ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 2 - ΙΟΥΝΙΟΣ 2004

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 2 - ΙΟΥΝΙΟΣ 2004"

Transcript

1 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Η βιωσιµότητα του σχεδίου σύνταξης στην Κύπρο, η οικονοµική αποτελεσµατικότητα του εκπαιδευτικού µας συστήµατος, το δοµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα της κυπριακής οικονοµίας και οι ελαστικότητες των εισαγωγών και εξαγωγών είναι τα θέµατα έρευνας που πραγµατεύονται σε αυτό το τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας. Το σχέδιο σύνταξης στην Κύπρο αντιµετωπίζει πρόβληµα µακροχρόνιας βιωσιµότητας που απειλεί τη συνταξιοδοτική του επάρκεια για τους σηµερινούς εργαζόµενους. Η ΜΟΕ ερευνά τρόπους επίλυσης των προβληµάτων του σχεδίου, αναγνωρίζοντας ότι αυτό δεν λειτουργεί ανεξάρτητα από την υπόλοιπη οικονοµία, αλλά επηρεάζει και επηρεάζεται από παραµέτρους όπως οι αποταµιεύσεις, οι επενδύσεις και η προσφορά εργασίας. Το εκπαιδευτικό σύστηµα, ως το κατεξοχήν κανάλι επενδύσεων σε ανθρώπινο κεφάλαιο, έχει ιδιαίτερα σηµαντικό ρόλο για την οικονοµική ανάπτυξη της χώρας µας. Μελέτη της ΜΟΕ δείχνει ότι η αποτελεσµατικότητα του κυπριακού εκπαιδευτικού συστήµατος έχει σηµαντικά περιθώρια βελτίωσης, ιδιαίτερα σε ότι αφορά το ύψος και την κατανοµή της δηµόσιας δαπάνης για την παιδεία, το σύστηµα εισδοχής στα πανεπιστήµια Κύπρου και Ελλάδας και τις στρεβλώσεις που προκαλεί το σύστηµα πρόσληψης, αξιολόγησης και αµοιβής στη δηµόσια υπηρεσία. Στα πλαίσια της συνεργασίας της µε το Υπουργείο Οικονοµικών, η ΜΟΕ έχει εκπονήσει µελέτη για τον υπολογισµό του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος της κυπριακής οικονοµίας. Το δοµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα αντικατοπτρίζει τη µακροχρόνια δηµοσιονοµική κατάσταση της οικονοµίας και είναι ένας από τους δείκτες που επιτηρείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση στα πλαίσια του Συµφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Οι εκτιµήσεις των ελαστικοτήτων εισοδήµατος και πραγµατικής συναλλαγµατικής ισοτιµίας των εισαγωγών και εξαγωγών έγιναν στα πλαίσια του Μακροοικονοµικού Μοντέλου της κυπριακής οικονοµίας που βρίσκεται υπό κατασκευή στη ΜΟΕ. Οι εκτιµήσεις αυτές είναι χρήσιµες, επίσης, για την εξαγωγή συµπερασµάτων οικονοµικής πολιτικής για βελτίωση του εµπορικού ισοζυγίου και για την ανάλυση επιµέρους µεγεθών που το συνθέτουν (τουρισµός, πετρελαιοειδή κλπ). Σε αυτό το τεύχος: Σχέδια σύνταξης στην Κύπρο: προκλήσεις και προοπτικές 2 Κόστος και αποδόσεις του εκπαιδευτικού συστήµατος 3 οµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα της κυπριακής οικονοµίας 4 Μακροοικονοµικό Μοντέλο: εισαγωγές και εξαγωγές 5 Νέα της Μονάδας Οικονοµικών Ερευνών 6 Νέα του Τµήµατος Οικονοµικών 7 Η Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών 8

2 Σχέδια σύνταξης στην Κύπρο: προκλήσεις και προοπτικές Το σχέδιο σύνταξης στην Κύπρο δεν έχει αντιµετωπίσει µέχρι σήµερα πρόβληµα ανεπάρκειας και βιωσιµότητας. Παρόλα αυτά, οι τρέχουσες δηµογραφικές αλλαγές, που αναµένονται να συνεχίσουν και στο µέλλον, δεν θα αφήσουν ανεπηρέαστο το σχέδιο. Ιδιαίτερα, η γήρανση του πληθυσµού είναι η µεγαλύτερη πρόκληση που αντιµετωπίζει το σχέδιο σύνταξης στην Κύπρο, όπως συµβαίνει και σε αντίστοιχα σχέδια στις περισσότερες ανεπτυγµένες χώρες του κόσµου. Αυτό οφείλεται στη µείωση του ρυθµού γεννήσεων σε συνδυασµό µε την αύξηση του προσδόκιµου ζωής. Με αυτά τα δηµογραφικά δεδοµένα, η αναλογία των ατόµων που συνεισφέρουν στο ταµείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων το 2050 υπολογίζεται να είναι 1,59 προς κάθε συνταξιούχο, αρκετά µειωµένη από 3,7 προς 1 που ήταν το * Υπολογίζεται, ακόµη, ότι το σχέδιο σύνταξης θα αντιµετωπίσει πρόβληµα ανεπάρκειας και θα τεθεί σε κίνδυνο η βιωσιµότητά του από το 2020 και µετά, αν όλα παραµείνουν όπως είναι σήµερα. Είναι φανερό ότι το πρόβληµα χρήζει άµεσης αντιµετώπισης διότι για τους σηµερινούς εργαζόµενους, και ιδιαίτερα τους πιο νέους, προδιαγράφεται ένα πολύ αβέβαιο µέλλον όταν θα αφυπηρετήσουν. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για να λυθούν τα προβλήµατα ανεπάρκειας και βιωσιµότητας ενός σχεδίου σύνταξης. Ένας τρόπος είναι να αλλάξει µια ή περισσότερες από τις παραµέτρους του συστήµατος, όπως είναι η αύξηση στο ποσοστό εισφοράς, η παράταση της ηλικίας αφυπηρέτησης και η µείωση των ωφεληµάτων. Άλλος τρόπος είναι µια δοµική αλλαγή στη φιλοσοφία του σχεδίου, που θα µπορούσε να ήταν η µερική ιδιωτικοποίησή του. Ένα σχέδιο σύνταξης δεν λειτουργεί ανεξάρτητα από την υπόλοιπη οικονοµία ενός κράτους, αλλά επηρεάζει και επηρεάζεται από παραµέτρους της οικονοµίας. Πιο συγκεκριµένα επηρεάζει: την αγορά εργασίας, όπως, για παράδειγµα, µέσω του επηρεασµού από τα κίνητρα ή αντικίνητρα που δηµιουργεί για πρόωρη αφυπηρέτηση, και τις επενδύσεις, µέσω του επηρεασµού της συνολικής αποταµίευσης και, εποµένως, της οικονοµικής ανάπτυξης. * Εισήγηση Μ. Χρίστου, A Ασφαλιστικός Λειτουργός, Σεµινάριο ΚΕΒΕ Το Σύστηµα Κοινωνικών Ασφαλίσεων στην Κύπρο, 18 Μαρτίου Αυτό που παρατηρείται σε πολλές ανεπτυγµένες χώρες, αλλά όχι ακόµα στην Κύπρο, είναι η τάση για µείωση της συµµετοχής στην αγορά εργασίας ατόµων άνω των 50. Σωτηρούλα Χατζησπύρου Στην Κύπρο δεν έχει µελετηθεί σε βάθος η ανεπάρκεια του κρατικού σχεδίου συντάξεων στη βάση θεµελιωδών αρχών της οικονοµικής θεωρίας. Η αναλογιστική έκθεση του ιεθνούς Γραφείου Εργασίας, που είναι η σηµαντικότερη µελέτη που διαθέτει το κράτος για αυτό το θέµα, δίνει λύσεις που είναι αναλογιστικά βιώσιµες. Αυτή η προσέγγιση, όµως, αγνοεί τις επιπτώσεις που θα έχουν οι λύσεις αυτές στην ευηµερία του εργαζοµένου. Επίσης, αγνοούν µια άλλη ιδιαίτερα σηµαντική παράµετρο: τις επιπτώσεις στο ίδιο το σύστηµα από την αντίδραση του εργαζοµένου στις όποιες αλλαγές του σχεδίου. Για να καταλήξει κανείς σε λύσεις που να εξασφαλίζουν την επάρκεια και βιωσιµότητα του κρατικού σχεδίου συντάξεων, χωρίς να αγνοούν την οικονοµική ανάπτυξη και ευηµερία, πρέπει να γνωρίζει πώς επηρεάζονται οι αποφάσεις για αποταµίευση και αφυπηρέτηση από το θεσµικό περιβάλλον. Μια επιστηµονική µελέτη του προβλήµατος επιδιώκει απαντήσεις σε ερωτήµατα όπως: (α) σε ποια ηλικία πρέπει να αφυπηρετήσει ο εργαζόµενος και πόσο πρέπει να εισφέρει για τη σύνταξή του ώστε να αριστοποιεί διαχρονικά την ευηµερία του, (β) πώς διαφοροποιείται η καταναλωτική συµπεριφορά πριν και µετά την αφυπηρέτηση και πώς αυτή η διαφοροποίηση συνδέεται µε τις ανάγκες και προτιµήσεις των συνταξιούχων, και (γ) πότε και από τί ακριβώς προσδιορίζεται η άριστη ηλικία και αφυπηρέτησης. Για να δοθούν οι κατάλληλες απαντήσεις στα πιο πάνω ερωτήµατα στα πλαίσια µελέτης του υφιστάµενου κυπριακού σχεδίου σύνταξης, τα κριτήρια που πρέπει να ληφθούν υπόψη για να θεωρείται ένα σχέδιο σύνταξης οικονοµικά άριστο είναι τα εξής: Οι προτεινόµενες λύσεις να λαµβάνουν υπόψη τις ανάγκες και προτιµήσεις των εργαζοµένων ώστε να αποφεύγονται αλλαγές στη συµπεριφορά του ατόµου που θα αναιρούσαν το στόχο της επάρκειας και βιωσιµότητας του σχεδίου σύνταξης. Σε περίπτωση που προτείνονται εναλλακτικές λύσεις, αυτές να ιεραρχούνται όχι µόνο στη βάση της επάρκειας και βιωσιµότητας του σχεδίου, αλλά και των κριτηρίων της οικονοµικής αποτελεσµατικότητας και της κοινωνικής δικαιοσύνης. Στη βάση αυτών των κριτηρίων η ΜΟΕ έχει ήδη αρχίσει τη διεξαγωγή έρευνας µε στόχο να δώσει απαντήσεις στα πιο πάνω ερωτήµατα και να δώσει λύσεις στο πρόβληµα της επάρκειας και βιωσιµότητας του σχεδίου σύνταξης στην Κύπρο. 2

