H έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση - Σε ποιούς τοµείς απαιτείται παρέµβαση;

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "H έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση - Σε ποιούς τοµείς απαιτείται παρέµβαση;"

Transcript

1 H έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση - Σε ποιούς τοµείς απαιτείται παρέµβαση; ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ Εκπαίδευση και Ισότητα Ευκαιριών - Ευρωπαϊκό Συνέδριο - Αθήνα Απριλίου 1994, Γενική Γραµµατεία Ισότητας, Αθήνα, Eισαγωγή Kοινωνικές, πολιτικές και οικονοµικές αλλαγές έχουν οδηγήσει σε ευρεία αποδοχή της άποψης ότι είναι αναγκαία η προώθηση της ισότητας των φύλων στην κοινωνία - µέσω της µείωσης των διακρίσεων και των στερεοτύπων ρόλων του φύλου. Eπιπλέον ευρέως αποδεκτή είναι η άποψη ότι ο στόχος αυτός µπορεί, εν µέρει, να επιτευχθεί µέσω της εκπαίδευσης. Όµως, µέχρι σήµερα η πραγµατικότητα είναι διαφορετική: η εκπαίδευση µάλλον συµβάλλει στη διαιώνιση των ανισοτήτων και µόνον σε εξαιρετικές περιπτώσεις συµβάλλει στην υπέρβασή τους. Πράγµατι, αν και έχουν σηµειωθεί σηµαντικές αλλαγές σε ό,τι αφορά τις ευκαιρίες επιτυχίας των δύο φύλων στο εκπαιδευτικό σύστηµα, οι εκπαιδευτικοί µας θεσµοί συνεχίζουν να µην παρέχουν ισότητα ευκαιριών. Mέσα τους επιβιώνουν παραδοσιακές και αναπτύσσονται νέες άµεσες και έµµεσες διακρίσεις φύλου, που διαφοροποιούν τις δυνατότητες µάθησης των κοριτσιών και των αγοριών. Bεβαίως, θεσµικά δεν επιτρέπονται διακρίσεις µε βάση το φύλο, αλλά από την έρευνα έχουν καταγραφεί: πρώτον, εκπαιδευτικές πρακτικές που µε άµεσο τρόπο θέτουν σε πιο πλεονεκτική θέση τα αγόρια και περιορίζουν συγκριτικά τις δυνατότητες µάθησης και επιτυχίας των κοριτσιών, και δεύτερον, εκπαιδευτικές πρακτικές οι οποίες διαφοροποιούν φυλετικά τις δυνατότητες για µάθηση και, κατά συνέπεια, το αποτέλεσµα της εκπαιδευτικής διαδικασίας ενισχύοντας υφιστάµενα κοινωνικά στερεότυπα κατά φύλο. Γνωρίζουµε πλέον ότι πέραν των ειδικών περιπτώσεων άµεσης διάκρισης εις βάρος των κοριτσιών, µεγάλος αριθµός εκπαιδευτικών πρακτικών, από εκείνες που θεωρούνται "αυτονόητες" µέσα στο εκπαιδευτικό σύστηµα, οδηγεί έµµεσα τα κορίτσια σε κατάσταση άνισων ευκαιριών σε σχέση µε τα αγόρια της ίδιας τάξης. Aς σηµειωθεί ότι η ανάγκη ενασχόλησης µε τις "αυτονόητες" εκπαιδευτικές πρακτικές πηγάζει και από το γεγονός ότι η υλοποίηση στρατηγικών για επίτευξη της ισότητας των φύλων αποτελεί ταυτοχρόνως απαραίτητη συνθήκη για την επίτευξη άλλων σηµαντικών στόχων της εκπαίδευσης, όπως είναι π.χ. η ανάπτυξη ανεκτικής και µη-δογµατικής προσωπικότητας.

2 Στην παρούσα παρουσίαση θα περιοριστώ στη σηµασία α) της µορφής και του περιεχοµένου του διδακτικού υλικού, β) της οργάνωσης της σχολικής τάξης και του κλίµατος που επικρατεί σε αυτήν, και θα υπογραµµίσω τη σχετική µε τα παραπάνω σηµασία της εκπαίδευσης και της επιµόρφωσης των εκπαιδευτικών. ιδακτικό υλικό Tο διδακτικό υλικό µαζί µε τα αναλυτικά προγράµµατα ανήκει στις πρώτες περιοχές που διερευνήθηκαν διεθνώς όσον αφορά την επίδραση του εκπαιδευτικού συστήµατος στην ανάπτυξη και αναπαραγωγή φυλετικών στερεοτύπων. H ενασχόληση αυτή οδήγησε στη διαµόρφωση καθοδηγητικών αρχών για την ανάπτυξη και χρήση διδακτικού υλικού χωρίς σεξιστικά στοιχεία. Προς την ίδια κατεύθυνση έχει κινηθεί η έρευνα και στην Eλλάδα, αν και εδώ έχει περιορισθεί µέχρι σήµερα στην καταγραφή οφθαλµοφανών παραδειγµάτων και δεν έχει εισχωρήσει ακόµη στους εκλεπτυσµένους µηχανισµούς δηµιουργίας και αναπαραγωγής σεξιστικών προτύπων. Παντού τα ερευνητικά δεδοµένα αποδεικνύουν ότι το διδακτικό υλικό αποτελεί κρίσιµο παράγοντα στην επίτευξη της ισότητας (ή ανισότητας) ευκαιριών στην εκπαίδευση, διότι εµπεριέχει µοντέλα ρόλων του φύλου και οδηγίες συµπεριφοράς ακόµη και όταν ρητώς εξυπηρετεί αποκλειστικά άλλους µαθησιακούς στόχους. Στην επιστηµονική βιβλιογραφία θεωρείται πλέον ως δεδοµένο ότι διδακτικό υλικό που εµπεριέχει σεξιστικά στοιχεία και σεξιστική γλώσσα διαστρεβλώνει τις αντιλήψεις των παιδιών για την πραγµατικότητα (Adamsky, 1981? Harrison and Passero, 1975? Wilson, 1978), ενώ αντιθέτως, παιδαγωγικό υλικό χωρίς διακρίσεις φύλων διευκολύνει την ισότητα των φύλων στην εκπαίδευση (χωρίς να θεωρείται επαρκές για την επίτευξή της). H θετική επίδραση κατάλληλου διδακτικού υλικού είναι ορατή ιδιαίτερα στα µικρά παιδιά, και ερµηνεύεται α) µε την αύξηση των κινήτρων µάθησης των παιδιών, καθώς όταν το παιδαγωγικό υλικό παρουσιάζει ενδιαφέρον και για τα δύο φύλα, τότε οι δυνατότητες για µάθηση των αγοριών και των κοριτσιών διευρύνονται (Frasher, R.S. and Frasher, J.M., 1978? Beyard-Tyler and Sullivan, 1980? Klein, 1979), β) µε τη διεύρυνση των στάσεων και των γνώσεων των παιδιών για τους ρόλους των φύλων, καθώς το κατάλληλο διδακτικό υλικό υποβοηθεί την ανάπτυξη ευέλικτων στάσεων για τους ρόλους των φύλων - γεγονός που µε τη σειρά του επιτρέπει στα παιδιά να κάνουν εκπαιδευτικές επιλογές µε βάση τα ενδιαφέροντά τους και όχι µε βάση προκαθορισµένους ρόλους (Barclay, 1974? Bem, S.L. and Bem, D.J., 1973? Scott and Feldman-Summers, 1979), και γ) µε την άµεση τροποποίηση του περιεχοµένου συµπεριφορών κατά φύλο (Fischer and Torney, 1976), καθώς τα παιδιά µιµούνται τα χαρακτηριστικά των ρόλων που εµπεριέχονται στο διδακτικό υλικό.

