ÂÚÈÂ fiìâó 1. Το κοινωνικοοικονοµικό και µορφωτικό επίπεδο της οικογένειας σχετίζονται µε το επίπεδο υγείας και τη σχολική επίδοση των παιδιών 4

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ÂÚÈÂ fiìâó 1. Το κοινωνικοοικονοµικό και µορφωτικό επίπεδο της οικογένειας σχετίζονται µε το επίπεδο υγείας και τη σχολική επίδοση των παιδιών 4"

Transcript

1

2 ÚfiÏÔÁÔ ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ Το εγχειρίδιο αυτό έχει σκοπό να γνωστοποιήσει στους εκπαιδευτικούς, καθώς και σε όσους ενδιαφέρονται για την Αγωγή Υγείας, ερευνητικά αποτελέσµατα από τον κυπριακό χώρο που έχουν σχέση µε το πιο πάνω θέµα. Τα άτοµα που έλαβαν µέρος στις έρευνες ήταν παιδιά δηµοτικών σχολείων, καθώς και έφηβοι µαθητές γυµνασίων, λυκείων και τεχνικών σχολών. Το εγχειρίδιο αρχίζει µε τη διδακτέα ύλη Αγωγής Υγείας όπως την ορίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση και συνεχίζει µε ερευνητικά αποτελέσµατα από κοινωνικοοικονοµικά στοιχεία που έχουν σχέση µε το επίπεδο υγείας και τη σχολική επίδοση των παιδιών. Ακολουθούν ερευνητικά αποτελέσµατα από προγράµµατα Αγωγής Υγείας σε γυµνάσιο και λύκειο, τα οποία µας δίνουν την εικόνα της φυσικής κατάστασης και το επίπεδο υγείας των εφήβων της Κύπρου. Η παχυσαρκία των παιδιών και των εφήβων στην Κύπρο σε σύγκριση και µε αποτελέσµατα από άλλες χώρες, είναι το θέµα µιας ακόµη εργασίας που καταγράφεται στο εγχειρίδιο αυτό. Ακόµη, στο εγχειρίδιο παρουσιάζονται ερευνητικά αποτελέσµατα που αφορούν στη φυσική κατάσταση και στις διατροφικές συνήθειες των παιδιών του δηµοτικού σχολείου, αλλά και σε συνήθειες που επηρεάζουν αρνητικά τα επίπεδα της υγείας παιδιών και εφήβων. Τέτοιες συνήθειες, για τις οποίες παρουσιάζονται και ερευνητικά αποτελέσµατα, είναι το κάπνισµα - έµµεσο και άµεσο - και η τηλεθέαση. Παρουσιάζεται ακόµη η ευεργετική επίδραση της άθλησης στην υγεία του ανθρώπου µέσα από τα αποτελέσµατα δύο ακόµη εργασιών. Η σεξουαλική συµπεριφορά αλλά και η ψυχογενής ανορεξία και ψυχογενής βουλι- µία είναι εκδηλώσεις των νέων για τις οποίες επίσης αναφέρονται στοιχεία, αφού για αυτά υπάρχει µεγάλο ενδιαφέρον από πολλούς. Ελπίζουµε ότι τα ερευνητικά αποτελέσµατα που αναφέρονται στο εγχειρίδιο αυτό θα βοηθήσουν στο έργο τους τους εκπαιδευτικούς και όσους άλλους ασχολούνται µε νεαρά άτοµα. Το πρόγραµµα «Υγεία του Παιδιού», στο οποίο έχουν τις ρίζες τους οι πιο πάνω εργασίες, ήταν κάτω από την αιγίδα των Υπουργείων Υγείας και Παιδείας και Πολιτισµού και έτυχε της επιχορήγησης του Κράτους και του Οµίλου Λαϊκής. Θερµές ευχαριστίες σε όσους συνέβαλαν στη συγγραφή των άρθρων, ιδιαίτερα στους παιδίατρους Χατζηγεωργίου Χαράλαµπο, Σάββα Σάββα και Κουρίδη Γιάννη των οποίων οι διευθύνσεις δίνονται στο παράρτηµα του εγχειριδίου για όσους ενδιαφέρονται για περισσότερες πληροφορίες στα θέµατα που παραθέτουν. Ιδιαίτερα ευχαριστούµε τον καθηγητή της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστηµίου Κρήτης Καφάτο Αντώνη για το πρωτόκολλο του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού», καθώς και για τη συνεργασία και στήριξη του προγράµµατος. Eυχαριστούµε ακόµα τη φιλόλογο κα Μαριλένα Πόρακου για τη γλωσσική επιµέλεια του εγχειριδίου. Τέλος, ευχαριστούµε τον αναπληρωτή διευθυντή του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου ρ Πιλλά Κυριάκο και τη λειτουργό του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου κα Χατζηθεοδοσίου Άντρη για τις εισηγήσεις τους κατά τη µορφοποίηση και έκδοση του εγχειριδίου. 1

3 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ ÂÚÈÂ fiìâó 1. Το κοινωνικοοικονοµικό και µορφωτικό επίπεδο της οικογένειας σχετίζονται µε το επίπεδο υγείας και τη σχολική επίδοση των παιδιών 4 2. Έρευνα - Πρόγραµµα Αγωγής Υγείας στο Γυµνάσιο Ακροπόλεως Πρόγραµµα Αγωγής Υγείας στο Λανίτειο Λύκειο Α Συχνότητα παχυσαρκίας στον παιδικό και εφηβικό πληθυσµό της Κύπρου ηλικίας 6 17 ετών ανάλογα µε τον τόπο διαµονής. Σύγκριση µε δεδοµένα άλλων χωρών Κατάσταση διατροφής και αιµοσφαιρίνη αίµατος σε 1130 παιδιά ΣΤ τάξης των δηµοτικών σχολείων της επαρχίας Λευκωσίας Σεξουαλική συµπεριφορά των εφήβων σε γυµνάσια και λύκεια της Κύπρου Ψυχογενής ανορεξία και ψυχογενής βουλιµία ιαταραχές διατροφικής συµπεριφοράς σε παιδιά - έφηβους της Κύπρου χρονών Συχνότητα έµµεσου και άµεσου καπνίσµατος σε παιδιά σχολικής ηλικίας στην Κύπρο Το κάπνισµα στους γονείς των µαθητών ΣΤ τάξης των δηµοτικών σχολείων Σηµαντική αύξηση των δεικτών παχυσαρκίας σε παιδιά µε γονείς καπνιστές Συσχέτιση µεταξύ τηλεθέασης και καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου στα παιδιά Αθλητική κατάσταση µαθητών χρονών Η επίπτωση της άσκησης στα επίπεδα των λιπιδίων αίµατος σε παιδιά Παράρτηµα 101 2

4 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ ιδακτέα ύλη Αγωγής Υγείας για εκπαίδευση εκπαιδευτικών και άλλων που δουλεύουν µε νεαρά άτοµα στην Ευρωπαϊκή Ένωση* Κεφάλαια Υγεία Σχολεία προαγωγής της Υγείας Μέθοδοι διδασκαλίας της Αγωγής Υγείας Σχεδιασµός του µαθήµατος της Αγωγής Υγείας Σχέσεις διδασκόντων - γονέων - διδασκοµένων Αξιολόγηση των προγραµµάτων Αγωγής Υγείας Η επίδραση στην υγεία των αλλαγών των συνηθειών των µαθητών Ενίσχυση της προσωπικότητας του µαθητή αυτοεκτίµηση. Σχέσεις µεταξύ των µαθητών Τρόποι συµπεριφοράς και τρόποι διεκδίκησης Σεξουαλική Αγωγή AIDS Ουσίες που όταν καταναλώνονται επηρεάζουν τον ανθρώπινο οργανισµό Ριψοκίνδυνη συµπεριφορά και ασφάλεια Υγιεινή διατροφή Σωµατική άσκηση Στοµατική υγιεινή ιαφήµιση *Τα πιο κάτω κεφάλαια αποτελούν τη διδακτέα ύλη της Αγωγής Υγείας για εκπαίδευση εκπαιδευτικών και άλλων που δουλεύουν µε νεαρά άτοµα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η διδακτέα ύλη ευρίσκεται σε οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δόθηκε στο Εδιµβούργο το 1997 µετά από σύσκεψη για την εκπαίδευση των εκπαιδευτών σε θέµατα Αγωγής Υγείας. 3

5 ÃÚ ÛÈÌ Ú ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ 1. Ô ÎÔÈÓˆÓÈÎÔÔÈÎÔÓÔÌÈÎfi Î È ÌÔÚʈÙÈÎfi Âapple appleâ Ô ÙË ÔÈÎÔÁ ÓÂÈ Û ÂÙ ÔÓÙ È Ì ÙÔ Âapple appleâ Ô ÁÂ Î È ÙË Û ÔÏÈÎ Âapple ÔÛË ÙˆÓ apple È ÈÒÓ. Κυπριανού ηµήτρης (δάσκαλος ηµοτικής Εκπαίδευσης) Σάββα Σάββας, Τορναρίτης ηµήτρης, Σιαµούνκη Μαρία, Κουρίδης Γιάννης, Χατζηγεωργίου Χαράλαµπος, Χατζηλοίζου Λούης, Χρήστου Σπυρούλα, Χαραλάµπους Έλενα, Χατζηιωάννου Χριστόφορος (Επιστήµονες του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού») Τορναρίτης Μιχάλης (Συντονιστής) 4

