Αναζητώντας έναν καλύτερο τρόπο να πεθαίνουμε

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αναζητώντας έναν καλύτερο τρόπο να πεθαίνουμε"

Transcript

1 1 Αναζητώντας έναν καλύτερο τρόπο να πεθαίνουμε Του Γεωργίου Νικ. Σχορετσανίτη Στο τελευταίο και ίσως το καλύτερο βιβλίο του, ο χειρουργός Atul Gawande μας αφήνει το προαιώνιο κοινό μυστικό, κυριολεκτικά μπροστά στα μάτια μας. Δεν έχει σημασία πόσο προσεκτικοί είμαστε στη ζωή μας ή πόσο σωστές και υγιεινές συνήθειες ακολουθούμε, γιατί όπως όλοι οι άλλοι πριν από εμάς, θα πεθάνουμε, πιθανότατα μετά από μια μακρά περίοδο παρακμής, σωματικής αδυναμίας και διανοητικής ανικανότητας. Ο μέσος Αμερικανός, μας λέει, βρίσκεται κατά μέσον όρο ένα χρόνο ανήμπορος, με αναπηρία, και ζει τις τελευταίες του στιγμές σε κάποιο οίκο ευγηρίας από τους πολλούς που έχουν αναπτυχθεί και λειτουργούν

2 2 σε ολόκληρη την αμερικανική επικράτεια. Επιπλέον, το όλο αμερικανικό ιατρικό σύστημα, όπως είναι διαμορφωμένο, πολύ λίγη βοήθεια του προσφέρει στο τέλος του βίου του. Κάποια λόγια του Gawande, είναι ενδεικτικά: Οι τελευταίες ημέρες της ζωής μας, παραχωρούνται για θεραπείες οι οποίες κάνουν σαθρό το μυαλό μας και υποσκάπτουν το σώμα μας, με πολύ μικρό όφελος. Δαπανούνται σε ιδρύματα, νοσηλευτικές μονάδες και αντίστοιχες μονάδες εντατικής θεραπείας, όπου πειθαρχημένες, ανώνυμες ρουτίνες μας αποκόπτουν από όλα τα πράγματα που έχουν σημασία στη ζωή μας. Η απροθυμία μας να εξετάσουμε με ειλικρίνεια την εμπειρία της γήρανσης του πληθυσμού και του θανάτου, έχει αυξήσει την ζημιά που προκαλείται στους ανθρώπους και που αρνείται τις βασικές ανέσεις που έχουν περισσότερο ανάγκη. Ο συγγραφέας θέλει να είμαστε, τουλάχιστον οι αναγνώστες του βιβλίου του, ενήμεροι ότι η τραγωδία του γήρατος και του θανάτου δεν μπορεί να βελτιωθεί από τη σύγχρονη ιατρική, έτσι ώστε μάλλον θα έπρεπε να βρούμε κάποιον άλλο τρόπο για να αντιμετωπίσουμε το επίμαχο, από καταβολής ανθρώπου, αναπόφευκτο και δυσάρεστο θέμα. Χωρίζει το βιβλίο του σε οκτώ όμορφα γραμμένα κεφάλαια που ακολουθούν την τροχιά από την αυτοτέλεια του καθενός έως το θάνατο. Στο Being Mortal, πιο προσωπικό βιβλίο που έχει γράψει τελειώνει με τον παρατεταμένο θάνατο του πατέρα του. Στο πρώτο κεφάλαιο, ο Gawande μας φέρνει στο προσκήνιο και μας συστήνει τη γιαγιά της συζύγου του, Alice Hobson, ηλικίας εβδομήντα επτά ετών, όταν αυτός την συνάντησε για πρώτη φορά το Εκείνη την εποχή, ήταν εντελώς ανεξάρτητη, ζούσε μόνη της, σωματικά και διανοητικά υγιής και δραστήρια. Οι γονείς του Gawande ήταν μετανάστες από την Ινδία, όπου ήταν σύνηθες και κατανοητό ότι οι γονείς ζούσαν στο σπίτι τους, επικουρούμενοι από ένα ή περισσότερα παιδιά που είχαν μεγαλώσει. Στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες, αντιθέτως, το γήρας και η αναπηρία έχουν περάσει από το να είναι κοινή ευθύνη των νεώτερων γενεών, σε έναν περισσότερο ή λιγότερο ιδιωτικό ή κρατικό φορέα, μόνοι τους ή με τη βοήθεια των γιατρών και του υπόλοιπου προσωπικού των ιδρυμάτων.

3 3 Ferdinand Hodler ( ), Κουρασμένοι απ τη ζωή (Las de la vie, 1892). Η συγκεκριμένη επελθούσα αλλαγή από τον παραδοσιακό τρόπο αντιμετώπισης των γηρατειών, έχει βεβαίως την εξήγηση και τους λόγους της. Σήμερα υπάρχουν περισσότεροι ηλικιωμένοι και λιγότεροι νέοι, οι οικογένειες απαιτούν εισοδήματα τόσο από τον άντρα όσο και από τη γυναίκα, κι έτσι υπάρχουν λίγες εναπομείνασες θυγατέρες ή νύφες για τη φροντίδα των γονέων και των παππούδων στο σπίτι. Και τέλος πολλά από τα μέλη των οικογενειών δεν ζουν καν στην ίδια πόλη. Παρόλα αυτά, όπως επισημαίνει ο Gawande, αν είσαι σήμερα υγιής και οικονομικά σχετικά ανεξάρτητος ή κάπως άνετα, δεν υπάρχει αναμφισβήτητα καλύτερη στιγμή στην ανθρώπινη ιστορία, στο θέμα της αντιμετώπισης του ηλικιωμένου. Αυτό αποδεικνύεται περίτρανα, από το γεγονός ότι οι υγιείς ηλικιωμένοι άνθρωποι είναι γενικώς περισσότερο ικανοποιημένοι και ευχαριστημένοι από ότι ήταν σε νεαρή ηλικία. Μπορεί είτε να έχουν επιτύχει τις παλιές φιλοδοξίες τους και τους στόχους που έθεσαν στη ζωή τους ή και να παραιτήθηκαν οριστικά από την επίτευξή τους, έτσι ώστε να ζουν πια στο παρόν, και όχι προσβλέποντας το μέλλον. Επιπλέον, δεν έχουν πλέον την ευθύνη για τα παιδιά τους, καθώς και για όλες τις ανησυχίες που έχουν σχέση με αυτό το θέμα. Όταν στο βιβλίο, συναντάμε ξανά την γιαγιά της συζύγου του, Alice Hobson, στα 1992, εκείνη είναι πλέον ογδόντα τεσσάρων ετών. Έχει γίνει ευάλωτη σε πολλά πράγματα, η μνήμη της έχει μειωθεί δραματικά, αλλά προφανώς ο καθένας στην οικογένεια, συμπεριλαμβανομένου του εαυτού της, είναι εντελώς απροετοίμαστοι