3 Συνεπώς µε βάση τα παραπάνω δεδοµένα οποιαδήποτε παρέµβαση µε σκοπό την αλλαγή της παρούσας κατάστασης είναι ιδιαίτερα σηµαντική κατά την περίοδο της πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης. Oργάνωση της τάξης Eνώ η έρευνα σχετικά µε την επίδραση του διδακτικού υλικού έχει προχωρήσει σε βάθος - αν και µε ελάχιστα µόνο πρακτικά αποτελέσµατα στην εκπόνηση νέου διδακτικού υλικού -, πολύ λίγο έχουν µελετηθεί ως προς τη συµβολή τους στην δηµιουργία και αναπαραγωγή ανισοτήτων κατά φύλο άλλες πλευρές της εκπαιδευτικής καθηµερινότητας, από τα αναλυτικά προγράµµατα µέχρι τις "αυτονόητες" παραδοσιακές εκπαιδευτικές πρακτικές και τη δυναµική των σχέσεων ανάµεσα σε εκπαιδευτικούς διαφορετικών φύλων. Γνωρίζουµε ότι οι σχολικές τάξεις είναι µικροκοινωνίες (Jakson, 1968) που, ενώ είναι αυτόνοµες, αποτελούν αναπαραγωγή της ευρύτερης κοινωνίας (Bourdieu and Passeron, 1977). Έτσι, είναι καταρχήν "λογική και αναµενόµενη" η διαπίστωση σύµφωνα µε την οποία οι ανισότητες των φύλων που παρατηρούνται στην κοινωνία υπάρχουν και στην τάξη. Eµφανίζονται δηλαδή ο διαχωρισµός των φύλων, η ανδρική κυριαρχία και µια διαπροσωπική αλληλεπίδραση που, έµµεσα, ενισχύει τις διαφορές των φύλων και τα στερεότυπα(1) Aπό τα ερευνητικά δεδοµένα που έχουµε στη διάθεσή µας φαίνεται ότι η δηµιουργία, ενίσχυση και αναπαραγωγή των εκπαιδευτικών ανισοτήτων κατά φύλο επηρεάζονται από την οργάνωση και το κλίµα της τάξης, που µε τη σειρά τους αποτελούν µωσαϊκό πολυποίκιλων στοιχείων όπως είναι η δοµή του χώρου, η χωροταξική τοποθέτηση της υλικοτεχνικής υποδοµης, τα λεκτικά και µη λεκτικά µηνύµατα στην αλληλεπίδραση δασκάλου-ας/µαθητών-τριών και στις αλληλεπιδράσεις µαθητών-µαθητριών, οι κανόνες και γενικά χαρακτηριστικά του σχολείου κ.λ.π.. Σε αυτά πρέπει προφανώς να προστεθούν χαρακτηριστικά του "κρυµµένου" ή του επίσηµου προγράµµατος του σχολείου που εµπεριέχουν µηνύµατα προς τα παιδιά και οδηγούν σε διαφοροποιηµένη αντιµετώπιση των αγοριών και των κοριτσιών στην τάξη. Όµως παρόλο που εύκολα µπορεί να καταδειχθεί ότι το κλίµα που επικρατεί µέσα σε µία τάξη πρέπει να θεωρηθεί σηµαντικότατη "εκπαιδευτική πρακτική" ελάχιστες είναι οι ερευνητικές προσπάθειες που έγιναν για να διαπιστωθεί ο βαθµός και ο τρόπος επίδρασής του στη δηµιουργία και ενίσχυση των στερεοτύπων των ρόλων του φύλου. Προφανής και προβλέψιµη είναι συνεπώς και η πλήρης ανυπαρξία ειδικής εκπαιδευτικής νοµοθεσίας για την πρόληψη ή απαγόρευση συµπεριφορών που δηµιουργούν ή ενισχύουν διακρίσεις στην τάξη. Eκπαίδευση και κατάρτιση εκπαιδευτικών Aν διαπιστώνεται σηµαντική καθυστέρηση στις περισσότερες χώρες σε ό,τι αφορά την διερεύνηση του τρόπου µε τον οποίο εκπαιδευτικές πρακτικές επηρεάζουν την ανάπτυξη εκπαιδευτικών ανισοτήτων κατά φύλο, η καθυστέρηση αυτή είναι πολύ

4 µεγαλύτερη στην Eλλάδα και οφείλεται κυρίως στην περιορισµένη ανάπτυξη στην Eλλάδα του τοµέα της έµφυλης διάστασης στην εκπαίδευση. Ως δείκτες αυτής της κατάστασης µπορούν να θεωρηθούν ο µικρός αριθµός σχετικών µαθηµάτων στα πανεπιστηµιακά τµήµατα, ερευνητικών προγραµµάτων, βιβλίων, επιστηµόνων που ειδικεύονται στον τοµέα της ισότητας ευκαιριών στην εκπαίδευση και η ανυπαρξία δικτύων, οµάδων ή/και ατόµων που ασχολούνται µε την έρευνα και την πράξη σ' αυτόν τον τοµέα.(2) Aπό τα παραπάνω προκύπτει ότι για την αποτελεσµατική ανάπτυξη της έρευνας σε αυτόν τον τοµέα, όπως και για τη διασάφηση και την εξειδίκευση των στόχων για ισότητα στην εκπαίδευση είναι αναγκαία η θεσµική ενίσχυση των παρεµβάσεων σε σχέση µε την έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση. Kαθώς η γνώση µας για τον τρόπο επίτευξης της ισότητας των φύλων στην κοινωνία αυξάνεται, είναι λογικό, επίσης, να προβληµατιζόµαστε για τον τρόπο µε τον οποίο η εκπαίδευση µπορεί να προωθήσει το ζήτηµα της ισότητας. Προς τούτο είναι απαραίτητη η ανάπτυξη πολυδιάστατων στρατηγικών µε πολλές και διαφοροποιηµένες προσεγγίσεις στα πλαίσια ενός ολοκληρωµένου προγράµµατος παρέµβασης. ηλαδή είναι απαραίτητες: η διαµόρφωση νέας εκπαιδευτικής πολιτικής και διοικητικών µέτρων, η ανάπτυξη προγραµµάτων, µεθόδων διδασκαλίας και διδακτικού υλικού χωρίς σεξιστικά στοιχεία για κάθε βαθµίδα της εκπαίδευσης και για όλα τα γνωστικά αντικείµενα. Όµως η εφαρµογή όλων αυτών προϋποθέτει δηµιουργία δυναµικών οµάδων πίεσης και ευαισθητοποίηση και κατάρτιση των εκπαιδευτικών. ιότι πρϋποθέτει εκπαιδευτικούς που γνωρίζουν µεταξύ άλλων πώς δηµιουργούνται φυλετικά στερεότυπα, ποιες διαπλοκές υπάρχουν µεταξύ φύλου, κοινωνική τάξης και φυλής, πώς δηµιουργούνται, εντοπίζονται και καταπολεµούνται οι προκαταλήψεις κατά φύλο και επιπλέον να κατέχουν την απαραίτητη τεχνογνωσία ώστε να παράγουν, να επιλέγουν και να χρησιµοποιούν διδακτικό υλικό χωρίς σεξιστικά στοιχεία και να διαµορφώνουν εκείνο το κλίµα στην τάξη που αποτρέπει την εµφάνιση ανισοτήτων κατά φύλο. Προφανώς, η κατάρτιση και η επιµόρφωση των εκπαιδευτικών µέχρι σήµερα δεν ανταποκρίνεται σ' αυτούς τους στόχους. Tα πανεπιστηµιακά τµήµατα -µε ελάχιστες εξαιρέσεις- δεν προετοιµάζουν ούτε στοιχειωδώς τους/τις εκπαιδευτικούς έτσι ώστε να υιοθετήσουν εκπαιδευτικές πρακτικές που προωθούν την ισότητα των φύλων στη εκπαίδευση. Aυτό γίνεται εµφανές από τον τρόπο στελέχωσης των παιδαγωγικών τµηµάτων, από τα ερευνητικά ενδιαφέροντα των µελών τους(3), από τον ελάχιστο αριθµό µαθηµάτων στον τοµέα της σχέσης κοινωνικού φύλου και εκπαίδευσης και στον τοµέα της της µη σεξιστικής αγωγής, όπως και γενικότερα µαθηµάτων µε φεµινιστική οπτική(4), από την απουσία του σεξισµού ως πρόβληµα στα βιβλία της παιδαγωγικής και στις ειδικές επιστηµονικές περιοχές, και από τις σεξιστικές προκαταλήψεις που είναι διάχυτες σε πολλά συγγράµµατα.(5) εν είναι τυχαίο ότι οι µελλοντικοί εκπαιδευτικοί δεν αποκτούν σχετικές εµπειρίες για να προωθήσουν την ισότητα των φύλων στην εκπαίδευση. Για την ελληνική εκπαίδευση το ζήτηµα αυτό δεν αποτέλεσε πρόβληµα και γι αυτό δεν αποτέλεσε τµήµα της κατάρτισης και επιµόρφωσης των εκπαιδευτικών. Tο γεγονός αυτό δεν µεταβλήθηκε ούτε κατά τα τελευταία χρόνια καθώς στην Eλλάδα δεν εµφανίστηκαν ισχυρές αυτόνοµες γυναικείες σπουδές. Oύτε αυτή η σαφής ανισότητα στη στελέχωση της διοίκησης των εκπαιδευτικών θεσµών (σχολικοί σύµβουλοι,

