Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατά τον 20ό και 21ο αιώνα. Λειτουργία και μετασχηματισμός

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατά τον 20ό και 21ο αιώνα. Λειτουργία και μετασχηματισμός"

Transcript

1 Chryssou-Karatza, K., Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατά τον 20ό και 21ο αιώνα. Λειτουργία και μετασχηματισμός. In M. Tsianikas, N. Maadad, G. Couvalis, and M. Palaktsoglou (eds.) "Greek Research in Australia: Proceedings of the Biennial International Conference of Greek Studies, Flinders University June 2011", Flinders University Department of Language Studies - Modern Greek: Adelaide, Published version of the paper reproduced here with permission from the publisher. Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατά τον 20ό και 21ο αιώνα. Λειτουργία και μετασχηματισμός Κυριακή Χρυσού-Καρατζά Operation and transformation of grocery stores in the town of Pyrgos Santorini during the 20th and 21st century: It is quite easy to demarcate the theme of this essay. The grocery store is a distinct geographical point: a meeting place of mainly female inhabitants, it is often situated in a community s public spaces, such as the square and the main commercial centre, and it has various functions both economic and cultural. The grocery stores situated in the town of Pyrgos on the island of Santorini reflect the fluctuating economic correlations of recent historical times. Η ανακοίνωση αυτή είναι αποτέλεσμα της επιτόπιας έρευνας που πραγματοποίησα το 2009 στη Σαντορίνη με εντολή της Ακαδημίας Αθηνών. Ένα από τα ζητήματα που επιχείρησα να διαπραγματευτώ ήταν η μορφή και ο χωροχρόνος των παντοπωλείων του Πύργου Σαντορίνης και ο τρόπος που αυτά ενσωματώνονται και γίνονται αντιληπτά από τους δρώντες. Ο χρόνος και ο χώρος περιπλέκονται μεταξύ τους χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είναι ταυτόσημοι όροι. Είναι γεγονός ότι δεν υπάρχει χώρος χωρίς πολλαπλότητα, γεγονός που συνάδει με το ότι ο χώρος είναι διαρκώς υπό κατασκευή. Ο χώρος είναι στενά συνυφασμένος με την εδαφικότητα καθόσον αυτός δε θα υπήρχε, τουλάχιστον με την μορφή που τον γνωρίζουμε σήμερα, χωρίς την διαρκή παραγωγή, κατάτμηση, διοίκηση και κατοίκησή του (Said, 1989:218). Ο Ed Soja (1989) υποστηρίζει ότι τουλάχιστον τους τελευταίους αιώνες ο χώρος χαρακτηρίζεται από μειωμένο κύρος και έχει ελκύσει λιγότερο την προσοχή από όσο ο χρόνος. Το πρόβλημα που προβάλλει βέβαια μία τέτοια εισαγωγική αντίληψη είναι πως μπορούν να συσχετιστούν οι δύο όροι (ο χώρος και ο χρόνος) αυτής της δυαδικότητας. Η επινόηση ενός τρίτου όρου ο οποίος έπρεπε να οδηγεί κάποιον πέρα από το αδιέξοδο. Η επακόλουθη ασταθής λύση ονομάστηκε τριαδική: αποτελείται από τρία στοιχεία: το συγχρονικό, η διαχρονία ή ενδεχόμενα ιστορική άποψη και τρίτον η γέφυρα μεταξύ των δύο (Lechte, 1994). 318

2 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα Τα στοιχεία που άντλησα από επεξεργασία, των κειμένων και των ιστορικών μαρτυριών για την συγκεκριμένη κοινωνία, προσπάθησα να τα ενσωματώσω στην έρευνά μου, προκειμένου να αποκατασταθεί η διαλεκτική σχέση μεταξύ παρόντος και παρελθόντος, να τοποθετηθεί χωροχρονικά η υπό μελέτη κοινωνία και να προσδιοριστούν τα πλαίσια της κοινωνικής αλλαγής (Τουντασάκη, 1998:224). Άλλωστε ο τόπος, οι άνθρωποι και ο πολιτισμός είναι κοινωνικές και ιστορικές δημιουργίες που μπορούν να εξηγηθούν και όχι φυσικά γεγονότα (A. Gupta και J. Ferguson, 1997α:4). Εκείνο που μου κέντρισε το ενδιαφέρον κατά την διάρκεια της αποστολής μου είναι ο χώρος, ο οποίος γενικά δεν αποτελεί άθροισμα υλικών δεδομένων που εμποδίζουν ή διευκολύνουν κάποιες κοινωνικές δραστηριότητες. Η ίδια η κοινωνία προβάλλεται πάνω στο χώρο της, τον παράγει με την έννοια του όρου που πρέπει να την επεκτείνουμε: ο υλικός μετασχηματισμός του περιβάλλοντος ( φυσικού και τεχνικού ) είναι μόνο ένα μέρος της παραγωγής του χώρου. Ο χώρος παράγεται από τον τρόπο που τον εννοεί και τον αξιοποιεί κάθε κοινωνία. Ο υλικός μετασχηματισμός άλλωστε κινείται από μια αντίστοιχη προϋπόθεση: η μορφοποίηση στόχων παρέμβασης από φορείς ή άτομα αποτελεί ήδη μια διαδικασία επιλογής, εστίασης και ανάδειξης ορισμένων πλευρών του χώρου και μ αυτή την έννοια βασίζεται σε μια κοινωνική ερμηνεία του (Σταυρίδης, 1990:18). Μέσα από τις συνεντεύξεις διέκρινα ότι τα παντοπωλεία-μπακάλικα είναι ένας χώρος ο οποίος καταγράφει τον τρόπο με τον οποίο παράλληλα με την ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και την αλλαγή των σχέσεων παραγωγής και διακίνησης αγαθών, μεταβάλλεται και η οργάνωσή του με αποτέλεσμα πολλά λειτουργικά του στοιχεία να εκπίπτουν. Η ανίχνευση του συγκεκριμένου θέματος και η εντόπιση των βασικών στοιχείων οργάνωσης του χώρου θα μπορούσε κάλλιστα να χρησιμοποιηθεί για την ανασύσταση του συνολικού ιστορικού περιβάλλοντος. Η Σαντορίνη και το νησάκι της Θηρασίας από το 1670, μετά τον πρώτο βενετοτουρκικό πόλεμο, πέρασαν στην κυριαρχία των Οθωμανών με ένα ιδιότυπο καθεστώς. Διαιρούνταν σε πέντε περιφέρειες, τα καστέλια (Κωνστάντη, 2001:307), 1 επιβίωση της φραγκικής κατοχής, στη διάρκεια της οποίας οι οικισμοί Σκάρος, Πύργος, Ακρωτήρι, Εμποριό και Επανωμερία οχυρώθηκαν για να προστατευθούν οι κάτοικοι από τις πειρατικές επιδρομές. Ο Πύργος είχε από τις πλέον υψηλές εισοδηματικές τάξεις, μετά το Σκάρο, αν κρίνει κανείς από τον κλήρο σε χωράφια και αμπέλια (Μπαλτά Σπηλιωτοπούλου, 1996:109). Είναι γεγονός ότι ο χώρος και ο χρόνος είναι πολιτισμός. Η σχέση της κοινωνίας με το χωροχρόνο θέτει εξ ορισμού και το ζήτημα της σχέσης της με το φυσικό της περιβάλλον (Νιτσιάκος, 2003:14). Το οικολογικό περιβάλλον της Σαντορίνης παρουσιάζει μεγάλες ιδιαιτερότητες λόγω του σεισμογενούς χαρακτήρα της περιοχής. Τα προϊόντα που παράγονταν και παράγονται μέχρι σήμερα είναι κρασί, ντομάτα (Μ. Καφούρος, 2001:480), 2 φάβα και θηραϊκή γη, η εξόρυξη της οποίας έχει σταματήσει 1 2 Νύση Σανδορήνα αρτζηπελάγου έχη κάστρα πέντε... Η παραγωγή τομάτας το 1931 ήταν οκάδες σε στρέμματα, ενώ το 1949 είχε οκάδες σε στρέμματα. Το 1970 παρήγε οκάδες σε στρέμματα. 319