3 Κόστος και απόδοση της παιδείας στην Κύπρο * Η κυπριακή οικονοµία εστιάζεται ολοένα και περισσότερο στους τοµείς των υπηρεσιών, που κατά κύριο λόγο στηρίζονται στον ανθρώπινο παράγοντα. Κατά συνέπεια, το εκπαιδευτικό σύστηµα, ως το κατεξοχήν κανάλι επενδύσεων σε ανθρώπινο κεφάλαιο, έχει ιδιαίτερα σηµαντικό ρόλο για την οικονοµική ανάπτυξη της χώρας µας. Για να εκπληρώσει αυτή την αποστολή το εκπαιδευτικό σύστηµα πρέπει να βελτιώνει συνεχώς την αποτελεσµατικότητά του, όπως αυτή εκφράζεται από τη σχέση µεταξύ κόστους και απόδοσής της. Κόστος Οι συνολικές δαπάνες για την παιδεία στην Κύπρο είναι ιδιαίτερα ψηλές σε σχέση µε χώρες της Ευρώπης, κυρίως λόγω της πολύ ψηλής ιδιωτικής δαπάνης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Μεγάλο µέρος των δηµοσίων δαπανών για την παιδεία αντανακλά στους σχετικά πολύ ψηλούς µισθούς των εκπαιδευτικών. Παράλληλα, τα νοικοκυριά στην Κύπρο δαπανούν σηµαντικά ποσά για συµπληρωµατική εκπαίδευση. Όπως φαίνεται στο διάγραµµα πιο κάτω: η δαπάνη των νοικοκυριών για φροντιστήρια αυξάνεται µε το εισόδηµα (στήλες), όµως, τα φτωχά νοικοκυριά δαπανούν σχετικά µεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήµατός τους για φροντιστήρια (γραµµές). απάνη (λίρες Κύπρου) Ετήσια δαπάνη για φροντιστήρια ανά µαθητή ως σύνολο και ως ποσοστό του εισοδήµατος του νοικοκυριού Πολύ Φτωχά Φτωχά Μεσαία Πλούσια Πολύ Πλούσια Πρωτοβάθµια Πρωτοβάθµια ευτεροβάθµια ευτεροβάθµια Την ανάγκη συµπληρωµατικής παιδείας δηµιουργεί κυρίως το σύστηµα εισδοχής στα πανεπιστήµια Κύπρου και Ελλάδας, και συνδέεται µε στρεβλώσεις στην αγορά εργασίας. Η εισδοχή σε πανεπιστήµιο, ιδιαίτερα στους κλάδους των επιστηµών της αγωγής, θεωρείται ως το Ποσοστό στο εισόδηµα εισιτήριο για απασχόληση στο δηµόσιο τοµέα, που κατά γενική παραδοχή παρέχει περισσότερα χρηµατικά και άλλα ωφελήµατα στον εργαζόµενο από ότι η απασχόληση στον ιδιωτικό τοµέα. Όµως, οι γνώσεις που προσφέρει η συµπληρωµατική παιδεία είναι χρήσιµες µόνο για τις εισαγωγικές εξετάσεις και έχει αρνητικές συνέπειες για αυτούς που δεν επιτυγχάνουν, καθώς δεν έχουν δεξιότητες και γνώσεις που είναι χρήσιµες στην αγορά εργασίας. Απόδοση Πάνος Πασιαρδής Η πιο πάνω στρέβλωση στην αγορά εργασίας οδηγεί στο φαινόµενο ένας µικρός αριθµός πτυχιούχων να έχει υπέρµετρες αποδόσεις στην αγορά εργασίας από την επένδυση στην παιδεία, ενώ για την πλειοψηφία η παιδεία έχει µικρότερες αποδόσεις από αυτές που θα είχε υπό διαφορετικές συνθήκες. Μια λύση του προβλήµατος είναι η σύγκλιση της διαδικασίας πρόσληψης, των απολαβών και άλλων ωφεληµάτων του δηµόσιου µε τον ιδιωτικό τοµέα, µε παράλληλη αύξηση των κατευθύνσεων µόρφωσης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Ταυτόχρονα, µια αύξηση των θέσεων στην τριτοβάθµια εκπαίδευση θα µείωνε τη συνολική δαπάνη για την παιδεία, αφού η ιδιωτική δαπάνη για σπουδές στο εξωτερικό είναι κατά κανόνα µεγαλύτερη από την πρόσθετη δηµόσια δαπάνη για προσφορά περισσοτέρων θέσεων στο Πανεπιστήµιο Κύπρου. Το υπό ίδρυση πανεπιστήµιο εφαρµοσµένων επιστηµών και η δυνατότητα δηµιουργίας ιδιωτικών πανεπιστηµίων είναι βήµατα προς τη σωστή κατεύθυνση. Όµως, η προσφορά περισσότερων επιλογών και θέσεων στην τριτοβάθµια εκπαίδευση πρέπει να αντανακλά σε συγκριτικά πλεονεκτήµατα που έχει η Κύπρος να προσφέρει ποιοτική παιδεία. ιαφορετικά, η υποκατάσταση ξένης µε κυπριακή παιδεία θα έχει µειωµένη απόδοση. Στα αρνητικά του εκπαιδευτικού συστήµατος στην Κύπρο είναι και το παρόν σύστηµα αξιολόγησης των διδασκόντων και εκπαιδευτικών ιδρυµάτων. Πέραν του ότι είναι εσωστρεφές, δεν στηρίζεται σε κριτήρια που να αντανακλούν µετρήσιµο έργο του διδάσκοντος και του εκπαιδευτικού ιδρύµατος. Η αποσύνδεση της αµοιβής µε το αποτέλεσµα της εργασίας οδηγεί σε µειωµένη αποτελεσµατικότητα, και η εκπαίδευση δεν αποτελεί εξαίρεση. * Πασιαρδής Π., Π, Νεάρχου και Ν. Έµπορα, Τα Οικονοµικά της Παιδείας στην Κύπρο: Κόστος, Ποιοτικά Χαρακτηριστικά και Απόδοση, Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών, οκίµιο Οικονοµικής Πολιτικής, Αρ , Φεβρουάριος