5 διοικήσεις σχολείων κ.λ.π.) δεν έχει οδηγήσει σε ανάπτυξη της έρευνας εκ µέρους των εµπλεκοµένων φορέων. Σε συνάρτηση µε αυτά αποτελεί φυσική συνέπεια το γεγονός ότι δεν ενισχύεται η ένταξη της φεµινιστικής οπτικής και της διαφυλικής έρευνας στα προγράµατα σπουδών των αντίστοιχων τµηµάτων. H έλλειψη αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σοβαρή, γιατί οι εκπαιδευτικοί είναι ο πιο κρίσιµος παράγοντας στη διαδικασία µετασχηµατισµού της εκπαίδευσης. H Howe (1973, σελ. 148) αναφέρει χαρακτηριστικά: "Θα έθετα ως προτεραιότητα την κατάρτιση των εκπαιδευτικών - ανδρών και γυναικών (...) όταν οι εκπαιδευτικοί αλλάζουν, αλλάζουν τα πάντα στις τάξεις τους". Mε την παραπάνω λογική η άµεση επιτυχία του µετασχηµατισµού της εκπαίδευσης προς µη-σεξιστική κατεύθυνση έγκειται, κυρίως, στην επιµόρφωση των εν ενεργεία εκπαιδευτικών. Όµως προς το παρόν δεν υπάρχουν οι απαραίτητες συνθήκες για την πραγµατοποίηση ενός τέτοιου εγχειρήµατος σε όλη την Eλλάδα. Aλλά µέχρι τη δηµιουργία τέτοιων συνθηκών είναι δυνατή η εφαρµογή πρότυπων προγραµµάτων µε στόχο τον πολλαπλασιασµό τους αργότερα. Kαθοριστική σε αυτή την προσπάθεια θα είναι η συµµετοχή των Παιδαγωγικών Tµηµάτων, εφόσον αυτά υιοθετήσουν και προωθήσουν ανάλογη προσέγγιση των εκπαιδευτικών προβληµάτων. Aσφαλώς βρισκόµαστε σε ένα µεταβατικό στάδιο κατά το οποίο η ανάπτυξη της φεµινιστικής θεωρίας και έρευνας και ο προβληµατισµος για την έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση αναµένεται να επιδράσουν µεταρρυθµιστικά στα προγράµµατα σπουδών των Παιδαγωγικών Tµηµάτων. H πορεία αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι, υπάρχει διεθνώς µια διαρκώς αυξανόµενη βάση δεδοµένων από την οποία προκύπτουν νέες προσεγγίσεις στην εκπαίδευση µε σηµαντικό νέο συστατικό στοιχείο το σχεδιασµό παρεµβάσεων για την επίτευξη της ισότητας στην εκπαίδευση και της ισότητας µέσω της εκπαίδευσης.(6) Mε βάση αυτά τα δεδοµένα µπορούµε ήδη σήµερα να διαµορφώσουµε ένα πρώτο κατάλογο άµεσων µέτρων ως πρώτο βήµα στο σχεδιασµό µιας ολοκληρωµένης εκπαιδευτικής πολιτικής για την προώθηση της ισότητας(7). Xαρακτηριστικά για το είδος των µέτρων είναι τα εξής: - H αυτοαξιολόγηση κάθε τµήµατος κατάρτισης εκπαιδευτικών ως προς τις εκπαιδευτικές πολιτικές και πρακτικές του, µε στόχο τη διασφάλιση ότι οι διακρίσεις φύλων δε συµπεριλαµβάνονται στις δραστηριότητές του ή την κατάρτιση σχεδίου άρσης τους στο πρόγραµα σπουδών, στα συγγράµµατα, στα κριτήρια στελέχωσης και εξέλιξης του προσωπικού, στις εκπαιδευτικές στρατηγικές, στις ερευνητικές δραστηριότητες και στην καθηµερινή ζωή του τµήµατος. - H επανεξέταση των µεθόδων διδασκαλίας, των πρακτικών ασκήσεων, των µικροδιδασκαλιών και των σεµιναρίων ανάπτυξης δεξιοτήτων έτσι ώστε να συµπεριληφθούν δεξιότητες που είναι απαραίτητες για την προώθηση των θεµάτων ισότητας στην εκπαίδευση.(8) - H όσο το δυνατόν µεγαλύτερη ενσωµάτωση των παραπάνω προβληµατισµών στη διδασκαλία όλων των µελών του διδακτικού προσωπικού, ανεξαρτήτως γνωστικού αντικειµένου. - H υιοθέτηση ορισµένων σχολικών µονάδων για πρότυπη εφαρµογή προγραµµάτων µη-σεξιστικής παρέµβασης, µε άσκηση του προσωπικού τους (στα πλαίσια των προγραµµάτων επιµόρφωσης και/ή εξοµοίωσης).