3 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά από τη δεκαετία του 80. Στο πρώτο τρίτο του 20ού αιώνα το νησί από τα προϊόντα που προαναφέραμε είχε ετήσιο εισόδημα δραχμές (Φιλιππάκης, 1939:215). 3 Η μεγάλη οικονομική ανάπτυξη του νησιού διατηρήθηκε μέχρι το 1940 περίπου. Ο Πύργος, παλιά δήμος Καλλίστης, είναι ένα χωριό στην ενδοχώρα του νησιού. Χτίστηκε στην πλαγιά του βουνού Προφήτη Ηλία, το υψηλότερο σημείο του νησιού. Στο κέντρο του χωριού βρίσκεται το μεσαιωνικό κάστρο-καστέλι που εξακολουθεί να διατηρεί τα χαρακτηριστικά του, με βυζαντινές εκκλησίες, που δημιουργούν μια έντονη αίσθηση της δύναμης και της ευημερίας του χωριού. Το Καστέλι διατηρείται σε πολύ καλή κατάσταση, με τα σπίτια αμφιθεατρικά χτισμένα γύρω του. Άποψη αμφιθεατρική του Πύργου Σαντορίνης Αυτό το οποίο ενδιαφέρει εδώ είναι η σύνδεση και η ενότητά του με τις κοινωνικές δράσεις, με άλλα λόγια οι χωρικές πρακτικές, όπως το θέτει ο Lefebvre, που τον παράγουν, τον διαμορφώνουν και τον επανεντάσσουν διαλεκτικά, όχι όμως μονοδρομικά και μονοσήμαντα, σε αυτές (Lefebvre, 1974). Πληροφορητής αναφέρει: Πολλοί συντοπίτες μας το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα και μέχρι τις αρχές του 20ού έφευγαν στην Αίγυπτο και στη Ρωσία κάνοντας κυρίως εμπόριο του τοπικού δυνατού κρασιού μας, που αποδείχτηκε ότι ταξιδεύει πολύ καλά χωρίς να ξινίζει. Για την Αυστραλία έφευγαν μετά το 1910 για εύρεση εργασίας. Όσοι έφευγαν έστελναν λεφτά στις οικογένειές τους. Σαφώς οι πιο πολλοί ήταν στη Ρωσία και το εμπόριο κρασιού ήταν μεγαλύτερο, αφού οι Ρώσοι χρησιμοποιούσαν το γλυκό μας κρασί, το βισάντο (vino santo), για τη θεία κοινωνία. Αρκετοί από αυτούς ερχόντουσαν κάθε χρόνο στο νησί και με την οικονομική άνεση που είχαν αγόραζαν χωράφια και ανέθεταν στους χωρικούς την καλλιέργειά τους. Τα χρόνια εκείνα ο καλλιεργητής έπαιρνε το 1/3 της παραγωγής και ο ιδιοκτήτης τα 2/3. Αργότερα έγινε μισιακό και ακόμη πιο ύστερα το 1/3 έπαιρνε ο ιδιοκτήτης και τα 2/3 ο καλλιεργητής. Τώρα καλλιεργούν τα χωράφια χωρίς να δίνουν τίποτε στον ιδιοκτήτη. 3 Κατανέμεται ως εξής: Κρασί δρχ., τοματοπελτές δρχ., Θηραϊκή γη δρχ., Φάβα δρχ., Κριθάρι και σιτάρι δρχ. 320

