά πρακτική Αγροδασοπονία: Μια νέα επιστήμη αλλά πολύ παλιά πρακτική Δρ. Κωνσταντίνος Μαντζανάς Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας Τμήμα Δασολογίας και Φ. Περιβάλλοντος Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Η Αγροδασοπονία

Διαβάστε περισσότερα

Δασογεωργικά συστήματα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης

Δασογεωργικά συστήματα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης Δασογεωργικά συστήματα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης Κωνσταντίνος Θ. Μαντζανάς Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Σχολή Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

Δασογεωργικά συστήματα Δρ. Άννα Σιδηροπούλου

Δασογεωργικά συστήματα Δρ. Άννα Σιδηροπούλου Δασογεωργικά συστήματα Δρ. Άννα Σιδηροπούλου Ελληνικό Αγροδασικό Δίκτυο, Α.Π.Θ. Τι είναι δασογεωργικά συστήματα; Δασογεωργικά ονομάζονται τα συστήματα που συνδυάζουν δέντρα και γεωργικές καλλιέργειες στην

Διαβάστε περισσότερα

Εγκατάσταση, διαχείριση και συγκομιδή Φυτειών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου

Εγκατάσταση, διαχείριση και συγκομιδή Φυτειών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου Γενικά στοιχεία Εγκατάσταση, διαχείριση και συγκομιδή Φυτειών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου Ιωάννης Ελευθεριάδης Τμήμα βιομάζας ΚΑΠΕ Τίτλος: Φυτείες Ξυλωδών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου (SRC) για τοπικές

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΔΑΣΟΛΙΒΑΔΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΒΑΛΑΝΙΔΙΑΣ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΔΑΣΟΛΙΒΑΔΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΒΑΛΑΝΙΔΙΑΣ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΔΑΣΟΛΙΒΑΔΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΒΑΛΑΝΙΔΙΑΣ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ A. Παντέρα, A. Παπαδόπουλος, K. Μανζανάς, Β. Παπαναστάσης, Γ. Φωτιάδης, M. Βραχνάκης, Δ. Αλιφραγκής,

Διαβάστε περισσότερα

Δασική Εδαφολογία. Γεωχημικός, Βιοχημικός, Υδρολογικός κύκλος

Δασική Εδαφολογία. Γεωχημικός, Βιοχημικός, Υδρολογικός κύκλος Δασική Εδαφολογία Γεωχημικός, Βιοχημικός, Υδρολογικός κύκλος Μέρος 1 ο ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΥΔΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ Η μεταφορά του νερού από την ατμόσφαιρα στην επιφάνεια της γης, η κίνησή του σ αυτή και η επιστροφή

Διαβάστε περισσότερα

27/4/2017. Δασικά είδη μικρού περίτροπου χρόνου και Αγροδασοπονία ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΓΡΟΔΑΣΟΠΟΝΙΑ; ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΑΣΟΛΙΒΑΔΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ;

27/4/2017. Δασικά είδη μικρού περίτροπου χρόνου και Αγροδασοπονία ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΓΡΟΔΑΣΟΠΟΝΙΑ; ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΑΣΟΛΙΒΑΔΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ; Δασικά είδη μικρού περίτροπου χρόνου και Αγροδασοπονία ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΓΡΟΔΑΣΟΠΟΝΙΑ; Σκόπιμη συγκαλλιέργεια ξυλωδών και ποωδών φυτών στο ίδιο μέρος γης Δρ. Κωνσταντίνος Μαντζανάς Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας

Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας Αειφόρος διαχείριση δασών ως κρίσιμος παράγοντας του εγχώριου κλάδου αξιοποίησης βιομάζας Ιωάννης Ελευθεριάδης, ΚΑΠΕ 08 Απριλίου 2016 Metropolitan Expo Ξυλώδης βιομάζα και τάσεις 70% της παραγωγής ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Λέξεις κλειδιά: Ευρυτανία, βοσκότοποι, προβλήματα, παρούσα κατάσταση.

Λέξεις κλειδιά: Ευρυτανία, βοσκότοποι, προβλήματα, παρούσα κατάσταση. Ορεινοί βοσκότοποι Νομού Ευρυτανίας Α. Παντέρα 1, Γ. Καραγεώργος 2, Π. Λούκας 3 και Ι. Φάκας 4 1 Τ.Ε.Ι. Λαμίας, Τμήμα Δασοπονίας, 361 00 Καρπενήσι 2 Διεύθυνση Δασών Ν. Ευρυτανίας, 361 00 Καρπενήσι 3 Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά

Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΟΣΠΡΙΑ-ΠΟΛΥΕΤΕΙΣ ΘΑΜΝΩΔΕΙΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ-ΑΡΩΜΑΤΙΚΑ ΦΥΤΆ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ Αρωματικά-Φαρμακευτικά Φυτά Κατερίνα Μ. Κουκ ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, ΕΘΙΑΓΕ 1 Σκοπός της ομιλίας να περιγράψω

Διαβάστε περισσότερα

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης.