6 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁÂ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË ÂÚ ÏË Ë Σε αυτό το άρθρο εξετάζεται η σχέση µεταξύ παραγόντων υγείας, σχολικής επίδοσης και κοινωνικοοικονοµικού επιπέδου µαθητών χρόνων στην επαρχία Λεµεσού. Οι πιο σηµαντικές σχέσεις που εξήχθησαν από τα αποτελέσµατά µας έχουν ως εξής: Η συγκέντρωση της ολικής χοληστερόλης (TC) και της χαµηλής πυκνότητας χοληστερόλης (κακής χοληστερόλης LDL) στο αίµα των αγοριών είναι παράγοντες υγείας που έχουν σχέση µε τη σχολική τους επίδοση. Η σχολική επίδοση των αγοριών και κοριτσιών έχει σχέση µε το επάγγελµα του πατέρα και της µητέρας τους. Το µορφωτικό επίπεδο των γονιών έχει σηµαντική επίδραση στη σχολική επίδοση των παιδιών, κυρίως των αγοριών. Το επάγγελµα και το µορφωτικό επίπεδο του πατέρα έχουν σχέση µε την TC και τη LDL. Το επάγγελµα της µητέρας έχει σηµαντική σχέση µε το χρόνο που οι µαθήτριες παρακολουθούν τηλεόραση. Αναφερόµενοι στο µορφωτικό επίπεδο της µητέρας, πέρα από τη σηµαντική σχέση που έχει µε τη σχολική επίδοση των αγοριών, τα ευρήµατα συνηγορούν επίσης σε σηµαντική σχέση µε την TC και τη LDL των παιδιών. Αυτή η µελέτη δείχνει ακόµη την ισχυρή συσχέτιση του µορφωτικού επιπέδου της µητέρας µε το χρόνο που τα κορίτσια παρακολουθούν τηλεόραση. 5

7 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË ÈÛ ÁˆÁ Το σχολείο επηρεάζει το χαρακτήρα και τον τρόπο ζωής των παιδιών ειδικότερα το µάθηµα της Αγωγής Υγείας βελτιώνει το επίπεδο υγείας του λαού. Υπάρχουν αναφορές στη βιβλιογραφία [Whitehead M., (1992), Pill R. et al, (1993)] για διαφορές στο επίπεδο υγείας των κατοίκων σε συνάρτηση µε κοινωνικές και γεωγραφικές παρα- µέτρους [Moon G. & Gillispil R., (1995), Jones K. & Moon G., (1992). Υπάρχουν ακόµη αναφορές για συσχετισµό του µορφωτικού επιπέδου των παιδιών µε την κοινωνική τους προέλευση [Leicester M. (1991), Hatcher R. (1998), Carl L. et al, (1997), Ioannou M. (1997), Jackson B. & Marsden D. (1995), Mayall B. et al (1997)]. Στο άρθρο αυτό καταγράφουµε για πρώτη φορά τη συσχέτιση µεταξύ παραγόντων υγείας, σχολικής επίδοσης και κοινωνικοοικονοµικών παραµέτρων για παιδιά ηλικίας χρόνων στην επαρχία Λεµεσού. ªÂıÔ ÔÏÔÁ Η συλλογή των πληροφοριών έγινε από 310 µαθητές οι οποίοι επιλέγησαν τυχαία µεταξύ 2950 µαθητών, ηλικίας χρονών. Αυτοί οι µαθητές, µαζί µε 10,000 µαθητές της έκτης τάξης όλων των δηµοτικών σχολείων της Κύπρου, έλαβαν µέρος κατά τη σχολική χρονιά στο πρόγραµµα «Υγεία του Παιδιού». Το πρωτόκολλο του προγράµµατος περιλαµβάνει: α) Κλινική εξέταση β) Συλλογή πληροφοριών σχετικά µε το διαιτολόγιό τους γ) Ανάλυση και παρουσίαση των πληροφοριών στους γονείς, και δ) Εκπαίδευση ευαισθητοποίηση σε θέµατα προληπτικής ιατρικής. 6 α) Η κλινική εξέταση των µαθητών περιλαµβάνει: εξέταση από παιδίατρο, µέτρηση της αρτηριακής πίεσης, εξέταση των µαθητών για σκολίωση, αναλύσεις αίµατος [ολική χοληστερόλη (TC), τριγλυκερίδια, υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνες (καλή χοληστερόλη HDL), χαµηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνες (κακή χοληστερόλη LDL), γλυκόζη (ζάχαρη) και αιµοσφαιρίνη (Hb)], σωµατοµετρήσεις και λεπτοµερή εξέταση της φυσικής κατάστασης µε αθλητικές ή άλλες αναγνωρισµένες δοκιµασίες. β) Με την ανάλυση διαιτολογίου διάρκειας 24 ωρών συγκεντρώνονται πληροφορίες για τις διαιτολογικές συνήθειες των παιδιών. γ) Μετά την ανάλυση των πληροφοριών οι επιστήµονες του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» προσκαλούν τους γονείς των παιδιών που έλαβαν µέρος στο πρόγραµµα σε δίωρο σεµινάριο. Κατά τη διάρκεια του σεµιναρίου οι γονείς παίρνουν τα αποτελέσµατα του δικού τους παιδιού και ενηµερώνονται στα πιο κάτω θέµατα: 1. για τη σηµασία της υγιεινής διατροφής κατά του καρκίνου και των καρδιαγγειακών νοσηµάτων 2. για τη σηµασία της παραδοσιακής διατροφής κατά των χρόνιων νοσηµάτων φθοράς 3. για τη ζηµιογόνο δράση του καπνίσµατος στον ανθρώπινο οργανισµό και 4. για τη µεγάλη σηµασία της άθλησης στην υγεία του ανθρώπου.

8 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ δ) Ενηµέρωση των εκπαιδευτικών ηµοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης για τα συγκεντρωτικά αποτελέσµατα του παγκύπριου προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» και τον καθοριστικό λόγο που αυτά έχουν για την υγεία των παιδιών στο µέλλον. appleôùâï ÛÌ Ù Ù Î È Û ÙËÛË Τα παγκύπρια αποτελέσµατα του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» είναι οµοιογενή σε όλη την Κύπρο. είχνουν τις συνέπειες της αλλαγής του παραδοσιακού τρόπου ζωής στο νησί και την τάση υιοθέτησης του δυτικού τρόπου ζωής που οδηγεί σε αυξανόµενο αριθµό καρδιαγγειακών προβληµάτων, καρκίνων και άλλων χρόνιων νοσηµάτων φθοράς τα τελευταία χρόνια. Τα αποτελέσµατα δείχνουν χαµηλής ποιοτικής στάθµης διατροφή για τα αγόρια και τα κορίτσια της Κύπρου. είχνουν ακόµη ότι το 55% των µαθητών έχουν ολική χοληστερόλη στο αίµα τους πάνω από τα ανώτατα όρια για την ηλικία τους. Η LDL, η οποία είναι κατεξοχήν υπεύθυνη για τη δηµιουργία αθηροµατικών πλακών στις αρτηρίες, φαίνεται από τα αποτελέσµατα ότι είναι πάνω από τα επιτρεπόµενα όρια στο 35% των παιδιών. Ακόµη, τα αποτελέσµατα δείχνουν ότι το 44% των κοριτσιών και το 33% των αγοριών είναι υπέρβαρα και το 7% των κοριτσιών και 16% των αγοριών λιποβαρή. Η ανάλυση της διατροφής των παιδιών δείχνει ότι αυτή είναι ποιοτικά χαµηλής στάθ- µης, µε κύριο χαρακτηριστικό της τα πολλά λίπη και την απουσία φρούτων, λαχανικών, φυτικών ινών και βιταµινών. Χαρακτηριστικά το 87% των παιδιών προσλαµβάνει περισσότερες ποσότητες λίπους από ό,τι θα έπρεπε σε βάρος των υδατανθράκων. Η φυσική κατάσταση της πλειοψηφίας των παιδιών, αφού εξετάστηκε µε το αθλητικό πρόγραµµα δοκιµασίας European Fitness Τest, έδειξε να είναι σε ανησυχητικά χαµηλά επίπεδα. Η συσχέτιση των αποτελεσµάτων 310 µαθητών της επαρχίας Λεµεσού που έλαβαν µέρος στο συγκεκριµένο πρόγραµµα, µε τις απαντήσεις που οι ίδιοι έδωσαν σε ερωτηµατολόγια καθώς επίσης και µε τη σχολική τους επίδοση, όπως αυτή καταγράφεται από τους δασκάλους τους, δίνει τις πιο κάτω σχέσεις: Για τους εκπαιδευτικούς ίσως θα ήταν αρκετό να δώσουµε µόνο τις σχέσεις και τα αποτελέσµατα που βρήκαµε, διότι µε την πείρα που διαθέτουν µάλλον µπορούν να τα αποδώσουν στα κατάλληλα αίτια. Για περισσότερο τεκµηριωµένα συµπεράσµατα, το κάθε αποτέλεσµα θα µπορούσε να αποτελέσει ιδιαίτερη ερευνητική εργασία για να του αποδοθούν τα αίτιά του. Εδώ δίνουµε τις σχέσεις, τα αποτελέσµατα και τη δική µας γνώµη σχετικά µε τα αίτια. 7