4 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα Αυτό είχε να κάνει ανάλογα με τα χωράφια που υπήρχαν και τα χέρια που υπήρχαν. Όταν έγινε η επανάσταση στη Ρωσία έδιωξαν όλους τους ξένους. Έτσι εδώ γύρισαν όσοι είχαν κάποια χωράφια φέρνοντας και την εμπειρία του εμπορίου και ανοίγοντας διάφορες δουλειές. Ήταν όλοι τους από πολύ καλές οικογένειες του νησιού και ιδιαίτερα του χωριού μας. Αυτοί που είχαν φύγει στην Αυστραλία γύρισαν με αρκετά λεφτά, οπότε αγόρασαν χωράφια, σπίτι εδώ αλλά και στην Αθήνα και τόκιζαν τα λεφτά τους σε διάφορους ανθρώπους που ήθελαν μετρητά προκειμένου να κάνουν μία δική τους δουλειά ή να αγοράσουν ένα δικό τους κομμάτι γης. Επίσης υπήρχαν και κάποιοι που ήρθαν από την Κωνσταντινούπολη, όταν τους έδιωξαν οι Τούρκοι. Όλοι αυτοί όμως ασχέτως του αν είχαν λεφτά ή όχι ήταν τα σημαίνοντα πρόσωπα του χωριού. Είναι γεγονός ότι το νησί μας μετά από μεγάλες δόξες που γνώρισε, σιγά-σιγά άδειασε και όταν έγινε ο σεισμός το 1956 άδειασε σταδιακά μέχρι το 1980 περίπου. Η φτώχεια και η ανέχεια ήταν τόσο μεγάλη που ανάγκαζε όλους τους χωρικούς να φύγουν για την Αθήνα ή τον Πειραιά. Τότε βέβαια είχε αρχίσει η οικοδομή και όλοι χωρίς να γνωρίζουν τίποτα από οικοδομή, πήγαιναν και δούλευαν για ένα μεροκάματο. Μετά το 1980 αρχίζει η ανάπτυξη του τουρισμού, που άλλαξε τη πορεία του νησιού μέχρι σήμερα. Αναλύοντας κανείς αυτές τις πληροφορίες διαπιστώνει ότι ο πληροφορητής δε μιλάει με όρους τοπικότητας αλλά η εκφορά του λόγου του είναι δομημένη με όρους κίνησης και δυναμικών σχέσεων. Κατά συνέπεια, αναδεικνύει και δείχνει ταυτόχρονα και έναν τρόπο σύνδεσης των πεδίων μεταξύ τους που δεν είναι άλλος από την δυναμική τους σχέση και συσχέτιση. Υπό την έννοια αυτή η ενσωμάτωση της έννοιας του χώρου ως αναλυτικής κατηγορίας στο ανθρωπολογικό εγχείρημα δημιουργεί νέα ερωτήματα σχετικά με την αντιμετώπισή του ως αυτονόητης επικράτησης και της κατανόησής του ως φορέα κοινωνικών και πολιτισμικών αλλαγών που λαμβάνουν χώρα μέσα από αυτόν (Σπυριδάκης, 2004:115). Από την απελευθέρωση της Ελλάδας το νησί είχε το δεύτερο σε μέγεθος εμπορικό στόλο με ιστιοφόρα. Στη μεγαλύτερη ακμή του το 1890 είχε 150 μικρά και μεγάλα ιστιοφόρα. Ο Π. Νομικός το 1912 διαμορφώνει την ατμόπλοια ναυτιλία στην Ελλάδα, χρησιμοποιώντας στις υπηρεσίες του εκατοντάδες Σαντορινιούς, βοηθώντας πολύ και με πολλά έργα υποδομής το νησί. Στη ναυτιλιακή ανάπτυξη του τόπου σημαντικό ρόλο έπαιξε η μεγάλη παραγωγή της θηραϊκής γης, κοινώς ελαφρόπετρα ή κίσσηρα. Το προϊόν αυτό εξαγόταν από τον 19ο αιώνα στην Αίγυπτο για την κατασκευή της διώρυγας του Σουέζ, ενώ η εξαγωγή στις Σκανδιναβικές χώρες, στην Αγγλία αλλά και στην Αμερική κυριάρχησε για ένα σημαντικό διάστημα του 20ού αιώνα (Κουτσουγιαννόπουλος, 1939:221). Σημαντική ήταν και η βιομηχανική παραγωγή ντομάτας, αφού από το 1920 μέχρι το 1950 δημιουργήθηκαν έξι εργοστάσια. Με την πάροδο του χρόνου όμως υπέστη δραστική μείωση εξ αιτίας της αύξησης του μεταφορικού κόστους, που καθιστούσε πλέον μη ανταγωνιστική την τιμή του σαντορινιού τοματοπολτού στην αγορά. Οι βιομηχανικές αυτές μονάδες, εγκαταλελειμμένες από το 1970, αποτελούν σήμερα τα απομεινάρια μιας παραγωγικής δραστηριότητας (Κωτσοβίλη, 2001:496 Φουστέρης, 1939:223 Κορρέ-Ζωγράφου Ε. Ολυμπίτου, 2003: ). 4 Η πρώτη βιομηχανία καλτσών του Γρηγορίου Δ. Κουτσουγιαννόπουλου 4 Ζώρζος (1933:42 43). Αναφέρει επιπλέον τα εξής εργοστάσια τοματοπελτέ στην πρώτη φάση: 321

5 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά ανοίγει το 1926 και του Ιάκωβου Δαρζέντα το Ήδη έχει μεταφερθεί στην Αθήνα εργοστάσιο κατασκευής καλτσών του Μαρκεζίνη, που είχε ιδρυθεί στη Μεσσαριά το 1889 (Φουστέρης, 1939: ). Συνολικά η Σαντορίνη είναι η δεύτερη μετά τη Σύρο βιομηχανική περιοχή των Κυκλάδων. Συνεπώς και τα παντοπωλεία αντικατοπτρίζουν τις κοινωνικές τάξεις και την οικονομική δυνατότητα του νησιού. Ο Πύργος κατά το πρώτο τέταρτο του 20ού αιώνα με πληθυσμό κατοίκων είχε συμβολαιογραφείο, φαρμακείο, δύο γιατρούς, αστυνομία, ταχυδρομείο, τηλεφωνείο, δημοτικό μικτό σχολείο, κρεοπωλείο, φούρνο. Το 1920, όπου αναφέρονται οι παλαιότερες μαρτυρίες μου, υπήρχαν τρία μεγάλα παντοπωλεία του Καφούρου, το πιο παλιό από την αρχή του 1900, του Ποταμιάνου, και του Καραμολέγκου με το παρωνύμιο Γλέζος και δύο μικρότερα, τα οποία εξυπηρετούσαν τις ανάγκες των κατοίκων. Ο Μάρκος Ποταμιάνος επανάκαμψε το 1919 από την Οδησσό, όπου εμπορευόταν το βισάντο. Μετά την Οκτωβριανή επανάσταση του 1917, ο Λένιν τους έδωσε δύο χρόνια καιρό για ν απομακρυνθούν. Οι περισσότεροι έμποροι του νησιού δεν επέστρεψαν στον τόπο καταγωγής τους. Ο Ποταμιάνος όμως, όντας ήδη 50 ετών, κάτοχος αρκετής αγροτικής έκτασης και έχοντας στον Πύργο συγγενείς αρκετά ευκατάστατους, πρόθυμους να τον βοηθήσουν, αποφάσισε να συνεχίσει την εμπορική του δραστηριότητα στο χωριό. Έτσι το 1920 ανοίγει ένα από τα μεγαλύτερα παντοπωλεία. Το χωριό την εποχή αυτή βρισκόταν μέσα στο Καστέλι. Έξω από αυτό υπήρχαν λίγα σπίτια κυρίως αγροτικά αλλά και τα καινούργια μεγάλα αστικά σπίτια, αφού δεν ήταν δυνατόν να αναπτυχθεί άλλο το Καστέλι μέσα στον οχυρωματικό χώρο. Είναι η πρώτη εξάπλωση του χωριού, περιφερικά του κάστρου. Τα παντοπωλεία, που σ αυτή τη φάση τα λειτουργούσαν μόνο άνδρες, είχαν αστική προέλευση και διέθεταν όλα τα εμπορεύματα, αλλά και διάφορα ακριβά και απαιτητικά προϊόντα που απαιτούσε κάθε καλό σπίτι: όπως χαβιάρι, εκλεκτά βούτυρα, αλεύρια Αμερικής κ.ά. Υπήρχαν και κάποια άλλα μικρότερα μπακάλικα, τα οποία είχαν τα βασικά τρόφιμα, αλλά και μεμονωμένα είδη σε πολύ μικρές ποσότητες, οπότε λειτουργούσαν συμπληρωματικά. Η εισαγωγή των προϊόντων γινόταν από χοντρέμπορους της πρωτεύουσας του νησιού, των Φηρών, αλλά και από μεμονωμένες επαφές των συγκεκριμένων παντοπωλών με την αγορά της Αθήνας ή ακόμα και με πόλεις του εξωτερικού. Για παράδειγμα ο Καφούρος είχε επαφή με έμπορο της Ουγγαρίας απ όπου έκανε εισαγωγή ασημένιων μαχαιροπήρουνων. Η πληρωμή γινόταν με χρήμα, όχι όμως τοις μετρητοίς. Υπήρχαν τα τεφτέρια και όσοι περίμεναν εμβάσματα πλήρωναν ανάλογα με το χρόνο που τα παρελάμβαναν: ανά μήνα ή δίμηνο ή και τρίμηνο ακόμα. Οι δημόσιοι υπάλληλοι και όσοι από τους χωρικούς δούλευαν σε εργοστάσια πλήρωναν κυρίως ανά δεκαπενθήμερο, ενώ όσοι δούλευαν στα αμπέλια ανέμεναν την αποπληρωμή της ετήσιας σοδειάς. Η επιλογή Άγγελος Γαβαλάς, Ρουσέτος Ρούσος, Αδελφοί Μπαΐκη, Πέτρος Αλαφούζος. Αυτοί που ασχολούντο με το εξαγωγικό εμπόριο ήταν: Ν. Κονιόρδος, Μιχ. Αλεφραγκής, Δημ. Νομικός, Γεωρ. Μαυρομμάτης, Μαρ. Μονεμβασιώτης, Σταύρος Καβαλάρης, Μιχ. και Ευαγ. Ακύλας, Ιακ. Σιγάλας και Εμμ. Δαμίγος. 322