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης. LIFE07 NAT/GR/000286 PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης www.parnonaslife.gr Δρ. Πέτρος Κακούρος petros@ekby.gr Η πυρκαγιά Η θέση της πυρκαγιάς

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΑΞΙΑΣ ΤΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΓΗΣ

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΑΞΙΑΣ ΤΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΓΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΑΞΙΑΣ ΤΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΓΗΣ Ασημίνα Σκουτέρη 1 Ελληνικός Αγροτικός Οργανισμός ΔΗΜΗΤΡΑ, Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων, Τέρμα Αλκμάνος 11528, Ιλίσια, Αθήνα, e- mail : skas@fria.gr Ημερίδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ

ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΣΟΠΟΝΙΑΣ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 Κυριακή 18 Μαρτίου 2012, ώρα 11:00 ενδροφύτευση - Τριάδι Θέρµης ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΕΣ: Τετάρτη 21 Μαρτίου 2012, ώρα 18:00 ΚΤΙΡΙΟ ΠΑΛΑΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ - Αίθουσα Τελετών Σχολή ασολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ

Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ Ελληνικά δάση και κλιματική αλλαγή Πέτρος Κακούρος, Δρ. Δασολόγος, ΕΚΒΥ Η κλιματική αλλαγή (IPCC 2014 - AR5) Οι τελευταίες 3 δεκαετίες είναι οι θερμότερες από το 1850 και πιθανότατα οι θερμότερες των τελευταίων

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών 30-12-2014 EVA PAPASTERGIADOU Ανακύκλωση των Θρεπτικών είναι η χρησιμοποίηση, ο μετασχηματισμός, η διακίνηση & η επαναχρησιμοποίηση των θρεπτικών στοιχείων στα οικοσυστήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020)

ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΑΣΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΟΜΕΝΑ ΧΡΟΝΙΑ (2014-2020) ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΔΑΣΙΚΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ (ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ) Το 2015 θεωρείται μια πολύ σημαντική χρονιά για τα δάση σε παγκόσμιο επίπεδο, καθώς τουλάχιστον τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης.

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης. LIFE07 NAT/GR/000286 PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης www.parnonaslife.gr Δρ. Πέτρος Κακούρος petros@ekby.gr Εταίροι και προϋπολογισμός

Διαβάστε περισσότερα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα

Βιοποικιλότητα & Αγροτικά Οικοσυστήματα ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΕΘΟΔΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΑΕΙΦΟΡΑ ΑΓΡΟ- ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΥ ΕΛΑΙΩΝΑ Χρονική Διάρκεια: Οκτώβριος 2010 Ιούνιος 2014 Προϋπολογισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση της παρούσας κατάστασης των περιοχών έρευνας από δασοκομική και οικοφυσιολογική άποψη

Αξιολόγηση της παρούσας κατάστασης των περιοχών έρευνας από δασοκομική και οικοφυσιολογική άποψη LIFE + AdaptFor Αξιολόγηση της παρούσας κατάστασης των περιοχών έρευνας από δασοκομική και οικοφυσιολογική άποψη Επίδραση της κλιματικής αλλαγής στα Δασικά οικοσυστήματα Καλλιόπη Ραδόγλου & Γαβριήλ Σπύρογλου

Διαβάστε περισσότερα

Δασολιβαδικά Συστήματα. Θ. Παπαχρήστου & Π. Πλατής Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών

Δασολιβαδικά Συστήματα. Θ. Παπαχρήστου & Π. Πλατής Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών Δασολιβαδικά Συστήματα Θ. Παπαχρήστου & Π. Πλατής Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών Δασολιβαδικά Συστήματα συστήματα χρήσης γης Βοσκήσιμη ύλη Κτηνοτροφικά προϊόντα Δασικά προϊόντα Μακροπρόθεσμο κέρδος από δένδρα

Διαβάστε περισσότερα

http://www.eu-water.eu

http://www.eu-water.eu 5ο Ενημερωτικό Δελτίο του έργου EU-WATER Διακρατική ολοκληρωμένη διαχείριση των υδατικών πόρων στη γεωργία http://www.eu-water.eu "Οικονομικά κίνητρα για την υιοθέτηση πρακτικών εξοικονόμησης νερού και

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακά δασογεωργικά συστήµατα της Ελλάδας: η περίπτωση του ήµου Ασκίου. Κ. Μαντζανάς, Ε. Τσατσιάδης και Ε. Μπατιάνης