4 οµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα της κυπριακής οικονοµίας Πρόσφατα η ΜΟΕ, στα πλαίσια της συνεργασίας της µε το Υπουργείο Οικονοµικών, έχει διεκπεραιώσει µελέτη µε στόχο τον υπολογισµό του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος της κυπριακής οικονοµίας. Αυτή η µελέτη µπορεί να θεωρηθεί ως το λογικό επακόλουθο της εργασίας που έγινε για τον υπολογισµό του δυνητικού ΑΕΠ, αφού το δυνητικό ΑΕΠ είναι ένα από τα κύρια συστατικά του υπολογισµού του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος. Τα έσοδα και σε µικρότερο βαθµό οι δαπάνες της κυβέρνησης εξαρτώνται από τη θέση της οικονοµίας στον οικονοµικό κύκλο. Για παράδειγµα, σε περίπτωση που η οικονοµία βρίσκεται σε ύφεση, τα φορολογικά έσοδα θα είναι µειωµένα λόγω της χαµηλότερης του κανονικού οικονοµικής δραστηριότητας. Ταυτόχρονα, οι κρατικές δαπάνες τείνουν να είναι αυξηµένες λόγω πληρωµής µεγαλύτερου ποσού επιδοµάτων ανεργίας. Το δοµικό δηµοσιονοµικό ισοζύγιο (έλλειµµα ή περίσσευµα) δεν επηρεάζεται από τις επιδράσεις που προέρχονται από την κυκλική θέση της οικονοµίας και για αυτό το λόγο θεωρείται ως το δηµοσιονοµικό ισοζύγιο που θα επικρατούσε σε περίπτωση που το επίπεδο παραγωγής στην οικονοµία ήταν ίσο µε το δυνητικό. Τα κίνητρα για τον υπολογισµό του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος είναι τα ακόλουθα: Προσφέρει µια πιο καθαρή εικόνα της βασικής δηµοσιονοµικής κατάστασης της οικονοµίας αποµακρύνοντας την επίδραση του οικονοµικού κύκλου, και µε αυτό τον τρόπο µπορεί να καθοδηγήσει την ανάλυση της δηµοσιονοµικής πολιτικής. είναι ένας από τους δείκτες της οικονοµίας που επιτηρείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση στα πλαίσια του Συµφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης (Stability and Grwth Pact). Η µεθοδολογία που χρησιµοποιήθηκε εξηγείται µε λεπτοµέρεια στο οκίµιο Οικονοµικής Πολιτικής της Μονάδας Οικονοµικών Ερευνών, στο οποίο βασίζεται αυτό το άρθρο. 1 Με απλά λόγια, σε πρώτη φάση υπολογίζονται οι ελαστικότητες των διάφορων κατηγοριών φορολογικών εσόδων ως προς την παραγωγή. Στη συνέχεια κάθε συστατικό του προϋπολογισµού προσαρµόζεται (αναλογικά µε τη 1 Harutunian S., and P. Pashardes, Structural Fiscal Balance Estimates fr the Cyprus Ecnmy, Ecnmic Research Centre, Ecnmic Plicy Paper, N , June 2004 Στέφανος Χαρουτουνιάν διαφορά του δυνητικού από το πραγµατικό ΑΕΠ) χρησιµοποιώντας την αντίστοιχη ελαστικότητα. Τέλος, το ύψος του δοµικού δηµοσιονοµικού ισοζυγίου για κάθε χρονιά εκφράζεται σαν ποσοστό του ονοµαστικού ΑΕΠ. Αυτό µας δίνει τη δυνατότητα να συγκρίνουµε τα αποτελέσµατά µας µε το κριτήριο του Συµφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης το οποίο δηλώνει πως το δηµοσιονοµικό έλλειµµα σαν ποσοστό του ΑΕΠ δεν πρέπει να ξεπερνά το 3% για τις χώρες µέλη. Τα αποτελέσµατα των εκτιµήσεων µας για την Κύπρο παρουσιάζονται στον πίνακα πιο κάτω όπου δίνονται, επίσης, και τα δοµικά δηµοσιονοµικά ισοζύγια (το - δηλώνει έλλειµµα) άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο Οι υπολογισµοί για τις άλλες χώρες προέρχονται από δηµοσιεύσεις της ΕΕ. οµικό ηµοσιονοµικό Έλλειµµα σαν % του ΑΕΠ Χώρες Γερµανία Ισπανία Γαλλία Ιρλανδία Ιταλία Πορτογαλία Ελλάδα ΕΕ Κύπρος Τσεχία n.a. n.a. n.a. n.a Λετονία n.a. n.a. n.a. n.a Πολωνία n.a. n.a. n.a. n.a Σηµείωση: Η συντοµογραφία n.a. υποδηλώνει πως δεν υπάρχουν διαθέσιµα στοιχεία. Τα αποτελέσµατα δείχνουν πως για την περίοδο το δοµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα της Κύπρου, ως ποσοστό του ΑΕΠ, δεν πληρούσε το κριτήριο του Συµφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης (το οποίο άρχισε να ισχύει από το 1999 και µετά). Αυτό αντιστρέφεται για τις χρονιές , όπου η Κύπρος βρίσκεται πολύ κοντά στο όριο. Είναι σκόπιµο, όµως να γίνουν προβλέψεις και για το ύψος του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος για την περίοδο µετά από το Την περίοδο αυτή η επίδοση της Κύπρου αναµένεται να είναι αρνητική και να µην ικανοποιεί το κριτήριο για το δοµικό δηµοσιονοµικό έλλειµµα που προβλέπει το Σύµφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η µελλοντική έρευνα της ΜΟΕ σε αυτόν τον τοµέα θα επικεντρωθεί στις προβλέψεις του δυνητικού ΑΕΠ και του δοµικού δηµοσιονοµικού ελλείµµατος για την περίοδο µέχρι το 2007, το χρόνο που έχει τεθεί ως στόχος προσχώρησης της Κύπρου στην Ευρωζώνη. 4