6 - H ενίσχυση της διεπιστηµονικής έρευνας για την ισότητα ευκαιριών στην εκπαίδευση. - H θεσµική καθιέρωση του τοµέα της έµφυλης διάστασης στην εκπαίδευση (σε όσα τµήµατα δεν υπάρχει).(9) Eπίλογος H προσπάθεια προώθησης της ισότητας των φύλων στην εκπαίδευση και µέσα από την εκπαίδευση σηµαίνει υιοθέτηση µιας επιπλέον οπτικής γωνίας στη διερεύνηση όλων των παραµέτρων που επηρεάζουν το εκπαιδευτικό έργο. Για το λόγο αυτό η προσπάθεια δεν µπορεί παρά να συναντήσει ισχυρές αντιστάσεις.(10) Όµως από την ολοκλήρωσή της εξαρτάται το ίδιο το µέλλον του σχολείου ως θεσµού που συµβάλλει στην απελευθέρωση του ανθρώπου. Υποσηµειώσεις (1) Yπάρχουν πολλές έρευνες που µελετούν τις διαπροσωπικές ανισότητες που παρατηρούνται στις τυπικές τάξεις, οι οποίες όµως δεν είναι δυνατό να αναφερθούν εδώ αναλυτικά. Για µια εκτενή συνόψιση των ερευνών βλ. το άρθρο των Lockheed M. and Klein S. (1985) Sex equity in Classroom Organization and Climate in S. Klein, Handbook for Achieving Sex Equity through Education (pp ). Johns Hopkins University Press, Baltimore and London. (2) Ως προς τα κριτήρια που χρησιµοποιήθηκαν για την εκτίµηση της ανάπτυξης αυτής της επιστηµονικής περιοχής βλ. Beauchaamp, G, A (1981) Curriculum theory, (4th Ed.). Itaska, IL: Peacock. (3) H στελέχωση και η θέση τους στην ιεραρχία των τµηµάτων δίνει το µήνυµα ότι η εκπαίδευση καθοδηγείται από άνδρες, αν και τα παιδαγωγικά τµήµατα παραδοσιακά εκπαιδεύουν περισσότερες γυναίκες. Mε το σχόλιο αυτό δεν υπαινίσσοµαι διόλου ότι η κατάσταση είναι διαφορετική σε άλλα πανεπιστηµιακά τµήµατα. Eιδικότερα βλ. Hλιού, M. (1988) "Oι Γυναίκες Πανεπιστηµιακοί: Eξέλιξη της θέσης τους ή στασιµότητα;" Eπιθεώρηση Kοινωνικών Eρευνών, 76, (4) Tα ελάχιστα µαθήµατα στον τοµέα των γυναικείων σπουδών, κυρίως στα παιδαγωγικά τµήµατα και τις φιλοσοφικές σχολές αποτελούν, τις περισσότερες φορές, µεµονωµένες πρωτοβουλίες µελών.e.π., χωρίς αυτό να αντικατοπτρίζει πάντα τη διαθεσιµότητα του συγκεκριµένου τµήµατος (εξαίρεση το Π.T..E.). H εισαγωγή τους είναι πιο εύκολη στα νεοσύστατα τµήµατα, ενώ σε παλαιότερες σχολές υπάρχουν αυξηµένες αντιστάσεις.

7 (5) Mια πρόχειρη ανάλυση των διδακτικών σηµειώσεων και των βιβλίων που χρησιµοποιούνται για την κατάρτιση των εκπαιδευτικών µας δίνει µια εικόνα των θεµάτων και δεξιοτήτων που προωθούνται ή αγνοούνται. Συνήθως, απουσιάζει ο σεξισµός ως ζήτηµα γενικά, τόσο στα βιβλία Παιδαγωγικής όσο και στις ειδικές επιστηµονικές περιοχές και η επίδρασή του στα παιδιά. Eπίσης απουσιάζουν οι στρατηγικές µείωσής του. Tα περισσότερα βιβλία είναι γραµµένα από άνδρες και γίνεται µεγαλύτερη αναφορά σε αυτούς, δε γίνονται εκτενείς αναφορές στη νοµοθεσία και τις οδηγίες που απαγορεύουν τις διακρίσεις φύλων στην εκπαίδευση, η συζήτηση των διαφορών φύλου αναπτύσσεται µε βάση τη στερεότυπη αντίληψη και, κατ' αυτό τον τρόπο, ενισχύονται οι διακρίσεις. (6) Για µια πιο αναλυτική περιγραφή των συνθηκών εγκαθίδρυσης των "γυναικείων σπουδών" στο Π.T..E. του A.Π.Θ. και των αντιστάσεων στην εφαρµογή τους, καθώς και για την εκτίµηση της δυναµικής τους στη µελλοντική πορεία του τµήµατος βλ.. Kογκίδου και E. Tρέσσου-Mυλωνά (1993) H θεσµοθέτηση Γυναικείων Σπουδών στα Eλληνικά Πανεπιστήµια: H περίπτωση του Παιδαγωγικού Tµήµατος ηµοτικής Eκπαίδευσης του A.Π.Θ. Στα πρακτικά της Eυρωπαϊκής Συνάντησης "Oι Γυναικείες Σπουδές στην Eλλάδα και η Eυρωπαϊκή Eµπειρία". 7-9 Oκτωβρίου 1993, Θεσσαλονίκη. (7) Για µια φεµινιστική παιδαγωγική βλ. Margo Culley and Catherine Portuges (eds) "Gendered Subjects: The Dynamics of Feminist teaching" Boston: Poutledge and Kegal Paul., 1985 p.27 Susan Laird Reforming "Woman's True Profession": A case for "Feminist Pedagogy" in Teacher Education? Harvard Educational Review, Vol. 58, No 4, November 1988, pp Charlotte Bunch and Sandra Pollack (eds), "Learning Our Way: Essays in Feminist Education" Trumansburg, NY: Crossing, 1983, p (8) Aυτό βέβαια δεν είναι εύκολο και καµιά φορά αδύνατο -σε µεγάλα ακροατήρια στο πανεπιστήµιο. Eίναι όµως εφικτό σε οµάδες εργασίας και τµήµατα µε περιορισµένο αριθµό. (9) Yπάρχουν πολλοί λόγοι που ερµηνεύουν την αντίσταση των παιδαγωγικών τµηµάτων, διεθνώς, στην ισότητα των φύλων. Όπως αναφέρει ο Tobias (1978) και η Howe (1973) οι γυναικείες σπουδές εγκαθιδρύονται µετά από έντονη δραστηριότητα γυναικών εκπαιδευτικών και φοιτητριών που ζητούν αυτά τα µαθήµατα. Πολιτικός ακτιβισµός είναι λιγότερο έντονος στους φοιτητές/τριες των τµηµάτων κατάρτισης εκπαιδευτικών από ό,τι στους φοιτητές/τριες άλλων τµηµάτων. Για το λόγο αυτό ο Lather (1981) σελ. 3, υποστηρίζει ότι "η ευθύνη για την εγκαρίδρυσή τους πέφτει στους ώµους των πανεπιστηµιακών τµηµάτων".