Παραδοσιακά δασογεωργικά συστήµατα της Ελλάδας: η περίπτωση του ήµου Ασκίου. Κ. Μαντζανάς, Ε. Τσατσιάδης και Ε. Μπατιάνης Παραδοσιακά δασογεωργικά συστήµατα της Ελλάδας: η περίπτωση του ήµου Ασκίου Κ. Μαντζανάς, Ε. Τσατσιάδης και Ε. Μπατιάνης Πλεονεκτήµατα δασογεωργικών συστηµάτων Περιβαλλοντικά Οικονοµικά. Απορροή, διάβρωση

Διαβάστε περισσότερα

Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας

Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας Εργαστήριο Δασικής Γενετικής και Βελτίωσης Δασοπονικών Ειδών Προστασία Γενετικής Βιολογικής Ποικιλότητας Διαχείριση της Γενετικής Ποικιλότητας (με έμφαση στα μεσογειακά δάση) 1 Βιοποικιλότητα Ορίζεται,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ IRIS

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ IRIS ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ 52, 71305, ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΗΛ: 2810 360715 7 FAX: 2810 360718 info@irisbio.gr / www.irisbio.gr ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γ. Βλοντάκης. Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής

Γ. Βλοντάκης. Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής Περιοχές NATURA: Προστασία και αναβάθμιση των τοπικών φυσικών πόρων - βιολογική γεωργία και κτηνοτροφία Γ. Βλοντάκης Γεωπόνος-Περιβ/λόγος-Βιοκαλλιεργητής Περιοχές δικτύου NATURA 2000 Φυσικοί πόροι Έδαφος

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές

Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές Κοινή Αγροτική Πολιτική και βιοποικιλότητα Αγροτική ανάπτυξη σε προστατευόμενες περιοχές Γιάννης Φερμαντζής Προϊστάμενος Τμήματος Προστασίας Φυσικού Κεφαλαίου Γεωργίας Δ/νση Χωροταξίας Περιβάλλοντος &

Διαβάστε περισσότερα

ΕΔΑΦΟΣ [3] ΟΜΩΣ: (Παγκόσμια Σύνοδος για το κλίμα, Παρίσι, Δεκέμβριος 2015)

ΕΔΑΦΟΣ [3] ΟΜΩΣ: (Παγκόσμια Σύνοδος για το κλίμα, Παρίσι, Δεκέμβριος 2015) ΕΔΑΦΟΣ [3] ΟΜΩΣ: «Η διάβρωση και η ρύπανση του εδάφους έχουν οδηγήσει σε απώλεια του ενός τρίτου περίπου της καλλιεργήσιμης γης στον πλανήτη κατά τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες. Η διάβρωση λαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

«Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής»

«Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής» «Βιοκαύσιμα και περιβάλλον σε όλο τον κύκλο ζωής» Δρ Γιώργος Αγερίδης Μηχανολόγος Μηχανικός Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του Ecocity Υπεύθυνος της Διεύθυνσης Οικονομικών Υπηρεσιών & Διαχείρισης του

Διαβάστε περισσότερα

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου;

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής Εργαστήριο Δασικής Εδαφολογίας ΑΠΘ Αύξηση του ρυθμού δέσμευσης του διοξειδίου του άνθρακα

Διαβάστε περισσότερα

Εγκατάσταση και διαχείριση των Φυτειών Δασικών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου

Εγκατάσταση και διαχείριση των Φυτειών Δασικών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου Εγκατάσταση και διαχείριση των Φυτειών Δασικών Ειδών Μικρού Περίτροπου Χρόνου Ιωάννης Ελευθεριάδης Τμήμα βιομάζας ΚΑΠΕ Τοπικές, φυσικές και γεωγραφικές συνθήκες μικροκλίμα έδαφος Επιλογή του τόπου ευαισθησία

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 1.1: βιολογική γεωργία ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013

Δράση 1.1: βιολογική γεωργία ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013 Άξονας 2 : Προστασία του περιβάλλοντος και αειφόρος διαχείριση των φυσικών πόρων Μέτρο 2.1.4 : Γεωργό-περιβαλλοντικές ενισχύσεις Δράση 1.1: βιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Η παραγωγή τροφής Καλύπτει τη βασικότερη ανθρώπινη ανάγκη Ιστορικά, η πρώτη αιτία ανθρώπινης παρέµβασης στο φυσικό περιβάλλον Σχετίζεται άµεσα µε τον υπερπληθυσµό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 5 (ΘΟΣΣ 5) ΔΑΣΟΚΟΜΙΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Αργυρώ Ζέρβα, ΥΠΕΚΑ/Ειδική Γραμματεία Δασών Σοφία Πουρνάρα, Διαχειριστική Αρχή ΥΠΑΑΤ 1η Συνάντηση ομάδας ΘΟΣΣ 5, Τρίτη 25 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Φιλική προς το περιβάλλον παραγωγή βιομάζας Θ.Α. ΓΕΜΤΟΣ ΕΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Εισαγωγή Όπως είναι γνωστό η χώρα μας πρέπει να συμμορφωθεί με διεθνείς συμβάσεις που την υποχρεώνουν να επιτύχει μέχρι το 2020

Διαβάστε περισσότερα

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης.