6 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα του μαγαζιού γινόταν με κριτήριο την τιμή, τη γειτνίαση, τη συγγένεια, αλλά και την τιμιότητα, τόσο στο ζύγισμα όσο και την καταγραφή στο τεφτέρι. Το σπουδαιότερο όμως κριτήριο ήταν ο τρόπος πληρωμής. Τα μικρά μπακάλικα δεν είχαν μεγάλη δυνατότητα για μεγάλο χρονικό διάστημα αποπληρωμής. Η ύπαρξη λαθρεμπορίου 5 αύξανε τον ανταγωνισμό των τιμών. Το λάδι το ψωνίζαμε από του Ποταμιάνου. Ήταν ο πιο τίμιος. Όταν πήγαινες να πάρεις λάδι το στράγγιζε, ενώ οι άλλοι τσουκ και φύγε. Εκείνος έλεγε πήγαινε μια βόλτα και έλα να το πάρεις για να στραγγίξει και η τελευταία σταγόνα. Πηγαίναμε με τη ρογιά και παίρναμε συνήθως εκατό δράμια, σπάνια μισή οκά. Από του Φρατζέσκου που ήταν ταχυδρόμος παίρναμε πασατέμπο και καραμέλες. Ήταν πολύ σημαντικά τότε αυτά τα πράγματα. Το πασατέμπο το μετρούσε με το ποτήρι του κρασιού. Τον έβαζε μέσα σε ένα χαρτί. Του Βενιζελακιού είχε ποτά, όπως κονιάκ, που δεν υπήρχε στα άλλα μπακάλικα. Πηγαίναμε εκεί για κλωστές, για βελόνες, για κεντήματα, για τσίχλες, καραμελίτσες, μέντες... τέτοια. Είχε και παιχνίδια, για παράδειγμα ένα κουρδιστό παιδάκι, όπου τα παιδιά πηγαίνοντας στο σχολείο πήγαιναν να το δουν αγόραζαν και καραμέλες. Τη δεκαετία του 50 ο οικονομικός και κοινωνικός χάρτης του χωριού αλλάζει εντελώς. Ο Πύργος μετά την απελευθέρωση, είχε αρχίσει ήδη και έχανε πλέον την αίγλη του. Οι βιομηχανικές μονάδες μετακυλίονται στα μεγάλα αστικά κέντρα λόγω κόστους μεταφοράς των πλοίων και ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος ισοπέδωσε κάθε οικονομική δραστηριότητα. Πολλοί αστοί μετοικίζουν στην Αθήνα και η οικονομική δύναμη των μαγαζιών αλλά και τα προσφερόμενα είδη περιορίζονται. Τα παντοπωλεία γίνονται μπακάλικα. Του Ποταμιάνου έκλεισε με την κήρυξη του πολέμου και μετά την απελευθέρωση το αγόρασε ο Αντώνης ο Ζώρζος. Είχε κλείσει νωρίτερα το μπακάλικο του Καφούρου, ενώ του Καραμολέγκου-Γλέζου συνέχιζε να λειτουργεί με την Καλλιόπη, κόρη του ιδιοκτήτη. Από το 1945 όμως είχε ανοίξει σ ένα πολύ μικρό χώρο το μπακάλικο του Ηλία του Αγά. Από τα μικρά παλιά μπακάλικα ο Κουφός πούλησε το μαγαζί του στον Αγά, γιατί έφυγε για την Αθήνα και ο Βενιζελάκης έκλεισε. Μετά το σεισμό του 1956, αλλάζει και η χωροταξία του χωριού. Εγκαταλείπεται το Καστέλι, το οποίο έπαθε τις μεγαλύτερες ζημιές, και το χωριό χτίζεται με κρατικές επιχορηγήσεις έξω από το κάστρο, στον κάμπο. 6 Τη δεκαετία του 60 η καλλιέργεια των αμπελιών μειώνεται, τα μεροκάματα εξαφανίζονται και το βιοτικό επίπεδο επιδεινώνεται τραγικά. Η εσωτερική μετανάστευση παίρνει τη μορφή της καταιγίδας. Αδυνατώντας να βρουν δουλειά, στοιχειώδη περίθαλψη και εκπαίδευση για τα παιδιά τους, μετανάστευαν στην Αθήνα και στον Πειραιά, ασχολούμενοι με την οικοδομή, η οποία την περίοδο αυτή είχε μεγάλη άνθιση στα αστικά κέντρα. Οι οικογένειες που παρέμειναν στο χωριό δεν ξεπερνούσαν τις Ερχόντουσαν καράβια στον Αθηνιό, που δεν ήταν τότε ακόμα λιμάνι, και διοχέτευαν σε κάποιους μαγαζάτορες διάφορα είδη, οι οποίοι στη συνέχεια τα πουλούσαν πιο φθηνά από τους άλλους και είχαν τεράστιο κέρδος. Τα σπίτια των μονίμων κατοίκων χτίστηκαν με θόλο επάλληλα (δηλαδή, δύο ή περισσότερα σπίτια ήταν κολλητά μεταξύ τους) για μεγαλύτερη αντισεισμικότητα αλλά ήταν μικρά, ενώ τα σπίτια των παραθεριστών (μη μονίμων κατοίκων) ήταν μεγαλύτερα, αλλά δεν ήταν θολωτά. 323