4 4 για την προϊούσα εξασθένησή της. Πιστεύουν όλοι, όπως και οι περισσότεροι άλλωστε Αμερικανοί, και έχουν κατά κάποιο τρόπο φανταστεί ότι δεν θα τους συμβεί κάτι δραματικό στο μέλλον, ότι θα ζήσουν με καλή υγεία μέχρι κάποια μέρα στο μακρινό μέλλον που ξαφνικά και τακτοποιημένα θα περάσουν στην αντίπερα όχθη. Sir Luke Fildes: Ο γιατρός, The Tate Britain, London. Ο Gawande περιγράφει τρία πρότυπα ή μοντέλα οργανικής και διανοητικής εξασθένησης. Το πρώτο είναι αποτελέσματα μιας θανατηφόρας ασθένειας, όπως ο ανίατος, ο μη θεραπεύσιμος καρκίνος, στον οποίο η όποια θεραπεία, χειρουργική, ακτινοθεραπεία και χημειοθεραπεία, μπορεί να αποτρέψει την τελική φάση για κάποιους μήνες ή ακόμη και χρόνια, αλλά τελικά το σώμα είναι τόσο ταλαιπωρημένο, ώστε να οδηγείται στο θάνατο συνήθως ταχύτατα ή αργά και σταθερά. Στο δεύτερο πρότυπο, υπάρχει μια υποκείμενη χρόνια νόσος, όπως το πνευμονικό εμφύσημα, η οποία είναι θεραπεύσιμη, αλλά χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενες υποτροπές έως ότου το σώμα δεν μπορεί πλέον να αντέξει ακόμα και το μικρότερο στρες. Και τέλος, υπάρχει το μοτίβο των γηρατειών που ονομάζεται αστάθεια και αδυναμία. Εδώ δεν υπάρχει καμία απειλητική για τη

5 5 ζωή ασθένεια, αλλά αντ αυτού, εκείνο που ο Gawande αποκαλεί συσσωρευμένη κατάρρευση των συστημάτων του σώματος ενός ατόμου. Τελικά, γράφει, μία ή περισσότερες αρθρώσεις καταστέφονται, μία ή περισσότερες αρτηρίες ασβεστοποιούνται και στενεύουν με ότι αυτό συνεπάγεται. Δεν υπάρχουν αντίγραφα ασφαλείας! Η κύρια απειλή για τους ηλικιωμένους είναι ότι θα πέσουν καταγής. Οι περισσότερες πτώσεις συνδέονται με μυϊκή αδυναμία και κακή ισορροπία, και συχνά οφείλονται στη λήψη πολλών φαρμάκων με ανυπολόγιστες εκ πρώτης όψεως παρενέργειες και αλληλοεπιδράσεις. Οι συνέπειες από την πτώση, μπορεί όμως, να είναι καταστροφικές. Περίπου το είκοσι τοις εκατό των ηλικιωμένων ανθρώπων που πέφτουν και παθαίνουν κάταγμα ισχίου, πεθαίνουν μέσα στο επόμενο έτος από τις μετεγχειρητικές επιπλοκές, πρώιμες και όψιμες, από τις οποίες ποτέ δεν θα ανακτήσουν πλήρως την προγενέστερη σωματική λειτουργία τους. Παρά τις προσπάθειές της, η Alice Hobson δεν είναι τελικά σε θέση να συνεχίσει να ζει μόνη της, και μετακομίζει από το σπίτι της σε ένα μικρό διαμέρισμα όπου ζουν ηλικιωμένοι, κάτω από εποπτεία άλλων. Την επόμενη χρονιά, έπεσε και έσπασε το ισχίο της και μεταφέρθηκε σε εξειδικευμένο νοσηλευτικό όροφο, όπου την φρόντιζαν ολοκληρωτικά, έχοντας τον αποκλειστικό έλεγχο, άλλοι! Έτσι ξυπνούσε όταν της έλεγαν, λουζόταν και ντυνόταν επίσης μετά από προστάγματα και βοήθεια άλλων, κι όλοι έτρωγαν όταν τους έλεγαν. Ένιωσε κυριολεκτικά φυλακισμένη μέσα σε ένα γηροκομείο, και να μην μπορεί να κάνει τίποτα γι αυτό. Τα γηροκομεία στις Ηνωμένες Πολιτείες, προέκυψαν μέσα από την ομοσπονδιακή νομοθεσία το 1954, όχι ως ένα εξειδικευμένο μέρος όπου θα πήγαιναν τους ηλικιωμένους κατ ανάγκην, αλλά ως μια λύση για τα νοσοκομεία που χρειάζονταν επειγόντως να αδειάσουν τα πολύτιμα κρεβάτια για να φιλοξενήσουν και θεραπεύσουν τους ασθενείς τους, κι έτσι οι ηλικιωμένοι με το κλείσιμο των πτωχοκομείων, δεν είχαν πουθενά αλλού να πάνε. This is the consequence of a society that faces the final phase of the human life cycle by trying not to think about it, εξομολογείται ο Ινδός, στην καταγωγή, αμερικανός χειρουργός. Είναι το αποτέλεσμα μιας κοινωνίας που αντιμετωπίζει την τελική φάση του κύκλου ζωής του ανθρώπου, προσπαθώντας να μην το σκέφτεται! Οι ηλικιωμένοι καταλήγουν σε ιδρύματα τα οποία έχουν να κάνουν και αντιμετωπίζουν μεγάλο αριθμό κοινωνικών στόχων και δύσκολων ερωτημάτων, την απελευθέρωση νοσοκομειακών κλινών, τη λήψη των βαρών από

6 6 τα χέρια των οικογενειών, την αντιμετώπιση της φτώχειας μεταξύ των ηλικιωμένων, αλλά ποτέ δεν ασχολούνται σοβαρά με τους ανθρώπους που φιλοξενούν και κατοικούν μέσα σε αυτά. Πως δηλαδή να κάνουν τη ζωή των ηλικιωμένων και ανήμπορων, έτσι που να αξίζει να τη ζήσουν οι αδύναμοι και εν πολλοίς απροστάτευτοι συνάνθρωποί μας, από ένα σωρό προβλήματα, οργανικά και ψυχικά. Η οικογένεια, από τη μεριά της, είναι η συνήθης εναλλακτική λύση στα ιδρύματα για τους ηλικιωμένους που δεν μπορούν πλέον να ζήσουν ανεξάρτητα. Οι πιθανότητες για την αποφυγή της νοσηλείας σε ιδρύματα, σχετίζονται άμεσα με τον αριθμό των παιδιών που έχει, κάποιος, λέει ο συγγραφέας, και φαίνεται στατιστικά πάντοτε, η κόρη να είναι ζωτικής σημασίας για το ποσό της βοήθειας που θα λάβει ο μέσος αμερικανός. Αλλά δεδομένου ότι και οι κόρες σήμερα πρέπει να εργαστούν για να βοηθήσουν και να συνεισφέρουν στα οικονομικά των οικογενειών τους, έχουν λίγο διαθέσιμο χρόνο για τους ηλικιωμένους γονείς τους. Αυτό άρχισε να ισχύει κατά κύριο λόγο τη δεκαετία του 1980, κι έτσι ήρθε στο προσκήνιο η αποκαλούμενη υποβοηθούμενη διαβίωση σε ειδικές εγκαταστάσεις, οίκοι ευγηρίας όπως αποκαλέστηκαν, που ξεπήδησαν απότομα θα έλεγε κανείς, για να βοηθούν τους γονείς και τους περισσότερο ηλικιωμένους. Η ποιότητα των σημερινών ιδρυμάτων για τους ηλικιωμένους, ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό. Στη χειρότερη των περιπτώσεων, οι τρόφιμοι κοιμούνται δύο σε ένα δωμάτιο, και κατά τη διάρκεια της ημέρας συνήθως βρίσκονται μαζί με τους άλλους, παίρνουν τα φάρμακά τους, περπατάνε, βλέπουν τηλεόραση, και συζητούν μεταξύ τους. Ένα χαρακτηριστικό όλου αυτού του σχεδιασμού των οίκων ευγηρίας, είναι ότι η ασφάλεια έχει προτεραιότητα έναντι της αυτονομίας, αφού έχουν σχεδιαστεί με τέτοιο τρόπο για να προσελκύσουν τα παιδιά των ηλικιωμένων, κι όχι τους ίδιους τους τρόφιμους! Κι αυτό γιατί τον τελευταίο καιρό παρατηρείται κάποια αύξηση των αγωγών εναντίον των ιδρυμάτων από τους συγγενείς. Παρόλα αυτά, κάποια ιδρύματα τελευταία, προσπαθούν να εισαγάγουν στη λειτουργία τους μεγαλύτερη αυτονομία και κίνητρα, ακόμα και με μικρότερο τίμημα στο θέμα της ασφάλειας. Σε ένα από αυτά, για παράδειγμα, ένας ηλικιωμένος που προτιμά να μην χρησιμοποιήσει την αναπηρική καρέκλα, αφήνεται να περπατήσει μόνος του με κάποιο άλλο βοήθημα, όπως ένα μπαστούνι, ακόμη και αν αυτό αυξάνει σοβαρά τον κίνδυνο της πτώσης του. Σε άλλα πάλι, φέρνουν ζώα και πουλιά στον περίβολο του ιδρύματος, τα οποία οι