LIFE07 NAT/GR/ PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR ) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης. LIFE07 NAT/GR/000286 PINUS Αποκατάσταση των δασών Pinus nigra στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μιας δομημένης προσέγγισης www.parnonaslife.gr Δρ. Πέτρος Κακούρος petros@ekby.gr Εταίροι και προϋπολογισμός

Διαβάστε περισσότερα

Λιβαδικά Οικοσυστήματα και Κλιματική Αλλαγή

Λιβαδικά Οικοσυστήματα και Κλιματική Αλλαγή Λιβαδικά Οικοσυστήματα και Κλιματική Αλλαγή Μιχάλης Βραχνάκης, Γεώργιος Ζαβάκος, Αχιλλέας Τσισρούκης, Περικλής Μπίρτσας, Δημήτριος Ζιάνης, Βασίλειος Αρέτος Τμήμα Δασοπονίας & ΔΦΠ (Καρδίτσα), ΤΕΙ Θεσσαλίας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βόσκησης αγροτικών ζώων στις προστατευόμενες περιοχές

Διαχείριση της βόσκησης αγροτικών ζώων στις προστατευόμενες περιοχές ΗΜΕΡΙΔΑ ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ-ΒΙΣΤΩΝΙΔΑΣ-ΙΣΜΑΡΙΔΑΣ «Η κτηνοτροφία στο Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης» 20 Νοεμβρίου 2015, Κομοτηνή Διαχείριση της βόσκησης αγροτικών ζώων στις προστατευόμενες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του αγροδιατροφικού τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία

Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία Η ζωή µας χωρίς φυτοφάρµακα: Στο δρόµο προς µία Βιώσιµη Γεωργία ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Μάιος 2014 Η δραματική μείωση των πληθυσμών των άγριων και εκτρεφόμενων μελισσών που αναφέρεται τα τελευταία χρόνια στην

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών

Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ΕΘΝΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ (ΕΘΙΑΓΕ) ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΣΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Αειφορία και σύγχρονες τάσεις (αειφορικής) διαχείρισης των δασών ρ. Σ. Γκατζογιάννης, Τακτικός ερευνητής Ι Ε/ ΕΘΙΑΓΕ 1. Το σύστηµα αξιών

Διαβάστε περισσότερα

Προοπτικές ανάπτυξης ενεργειακών καλλιεργειών στην Ελλάδα και ΕΕ. Επιπτώσεις στο περιβάλλον Φάνης Γέμτος, Εργαστήριο Γεωργικής Μηχανολογίας,

Προοπτικές ανάπτυξης ενεργειακών καλλιεργειών στην Ελλάδα και ΕΕ. Επιπτώσεις στο περιβάλλον Φάνης Γέμτος, Εργαστήριο Γεωργικής Μηχανολογίας, Προοπτικές ανάπτυξης ενεργειακών καλλιεργειών στην Ελλάδα και ΕΕ. Επιπτώσεις στο περιβάλλον Φάνης Γέμτος, Εργαστήριο Γεωργικής Μηχανολογίας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Εισαγωγή Η ΕΕ και η χώρα μας δεν διαθέτουν

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Αειφορική γεωργία και ανάπτυξη Αφροδίτη Παπαδάκη-Κλαυδιανού Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασμός δέντρων και γεωργικών καλλιεργειών στην ίδια επιφάνεια.

Συνδυασμός δέντρων και γεωργικών καλλιεργειών στην ίδια επιφάνεια. Συνδυασμός δέντρων και γεωργικών καλλιεργειών στην ίδια επιφάνεια. ........ Tα δασογεωργικά συστήματα στην Ελλάδα καταλαμβάνουν έκταση 1.044.875 εκτ. που αντιστοιχεί στο 32% της συνολικής γεωργικής γης

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακές καλλιέργειες δασικών ειδών

Ενεργειακές καλλιέργειες δασικών ειδών Ενεργειακές καλλιέργειες δασικών ειδών Ι. Ελευθεριάδης Τμήμα Βιομάζας, ΚΑΠΕ Περιεχόμενα Ταχυαυξή δάση για παραγωγή ενέργειας και επιδεικτικές εφαρμογές σε κλίμακα αγρού Πρεμνοφυείς φυτείες μικρού περίτροπου

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος

ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος ΒΙΟΓΕΩΧΗΜΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Βιογεωχημικός κύκλος ενός στοιχείου είναι, η επαναλαμβανόμενη κυκλική πορεία του στοιχείου στο οικοσύστημα. Οι βιογεωχημικοί κύκλοι, πραγματοποιούνται με την βοήθεια, βιολογικών, γεωλογικών