7 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά Άποψη του χωριού με όσα θολωτά σπίτια έχουν απομείνει Η πληρωμή σπάνια γινόταν τώρα τοις μετρητοίς. Οι χωρικοί επανακάμπτουν στο ανταλλακτικό εμπόριο. Αφού δε διέθεταν ρευστό έδιναν αυγά ή κάποιο κουνέλι και έπαιρναν μακαρόνια και άλλα είδη μπακαλικής. Τα τεφτέρια παίρνουν ετήσια μορφή. Οι άνθρωποι περιμένουν να εισπράξουν μετρητά με τον τρύγο και την ντομάτα για να αποπληρώσουν τις ετήσιες δαπάνες τους, οι οποίες ανέρχονται κατά μέσο όρο στις με δρχ. ανάλογα με τα μέλη της οικογένειας. Την περίοδο αυτή όσοι ασκούν το επάγγελμα του μπακάλη είναι πρόσωπα νέα, που προέρχονται από χαμηλά κοινωνικά στρώματα και προσπαθούν να συμπληρώσουν το αγροτικό τους εισόδημα. 7 Ο Ηλίας ο Αγάς σύντομα κυριαρχεί στον επαγγελματικό αυτό χώρο και μεταφέρει το μαγαζί του στην Μπατζανιά, το νέο κέντρο του νεόδμητου χωριού. Εκεί συγκεντρώνονταν κάθε μέρα οι εργάτες για να βρουν δουλειά. Στον ίδιο δρόμο της αγοράς βρισκόταν και ο φούρνος, το κουρείο αλλά και το κρεοπωλείο, το οποίο άνοιγε κάθε Σάββατο, μέχρι το 1968, που ηλεκτροδοτήθηκε το χωριό και έγινε εφικτή η χρήση ψυγείου. Ο Ηλίας του Αγά εμπορευόταν μόνος του τα περισσότερα είδη από την Αθήνα, το Βόλο και άλλα μέρη, χωρίς τους μεσάζοντες των Φηρών. Το συγκεκριμένο παρωνύμιο, Αγάς, χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα αντικαθιστώντας το επίθετο, ενώ ταυτόχρονα σηματοδοτεί και το χώρο το μπακάλικο του Αγά. Το παρωνύμιο αυτό προήλθε από την πατρική οικογένεια του εμπόρου. Αυτό αποδεικνύει ότι στη λαϊκή μνήμη ο Αγάς παραμένει ως το πρόσωπο που κατέχει οικονομική εξουσία. Ο Δημήτρης ο Αγάς, πατέρας του Ηλία, με το Μαργαρίτι απέκτησαν οκτώ αγόρια και μία κόρη. Δεν είχε καταγωγή ο Αγάς, αλλά με τη δούλεψη τόσων αγοριών κατάφερε να 7 Συγκεκριμένα ήταν: του Ηλία του Χρυσού με το παρωνύμιο Αγάς, του Γιώργη του Ζώρζου, της Μαρίας της Θαλαλέας και του Βαγγέλη του Φουστέρη με το παρωνύμιο Σύκακας, το οποίο άνοιξε το

8 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα Το μπακάλικο του Ηλία του Αγά στην Μπατζανιά, όπως ήταν παραμένει μέχρι σήμερα αποκτήσει μια περιουσία, γιατί τους είχε μαντρωμένους. Τόση εργασία, τόσα χέρια εργατικά για πολλά χρόνια μπόρεσαν να αποδώσουν και να δημιουργήσουν. Το συγκεκριμένο μπακάλικο έδινε πάντα με πίστωση, δεσμεύοντας έτσι τους μικροκαλλιεργητές όχι μόνο του χωριού αλλά και μεγάλου μέρους του νησιού, να δίνουν σε αυτόν τη σοδειά της φάβας, της ντομάτας και των σταφυλιών. Η μάννα μου θυμάται πως πήγαινε εκεί πέρα και τους γράφανε βερεσέδια. Όταν η πίστωση από την παραγωγή δεν έφτανε, τότε τους μετέθετε το χρέος για την επόμενη χρονιά, χωρίς καμία επιβάρυνση, προκειμένου να τους έχει εξαρτημένους. Η μεγάλη οικονομική δύναμη του Αγά ολοκληρώθηκε με τη δημιουργία του πρώτου εργοστασίου παραγωγής κρασιού στο νησί στο τέλος της δεκαετίας του 60. Σταθερή βάση όμως της πελατείας του παρέμεινε το μπακάλικο. Καθώς δεν υπήρχε πρόσβαση εκείνη την εποχή σε πολλά και διαφορετικά είδη ανάγκης, το μπακάλικο αναλάμβανε κατά κάποιο τρόπο να γίνει ένα πολυκατάστημα, το οποίο ουσιαστικά εξυπηρετούσε σωρευτικά όλες τις ανάγκες των ντόπιων. Έφερνε πετρέλαιο, λάδι, τσουκάλια από τη Σίφνο, αργότερα κατσαρόλες για το πετρογκάζ, σκούπες, κλωστές για κέντημα, σφουγγαρίστρες, λάμπες φωτισμού, ποτήρια, πιάτα, παπούτσια, υφάσματα, τα οποία ήταν διαλογής. Πήγαινε στα εργοστάσια, τα έπαιρνε και τα γάζωναν εδώ οι γυναίκες. Τόπια για σεντόνια, βελόνες, φουρκέτες, πλαστικά βρυσάκια, χαρτιά περιτυλίγματος, ρόμπες, καραμέλες, τις οποίες τις έβαζε σε βάζα γυάλινα διαφανή με καραμέλες με διάφορα χρώματα, στραγάλια, σχολικά είδη και όλα τα είδη διατροφής. Όταν παντρευόταν μία κοπέλα έφερνε νυφικό, εσώρουχα, παντόφλες για το γαμπρό και τη νύφη, μπομπονιέρες με τα κουφέτα τους, κουστούμι, παπούτσια, γόβες, κομπινεζόν, το φόρεμα μετά το γάμο και το φόρεμα της οκτάδας, δηλαδή το φόρεμα που θα φορούσε η νύφη την επόμενη Κυριακή από το γάμο για να πάει στην εκκλησία, ακόμα και τα στέφανα 325