7 7 τρόφιμοι καλούνται να φροντίσουν με τη βοήθεια του προσωπικού. Όλα τα καινοτόμα προγράμματα που ο Gawande περιγράφει στο βιβλίο του, χρηματοδοτήθηκαν εν όλω ή εν μέρει από κρατικές επιχορηγήσεις ή από προγράμματα φιλανθρωπικά. Στο πιο ισχυρό του κεφάλαιο, που ονομάζεται Letting Go, ο Gawande ασχολείται με το φοβερό δίλημμα πότε πρέπει να σταματήσουμε κάθε προσπάθεια για παράταση της ζωής, ή κατά τα λεγόμενά του, πότε θα πρέπει να προσπαθήσουμε να διορθώσουμε κάτι και πότε όχι; Αρχίζει με την ιστορία της Sara Monopoli, μιας γυναίκας τριάντα τεσσάρων ετών με ανεγχείρητο καρκίνο του πνεύμονα. Η ιστορία της βεβαίως για να είμαστε ειλικρινείς φαίνεται κάπως ξένη για ένα βιβλίο που ουσιαστικά έχει να κάνει με τη γήρανση και τον θάνατο των ηλικιωμένων, αφού και η πορεία της να είναι σαφέστατα διαφορετική από εκείνη ενός ηλικιωμένου ατόμου με την ίδια διάγνωση, αλλά στην πραγματικότητα πολύ χειρότερη. Της πήρε οκτώ μήνες για να πεθάνει, κατά τη διάρκεια των οποίων μηνών υποβλήθηκε σε τέσσερις κύκλους χημειοθεραπείας, ακτινοβολίας ολόκληρου του εγκεφάλου και τουλάχιστον δύο μεγάλες νοσηλείες σε εξειδικευμένο νοσοκομείο. Αλλά από την άλλη μεριά, ίσως ο συγγραφέας επέλεξε να την παρουσιάσει και αναλύσει σε αυτό το κεφάλαιο, γιατί δείχνει πόσο άσχημος μπορεί να είναι κι ένας σύγχρονος θάνατος. Για τους περισσότερους ανθρώπους, ο θάνατος έρχεται μόνο μετά από μία μακρά ιατρική πάλη με μια τελικά συνεχώς εξελισσόμενη κατάσταση, όπως προχωρημένο καρκίνο, άνοια, νόσο του Parkinson, προοδευτική ανεπάρκεια οργάνων, συνηθέστερα της καρδιάς, ακολουθούμενη σε συχνότητα από τους πνεύμονες, τα νεφρά, το ήπαρ, ή αλλιώς απλώς από συσσώρευση πολλών προβλημάτων σε προχωρημένη ηλικία. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, ο θάνατος είναι το μόνο βέβαιο, κι έτσι ο καθένας παλεύει με την αβεβαιότητα αυτή, με το πώς δηλαδή και πότε, να δεχθεί ότι η μάχη έχει οριστικά πλέον χαθεί. Στη περίπτωση της προαναφερθείσας νεαρής ασθενούς, η μάχη είχε χαθεί με τη διάγνωση, αλλά το ερώτημα ήρθε αμείλικτο όταν η συνέχιση της ζωής ερχόταν αντιμέτωπη με το πολύ υψηλό τίμημα στον ανεξέλεγκτο πόνο. Για τους γνωρίζοντες και εμπλεκόμενους, υπάρχουν πολλοί λόγοι για τους οποίους οι επαχθείς θεραπείες συνεχίζονται ακόμα και όταν είναι ανώφελες και δημιουργούν επιπλέον στρώματα πόνου. Εν μέρει αυτό συμβαίνει γιατί οι ασθενείς και οι οικογένειές τους, απλώς δεν επιθυμούν να εγκαταλείψουν την

8 8 προσπάθεια. Όλοι έχουμε ένα ισχυρό βιολογικό κίνητρο και επιτακτική ανάγκη για να επιβιώσουμε με όποιο τρόπο αυτό είναι δυνατόν. Αλλά επιπλέον, κάποιες φορές τόσο οι ασθενείς και οι οικογένειές τους, παρουσιάζουν προτάσεις και επιθυμίες μη ρεαλιστικές για το τι είναι δυνατόν να γίνει πραγματικότητα με τον συγκεκριμένο ασθενή τους, και αυτός είναι επίσης ένας σοβαρός λόγος για τον οποίο και οι ίδιοι οι γιατροί αποδεικνύονται μη ρεαλιστές. Αλλά ακόμα και όταν οι γιατροί ξέρουν πόσο ζοφερή είναι η κατάσταση και οι προοπτικές, συχνά κρατούν το μυστικό μακριά από τους ασθενείς τους. Οι περισσότεροι, λέει ο συγγραφέας του βιβλίου, είναι απρόθυμοι να δώσουν μια συγκεκριμένη πρόγνωση, ακόμη και όταν πιέζονται από τον ασθενή και τους οικείους του. Περισσότεροι από τους μισούς ογκολόγους σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης παραδέχονται ότι οι θεραπείες που συστήνουν στους καρκινοπαθείς είναι μάλλον απίθανο να ωφελήσουν. Ferdinand Hodler, Η Valentine Godé-Darel στο κρεβάτι του νοσοκομείου (1914). Ωστόσο ο Gawande ξαναγυρίζει στα επαγγελματικά του. Όταν η Sara Monopoli βρέθηκε να έχει καρκίνο του θυρεοειδούς, εκτός από τον καρκίνο του πνεύμονα,