Διαβάστε περισσότερα

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1

econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet Χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση econtentplus programme ΜΕΛΙΤΖΑΝΑΣ 1 econteplusproject Organic.Edunet ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΟΛΑΝΩΔΩΝ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Χαράλαμπος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής

Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ. Η παραγωγή τροφής Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΡΟΦΗΣ ΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Η παραγωγή τροφής Καλύπτει τη βασικότερη ανθρώπινη ανάγκη Ιστορικά, η πρώτη αιτία ανθρώπινης παρέμβασης στο φυσικό περιβάλλον Σχετίζεται άμεσα με τον υπερπληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΤΟΠΙΟΥ. Χειμερινό εξάμηνο Κ. Ποϊραζίδης

ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΤΟΠΙΟΥ. Χειμερινό εξάμηνο Κ. Ποϊραζίδης ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΤΟΠΙΟΥ Χειμερινό εξάμηνο 2009 2010 Κ. Ποϊραζίδης ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ Τοπίο συνήθως αποκαλείται ένας συγκεκριμένος γεωγραφικός χώρος που έχει ιδιαίτερη ομορφιά και προκαλεί ευχαρίστηση στον κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική Κτηνοτροφία στην Ελλάδα με έμφαση στο N. Ξάνθης

Βιολογική Κτηνοτροφία στην Ελλάδα με έμφαση στο N. Ξάνθης Βιολογική Κτηνοτροφία στην Ελλάδα με έμφαση στο N. Ξάνθης Μ. Δημητρέλλου και Α. Παντέρα Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος, Τ.Ε.Ι. Λαμίας, 36100 Καρπενήσι Περίληψη Στην εργασία αυτή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΠ 2000-2006 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ 2000 2006 NOΕΜΒΡΙΟΣ 2006 2 ΑΞΟΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός κήπος Πρακτικές βιολογικής γεωργίας

Σχολικός κήπος Πρακτικές βιολογικής γεωργίας Σχολικός κήπος Πρακτικές βιολογικής γεωργίας Μιχαηλίδου Ειρήνη ΚΠΕ Λαυρίου ΜΟΡΦΕΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ Συμβατική γεωργία Ολοκληρωμένη γεωργία (διαχείριση) Παραδοσιακή γεωργία Φυσική γεωργία Αειφόρος γεωργία Οικολογική

Διαβάστε περισσότερα

Δασικά εδάφη και υδρολογικός κύκλος

Δασικά εδάφη και υδρολογικός κύκλος Η μεταφορά του νερού από την ατμόσφαιρα στην επιφάνεια της γης, η κίνησή του πάνω σ αυτή και η επιστροφή του στην ατμόσφαιρα λέγεται υδρολογικός κύκλος. το νερό πέφτει στην επιφάνεια της γης με τα ατμοσφαιρικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλίες στον Αγροτικό Χώρο: Ανάγκες, Προβλήματα, Προοπτικές

Πρωτοβουλίες στον Αγροτικό Χώρο: Ανάγκες, Προβλήματα, Προοπτικές Πρωτοβουλίες στον Αγροτικό Χώρο: Ανάγκες, Προβλήματα, Προοπτικές Δρ Τζουραμάνη Ειρήνη Ινστιτούτο Γεωργοοικονομικών & Κοινωνιολογικών Ερευνών Τέρμα Αλκμάνος, 115 28 Αθήνα tzouramani@agreri.gr Η Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

μεταβολών χρήσεων - κάλυψης γης στη λεκάνη απορροής της Κάρλας

μεταβολών χρήσεων - κάλυψης γης στη λεκάνη απορροής της Κάρλας Μοντελοποίηση διαχρονικών μεταβολών χρήσεων - κάλυψης γης στη λεκάνη απορροής της Κάρλας Χατζηπέτρου Χρυσάφω Άννα, Υπ. Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Σχολή Γεωπονικών Επιστημών, ΦΠΑΠ, Εργαστήριο Βιομετρίας.

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων

Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων Σχεδιασμός διαχείρισης άλλων δασικών πόρων Δρ. Βασιλική Καζάνα Αναπλ. Καθηγήτρια ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας & Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Δράμας Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής Τηλ. & Φαξ: 25210

Διαβάστε περισσότερα

Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ. Γεώργιος Κουμπούρης

Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ. Γεώργιος Κουμπούρης ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΔΗΜΗΤΡΑ Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών & Αμπέλου Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΕΤΑ ΤΟ 2013 ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 1. Ενίσχυση της ελκυστικότητας του αγροτικού χώρου μέσω βελτίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα A: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Τμήμα A: ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Ημερομηνία... Nº έρευνας... Το ΕΚΕΤΑ/ΙΔΕΠ διερευνά μέσω σχετικής μελέτης τη διασύνδεση μεταξύ της φύσης και του ανθρώπου. Εξετάζουμε τα οφέλη που παρέχει η φύση στον άνθρωπο. Θα ήταν πολύ χρήσιμο να γνωρίζαμε