9 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά του γάμου. Θυμάμαι μια φορά είχε φέρει πάρα πολλά στέφανα, τα οποία ήταν από γύψο και το μαγαζί έβαλε νερά και μουλιάσανε και δεν μπορούσε να τα πουλήσει και τα είχε φέρει στο σπίτι. Παίζαμε με τον αδελφό μου το γαμπρό και τη νύφη και στεφανωνόμαστε. Ανάλογα μαγαζιά υπήρχαν εκτός από τον Πύργο, στο Μεγαλοχώρι ο Κορωνιός, όχι όμως σε τέτοια ποικιλία εμπορευμάτων. Στα Φηρά τα μαγαζιά ήταν κατά είδη: ο Καλογερόπουλος πουλούσε μόνο υφάσματα, ο Κουτσουγιανόπουλος, που είχε έρθει από τους Μολάους και παντρεύτηκε εδώ, πουλούσε μόνο λάδια. Άλλος πληροφορητής: Το μαγαζί του κυρ Ηλία του Αγά φάνταζε σαν ένα χώρο αφθονίας, σαν ένα χώρο στον οποίο το παιδί μπορούσε να πάρει το γλυκό του, που δεν ήταν τόσο προσιτό. Το να αγοράσει ένα παιδί κάτι του έδινε μεγάλη χαρά, γιατί η οικονομική κατάσταση της Σαντορίνης εκείνη την εποχή ήταν εντελώς διαφορετική από την σημερινή. Θυμάμαι ακόμα τώρα, έτσι που προχωράει η μνήμη μου στο παρελθόν, μια άλλη αποθήκη, εξωτερική αυτή, του μπακάλικου του κυρίου Ηλία, μέσα στην οποία θυμάμαι ότι είχε σαγιονάρες και το θυμάμαι πάρα πολύ καλά, διότι μου είχαν κάνει φοβερή εντύπωση, γιατί τις χρησιμοποιούσαμε το καλοκαίρι για τη θάλασσα και θυμάμαι πόση λαχτάρα είχα να πάω να αγοράσω σαγιονάρες! Μου φαινόταν σαν κάτι τελείως ιδιαίτερο, σε σχέση με τα παπούτσια που φορούσα, και ήταν η μόνη που τα είχε, δηλαδή έχω την εντύπωση ότι κάπου λειτουργούσε και σαν υποδηματοποιείο, δηλαδή δεν ήταν εντελώς στενά περιορισμένο στα είδη άμεσης ανάγκης, δηλαδή διατροφής κ.λπ. αλλά κάλυπτε και παράπλευρες ανάγκες. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, που δεν είναι η συνήθης, παρακολουθούμε ουσιαστικά την εξέλιξη ενός αρχικού πυρήνα, που είναι μία αγροτική οικογένεια, πώς μέσα σ ένα πλαίσιο καθυστερημένης και εξαρτημένης ανάπτυξης φθάνει να πάρει τη μορφή εξέχουσας κερδοφόρας επιχείρησης και μάλιστα με μονοπωλιακό χαρακτήρα. Ο κυρ-ηλίας και η γυναίκα του σε συνδυασμό με το εργοστάσιο ανήκαν πια όχι στα αγροτικά στρώματα αλλά στα μεσαία στρώματα, τα οποία δε χαρακτηρίζονταν για τη μόρφωση, την κουλτούρα αλλά για την οικονομική επιφάνεια, γεγονός βέβαια πολύ σημαντικό. Σαφώς πίσω από το μπακάλικο κρύβονται καθαρά οικονομικές σχέσεις που συνδέονται με γεγονότα ιστορικά, και το ότι η οικονομική εξουσία μεταπηδά και σε πολιτική εξουσία: Ο αδελφός του ο ένας ήταν στρατιωτικός και κατείχε υψηλή θέση την περίοδο της Χούντας. Εμείς εδώ πιστεύουμε ότι είχε διάφορες διευκολύνσεις, όπως το γεγονός ότι μετέτρεψε στις αρχές τις δεκαετίας του 70 τις αποθήκες που είχε στην πλατεία σε μαγαζί και δεν άνοιξε μύτη. Άλλωστε δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι έγινε και Πρόεδρος της Κοινότητας. Εκείνο που παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι ότι τα μπακάλικα από τη δεκαετία του 50 μέχρι και σήμερα τα λειτουργούν γυναίκες, αφού οι άντρες τους πήγαιναν στα χωράφια ή διακανόνιζαν εμπορικές συμφωνίες, γεγονός που δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητο. Τα μαγαζιά διακρίνονταν και διακρίνονται μέχρι σήμερα από γυναικεία φιλοκαλία, η οποία είχε και έχει εκφραστεί και στον τρόπο που είναι ταξινομημένα τα εμπορεύματα. Επιπλέον η κατανομή του χώρου αντικατόπτριζε και την διανομή των οικονομικών δραστηριοτήτων. Για παράδειγμα στο μπακάλικο του Αγά, μπροστά 326

10 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα υπήρχε η γυναίκα του, που ήταν ο ταμίας, ένα είδος εξειδίκευσης ή καταμερισμού της εργασίας, και στα άδυτα ήταν το αφεντικό, ο ιδιοκτήτης, ο άνθρωπος που κρατούσε τα κατάστιχα. Και αυτή η εικόνα του ιδιοκτήτη που βρίσκεται κρυμμένος στα άδυτα, ήταν άμεσα συνδεδεμένη με την εικόνα του επιχειρηματία που παραλάμβανε τα σταφύλια των αγροτών. Δηλαδή, το μαγαζί ήταν ένα είδος υβρίδιου ανάμεσα σε ένα κλασικό μπακάλικο και ένα παράρτημα ενός εργοστασιάρχη. Το μαγαζί του Ηλία του Αγά ήταν ένα παλαιό κτίριο, όπου υπήρχε πάντα ένας αποθηκευτικός χώρος. Πίσω από το μαγαζί, υπήρχε μια κρύπτη που είχε να κάνει με όλους αυτούς τους υπόσκαφους χώρους από παλιά σπίτια που προσέδιδαν σε αυτούς ένα μυστήριο. Αυτό συνδέει κατά κάποιο τρόπο το παρόν του χωριού με μεσαιωνικούς θρύλους, με διηγήσεις, για πειρατές, για καζάνια, για εισβολές... Θυμάμαι ως παιδί, ότι είχα πάντα την περιέργεια να ψάξω τι κρύβεται μέσα σε αυτό το χώρο. Και έχω την αίσθηση... και τώρα ακόμη η μνήμη μου είναι θολή... και εκείνο που έχει μείνει περισσότερο, είναι το ημίφως αυτού του συγκεκριμένου χώρου και κάποιες μυρωδιές... από αυγοτάραχο, αυτό θυμάμαι περισσότερο. Η κυρα-ευγενία, η σύζυγος του ιδιοκτήτη, ήταν μια λαϊκή γυναίκα μ ένα δυναμισμό καθαρά εμπορικό, που θα έλεγα ότι δε βρισκόταν στο μέσο όρο της κοινωνίας. Από τη μια μεριά ήταν η καλή μας η κυρία Ευγενία, που μας έδινε ό,τι της ζητούσαμε, από την άλλη ήταν η δαιμόνια εμπόρισσα, η οποία κατά κάποιο τρόπο μας έδινε την εντύπωση ότι ξέρει και να λογαριάζει, ότι έχει και μια πονηριά εμπορική... θυμάμαι ακόμα εκείνη τη μεγάλη τσάντα την οποία είχε, μέσα στην οποία έβαζε διάφορα πράγματα και τα μετέφερε στο σπίτι της και θυμάμαι, ότι είχα ζηλέψει το γεγονός ότι αυτή είχε τη δυνατότητα να παίρνει από το μαγαζί ό,τι ήθελε και να το πηγαίνει στο σπίτι της, πράγμα που δεν μπορούσε να το κάνει κανένας από εμάς. Είχα δηλαδή την αίσθηση μιας υπεροχής αυτής της γυναίκας σε σχέση με τους άλλους, έτσι το μέσο όρο. Η γυναίκα, πέρα από τις οικογενειακές υποχρεώσεις, σαφέστατα είχε και ένα ρόλο οικονομικό, τόσο στο σπίτι, όσο και στα χωράφια αλλά και στο εμπόριο. Ο ρόλος της μπακάλισσας ήταν αποδεκτός, όπως ήταν αποδεκτός ο ρόλος της δασκάλας. Υπήρχαν κάποιοι βασικοί ρόλοι οι οποίοι ασκούνταν από γυναίκες. Και θα έλεγα κιόλας, ότι κατά περίεργο τρόπο, όλες αυτές οι γυναίκες ήταν δεσποτικές. Εγώ τώρα που το σκέφτομαι αισθάνομαι ότι πίσω από την Ευγενία (σύζυγος του Ηλία) και τον Ηλία υπήρχε μια φιγούρα πολύ ισχυρή και αυτή ήταν το Μαργαρίτι, η μάνα του Ηλία. Την οποία εγώ θυμάμαι θεόρατη, να προβαίνει στο κατώφλι, να μου δίνει τα αυγά, να τα χαϊδεύει, αισθάνομαι ακόμα έτσι αυτό το χάδι, το οποίο μου προκαλεί ανάμικτα συναισθήματα. Από τη μια αίσθηση ζεστασιά και από την άλλη ένα δέος. Μια γυναίκα ευθυτενής, πολύ σκληρή, πολύ αγωνιστική. Μια γυναίκα που συνδύαζε τη σκληρότητα με την τρυφερότητα, ένα περίεργο κράμα και αυτό το κράμα πέρασε και στα παιδιά της. Αυτός ο τύπος ουσιαστικά αναπαράχθηκε στο πλαίσιο της οικογενειακής επιχείρησης των Αγάδων. Είναι πολύ ενδιαφέρον να σκεφτεί κανείς ότι ο άντρας της γυναίκας αυτής, ο μπαρμπα-δημήτρης ήταν ένας άπραγος, έτσι συμπαθητικός ανθρωπάκος, ο οποίος είχε παντρευτεί μια τόσο δυναμική γυναίκα, που έδινε την εντύπωση ότι αυτή κουμαντάριζε το σπίτι. Επίσης και η Τομαρίδη που ήταν δίπλα, δεν πήγαινε πίσω, η γυναίκα του μαραγκού. Κοντολογίς στη γειτονιά μου υπήρχαν αντρογυναίκες. Αλλά και η γιαγιά μου κουμάνταρε και αυτή με τον τρόπο της τον μπαρμπα-νικολό, τον γεωργό τον άντρα της, που είχε 327