8 Xωρίς να υποστηρίζουµε ότι αυτοί είναι οι λόγοι τη µη θεσµοθέτησης στο πρόγραµµα σπουδών των παιδαγωγικών τµηµάτων αντίστοιχων αντικειµένων, εν τούτος είναι αξιοσηµείωτο ότι, όπου υπήρξε θεσµοθέτηση µε την ευθύνη του τµήµατος, όπως στην περίπτωση του Π.T..E. του A.Π.Θ., παρόλο ότι το µεγαλύτερο ποσοστό των εκπαιδευοµένων στα παιδαγωγικά τµήµατα είναι γυναίκες, η αναλογία αυτή δεν ανταποκρίνεται στη σύνθεση των µελών των τµηµάτων πάντοτε και, σχεδόν καθόλου, στο επίπεδο των προέδρων και κοσµητόρων. (10) Oι προτάσεις αυτές στηρίζονται στις κατευθυντήριες αρχές που προέκυψαν από την εφαρµογή προγραµµάτων για µη-σεξιστική εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στην Eυρώπη και H.Π.A. και την εµπειρία µας από το Π.T..E. Παρ'όλο που δεν έχουµε δεδοµένα αξιολόγησης της δουλειάς µας προς αυτή την κατεύθυνση και της αποτελεσµατικότητάς της µπορούµε να επισηµάνουµε ορισµένα σηµεία που θεωρούµε καθοριστικά για τα τµήµατα που καταρτίζουν εκπαιδευτικούς. Για πιο αναλυτικά περιγραφή βλ. ενδεικτικά το άρθρο των David Sadker και της Myra Sadker που αναφέρεται µόνο στην εκπαίδευση δασκάλων. Sadker D. and Sadker M., (1985). The treatment of Sex Equity in Teacher Education In S. Klein, Handbook for Achieving Sex Equity through Education. (pp ). The Johns Hopkins University Pressm Baltimore and London. Bιβλιογραφία Adamsky, C. (1981). Changes in pronominal usage in a classroom situation. Psychology of Women Quarterly, 5, Barclay, L. K. (1974) The emergence of vocational expectation in preschool children. Journal of Vocational Behavior, 4, Bem, S.L. and Bem, D. J. (1973) Does sex-biased job advertising "aid and abert" sex discrimination? Journal of Applied Social Psychology, 3, Beyard-Tyler, K. C. and Sullivan, H. J. (1980) Adolescent reading preferences for type of theme and sex of character. Reading Research Quarterly, 16, Bourdien, P. and Passeron J. C. (1977) Reproduction in education, society and culture. London: Sage.

9 Fischer, P. L. and Torney, J. V. (1976) Influence of children's stories on dependency a sex-typed behavior. Developmental Psychology, 12, Frasher, R. S. and Frasher, J. M. (1978) Influence on story characters' roles on comprehension. Reading Teacher, 32, Harisson, L. and Passero, R. (1975) Sexism in the language of elementary school textbooks. Science and Children, 12, Howe, F. (1973) Introduction: The teacher nad the women's movement. In N. Frazier and M. Sadker (Eds), Sexism in school and Society. New York, Harper and Row. Jackson, P. (1968) Life in classrooms. New York: Holt, Rinehart and Ninston. Klein, H. A. (1979) What effect does nonsexist content have on the reading of boys and girls? Reading Improvement, 16, Lather, P. (1981) Reeducating educators: Sex equity in teacher education, Educational Horizons, 60 (1), Scott, K. P. and Feldman-Summers, S. (1979) Children's reaction to textbook stories in which females are portayed in traditionally male roles. Journal of Educational Psychology, 71, Tobias, S. (1978) Women's studies: Its origins, its organisation and its prospects. Women's Studies International Quarterly, 1, Nilson, L. C. (1978) Teacher's inclusion of males and females in generic nouns. Research in the Teaching of English, 12,

H έµφυλη διάσταση στην εκπαίδευση - Σε ποιούς τοµείς απαιτείται παρέµβαση; ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ Εκπαίδευση και Ισότητα Ευκαιριών - Ευρωπαϊκό Συνέδριο - Αθήνα 7-8-9 Απριλίου 1994, Γενική Γραµµατεία Ισότητας,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Κογκίδου ήµητρα Χαιρετισµός στην ηµερίδα του Παιδαγωγικού Τµήµατος ηµοτικής Εκπαίδευσης στο Α.Π.Θ. ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Κατά τα δύο προηγούµενα ακαδηµαϊκά έτη το Α.Π.Θ. προσφέρει

Διαβάστε περισσότερα

H θεσµοθέτηση Γυναικείων Σπουδών στα ελληνικά Πανεπιστήµια: H περίπτωση του Παιδαγωγικού Tµήµατος ηµοτικής Eκπαίδευσης του A.Π.Θ.

H θεσµοθέτηση Γυναικείων Σπουδών στα ελληνικά Πανεπιστήµια: H περίπτωση του Παιδαγωγικού Tµήµατος ηµοτικής Eκπαίδευσης του A.Π.Θ. H θεσµοθέτηση Γυναικείων Σπουδών στα ελληνικά Πανεπιστήµια: H περίπτωση του Παιδαγωγικού Tµήµατος ηµοτικής Eκπαίδευσης του A.Π.Θ. ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ Ευρωπαϊκή Συνάντηση -ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΙΕΣ ΣΠΟΥ ΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Φύλου και Ισότητας στο ΑΠΘ: Σκοποί και στόχοι

Επιτροπή Φύλου και Ισότητας στο ΑΠΘ: Σκοποί και στόχοι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΥΛΟΥ & ΙΣΟΤΗΤΑΣ Α.Π.Θ. Ε-mail: isotita-comm@auth.gr Θεσσαλονίκη 23 /3/2015 Επιτροπή Φύλου και Ισότητας στο ΑΠΘ: Σκοποί και στόχοι Η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αποδόµηση των έµφυλων ταυτοτήτων: προϋποθέσεις, αντιστάσεις και όρια Ελένη Μαραγκουδάκη Επίκ. Καθηγήτρια Τµήµα ΦΠΨ, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Tα κορίτσια φοιτούν σε ίσο ή και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Παρατήρηση διδασκαλίας. Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας

Παρατήρηση διδασκαλίας. Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας Παρατήρηση διδασκαλίας Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα Ο μάχιμος εκπαιδευτικός, αποτελεί, καθοριστικό παράγοντα για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΑΝΑΦΟΡΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ (STATE OF THE ART) ΤΟΥ ENTELIS ΕΚΔΟΣΗ EΥΚΟΛΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ Εισαγωγή Η έρευνα στην Ευρώπη δείχνει ότι οι άνθρωποι με αναπηρίες όλων των ηλικιών έχουν προσωπική εμπειρία με την τεχνολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Το φύλο στην εκπαίδευση. Μια περιήγηση στα σημαντικά ζητήματα έρευνας, εφαρμογής και εκπαιδευτικών πρακτικών

Το φύλο στην εκπαίδευση. Μια περιήγηση στα σημαντικά ζητήματα έρευνας, εφαρμογής και εκπαιδευτικών πρακτικών Το φύλο στην εκπαίδευση Μια περιήγηση στα σημαντικά ζητήματα έρευνας, εφαρμογής και εκπαιδευτικών πρακτικών Τα θέματα-άξονες της σχέσης φύλο και εκπαίδευση Η πρόσβαση και η συμμετοχή των δύο φύλων στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Αθ. Μιχαηλίδου Ευριπίδου

Δρ Αθ. Μιχαηλίδου Ευριπίδου Ισότητα των Φύλων στην Εκπαίδευση Δρ Αθ. Μιχαηλίδου Ευριπίδου Διευθύντρια Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Διατμηματική Επιτροπή για την Ισότητα των Φύλων Δομή της παρουσίασης Ό ρόλος της εκπαίδευσης στην εξάλειψη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Μαθησιακών Αποτελεσμάτων

Πίνακας Μαθησιακών Αποτελεσμάτων Πίνακας Μαθησιακών Αποτελεσμάτων Τα Μαθησιακά Αποτελέσματα στον παρακάτω πίνακα έχουν σχηματιστεί με βάση τα συμπεράσματα στη Διεθνική Αναφορά Έρευνας Ο1 που περιέχει τα ευρήματα της έρευνας που διεξήχθη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ»

ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ» του Διεθνούς Ερευνητικού Προγράμματος: Ανάπτυξη θεωρητικού σχήματος κατανόησης της ποιότητας στην εκπαίδευση: Εγκυροποίηση του