Διαβάστε περισσότερα

Οι καλλιεργητικές εργασίες του εδάφους που πρέπει να προηγούνται της εγκατάστασης των δενδρυλλίων είναι οι εξής:

Οι καλλιεργητικές εργασίες του εδάφους που πρέπει να προηγούνται της εγκατάστασης των δενδρυλλίων είναι οι εξής: Διαχείριση εδάφους Επιλογή κατάλληλης θέσης για την εγκατάσταση νέων ελαιώνων Για την εγκατάσταση νέων ελαιώνων πρέπει να επιλέγεται η κατάλληλη θέση για την καλή ανάπτυξη και καρποφορία των δέντρων, την

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ ΣΤΗΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ 1 Ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΑΡΔΙΤΣΑ 9 &10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2017 Τσαντήλας Χρίστος, Ευαγγέλου Ελευθέριος Ελληνικός Γεωργικός Οργανισμός ΔΗΜΗΤΡΑ, Γενική Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Προστασία και διαχείριση της βιοποικιλότητας:

Προστασία και διαχείριση της βιοποικιλότητας: Βιοποικιλότητα και επιχειρηματικότητα σε περιοχές Natura 2000: Προχωρώντας μπροστά Προστασία και διαχείριση της βιοποικιλότητας: Μια πρόκληση για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου Γενικός Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Πατάτες Ποιότητα 3 Να έχουν χαμηλό ποσοστό νιτρικών αλάτων (που ως γνωστό είναι βλαβερά για την υγεία των νεαρών ατόμων) και να μην έχουν υπολείμματα

Πατάτες Ποιότητα 3 Να έχουν χαμηλό ποσοστό νιτρικών αλάτων (που ως γνωστό είναι βλαβερά για την υγεία των νεαρών ατόμων) και να μην έχουν υπολείμματα Πατάτες Πατάτες Ποιότητα 3 Να έχουν χαμηλό ποσοστό νιτρικών αλάτων (που ως γνωστό είναι βλαβερά για την υγεία των νεαρών ατόμων) και να μην έχουν υπολείμματα φυτοφαρμάκων πέραν των επιτρεπτών ορίων, σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Οικολογία Ζιζανίων

Βιολογία Οικολογία Ζιζανίων Βιολογία Οικολογία Ζιζανίων Μάθημα 9 και Νέο Ευρωοαϊκό Γεωργικό Περιβάλλον Η ζιζανιολογία στο νέο ευρωπαϊκό γεωργικό περιβάλλον Ποιο είναι το νέο ευρωπαϊκό γεωργικό περιβάλλον ; ΚΑΠ (ή ΚΓΠ) Οδηγίες Κανονισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της συγκαλλιέργειας βίκου-κριθής. κριθής και µπιζελιού- και ποιοτικά χαρακτηριστικά της παραγόµενης χλωροµάζας

Μελέτη της συγκαλλιέργειας βίκου-κριθής. κριθής και µπιζελιού- και ποιοτικά χαρακτηριστικά της παραγόµενης χλωροµάζας Μελέτη της συγκαλλιέργειας βίκου-κριθής κριθής και µπιζελιού- βρώµης ως προς τα ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά της παραγόµενης χλωροµάζας Χατζηγεωργίου Ι. 1, Φορτάτος Ε. 1, Τσιµπούκας Κ. 2, Ζέρβας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΞΥΛΩΔΟΥΣ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΑ ΠΑΡΚΑ

ΧΡΗΣΗ ΞΥΛΩΔΟΥΣ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ενεργειακές απαιτήσεις των κοινοτήτων του Εθνικού Πάρκου με την εκτιμώμενη παραγωγή ξυλείας του πάρκου, μπορεί να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι το πάρκο έχει τη δυνατότητα να καλύψει τις απαιτήσεις αυτές σχεδόν

Διαβάστε περισσότερα

Από την αειφορική γεωργία στα αειφορικά συστήματα τροφίμων. Σωτήριος Σ. Κανδρέλης Καθηγητής Τ.Ε.Ι Ηπείρου

Από την αειφορική γεωργία στα αειφορικά συστήματα τροφίμων. Σωτήριος Σ. Κανδρέλης Καθηγητής Τ.Ε.Ι Ηπείρου Από την αειφορική γεωργία στα αειφορικά συστήματα τροφίμων Σωτήριος Σ. Κανδρέλης Καθηγητής Τ.Ε.Ι Ηπείρου Μια ευρύτερη ατζέντα Πέρα από το ανεξάρτητο αγρόκτημα Πέρα από τη γραμμή βάθους του ορίζοντα Πέρα

Διαβάστε περισσότερα

Λέξεις κλειδιά: Δέντρα, γεωργικές καλλιέργειες, βόσκηση, αίτια μείωσης, απογραφή.