9 9 σκέφτηκε ότι θα πεθάνει από τον καρκίνο του πνεύμονα, πριν ο καρκίνος του θυρεοειδούς προλάβει να προκαλέσει οποιαδήποτε προβλήματα. Τότε της έθεσε ευθέως την πιθανότητα για μια πειραματική θεραπεία η οποία θα μπορούσε ίσως να προσφέρει κάτι, γεγονός που κατά τον ίδιο ήταν καθαρή φαντασία. Ήταν πολύ ευκολότερο και γρηγορότερο να προσφέρει ακόμη μία τεχνολογική λύση από το να μιλήσει για το θάνατο σε έναν ετοιμοθάνατο ασθενή! Οι σημειώσεις του νοσοκομείου περιγράφουν δύσπνοια, ξηρό βήχα, αιμόπτυση και έντονη κόπωση. Εκτός από τους σωλήνες παροχέτευσης του θώρακα, η ασθενής απαιτούσε διαδικασίες παροχέτευσης της περιτοναϊκής κοιλότητας κάθε εβδομάδα ή συχνότερα για να ανακουφίσει την σοβαρή ενδοκοιλιακή πίεση από τα λίτρα του ασκιτικού υγρού που ο παρήγαγε ο καρκίνος. Το μόνο δηλαδή που μπορούσαν να κάνουν οι γιατροί, αναφέρει, ήταν να συνεχίσουν οι παθολόγοι να δίνουν ισχυρά κυτταροστατικά φάρμακα, οι χειρουργοί να αφαιρούν κάποιες μάζες από συγκεκριμένες θέσεις του σώματος ώστε να δράσει καλύτερα η χημειοθεραπεία και στο τέλος όταν η ασθενής ανέπτυξε πνευμονία, να αντιμετωπίζεται με ισχυρότατα αντιβιοτικά. Οι στατιστικές όμως εδώ είναι εκ προοιμίου, απελπιστικές. Μικρός μόνο αριθμός ασθενών μπορεί να ανακάμψει. Εδώ ο Gawande, είναι αρκούντως σαφής, αφού όπως ισχυρίζεται χτίσαμε ένα σύστημα υγείας που στοχεύει σε λίγους ασθενείς, ένα οικοδόμημα εκατομμυρίων δολαρίων για ελάχιστους. Σε κάποιο σημείο, αναφέρεται στην παρηγορητική φροντίδα και παραθέτει μια μελέτη από το Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης επί ασθενών με προχωρημένο καρκίνο, αποδεικνύοντας ότι εκείνοι που σταμάτησαν τη χημειοθεραπεία νωρίτερα και μπήκαν σε ξενώνα, παρουσίασαν λιγότερη ταλαιπωρία στο τέλος της ζωής τους και έζησαν στατιστικά περισσότερο από εκείνους που συνέχισαν τη χημειοθεραπεία.

10 10 Η είσοδος στο Γενικό Νοσοκομείο της Μασαχουσέτης, από την πλευρά των επειγόντων περιστατικών. Στο έβδομο κεφάλαιο, ο Gawande ασχολείται με τη συγκινητική ιστορία του τελικού σταδίου της ασθένειας του πατέρα του και το θάνατό του. Ο Atmaram Gawande, γιατρός ουρολόγος από το Οχάιο, πέθανε από καρκίνο στις 10 Αυγούστου 2011, σε ηλικία εβδομήντα έξι ετών, μετά από μια μακρά και δύσκολη πορεία. Στην αρχή της ασθένειάς του, ήταν όπως και η Alice Hobson ανεξάρτητος και ενεργός, επαγγελματικά και σωματικά. Σταδιακά ανέπτυξε πόνο στο λαιμό και μούδιασμα στα δάχτυλα του, συμπτώματα που παρέπεμπαν σε αρθρίτιδα. Τελικά, η εξέταση MRI του τραχήλου αποκάλυψε σπάνιο όγκο στο νωτιαίο μυελό, με αργή ανάπτυξη. Καθώς ο όγκος πίεζε τα νεύρα στον τράχηλο και γινόταν σταδιακά τετραπληγικός, αντιμετώπισε τη δύσκολη απόφαση για το αν και πότε έπρεπε να υποβληθεί στην άκρως επικίνδυνη χειρουργική επέμβαση που θα ήταν αναγκαία για την αφαίρεση ή την αποσυμπίεση από τον όγκο. Έτσι κατάφερε να ζήσει για άλλα τέσσερα χρόνια, με την αναπηρία του. Ο Atmaram Gawande επέζησε της χειρουργικής επέμβασης, αλλά ο καρκίνος δεν μπόρεσε να αφαιρεθεί εντελώς, και μετά από έξι εβδομάδες ακτινοβολίας, παρουσίασε

11 11 επίμονο πόνο, ναυτία, κόπωση και απώλεια της όρεξης. Η παρακολούθηση με MRI έδειξε ότι ο καρκίνος εξακολουθεί να αυξάνεται, τώρα προς τα πάνω, στον εγκέφαλό του. Ήταν η αρχή μιας αδυσώπητης και γρήγορα κατηφορικής πορείας που ο Gawande περιέγραψε νωρίτερα ως το πρώτο από τα τρία μοντέλα της κατάρρευσης στη γεροντική ηλικία, αφού ακολούθησε σειρά πτώσεων στο πάτωμα λόγω της αδυναμίας του. Τότε είπε στο γιό του, ότι φοβάται πως θα παραλύσει, κάτι το οποίο δεν το ήθελε και ότι θα προτιμούσε να πεθάνει. Είχε τόσο αδύναμη ομιλία και μερικές φορές μπερδεμένη, κι ακόμα πρόβλημα στη λήψη και κατάποση τροφής. Είχε φτάσει στη διακλάδωση του δρόμου, γράφει ο Gawande. Του έκανε εισαγωγή σε έναν ξενώνα, όπου του χορηγούσαν κάποια αναλγητικά φάρμακα, και με την εντολή να μην σηκώνεται μόνος του. Αλλά αυτή η ανάπαυλα δεν διήρκεσε πολύ. Μέσα σε λίγους μήνες, τα ισχυρά φάρμακα για τον πόνο του πατέρα του, τον έκαναν βαρύ, ασαφή και μερικές φορές σε σχετική σύγχυση. Ένα πρωί, η γυναίκα του κι ένας γιατρός, διαπίστωσαν πως δεν μπορούσε να τον ξυπνήσει, και κάλεσαν ασθενοφόρο για να τον μεταφέρει στο νοσοκομείο, όπου του χορηγήθηκε ναλοξόνη για αντίδοτο των συνεπειών από τα καταπραϋντικά σκευάσματα και αντιβιοτικά για την πνευμονία. Η μετακίνησή του στη ΜΕΘ και η μηχανική υποστήριξη της αναπνοής, δεν έγιναν δεκτά από τον ίδιο και τους οικείους. Γύρισε στο σπίτι του, όπου και πέθανε λίγες μέρες αργότερα.

12 12 Vincent van Gogh, Θάλαμοι νοσοκομείου στην Αρλ (1889). Ο Gawande συζητά παρακάτω λίγο για τον υποβοηθούμενο από τον ιατρό θάνατο ( physician-assisted dying ), σε μερικά σημεία την ονομάζει υποβοηθούμενη αυτοκτονία ( assisted suicide ), πρακτική η οποία το χρόνο της δημοσίευσης του βιβλίου, ήταν επιτρεπτή από νομική σκοπιά, σε πέντε πολιτείες, τουτέστιν επέτρεπε στους γιατρούς να χορηγούν στους ετοιμοθάνατους ασθενείς μια συνταγή για σχεδόν θανατηφόρα δόση βαρβιτουρικών, με αντικειμενικό σκοπό έναν ταχύτερο και σαφώς πιο ειρηνικό θάνατο. Στη συνέχεια αναρωτιέται τι θα γίνει αν αυτή η ιατρική πρακτική προεκταθεί σε άλλες ομάδες ασθενών οι οποίοι επιθυμούν την επίσπευση του θανάτου τους. Ο υπαινιγμός του, είναι σαφής! Θα μπορούσαμε να αρχίσουμε να υποκαθιστούμε τη βοήθεια σε εκείνους που πεθαίνουν, με την παρηγορητική φροντίδα τους σε έναν ξενώνα, αναφέροντας παράλληλα την εμπειρία της Ολλανδίας, όπου αρκετοί είναι αυτοί που προσφεύγουν στην υποβοηθούμενη αυτοκτονία σε παθήσεις που βρίσκονται σε τελικό στάδιο. Σημειωτέον, ότι στην Ολλανδία συνήθως χρησιμοποιούν την ευθανασία, η οποία διαδικασία περιλαμβάνει και το γιατρό που χορηγεί το