5 Μακροοικονοµικό Μοντέλο: εισαγωγές και εξαγωγές Στα πλαίσια του Μακροοικονοµικού Μοντέλου της κυπριακής οικονοµίας που βρίσκεται υπό εξέλιξη στη ΜΟΕ έγιναν οι εκτιµήσεις των εξισώσεων εξαγωγών και εισαγωγών. * Οι εκτιµήσεις αυτές στηρίζονται σε υποδείγµατα µερικής ισορροπίας και τα αποτελέσµατά τους θα χρησιµοποιηθούν, εκτός από την εξαγωγή συµπερασµάτων οικονοµικής πολιτικής σχετικά µε τον εµπορικό ισοζύγιο της χώρας, και στο υπό κατασκευή Μακροοικονοµικό Μοντέλο της κυπριακής οικονοµίας. Ο τουρισµός µοντελοποιείται ξεχωριστά από τις υπόλοιπες εγχώριες εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών λόγω της εξάρτησης της οικονοµίας της Κύπρου από τον τουρισµό. Επίσης, οι εισαγωγές πετρελαιοειδών εκτιµώνται ξεχωριστά από τις υπόλοιπες εισαγωγές λόγω των ιδιαιτεροτήτων της ζήτησης πετρελαίου. Στον πίνακα πιο κάτω παρουσιάζονται οι ελαστικότητες εισοδήµατος και πραγµατικής συναλλαγµατικής ισοτιµίας (terms f trade) που αντιστοιχούν στις τέσσερις προαναφερόµενες εξισώσεις. Ελαστικότητες εισοδήµατος και πραγµατικής συναλλαγµατικής ισοτιµίας Εξίσωση Εγχώριες εξαγωγές και εισαγωγές (µη συµπεριλαµβανοµένου του τουρισµού) Ελαστικότητες Εισοδήµατος Ισοτιµίας 0,42 1,08 Τουρισµός 0,76 1,17 Εισαγωγές Πετρελαιοειδών 0,75-0,18 Συνολικές Εισαγωγές (µη συµπ. των πετρελαιοειδών, στρατιωτικού εξοπλισµού και επανεξαγωγών) 0,73-1,14 Στην περίπτωση των εγχώριων εξαγωγών αγαθών και υπηρεσιών (µη συµπεριλαµβανοµένου του τουρισµού), το θετικό πρόσηµο της µεταβλητής της πραγµατικής συναλλαγµατικής ισοτιµίας υποδηλώνει ότι αν αυξηθεί το ξένο επίπεδο τιµών, ή µειωθεί το εγχώριο επίπεδο τιµών, ή υποτιµηθεί η ονοµαστική συναλλαγµατική ισοτιµία, τότε θα αυξηθούν οι εξαγωγές. Η θετική επίδραση στις εξαγωγές είναι αποτέλεσµα του γεγονότος ότι όλες οι προαναφερόµενες αλλαγές µειώνουν τη σχετική τιµή των εγχώριων προϊόντων έναντι των εισαγόµενων και, συνεπώς, αυξάνουν την ανταγωνιστικότητά τους. * Χριστοφίδης Λ., και Κ. Κτωρής Μακροοικονοµικό µοντέλο της Κυπριακής Οικονοµίας: Εξαγωγές και Εισαγωγές, Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών, οκίµιο Οικονοµικής Πολιτικής, Αρ , Ιούνιος Κωνσταντίνος Κτωρής Αναφορικά µε την εκτίµηση της εξίσωσης του τουρισµού, φαίνεται ότι αύξηση της πραγµατικής συναλλαγµατικής ισοτιµίας επηρεάζει θετικά τον τουρισµό. Ο τουρισµός, καθώς, επίσης, και οι υπόλοιπες εξαγωγές, επηρεάζονται θετικά και από το παγκόσµιο εισόδηµα. Σχετικά µε την εξίσωση των εισαγωγών πετρελαιοειδών, η επίδραση του πραγµατικού εγχώριου εισοδήµατος στις εισαγωγές πετρελαιοειδών είναι θετική και παρουσιάζει µια σχετικά µεγάλη ελαστικότητα. Αντίθετα, η ελαστικότητα ζήτησης πετρελαίου είναι αρνητική και αρκετά µικρή σε απόλυτη αξία, αντικατοπτρίζοντας το γεγονός ότι το πετρέλαιο δεν έχει στενά υποκατάστατα, εποµένως χαρακτηρίζεται από ανελαστική ζήτηση. Στην περίπτωση της εξίσωσης των συνολικών εισαγωγών (εξαιρουµένων πετρελαιοειδών, στρατιωτικού εξοπλισµού και επανεξαγωγών) η επίδραση του πραγµατικού εισοδήµατος στις συνολικές εισαγωγές είναι θετική. Αυτό σηµαίνει, πως µια αύξηση του εγχώριου εισοδήµατος θα επιφέρει αύξηση στις συνολικές εισαγωγές. Παράλληλα, παρατηρείται πως η ελαστικότητα ζήτησης για τις συνολικές εισαγωγές (όπως ορίζονται προηγουµένως) είναι ελαφρώς µεγαλύτερη από τη µονάδα, αντικατοπτρίζοντας την ελαστική ζήτησή τους. Στη συνέχεια χρησιµοποιήσαµε τα αποτελέσµατα των εκτιµήσεων σε προσοµοιώσεις µε στόχο να υπολογίσουµε τις επιδράσεις διαταραχών (shcks) σε διάφορες µεταβλητές. Πιο κάτω αναλύονται οι επιδράσεις που προκύπτουν από την προσοµοίωση στο εµπορικό ισοζύγιο, όπου υποθέτουµε ως διαταραχή µια αύξηση της διεθνούς τιµής του πετρελαίου κατά 2,5% ανά τρίµηνο για ένα χρόνο. Μετά από ένα χρόνο η διεθνής τιµή του πετρελαίου επιστρέφει πίσω στο αρχικό επίπεδο, όπου και παραµένει µέχρι το τέλος της περιόδου προσοµοίωσης (δηλαδή για άλλο ένα χρόνο). Τα αποτελέσµατα της προσοµοίωσης είναι τα αναµενόµενα: Η αύξηση στη διεθνή τιµή του πετρελαίου οδηγεί σε µικρή µείωση στην ποσότητα πετρελαιοειδών που εισάγονται λόγω της αρνητικής ελαστικότητας. Η µικρή, σε απόλυτες τιµές, ελαστικότητα ζήτησης συνεπάγεται ότι η ποσοστιαία µείωση στην ποσότητα εισαγωγών πετρελαιοειδών είναι µικρότερη από την ποσοστιαία αύξηση στη διεθνή τιµή του πετρελαίου. Εποµένως, η αύξηση στη διεθνή τιµή του πετρελαίου οδηγεί σε αύξηση του ποσού που δαπανάται για την εισαγωγή πετρελαιοειδών, παρά τη µικρή µείωση στην ποσότητα πετρελαιοειδών που εισάγονται. Αυτό, µε τη σειρά του, επηρεάζει αρνητικά το εµπορικό ισοζύγιο. 5

6 Νέα της Μονάδας Οικονοµικών Ερευνών ιάλεξη για τα οικονοµικά της παιδείας Η Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών (ΜΟΕ) του Πανεπιστηµίου Κύπρου και η Εταιρεία Κυπριακών Οικονοµικών Μελετών (Cyprus Ecnmic Sciety) διοργάνωσε εκδήλωση για παρουσίαση και συζήτηση των συµπερασµάτων της µελέτης «Τα Οικονοµικά της Παιδείας στην Κύπρο: Κόστος, Ποιοτικά Χαρακτηριστικά και Απόδοση», η οποία εκπονήθηκε από τη ΜΟΕ. Η εκδήλωση έγινε στην Αίθουσα Εκδηλώσεων στα Κεντρικά Γραφεία της Τράπεζας Κύπρου, την Τετάρτη 2 Ιουνίου Τη µελέτη παρουσίασε ο καθηγητής Πάνος Πασιαρδής, ιευθυντής της ΜΟΕ, και τη συζήτηση συντόνισε ο κ. Γιώργος Χαραλάµπους, Ανώτερος Γενικός ιευθυντής Συγκροτήµατος, Τράπεζα Κύπρου. Στη διάλεξή του ο καθηγητής Πάνος Πασιαρδής παρουσίασε τα αποτελέσµατα έρευνας και παρέθεσε συµπεράσµατα πολιτικής για τη βελτίωση της αποτελεσµατικότητας του Κυπριακού εκπαιδευτικού συστήµατος. Στην εκδήλωση απηύθυνε χαιρετισµό ο Πρύτανης του Πανεπιστηµίου Κύπρου καθηγητής Σταύρος Ζένιος και τα πορίσµατα της µελέτης σχολιάστηκαν από εκπρόσωπο του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισµού. Η εκδήλωση έγινε µε τη στήριξη της Τράπεζας Κύπρου. Νέος Τοµέας Έρευνας στον Τουρισµό Η ΜΟΕ και ο Κυπριακός Οργανισµός Τουρισµού (ΚΟΤ) συµφώνησαν στα πλαίσια της συνεργασίας τους να δηµιουργηθεί στη ΜΟΕ Τοµέας Οικονοµικής Έρευνας στον Τουρισµό. Είναι γενικά παραδεκτό ότι η συνεχής έρευνα στον τοµέα αυτό είναι µια αναγκαιότητα, που προκύπτει από τη µεγάλη συµβολή του τουρισµού στην Κυπριακή οικονοµία. Σε πρώτη φάση η έρευνα θα επικεντρωθεί στην δηµιουργία βαρόµετρου για την παρακολούθηση του βαθµού ικανοποίησης των επισκεπτών και αξιολόγηση του Κυπριακού τουριστικού προϊόντος. Για τη συλλογή των απαιτούµενων στοιχείων θα σχεδιαστεί κατάλληλο ερωτηµατολόγιο, ενώ η εξαγωγή αποτελεσµάτων θα γίνεται µε την εφαρµογή οικονοµετρικών µεθόδων. Η πρώτη φάση της έρευνας αναµένεται να ολοκληρωθεί µέχρι το τέλος του Συνεργασία της ΜΟΕ µε το ΚΕΠΑ Η ΜΟΕ και το Κέντρο Παραγωγικότητας (ΚΕΠΑ) έχουν εγκαινιάσει ερευνητική συνεργασία βασικός στόχος της οποίας είναι ο σχεδιασµός και η εφαρµογή µοντέλου µέτρησης της παραγωγικότητας των Κυπριακών επιχειρήσεων. Το µοντέλο θα χρησιµεύσει Άντζελα Σιεκέρσαββα ως εργαλείο αξιολόγησης των εκστρατειών του ΚΕΠΑ για αύξηση της παραγωγικότητας των Κυπριακών επιχειρήσεων. Επίσης, θα χρησιµοποιηθεί για παρακολούθηση της αλλαγής της παραγωγικότητας των επιχειρήσεων στους διάφορους τοµείς της Κυπριακής οικονοµίας, για τη διάγνωση προβληµάτων και για τη διαµόρφωση προτάσεων πολιτικής. Τα αποτελέσµατα της έρευνας αναµένονται να είναι έτοιµα στις αρχές του οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής Κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαµήνου του 2004 η ΜΟΕ δηµοσίευσε τέσσερα νέα οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής ( ΟΠ) που περιλαµβάνονται στα πιο πρόσφατα ΟΠ της ΜΟΕ: Χριστοφίδης Λ., και Κ. Κτωρής Μακροοικονοµικό Μοντέλο της Κυπριακής Οικονοµίας: Εξαγωγές και Εισαγωγές, Ιούνιος Harutunian S., and P. Pashardes, Structural Fiscal Balance Estimates fr the Cyprus Ecnmy, June Harutunian S., P. Mitsis and P. Pashardes, Using Brchure Infrmatin fr the Hednic Analysis f Hliday Packages, March Πασιαρδής Π., Π. Νεάρχου και Ν. Έµπορα, Τα Οικονοµικά της Παιδείας στην Κύπρο: Κόστος, Ποιοτικά Χαρακτηριστικά και Απόδοση, Φεβρουάριος Harutunian S., N. Pashurtidu and N. Pspri, Ptential Output and Output Gap: Estimates fr the ecnmy f Cyprus, December Πλήρης κατάλογος των ΟΠ βρίσκεται στην ιστοσελίδα (with dwnlad facility). Απασχόληση Η ΜΟΕ προσφέρει δυνατότητες απασχόλησης σε απόφοιτους πανεπιστηµίων µε µεταπτυχιακό τίτλο (M.Sc/Ph.D.) στα Οικονοµικά και επαρκείς γνώσεις οικονοµετρίας. Επίσης, βασικά προσόντα είναι η ψηλή ακαδηµαϊκή επίδοση του υποψηφίου και η ποιότητα του πανεπιστηµίου από το οποίο αποφοίτησε. Οι αµοιβές και άλλα ωφελήµατα των ερευνητών είναι ανάλογα αυτών που ισχύουν στο ηµόσιο Τοµέα. Οι ενδιαφερόµενοι παρακαλούνται να στείλουν πλήρες βιογραφικό σηµείωµα στην ηλεκτρονική διεύθυνση 6

7 Αποφοίτηση Η τελετή αποφοίτησης των φοιτητών του Τµήµατος Οικονοµικών θα πραγµατοποιηθεί στις 6 Ιουλίου 2004, στις 8:00 µ.µ. στα κεντρικά κτίρια του Πανεπιστηµίου στην οδό Καλλιπόλεως 75. Αναµένεται ότι θα αποφοιτήσουν 67 προπτυχιακοί και 17 µεταπτυχιακοί φοιτητές. Στην τελετή αποφοίτησης θα βραβευτούν οι αριστούχοι φοιτητές του Τµήµατος. Τα βραβεία χρηµατοδοτούν, µεταξύ άλλων, η Παγκύπρια Συνεργατική Οµοσπονδία ΛΤ, η Λαϊκή Κυπριακή Τράπεζα, η Τράπεζα Κύπρου, η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, η Ελληνική Τράπεζα, ο Ροταριανός Όµιλος Αµµοχώστου. Προπτυχιακό πρόγραµµα Περίπου 50% των προπτυχιακών αποφοίτων του Τµήµατος έχουν εξασφαλίσει θέση για συνέχιση των σπουδών του στο µεταπτυχιακό επίπεδο. Από αυτούς ξεχωρίζει η επιτυχία του Αριστοκλή Αυγουστή να εξασφαλίσει θέση στο διδακτορικό πρόγραµµα του Πανεπιστηµίου του Wiscnsin-Madisn στις Ηνωµένες Πολιτείες. Επίσης, ο Ξενοφών Σάββα έχει εξασφαλίσει θέση στο µεταπτυχιακό πρόγραµµα του Πανεπιστηµίου του Cambridge, ο Μιχάλης Βασιλείου στα προγράµµατα του UCL και του Πανεπιστηµίου του Warwick και η Μέλανη Γεωργίου στο µεταπτυχιακό πρόγραµµα του UCL. Από τους υπόλοιπους, οι περισσότεροι φοιτητές του Τµήµατος έχουν γίνει δεκτοί σε προγράµµατα Masters σε Πανεπιστήµια στο Ηνωµένο Βασίλειο. ώδεκα φοιτητές έχουν εξασφαλίσει θέση στο Πανεπιστήµιο του Leicester, ένας στο Πανεπιστήµιο του Bristl και οι υπόλοιποι σε άλλα γνωστά Πανεπιστήµια. Ξεχωριστή θέση στις προτιµήσεις των φοιτητών κατέχουν και τα µεταπτυχιακά προγράµµατα του Πανεπιστήµιου της Κύπρου. Οκτώ από τους απόφοιτους µας θα συνεχίσουν τις σπουδές τους στα µεταπτυχιακά προγράµµατα του Τµήµατος Οικονοµικών ή του Τµήµατος ηµόσιας ιοίκησης και ιοίκησης Επιχειρήσεων του Πανεπιστηµίου Κύπρου. Τέλος, τρεις από τους αποφοίτους µας αποφάσισαν όπως προχωρήσουν για απόκτηση διπλώµατος Charter και certified accunting. Απόφοιτοι µεταπτυχιακών προγραµµάτων του Τµήµατος το ακαδηµαϊκό έτος 2003/2004: Μάστερ στην Οικονοµική Ανάλυση Νέα του Τµήµατος Οικονοµικών Μιχής Αντώνης Πολυκάρπου Αλέξανδρος Κουρσάρος ηµήτρης Μάστερ στα Οικονοµικά Ιδαλία Στυλιανίδου Ιωάννα Ιωαννίδης ηµήτριος Τζώλλο Εύη Μάστερ στα Νοµισµατικά και Χρηµατοοικονοµικά Αργυρού Παναγιώτα Ιγνατίδης Χρίστος Κασιώνης Χαράλαµπος Μάτση Μαρία Παντελίδου έσποινα Παπαπέτρου Πέτρος Παράσχου Παρασκευάς Ρίκκου Κωνσταντία Σολωµού Αντωνία Στεφανή Μάριος Τζώλλο Έλενα Έλενα Κεττένη Οι φοιτητές που εξασφάλισαν θέση σε προγράµµατα διδακτορικών σπουδών είναι οι ακόλουθοι: ο ηµήτρης Κουρσάρος έχει γίνει δεκτός µε πλήρη υποτροφία, στο Πανεπιστήµιο Clumbia των Ηνωµένων Πολιτειών, ο Αλέξανδρος Πολυκάρπου έχει γίνει δεκτός στο Πανεπιστήµιο του Wiscnsin-Madisn στις Ηνωµένες Πολιτείες Αµερικής, και ο Χρίστος Ιγνατίδης έχει γίνει δεκτός στο Τµήµα Οικονοµικών του Πανεπιστηµίου Κύπρου. Το Τµήµα Οικονοµικών συγχαίρει όλους τους αποφοίτους και τους εύχεται κάθε επιτυχία στη συνέχεια. Συµβούλιο Πανεπιστηµίου Κύπρου Ο Αναπληρωτής Καθηγητής του Τµήµατος Κρίστης Χασάπης έχει εκλεγεί ως µέλος του Συµβουλίου του Πανεπιστηµίου Κύπρου. 7

8 ΜΟΝΑ Α ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Η Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών (ΜΟΕ) του Πανεπιστηµίου Κύπρου είναι ένας ανεξάρτητος, µη κερδοσκοπικός οργανισµός µε στόχο την προαγωγή της επιστηµονικής γνώσης στα οικονοµικά, κυρίως σε θέµατα που ενδιαφέρουν την Κύπρο. Στην πυραµίδα της διοικητικής ιεραρχίας της ΜΟΕ είναι το Συµβούλιο και το Ακαδηµαϊκό Συµβούλιο: Το Συµβούλιο απαρτίζεται από εκπροσώπους του Πανεπιστηµίου, της Κυβέρνησης και των ιδιωτικών οργανισµών που στηρίζουν οικονοµικά τη ΜΟΕ και προτείνει θέµατα για έρευνα. Το Ακαδηµαϊκό Συµβούλιο απαρτίζεται από τους υπεύθυνους των ερευνητικών προγραµµάτων και µεριµνά για τη διεξαγωγή της έρευνας. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Πρόεδρος: Γιώργος Χατζηαναστασίου, Σύνδεσµος Εµπορικών Τραπεζών (Γενικός ιευθυντής) Μέλη: Γεώργιος Θωµάς, Κεντρική Τράπεζα Κύπρου (Ανώτερος ιευθυντής Οικ. Ερευνών και Στατιστικής) Ελπίδα Κεραυνού-Παπαηλιού, Πανεπιστήµιο Κύπρου (Αντιπρύτανης Ακαδηµαϊκών Υποθέσεων) Πάνος Πασιαρδής, Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών ( ιευθυντής) Πανίκος Πούρος, Γραφείο Προγραµµατισµού (Γενικός ιευθυντής) Λένια Σαµουήλ, Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Γενική ιευθύντρια) Αντρέας Χαραλάµπους, Υπουργείο Οικονοµικών ( ιευθυντής Οικονοµικών Μελετών και ΕΕ) Λούης Χριστοφίδης, Τµήµα Οικονοµικών (Πρόεδρος) ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Πρόεδρος: Πάνος Πασιαρδής Μέλη: Θεοφάνης Μαµουνέας, Μιχαήλ Μιχαήλ, Λούης Χριστοφίδης ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ Σωφρόνης Κληρίδης Παναγιώτα Λυσιώτου Κρίστης Χασάπης Άντρος Κούρτελλος Θανάσης Στέγγος Κώστας Χατζηγιάννης ΤΟΜΕΑΣ ηµόσιος / Νοικοκυριά Επιχειρήσεις / Μακροοικονοµικό Μοντέλο ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Σωτηρούλα Χατζησπύρου, , Νικολέτα Πασιουρτίδου, , ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Άντζελα Σιεκέρσαββα, , Οι απόψεις που εκφράζονται στα άρθρα του ενηµερωτικού δελτίου είναι των συγγραφέων µόνο και δεν αντιπροσωπεύουν αναγκαστικά τη ΜΟΕ. Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών, Πανεπιστήµιο Κύπρου, Τ.Θ , 1678 Λευκωσία, ΚΥΠΡΟΣ 8 Τηλέφωνο: , Τηλεµοιότυπο: , Ιστοσελίδα: Ηλεκτρονική ιεύθυνση:

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 3 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 3 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2004 ΤΕΥΧΟΣ 3 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2004 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα θέµατα που αναλύονται στο παρόν τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας είναι η επιλογή µεταξύ κρατικών και ιδιωτικών συστηµάτων σύνταξης,

Διαβάστε περισσότερα

οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής

οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής ΠΑΝΕΠΙ ΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ: ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ Κώστας Κτωρής (Κεντρική Τράπεζα) Λούης Χριστοφίδης (Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ 1 - ΜΑΡΤΙΟΣ 2004. σύγκριση του κόστους µε την απόδοση, και µε σηµείο αναφοράς τα δεδοµένα που ισχύουν στον Ευρωπαϊκό χώρο.

ΤΕΥΧΟΣ 1 - ΜΑΡΤΙΟΣ 2004. σύγκριση του κόστους µε την απόδοση, και µε σηµείο αναφοράς τα δεδοµένα που ισχύουν στον Ευρωπαϊκό χώρο. ΜΟΝΑ Α ΟΙΙΚΟΝΟΜΙΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Υ ΠΑΝΕΠΙΙΣΤΗΜΙΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Το παρόν τεύχος του ενηµερωτικού δελτίου Οικονοµική Έρευνα, εγκαινιάζει ένα ακόµη τρόπο διάχυσης των αποτελεσµάτων της έρευνας που διεξάγει η Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2005

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2005 ΤΕΥΧΟΣ 4 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2005 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα θέµατα που αναλύονται σε αυτό το τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας είναι η παραγωγικότητα της κυπριακής οικονοµίας, τα στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ: ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ: ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ: ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ Κώστας Κτωρής Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου Λούης Χριστοφίδης Πανεπιστήµιο Κύπρου Μονάδα Οικονοµικών Ερευνών Ιούνιος 2004 Οι απόψεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚYΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ

ΚYΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Πρόλογος Το παρόν βιβλίο εκδίδεται με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 50 χρόνων από την ίδρυση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου (ΚΤΚ), ενώ σημαντική χρονική συγκυρία αποτελεί και η ανάληψη της Προεδρίας

Διαβάστε περισσότερα

29 Σεπτεμβρίου Ετοιμάστηκε από την. Τελική Μελέτη για το Πανεπιστήμιο Κύπρου

29 Σεπτεμβρίου Ετοιμάστηκε από την. Τελική Μελέτη για το Πανεπιστήμιο Κύπρου ΤΑΜΕΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ Αναλογιστική μελέτη με ημερομηνία αναφοράς την 30 η Ιουνίου, 2010 για την εξέταση των οικονομικών επιπτώσεων στο Ταμείο

Διαβάστε περισσότερα

ΚYΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ. Πρόλογος

ΚYΠΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ. Πρόλογος 1 Πρόλογος Το παρόν βιβλίο εκδίδεται με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 50 χρόνων από την ίδρυση της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου (ΚΤΚ), ενώ σημαντική χρονική συγκυρία αποτελεί και η ανάληψη της Προεδρίας

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Τεύχος 7/ Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Φεβρουάριος 7 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. 30, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 5 ΙΟΥΝΙΟΣ 2005

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 5 ΙΟΥΝΙΟΣ 2005 ΤΕΥΧΟΣ 5 ΙΟΥΝΙΟΣ 2005 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Αυτό το τεύχος παραθέτει σχόλιο για τις προκλήσεις που αντιµετωπίζει το σύστηµα κοινωνικής προστασίας, µαζί µε άρθρα για την ολική παραγωγικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ Μάιος 216 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2006

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2006 ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2006 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα θέµατα που αναλύονται σε αυτό το τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας είναι η συµµετοχή των ξένων εργατών στην οικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις.

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. Κεφάλαιο 1 Η Μακροοικονοµική Επιστήµη 1.1. Μικροοικονοµική και Μακροοικονοµική 1.2. Μακροοικονοµικά Υποδείγµατα 1.3.

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. με σκοπό να τερματιστεί η κατάσταση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στο Ηνωμένο Βασίλειο

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. με σκοπό να τερματιστεί η κατάσταση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στο Ηνωμένο Βασίλειο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 13.5.2015 COM(2015) 245 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με σκοπό να τερματιστεί η κατάσταση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στο Ηνωμένο Βασίλειο {SWD(2015)

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας Τεύχος 6 Φεβρουάριος 2003 Μηνιαίο ελτίο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Σύνοψη Στις 14/1/2003 η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 8 ΙΟΥΝΙΟΣ 2006

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 8 ΙΟΥΝΙΟΣ 2006 ΠΕΡΙΟ ΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 8 ΙΟΥΝΙΟΣ 2006 ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα θέµατα που αναλύονται σε αυτό το τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας και αφορούν έρευνα που ολοκληρώθηκε πρόσφατα στο

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩ Ν ΕΡΕΥΝΩΝ Δεκέμβριος 6 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ 1. Οι επενδύσεις σε μια κλειστή οικονομία χρηματοδοτούνται από: α. το σύνολο των αποταμιεύσεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. β. μόνο τις ιδιωτικές αποταμιεύσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 6 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2005

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ. Σε αυτό το τεύχος: ΤΕΥΧΟΣ 6 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2005 ΤΕΥΧΟΣ 6 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2005 ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τα θέµατα που αναλύονται σε αυτό το τεύχος της Οικονοµικής Έρευνας είναι η επίδραση του κρατικού µισθολογίου στις συνολικές κρατικές

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτικές κατά της φτώχειας

Πολιτικές κατά της φτώχειας Πολιτικές κατά της φτώχειας Συντονισµός των πολιτικών κατά της φτώχειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση Ίδρυση Παρατηρητηρίου Εθνικών Πολιτικών για την Καταπολέµηση του Κοινωνικού Αποκλεισµού (1991) Η καταπολέµηση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Τεύχος 16/6 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ιούνιος 216 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

«Η αγορά Εργασίας σε Κρίση»

«Η αγορά Εργασίας σε Κρίση» «Η αγορά Εργασίας σε Κρίση» Θέμα: «Εξελίξεις και προοπτικές στην Ανταγωνιστικότητα» Παναγιώτης Πετράκης Καθηγητής Τμήματος Οικονομικών Επιστημών, ΕΚΠΑ 9 Ιουλίου 2012 1 Περιεχόμενα Διάλεξης 1. Η εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΈΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Τεύχος 6/9 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Σεπτέμβριος 6 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Νοέμβριος 2009

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Νοέμβριος 2009 Τεύχος 15 Νοέμβριος 29 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Νοέμβριος 29 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Τεύχος 16/7 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ιούλιος 216 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Νοέμβριος 216 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

Κυπριακή οικονομία: προκλήσεις και προοπτικές

Κυπριακή οικονομία: προκλήσεις και προοπτικές Κυπριακή οικονομία: προκλήσεις και προοπτικές Εισαγωγική ομιλία του Αθανάσιου Ορφανίδη, Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, στο επιμορφωτικό σεμινάριο του Συνδέσμου Οικονομολόγων Καθηγητών Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Τεύχος 16/1 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Οκτώβριος 16 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Οκτώβριος 2012

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Οκτώβριος 2012 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Οκτώβριος 212 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα οικονομική κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 9 Ιουνίου 2008

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο

ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο ΑΛΒΑΝΙΑ Οικονομία & Εξωτερικό Εμπόριο Ιανουάριος Σεπτέμβριος 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Ηµερίδα «Σπουδές στη Γεωγραφία και Προοπτικές Σταδιοδροµίας», Τµήµα Γεωγραφίας, Πανεπιστηµίου Αιγαίου, Αθήνα, 24 Φεβρουαρίου 2006. ΓΕΩΓΡΑΦΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ Παναγιώτης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» Εισαγωγή: Η 1η Μελέτη «Εξελίξεις και Τάσεις της Αγοράς» εκπονήθηκε από το Κέντρο Στήριξης Επιχειρηματικότητας του Δήμου Αθηναίων τον Ιούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 2010

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 2010 Τεύχος 19 Μάρτιος 21 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Μάρτιος 21 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Ιανουάριος 2013

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Ιανουάριος 2013 Τεύχος 13/1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ιανουάριος 213 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής

οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής ΠΑΝΕΠΙ ΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ οκίµια Οικονοµικής Πολιτικής ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ: ΚΟΣΤΟΣ, ΠΟΙΟΤΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΑΠΟ ΟΣΗ Πάνος Πασιαρδής Πάρις Νεάρχου Νεοφύτα Έµπορα

Διαβάστε περισσότερα

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν

Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Τεύχος 17/1 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Κ Υ Π Ρ Ο Υ Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Ω Ν Ε Ρ Ε Υ Ν Ω Ν Ιανουάριος 217 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Φ Ι Λ Ο Σ Ο Φ Ι Κ Η Σ Χ Ο Λ Η ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Φ Ι Λ Ο Σ Ο Φ Ι Κ Η Σ Χ Ο Λ Η ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ Φ Ι Λ Ο Σ Ο Φ Ι Κ Η Σ Χ Ο Λ Η ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥΠΟΛΗ ΓΑΛΛΟΥ ΡΕΘΥΜΝΟ ΤΗΛ: (28310) 77211-15-16 FAX: (28310) 77241-22 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Ο Τοµέας Φιλοσοφίας του Τµήµατος Φιλοσοφικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ.

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΕΥΧΘΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΝΤ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΤΙΣ 26 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012 Α. Οι δόσεις θα καταβληθούν στις 13 Δεκεµβρίου 2012. Οι δόσεις που θα

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών. Τηλ Φαξ: Ιστοσελίδα:

Τμήμα Οικονομικών. Τηλ Φαξ: Ιστοσελίδα: Τμήμα Οικονομικών Τηλ. 22893700-02 Φαξ: 22895028 E-mail: dept.econ@ucy.ac.cy Ιστοσελίδα: http://www.econ.ucy.ac.cy/ Πρόγραμμα παρουσίασης Τμήμα Οικονομικών Πρόγραμμα Οικονομικών Αντικείμενο, Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (ΚΕΕΑ) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (ΠΙ)

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (ΚΕΕΑ) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (ΠΙ) Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (ΚΕΕΑ) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (ΠΙ) Διεθνής Έρευνα Δεξιοτήτων Ενηλίκων H πιο διεξοδική και εκτενής διεθνής έρευνα μελέτης των δεξιοτήτων και ικανοτήτων ενηλίκων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΗ ΣΩΤΗΡΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΔΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΪΌΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ (ΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ) Η μελέτη έχει ως στόχο να εκτιμήσει το

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.197 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), κατά τη διάρκεια του

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα 9 Ιουνίου 2008 7:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Ανδρέας Θεοφάνους 20 ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 1993-2013 ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Η οικονομική κρίση και η πρόκληση της αναβάθμισης 18 Δεκεμβρίου 2013 ΔΟΜΗ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ και Τετάρτη 10/9/2014 ΜΕΓΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Θέματα Παρουσίασης Μέρος Α Καλωσόρισμα Περιγραφή Έρευνας Χρ. Μιχαηλίδης Κ. Αλεξάνδρου Μεθοδολογία και Στόχοι Οφέλη/ Χρησιμότητα/

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Ιούλιος 2012

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Ιούλιος 2012 Τεύχος 12/7 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ιούλιος 212 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2013

ΚΕΝΤΡΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2013 14 Οκτωβρίου 2013 Γραµµατοσειρά: Calibri, 14 pt, Γραµµατοσειρά: Calibri, 14 pt, Έντονα, Πλάγια, Ελληνικά Οι προβλέψεις του ΚΕΠΕ για τις βραχυπρόθεσμες προοπτικές των βασικών μακροοικονομικών μεγεθών της

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΩΤΑΤΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΚΑΙ ΗΜΕΡΟΜΙΣΘΙΑ (Επίπεδα τέλους έτους)

ΚΑΤΩΤΑΤΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΚΑΙ ΗΜΕΡΟΜΙΣΘΙΑ (Επίπεδα τέλους έτους) ΚΑΤΩΤΑΤΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΚΑΙ ΗΜΕΡΟΜΙΣΘΙΑ (Επίπεδα τέλους έτους) Αύξηση συστηµατικά µε ρυθµό υψηλότερο από τον πληθωρισµό Πίνακας 1 ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΤΩΤΑΤΩΝ ΜΙΣΘΩΝ/ΗΜΕΡΟΜΙΣΘΙΩΝ ΕΓΣΣΕ & ΤΙΜΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ 1999-2007 (επίπεδα

Διαβάστε περισσότερα

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008

Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Επισκόπηση Αλβανικής Οικονομίας 2008 Υπεύθυνος Έκδοσης: Χρήστος Φαρµάκης-Συµβουλος ΟΕΥ Α Επιµέλεια:Σπυρίδων Οικονόµου, Γραµµατέας ΟΕΥ Α - Sonila-Sofia Kisi Πρεσβεία της Ελλάδας Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2005 ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδος-Ειδικότητες: ΠΕ 1820 ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ, ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ, ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ, ΕΜΠΟΡΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ Το υπό αναµόρφωση µονοετές Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα «ιεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές» του Τµήµατος ΠΕ (αναµένεται το Φ.Ε.Κ) καλεί όσους ενδιαφέρονται να καταθέσουν αίτηση για την κάλυψη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Ιούλιος 2010

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Ιούλιος 2010 Τεύχος 23 Ιούλιος 21 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Ιούλιος 21 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2009

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2009 Τεύχος 8 Απρίλιος 29 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Α. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 29 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή, 15 Νοεμβρίου 2013, ώρα: 5:30 μ.μ. Ξενοδοχείο Hilton Park

Παρασκευή, 15 Νοεμβρίου 2013, ώρα: 5:30 μ.μ. Ξενοδοχείο Hilton Park Χαιρετισμός του Υπουργού Παιδείας και Πολιτισμού κ. Κυριάκου Κενεβέζου, εκ μέρους του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Νίκου Αναστασιάδη στην τελετή αποφοίτησης του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου Παρασκευή,

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Απρίλιος 2012

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ. Απρίλιος 2012 Τεύχος 12/4 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Απρίλιος 212 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών και καταναλωτών για την τρέχουσα οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Οικονοµικό Πανεπιστήµιο Αθηνών. Πρόγραµµα Ενίσχυσης Βασικής Έρευνας (ΠΕΒΕ 2) 1 2009-2010

Οικονοµικό Πανεπιστήµιο Αθηνών. Πρόγραµµα Ενίσχυσης Βασικής Έρευνας (ΠΕΒΕ 2) 1 2009-2010 Οικονοµικό Πανεπιστήµιο Αθηνών Πρόγραµµα Ενίσχυσης Βασικής Έρευνας (ΠΕΒΕ 2) 1 2009-2010 1. Στόχοι Μέσα Βασικός στόχος του ΠΕΒΕ είναι η ενδυνάµωση της ερευνητικής δραστηριότητας και συνεισφοράς των µελών

Διαβάστε περισσότερα

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου Η οικονομική κρίση και το μέλλον της Κυπριακής οικονομίας 10 Δεκεμβρίου 2009 Πανεπιστήμιο Κύπρου Δημόσια Οικονομικά 2009 Έσοδα 2009 2008 2009 2009 εκ. εκ. 2008 εκ. 2008 (%) ΤΕΠ 1.460,0 1.718,5 258,5 15,0

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΙΔΡΥΜΑΤΑ Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : ΑΡΓΥΡΏ ΜΟΥΔΑΤΣΟΥ 1. ΕΘΝΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1.0 Γενικά Αντικείµενο της Μακροοικονοµικής είναι ο καθορισµός (υπολογισµός) των συνολικών µεγεθών της οικονοµίας, πχ. της συνολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Αξιολόγηση των μέτρων που έχουν ληφθεί από την ΙΣΠΑΝΙΑ, τη ΓΑΛΛΙΑ, τη ΜΑΛΤΑ, τις ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ και τη ΣΛΟΒΕΝΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Αξιολόγηση των μέτρων που έχουν ληφθεί από την ΙΣΠΑΝΙΑ, τη ΓΑΛΛΙΑ, τη ΜΑΛΤΑ, τις ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ και τη ΣΛΟΒΕΝΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 15.11.2013 COM(2013) 901 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Αξιολόγηση των μέτρων που έχουν ληφθεί από την ΙΣΠΑΝΙΑ, τη ΓΑΛΛΙΑ, τη ΜΑΛΤΑ, τις ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2011

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ. A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 2011 Τεύχος 32 Απρίλιος 211 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κ Υ Π Ρ Ο Υ ΚΕΝΤΡΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ A. Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας * Απρίλιος 211 Οι Έρευνες Οικονομικής Συγκυρίας στοχεύουν στην αποτύπωση των αντιλήψεων των επιχειρηματιών

Διαβάστε περισσότερα

OΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Βασικά συµπεράσµατα

OΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Βασικά συµπεράσµατα OΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Βασικά συµπεράσµατα 1. Καταγράφεται σαφής σχέση µεταξύ µορφωτικού επιπέδου και οικονοµικής κατάστασης. Κατά την εξέταση του επιπέδου εκπαίδευσης, ξεκινώντας από τον αναλφαβητισµό

Διαβάστε περισσότερα

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ

Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013. Συνέντευξη Τύπου. Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Δευτέρα 4 Φεβρουαρίου 2013 Συνέντευξη Τύπου Για την παρουσίαση της μελέτης του κ. Ρερρέ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ Ο ελληνικός τουρισμός παραμένει διεθνώς ανταγωνιστικός και είναι σε

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ

Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Μακροοοικονοµικές προβολές εµπειρογνωµόνων του Eυρωσυστήµατος για τη ζώνη του ευρώ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Αγοράς 2013 της Aon Hewitt για Ταµεία Προνοίας στην Κύπρο

Έρευνα Αγοράς 2013 της Aon Hewitt για Ταµεία Προνοίας στην Κύπρο aonhewitt.com contact us Nicosia 18 September 2014 Έρευνα Αγοράς 2013 της Aon Hewitt για Ταµεία Προνοίας στην Κύπρο Η Aon Hewitt δηµοσιεύει τα αποτελέσµατα της 3ης Έρευνας Ταµείων Επαγγελµατικών Συνταξιοδοτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α Α. Α2 Η φάση της κρίσης στον οικονοµικό κύκλο χαρακτηρίζεται από εκτεταµένη ανεργία. Μονάδες 3

ΟΜΑ Α Α. Α2 Η φάση της κρίσης στον οικονοµικό κύκλο χαρακτηρίζεται από εκτεταµένη ανεργία. Μονάδες 3 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 9 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑ OΣ Πειραιάς, Αύγουστος 2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΗ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΜΕΣΩΝ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΤΟΥΣ Η Γενική Γραµµατεία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2000

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία Σχέση ελαστικότητας ζήτησης και κλίση της καμπύλης ζήτησης.

από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία Σχέση ελαστικότητας ζήτησης και κλίση της καμπύλης ζήτησης. ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ ΖΗΤΗΣΗΣ Ορισμός: Η ελαστικότητα ζήτησης, ενός αγαθού ως προς την τιμή του δίνεται από την ποσοστιαία μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας προς την ποσοστιαία μεταβολή της τιμής του. Δηλαδή %

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ (Για πρόσληψη προσωπικού βάσει της παραγράφου 10 του άρθρου 39 του Ν. 4186/2013)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ (Για πρόσληψη προσωπικού βάσει της παραγράφου 10 του άρθρου 39 του Ν. 4186/2013) IONIO ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ TMHMΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Μέγαρο Καποδίστρια 49100 Κέρκυρα Πληροφορίες: Ιωάννα Αθανασοπούλου Τηλ.: 2661087221-3 Φαξ: 2661022293 E-mail: agianna@ionio.gr Κέρκυρα,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εµπειρογνώµονες του Ευρωσυστήµατος κατάρτισαν προβολές για τις µακροοικονοµικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, µε βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ Πρόλογος Ευχαριστίες Βιογραφικά συγγραφέων ΜΕΡΟΣ 1 Εισαγωγή 1 Η οικονομική επιστήμη και η οικονομία 1.1 Πώς αντιμετωπίζουν οι οικονομολόγοι τις επιλογές 1.2 Τα οικονομικά ζητήματα 1.3 Σπανιότητα και ανταγωνιστική

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 8 η. Διανομή Εισοδήματος και Μέτρα Πολιτικής

Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 8 η. Διανομή Εισοδήματος και Μέτρα Πολιτικής Κοινωνικοοικονομική Αξιολόγηση Επενδύσεων Διάλεξη 8 η Διανομή Εισοδήματος και Μέτρα Πολιτικής Ζητήματα που θα εξεταστούν: Πως αποτυπώνεται η διανομή του εισοδήματος και τι είναι γραμμή φτώχειας. Με ποιους

Διαβάστε περισσότερα

Κυπριακή Οικονομία & Κτηματαγορά 2014-2015

Κυπριακή Οικονομία & Κτηματαγορά 2014-2015 Κυπριακή Οικονομία & Κτηματαγορά 2014-2015 Μάρτιος 2014 Η πρόβλεψη είναι δύσκολη, ειδικά όταν πρόκειται για το μέλλον. ΑΕΠ & Ανεργία Η μείωση του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) κατά το 2013 ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διεύθυνση Στρατηγικής και Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 1 Η οικοδομή έχει εισέλθει σε περίοδο σημαντικής διόρθωσης Η οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΝ ΚΙΝ ΥΝΩ ΤΟ ΑΠΘ ΕΚΠΕΜΠΕΙ SOS

ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΝ ΚΙΝ ΥΝΩ ΤΟ ΑΠΘ ΕΚΠΕΜΠΕΙ SOS ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΝ ΚΙΝ ΥΝΩ ΤΟ ΑΠΘ ΕΚΠΕΜΠΕΙ SOS Η Σύγκλητος του ΑΠΘ εκφράζει τη βαθιά της ανησυχία για τη συνέχιση της εύρυθµης λειτουργίας του Ιδρύµατος, ως αποτέλεσµα των δραµατικών περικοπών της κρατικής

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ

Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ Στατιστικά απασχόλησης στην ΕΕ Κύρια στατιστικά στοιχεία Ποσοστά απασχόλησης κατά φύλο, ηλικία και μορφωτικό επίπεδο Το 2014, στις χώρες της ΕΕ (EU-28) το ποσοστό απασχόλησης για τα άτομα ηλικίας 15 έως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α Α. Το οριακό κόστος είναι ο λόγος της µεταβολής του µέσου συνολικού κόστους προς τη µεταβολή του προϊόντος. Μονάδες 3

ΟΜΑ Α Α. Το οριακό κόστος είναι ο λόγος της µεταβολής του µέσου συνολικού κόστους προς τη µεταβολή του προϊόντος. Μονάδες 3 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

51. Στο σημείο Α του παρακάτω διαγράμματος IS-LM υπάρχει: r LM Α IS α. ισορροπία στις αγορές αγαθών και χρήματος. β. ισορροπία στην αγορά αγαθών και υπερβάλλουσα προσφορά στην αγορά χρήματος. γ. ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III. Αξιολόγηση Τµήµατος από τους Αποφοίτους

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III. Αξιολόγηση Τµήµατος από τους Αποφοίτους ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III Αξιολόγηση Τµήµατος από τους Αποφοίτους ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ Το Τµήµα ιαχείρισης Πληροφοριών του Τ.Ε.Ι. ΚΑΒΑΛΑΣ στο πλαίσιο του έργου «Ενίσχυση

Διαβάστε περισσότερα