Λέξεις κλειδιά: Δέντρα, γεωργικές καλλιέργειες, βόσκηση, αίτια μείωσης, απογραφή. Αγροδασολιβαδικά συστήματα στην Ελλάδα Κ. Μαντζανάς, Ε. Τσατσιάδης, Ι. Ισπικούδης και Β.Π. Παπαναστάσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τμήμα Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος, Εργαστήριο Λιβαδικής

Διαβάστε περισσότερα

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα.

προϊόντων ένα τρίπτυχο: Ποιότητα Ασφάλεια καταναλωτή Περιβαλλοντική μέριμνα. η καλλιεργεια της μηδικης στo ΝΟΜΟ ΛΑΡΙΣΑΣ Σήμερα όσο ποτέ άλλοτε το ζητούμενο στην Ελληνική γεωργία είναι η ποιότητα και η ανταγωνιστικότητα των προϊόντων της, η γεωργική παραγωγή είναι απαραίτητο να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 02 / 04 / 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 02 / 04 / 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 02 / 04 / 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΤΗΣΙΑ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΚΤΑΣΕΩΝ Έτη 2009, 2010 και 2011 Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων)

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Έννοια του όρου αποκατάσταση Ο προσδιορισμός μιας έννοιας, το περιεχόμενο της και η δυναμική που

Διαβάστε περισσότερα

Τα μεγάλα και σοβαρά προβλήματα της παραδοσιακής

Τα μεγάλα και σοβαρά προβλήματα της παραδοσιακής Νεότερα συστήματα καλλιέργειας της ελιάς Σταύρος Βέμμος Αναπλ. Καθηγητής, Δ/ντής Εργαστηρίου Δενδροκομίας, Γεωπονικό Πανεπ. Αθηνών Για αύξηση της απόδοσης και μείωση του κόστους παραγωγής ελαιολάδου γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες μέθοδοι διαχείρισης

Σύγχρονες μέθοδοι διαχείρισης Σύγχρονες μέθοδοι διαχείρισης Δρ. Βασιλική Καζάνα Αναπλ. Καθηγήτρια ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας & Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Δράμας Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής Τηλ. & Φαξ: 25210 60435 E-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΤ.Ε.Ε. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ & ΔΥΤΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 1

ΓΕΩΤ.Ε.Ε. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ & ΔΥΤΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 1 «Απόψεις Παραρτήματος Πελοποννήσου & Δυτ. Στερεάς Ελλάδας σχετικά με το πρόβλημα της λαθροϋλοτομίας» Το δάσος είναι ένα φυσικό αγαθό, ένας ανανεώσιμος φυσικός πόρος με πολύπλευρη σημασία και ανυπολόγιστη

Διαβάστε περισσότερα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Ανθρωπογενείς επιδράσεις Κλιματική αλλαγή Μεταβολές πυρικών καθεστώτων Κώστας Δ. Καλαμποκίδης Καθηγητής Παν. Αιγαίου Περίγραμμα 1.0 Δασικά Οικοσυστήματα: επαναπροσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

"ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ, ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΩΝ ΦΡΥΓΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ"

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ, ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΩΝ ΦΡΥΓΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ "ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ, ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΩΝ ΦΡΥΓΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ" Δρ. Νικόλαος Α. Θεοδωρίδης ΓΕΝΙΚΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΔΑΣΩΝ & ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θερινό σχολείο στην Πρέσπα «Διαχείριση Δασολιβαδικών Οικοσυστημάτων» 27 Ιουνίου - 1 Ιουλίου

Θερινό σχολείο στην Πρέσπα «Διαχείριση Δασολιβαδικών Οικοσυστημάτων» 27 Ιουνίου - 1 Ιουλίου 27 Ιουνίου - 1 Ιουλίου Η Ελλάδα αποτελεί το μοναδικό κράτος μέλος της Ε.E. όπου εμφανίζεται ο τύπος οικοτόπου *9562 Ελληνικά Δάση Αρκεύθου ο οποίος έχει καταγραφεί μόνο στην Πρέσπα. Η ιδιαιτερότητα της

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Γενικά σχόλια Το κείµενο παρουσιάζεται σε γενικές γραµµές ικανοποιητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Εισαγωγή στη αγροοικολογία

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Εισαγωγή στη αγροοικολογία 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Εισαγωγή στη αγροοικολογία Κεφάλαιο Πρώτο: Η έννοια του οικοσυστήματος 1.1. Γενικά 1.2. Η δομή των φυσικών οικοσυστημάτων 1.2.1. Τα επίπεδα της οργάνωσης

Διαβάστε περισσότερα

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus

14/11/2011. Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus 4// Bιολογική ποικιλότητα ή Bιοποικιλότητα ποικιλότητα των διαφόρων μορφών ζωής Οικογένεια Felidae Υποοικογένεια Acinonychidea Acinonyx jubatus Επίπεδα βιοποικιλότητας Γενετική ποικιλότητα Ποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 1.1. Σχεδιασμός και οργάνωση λήψης στοιχείων υπαίθρου.