9 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁÂ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË Η συγκέντρωση της TC και της LDL στο αίµα των αγοριών είναι παράγοντες υγείας που έχουν σχέση µε τη σχολική τους επίδοση (Πίνακας I, 1α, 2α, ιαγράµµατα 1α, 2α). Η πιο πάνω σχέση έχει θετική κλίση που σηµαίνει ότι αγόρια µε ψηλή σχολική επίδοση έχουν ψηλές συγκεντρώσεις ολικής χοληστερόλης και LDL στο αίµα τους. Αυτό δεν µας ξαφνιάζει αφού οι µαθητές που έχουν ψηλούς βαθµούς µένουν στο σπίτι και µελετούν. Η καθιστική, όµως, ζωή αυξάνει τα επίπεδα της ολικής χοληστερόλης και LDL στο αίµα. Η πιο πάνω σχέση είναι στατιστικά σηµαντική κυρίως για τα αγόρια. Η σχολική επίδοση αγοριών και κοριτσιών έχει σηµαντική συσχέτιση µε το επάγγελµα 1 του πατέρα και της µητέρας τους (Πίνακας I, 3α, b, 4α, b, ιαγράµµατα 3α, b, 4α, b). Η πιο πάνω σχέση µπορεί να εξηγηθεί λαµβάνοντας υπόψη το οικονοµικό επίπεδο της οικογένειας, το οποίο έχει σηµαντική σχέση µε το επάγγελµα του πατέρα και της µητέρας τους. Οι πιο εύρωστες οικονο- µικά οικογένειες µπορούν να ξοδεύουν περισσότερα λεφτά για διδακτικά βιβλία, ιδιαίτερα µαθήµατα, εκπαιδευτικά ταξίδια, θέατρα, συναυλίες και ταινίες. Έτσι, παιδιά που προέρχονται από οικογένειες που ο πατέρας ή η µητέρα ανήκουν σε ψηλές εισοδηµατικές τάξεις 1 αναµένονται να έχουν ψηλότερες σχολικές επιδόσεις από παιδιά των οποίων οι γονείς ανήκουν σε µεσαίες εισοδηµατικές τάξεις. Τέλος, τα παιδιά των οποίων οι γονείς προέρχονται από µεσαίες εισοδηµατικές τάξεις αναµένονται να έχουν καλύτερες επιδόσεις από παιδιά των οποίων οι γονείς ανήκουν στις χαµηλά αµειβόµενες τάξεις. Το µορφωτικό επίπεδο του πατέρα και της µητέρας φαίνεται να έχει ισχυρή σχέση µε το µορφωτικό επίπεδο των παιδιών τους, ιδίως των αγοριών (Πίνακας I, 5α, b, 6α, b, ιαγράµµατα 5α, 6α). Όσο ψηλότερο είναι το µορφωτικό επίπεδο των γονιών τόσο καλύτερη είναι η σχολική απόδοση των παιδιών, ίσως διότι τα παιδιά έχουν πρότυπα, εµπνέονται και καθοδηγούνται από τους γονείς τους. Εκτός αυτών το ψηλότερο µορφωτικό επίπεδο συνδέεται συνήθως και µε µεγαλύτερη οικονοµική άνεση όπως αναλύθηκε πιο πάνω. Το επάγγελµα και το µορφωτικό επίπεδο του πατέρα σχετίζεται µε την TC και LDL (Πίνακας I, 7α, b, 8α, b, 9α, b, 10α, b, ιαγράµµατα 7α, 8α, 9α, 10α). Αυτό δηλώνει ότι παιδιά που προέρχονται από εύρωστες οικονοµικά οικογένειες έχουν ψηλότερα επίπεδα TC και LDL στο αίµα τους. Αυτό µπορεί να εξηγηθεί αν ληφθεί υπόψη η σχέση µορφωτικού επιπέδου του πατέρα και οικονοµικής ευρωστίας της οικογένειας. Είναι γνωστό ότι οι οικονοµικά εύρωστες οικογένειες ξοδεύουν περισσότερα λεφτά για φαγητό και συχνότερα αγοράζουν χαµηλής ποιότητας αλλά µεγάλης θερµιδικής αξίας τρόφιµα (fast food, πίτσες), τα οποία έχουν πολλά λίπη και χοληστερόλες. Αυτά τα ευρήµατα φαίνεται να ισχύουν περισσότερο στα αγόρια παρά στα κορίτσια Κατατάξαµε τα επαγγέλµατα σε τρεις κατηγορίες: blue collar-χαµηλά αµειβόµενες τάξεις, commercial- µεσαίες εισοδηµατικές τάξεις και white collar ψηλές εισοδηµατικές τάξεις, σύµφωνα µε το οικονοµικό όφελος που αποδίδουν και το ωράριο εργασίας (πρωί - απόγευµα - βράδυ).

10 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ Το επάγγελµα της µητέρας έχει σχέση µε το χρόνο που τα κορίτσια βλέπουν τηλεόραση (Πίνακας I, 11b, ιάγραµµα 11b). Η συσχέτιση του επαγγέλµατος της µητέρας και του χρόνου που τα κορίτσια παρακολουθούν τηλεόραση έχει αρνητικό πρόσηµο (καλύτερο επάγγελµα λιγότερος χρόνος τηλεθέασης). Αυτό είναι λογικό, αφού οι νοικοκυρές έχουν περισσότερο χρόνο στη διάθεσή τους για να παρακολουθούν τηλεόραση και οι κόρες τους τις µιµούνται. Ειδικά για τις κόρες των εργαζόµενων µητέρων σε χαµηλά αµειβόµενες θέσεις θα µπορούσε να λεχθεί ότι βλέπουν περισσότερες ώρες τηλεόραση περιµένοντας τις µητέρες τους, ενώ τα αγόρια των µητέρων αυτών παίζουν εκτός σπιτιού. Αναφερόµενοι στο µορφωτικό επίπεδο της µητέρας, εκτός της ισχυρής συσχέτισης που υπάρχει µε τη σχολική επίδοση των αγοριών, τα ευρήµατα µας δείχνουν επίσης ισχυρή συσχέτιση µε την TC και τη LDL των παιδιών (Πίνακας I, 12α, b, 13α, b, ιαγράµµατα 12α, b, 13α, b). Κατ αρχάς το µορφωτικό επίπεδο της µητέρας πρέπει να το δούµε σε συνάρτηση µε το επάγγελµα της. Συνήθως µητέρες µε γνώσεις δηµοτικού σχολείου είναι οικοκυρές ή εργάζονται σε χαµηλά αµειβόµενες θέσεις, δουλεύουν πολλές ώρες και έχουν ανεπαρκείς γνώσεις σε θέµατα υγιεινής διατροφής. Μάλλον γι αυτό τα παιδιά τους έχουν συνήθως ψηλές συγκεντρώσεις TC και LDL στο αίµα τους. Τα πιο πάνω όµως συµβαίνουν µόνο στα κορίτσια, επειδή τα αγόρια αυτών των οικογενειών είναι πιο ανεξάρτητα και ξοδεύουν περισσότερο χρόνο έξω από το σπίτι παίζοντας, χαµηλώνοντας έτσι τη συγκέντρωση της TC και της LDL στο αίµα τους. Από την άλλη µεριά, µητέρες µε ψηλό µορφωτικό επίπεδο έχουν καλύτερες θέσεις, καλύτερα εισοδήµατα, περισσότερες γνώσεις σε θέµατα υγιεινής διατροφής, ξοδεύουν περισσότερα χρήµατα για τη διατροφή της οικογένειας, όµως όχι πάντα σε υγιεινές τροφές. Λόγω έλλειψης χρόνου τα έτοιµα και γρήγορα φαγητά µε πολλές θερµίδες και χαµηλή ποιότητα είναι πιο συχνά στο τραπέζι τους µε αποτέλεσµα να ανεβαίνουν η TC και η LDL στο αίµα των παιδιών και των γονιών. Αντίθετα οι µητέρες µέσου εισοδήµατος συνήθως ξοδεύουν περισσότερο χρόνο για τη διατροφή της οικογένειας ιδίως των κοριτσιών, αφού τα αγόρια είναι πιο ανεξάρτητα και τρώνε έξω συχνότερα. Υπάρχει ισχυρή συσχέτιση µεταξύ του µορφωτικού επιπέδου της µητέρας και του χρόνου που τα κορίτσια παρακολουθούν τηλεόραση (Πίνακας I, 14b, ιάγραµµα 14b). Η πιο πάνω σχέση µπορεί να οφείλεται στη σχέση µορφωτικού επιπέδου και επαγγέλµατος της µητέρας. Τα κορίτσια των οποίων οι µητέρες έχουν µόρφωση µόνο δηµοτικής εκπαίδευσης και είναι κατά το πλείστο οικοκυρές ή εργάζονται σε χαµηλά αµειβόµενες θέσεις, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, βλέπουν περισσότερο χρόνο τηλεόραση. Επίσης τα κορίτσια των οποίων οι µητέρες έχουν µόρφωση µέσης εκπαίδευσης και δουλεύουν συνήθως στον ιδιωτικό τοµέα ή έχουν δική τους δουλειά παρακολουθούν λιγότερες ώρες τηλεόραση αφού η οικονοµική κατάσταση της οικογένειας µπορεί να τις απασχολήσει και σε άλλες ασχολίες π.χ. ιδιαίτερα µαθήµατα. Τα κορίτσια των οποίων οι µητέρες έχουν ακαδηµαϊκή µόρφωση είναι τα πιο προνοµιούχα. Οι µητέρες τους έχουν καλύτερα ωράρια εργασίας και καλύτερη οικονοµική ευχέρεια, ως δηµόσιοι υπάλληλοι ή διευθυντές στον ιδιωτικό τοµέα. Αυτά τα κορίτσια δεν έχουν πολύ χρόνο για τηλεόραση, αφού οι µητέρες τους ξοδεύουν αρκετό χρόνο µαζί τους ή τα στέλλουν στα φροντιστήρια. 9