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Κωδικός μαθήματος: ΚΕΠ 302 Διδάσκων: Δημήτρης Θ. Ζάχος Πιστωτικές μονάδες: 10 Χρόνος και τόπος διεξαγωγής: Τετάρτη 6-9 αίθουσα 907 Εισαγωγικά Η επιτυχής συμμετοχή σ ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητε ς-ικανότητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΕΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 9.3.2015 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά με την έκθεση για την υλοποίηση, τα αποτελέσματα και τη συνολική αξιολόγηση του Eυρωπαϊκού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ -ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ -ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΜΑΚΡΟΕΠΙΠΕΔΟ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Δρ. Παρασκευή Χατζηπαναγιώτου Επίκουρη Καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Διοίκησης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου P.Chatzipanagiotou@euc.ac.cy Ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο Παρουσίαση από τις: Φροσούλα Πατσαλίδου, ερευνήτρια, & Μαίρη Κουτσελίνη, επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ Το ευρωπαϊκό ερευνητικό πρόγραμμα PROFILES ανακοινώνει τη δυνατότητα δήλωσης ενδιαφέροντος για συμμετοχή στο δεύτερο κύκλο βιωματικών εργαστηρίων (2012-2013) με θέμα το σχεδιασμό και

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Κογκίδου. (1998) Ισότητα των Φύλων στην Εκπαίδευση - υνατότητες και Προβλήµατα στην Ευαισθητοποίηση των Εκπαιδευτικών.

Κογκίδου. (1998) Ισότητα των Φύλων στην Εκπαίδευση - υνατότητες και Προβλήµατα στην Ευαισθητοποίηση των Εκπαιδευτικών. Κογκίδου. (1998) Ισότητα των Φύλων στην Εκπαίδευση - υνατότητες και Προβλήµατα στην Ευαισθητοποίηση των Εκπαιδευτικών. (Κείµενο αποµαγνητοφωνηµένης προφορικής εισήγησης σε σεµινάρια του Κέντρου Ερευνών

Διαβάστε περισσότερα

Κείµενο Οι γυναίκες διδάσκουν και οι άνδρες διοικούν

Κείµενο Οι γυναίκες διδάσκουν και οι άνδρες διοικούν 41 Διαγώνισµα 91 Ισότητα των Φύλων Κείµενο Οι γυναίκες διδάσκουν και οι άνδρες διοικούν Το επάγγελµα της εκπαιδευτικού στην Ελλάδα αποτέλεσε το πρώτο µη χειρωνακτικό επάγγελµα που άνοιξε και θεωρήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΥΓΚΛΙΣΗ» Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΚΥΡΙΩΣ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: 9.10.5 Ηλεκτρονικό ενημερωτικό και εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

1/5/2004. Λόγος: Εναρμόνιση με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και συγκεκριμένα της Ευρωπαϊκής Οδηγίας (2000/78/ΕΚ)

1/5/2004. Λόγος: Εναρμόνιση με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και συγκεκριμένα της Ευρωπαϊκής Οδηγίας (2000/78/ΕΚ) 1 1/5/2004 Λόγος: Εναρμόνιση με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και συγκεκριμένα της Ευρωπαϊκής Οδηγίας (2000/78/ΕΚ) 2 (α) (β) (γ) Ο περί Καταπολέμησης των Φυλετικών και Ορισμένων Άλλων Διακρίσεων (Επίτροπος) Νόμος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ»

ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΒΑΣΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Ενότητα Α: Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ: ΤΑΣΕΙΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Σεξισµός και αντισεξισµός Φύλο και εκπαίδευση

Σεξισµός και αντισεξισµός Φύλο και εκπαίδευση Σεξισµός και αντισεξισµός Φύλο και εκπαίδευση ΗΜΗΤΡΑ ΚΟΓΚΙ ΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Υπό δηµοσίευση) Εχετε αναλογιστεί πόσες ώρες περάσατε στο σχολείο; Μην αρχίσετε τους υπολογισµούς γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ Επιτροπή ικαιωµάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ Επιτροπή ικαιωµάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Επιτροπή ικαιωµάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων 23.2.2015 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά µε την ενδυνάµωση των κοριτσιών στην ΕΕ µέσω της εκπαίδευσης Επιτροπή ικαιωµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Κλίµα παρακίνησης στο µάθηµα της Φ.Α. και υγιεινές συµπεριφορές

Κλίµα παρακίνησης στο µάθηµα της Φ.Α. και υγιεινές συµπεριφορές Κλίµα παρακίνησης στο µάθηµα της Φ.Α. και υγιεινές συµπεριφορές Γιάννης Θεοδωράκης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Θέµατα που θα συζητηθούν Τι είναι το κλίµα παρακίνησης Ποιο είναι το θεωρητικό σχήµα µέσα από το

Διαβάστε περισσότερα

Είναι µε µεγάλη χαρά που παρευρίσκοµαι στη. σηµερινή παρουσίαση των αποτελεσµάτων της. Έρευνας «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις

Είναι µε µεγάλη χαρά που παρευρίσκοµαι στη. σηµερινή παρουσίαση των αποτελεσµάτων της. Έρευνας «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις Υ...Τ. 18.3.09.35 Χαιρετισµός Υπουργού ικαιοσύνης και ηµοσίας Τάξεως Κ. Σοφοκλή Σοφοκλέους Στην παρουσίαση των Αποτελεσµάτων της Έρευνας µε θέµα: «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις Φύλου των Κυπρίων

Διαβάστε περισσότερα

Στερεότυπα φύλου στις επαγγελματικές επιλογές των νέων γυναικών

Στερεότυπα φύλου στις επαγγελματικές επιλογές των νέων γυναικών Στερεότυπα φύλου στις επαγγελματικές επιλογές των νέων γυναικών Τ Ο Γ Υ Ν Α Ι Κ Ε Ι Ο Π Ρ Ο ς Ω Π Ο Τ Η ς Ε Π Ι Χ Ε Ι Ρ Η Μ Α Τ Ι Κ Ο Τ Η Τ Α ς ς Τ Ο Ν. Κ Ι Λ Κ Ι ς Τ Ε Τ Α Ρ Τ Η 8 Μ Α Ρ Τ Ι Ο Υ 2 0 1

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 8 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 8 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 8 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών Πηγή: Δημάκη, Α. Χαϊτοπούλου, Ι. Παπαπάνου, Ι. Ραβάνης, Κ. Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών: μια ποιοτική προσέγγιση αντιλήψεων μελλοντικών νηπιαγωγών. Στο Π. Κουμαράς & Φ. Σέρογλου (επιμ.). (2008).

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 1: Εισαγωγή Ένταξη Ενσωμάτωση της Πληροφορικής στην Εκπαίδευση, Φάσεις και Μοντέλα Ένταξης Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 2/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 2/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 12 2/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Μαθησιακοί στόχοι Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΡΟ 4.2 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ

ΜΕΤΡΟ 4.2 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4 ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΜΕΤΡΟΥ Προγράµµατα Υποστήριξης των Γυναικών στις Προπτυχιακές και Μεταπτυχιακές Σπουδές. Προγράµµατα Σπουδών

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες:

Σχέδια Δράσης Πεδία: Τομείς: Δείκτες: 1 Σχέδια Δράσης Πεδία: 1. Εκπαιδευτικές διαδικασίες. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά αποτελέσματα. Τομείς: 1. Επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Κλίμα και σχέσεις στο σχολείο. 2. Εκπαιδευτικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

20 Νοεμβρίου Κυρίες και κύριοι, Καλησπέρα σας.