13 13 θανατηφόρο φάρμακο, αντί της υποβοηθούμενης αυτοκτονίας, όπου ο ασθενής πρέπει να πάρει από το στόμα κάποια φάρμακα. Και συνεχίζει, ότι θα ήθελε να υποστηρίξει τη νομοθεσία για τη χορήγηση τέτοιων φαρμάκων από τους καρκινοπαθείς, αλλά θα καταστρέψουμε ολόκληρες κοινωνίες, αν εγκαταλείψουμε τη δυνατότητα βελτίωσης της ζωής των ασθενών. Αλλά τελικά ισχυρίζεται, ότι δεν υπάρχει καμία αμφιβολία, ότι οι ασθενείς με το θάνατο προ των πυλών, θα πρέπει να είναι σε θέση να αποφασίζουν για τον εαυτό τους, αρκεί να είναι διανοητικά ικανοί να υποστηρίξουν τη μια ή την άλλη άποψη, αναλύοντας βεβαίως και την άποψη κάποιων άλλων συγγενών των ασθενών. Όποια και αν είναι η άποψή του για τον υποβοηθούμενο θάνατο, ο Gawande στο καινούργιο του βιβλίο μάς έδωσε μια συγκινητική και σαφή ματιά στο θέμα της γήρανσης και για το θάνατο στη σύγχρονη κοινωνία μας, και στις πολυποίκιλες βλάβες που προκαλούμε σε πολλούς συνανθρώπους μας, μετατρέποντάς το όλο θέμα σε ιατρικό πρόβλημα, παρά ανθρώπινο. Ο Atul Gawande (1965- ) είναι Αμερικανός χειρουργός, συγγραφέας, και ερευνητής σε θέματα δημόσιας υγείας. Είναι γενικός χειρουργός με ενδιαφέρον στην ενδοκρινική χειρουργική στο Brigham and Women s Hospital, και καθηγητής τόσο στο Τμήμα Πολιτικής και Διαχείρισης της Υγείας στη Σχολή Δημόσιας Υγείας του Χάρβαρντ και ακόμα της Χειρουργικής της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ. Ο Gawande γεννήθηκε στο Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης, από γιατρούς Ινδούς γονείς μετανάστες στις Ηνωμένες Πολιτείες και μεγάλωσε στο Οχάιο, όπου μετακόμισε κάποια στιγμή η οικογένειά του. Σπούδασε σε διάφορα πανεπιστήμια των ΗΠΑ, ιατρική, φιλοσοφία, πολιτική και οικονομία, ενώ πέρασε κι ένα χρόνο από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης. Ανακατεύτηκε με την πολιτική με το πλευρό των Δημοκρατικών και ήταν ενεργό μέλος της εκστρατείας του Κλίντον. Παράλληλα με τη βασική του εργασία ως χειρουργός, αρθρογραφεί σε γνωστά περιοδικά όπως το The New Yorker, κυρίως πάνω σε κρίσιμα θέματα υγείας και κοινωνικής ασφάλισης. Κάποια άρθρα του ελήφθησαν υπ όψιν και αναφέρθηκαν από τον Μπαράκ Ομπάμα κατά τη διάρκεια της προσπάθειάς του να προχωρήσει σε μεταρρύθμιση της νομοθεσίας της υγειονομικής περίθαλψης που ψηφίστηκε από το Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών. Εκτός από τα εκλαϊκευμένα θέματα, ο Gawande έχει δημοσιεύσει μελέτες και δοκίμια σε θέματα που αφορούν τις στρατιωτικές τεχνικές χειρουργικής και τα λάθη στην ιατρική, σε έγκυρα περιοδικά όπως το New England Journal of Medicine.

14 14 Το πρώτο από τα βιβλία του Gawande είναι το Complications: A Surgeon's Notes on an Imperfect Science (2002). Το δεύτερο, Better: A Surgeon's Notes on Performance, κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του 2007, όπου εξετάζει τις τρεις αρετές που ο Gawande θεωρεί ουσιώδους σημασίας για την επιτυχία στην ιατρική, κι ακόμα παρουσιάζει τις πολλαπλές πλευρές και απόψεις σε επίμαχα ιατρικά θέματα, όπως οι νόμοι για τα ιατρικά σφάλματα, ο ρόλος των γιατρών στην εσχάτη των ποινών, και οι διαφορές στη θεραπεία, γενικότερα, μεταξύ των νοσοκομείων. Ο Gawande κυκλοφόρησε το τρίτο του βιβλίο, The Checklist Manifesto: How to Get Things Right, το 2009 και το τέταρτο, αυτό που αναφερθήκαμε παραπάνω, το Being Mortal: Medicine and What Matters in the End τον Οκτώβριο του Ένα βιβλίο που προσφέρει ευκαιρίες για διάλογο, αλλά το σπουδαιότερο για λήψη κάποιων επιτέλους αποφάσεων σε κρίσιμα ζητήματα κακοήθων νόσων τελικού σταδίου, πέρα από κάποιες ιατρικές, ατομικές, οικογενειακές, νομικές και κοινωνικές στρεβλώσεις και δυσλειτουργίες που δυστυχώς ταλαιπωρούν μεγάλα ποσοστά συνανθρώπων μας.

15 15 Βιβλιογραφία Moore Jane: What Sir Luke Fildes' 1887 painting The Doctor can teach us about the practice of medicine today. Br J Gen Pract. 2008; 58(548): Gawande Atul: Being Mortal: Medicine and What Matters in the End τον Οκτώβριο του Profile Books London. UK.

16 16

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο.

Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή. Personal Freedom. Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Για να μην σας ανησυχεί το απρόοπτο. 01 Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Personal Freedom Νιώστε ασφαλείς από τα απρόοπτα της ζωής! Τα απρόοπτα είναι μέρος της

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24)

ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24) ΕΡΕΥΝΑ ΝΟΥΜΕΡΟ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ: : ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΑΠΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ FS-ICU (24) ΠΩΣ ΔΟΥΛΕΥΟΥΜΕ; Οι απόψεις σας για την πρόσφατη εισαγωγή του μέλους της οικογενείας σας στην

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

Τα ενδοφλέβια υγρά θα αναπληρώνουν τις ανάγκες του οργανισµού σας για µερικές ηµέρες µέχρις ότου µπορέσετε να τρέφεστε κανονικά.

Τα ενδοφλέβια υγρά θα αναπληρώνουν τις ανάγκες του οργανισµού σας για µερικές ηµέρες µέχρις ότου µπορέσετε να τρέφεστε κανονικά. Μετά την χειρουργική επέµβαση Η ανάρρωση µετά από την χειρουργική επέµβαση στους πνεύµονες επέρχεται µετά από πάροδο µερικών εβδοµάδων. Κάποιοι ασθενείς φυσικά αναρρώνουν πιο γρήγορα από άλλους. Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος

Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση Προβλήματα με την κατανάλωση αλκοόλ Κοινωνική κατανάλωση οινοπνεύματος Αλκοολισμός και Προβληματική Κατανάλωση (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcoholism-and-problem-drinking) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Αλκοολισμός είναι η λέξη

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α 1. Πρόλογος 2. Τι είναι η Κατά Πλάκας Σκλήρυνση/Πολλαπλή Σκλήρυνση 3. Λίγα λόγια για τον Παγκύπριο Σύνδεσμο Πολλαπλής Σκλήρυνσης Π ρ ό λ ο γ ο ς Ο λόγος της σύνταξης

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ

ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ 2 ΠΩΣ ΕΝΑΣ ΓΙΑΤΡΟΣ ΘΑ ΙΑΓΝΩΣΕΙ ΜΙΑ ΣΥΓΓΕΝΗ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΑ Κατά κανόνα, η διάγνωση µιας συγγενούς καρδιοπάθειας γίνεται στη βρεφική ηλικία, αν και αρκετές περιπτώσεις µπορούν να διαγνωσθούν σε οποιαδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

της μακροχρόνιας νοσηλείας και παρακολούθησης

της μακροχρόνιας νοσηλείας και παρακολούθησης Η άποψη του ασθενή Τα προβλήματα στην διάρκεια της μακροχρόνιας νοσηλείας και παρακολούθησης Γ.Ν.Α ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ 2015 Σαλιάγα Άννα ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Ξενώνες φιλοξενίας οι δυνατές χημειοθεραπείες

Διαβάστε περισσότερα

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard

Prestige Plus Prestige Comprehensive Standard Διεθνές Πρόγραμμα Υγείας Σύνοψη παροχών AXAPPP Ένα απλό γράφημα για να σας βοηθήσει να επιλέξετε το επίπεδο της κάλυψης που σας ταιριάζει Οι τέσσερις επιλογές που μπορείτε να επιλέξετε Prestige Plus Prestige

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ ΑΛΚΟΟΛ ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ v Μεταξύ ατόμων ηλικίας από 15 μέχρι 25 ετών βγήκαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: Κοινωνικότητα (71%) Τους αρέσει η γεύση (51%) Δημιουργεί αίσθημα χαλάρωσης (12%) Προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Κινδυνεύει κάποιο από τα αγαπημένα σας πρόσωπα;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Κινδυνεύει κάποιο από τα αγαπημένα σας πρόσωπα; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ

Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ Η ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΥΓΕΙONOMIKHΣ ΣΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΠΑΡΤΕ ΜΕΡΟΣ Η Χρηματοδοτιση του εργου Εγινε απο το Υπουργειο Υγειας και Μακροχρονης Φροντιδας του Ονταριο. www.oha.com 1. Συμμετεχετε στην φροντιδα της υγειονομικης

Διαβάστε περισσότερα

«Ενημερωθείτε για την Υγεία σας, Ζήστε καλύτερα! Άνοια Νευροπαθητικός Πόνος λόγω Σακχαρώδη Διαβήτη Σεξουαλική Ζωή στην Τρίτη Ηλικία - Ακράτεια»

«Ενημερωθείτε για την Υγεία σας, Ζήστε καλύτερα! Άνοια Νευροπαθητικός Πόνος λόγω Σακχαρώδη Διαβήτη Σεξουαλική Ζωή στην Τρίτη Ηλικία - Ακράτεια» Το Εθνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγιών Πόλεων Προαγωγής Υγείας και οι Δήμος Νεάπολης-Συκεών, στα πλαίσια της συνεργασίας τους για την έγκυρη ενημέρωση των πολιτών σε θέματα Υγείας και Πρόληψης, διοργάνωσαν

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Τι είναι η χρόνια βρογχίτιδα? Βρογχίτιδα είναι μια φλεγμονή των βρογχικών σωλήνων, που μεταφέρουν τον αέρα στους πνεύμονες. Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου.

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Ο όρος ολιγοαναλγησία χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1989 από τους Wilson και Pendleton σε μία εργασία σχετική με την πλημμελή αντιμετώπιση του πόνου των προσερχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

Συμπτώματα συνεξάρτησης

Συμπτώματα συνεξάρτησης Συμπτώματα συνεξάρτησης Οι συνεξαρτητικές συμπεριφορές είναι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το συνεξαρτητικό άτομο προσπαθεί να βοηθήσει τους άλλους καταστρέφοντας τον εαυτό του. Τέτοιου είδους συμπεριφορές

Διαβάστε περισσότερα

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Χριστιάνα Μήτση Ψυχολόγος Μsc-Ψυχοθεραπεύτρια Πανελληνίου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Όπως συμβαίνει με κάθε ετησίως ανανεούμενο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, έτσι και το ασφαλιστήριο υγείας είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ/ΕΚΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΝΑΣΗΣ ΣΕΦΕΡΛΗΣ συγγραφέας του βιβλίου ΚΑΡΚΙΝΟΣ: ΔΑΣΚΑΛΟΣ & ΦΙΛΟΣ

ΘΑΝΑΣΗΣ ΣΕΦΕΡΛΗΣ συγγραφέας του βιβλίου ΚΑΡΚΙΝΟΣ: ΔΑΣΚΑΛΟΣ & ΦΙΛΟΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΣΕΦΕΡΛΗΣ συγγραφέας του βιβλίου ΚΑΡΚΙΝΟΣ: ΔΑΣΚΑΛΟΣ & ΦΙΛΟΣ 15 Views December 18, 2014 Συνέντευξη στην Ιουλία Ιωάννου «Η γνώση είναι προσωπική εμπειρία, όλα τα άλλα είναι απλώς πληροφορίες». Το

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος 1. Προσφέρει οικονομική ενίσχυση έναντι του υψηλού κόστους νοσηλείας, σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος χρειαστεί να νοσηλευτεί ή να χειρουργηθεί 2. Αποτελεί συμπληρωματική

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Ασθένεια και stress Ο φόβος της πιθανής ασθένειας και η αγωνία για την επιβίωση Ο φόβος της απώλειας του ελέγχου ζωτικών λειτουργιών Ο φόβος της καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ (με βάση το παράθεμα σελ.157 του σχολικού βιβλίου) Η νόσος Alzheimer

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ (με βάση το παράθεμα σελ.157 του σχολικού βιβλίου) Η νόσος Alzheimer ΕΠΩΝΥΜΟ: Κ. ΟΝΟΜΑ: ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΑΞΗ-ΤΜΗΜΑ: Α 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 26/3/2014 ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ (με βάση το παράθεμα σελ.157 του σχολικού βιβλίου) Η νόσος Alzheimer Η νόσος Alzheimer είναι η πιο συχνή μορφή άνοιας,

Διαβάστε περισσότερα

The Keele STarT Back Screening Tool

The Keele STarT Back Screening Tool The Keele STarT Back Screening Tool Σκεπτόμενος (-η) τις 2 τελευταίες εβδομάδες σημειώστε την απάντησή σας στα ακόλουθα ερωτήματα: Διαφωνώ Συμφωνώ 0 1 1 Ο πόνος στην μέση μου απλώθηκε κάτω στο (-α) πόδι

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος. Note: Σήμερα όμως πάνω από το 50% των διαφόρων καρκινικών τύπων είναι θεραπεύσιμοι

Καρκίνος. Note: Σήμερα όμως πάνω από το 50% των διαφόρων καρκινικών τύπων είναι θεραπεύσιμοι Ο πιο απλός ορισμός είναι ότι ο καρκίνος είναι μια ομάδα ασθενειών που χαρακτηρίζεται από ανεξέλεγκτη ανάπτυξη και διασπορά ανώμαλων κυττάρων. Αν η εξάπλωση δεν ελεγχθεί θα οδηγήσει στο θάνατο. Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;"

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 <i>το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει:</i> 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 <b>ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;</b> 1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;" 3 00:00:17,967 --> 00:00:20,395 Οι Ζαπατίστας είναι ένα κίνημα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Η Υγειονοµική Περίθαλψη στο Οντάριο: Λήψη επείγουσας περίθαλψης

Η Υγειονοµική Περίθαλψη στο Οντάριο: Λήψη επείγουσας περίθαλψης Η Υγειονοµική Περίθαλψη στο Οντάριο: Λήψη επείγουσας περίθαλψης Αν έχετε µια επείγουσα κατάσταση απειλητική για τη ζωή, πηγαίνετε στα επείγοντα περιστατικά ενός νοσοκοµείου ή καλέστε αµέσως το 911. Ο/η

Διαβάστε περισσότερα

Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος

Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος Άν καπνίζεις... Η ιστορία του καπνίσματος Οι πρώτοι που ανακάλυψαν τις χαλαρωτικές ιδιότητες του καπνού ήταν οι Ινδιάνοι. Συνήθιζαν να καπνίζουν πίπα ή πούρο. Με την άφιξη των πρώτων ευρωπαίων στην αμερικανική

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 Ευθύνη Ιατρού: Πειθαρχική ευθύνη: κυρώσεις για παραβιάσεις των καθηκόντων και των υποχρεώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά. Τί είναι ο κληρονομικός καρκίνος; κληρονομικός και σποραδικός καρκίνος. Κληρονομικός καρκίνος - Site Ε.Ο.Π.Ε. - Μ.Σ.

Γενικά. Τί είναι ο κληρονομικός καρκίνος; κληρονομικός και σποραδικός καρκίνος. Κληρονομικός καρκίνος - Site Ε.Ο.Π.Ε. - Μ.Σ. 1 Γενικά Ο καρκίνος προκαλείται από αλλαγές στα υλικά του σώματος μας που ονομάζονται «γονίδια». Πρόκειται για τις μονάδες πληροφοριών σε κάθε κύτταρο του σώματός μας. Τα γονίδια υπαγορεύουν στπν οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ!

www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! www.interamerican.gr Ασφάλεια Υγείας Πιο απλά και πιο προσιτά από ποτέ! Τα νέα δεδομένα στην υγεία Η Ελλάδα έχει το υψηλότερο ποσοστό ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ευρώπη (41%). Πάνω από 2 εκατομμύρια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Εισαγωγή Η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα διασφάλισης του επιπέδου φροντίδας για την υγεία των πολιτών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς

http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς http://hallofpeople.com/gr/ Μισελ ντε Μονταιν ΔΟΚΙΜΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ (απόσπασμα από την αρχή) Τα συναισθήματα μας επεκτείνονται πέρα από εμάς Εκείνοι που κατηγορούν τους ανθρώπους ότι τρέχουν διαρκώς πίσω

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ. Πρόγραμμα Μαθημάτων. Ακαδ. Έτος 2014-2015. Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Πρόγραμμα Μαθημάτων Ακαδ. Έτος 2014-2015 Μάθημα: Ιατρική Ευθύνη και Ηθική Ενότητα Διδάσκων / Διδάσκουσα ΜΑΘΗΜΑ 1ο 30/09/2014 Η έννοια της Βιο-ηθικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Θα πρέπει να μιλήσετε με το γιατρό σας και να τον ρωτήσετε εάν θα πρέπει να εξεταστείτε για Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια

Θα πρέπει να μιλήσετε με το γιατρό σας και να τον ρωτήσετε εάν θα πρέπει να εξεταστείτε για Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια Έχετε δυσκολία στην αναπνοή πιο συχνά από άτομα της ηλικίας σας; Βήχετε τις πιο πολλές ημέρες; Όταν βήχετε έχετε βλέννα ή φλέμα; Είστε τουλάχιστον 40 ετών; Είστε νυν ή πρώην καπνιστής; Εάν απαντήσετε ΝΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΣΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΣΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΣΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Κυρίες και κύριοι Ο σύλλογος Ευ ζω με τον καρκίνο ιδρύθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης, πριν δέκα χρόνια, με σκοπό τη στήριξη ασθενών και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ Η Νόσος Alzheimerή γεροντική άνοια είναι µια χρόνια νευροεκφυλιστικήασθένεια του Κεντρικού Νευρικού Συστήµατος, που χαρακτηρίζεται στην ήπια µορφή της από σταδιακή απώλεια της µνήµης και περιορισµό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΣΤΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΠΑΠΑΛΑΜΠΡΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ BscN, Msc(c), TCN(C).

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΣΤΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΠΑΠΑΛΑΜΠΡΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ BscN, Msc(c), TCN(C). ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΣΤΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΠΑΠΑΛΑΜΠΡΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ BscN, Msc(c), TCN(C). ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ Η ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΕΜΙΖΕΙ ΤΟ ΚΕΝΟ ΜΕΤΑΞΥ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ Εντάσσεται στο Μέτρο 2.3 «Ενέργειες Πρόληψης Ενίσχυσης της Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί.

Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί. 1 Η χρήση ναρκωτικών έχει τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, ωστόσο ο εθισμός στα ναρκωτικά είναι πάθηση που μπορεί να θεραπευτεί. Η θεραπεία απεξάρτησης μπορεί να προσφέρει τα μέγιστα στο

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοι Είμαστε Από το 1976

Ποιοι Είμαστε Από το 1976 Παναγία Ελεούσα Ποιοι Είμαστε Από το 1976 Η Παναγία η Ελεούσα ξεκίνησε να λειτουργεί σαν στέγη ηλικιωμένων από το 1976. Δημιουργήθηκε από την κυρία Μαρούλλα Γρηγοριάδου για να καλύψει ένα ποιοτικό κενό

Διαβάστε περισσότερα

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Τηλεφωνικό Κέντρο 210 69 66 000 Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006

Κυριακή, 3 Σεπτεµβρίου 2006 Χρήστος Μαρκόπουλος Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών /ντης Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού - Στατιστικά στοιχεία Στη χώρα µας,

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Η αυτοκτονική συµπεριφορά ορίζεται ως η συµπεριφορά, κατά την οποία το άτοµο θέλει να κάνει κακό στον εαυτό του µε σκοπό να δώσει ένα τέλος στη ζωή του. ιαχωρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Τώρα που ο γιατρός σας είπε ότι πάσχετε από ΧΑΠ ή Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, ίσως έχετε ερωτήσεις όπως: Τι είναι η ΧΑΠ; Πώς με επηρεάζει;

Τώρα που ο γιατρός σας είπε ότι πάσχετε από ΧΑΠ ή Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, ίσως έχετε ερωτήσεις όπως: Τι είναι η ΧΑΠ; Πώς με επηρεάζει; Τώρα που ο γιατρός σας είπε ότι πάσχετε από ΧΑΠ ή Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια, ίσως έχετε ερωτήσεις όπως: Τι είναι η ΧΑΠ; Πώς με επηρεάζει; Πώς μπορώ να αντιμετωπίσω τη ΧΑΠ; Αυτό το ενημερωτικό φυλλάδιο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών

Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Greek Rights and Responsibilities Οδηγός για τους φροντιστές ασθενών και των οικογενειών Περιεχόμενα Η Περίθαλψη της Υγείας σας Τα Δικαιώματα & οι Υποχρεώσεις σας...3 Πρόσβαση Έχετε το δικαίωμα σε υγειονομική

Διαβάστε περισσότερα

κληρονοµικότητα Πληροφορίες για Ασθενείς και Οικογένειες

κληρονοµικότητα Πληροφορίες για Ασθενείς και Οικογένειες 12 Φυλοσύνδετη στο Χ Ή την τοπική σας κλινική γενετικής διάγνωσης: κληρονοµικότητα Εργαστήριο Ιατρικής Γενετικής Πανεπιστήµιο Αθηνών Νοσοκοµείο Παίδων " Αγία Σοφία" Αθήνα Τηλ: +210 7795553 http://iatriki-genetiki.med.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ 4 ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΜΒΑΣΗ Τα παιδιά συνήθως εισάγονται στο νοσοκοµείο λίγο πριν την εγχείρηση. Είναι σηµαντικό το παιδί να είναι ελεύθερο λοιµώξεων πριν από την εγχείρηση. Αν το παιδί έχει πυρετό, βήχα ή

Διαβάστε περισσότερα

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη Τι συμβαίνει από εδώ και πέρα Το αμέσως επόμενο βήμα της έρευνας 50+ στην Ευρώπη είναι η προσθήκη, στην υπάρχουσα βάση δεδομένων, πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΣΔΙΑΣΤΑΤΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΔΙΣΗΣ

ΤΡΙΣΔΙΑΣΤΑΤΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΔΙΣΗΣ ΤΡΙΣΔΙΑΣΤΑΤΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΔΙΣΗΣ Τι είναι η Ανάλυση Βάδισης? Η εκτίμηση της βάδισης ενός ατόμου μόνο με την παρατήρηση είναι δύσκολη. Η δυσκολία αυτή είναι μεγαλύτερη όταν η βάδιση επηρεάζεται από νευρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΜΕ ΘΕΜΑ «ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΟΙ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΜΕ ΘΕΜΑ «ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΟΙ» ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΠΑΛ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ ΩΡΩΠΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΜΕ ΘΕΜΑ «ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΝΕΟΙ» Παρακαλούμε να απαντήσετε ανώνυμα ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ 1.Καπνίζεις; Αν ναι γιατί; 2. Αν καπνίζεις πότε

Διαβάστε περισσότερα

Εξασθενημένη αντίληψη χρωμάτων. Ολα τα παραπάνω συμπτώματα μπορούν να επηρεάσουν τις καθημερινές δραστηριότητες όπως:

Εξασθενημένη αντίληψη χρωμάτων. Ολα τα παραπάνω συμπτώματα μπορούν να επηρεάσουν τις καθημερινές δραστηριότητες όπως: KATAΡΑΧΤΗΣ ΜΑΤΙΩΝ Ο καταρράκτης, είναι μια από τις πιο συχνές αιτίες θόλωσης της όρασής μας μετά από κάποια ηλικία. Ο καταρράκτης είναι μέρος του φαινομένου της γήρανσης του ματιού. Ολοι οι άνθρωποι μετά

Διαβάστε περισσότερα

«Ευθανασία - Ένα κατ' εξοχήν βιοηθικό πρόβλημα»

«Ευθανασία - Ένα κατ' εξοχήν βιοηθικό πρόβλημα» «Ευθανασία - Ένα κατ' εξοχήν βιοηθικό πρόβλημα» Διονύσιος Ραζής ιατρός παθολόγος - ογκολόγος Το πρόβλημα της ευθανασίας είναι πολύ παλιό. Υπάρχει απ' όταν ο άνθρωπος οργανώθηκε σε κοινωνίες. Σήμερα όμως

Διαβάστε περισσότερα

Οξεία μυελογενής λευχαιμία

Οξεία μυελογενής λευχαιμία Οξεία μυελογενής λευχαιμία Γενικά στοιχεία Ταξινόμηση και τύποι Ενδείξεις και συμπτώματα Αίτια πρόκλησης Διάγνωση Παρουσίαση και επαναστόχευση από Βικιπαίδεια Οξεία μυελογενής λευχαιμία : Ζήσου Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΜΕΡΟΣ 4 Ο ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΙΜΟΤΗΤΑ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 18/11/2014

Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Ο ΟΑΕΔ / EURES και η BBi Communication ανταποκρίνονται στις ανάγκες της Φινλανδίας για απασχόληση στον τομέα της δημόσιας υγείας και περίθαλψης - Έλληνες γιατροί και νοσηλευτές

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!!

ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!! ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΕΙΤΕ ΤΩΡΑ!!! Όταν το μυαλό αλλάζει τον καθρέφτη ζήτα βοήθεια! Η δράση μας σήμερα ο κόσμος μας ΑΥΡΙΟ! ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ 2014-2015 Η δράση μας για την ανορεξία ΤΩΡΑ! της

Διαβάστε περισσότερα

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα;

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Με την επιστημονική συνεργασία του Αιματολογικού Τμήματος, Γ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής,

Διαβάστε περισσότερα

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας!

Medical Safety. Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! Ανάλυση Προγράμματος Εισαγωγή Medical Safety Το προσωπικό σας σύστημα υγείας! - Έχετε φανταστεί ένα ολόκληρο μηχανισμό προηγμένων υπηρεσιών υγείας και περίθαλψης σχεδιασμένο από εσάς και προσαρμοσμένο

Διαβάστε περισσότερα

Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions

Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions Personal resuscitation plans and end of life planning for children with disability and life-limiting/life-threatening conditions A Wolff, 1 J Browne, 1 W P Whitehouse 1,2 1 Family Health Division, Nottingham

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ-Ι ΡΥΜΑΤΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ : Κυπαρίση Γεωργία ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 ΛΑΡΙΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Εθνικός σχεδιασμός και ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Πρόληψης: α. Καταπολέμηση και προσπάθεια εξάλειψης των αιτιολογικών παραγόντων της αρρώστιας

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των καταστατικών κειμένων διοίκησης ανθρώπινου ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΗΣ: δυναμικού ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν

Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν Το Ηµερολόγιο των Μάγιας και τα Χρήµατα Από τον ρ. Καρλ Τζοχάν Κάλλεµαν Λοιπόν, ήθελα να µιλήσω για δυο πράγµατα που νοµίζω δεν συνδέονται πάντα αλλά, πραγµατικά θα τους άξιζε µια σύνδεση. Το ένα είναι

Διαβάστε περισσότερα

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ακτινολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Τα τελευταία 20 χρόνια, η Επεμβατική Ακτινολογία παρουσιάζει διαρκή εξέλιξη και αποτελεί μία πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com ΣΥΝΕΔΡΙΟ: ΠΡΟΛΗΨΗ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Limneon, Καστοριά, 19.12.15 «Ενημέρωση του ασθενούς & των συνοδών του με καρκίνο του πνεύμονα. Προβλήματα στην ελληνική πραγματικότητα»

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση.

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. ΕΝΕΡΓΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ Ή ΑΜΕΣΗ ΘΕΡΑΠΕΊA; Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το OncotypeDX.com.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης): Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει να σας πω ότι στο αρχείο μου έχω έγγραφη

Διαβάστε περισσότερα