Δράση 1.1. Σχεδιασμός και οργάνωση λήψης στοιχείων υπαίθρου. 1 η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΡΓΟΥ 1 η φάση έργου (Περίοδος 25 Μαϊου έως 30 Σεπτεμβρίου 2014) Στη πρώτη φάση του έργου υλοποιήθηκαν τα παρακάτω: 1 ο Πακέτο εργασίας (Προσδιορισμός είδους και ποσοτήτων υπολειμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους

Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Παραγωγικά συστήματα προβάτων και αιγών: Βιοποικιλότητα, τοπικές φυλές και προϊόντα τους Αξίες και προκλήσεις στον τομέα της αιγο-προβατοτροφίας. Ποιες είναι οι προοπτικές για την ανάπτυξη δικτύων συνεργασίας;

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β.

Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πρόγραμμα LIFE PINDOS/ GREVENA Δράσεις διαχείρισης του Οικότοπου προτεραιότητας 9530* (Δάση μαύρης πεύκης - Pinus nigra) περιοχής Γρεβενών (Β. Πίνδος) Τα δάση μαύρης πεύκης: ένα πολύτιμο φυσικό απόθεμα

Διαβάστε περισσότερα

Κοστολόγηση στους πιλοτικούς αγρούς και ανταγωνιστικότητα των ενεργειακών καλλιεργειών

Κοστολόγηση στους πιλοτικούς αγρούς και ανταγωνιστικότητα των ενεργειακών καλλιεργειών Κοστολόγηση στους πιλοτικούς αγρούς και ανταγωνιστικότητα των ενεργειακών καλλιεργειών Πετσάκος Αθανάσιος Τσιμπούκας Κων/νος Τσουκαλάς Σταύρος Ροζάκης Στέλιος "Δημιουργία Καινοτόμων Εμπειριών Αποδεικτικού

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος των περιοδικών ξυλωδών λημμάτων

Μέθοδος των περιοδικών ξυλωδών λημμάτων Μέθοδος των περιοδικών ξυλωδών λημμάτων Δρ. Βασιλική Καζάνα Αναπλ. Καθηγήτρια ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας & Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Δράμας Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής Τηλ. & Φαξ: 25210

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών

Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών Δημιουργία εποπτικού χάρτη διαχείρισης δασών με την χρήση ΓΠΣ Νικόλαος Mέντης 1 - Γιάννης Μελιάδης 2 1 Δασάρχης Δασαρχείου Αριδαίας Ν. Πέλλας 2 Ερευνητής Δασολόγος Ινστιτούτο Δασικών Ερευνών Εισαγωγή Το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΥΛΟΥ ΚΑΠΟΓΛΟΥ ΣΤΗΝ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΙΣ 29-30/ 3/2013 ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΥΛΟΥ ΚΑΠΟΓΛΟΥ ΣΤΗΝ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΙΣ 29-30/ 3/2013 ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΥΛΟΥ ΚΑΠΟΓΛΟΥ ΣΤΗΝ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΙΣ 29-30/ 3/2013 ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ. Στην αρχή της ομιλίας του ο Γεωπόνος κ. Παύλος Καπόγλου, συγγραφέας του βιβλίο «ΣΤΕΒΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Αναδάσωση. Εισαγωγή. Το δάσος. Η φωτιά. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή;

Αναδάσωση. Εισαγωγή. Το δάσος. Η φωτιά. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή; Αναδάσωση. Αναδάσωση: φυσική ή τεχνητή; Εισαγωγή Το δάσος Τα δάση δεν αποτελούν απλώς ένα σύνολο δένδρων και θάµνων, αλλά πλούσια οικοσυστήµατα µε πολλά είδη φυτών και ζώων, που αλληλοσυνδέονται µε πολύπλοκες

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση από Νικόλαο Σαμαρά.

Παρουσίαση από Νικόλαο Σαμαρά. Παρουσίαση από Νικόλαο Σαμαρά. από το 1957 με γνώση και μεράκι Βασικές Αγορές Βιομηχανία Οικίες Βιομάζα Με τον όρο βιομάζα ονομάζουμε οποιοδήποτε υλικό παράγεται από ζωντανούς οργανισμούς (όπως είναι το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210.

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0. Σόλωνος 108,Τηλ Φαξ 210. ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ (SYLLABUS) ΣΕΚ περιβαλλοντική διαχείριση και προστασία των φυσικών πόρων ΕΚΔΟΣΗ 1.0 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Το πρόγραμμα αυτό απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα