ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:"

Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ Υποβληθείσα στην καθηγήτρια :ΤΣΙΡΩΖΗ ΜΑΡΙΑ Από την Σπουδάστρια ΗΛΙΑΔΟΥ ΙΩΑΝΝΑ-AEM:501 (Μεγαλόκαμπος Δράμας,66100 Δράμα) Έναρξη: Παράδοση: Διδυμότειχο 2015

2 ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σκοπός της παρούσας ανασκοπικής πτυχιακής εργασίας, είναι η διερεύνηση ενός πολυσυζητημένου και πάντα πολύ επίκαιρου θέματος, αυτό της εμμηνόπαυσης, ως μια αναπόφευκτη φάση στη ζωή και την καθημερινότητα της γυναίκας, Είναι ένα στάδιο με πολλές ψυχοσωματικές αλλαγές και μια μεταβατική περίοδος με ποικίλα χαρακτηριστικά. Διάφορες θεωρίες και έρευνες, φωτίζουν καλύτερα και όλο και περισσότερο τις ιδιαίτερες πτυχές αυτού του ζητήματος έτσι ώστε με ισορροπημένους τρόπους, να επιτευχθεί η κατανόηση και η κατάκτηση του. Η αγωγή και η προαγωγή υγείας συνεισφέρουν, μέσα από την γνώση των διαφόρων διεπιστημονικών ομάδων, στην διάγνωση και την σωστότερη αντιμετώπιση αυτής. ΕΓΚΡΙΝΕΤΑΙ ΔΙΔ/ΧΟ 2

3 ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ ΑΜΗ ΔΑΜ ΗΚΓ ΙΨΔ ΜΑΟ ΜΑΟΙs ΠΟΥ ΠΩΑ ΡΕΤ ΣΠΩ Τ.Κ.Ε Τ3 ΩΡΛ ACTH BMD CT CDP DHEA ECT FDA FSH GnRH HDL HPV HRT LDL Αντιμυλλέρια Ορμόνη Δυσλειτουργική Αιμορραγία της Μήτρας Ηλεκτροκαρδιογράφημα Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή Αναστολείς Οξείδωσης Μονοαμίνης Αναστολείς της Μονοαμονιοξειδάσης Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας Πρώιμη Ωοθηκική Ανεπάρκεια Ραδιενεργός Τομογραφία Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών Ταχύτητα Καθίζησης Ερυθρών Τριωδοθυρονίνη Ωτορινολαρυγγολόγος Adrenocorticotropic Hormone Bone Mineral Density Combutet Tomography Cytidine Diphosphate Dehydroepiandrosterone Electroconvulsive Therapy Food and Drug Administration Follicle-Stimulating Hormone Gonadotropin-Releasing Hormone High-Density Lipoprotein Human Papillomavirus Hormone Therapy Low-Density Lipoprotein 3

4 LH OCD PTH SSRIs SAMe SGOT SGPT TSH W.H.O Luteinizing Hormone Obsessive-Compulsive Disorder Parathyroid Hormone Selective Serotonin Reuptake Inhibitors S-Adenosylmethionine Serum Glutamic-Oxaloacetic Transaminase Serum Glutamic Pyruric Transaminase Thyroid-Simulating Hormone World Health Organization 4

5 Περιεχόμενα Πρόλογος...σελ.10 Abstract Εισαγωγή...12 ΚΕΦ 1 Χαρακτήριστικα εμμηνόπαυσης Ορισμός εμμηνόπαυσης Στάδια εμμηνόπαυσης Πρόωρη εμμηνόπαυση Κλιμακτήριος Ορμονικές μεταβολές εμμηνόπαυσης Συμπεράσματα...16 ΚΕΦ 2 Ανατομία της γυναίκας Το γεννητικό σύστημα της γυναίκας Ανατομία της πυέλου Η ουροδόχος κύστη Το ορθό Λεμφική αποχέτευση της πυέλου Λειτουργείες των γυναικείων ορμονών Πηγές έκκρισης των γυναικίων ορμονών...21 ΚΕΦ 3 Παθοφυσιολογία του εμμηνορυσιακού κύκλου Φυσιολογία του αναπαραγωγικού κύκλου της γυναίκας Αναπαραγωγικές ορμόνες της γυναίκας Ενδομήτριος κύκλος Παθολογία του αναπαραγωγικού κύκλου της γυναίκας...25 ΚΕΦ 4 Συμπτώματα εμμηνόπαυσης Αγγειοκινητικά Ψυχολογικά Μυοσκελετικά Επιπλέον συμπτώματα Διαταραχές εμμηνορυσίας

6 4.6 Αγγειοκινητικές διαταραχές Ανεπαρκής ύπνος Κεφαλαλγίες Πόνοι στις αρθρώσεις και τους μύες Σεξουαλικές αλλαγές Δέρμα και μαλλιά Ουρολογικά συμπτώματα Συμπτώματα συναισθηματικής φύσεως Μη ορμονικά συμπτώματα Άυξηση βάρους...31 ΚΕΦ 5 Παθήσεις εξαιτίας της εμμηνόπαυσης Οστεοπόρωση Καρκίνοι Καρκίνος του κόλου Καρδιακά νοσήματα Μυοσκελετικές παθήσεις Ουρογεννητικές παθήσεις Ακράτεια ούρων Τύποι πρόπτωσης Ινώματα Κύστεις στις ωοθήκες Ασθένειες του δέρματος Ορμονικές ασθένειες Σακχαρώδης διαβήτης...59 ΚΕΦ 6 Εμμηνόπαυση και ψυχιατρικά συμπτώματα Κατάθλιψη Κατάθλιψη στην εμμηνόπαυση Αντιμετώπιση μέσω άσκησης Αντιμετώπιση μέσω διατροφής Αντιμετώπιση μέσω ψυχοθεραπείας Διπολική διαταραχή

7 6.7 Διπολική διαταραχή και εμμηνόπαυση Θεραπευτική αντιμετώπιση Σχιζοφρένεια Εμμηνόπαυση και σχιζοφρένεια Θεραπευτική αντιμετώπιση Προβλήματα ύπνου Τί είναι η αυπνία Διαταραχές πανικού Διαταραχή πανικού και εμμηνόπαυση Ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή...71 ΚΕΦ 7 ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ Προαγωγή υγείας Αγωγή υγείας Ορμονική θεραπεία υποκατάστασης HRT Διαφορετικές μορφές ορμονικής θεραπείας Διαδερμικά αυτοκόλλητα Τζελ Εμφυτεύματα Τοπικά οιστρογόνα Τιβολόνη Ραλοξιφένη Ωφέλειες από την HRT Τρόποι χορήγησης θεραπείας HRT Έλεγχος της HRT Έλεγχος των αντενδείξεων Ομάδες γυναικών που αρνούνται την ορμονική θεραπεία Εναλλακτική της θεραπείας HRT...93 ΚΕΦ8 ΔΙΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΑ ΤΗΝ ΓΥΝΑΙΚΑ Εξετάσεις υγείας

8 8.2 Ο ρόλος του νοσηλευτή υγείας στην εμμηνόπαυση Ατομικός έλεγχος των μαστών Μαστογράφημα Συχνότητα μαστογραφίας Έλεγχος κολπικού επιχρίσματος Κολποσκόπηση Βιοψία κώνου Εκτομή με βρόγχο Καρδιαγγειακοί έλεγχοι Έλεγχος ορμονικού επιπέδου Υπερηχογραφήματα οστικής μάζας Εξέταση αίματος για καρκίνο των ωοθηκών Έλεγχος αιμορραγίας Τέστ ελέγχου προγεσταγόνου Εξετάσεις των ματιών Άλλες ορμονικές εξετάσεις Ανησυχητικά σημάδια για καρκίνο Προαγωγή υγείας από την εμμηνοπαυσική γυναίκα ΚΕΦ 9 ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ Αλλαγές προς το καλύτερο Προετοιμασία για συνταξιοδότηση Αλλαγές στο σώμα Αποκατάσταση ιστών Οστά και μύες Δέρμα και αιμοφόρα αγγεία Ισορροπία και στάση του σώματος Πίεση του αίματος Πνεύμονες Νεφρά Μάτια Ακοή

9 9.13 Γεύση και όσφρηση Κόπωση και λειτουργία του σώματος Εγκέφαλος Σχέσεις μετά την εμμηνόπαυση Διαζύγιο Μοναχική ζωή Μήπως είναι η καλύτερη περίοδος; ΚΕΦ 10 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ Μαθήματα από άλλους πολιτισμούς Effect of parathyroid hormone on fractures and bone mineral density in postmenopausal woman with osteoporosis Μόνο 1 στις 4 γυναίκες γνωρίζει την σχέση εμμηνόπαυσης-χοληστερίνης ΚΕΦ 11 ΕΞΕΧΟΝΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ- ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Βιβλιογραφία Άλλες πηγές

10 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Κύριος στόχος της συγκεκριμένης πτυχιακής εργασίας, είναι να αναλύσουμε ευρύτερα την έννοια της εμμηνόπαυσης στη ζωή της γυναίκας,καθώς αποτελεί μεγάλο και κρίσιμο κομμάτι αυτής,την ιδιαιτερότητα της κατάστασης καθώς και τον τρόπο αντιμετώπισης της όσο πιο ομαλά γίνεται με πολλούς και απλούς τρόπους. Επιπλέον, στόχος είναι η ενημέρωση των νέων γυναικών ως προς το θέμα, για την προετοιμασία της επικείμενης αυτής περιόδου και συνάμα η ενημέρωση του αντρικού φύλου αλλά και του οικογενειακού κύκλου, ώστε να έχουν υποστηρικτικό ρόλο και κατανόηση ως προς την ιδιαιτερότητα της γυναικείας φύσης. Η πτυχιακή εργασία αποτελείται από δύο μέρη :στο πρώτο μέρος,το γενικό,αναφέρεται σε ορισμούς, συμπτώματα,στις πιο διαδεδομένες μεθόδους αντιμετώπισης, στην επιρροή της ψυχικής υγείας,στην ανατομια και φυσιολογία της γυναίκας και στον κίνδυνο μελλοντικών παθήσεων. Στο δεύτερο μέρος, το ειδικό, αναφέρεται στην αγωγή και προαγωγή υγείας στην εμμηνόπαυση με αναλυτικό τρόπο,στις διεπαγγελματικές συνεργασίες και την συνεισφορά τους στην αντιμετώπιση της εμμηνόπαυσης, καθώς και σε υπάρχουσες έρευνες που αφορούν την εμμηνόπαυση αλλά και διαπολιτισμικές θεωριές αυτής. Με την συγγραφή της συγκεκριμένης εργασίας επιθυμώ να ενημερώσω αλλά και να ευαισθητοποιήσω πάνω στο θέμα καθώς αποτελεί ορόσημο στη ζωή της γυναίκας. 10

11 ABSTRACT Menopause is a normal transition period in women's lives, we could say that is the end and the beginning at the same time cause the cycle of childbearing potential stops, but also begins a new period that leads to a different way of life, biological, evolutionary and emotionally. Although intermediate adulthood are a time of change, it is also the period of life when the person is in optimal physical and psychosocial functioning.when the menopausal woman meets her developmental activities, she will be ready to enjoy the rest of her life. The sense of continuity and adaptability, acquired from the beginning of the 20s until the late 50, is a key prerequisite for the successful response to the process of aging and the enjoyment of the remaining life time. These conversions in woman s life had spoken also from the father of medicine Hippocrates.He said And first for the so-called sacred disease, in cases of loss of consciousness and fears, of which are overcome to a large extent the people to despise and think they see enemy demons rushing upon them, sometimes at night, sometimes the day and other times day and night. (Συγγραφείς 2001)The transition had faced mainly by older years from the personal status of women and the broader sociocultural perceptions. However in recent years, the increasing demand for preventive treatment and biotechnological developments led to a series of medical dilimmata.it s clear that many questions are employd for modern menopausal woman, so it should be treated as a whole. Menopause is a complex biopsychosocial process that brings many changes, for this reason, women must cooperate with a range of specialties such as physicians, gynecologists, radiologists, microbiologists, nurses, psychologists and psychiatrous.that it will carry out the difficulties they will face during this period, and it will create a beautiful and healthy future. 11

12 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εμμηνόπαυση είναι μια φυσιολογική μεταβατική περίοδος στη ζωή των γυναικών, θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι τέλος και αρχή μαζί καθώς σταματά ο κύκλος της αναπαραγωγικής δυνατότητας,αλλά ταυτόχρονα ξεκινά μία νέα περίοδος που οδηγεί σε έναν διαφορετικό τρόπο ζωής, τόσο βιολογικά,όσο εξελικτικά αλλά και συναισθηματικά. Αν και τα ενδιάμεσα χρόνια της ενήλικης ζωής αποτελούν μια περίοδο αλλαγών, είναι ταυτόχρονα η περίοδος της ζωής που το άτομο βρίσκεται στη βέλτιστη σωματική και ψυχοκοινωνική λειτουργικότητα του.όταν η εμμηνοπαυσική γυναίκα ανταποκριθεί με επιτυχία στις εξελικτικές δραστηριότητες,τότε είναι έτοιμη να απολάυσει την υπόλοιπη ζωή της. Η αίσθηση συνέχειας και προσαρμοστικότητας, που αποκτάται από την αρχή της δεκαετίας των 20 μέχρι το τέλος της δεκαετίας των 50, αποτελεί βασική προυπόθεση για την επιτυχή ανταπόκριση στη διεργασία της γήρανσης και την απόλαυση του εναπομείναντα χρόνου ζωής. Οι μετατροπές αυτές στη ζωή της γυναίκας έχουν ειπωθεί και από τον πατέρα της ιατρικής Ιπποκράτη τονίζοντας πόσο επηρεάζει και μεταβάλλει την ζωή της γυναίκας η απουσία της εμμηνορυσίας.στην ομιλία του αναφέρει Πρωτον περί της ιερής νούσου καλεομένης,και περί των αποπλήκτων,και περί των δειμάτων,οκόσα φοβευνται οι άνθρωποι ισχυρώς, δηλαδή Και πρώτα για τη λεγόμενη ιερή νόσο, για τις περιπτώσεις απώλειας της συνείδησης και για τους φόβους,από τους οποίους κυριεύονται σε μεγάλο βαθμό οι άνθρωποι,ώστε να καταφρονούν και να νομίζουν ότι βλέπουν εχθρικούς δαίμονες να ορμούν επάνω τους,άλλοτε τη νύχτα,άλλοτε τη μέρα και άλλοτε πάλι τη μέρα και τη νύχτα (Αρχαίοι Συγγραφείς 2001).Η μετάβαση αυτή αντιμετωπιζόταν τα παλαιότερα χρόνια κυρίως από την προσωπική θέση των γυναικών αλλά και από τις ευρύτερα κοινωνικοπολιτισμικές αντιλήψεις. Τα τελευταία χρόνια βέβαια η αυξανόμενη απαίτηση για προληπτική αντιμετώπιση και βιοτεχνολογική εξέλιξη οδήγησε σε μία σειρά από ιατρικά διλήμματα.αντιλαμβανόμαστε λοιπόν πως απασχολούν πολλά ερωτήματα την σύγχρονη εμμηνοπαυσιακή γυναίκα,γι αυτό πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μία ολότητα. Η εμμηνόπαυση είναι μια εξαιρετικά σύνθετη βιοψυχοκοινωνική διεργασία και επιφέρει μεγάλες αλλαγές, γι αυτο τον λόγο οι γυναίκες είναι σωστό να συνεργάζονται με ένα φάσμα ειδικοτήτων όπωςγιατρούς,γυναικολόγους,ακτινολόγους,μικροβιολόγους, νοσηλευτές, ψυχολόγους και ψυχιάτρους.με αυτο τον τρόπο θα φέρουν είς πέρας τις δυσκολίες που θα αντιμετωπίσουν κατά την περίοδο αυτή, και θα δημιουργήσουν ένα ομορφότερο και πιο υγιές μελλον. 12

13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗΣ 1.1 Ορισμός εμμηνόπαυσης Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας(WHO) εμμηνόπαυση ορίζεται ως η χρονική στιγμή της οριστικής διακοπής της εμμήνου ρύσεως ως αποτέλεσμα της εξάντλησης της ωοθηκικής δεξαμενής των ωοθηλακίων. Ως εκ τούτου, ο ακριβής χρόνος εμμηνόπαυσης καθορίζεται μετά από χρονικό διάστημα 12 μηνών από την τελευταία έμμηνο ρύση. Η εμμηνόπαυση σηματοδοτεί την μετάβαση από την παραγωγική ηλικία στην μη παραγωγική, πρόκειται δηλαδή για το τέλος της γονιμότητας αφού οι ωοθήκες δεν παράγουν πλέον ωάρια. Εμφανίζεται συνήθως σε ηλικία 45 με 55 ετών και κατά μέσω όρο στα 51 χρόνια της ηλικίας μιας γυναίκας.(wikipedia n.d.) 1.2 Στάδια της εμμηνόπαυσης Περιεμμηνόπαυση Η περιεμμηνόπαυση αρχίζει αρκετά χρόνια πριν την εμμηνόπαυση όταν οι ωοθήκες αρχίζουν να παράγουν προοδευτικά λιγότερα οιστρογόνα και διαρκεί μέχρι την εμμηνόπαυση οπότε οι ωοθήκες σταματούν να παράγουν ωάρια. Ένα με δύο χρόνια πριν την εμμηνόπαυση η μείωση της έκκρισης οιστρογόνων από τις ωοθήκες επιταχύνεται με αποτέλεσμα την εμφάνιση συμπτωμάτων εμμηνόπαυσης.η μέση διάρκεια της είναι 4 χρόνια, αλλά μπορεί να κρατήσει από μερικούς μήνες έως και 10 χρόνια. Τελειώνει με την εμμηνόπαυση (12 μήνες μετά την τελευταία έμμηνο ρύση). Εμμηνόπαυση Με την τελευταία περίοδο μιας γυναίκας σηματοδοτείται ο ερχομός της εμμηνόπαυσης όπου οι ωοθήκες σταματούν να παράγουν ωάρια και ορμόνες. Η διάγνωση της γίνεται με την απουσία έμμυνης ρύσης για 12 μήνες. Μετεμμηνόπαυση Περιλαμβάνει τα χρόνια μετά την εμμηνόπαυση κατά την διάρκεια των οποίων τα συμπτώματα αρχίζουν να υποχωρούν σταδιακά αλλά τα μειωμένα επίπεδα ορμονών δημιουργούν μακροπρόθεσμους κινδύνους.(the tree stages of menopause 2015a) 13

14 1.3 Πρόωρη εμμηνόπαυση Η εμμηνόπαυση χαρακτηρίζεται πρώιμη όταν εμφανιστεί πριν τα 45 χρόνια και πρόωρη όταν εμφανιστεί πριν τα 40 έτη. Πιο συγκεκριμένα υπάρχει μια ειδική περίπτωση η οποία ονομάζεται πρώιμη ωοθηκική ανεπάρκεια (ΠΩΑ) και χαρακτηρίζεται ως μία δυνητικά μη αναστρέψιμη κατάσταση που εμφανίζεται σε γυναίκες κάτω των 40 ετών και έχει ως αποτέλεσμα την διακοπή της εμμήνου ρύσης, μείωση των οιστρογόνων και αυξημένα επίπεδα των γοναδοτροπινών.η εργαστηριακή εικόνα της εμφανίζει τα ίδια αποτελέσματα με αυτά της φυσιολογικής εμμηνόπαυσης όπως υψηλή τιμή της FSH (ωοθηλακιοτρόπου ορμόνης) και χαμηλά επίπεδα οιστραδιόλης. Είναι απαραίτητο να πραγματοποιούνται εξετάσεις θυρεοειδικής και επινεφριδικής λειτουργίας καθώς και έλεγχος μεταβολισμού του σακχάρου ώστε να αποκλειστεί η ύπαρξη δυσλειτουργίας άλλων ενδοκρινών αδένων και ιδιαίτερα σε νεότερες ασθενείς ο έλεγχος καρυότυπου για να αποκλειστεί το σύνδρομο Turner.Η πρόωρη εμμηνόπαυση αν και εμφανίζεται μόνο στο 1% των γυναικών κάτω των 40 ετών προσδιορίζεται ως μία νόσος και όχι ως μια φυσιολογική κατάσταση και συσχετίζεται με σοβαρά προβλήματα υγείας όπως οστεοπόρωση και καρδιαγγειακά νοσήματα, γι αυτό τον λόγο οι ασθενείς που έχουν διαγνωσθεί με πρόωρη εμμηνόπαυση ή με ΠΩΑ θα πρέπει να ακολουθήσουν ορμονική θεραπεία αποκατάστασης μέχρι την ηλικία που ξεκινάει φυσιολογικά η εμμηνόπαυση.(dr. An MacGregor n.d.) 1.3.1) Αιτίες πρόωρης εμμηνόπαυσης Αιτίες που μπορούν να προκαλέσουν πρόωρη εμμηνόπαυση είναι η αυτοάνοση καταστροφή των ωοθηκών, χρωμοσωμικές ανωμαλίες ( σύνδρομο Turner),χημειοθεραπεία, ακτινοθεραπεία και χειρουργική επέμβαση ( υστερεκτομή) (Τμήμα Ενδοκρινολογίας 2005) 1.3.2) Ορμονική θεραπεία πρόωρης εμμηνόπαυσης Στην πρόωρη εμμηνόπαυση χορηγούμε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα ορμονικής θεραπείας συγκριτικά με την φυσιολογική εμμηνόπαυση ώστε να αποκατασταθεί το επίπεδο ορμονών των οιστρογόνων και της προγεστερόνης στον οργανισμό που θα υπήρχε φυσιολογικά στην ηλικία αυτή σε μία γυναίκα.μαζί με τα οιστρογόνα χορηγούμε και προγεσταγόνο ώστε να εξισορροπηθεί η δράση των οιστρογόνων και να προληφθεί τυχόν υπερπλασία του ενδομητρίου, σε γυναίκες όμως που έχουν κάνει 14

15 υστερεκτομή αρκεί και η χορήγηση μόνο οιστρογόνων ή τιβαλόνης.(τμήμα Ενδοκρινολογίας 2005) 1.4 Κλιμακτήριος Το χρονικό διάστηµα της κλιµακτηρίου δεν είναι σε όλες τις γυναίκες το ίδιο. Συνήθως η κλιµακτήριος αρχίζει 5-6 χρόνια πριν την εµµηνόπαυση και τελειώνει 5-6 χρόνια µετά. ιακρίνεται σε τρία στάδια: στην προ, στη λίγο πριν την έναρξη και στη µετά την εµµηνόπαυση περίοδο. Η εµµηνόπαυση είναι η κατάσταση εκείνη που σηµατοδοτεί τη λήξη της προκαταρτικής περιόδου και την έναρξη της µεταγενέστερης.(χατζηραφαήλ Βασιλική,χειρούργος μαιευτήρας 2015) Τα πιο κάτω στοιχεία κάνουν σαφή τη διαφορά µεταξύ εµµηνόπαυσης και κλιµακτηρίου: Εµµηνόπαυση Συγκρίνεται µε την εµµηναρχή Ένα αυτοτελές βιολογικό συµβάν ιακοπή της περιόδου Εµφανίζεται οπωσδήποτε συνήθωςµεταξύ της ηλικίας των 48 και 52 ετών Κλιµακτήριος Συγκρίνεται µε την ήβη Μια σειρά από ορµονικού χαρακτήρα αλλαγές Μεταβατική φάση όπου διαπιστώνεται υπολειτουργία των ωοθηκών και της παραγωγής ορµονών Συνήθως εκτείνεται µεταξύ της ηλικίας των ετών 1.5 ΟΡΜΟΝΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗΣ Κατά την πάροδο των χρόνων η γήρανση των ωοθηκών επιφέρει σταδιακή μείωση της ανταπόκρισης των ωοθηλακίων στην FSH με αποτέλεσμα την μείωση των οιστρογόνων.όσο συνεχίζουν να μειώνονται τα επίπεδα των οιστρογόνων, μειώνεται και η ανασταλτική δράση της υπόφυσης και έτσι η παραγωγή FSH αυξάνεται κατά την κλιμακτήριο. Επιπλέον η ανασταλτική δράση των οιστρογόνων επί της εκκρίσεως LH από την υπόφυση μειώνεται σταδιακά,έτσι λοιπόν η έκκριση της LH αυξάνεται και η αιχμή της στο μέσο του κύκλου εξαφανίζεται με αποτέλεσμα ανωορρηκτικούς κύκλους. Καθώς η ωοθηκική λειτουργία αποδυναμώνεται παύει εντελώς η ωορρηξία.επίσης γίνεται μείωση της έκκρισης προγεστερόνης με την απουσία ωχρών σωματίων, ώστε τελικά τα επίπεδα των οιστρογόνων μειώνονται τόσο που η έμμηνος ρύση γίνεται ακανόνιστη και τελικά σταματά. Τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης προέρχονται από την πτώση της στάθμης των οιστρογόνων και την επίδραση της στη λειτουργία της υπόφυσης.υπάρχει αυξημένη 15

16 έκκριση υποφυσιοτρόπων ορμονών που σχετίζονται με την αύξηση της ορμόνης FSH, κάποιες από αυτές είναι η αυξητική ορμόνη, η θυρεοειδοτρόπoς ορμόνη TSH και η φλοιοεπινεφριδιοτρόπος ορμόνη ACTH.Με την αύξηση της αυξητικής ορμόνης μετά την εμμηνόπαυση μπορεί να προκαλέσει παχυσαρκία και ήπια μεγαλακρία, επίσης μπορεί να αυξηθεί η αθηρωμάτωση του αρτηριακού συστήματος, η οποία συνεπάγεται αύξηση της επίπτωσης της στεφανιαίας νόσου και άλλων αγγειακών νόσων στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες.η αύξηση της TSH σε συνδυασμό με την διαταραγμένη ισορροπία των οιστρογόνων και της προγεστερόνης προκαλούν εξάψεις και έντονη εφίδρωση λόγω της αγγειοκινητικής αστάθειας.η επίδραση της TSH στα όργανα στόχους της μπορεί να δημιουργήσει συναισθηματική αστάθεια και τέλος η αύξηση της ACTH οδηγεί σε υπερέκκριση φλοιοεπινεφριδιακών ανδρογόνων τα οποία προκαλούν υπερτρίχωση κυρίως στο πρόσωπο. Η ανεπαρκής παραγωγή οιστρογόνων επιδρά και στα δευτερεύοντα όργανα της γυναίκας,το στήθος μειώνεται και χάνει το σχήμα του, η αγγείωση του κόλπου και του αιδοίου μειώνεται και το επιθήλιο γίνεται πιο ευάλωτο σε λοιμώξεις και τραυματισμούς.επίσης μπορεί να εμφανιστεί ατροφική κολπίτιδα με ρήξεις του επιθηλίου, αίσθημα ξηρότητας και αιμορραγία,η μήτρα και οι ωοθήκες ατροφούν και το ενδομήτριο εξαφανίζεται εντελώς. Τέλος,υπάρχει αυξημένος κίνδυνος οστεοπόρωσης καθώς τα μειωμένα επίπεδα οιστρογόνων επιφέρουν λέπτυνση των οστών και έτσι δημιουργείται μεγαλύτερο βάρος στους σπονδύλους και τον αυχένα των μηριαίων.(dr. An MacGregor n.d.) 1.6 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Με την κατανόηση και την επεξήγηση των μεταβολών που δημιουργεί η εμμηνόπαυση στην φυσιολογία της γυναίκας, με την ενθάρρυνση, με την υποστήριξη ή με την κατάλληλη ορμονική υποκατάσταση θα επιτραπεί στη γυναίκα να ξεπεράσει τις δυσκολίες και τα ενοχλήματα της εμμηνόπαυσης με το μικρότερο δυνατό κόστος για αυτήν και την οικογένεια της. 16

17 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ Πριν ασχοληθεί κανείς με καταστάσεις που προκαλούνται ή σχετίζονται με μεταβολές στο γυναικείο σώμα, πρέπει πρώτα να αποκτήσει μία ολοκληρωμένη γνώση του φυσιολογικού. Μόνο έτσι μπορούν να ερμηνευθούν συμπτώματα που μπορεί να οφείλονται σε ανατομικές ή λειτουργικές μεταβολές της γυναικείας ομοιόστασης. 2.1 ΤΟ ΓΕΝΝΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ Αποτελείται από τις δύο ωοθήκες, τις δύο σάλπιγγες,τη μήτρα, τον κολεό (κόλπο) και το αιδοίο. Από αυτά, το τελευταίο αποτελεί το έξω γεννητικό όργανο και τα υπόλοιπα αποτελούν τα έσω γεννητικά όργανα της γυναίκας. (Χατζημπούγιας Ιωάννης n.d.) 2.1.1) ΜΗΤΡΑ Πρόκειται για ένα όργανο απιοειδές που χωρίζεται από μια λεπτή ζώνη, τον ισθμό, το σώμα και τον τράχηλο. Το μυομήτριο αποτελείται από τρείς στιβάδες λείου μυϊκού ιστού που δεν αφορίζονται μεταξύ τους: 1) Μια εξωτερική στιβάδα που αποτελείται από επιμήκεις ίνες και εκτείνεται από τον ισθμό προς τον πυθμένα και τον τράχηλο. 2) Μια μέση στιβάδα σπειροειδών ινών που αποτελεί την κυριότερη μυϊκή μάζα και περιβάλλει το σώμα της μήτρας. 3) Μια εσωτερική στιβάδα κυκλοτερών μυϊκών ινών ασαφώς αφοριζόμενη που περιβάλλει τα στόμια των σαλπίγγων και το έσω και έξω τραχηλικό στόμιο. (Χατζημπούγιας Ιωάννης n.d.) 2.1.2) ΚΟΛΠΟΣ Πρόκειται για έναν ινομυώδη ελαστικό σωλήνα του οποίου το έξω στόμιο βρίσκεται στα έξω γεννητικά όργανα οπίσθια της ουρήθρας και πρόσθια του πρωκτού.εκτείνεται από τον παρθενικό υμένα ως τον τράχηλο της μήτρας..(χατζημπούγιας Ιωάννης n.d.) 17

18 2.1.3) ΟΙ ΩΟΘΗΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΑΛΠΙΓΓΕΣ Οι δύο ωοθήκες είναι ωοειδή συμπαγή όργανα μήκους περίπου 3,5 cm και πάχους 1,5-2,5 cm.με το μεσωοθήκιο συνδέονται με το οπίσθιο άνω άκρο του πλατέος συνδέσμου σε κάθε πλευρά της μήτρας ενώ ο ίδιος σύνδεσμος της ωοθήκης συνδέει κάθε ωοθήκη με το αντίστοιχο κέρας της μήτρας.η ωοθήκη είναι το μόνο ενδοκοιλιακό όργανο που δεν καλύπτεται από περιτόναιο.οι πύλες της ωοθήκης είναι το σημείο στο οποίο η ωοθήκη συνδέεται με το μεσωοθήκιο και αποτελούν σημείο εισόδου και εξόδου αγγείων και νεύρων. Οι σχέσεις στις οποίες έρχεται η ωοθήκη είναι παρόμοιες με εκείνες της αντίστοιχης σάλπιγγας.η ακριβής θέση σάλπιγγας και ωοθήκης ποικίλλει σημαντικά από το χείλος της πυέλου έως την ορθομητρική πτυχή. Μετά την εμμηνόπαυση η ωοθήκη συρρικνώνεται.οι σάλπιγγες (ωαγωγοί) έχουν μήκος περίπου 10 cm και εκτείνονται από κάθε ωοθήκη προς το αντίστοιχο κέρας της μήτρας. Ο αυλός τους επικοινωνεί με την ενδομητρική κοιλότητα στο έσω του άκρο και με την περιτοναϊκή κοιλότητα στο έξω, παρέχοντας δυνητικά ελεύθερη βατότητα από τον κόλπο στον ενδοπεριτοναικό χώρο.στον ωαγωγό διακρίνονται τέσσερα μέρη,το ενδομητρικό ή ενδοτοιχικό τμήμα,ο ισθμός,η λήκυθος και ο κώδωνας.(v.r.tindall n.d.) Εικόνα 2.1 Μήτρα, κόλπος, σάλπιγγες, ωοθήκες(ευγόνια n.d.) 18

19 2.2 ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΗΣ ΠΥΕΛΟΥ 2.2.1) ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΠΥΕΛΟΥ Σε πλάγια όψη της πυέλου, η μήτρα συνήθως βρίσκεται σε πρόσθια κλίση και κάμψη και έτσι ο οπίσθιος κολπικός θόλος είναι βαθύτερος του πρόσθιου. Το πρόσθιο τοίχωμα της μήτρας έρχεται σε σχέση με την ουροδόχο κύστη και την ουρήθρα.οι ευθυισχιακοί βόθροι βρίσκονται κάτω από τον ανελκτήρα του πρωκτού, κεντρικότερα των θυροειδών μυών και εν τω βάθει σε σχέση με το εγκάρσιο μυ του περινέου.δεν υπάρχει φραγμός μεταξύ της περιοχής αυτής και του οπισθοπεριτοναικού χώρου πιο ψηλά στην πύελο.έτσι οποιαδήποτε φλεγμονή ή αιμορραγία στην περιοχή των ευθυισχιακών βόθρων μπορεί γρήγορα να προχωρήσει στην πύελο. Εικόνα 2.2 Η πύελος, πλάγια όψη.(femme.gr 2013a) Τα αιδοιικά αγγεία και νεύρα διατρέχουν κατά μήκος το έδαφος των ευθυισχιακών βόθρων.σε κάθε πλευρά η έσω αδοιική αρτηρία διασχίζει τον ευθυισχιακό βόθρο και διακλαδίζεται στην κάτω αιμορροιδική, την εγκάρσια περινεική και τις περινεικές αρτηρίες καθώς και σε μυικούς κλάδους.το έσω αιδοιικό νεύρο προερχόμενο από τα I2, I3 και I4 νευροτόμια, διατρέχει την περιοχή αυτή και δίνει πολυάριθμους κλάδους που νευρώνουν τις δομές της περιοχής.(v.r.tindall n.d.) 19

20 2.2.2) ΑΙΜΑΤΩΣΗ Η μήτρα και ο κόλπος αιματώνονται κυρίως από τον πρόσθιο κλάδο της έσω λαγονίου αρτηρίας, κλάδους του οποίου αποτελούν η μητριαία, η κολπική και η θυροειδής αρτηρία.η μήτρα αιματώνεται από τις μητριαίες αρτηρίες που εκτείνονται από τα πλάγια τοιχώματα της πυέλου και διακλαδίζονται στο ύψος του άνω τριτημορίου του τραχήλου.οι ανώτεροι κλάδοι προχωρούν προς τα άνω, διχαζόμενοι συχνά και αιματώνουν το σώμα της μήτρας.ο κατώτερος κλάδος διακλαδίζεται σε ένα μεγάλο αριθμό αρτηριδίων που εκτείνονται κατά μήκος του κόλπου.οι ωοθήκες αιματώνονται από τις ωοθηκικές αρτηρίες, οι οποίες αποτελούν κλάδους της αορτής, που ξεκινούν από το οπίσθιο κοιλιακό τοίχωμα και κατέρχονται οπισθοπεριτοναικά. Περνούν μέσα σε μια περιτοναική πτυχή από το οπίσθιο τοίχωμα της πυέλου πάνω από το χείλος της πυέλου προς κάθε ωοθήκη.μεγάλοι τελικοί κλάδοι των ωοθηκικών αρτηριών αιματώνουν τις σάλπιγγες και αναστομώνονται με τις μητριαίες αρτηρίες στο κάτω χείλος των σαλπίγγων.(v.r.tindall n.d.) 2.2.3) ΝΕΥΡΩΣΗ Τα όργανα της πυέλου νευρώνονται από τα πλέγματα των συμπαθητικών και παρασυμπαθητικών νεύρων. Οι συμπαθητικές νευρικές ίνες προέρχονται από τα Ο1 έως και Ο4 συμπαθητικά γάγγλια και περνούν από το αορτικό πλέγμα κατερχόμενες προς το μητροκολπικό πλέγμα και την ωοθήκη. Οι παρασυμπαθητικές ίνες προέρχονται από τα Ι2-Ι4 ιερά νεύρα και μέσω του μητροκολπικού πλέγματος νευρώνουν τα πυελικά όργανα.(v.r.tindall n.d.) 2.3 Η ΟΥΡΟΔΟΧΟΣ ΚΥΣΤΗ Πρόκειται για ένα κοίλο μυώδες όργανο που βρίσκεται εξωπεριτοναικά στο πρόσθιο τμήμα της πυέλου. Συνήθως έχει τη μορφή ανεστραμμένης πυραμίδας της οποίας η κορυφή βρίσκεται πίσω από την ηβική σύμφυση και η βάση στο τοίχωμα της περιτοναϊκής κοιλότητας..η κυστεομητρική πτυχή σχηματίζεται από μια περιτοναϊκή αναδίπλωση που καλύπτει τη μήτρα και την άνω επιφάνεια της κύστης. (Χατζημπούγιας Ιωάννης n.d.) 2.4 ΤΟ ΟΡΘΟ Το ορθό είναι ένας κοίλος σωλήνας μήκους περίπου 12cm,που ενώνει το σιγμοειδές με τον πρωκτικό σωλήνα. Το κατώτερο τριτημόριο του περιβάλλεται από την πυελική περιτονία,το μέσω τριτημόριο καλύπτεται πρόσθια από περιτόναιο ενώ το ανώτερο τριτημόριο του καλύπτεται πρόσθια και πλάγια από το περιτόναιο.το ορθό δεν έχει μεσεντέριο και σε όλο το μήκος του η οπίσθια επιφάνεια του βρίσκεται εξωπεριτοναικά.οπισθίως του ορθού βρίσκεται η άνω αιμμοροιδική αρτηρία,τα Ι3,Ι4 20

21 και Ι5 νεύρα, η άλυσος του συμπαθητικού και η μέση ιερή αρτηρία (τελικώς κλάδος της κοιλιακής αορτής). (Χατζημπούγιας Ιωάννης n.d.) 2.5 ΛΕΜΦΙΚΗ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΤΗΣ ΠΥΕΛΟΥ Οι λεμφαδένες βρίσκονται γύρω από τις έξω και έσω λαγόνιες αρτηρίες και την αορτή. Οι λεμφαδένες του κατώτερου τμήματος των κοιλιακών τοιχωμάτων και της κύστης καταλήγουν στους έξω λαγόνιους και τους θυροειδείς λεμφαδένες.ο πυθμένας της μήτρας μπορεί να παροχετεύει μαζί με την ωοθήκη στους παραορτικούς λεμφαδένες. Τα λεμφαγγεία του περινέου παροχετεύουν στους βουβωνικούς και μηριαίους λεμφαδένες. Τα έξω και έσω λαγόνια λεμφαγγεία φτάνουν στα κοινά λαγόνια λεμφογάγγλια και από εκεί στα παραορτικά. (V.R.Tindall n.d.) 2.6 ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ 1. Οιστρογόνα: υπεύθυνα για την ωρίµανση του ωοθυλακίου και την πάχυνση του ενδοµητρίου. Επίσης, καθορίζουν και εγκαθιδρύουν τα δευτερεύοντα χαρακτηριστικά του γυναικείου φύλου. 2. Προγεστερόνη: προετοιµάζει το ενδοµήτριο να λάβει και να θρέψει το γονιµοποιηµένο ωάριο. Ακόµη, χαλαρώνει το µυοµήτριο. 3. Θηλακιοτρόπος ορµόνη (Follicle Stimulating Hormone-FSH): διεγείρει την ανάπτυξη του λευκού σωµατίου. 4. Ωχρινοτρόπος ορµόνη (Leuteinizing Hormone-LH): είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη του λευκού σωµατίου στο τελικό στάδιο και για την ωοθυλακιορρηξία.(δεβετζόγλου 2013) 2.7 ΠΗΓΕΣ ΕΚΚΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ 1. Η υπόφυση, µε ρύθµιση από τον υποθάλαµο, εκκρίνει την ωχρινοτρόπο ορµόνη (LH) και την θηλακιοτρόπο (FSH) για να διεγείρει τις ωοθήκες. 2. Οι ωοθήκες εκκρίνουν οιστρογόνο και προγεστερόνη υπό την επίδραση της ωχρινοτρόπου ορµόνης(lh) και της θηλακιοτρόπου ορµόνης (FSH). (Δεβετζόγλου 2013) 21

22 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΜΜΗΝΟΡΡΥΣΙΑΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ 3.1 ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ Κατά την διάρκεια της αναπαραγωγικής ζωής το αναπαραγωγικό σύστημα της γυναίκας αναπτύσσεται και παλινδρομεί με κυκλικό τρόπο και κάθε κύκλος διαρκεί περίπου 28 ημέρες. Κυκλικές αλλαγές συμβαίνουν στα ωοθυλάκια (ωοθυλακικός κύκλος) και στο ενδομήτριο της μήτρας (ενδομήτριος κύκλος).στο μέσω περίπου κάθε κύκλου απελευθερώνεται ένα μόνο ωάριο, την περίοδο που το ενδομήτριο έχει αναπτυχθεί και διογκωθεί για να υποδεχθεί πιθανή εγκυμοσύνη σε περίπτωση γονιμοποίησης.αν το ωάριο δεν γονιμοποιηθεί το ενδομήτριο αποπίπτει κατά την εμμηνορρυσία και ο κύκλος επαναλαμβάνεται.(j.g.mcgeown n.d.) 3.1.1) ΩΟΘΗΚΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΥ Το ωοκύτταρο αναπτύσσεται μέσα στο ωοθυλακιο.το αρχέγονο ωοθυλάκιο σχηματίζεται κατά την ενδομήτριο ζωή και αποτελείται από το πρωτογενές ωάριο που περιβάλλεται από την βασική μεμβράνη και μία στοιβάδα κοκκωδών κυττάρων.από τους τελευταίους μήνες της ενδομήτριας ζωής και για όλη την μετέπειτα ζωή το αρχέγονο ωοθυλάκιο πρέπει να ωριμάσει για να εξελιχθεί σε πρωτογενές ωοθυλάκιο.τα κοκκώδη κύτταρα πολλαπλασιάζονται και μαζί με μια ζελατινώδη στοιβάδα βλεννοπολυσακχαριτών σχηματίζουν τη διαυγή ζώνη που περιβάλλει το ωοκύτταρο και τα κύτταρα που βρίσκονται εξωτερικά της βασικής μεμβράνης διαφοροποιούνται σε κύτταρα της θήκης.αν και πολλά πρωτογενή ωοθυλάκια απλά υποστρέφουν κατά την διάρκεια της ζωής, ένα ποσοστό από αυτά θα αναπτυχθεί περαιτέρω κατά την διάρκεια των ωοθηκικών κύκλων.οι κύκλοι αυτοί αρχίζουν στην ήβη και κάθε κύκλος φυσιολογικά διαρκεί 28 ημέρες.αποτελείται από την ωοθυλακική φάση, που διαρκεί 14 ημέρες, ακολουθεί η ωορρηξία και στη συνέχεια η ωχρινική φάση, που διαρκεί επίσης 14 ημέρες. ΩΟΘΥΛΑΚΙΚΗ ΦΑΣΗ Από τη ήβη και έπειτα, στην αρχή κάθε κύκλου, 5-15 πρωτογενή ωοθυλάκια εξελίσσονται περαιτέρω.η στοιβάδα των κοκκωδών κυττάρων πολλαπλασιάζεται και εκκρίνει υγρό που γεμίζει και σχηματίζει το άντρο.σχηματίζεται δηλαδή μία σπηλιά ή το γραφιανό (Graafian) ωοθυλάκιο.τα κύτταρα της θήκης πολλαπλασιάζονται 22

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : Γεράσιµος Π. Βανδώρος ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ Η µήτρα (εικόνα 1) είναι κοίλο µυώδες όργανο µήκους περίπου 8 cm που προέρχεται από την συνένωση

Διαβάστε περισσότερα

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ Η αναπαραγωγή είναι μία χαρακτηριστική λειτουργία, η μόνη που δεν είναι απαραίτητη για την επιβίωση του ίδιου του οργανισμού αλλά για τη διαιώνιση του είδους. Η αναπαραγωγή στον

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ Η αναπαραγωγή είναι μία χαρακτηριστική λειτουργία, η μόνη που δεν είναι απαραίτητη για την επιβίωση του ίδιου του οργανισμού αλλά για τη διαιώνιση του είδους. Η αναπαραγωγή στον

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Α Μαιευτική - Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Ιατρική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Δημήτριος Γ. Γουλής Ενδοκρινολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Γυναικεία Ορµονικά Προφίλ (για την αναπαραγωγική και περιεµµηνοπαυσιακή ηλικία) Οι ωοθήκες βρίσκονται στο δεξιό και αριστερό τµήµα της πυελική κοιλότητας, πλησίον της µήτρας και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΩΝ ΑΔΕΝΩΝ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΩΝ ΑΔΕΝΩΝ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΩΝ ΑΔΕΝΩΝ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ κλάδος της ιατρικής ο οποίος ασχολείται µε τις ασθένειες του ενδοκρινολογικού συστήµατος. το ενδοκρινολογικό σύστηµα αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα

Αναπαραγωγική φυσιολογία στη γυναίκα

Αναπαραγωγική φυσιολογία στη γυναίκα Αναπαραγωγική φυσιολογία στη γυναίκα H παραγωγή του θηλυκού γαµέτη (ωαρίου) και η επακόλουθη απελευθέρωση του από την ωοθήκη (ωορρηξία ή ωοθυλακιορρηξία) είναι κυκλική. Το κυκλικό αυτό σχέδιο ισχύει ουσιαστικά

Διαβάστε περισσότερα

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων.

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. 15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. Η ουροδόχος κύστη δεν είναι απλά μία κοιλότητα η οποία γεμίζει απλά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Ενήβωση - Εφηβεία Puberty - Adolescence Puberty vs. Adolescence Ενήβωση vs. Εφηβεία 12-15 y 12- >>15

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ KAI ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Νικόλαος Χ. Σύρμος ANAΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο άνθρωπος αναπαράγεται με αμφιγονική αναπαραγωγή. Δύο γαμετικά κύτταρα,το ωάριο (θηλυκό)

Διαβάστε περισσότερα

Γυναικολογικη επισκεψη

Γυναικολογικη επισκεψη Γυναικολογικη επισκεψη ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΣΚΕΦΤΩ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΤΗΝ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟ; Η πρώτη επίσκεψη στο γυναικολόγο είναι πολύ σημαντική όχι μόνο για τις κοπέλες που έχουν ξεκινήσει τη σεξουαλική τους ζωή,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 13 ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΑΘΗΜΑ:ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ-PROJECT ΘΕΜΑ:ΥΓΕΙΑ-ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-14 ΤΑΞΗ Α1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1)ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΗΤΡΑΣ- ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 2)AIDS 3)ΜΗΝΙΣΚΟΣ 4)ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ Εµµηνόπαυση καλείται η παύση της εµµήνου ρύσης µιας γυναίκας και σηµατοδότηση το τέλος της δυνατότητας τεκνοποίησης µε φυσιολογικό τρόπο. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Τι αλλάζει στην εµµηνόπαυση;

Τι αλλάζει στην εµµηνόπαυση; Τι αλλάζει στην εµµηνόπαυση; Θ. Μίκος Λέκτορας Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Εµµηνόπαυση Το χρονικό σηµείο στη ζωή της γυναίκας που σταµατά η περίοδος της. Εµµηνόπαυση Γιατί συµβαίνει Οι ωοθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Η εμμηνόπαυση και η αντιμετώπισή της

Η εμμηνόπαυση και η αντιμετώπισή της Η εμμηνόπαυση και η αντιμετώπισή της Πελοπίδας Κουτρουμάνης, MD, MRCOG Σαν εμμηνόπαυση ορίζεται η χρονική περίοδος που ακολουθεί την τελευταία έμμηνο ρύση και οφείλεται στην μη αναστρέψιμη, οριστική παύση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει ανθρώπινο σπερματοζωάριο.

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει ανθρώπινο σπερματοζωάριο. ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ:... ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΤΗΡ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΙΣΑΑΚ ΤΜΗΜΑ:... ΑΡ. ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Δομή και λειτουργία του αναπαραγωγικού συστήματος 1. Να ονομάσετε τις αριθμημένες δομές του παρακάτω σχήματος. Βλέπε εικ. 12.1 της σ. 219 του βιβλίου του μαθητή. 2. Να ενώσετε

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Μπίλλη Ευδ. Επ. Καθηγήτρια, Τμ. Φυσικοθεραπείας, ΤΕΙ Δυτική Ελλάδας Γήρανση - ορισμός Σαφής ορισμός του γήρατος δεν υπάρχει Σύμφωνα με τον Shock, το γήρας

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές Αρχές Σεξουαλικής Διαπαιδαγώγησης Θωμάς Γεωργ. Γκίκας Μαιευτήρας Χειρουργός Γυναικολόγος Αθήνα 188 Μαρτίου 2009 Σιβιτανίδειος Σχολή Αναπαραγωγικό Σύστημα Γυναίκας Έξω Γεννητικά Όργανα Αναπαραγωγικό

Διαβάστε περισσότερα

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού

Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Κάτω Άκρο Οι Χώρες του Μηρού Ι. Γενικά Α. 3εις σηµαντικές ζώνες των κάτω άκρων 1. Μηριαίο τρίγωνο 2. Ο πόρος των προσαγωγών 3. Ο ιγνυακός βόθρος Β. Μηριαίο οστό 1. Είναι το επιµηκέστερο, το ισχυρότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΣΤΑ (ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ ΙΕΡΟ) ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ Μεγαλύτεροι σε μέγεθος και όγκο, με κοντούς και παχείς αυχένες, ευρύτερες

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα

Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Οσφυϊκό Πλέγµα και Νεύρα Εισαγωγή Σχηµατισµός Κλάδοι του Οσφυϊκού Πλέγµατος Μηριαίο Νεύρο (Ο2-Ο4) Εισαγωγή Η κινητικότητα και η γενική αισθητικότητα του κάτω άκρου εξυπηρετούνται από τους τελικούς κλάδους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ. 2. (α) Ποια μέρη του γεννητικού συστήματος του άνδρα δείχνουν οι αριθμοί 1-8 στο σχήμα;

ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ. 2. (α) Ποια μέρη του γεννητικού συστήματος του άνδρα δείχνουν οι αριθμοί 1-8 στο σχήμα; ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ 1. (α) Τι αντιπροσωπεύουν οι αριθμοί 1-6 στο σχήμα; (β) Εξηγήστε τι είναι τα ωοθυλάκια και ποιος είναι ο ρόλος τους. (γ) Σε ποιο μέρος του γεννητικού συστήματος της γυναίκας αρχίζει η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες

Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διάγνωση και παρακολούθηση διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς σε ενήλικες Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ) Εργαστήριο Κλινικών Κατευθυντηρίων Οδηγιών για εργαστηριακές

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό Ερωτήσεις θεωρίας 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό 1. Ποια είναι τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού; Τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού είναι ο επιθηλιακός, ο μυικός, ο

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Υπογονιµότητα: αδυναµία σύλληψης µετά από 1 χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών Ικανότητα σύλληψης/µήνα: ~20% 10-15% των ζευγαριών: πρόβληµα υπογονιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org www.uterinefibroids.eu

www.cirse.org www.uterinefibroids.eu Εμβολισμός Ινομυωμάτων Μήτρας Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org www.uterinefibroids.eu Cardiovascular and Interventional Radiological Society of

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΏΣΕΙΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ Το Μυοσκελετικό Σύστηµα Δρ. Ε. Τζόνσον Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αθήνα 2012 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Α. Τα µέρη και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΥΠΝΟΥ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΥΠΝΟΥ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΥΠΝΟΥ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΥΠΝΟΣ αναζωογόνηση του οργανισμού επηρεάζει την καθημερινή λειτουργικότητα επηρεάζει τη σωματική και διανοητική υγεία ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΥΠΝΟΥ τακτική,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το στρες Πρώτη νευροενδοκρινολογική απάντηση Δεύτερη νευροενδοεκρινολογική απάντηση Ο υποθάλαμος Κορτιζόλη

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΔΕΥΤΕΡΑ 1 / 25 12.00-13.00 Συγγενείς ανωμαλίες

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

- ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ

- ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ - ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ Τι είναι η ακράτεια ούρων; Η ακράτεια ούρων είναι ένας γενικός όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει καταστάσεις στις

Διαβάστε περισσότερα

Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες. Μαγδαληνή Γκέιτς Α Τάξη Γυμνάσιο Αμυγδαλεώνα

Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες. Μαγδαληνή Γκέιτς Α Τάξη Γυμνάσιο Αμυγδαλεώνα Εγκέφαλος-Αισθητήρια Όργανα και Ορμόνες O εγκέφαλος Ο εγκέφαλος είναι το κέντρο ελέγχου του σώματος μας και ελέγχει όλες τις ακούσιες και εκούσιες δραστηριότητες που γίνονται μέσα σε αυτό. Αποτελεί το

Διαβάστε περισσότερα

πρακτικός οδηγός για τις γυναίκες

πρακτικός οδηγός για τις γυναίκες Β' ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Ορμονική θεραπεία στην εμμηνόπαυση: πρακτικός οδηγός για τις γυναίκες Αθήνα 2013 Ειρήνη Λαμπρινουδάκη Επ. Καθηγήτρια Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΟΡΘΟΥ. Γιάννης Τσιαούσης Χειρουργός, Επίκ. Καθηγητής Ανατομίας Ιατρική Σχολή, Παν/μιο Κρήτης

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΟΡΘΟΥ. Γιάννης Τσιαούσης Χειρουργός, Επίκ. Καθηγητής Ανατομίας Ιατρική Σχολή, Παν/μιο Κρήτης ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΟΡΘΟΥ Γιάννης Τσιαούσης Χειρουργός, Επίκ. Καθηγητής Ανατομίας Ιατρική Σχολή, Παν/μιο Κρήτης Βασικές Ανατομικές Δομές Πυέλου πυελικό έδαφος κυρίως από διάφραγμα πυέλου χωνοειδές σχήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦ.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Αρχές αντισύλληψης 1 1.2. Ιστορία της αντισύλληψης 3 1.3. Δημογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Πρόσθιο κοιλιακό τοίχωμα Κ. Αλπαντάκη Όρια της κοιλιάς Άνω: Πλευρικό τόξο 7-12 Ξιφοειδής απόφυση: επίπεδο 10ου πλευρικού χόνδρου = Ο3 Κάτω : Ηβικά οστά και λαγόνια ακρολοφία:

Διαβάστε περισσότερα

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Οστεοπόρωση Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Φυσιολογικό οστό Οστεπορωτικό Οστεοπόρωση - Ορισμός Αύξηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΑΜΕΣΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΠΑΝΑΦΟ- ΡΑ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΑΥΛΑΚΩΣΗ Αυλάκωση ονομάζεται η διαίρεση του ζυγωτού Η πρώτη μιτωτική διαίρεση σε 2 κύτταρα γίνεται 30 ώρες μετά τη γονιμοποίηση Ακολουθούν πολλές μιτωτικές διαιρέσεις και 5 7 μέρες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ. Αίτια της ακράτειας

ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ. Αίτια της ακράτειας ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ Η ICS (International Continence Society) έχει ορίσει την ακράτεια των ούρων ως μια κατάσταση ακούσιας απώλειας των ούρων, η οποία αποτελεί κοινωνικό και υγιεινoμικό πρόβλημα που μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΙ ΣΥΧΝΟΤΕΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΩΣ ΑΙΤΙΑ ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗΣ ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ»

«ΟΙ ΣΥΧΝΟΤΕΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΩΣ ΑΙΤΙΑ ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗΣ ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ» Α.Τ.Ε.Ι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΟΙ ΣΥΧΝΟΤΕΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΩΣ ΑΙΤΙΑ ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗΣ ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ» ΣΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Περιεχόμενα προηγούμενης διάλεξης Περιγραφή παθολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Γονιµοποίηση Κύηση - Γαλουχία

Γονιµοποίηση Κύηση - Γαλουχία Γονιµοποίηση Κύηση - Γαλουχία Γονιµοποίηση Για να επέλθει κύηση η συνουσία πρέπει να γίνει από 5 µέρες πριν την ωορρηξία µέχρι την ηµέρα της ωορρηξίας Χρόνος ζωής σπερµατοζωαρίων 5 µέρες Χρόνος ζωής ωαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΚΑΘ` ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ (πληροφορίες για το κοινό σύμφωνα με το Βρετανικό κολλέγιο μαιευτήρωνγυναικολόγων) για περισσότερες πληροφορίες η γυναίκα πρέπει να συμβουλεύεται το γυναικολόγο της. ΓΕΝΙΚΑ Αποβολή είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΑΝΣ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΝΕΥΡΑ (λείοι μύες, καρδιακός μυς, αδένες) (Σπλαχνικά Νεύρα)

Διαβάστε περισσότερα

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια

Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα. Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Κινητικό σύστημα του ανθρώπου Μέρος Ι: Ερειστικό, μυϊκό και συνδεσμικό σύστημα Μάλλιου Βίβιαν Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ Φυσικοθεραπεύτρια Τα συστήματα του ανθρώπινου σώματος Αναπνευστικό σύστημα (αποτελείται

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ

ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ 1 ΛΕΙΣΟΤΡΓΙΚΕ ΔΙΑΣΑΡΑΧΕ ΘΤΡΕΟΕΙΔΟΤ Μήπως τελευταία νιώθετε υποτονικά, ή βρίσκεστε συνεχώς σε υπερένταση; Νυστάζετε συνεχώς και ενώ δεν έχετε αλλάξει τις διατροφικές σας συνήθειες, παίρνετε πολύ εύκολα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Θυρεοειδής χόνδρος Κρικοθυρεοειδής σύνδεσμος ΤΡΑΧΕΙΑ Κρικοειδής χόνδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος

Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος Πρόσθιο Κοιλιακό Τοίχωµα & Πύελος Ι. Γενικά Α. Η κοιλία είναι το τµήµα του κόρµου που βρίσκεται µεταξύ του θώρακα (διάφραγµα) προς τα πάνω και της πυέλου (είσοδο της µικρής πυέλου) προς τα κάτω. Η πύελος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ ΚΑΛΠΑΚΤΣΙΔΟΥ ΒΑΚΙΑΝΗ ΜΑΧΗ

ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ ΚΑΛΠΑΚΤΣΙΔΟΥ ΒΑΚΙΑΝΗ ΜΑΧΗ ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ ΚΑΛΠΑΚΤΣΙΔΟΥ ΒΑΚΙΑΝΗ ΜΑΧΗ Ανωορρηκτικοί κύκλοι Εξωγενή οιστρογόνα Σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών Παχυσαρκία Όγκοι ωοθηκών Εφηβία Παραγωγική ηλικία Κλιμακτήριο εμμηνόπαυση ΥΠΕΡΠΛΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών.

Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών. Ο καρκίνος του τραχήλου χης μήτρας είναι ο δεύτερος σε συχνότητα καρκίνος στον γυναικείο πληθυσμό κάτω των 45 ετών. Με ιη συμβολή του τεστ ΠΑΠ, ο καρκίνος του τραχήλου έπαψε να είναι η πρώτη αιτία θανάτου

Διαβάστε περισσότερα

Ώριμη Ηλικία. Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα

Ώριμη Ηλικία. Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα Ώριμη Ηλικία Ενημέρωση και Πρόληψη για τα συχνότερα νοσήματα Οστεοπόρωση Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών. Τα κύρια χαρακτηριστικά της είναι η προοδευτική απώλεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ (Για µετεµµηνοπαυσιακούς και ακανόνιστους κύκλους) Η εµµηνόπαυση προκαλείται από σταδιακή µεταβολή της ευαισθησίας των ωοθηκών προς τις Γοναδοτροπίνες

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος του Θήλεος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Προσοχή: Οι παρουσιάσεις μαθημάτων αποτελούν βοήθημα παρακολούθησης των παραδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

Παθολογία του εμμηνορρυσιακού κύκλου. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ, MD,MSc,PhD. ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ

Παθολογία του εμμηνορρυσιακού κύκλου. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ, MD,MSc,PhD. ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ Παθολογία του εμμηνορρυσιακού κύκλου ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ, MD,MSc,PhD. ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ Για το ενδομήτριο, είναι σημαντικότερη η σειρά εμφάνισης και επίδρασης των ορμονών επί του ενδομητρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι Οστεοπόρωση Μέγεθος Οστεοπόρωσης

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι Οστεοπόρωση Μέγεθος Οστεοπόρωσης ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ 1) Τι είναι Οστεοπόρωση α) Ορισµός - Η Οστεοπόρωση είναι η πιο συχνή πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται από µείωση της οστικής µάζας και διαταραχή της µικροαρχιτεκτονικής του οστίτου ιστού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΘΕΝΗ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΘΕΝΗ 1 NOVA T Ενδομήτρια Συσκευή Περιέχουσα Χαλκό ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΘΕΝΗ NOVA T Όνομα ασθενούς: Ημερομηνία τοποθέτησης: Τοποθετήθηκε από: Πρώτη επίσκεψη παρακολούθησης: Επόμενες επισκέψεις: 1. 2. 3. 4.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Τα Ανδρικά Ορµονικά Προφίλ Παραδοσιακά, οι αλλαγές στις ανδρικές ορµόνες, οι σχετιζόµενες µε την ηλικία, δεν θεωρήθηκαν προβληµατικές επειδή η γονιµότητα στους άνδρες παραµένει

Διαβάστε περισσότερα

14. ΠΡΟΠΤΩΣΕΙΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ

14. ΠΡΟΠΤΩΣΕΙΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΟΡΙΣΜΟΙ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Οι προπτώσεις των γεννητικών οργάνων αναφέρονται σε ένα ή περισσότερα όργανα και περιλαμβάνουν το τράχηλο, τη μήτρα και τα τοιχώματα του κόλπου. Οι προπτώσεις του κόλπου μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΘΩΡΑΚΑΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΣΟΠΛΕΥΡΙΑ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ Σχηματίζονται μεταξύ παρακείμενων πλευρών και καταλαμβάνονται από τους μεσοπλεύριους μύες. Έσω θωρακική

Διαβάστε περισσότερα

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί

Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί Οπισθοπεριτοναϊκή θέση Θ12 - Ο4 Δεξιός νεφρός χαμηλότερα από τον αριστερό ΔΕ νεφρός πίσω και κάτω από το ήπαρ/χοληδόχο κύστη ΑΡ νεφρός κάτω και επί τα έσω του σπλήνα Τα επινεφρίδια είναι άνω, πρόσθια και

Διαβάστε περισσότερα

Εμμηνόπαυση Μια καινούρια αρχή

Εμμηνόπαυση Μια καινούρια αρχή Εμμηνόπαυση Μια καινούρια αρχή ΟΜΙΛΗΤΗΣ: Ιφιγένεια Κώστογλου Αθανασίου, MSc, MD, PhD Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών και Λονδίνου MSc Διοίκησης Μονάδων Υγείας Διευθύντρια Ενδοκρινολόγος ΓΝ Αθηνών «Κοργιαλένειο

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Το σύνδροµο του καρπιαίου σωλήνα είναι µία συνήθης αιτία πόνου και διαταραχής της αισθητικότητας στα χέρια. Οφείλεται σε πίεση του µέσου νεύρου στην περιοχή του καρπού. Στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σκελετός της Πυέλου

Ο Σκελετός της Πυέλου Ο Σκελετός της Πυέλου E Johnson Αν. Καθηγήτρια Εργαστήριο Ανατοµίας Η Πύελος το κατώτερο σηµείο του κορµού προς τα κάτω συνέχεια της κοιλιάς η πυελική κοιλότητα = κατώτερο τµήµα της κοιλιακής χώρας εντοπίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση ΒΙΡΓΙΛΙΟΥ Σ. ΜΠΕΝΑΚΗ Επ. Καθηγητή Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση Έκδοση αναθεωρημένη ISBN 960-90471-0-6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς

Παθήσεις Θυρεοειδούς. Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Παθήσεις Θυρεοειδούς Καρακώστας Γεώργιος Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Γ.Ν.Κιλκίς Η καρδιά είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στη δράση της θυρεοειδικής ορµόνης. Έτσι, η δυσλειτουργία του θυρεοειδούς µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ Αποτελεί τον μυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορμού με κύριο οστικό στοιχείο τους σπονδύλους και την παράλληλη συμβολή

Διαβάστε περισσότερα

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο Αλκοόλ και ασθένειες του Συκωτιού (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcohol-and-liver-disease) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων αλκοόλ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Πειραματικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Διευθυντής: Καθηγητής κ. Γεώργιος Ανωγειανάκις

Εργαστήριο Πειραματικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Διευθυντής: Καθηγητής κ. Γεώργιος Ανωγειανάκις 1 Πόσα λίτρα πρόουρο σχηματίζονται ημερησίως; α) 15-18 L β) 1,5-1,7 L γ) 170-180 L δ) 1700-1800 L ε) 100-120 L 2. Ποιο τμήμα του νεφρού ανήκει στον μυελό του νεφρού; α) Τα νεφρικά σωμάτια β) Η κάψα του

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Μέθοδοι (α) Αποχή (μόνιμη ή περιοδική) (β) Διακεκομμένη συνουσία (αποτράβηγμα)

Φυσικές Μέθοδοι (α) Αποχή (μόνιμη ή περιοδική) (β) Διακεκομμένη συνουσία (αποτράβηγμα) ΣΧΟΙΝΑ ΧΑΡΑ Α4 Φυσικές Μέθοδοι (α) Αποχή (μόνιμη ή περιοδική) (β) Διακεκομμένη συνουσία (αποτράβηγμα) II. Τεχνικές Μέθοδοι (α) Μέθοδοι Φραγμού (β) Ενδομήτριο Σπείραμα (γ) Ορμονική Αντισύλληψη (δ) Στείρωση

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ

18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ 18. ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΟΥ Ο καρκίνος του ενδομητρίου είναι η συχνότερη μορφή γυναικολογικού καρκίνου στις ΗΠΑ ( 6% όλων των νεοδιαγνωσθέντων καρκίνων στις γυναίκες). Η πρόγνωση είναι σχετικά καλή καθώς

Διαβάστε περισσότερα

There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος

There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος There are no translations available. Πέτρος Χ. Κατσαβοχρήστος Παθολόγος Η οστεοπόρωση αποτελεί κλινική συνδρομή και χαρακτηρίζεται από μείωση της οστικής πυκνότητας των οστών και διαταραχή της μικροαρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

«ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΜΗΤΕΡΑ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΕ ΕΝΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟ ΖΕΥΓΑΡΙ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΕΓΕΡΣΗ ΤΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ» ΤΖΕΦΕΡΑΚΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ «ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ» ΜΗΤΕΡΑ Η εξέλιξη στην υπερηχογραφική τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Τι είναι η χρόνια βρογχίτιδα? Βρογχίτιδα είναι μια φλεγμονή των βρογχικών σωλήνων, που μεταφέρουν τον αέρα στους πνεύμονες. Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o ΓΡΑΠΤΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. ΟΛΙΚΗ ΠΡΟΠΤΩΣΗ ΜΗΤΡΑΣ. Συγγραφέας: Τούλιος Γεώργιος* Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. * Associate editor, reviewer. ΙΣΤΟΡΙΚΟ Γυναίκα

Διαβάστε περισσότερα