20 Νοεμβρίου Κυρίες και κύριοι, Καλησπέρα σας. Ομιλία Αλεξάνδρας Πάλλη στην Ημερίδα της ΕΣΕΕ με θέμα: «Στηρίζουμε τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, προωθούμε τη συμμετοχή των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων» 20 Νοεμβρίου 2013 Καλησπέρα σας. Θα ήθελα

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Στόχος µας η ουσιαστική ισότητα των φύλων ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ 2010-2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΜΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΟΔΙΟΡΙΖΟΜΕΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

ΣΥΣΤΗΜΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΜΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΟΔΙΟΡΙΖΟΜΕΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑ 1 ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΜΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΟΔΙΟΡΙΖΟΜΕΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Α/Α ΚΡΙΤΗΡΙΑ A. ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ 1 Διαχείριση της τάξης (π.χ. τήρηση κανονισμών) 2 Αξιοποίηση διδακτικού

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13 Περιεχόµενα Εισαγωγή 3 1 ο Μέρος Οι προτάσεις των προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών σήµερα 7 Κεφάλαιο 1 ο Ανάλυση Συγκριτική καταγραφή των προτάσεων σύγχρονων προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών.

Διαβάστε περισσότερα

Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια.

Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια. Οι διακρίσεις συνδέονται άμεσα με

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ.

ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ. 1 Eργαστήριο 2: Καλές Πρακτικές Παιδαγωγικής Ηγεσίας ρ. Γεωργία Πασιαρδή, ιευθύντρια Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης ρ. Γιάννης Σαββίδης, ιευθυντής Σχολείων ηµοτικής Εκπαίδευσης, Μέλος Σ.Ε.Π. Α.Π.ΚΥ. «Η

Διαβάστε περισσότερα

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5.1 Εισαγωγή 5.2 Τα βασικά χαρακτηριστικά της συντελούμενης αλλαγής 5.3 Οι νέες προτεραιότητες 5.4 Τα συστατικά στοιχεία του νέου εκπαιδευτικού περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων

Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων Μάριος Βρυωνίδης 5ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο ΟΕΛΜΕΚ - ΠΟΕΔ ΟΛΤΕΚ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ «Φύλο και Εκπαίδευση : Μια εξίσωση ισότητας» Σάββατο

Διαβάστε περισσότερα

«Οι βασικές αρχές και οι στόχοι του Ελληνικού Δικτύου για την καταπολέμηση των διακρίσεων»

«Οι βασικές αρχές και οι στόχοι του Ελληνικού Δικτύου για την καταπολέμηση των διακρίσεων» «Οι βασικές αρχές και οι στόχοι του Ελληνικού Δικτύου για την καταπολέμηση των διακρίσεων» Ημερίδα: «Το Δικαίωμα στην Εργασία και η καταπολέμηση των διακρίσεων: Η σημερινή πραγματικότητα στην Ελλάδα και

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Φύλο και Αναλυτικά Προγράμματα: Η υπόσχεση των Γυναικείων Σπουδών στα Ελληνικά Πανεπιστήμια στον 21 ο αιώνα.

Φύλο και Αναλυτικά Προγράμματα: Η υπόσχεση των Γυναικείων Σπουδών στα Ελληνικά Πανεπιστήμια στον 21 ο αιώνα. Φύλο και Αναλυτικά Προγράμματα: Η υπόσχεση των Γυναικείων Σπουδών στα Ελληνικά Πανεπιστήμια στον 21 ο αιώνα. Κογκίδου Δήμητρα ** Οι περισσότερες διαμάχες και έρευνα για την έμφυλη διάσταση των αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση ιεθνούς Συνάντησης AGE/inc, Κολόνια, Γερµανία 16-17 Μαΐου 2006 Στα πλαίσια ενός υπερεθνικού προγράµµατος ανταλλαγής µε χρηµατοδότηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, συναντήθηκαν εκπρόσωποι συνδέσµων

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι προσδοκίες, που καλλιεργούμε για τα παιδιά, εμείς οι εκπαιδευτικοί, αναφέρονται σε γενικά κοινωνικά χαρακτηριστικά και παράλληλα σε ατομικά ιδιοσυγκρασιακά. Τέτοια γενικά κοινωνικο-συναισθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Θ ε σ σ α λ ο ν ί κ η

Θ ε σ σ α λ ο ν ί κ η Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Δράση «Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας» Επιστ. υπεύθυνη: Ζωή Παπαναούμ Υποδράση: Γενικές επιμορφώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Διαπολιτισμική Εκπαίδευση E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Διευθυντικών Στελεχών στην Εκπαίδευση Το Έργο δύναται να συγχρηματοδοτηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικά στοιχεία για το πρόγραµµα «Κοινωνία της Πληροφορίας»

Ερευνητικά στοιχεία για το πρόγραµµα «Κοινωνία της Πληροφορίας» 4ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ- ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1 Ερευνητικά στοιχεία για το πρόγραµµα «Κοινωνία της Πληροφορίας» Σωκράτης Ματσούκας Σχολικός Σύµβουλος ιδάκτορας Πανεπιστηµίου Αιγαίου matsoukas@sch.gr Κων/νος

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Έκθεση Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Ταυτότητα του σχολείου Καταγράφονται στοιχεία της ταυτότητας της Σχολικής Μονάδας. Α. Διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

sfs Sozialforschungsstelle Dortmund (social research centre), central scientific institution of the Technical University Dortmund

sfs Sozialforschungsstelle Dortmund (social research centre), central scientific institution of the Technical University Dortmund Επιστημονικός Υπεύθυνος: sfs Sozialforschungsstelle Dortmund (social research centre), central scientific institution of the Technical University Dortmund Στα πλαίσια του έργου: Improving Gender Equality

Διαβάστε περισσότερα

Ηφιλοσοφίατων ΕΠΠΣκαιτωνΑΠΣ. Γιώργος Αλβανόπουλος Σχολικός Σύµβουλος Ειδικής Αγωγής http://amaked-thrak.pde.sch.gr/symdim-kav4/ ΑλβανόπουλοςΓ. Σχ. Σύµβουλος 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εποχή µας χαρακτηρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΩΝ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΤΟ ΦΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΩΝ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΤΟ ΦΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΩΝ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΤΟ ΦΥΛΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ 1 ΤΕΥΧΟΣ ISBN ΣΕΙΡΑΣ: 978-9963-0-9115-7

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ Αθήνα, 17 Μαρτίου 2016 ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ «Τέχνη & Εκπαίδευση: Διδακτικές και Παιδαγωγικές προσεγγίσεις στο Σχολείο του 21ου αιώνα» Αθήνα 2, 3 και 4 Οκτωβρίου 2015 Το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηµατικά, Φυσικές Επιστήµες, Νέες Τεχνολογίες. Αθήνα: Καλειδοσκόπιο.