11 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË Αυτή η µελέτη έχει στόχο να θίξει θέµατα τα οποία αφορούν την εκπαίδευση. Τα ευρήµατα δείχνουν σχέση µεταξύ της κοινωνικοοικονοµικής κατάστασης, του µορφωτικού επιπέδου και παραγόντων υγείας των παιδιών. Τα πιο πάνω πρέπει να λαµβάνονται υπόψη στα σχολικά µορφωτικά προγράµµατα, ώστε να δίνονται ίσες ευκαιρίες για µάθηση και βελτίωση του επιπέδου υγείας όλων των παιδιών ανεξάρτητα από την προέλευσή τους. µè ÏÈÔÁÚ Ê 1. WEHPEHEAD M. (1992) The concepts and principles of equity and health, International Journal of Health Services, 22,3, UK. 2. PILL R. et. al, (1993) Factors associated with a heart behaviour among mothers of lower socio-economic status: a British example, Social Science Medicine vol.36, May 1993, UK. 3. MOON & GILLISPIE R. (1995) Society & Heath An introduction to Social Science for Health Professionals, (Routledge, UK). 4. JONES K. & MOON G. (1992) health, Disease & Society an introduction to medical geography, (Routledge, UK). 5. LEICESTER M. (1991) Equal opportunities in school, (Longman Ltd, UK). 6. HATCHER R. (1998) Class differentiation in Education: rational choices?, British Journal of Sociology of Education, v. 19, 1, 1998, UK. 7. CARL L. et al, (1997) The American school dilemma: race and scholastic performance, The Sociological Quarterly, v.38, Summer 1997, USA. 8. IOANNOU M. (1997) Learning related with the family and the self-estimation of the pupil, Family and School, N.138, Nov-Dec 1997, Cyprus. 9. JACKSON B.& MARSDEN D. (1995) Education and the working class, (Pelican, Books, UK). 10. MAYALL B. et al, (1997) The social world of children s learning, British Journal of Sociology of Education, v. 18, 2,UK. 10

12 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ Πίνακας 1: Στατιστικά σηµαντικές σχέσεις µεταξύ των µεταβλητών από την εξέταση 310 µαθητών της επαρχίας Λεµεσού 11

13 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁÂ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË ιαγράµµατα των στατιστικά σηµαντικών σχέσεων µεταξύ των παρα- µέτρων που εξετάστηκαν στους 310 µαθητές της επαρχίας Λεµεσού ιάγραµµα 1.1a ιάγραµµα 1.2a 12

14 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ ιάγραµµα 1.3a ιάγραµµα 1.3b ιάγραµµα 1.4a ιάγραµµα 1.4b 13

15 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁÂ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË ιάγραµµα 1.5a ιάγραµµα 1.6b ιάγραµµα 1.7a ιάγραµµα 1.8a 14

16 ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ ιάγραµµα 1.9a ιάγραµµα 1.10a ιάγραµµα 1.11b ιάγραµµα 1.12a 15

17 ÔÈÓˆÓÈÔÏÔÁÈÎ Ã Ú ÎÙËÚÈÛÙÈÎ - apple appleâ Ô ÀÁÂ - ÔÏÈÎ apple ÔÛË ιάγραµµα 1.12b ιάγραµµα 1.13a ιάγραµµα 1.13b ιάγραµµα 1.14a 16

18 ÃÚ ÛÈÌ Ú ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ 2. ŒÚÂ Ó - ÚfiÁÚ ÌÌ ÁˆÁ ÀÁ ÛÙÔ ÌÓ ÛÈÔ ÎÚÔapplefiψ Τορναρίτης Μιχάλης *, Ρήγα Λουίζα 1, Χριστοδουλίδου Ελένη 2, Χριστοδουλίδου έσπω 3, Αποστόλου Ανδρέας 3, Παπακυπριανού Κατερίνα 3, Σωκράτους Άννη 3, Χατζηγεωργίου Χαράλαµπος 4, Σάββα Σάββας 4, Σιαµούνκη Μαρία 4, Κωνσταντίνου Ευδοκία 5, Νεάρχου Βέρα 6, Χατζηϊωάννου Μιχάλης 7, Γιαγκουλλή Άννα 7, Χατζηϊωάννου Χριστόφορος 8 * Καθηγητής Χηµείας, Επιστηµονικός υπεύθυνος του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» 1. Επιβλέπουσα Υποδιευθύντρια 2. Καθηγήτρια Οικιακής Οικονοµίας 3. Καθηγητές Φυσικής Αγωγής 4. Παιδίατροι του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» 5. ιαιτολόγος του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» 6. Αιµολήπτρια του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» 7. Καθηγητές Φυσικής Αγωγής του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» 8. Υπεύθυνος µηχανογράφησης του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» Ο αγαπητός συνάδελφος Αποστόλου Ανδρέας από τους πρωτεργάτες και εµψυχωτές της έρευνας που περιγράφεται στο άρθρο αυτό δεν βρίσκεται σήµερα µαζί µας. υστυχώς τον πρόδωσε η µεγάλη του καρδιά. Ας είναι αιωνία η µνήµη του. Η έρευνα αυτή για την οποία δούλεψε, σαν ελάχιστη προσφορά του στα παιδιά όπως έλεγε, ας µας θυµίζει πάντα ότι η υγεία και η αγάπη είναι τα µέγιστα αγαθά. 17

19 ÚfiÁÚ ÌÌ ÁˆÁ ÀÁ ÛÙÔ ÌÓ ÛÈÔ ÎÚÔapplefiψ ÂÚ ÏË Ë Το Γυµνάσιο Ακροπόλεως, κατά τη σχολική χρονιά , µέσα στα πλαίσια των εκπαιδευτικών του εκδηλώσεων, διοργάνωσε πρόγραµµα «Αγωγής Υγείας», το οποίο είχε στόχο την παρότρυνση των παιδιών στον αυτοέλεγχο σχετικά µε παραµέτρους που αφορούν την υγεία τους. Πολλά σοβαρά προβλήµατα υγείας των ενηλίκων όπως καρδιακά, µορφές καρκίνου, ο σακχαρώδης διαβήτης, η παχυσαρκία κ.ά., έχουν τις ρίζες τους στην παιδική και εφηβική ηλικία. Στην πλειοψηφία τους οφείλονται στην κακή διατροφή και την έλλειψη σωµατικής άσκησης. Το πρόγραµµα εξέτασε τη φυσική κατάσταση 188 µαθητών (βάρος-ύψος), την απόδοση σε δοκιµασίες άθλησης 168 µαθητών και τις διατροφικές συνήθειες 79 µαθητών. Σε όσα παιδιά επιθυµούσαν και το ενέκριναν οι γονείς τους, έγινε και αιµοληψία για διαπίστωση των ορίων των λιπιδίων στο αίµα τους (ολικής χοληστερόλης, κακής χοληστερόλης, καλής χοληστερόλης, τριγλυκεριδίων) σακχάρου και αιµοσφαιρίνης. Στην αιµοληψία η οποία έγινε µε τη συνεργασία του προγράµµατος «Υγεία του Παιδιού» το οποίο εξέτασε τα παιδιά που το επιθυµούσαν και στο δηµοτικό σχολείο, έλαβαν µέρος126 µαθητές. Τα αναλυτικά αποτελέσµατα γνωστοποιήθηκαν µε εχεµύθεια ξεχωριστά στον κάθε µαθητή που εξετάστηκε. Τα συγκεντρωτικά αποτελέσµατα, αφού το δείγµα ήταν αντιπροσωπευτικό (πέραν του 20% των µαθητών του σχολείου έλαβε µέρος σε κάθε δοκιµασία), χρησιµοποιήθηκαν για την εκπαίδευση των εφήβων µας κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς. 18

20 ÚˆÙfiÎÔ ÎÔÏÏÔ ÙÔ appleúôáú ÌÌ ÙÔ Πρόγραµµα Αγωγής Υγείας ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ Πολλά σοβαρά προβλήµατα υγείας των ενηλίκων έχουν τις ρίζες τους στην παιδική και εφηβική ηλικία. Στην πλειοψηφία τους οφείλονται στην κακή διατροφή και στην έλλειψη σωµατικής άσκησης. Οι µαθητές µπορούν να ελέγξουν κάποιους από τους προδιαθεσικούς παράγοντες υγείας τους συµπληρώνοντας τα πιο κάτω. Βάρος σώµατος: Για κάθε ηλικία, ανάλογα µε το ύψος σας, µπορείτε να βρείτε το ελάχιστο και µέγιστο βάρος που συνιστάται να έχετε. Βάρος=. kg Α Γ Ο Ρ Ι Α Ηλικία Ελάχιστο Βάρος Μέγιστο Βάρος 11 ½ Ύψος*x Ύψος x 16** = kg Ύψος* x Ύψος x 20 = kg 12 Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 20 = kg 12 ½ Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 20 = kg 13 Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 20 = kg 13 ½ Ύψος x Ύψος x 17 = kg Ύψος x Ύψος x 21 = kg 14 Ύψος x Ύψος x 17 = kg Ύψος x Ύψος x 21 = kg 14 ½ Ύψος x Ύψος x 18 = kg Ύψος x Ύψος x 21 = kg * Το Ύψος εκφράζεται σε µέτρα: π.χ. αγόρι 11 1/2 χρονών ύψους 1.60 µέτρων συνίσταται να έχει ελάχιστο βάρος 1.60 x1.60 x16 = kg και µέγιστο βάρος 1.60x1.60 x 20 =. kg. Κ Ο Ρ Ι Τ Σ Ι Α Ηλικία Ελάχιστο Βάρος Μέγιστο Βάρος 11 ½ Ύψος x Ύψος x 15 = kg Ύψος x Ύψος x 19 = kg 12 Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 20 = kg 12 ½ Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 20 = kg 13 Ύψος x Ύψος x 16 = kg Ύψος x Ύψος x 21 = kg 13 ½ Ύψος x Ύψος x 17 = kg Ύψος x Ύψος x 21 = kg 14 Ύψος x Ύψος x 18 = kg Ύψος x Ύψος x 22 = kg 14 ½ Ύψος x Ύψος x 18 = kg Ύψος x Ύψος x 22 = kg Για τους ενήλικες (γονείς) Βάρος πατέρα=. kg Βάρος µητέρας =. kg Ελάχιστο βάρος =Ύψος x Ύψος x 20 =. kg Μέγιστο βάρος = Ύψος x Ύψος x 25 =.. kg ** Για τους υπολογισµούς χρησιµοποιούνται οι καµπύλες του National Center for Health Statistics των Η.Π.Α. (είναι αποδεκτές από την Παγκόσµια Οργάνωση Υγείας) µέχρι να εξαχθούν καµπύλες για τα κυπριακά δεδοµένα. 19

21 ÚfiÁÚ ÌÌ ÁˆÁ ÀÁ ÛÙÔ ÌÓ ÛÈÔ ÎÚÔapplefiψ Φυσική κατάσταση που έχει σχέση µε τη σωµατική άσκηση Άλµα σε µήκος χωρίς φόρα (Μέτρο της µυϊκής ισχύος) (το µήκος µετρείται σε cm) Μήκος = cm Α Γ Ο Ρ Ι Α Ηλικία Κ Ο Ρ Ι Τ Σ Ι Α Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Αριθµός κοιλιακών σε 30 δευτερόλεπτα (Μέτρο της µυϊκής αντοχής) Αριθµός = Α Γ Ο Ρ Ι Α Ηλικία Κ Ο Ρ Ι Τ Σ Ι Α Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι

22 Παλίνδροµο τρέξιµο (Μέτρο της καρδιοαναπνευστικής αντοχής) Στάδιο=. ÃÚ ÛÈÌ ÚÂ ÓËÙÈÎ ÙÔÈ Â ÁÈ Îapple È Â ÙÈÎÔ Α Γ Ο Ρ Ι Α Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Κ Ο Ρ Ι Τ Σ Ι Α Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Aρθρική κινητικότητα (Μέτρο της ευλυγισίας) Απόσταση:.cm Α Γ Ο Ρ Ι Α Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι Κ Ο Ρ Ι Τ Σ Ι Α Ηλικία Απόδοση Κακή Μέτρια Καλή Άριστη 11 Μέχρι Μέχρι Μέχρι Μέχρι ª Τα αποτελέσµατα από την εξέταση της φυσικής κατάστασης (βάρος ύψος) 188 µαθητών, της απόδοσης σε δοκιµασίες άθλησης 168 µαθητών, τις διατροφικές συνήθειες 79 µαθητών, καθώς και τα αποτελέσµατα από τις βιοχηµικές και αιµατολογικές αναλύσεις 126 µαθητών φαίνονται σε δεκαέξι διαγράµµατα στο παράρτηµα του εγχειριδίου στις σελίδες 103 έως 110. Στις σελίδες 116, 117 και 118 φαίνονται σε φωτογραφίες παιδιά που εκτελούν τις αθλητικές δοκιµασίες. 21

23 ÚfiÁÚ ÌÌ ÁˆÁ ÀÁ ÛÙÔ ÌÓ ÛÈÔ ÎÚÔapplefiψ Στο διάγραµµα 2.1 όπου φαίνονται οι σωµατοµετρήσεις των αγοριών, σε σύνολο 82 ατόµων, τα 49% ήταν υπέρβαρα. Λιποβαρή ήταν τα 6% και κανονικά τα 45%. Για τα κορίτσια, όπως φαίνεται στο διάγραµµα 2.2, τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν 21%, 9% και 70% σε σύνολο 106 κοριτσιών. Στο διάγραµµα 2.3 φαίνεται ότι από τους 127 µαθητές που έλαβαν µέρος στην αιµοληψία, ποσοστό 10% είχε πολύ αυξηµένη την ολική χοληστερόλη. Το 29% παρουσίασε την ολική χοληστερόλη οριακά αυξηµένη και µόνο το 61% είχε τα λιπίδια του αίµατος σε καλά επίπεδα. Το διάγραµµα 2.4 δείχνει ότι 23% των εφήβων είχαν τη LDL (κακή) χοληστερόλη στο αίµα τους σε ψηλή συγκέντρωση (µεγαλύτερη των 110 mg/dl). Το διάγραµµα 2.5 δείχνει ότι από τους 126 εφήβους, για τους οποίους είχαµε αποτελέσµατα αιµοσφαιρίνης αίµατος, µόνο 6% είχε αιµοσφαιρίνη κάτω από το κατώτερο όριο. Στο διάγραµµα 2.6 φαίνεται η ποσοστιαία συµµετοχή των θρεπτικών συστατικών, στην προσλαµβανόµενη σε 24 ώρες ενέργεια, από 79 εφήβους χρονών. Η ανάλυση έγινε µε βάση δεδοµένων ηλεκτρονικού υπολογιστή που δηµιουργήθηκε στο πανεπιστήµιο της Κρήτης. Τα αποτελέσµατα της ανάλυσης δείχνουν ότι από το λίπος προερχόταν το 37% της προσλαµβανοµένης ενέργειας, από τους υδατάνθρακες το 48% και από τις πρωτεΐνες το 15%. Στο διάγραµµα 2.7 φαίνεται η ποσοστιαία συµµετοχή λιπαρών οξέων στο ολικό λίπος που κατανάλωναν οι 79 έφηβοι. Κατανάλωναν 14% κορεσµένα λιπαρά οξέα, 15% µονοακόρεστα και 4% πολυακόρεστα. Τα απροσδιόριστα λιπαρά οξέα ήταν 4%. Στο διάγραµµα 2.8 που δείχνει την απόδοση 35 αγοριών στη δοκιµασία των κοιλιακών φαίνεται ότι 34% των αγοριών είχαν κακή απόδοση, 6% µέτρια και 60% καλή-άριστη απόδοση. Στο διάγραµµα 2.9 φαίνονται τα αντίστοιχα ποσοστά για 62 κορίτσια που ήταν 81%, 8% και 11%. Στο διάγραµµα 2.10 φαίνεται ότι 19% των 47 αγοριών που έλαβαν µέρος στην άσκηση άλµα σε µήκος χωρίς φόρα είχαν κακή απόδοση, 19% µέτρια και 62% καλήάριστη απόδοση σε σύνολο 47 αγοριών. Στο διάγραµµα 2.11 φαίνονται τα αντίστοιχα ποσοστά για 55 κορίτσια που ήταν 47%, 36% και 17%. Στο διάγραµµα 2.12 φαίνεται ότι σε σύνολο 46 αγοριών τα 67% είχαν κακή απόδοση στη δίπλωση από εδραία θέση, τα 20% µέτρια και τα 13% καλή- άριστη απόδοση. Τα αντίστοιχα αποτελέσµατα για 66 κορίτσια όπως φαίνονται στο διάγραµµα 2.13 ήταν 83%, 6% και 11%. 22 Στο διάγραµµα 2.14 φαίνονται τα αποτελέσµατα στο παλίνδροµο τρέξιµο αντοχής. Σε σύνολο 70 αγοριών, 73% είχαν κακή απόδοση, 20% µέτρια και 7% καλή- άριστη απόδοση. Τα αντίστοιχα ποσοστά για τα κορίτσια, όπως φαίνονται στο διάγραµµα 2.15, ήταν 77%, 17% και 6%.

Συνοπτικά τα αποτελέσματα της μελέτης κατέγραψαν:

Συνοπτικά τα αποτελέσματα της μελέτης κατέγραψαν: Θέμα: Νέα Επιδημιολογική Μελέτη για τις Διατροφικές Συνήθειες, τη Συχνότητα της Παχυσαρκίας και τις Διατροφικές Διαταραχές στον Παιδικό και Εφηβικό Πληθυσμό της Κύπρου [Δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Κλινικής Εξέτασης

Αποτελέσματα Κλινικής Εξέτασης Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Αποτελέσματα Κλινικής Εξέτασης Ολική Χοληστερόλη Αίματος: Η μέτρηση της ολικής χοληστερόλης αίματος σε παιδιά άνω των δύο χρονών είναι αξιόπιστη

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Κινδύνου Χρόνιων Νοσημάτων που Επηρεάζουν το Επίπεδο Υγείας Παιδιών και Εφήβων στην Κύπρο

Παράγοντες Κινδύνου Χρόνιων Νοσημάτων που Επηρεάζουν το Επίπεδο Υγείας Παιδιών και Εφήβων στην Κύπρο Παράγοντες Κινδύνου Χρόνιων Νοσημάτων που Επηρεάζουν το Επίπεδο Υγείας Παιδιών και Εφήβων στην Κύπρο Δρ Μιχάλης Τορναρίτης Η δραματική αλλαγή του τρόπου ζωής του σύγχρονου ανθρώπου τον έχει οδηγήσει μοιραία

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 2003

Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 2003 Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 23 Έκθεση ραστηριοτήτων και Συνοπτική Παρουσίαση ιαχρονικών εδοµένων του Εκπαιδευτικού και Ερευνητικού Ιδρύµατος «Υγεία του Παιδιού». ρ Μιχάλης

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες που επηρεάζουν την παχυσαρκία στην προσχολική ηλικία»

«Κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες που επηρεάζουν την παχυσαρκία στην προσχολική ηλικία» ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗΣ «Κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες που επηρεάζουν την παχυσαρκία στην προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς Μεταβολικό Σύνδρομο Γλυκόζης νηστείας 110mg/dl Σπλαχνική παχυσαρκία [>102cm (m) >88cm (f)] TG 150mg/dl αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Καράντζα- Χαρώνη, MD, FAAP Διευθύντρια Ενδοκρινολογικής Κλινικής- Ιατρείου Ελέγχου Βάρους «Παίδων Μητέρα»

Μαρία Καράντζα- Χαρώνη, MD, FAAP Διευθύντρια Ενδοκρινολογικής Κλινικής- Ιατρείου Ελέγχου Βάρους «Παίδων Μητέρα» Μαρία Καράντζα- Χαρώνη, MD, FAAP Διευθύντρια Ενδοκρινολογικής Κλινικής- Ιατρείου Ελέγχου Βάρους «Παίδων Μητέρα» Πως υπολογίζουµε εάν ένα παιδί έχει φυσιολογικό βάρος ; ΒΜΙ = Βάρος/Ύψος² (σε kg/m²) Χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΒασίληςΜούγιος, PhD ΤΕΦΑΑ ΑΠΘ http://mougios.webpages.auth.gr Μεταβολικό σύνδροµο Παθολογική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η αφορμή για την επιλογή του θέματος δόθηκε από δημοσίευση των αποτελεσμάτων έρευνας με θέμα «Η παχυσαρκία στην παιδική ηλικία». Έρευνα που έγινε σε όλη την Ε.Ε. κατέδειξε την Ελλάδα πρώτη σε

Διαβάστε περισσότερα

Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο για τη διασφάλιση της καλής υγείας.

Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο για τη διασφάλιση της καλής υγείας. Πρωινό Γεύμα: είναι απαραίτητο; Διαιτολόγοι Ηράκλειο - Eat for Life - Συμβουλευτικό Κέντρο Κλινι Στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής, η συχνότητα και η ποιότητα των γευμάτων ασκεί ουσιαστικό ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

ιστοσελίδα GENDER: 2 Female Mean of TV mother's educational background 5,5 5,0 4,5 4,0 3,5 3,0 2,5 2,0

ιστοσελίδα GENDER: 2 Female Mean of TV mother's educational background 5,5 5,0 4,5 4,0 3,5 3,0 2,5 2,0 ιστοσελίδα GENDER: 2 Female 5,5 5,0 4,5 4,0 3,5 Mean of TV 3,0 2,5 2,0 elementary graduate high school graduate university or colleg mother's educational background Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Participating

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα : Οικογενειακή Αγωγή

Μάθηµα : Οικογενειακή Αγωγή ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 Μάθηµα : Οικογενειακή Αγωγή Ηµεροµηνία: 14 / 06 /05 Τάξη: Β Λυκείου Ονοµατεπώνυµο µαθητή/τριας:... Χρόνος:

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2015 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ «ΓΕΜΑΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗ» Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος, Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΕΦΗΒΕΙΑ- ΑΝΑΓΚΕΣ v Επιτάχυνση ρυθμού ανάπτυξης v Ωρίμανση και αύξηση ιστών v Αποκτά το 20% του ύψους και το 50% του βάρους του ενήλικα, ενώ οι μύες, ο όγκος του αίματος και γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη «Το κόκκινο κρασί κάνει καλό στην καρδιά» «ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ»

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες ΧΟΛΗΣΤΕΡΙΝΗ Η χοληστερίνη ή η χοληστερόλη είναι κηρώδης στερόλης που βρίσκεται στη μεμβράνη των κυττάρων όλων των ιστών του σώματος, και στο πλάσμα του αίματος όλων των ζώων. Μικρότερες ποσότητες χοληστερίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΡΕΣ (%) ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ (%)

ΑΝΤΡΕΣ (%) ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ (%) Αποτελέσματα από «Επιδημιολογική έρευνα για το ποσοστό της παχυσαρκίας και υπερβάλλοντος βάρους στην Κύπρο και διαπίστωση των διατροφικών συνηθειών του Κύπριου πολίτη" του Συνδέσμου ιαιτολόγων και ιατροφολόγων

Διαβάστε περισσότερα

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος 7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος polly.michaelidou@gmail.com 1 ΘΕΜΑΤΑ Η σημασία της ιατροφής

Διαβάστε περισσότερα

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Επιδημία Παχυσαρκίας Source: IASOWebsite 2013 Αν δεν πάρουμε σύντομα αποτελεσματικά μέτρα,

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου

Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου Χριστιάνα Γ. Παυλίδου D.U., MSc Κλινικός ιατροφολόγος ιαιτολόγος Επιστηµονικός σύµβουλος ΠΑΙ ΕΙΑΤΡΟΦΗ by Epode Παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα Το

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Στόχοι για την αντιμετώπιση του Γνώση Δεξιότητες Πηγές Υποστήριξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Πάνος Πλατρίτης Διαιτολόγος-Διατροφολόγος

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Πάνος Πλατρίτης Διαιτολόγος-Διατροφολόγος ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Πάνος Πλατρίτης Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Έρευνα Συνδέσμου Διαιτολόγων Κύπρου. Αποτελέσματα από επιδημιολογική έρευνα για το ποσοστό της παχυσαρκίας και υπερβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ) από το 1997 αναγνώρισε την παχυσαρκία ως μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας Παγκόσμιο πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακή Ελληνικη Διατροφή στην Ανάπτυξη των Παιδιών και την Πρόληψη των Χρόνιων Νοσημάτων

Παραδοσιακή Ελληνικη Διατροφή στην Ανάπτυξη των Παιδιών και την Πρόληψη των Χρόνιων Νοσημάτων Παραδοσιακή Ελληνικη Διατροφή στην Ανάπτυξη των Παιδιών και την Πρόληψη των Χρόνιων Νοσημάτων Ευφιλήτου, 6 ος αιώνας πχ Αντώνης Καφάτος, Ομότιμος καθηγητής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Κρήτης Κλινική Προληπτικής

Διαβάστε περισσότερα

Η νηστεία κάνει θαύματα

Η νηστεία κάνει θαύματα Η νηστεία κάνει θαύματα Έρευνα του Πανεπιστημίου Κρήτης δείχνει ότι οι διατροφικές επιταγές της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι άκρως ευεργετικές για την υγεία των παιδιών Οι ειδικοί λένε ότι η αποχή από τις

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Πρόσφατα υλοποιήθηκε µία σειρά ενηµερωτικών εκδηλώσεων στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς,

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος

Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος Ομιλήτρια - Εισηγήτρια : Κουτσή Αγορίτσα ιατροφολόγος - ιαιτολόγος Συχνότερο πρόβλημα δημόσιας υγείας παγκοσμίως Έχει πάρει χαρακτήρα «επιδημίας» Μακροπρόθεσμες συνέπειες για την υγεία (Manios Y. et al,

Διαβάστε περισσότερα

Η διατροφική πρόσληψη των παιδιών και εφήβων της Κύπρου ηλικίας 6-18 ετών καθώς και η συμμόρφωσή τους στις εκάστοτε διατροφικές συστάσεις

Η διατροφική πρόσληψη των παιδιών και εφήβων της Κύπρου ηλικίας 6-18 ετών καθώς και η συμμόρφωσή τους στις εκάστοτε διατροφικές συστάσεις Η διατροφική πρόσληψη των παιδιών και εφήβων της Κύπρου ηλικίας 6-18 ετών καθώς και η συμμόρφωσή τους στις εκάστοτε διατροφικές συστάσεις Δρ Ελενα Φιλίππου, Δρ Μιχάλης Τορναρίτης, Δρ Χαράλαμπος Χατζηγεωργίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΤΙΣΣΑΣ «ΕΥ ΖΗΝ» 2014/2016

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΤΙΣΣΑΣ «ΕΥ ΖΗΝ» 2014/2016 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΤΙΣΣΑΣ «ΕΥ ΖΗΝ» 2014/2016 Υπεύθυνη καθηγήτρια του προγράμματος: Παναγιώτα Ιωαννίδου, Βιολόγος Συνεργάτις: Μαρία Χριστοδούλου, φιλόλογος Αντωνίου Ανδρέας Γ1 Γεωργιάδου Μαρίνα Γ1 Κωνσταντινίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι MK1118 ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΚΛΙΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΔΙΑΛΕΞΗ 4 ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ, PHD ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΑΝΑΤΩΝ 450,000 400,000 350,000 300,000 250,000 200,000 150,000 100,000

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Η ΣΥΝΕΧΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΘΡΕΠΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Τα παιδιά ρυθμίζουν τη λήψη τροφής έτσι ώστε να ταιριάζει με τις σωματικές ανάγκες σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Οικιακή Οικονομία Β Λυκείου. Μάθημα Επιλογής (4ωρο)

Οικιακή Οικονομία Β Λυκείου. Μάθημα Επιλογής (4ωρο) Οικιακή Οικονομία Β Λυκείου Μάθημα Επιλογής (4ωρο) Βασικές επισημάνσεις Το μάθημα σε Γυμνάσιο και Λύκειο ονομάζεται Οικιακή Οικονομία Το περιεχόμενο του μαθήματος και των Δεικτών Επιτυχίας/Επάρκειας, βασίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της Παιδικής Παχυσαρκίας Καινοτόμες Εργασίες μέσα από το μάθημα της Οικογενειακής Αγωγής

Το πρόβλημα της Παιδικής Παχυσαρκίας Καινοτόμες Εργασίες μέσα από το μάθημα της Οικογενειακής Αγωγής Το πρόβλημα της Παιδικής Παχυσαρκίας Καινοτόμες Εργασίες μέσα από το μάθημα της Οικογενειακής Αγωγής Λύκειο Παλουριώτισσας Καθηγήτρια: Αικατερίνη Λαμπή 1 Η εργασία περιλάμβανε τρείς δραστηριότητες: 1.

Διαβάστε περισσότερα

Καραγκούνη Αναστασία Πάτση Ανθή Ράπτη Κατερίνα Σαπανίδου Μαρία

Καραγκούνη Αναστασία Πάτση Ανθή Ράπτη Κατερίνα Σαπανίδου Μαρία Καραγκούνη Αναστασία Πάτση Ανθή Ράπτη Κατερίνα Σαπανίδου Μαρία Ως διαφήμιση αναφέρουμε τη διαδικασία γνωστοποίησης, με έντυπα κι οπτικοακουστικά μέσα, ενός προϊόντος ή μιας υπηρεσίας και των ιδιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΔΟΥΒΟΓΙΑΝΝΗ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Δ Ι Α Ι Τ Ο Λ Ο Γ Ο Σ - Δ Ι ΑΤ Ρ Ο Φ Ο Λ Ο Γ Ο Σ M S C, R D Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

Ματακιά Θεοδώρα Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη

Ματακιά Θεοδώρα Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη Ιωνίδειος Σχολή Πειραιά Υγιεινή ιατροφή ξέρουµε τι τρώµε; Ματακιά Θεοδώρα Α 3 Yπεύθυνη Kαθηγήτρια Ελένη Τοπογλίδη Πρόλογος-Περίληψη Η εργασία αυτή πραγματοποιήθηκε με την επίβλεψη της καθηγήτριας φυσικού

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα του σχολείου και της ελληνικής οικογένειας, παρέχοντας διαρκή συμβουλευτική

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και άσκηση: τα προγράμματα και οι δράσεις των μαθητών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Δράμας στο πλαίσιο της Αγωγής Υγείας

Διατροφή και άσκηση: τα προγράμματα και οι δράσεις των μαθητών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Δράμας στο πλαίσιο της Αγωγής Υγείας Διατροφή και άσκηση: τα προγράμματα και οι δράσεις των μαθητών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Δράμας στο πλαίσιο της Αγωγής Υγείας ΤΣΑΚΙΡΙΔΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΗ ΤΡΟΠΟΥ ΖΩΗΣ ΠΟΥ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΟΥ ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΑΛΛΑΓΗ ΤΡΟΠΟΥ ΖΩΗΣ ΠΟΥ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΟΥ ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΑΛΛΑΓΗ ΤΡΟΠΟΥ ΖΩΗΣ ΠΟΥ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΟΥ ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΜΑΡΣΕΛΟΥ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΟΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ και ΙΑΤΡΟΦΗ

ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ και ΙΑΤΡΟΦΗ ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ και ΙΑΤΡΟΦΗ Γιάννης Θεοδωράκης Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Θέµατα που θα αναπτυχθούν: Οι αιτίες που κάνουν ένα πρόγραµµα αγωγής υγείας µε θέµα τη διατροφή αναγκαίο Ποια είναι τα στοιχεία που πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίστε τα νηστίσιμα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 14 Φεβρουάριος :44

Γνωρίστε τα νηστίσιμα - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Τρίτη, 14 Φεβρουάριος :44 Γράφει: Κωνσταντίνου Κρήνη, Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος Τα λαχανικά, τα όσπρια, οι πατάτες, τα δημητριακά, τα ζυμαρικά, οι ξηροί καρποί, οι ελιές, τα φρούτα, τα θαλασσινά, ο ταραμάς, τα τουρσί ανήκουν

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

Επιδηµιολογική Έρευνα για τη ιαπίστωση της Συχνότητας του Μεταβολικού Συνδρόµου και των Συνιστωσών του στον Ενήλικα Πληθυσµό της Ελεύθερης Κύπρου

Επιδηµιολογική Έρευνα για τη ιαπίστωση της Συχνότητας του Μεταβολικού Συνδρόµου και των Συνιστωσών του στον Ενήλικα Πληθυσµό της Ελεύθερης Κύπρου Επιδηµιολογική Έρευνα για τη ιαπίστωση της Συχνότητας του Μεταβολικού Συνδρόµου και των Συνιστωσών του στον Ενήλικα Πληθυσµό της Ελεύθερης Κύπρου Ταυτότητα Έρευνας Χρηµατοδότηση: Ίδρυµα Προώθησης Έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτεΐνες (proteins) Υδατάνθρακες (carbohydrates) 13/7/2015. Ομάδες Τροφίμων (food groups) Θρεπτικά συστατικά (nutrients)

Πρωτεΐνες (proteins) Υδατάνθρακες (carbohydrates) 13/7/2015. Ομάδες Τροφίμων (food groups) Θρεπτικά συστατικά (nutrients) Ομάδες Τροφίμων (food groups) Προληπτική Ιατρική και Δημόσια Υγεία 8 η Υποχρεωτική Άσκηση Επιλογής Διατροφή στη Δημόσια Υγεία Ανδρονίκη Νάσκα, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής και Επιδημιολογίας Δημητριακά και

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους.

Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους. Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους. Θεοφανεία Τσαχαλίνα1, Ιωάννης Κύργιος2, Ευθυμία Ευστρατίου2, Μιχαήλ Μελισσινός1, Κυριάκος Καζάκος1, Ασημίνα

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές πληροφορίες για το Πρόγραµµα ιανοµής Γάλακτος στα Σχολεία της ΕΕ

Γενικές πληροφορίες για το Πρόγραµµα ιανοµής Γάλακτος στα Σχολεία της ΕΕ Γενικές πληροφορίες για το Πρόγραµµα ιανοµής Γάλακτος στα Σχολεία της ΕΕ Στις 17 Οκτωβρίου 2008, οι µαθητές του δηµοτικού σχολείου Παναγίας Τριχερούσας στη Λεµεσό θα φιλοξενήσουν την έναρξη της νέας εκστρατείας

Διαβάστε περισσότερα

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning)

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning) http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning), Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα τόσο του σχολείου και

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεριλάβετε στο καθημερινό σας διαιτολόγιο τροφές πλούσιες σε φυτιι,ές ίνες

Συμπεριλάβετε στο καθημερινό σας διαιτολόγιο τροφές πλούσιες σε φυτιι,ές ίνες Η ΣΩΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΘΕΜΕΛΙΟ ΓΙΑ ΜΙΑ ΖΩΗ Το πρόβλημα της παραπληροφόρησης στο θέμα της διατροφής είναι μεγάλο και τις περισσότερες φορές οδηγεί σε λανθασμένες εmλογές και εκτιμήσεις. Ένα στοιχείο που θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες των εφήβων του Λυκείου Εθνομάρτυρα Κυπριανού Στροβόλου ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ I Β ΛΥΚΕΙΟΥ

Οι διατροφικές συνήθειες των εφήβων του Λυκείου Εθνομάρτυρα Κυπριανού Στροβόλου ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ I Β ΛΥΚΕΙΟΥ Οι διατροφικές συνήθειες των εφήβων του Λυκείου Εθνομάρτυρα Κυπριανού Στροβόλου ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ I Β ΛΥΚΕΙΟΥ 2008-2009 Σκοπός της έρευνας: Να ερευνήσουμε τις διατροφικές συνήθειες των εφήβων του σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλική συμπεριφορά των εφήβων σε Γυμνάσια και Λύκεια της Κύπρου

Σεξουαλική συμπεριφορά των εφήβων σε Γυμνάσια και Λύκεια της Κύπρου Σεξουαλική συμπεριφορά των εφήβων σε Γυμνάσια και Λύκεια της Κύπρου Κουρίδης Γιάννης, Σάββα Σάββας, Κουρίδης Χρήστος, Τορναρίτης Μιχάλης. Εισαγωγή Στα σχολεία της Κύπρου δεν διδάσκεται το μάθημα της σεξουαλικής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα.

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα. ιατροφή στην εφηβεία και άθληση-ενεργειακή ισορροπία και πρόσληψη Ηµεροµηνία δηµοσίευσης: 17 Φεβρουαρίου 2003 Τα διαιτολόγιο ενός νεαρού αθλητή θα πρέπει αρχικά να είναι επαρκές σε θερµίδες αλλά και σε

Διαβάστε περισσότερα

Οικογειακή Αγωγή " ιατροφή & Καρδιοπάθειες "

Οικογειακή Αγωγή  ιατροφή & Καρδιοπάθειες ιατροφή & Καρδιοπάθειες Οικογενειακή Αγωγή ΙΙ Καθηγήτρια: Χριστιάνα Φιλ. Χαριδήµου MS, RD, PhDc Στόχοι: Οι µαθητές να: Επεξηγούν τον όρο καρδιοπάθειες και να δικαιολογούν τη σχέση τους µε την υγεία. ιακρίνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΎΛΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1. Τρέφοµαι σωστά - Ζω µε υγεία 1.1 ιατροφή και Υγεία 1.2 ιατροφή και καρδιοαγγειακά νοσήµατα 1.2.1 Υπερλιπιδαιµία Υπερχοληστερολαιµία 1.2.2 Αρτηριακή πίεση - Υπέρταση 1.3 ιατροφή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ Η παχυσαρκία αποτελεί μία ασθένεια η οποία τείνει να εκλάβει διαστάσεις επιδημίας ή κοινωνικής μάστιγας τις τελευταίες δεκαετίες. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine!

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine! Καρδιαγγειακή*υγεία Διατροφή&Αντιγήρανση ΔημήτρηςΣυκιανάκης Gerontology & Antiaging Medicine Χτυπώ&χτυπώ,&δίχως&να&σε&πονώ,&μ'&αν&πάψω& να&χτυπώ,&χάθηκες&στο&λεπτό. && &Τι&είναι&; Μαφυσικά ηκαρδιά. -Τοόργανοτης«ζωής»όλωνμας,τοόργανοπουσυμπάσχει&μετοάγχοςμας,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Σπυρίδωνας Μαντζανίκας 1, Μαρία Αγαπίου 1, Ελένη Τριανταφυλλίδη 2, Χαρίλαος Κούτης 3, Ιωάννης Λεκάκης 4 1 RN, Γ.Ν. Αθηνών «Ιπποκράτειο» 2

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Αθηνά Λινού, MD, PhD, MPH Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια του Εργαστηρίου Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Πρόεδρος Ινστιτούτου

Διαβάστε περισσότερα

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Η εκκίνηση... Α Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα όλοι ανεξαιρέτως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ Σειρά Α Ιούνιος (Το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες)

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ Σειρά Α Ιούνιος (Το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες) (Το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες) ΜΕΡΟΣ Α (60 Μονάδες) Να απαντήσετε και στις ΔΕΚΑ ερωτήσεις. Η κάθε ερώτηση βαθμολογείται με έξι μονάδες. 1. Η επιταγή χρησιμοποιείται ως ένας τρόπος πληρωμής αγαθών

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Aν. Καθηγήτρια Μαρίζα Τσολιά Επιστημονική Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ 1 Η διατροφή κατά την εφηβική ηλικία έχει ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ Ενημερωτική εκστρατεία του Συνδέσμου Διαιτολόγων Κύπρου για την προώθηση της Υγιεινής Διατροφής έως προληπτικό μέσο κατά των συγχρόνων προβλημάτων υγείας και της υιοθέτησης υγιεινών διατροφικών τρόπων

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιδημιολογία της Καρδιαγγειακής Νόσου στην Ελλάδα, από το 1950

Η Επιδημιολογία της Καρδιαγγειακής Νόσου στην Ελλάδα, από το 1950 Η Επιδημιολογία της Καρδιαγγειακής Νόσου στην Ελλάδα, από το 1950 ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Χ ΑΡ Ο ΚΟ Π Ε Ι Ο Π ΑΝ Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Keys A et al. Epidemiological studies related to coronary

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ Σειρά Α Ιούνιος (Το γραπτό αποτελείται από 5 σελίδες)

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ Σειρά Α Ιούνιος (Το γραπτό αποτελείται από 5 σελίδες) (Το γραπτό αποτελείται από 5 σελίδες) ΜΕΡΟΣ Α (60 Μονάδες) Να απαντήσετε και στις ΕΚΑ ερωτήσεις. Η κάθε ερώτηση βαθμολογείται με έξι μονάδες. 1. Nα επεξηγήσετε τα πιο κάτω είδη τραπεζικών καρτών, δίνοντας

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Συνήθειες παιδικού πληθυσµού Ελλάδος. Αναστασία Μπαρμπούνη,MD,PhD παιδίατρος Τομέας Δημόσιας και Διοικητικής Υγιεινής ΕΣΔΥ

Διατροφικές Συνήθειες παιδικού πληθυσµού Ελλάδος. Αναστασία Μπαρμπούνη,MD,PhD παιδίατρος Τομέας Δημόσιας και Διοικητικής Υγιεινής ΕΣΔΥ Διατροφικές Συνήθειες παιδικού πληθυσµού Ελλάδος Αναστασία Μπαρμπούνη,MD,PhD παιδίατρος Τομέας Δημόσιας και Διοικητικής Υγιεινής ΕΣΔΥ ΕΛΛΑΔΑ Το πρόβλημα της παχυσαρκίας Από την τελευταία έκθεση του

Διαβάστε περισσότερα

Οικιακή Οικονομία Αγωγή Υγείας Τμήμα Γ2

Οικιακή Οικονομία Αγωγή Υγείας Τμήμα Γ2 Οικιακή Οικονομία Αγωγή Υγείας 2013 2014 Τμήμα Γ2 Η έρευνα με θέμα «Η σημασία του προγεύματος» πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια του μαθήματος της Οικιακής Οικονομίας Αγωγής Υγείας. Κεφάλαιο Γ τάξης «Η τροφή

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012 2013 ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΣΚΑΜΑΓΚΟΥΛΗΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΦΥΤΙΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ Νούς υγιής εν σώµατι υγιή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ιατροφή και Υγεία Η υγεία αλλά και η νόσος είναι καταστάσεις που δεν οφείλονται ποτέ σε ένα µόνο παράγοντα. Οι κύριες οµάδες παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έρευνας

Αποτελέσματα Έρευνας Αποτελέσματα Έρευνας Αρ. Πρωτοκόλλου: ΥΓΕΙΑ/1104/21 Συντονιστής Έργου: Ελένη Π. Ανδρέου Επιστημονικός Υπεύθυνος: Δρ. Φώτος Χατζηγεωργίου Ανάδοχος Φορέας: Σύνδεσμος Διαιτολόγων Κύπρου ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ & ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Σελίδα1 Η ΑΝΑΓΚΗ Η αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ

8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ 8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ Δάσκαλος : Μιαρίτης Στυλιανός ΥΠΕΠΘ ΕΙΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ (ΠΡΑΞΗ 2.4.3.α) ΠΙΛΟΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΣΥΜΠΡΑΤΤΟΥΣΕΣ ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ 3 Ο,7 Ο,8 Ο,12 Ο,15 Ο,16 Ο ΔΗΜ. ΣΧ. ΖΩΓΡΑΦΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Φυσική Αγωγή Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Καλογήρου ηµ. καθηγητής Φ.Α. Fitness ή Καλή Φυσική κατάσταση Σύντοµη περιγραφή-ορισµός Fitness είναι µια συνειδητά επιδιωκόµενη κατάσταση ψυχοσωµατικής απόδοσης,

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου Υπεύθυνος Καθηγητής: Σπυρίδων Σφήκας - ΠΕ12 (05)

2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου Υπεύθυνος Καθηγητής: Σπυρίδων Σφήκας - ΠΕ12 (05) 2 ο Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου 2014-2015 Υπεύθυνος Καθηγητής: Σπυρίδων Σφήκας - ΠΕ12 (05) Επιπτώσεις στην Υγεία Κοινωνική διάσταση Τεχνολογική διάσταση Έρευνα με Ερωτηματολόγιο ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ Θεοδωροπούλου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΙΕΙΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

ΥΓΙΕΙΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΕΡΑ ΧΩΡΙΟΥ ΚΑΙ ΝΗΣΟΥ ΥΓΙΕΙΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ Εργασία από τους μαθητές της Α1 στα πλαίσια του μαθήματος Αγωγή Ζωής. Δασκάλα: Χρυσοβαλάντω Θουκυδίδου Σχολική Χρονιά: 2015-2016 Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ Ανακοίνωση Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου για την Παγκύπρια Εβδομάδα Πρόληψης Καρδιοπαθειών (24-28/9/2012) Φετινό Θέμα: «Go Red for Women «Κόκκινος συναγερμός για την γυναικεία καρδιά»

Διαβάστε περισσότερα

Θρεπτικά Συστατικά Κυριακή, 03 Απρίλιος :00 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 09 Απρίλιος :32

Θρεπτικά Συστατικά Κυριακή, 03 Απρίλιος :00 - Τελευταία Ενημέρωση Σάββατο, 09 Απρίλιος :32 Για γερή καρδιά, γερό σκελετό και καλή όραση!! Κάθε θρεπτικό συστατικό είναι σημαντικό για την καλή λειτουργία του οργανισμού μας. Κάποια όμως ξεχωρίζουν καθώς συμβάλλουν στην εύρυθμη λειτουργία του καρδιαγγειακού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διατροφή

Εισαγωγή στη Διατροφή Εισαγωγή στη Διατροφή Ενότητα 7η ΛΙΠΙΔΙΑ Όνομα καθηγητή: Μ. ΚΑΨΟΚΕΦΑΛΟΥ Όνομα καθηγητή: Α. ΖΑΜΠΕΛΑΣ Τμήμα: Επιστήμης τροφίμων και διατροφής του ανθρώπου ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η δομή των λιποειδών Η πέψη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων»

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων» Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων» Υπεύθυνη καθηγήτρια: Παχιαδάκη Άννα Ομάδα μαθητών Β Τάξης Λυκείου: Αλεβυζάκη Ευανθία, Καλαγασίδη Βάλια, Καλοειδάς Αντώνης, Λεμονάκης Μάριος, Πετράκης Αντώνης,

Διαβάστε περισσότερα