Μαθηµατικά, Φυσικές Επιστήµες, Νέες Τεχνολογίες. Αθήνα: Καλειδοσκόπιο. Κογκίδου., Ντρενογιάννη E., Σέρογλου Φ. και Τρέσσου Ε. (2007). Τι συµβαίνει µε το φύλο και Θετικές επιστήµες; Προλογικό σηµείωµα. Στο:Ε. Ντρενογιάννη, Φ. Σέρογλου και Ε Τρέσσου (Επιµ.) Φύλο και Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ

VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ VII. ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ : ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΕΚΠ/ΚΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΑΙ ΦΥΛΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1.0 Αριθµός µαθητών στα σχολεία Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης 2.0 Τριτοβάθµια Εκπαίδευση 83 Ισότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Στο τομέα της εκπαίδευσης η αξιολόγηση μπορεί να αναφέρεται στην επίδοση των μαθητών, στην αποτελεσματικότητα της διδασκαλίας ή της μαθησιακής διαδικασίας, στο αναλυτικό πρόγραμμα, στα διδακτικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΘΟ ΟΣ PROJECT ΩΣ ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ

Η ΜΕΘΟ ΟΣ PROJECT ΩΣ ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ Η ΜΕΘΟ ΟΣ PROJECT ΩΣ ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΑΜΙΑ 26 /01/2013 Τσαρούχα Βικτωρία ΠΕ 06 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Προγραµµατισµός και διεξαγωγή έρευνας 30% Περιεχόµενο ερευνητικής έκθεσης 30% Γλώσσα,

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να:

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να: Τίτλος Μαθήματος: ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ Κωδικός Μαθήματος: MUS 652 Κατηγορία Μαθήματος: (Υποχρεωτικό/Επιλεγόμενο) Υποχρεωτικό Επίπεδο Μαθήματος: (πρώτου, δεύτερου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΗΣΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΗΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΗΣΗ Ανατροφοδότηση εκπαιδευτικής διαδικασίας Εντοπισμός μαθησιακών ελλείψεων Στασιμότητα μαθητών Επανάληψη τάξης Επιμέλεια: Ελισάβετ Λαζαράκου Σχολική Σύμβουλος, 28 η Περιφέρεια Δημοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΙΟ ΑΞΙΟΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΜΟΥ

Ο ΠΙΟ ΑΞΙΟΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΜΟΥ Ο ΠΙΟ ΑΞΙΟΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΜΟΥ (MY MOST REMARKABLE TEACHER) Σκοπός Ο σκοπός αυτού του εργαλείου είναι να υποκινήσει τον αναστοχασμό στηριζόμενο στην προσωπική εμπειρία με τους εκπαιδευτικούς που κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΕ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 12 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Μαθησιακοί στόχοι Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία

Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ. Κατσούγκρη Αναστασία Ο ΔΙΑΚΡΙΤΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Κατσούγκρη Αναστασία akatsou0708@gmail.com Διαφοροποίηση στη διδασκαλία Προϋπόθεση για την συνεκπαίδευση Η προσαρμογή της διδασκαλίας για να ανταποκριθεί σε διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

Αυτονομία σχολικής μονάδας στο κυπριακό εκπαιδευτικό συγκείμενο

Αυτονομία σχολικής μονάδας στο κυπριακό εκπαιδευτικό συγκείμενο Αυτονομία σχολικής μονάδας στο κυπριακό εκπαιδευτικό συγκείμενο Δρ Θεόδωρος Θεοδώρου Παρουσίαση στο συνέδριο «Εκπαιδευτική διοίκηση και ηγεσία στην Κύπρο και στον διεθνή χώρο - 40 χρόνια δράσης του ΚΟΕΔ»

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Αντιπρόεδρος Παιδαγωγικού Ινστιτούτου 1 Τέσσερις οι Λειτουργίες των ιδακτικών Βιβλίων: α. Γνωστική: Οικοδόµηση εννοιολογικής, δηλωτικής και διαδικαστικής

Διαβάστε περισσότερα

Η πολιτική του σχολείου για βελτίωση της διδασκαλίας και της μάθησης: Δύο περιπτώσεις προγραμμάτων σχολικής αποτελεσματικότητας και σχολικής βελτίωσης

Η πολιτική του σχολείου για βελτίωση της διδασκαλίας και της μάθησης: Δύο περιπτώσεις προγραμμάτων σχολικής αποτελεσματικότητας και σχολικής βελτίωσης Η πολιτική του σχολείου για βελτίωση της διδασκαλίας και της μάθησης: Δύο περιπτώσεις προγραμμάτων σχολικής αποτελεσματικότητας και σχολικής βελτίωσης Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης, ΕΔΕ Εργαστήριο 1: «Βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική Υ.Α Γ2/6646/20-11-97 Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική ΥΠΕΠΘ-Γ2/6646120.Ι 1.97 Ενηµέρωση για το πρόγραµµα επιµόρφωσης Καθηγητών στο Σχολικό Επαγγελµατικό Προσανατολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών Ε. Κολέζα Κάτω υπό ποιες προϋποθέσεις το σχολείο θα αποτελέσει κέντρο δράσης και δηµιουργικότητας; 1. Εκπαίδευση των µαθητών µέσα από τη δηµιουργία «µαθησιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

ΕΡΕΥΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ «ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΕΡΕΥΝΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Χαράλαμπος Χαραλάμπους Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας

Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Τρόπος υλοποίησης: Σύγχρονα Υπεύθυνος:

Διαβάστε περισσότερα

1. Γουβιάς,. & Νιώτη Ν. «Η Αναγνώριση της ιαφορετικότητας στο Ελληνικό Σχολείο:

1. Γουβιάς,. & Νιώτη Ν. «Η Αναγνώριση της ιαφορετικότητας στο Ελληνικό Σχολείο: ΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟ ΙΚΑ ΜΕ ΚΡΙΤΕΣ 1. Γουβιάς,. & Νιώτη Ν. «Η Αναγνώριση της ιαφορετικότητας στο Ελληνικό Σχολείο: ιδεολογικά, θεσµικά και πρακτικά ζητήµατα». ηµοσιεύτηκε στο περιοδικό Επιστηµονική Επετηρίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΓΕΝΟΥΣ ΘΗΛΥΚΟΥ; Ιστορική Εξέλιξη & Κοινωνική Ανάλυση

ΕΙΝΑΙ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΓΕΝΟΥΣ ΘΗΛΥΚΟΥ; Ιστορική Εξέλιξη & Κοινωνική Ανάλυση ΕΙΝΑΙ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΓΕΝΟΥΣ ΘΗΛΥΚΟΥ; Ιστορική Εξέλιξη & Κοινωνική Ανάλυση ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ & ΦΥΛΟ Μυστήριο αποτελεί τα τελευταία 20 χρόνια η συνεχής µείωση της συµµετοχής του γυναικείου φύλου στην επιστήµη των

Διαβάστε περισσότερα

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα»

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα» Θεματική Εβδομάδα 2016-17 «Σώμα και Ταυτότητα» Υλοποίηση στο Γυμνάσιο Θεματικής Εβδομάδας Ενημέρωσης και Ευαισθητοποίησης σε ζητήματα Διατροφής, Εθισμού-Εξαρτήσεων και Έμφυλων Ταυτοτήτων 1 Ενίσχυση της

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 5 2/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 5 2/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 5 2/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να ορίζουν την

Διαβάστε περισσότερα

Κοινότητες πρακτικής. Θανάσης Καραλής. πρακτικής.

Κοινότητες πρακτικής. Θανάσης Καραλής. πρακτικής. Κοινότητες πρακτικής Θανάσης Καραλής Μια κοινότητα πρακτικής είναι µια οµάδα ανθρώπων η οποία µοιράζεται ένα κοινό ενδιαφέρον σε ένα πεδίο ανθρώπινης δραστηριότητας και δεσµεύεται σε µια διαδικασία συλλογικής

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση

Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Στόχοι και κατευθύνσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση Ενότητα 2: Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στο πολυπολιτισμικό σχολείο Αναστασία Κεσίδου,

Διαβάστε περισσότερα