11 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά πάρει μέρος σε πολλούς πολέμους και ήταν και σκληροτράχηλος αλλά είχε ένα περίεργο τρόπο, ενώ του έκαιγε το φαΐ, να τον φέρνει βόλτα. Αυτές οι φιγούρες είναι πολύ ισχυρά καταγεγραμμένες στη μνήμη μου, σε αντίθεση με αυτό που θα λέγαμε καλοκάγαθους γεωργούς, οι οποίοι έτσι κατά κάποιο τρόπο ήταν μονίμως κουρασμένοι, μονίμως τους έβλεπα το βράδυ να τους παίρνει ο ύπνος αποκαμωμένους. Τώρα, καθώς σκέφτομαι και η γιαγιά μου, η οποία ήταν παραμυθού, ήταν μια γυναίκα δηλαδή που είχε σπουδάσει στο γαλλικό μοναστήρι... σπουδάσει... τελειώσει το σχολειό και θυμάμαι ότι γοήτευε τους πάντες, όχι με το νοικοκυριό αλλά με την αφηγηματική της ικανότητα. Οι γυναίκες εκείνου του καιρού ήταν αρκετά ψημένες στη ζωή, είχαν περάσει πολλά βάσανα και παρά ταύτα αγωνιζόντουσαν και μέσα στην οικογένεια και στη ζωή γενικά. Το μπακάλικο σαν βασικός πόλος αναφοράς του χωριού, ήταν ένας χώρος ζωτικός τόσο υλικά όσο και κοινωνικά. Το οικονομικό συμφέρον περνούσε πολύ πιο εύκολα μέσα από τις γυναίκες, αφού μέσα στις εμπορικές τους δυνατότητες ήταν και η αναμετάδοση των νέων του χωριού. Ο κόσμος δεν πήγαινε απλώς στο μαγαζί για να αγοράσει αλλά και για να ακούσει, να μάθει και να συζητήσει, κάτι το οποίο θα μπορούσε να κάνει μόνο μια γυναίκα και όχι ένα αφεντικό, εύτακτο μεν αλλά καθόλου βολικό, σε ό,τι αφορά την κοινωνική πληροφορία. Δεν είναι ένας απρόσωπος χώρος συνάντησης, αλλά ένας χώρος κοινωνικοποίησης, που νομίζω ότι στους σημερινούς καιρούς και σε κλίμακες πόλεων και κωμοπόλεων δεν υπάρχει, γιατί οι οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες δεν επιτρέπουν την πυκνότητα ζωής σε κάποιους τέτοιους χώρους. Με αυτή την άποψη θεωρώ ότι το μπακάλικο επωμίστηκε και επωμίζεται όχι μόνο οικονομικές αλλά και πολιτισμικές λειτουργίες. Ήταν περίπου ισότιμο με την κοινότητα και το σχολείο. Ακόμα και η κτιριακή τους υποδομή μετέχει στην τοπική αρχιτεκτονική, γιατί ένα κομμάτι των σπιτιών ήταν υπόσκαφο (δημιουργία τεχνητής σπηλιάς, με κατάλληλη διαμόρφωση, που χρησίμευε ως οίκημα), ένα άλλο υπόγειο, και αυτή η τρωγλοδυτική δομή της σαντορινιάς κατοικίας ακολουθήθηκε και στην περίπτωση του μπακάλικου, όπως ήταν φυσικό. Κατ αυτή την έννοια λοιπόν διασώζει το αρχέτυπο της κατοικίας του νησιού. Σαν βασικός δημόσιος χώρος στον οποίο κινούνταν οι κάτοικοι καθημερινά, αντάλλασσαν απόψεις για όλα τα θέματα, είχαν διάφορες δοσοληψίες και γινόταν μια μεταβίβαση της μνήμης, της αξιολόγησης των εμπειριών, των παλιών ανθρώπων με τους νεότερους. Μέσω αυτής της συναλλαγής επιτελείτο ανεπίγνωστα η μεταβίβαση της παράδοσης μέσα από τις κοινωνικές σχέσεις με πολύ αποτελεσματικό τρόπο. Αυτό που λέμε ιστορία του χωριού, περνούσε μέσα από τις διηγήσεις στο μπακάλικο: Μάθαινα τη συγγένεια, μάθαινα το τι είχε προηγηθεί, μάθαινα επίσης έμμεσα το τι είναι καλό και το τι είναι κακό, δηλαδή βασικά στοιχεία ιστορίας, ηθικής κ.λπ. Θυμάμαι ας πούμε τη Μάχη του Αντώνη, να κάθεται πολλές ώρες και να κουβεντιάζει με τη Μαρία και πολλά νέα του χωριού τα μάθαινα μέσα από αυτές τις συνομιλίες. Δηλαδή, πήγαινα το βράδυ και τις έβλεπα τις δυο να μιλάνε, να κουβεντιάζουνε και ήταν η προφορική εφημερίδα του Πύργου αυτή. Ακόμα, μπορώ να πω ότι το μαγαζί της, για μένα τουλάχιστον, είχε μια ζεστασιά. Επίσης, ήταν ένας χώρος στον οποίο μπορούσες να γνωρίσεις τους μεγάλους

12 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα Η τουριστική ανάπτυξη του νησιού από τη δεκαετία του 80 και η παγκοσμιοποιημένη φήμη του, τροποποίησε όλες τις δομές της κοινωνίας. Η μεγάλη οικιστική ανάπτυξη επέβαλλε την εκ νέου ανάγκη για επέκταση του χώρου, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα να μετατεθεί για μια ακόμη φορά το κέντρο βάρους των οικονομικών δραστηριοτήτων της ζωής του χωριού στην νέα πλατεία. Το μπακάλικο του Αγά μετατίθεται και αυτό στο νέο κέντρο του χωριού, το οποίο λειτουργεί η νύφη του και μαζί με το μπακάλικο του Βαγγέλη του Σύκακα, είναι τα μόνα που υπάρχουν μέχρι σήμερα. Ο συγκεκριμένος τύπος γυναίκας επιβιώνει και σήμερα και μάλιστα στο ίδιο μπακάλικο, από τη Μαρία, η οποία επίσης συνδυάζει από τη μια μεριά τη γυναικεία πονηριά και από την άλλη τη διπλωματία του εμπορίου. Λόγω της ανάπτυξης των supermarket, τα δύο μπακάλικα έχουν γίνει mini market, εξυπηρετώντας τις ανάγκες τόσο των κατοίκων που δεν έχουν μεταφορικό μέσο αλλά και των τουριστών. Το mini market της Μαρίας του Αγά σήμερα Τα σημερινά μπακάλικα της Μαρίας και του Βαγγέλη και αυτά διασώζουν μια νότα του παλιού καιρού. Στο διαμετακομιστικό εμπόριο των ειδήσεων κατέχουν επάξια τα πρωτεία με σαφή προτεραιότητα στη γυναικεία παρουσία του μπακάλικου της Μαρίας. Όσο υπάρχουν αυτά τα μπακάλικα, τόσο δε θα σβήσει αυτή η άμεση, η φρέσκια, η σπαρταριστή πληροφόρηση με το συντηρητισμό, τη γραφικότητα, κυρίως όμως με την ντοπιολαλιά, αφού ο τρόπος που μεταδιδόταν η είδηση ήταν εντελώς οικείος για τους ανθρώπους του χωριού. Έχω στο μυαλό μου λόγου χάρη, την Αγγελικούλα, να μπαίνει μέσα στο μαγαζί της Μαρίας και να αρχίζει και να σχολιάζει μπροστά σε όλους, πρόσωπα και πράγματα: Καμά, ω συμπεθέρα, καμά ήντα λες εσύ, είναι δυνατόν ετούτα δω τα πράματα; Καμά λάθος έχω; Καμά όπως λέω δεν είναι; Καμά ετούτος δα ο παπάς ετούτα δω που κάνει καλά είναι; Καμά παπάς είναι; Καμά ο Θεός να με συχωρέσει. 329

13 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά Η σχολιάστρια ανήκει αυτονόητα σ έναν κόσμο αξιών κοινό για τους άλλους, που ενσαρκώνει ένα παραδοσιακό-συντηρητικό κώδικα, που εκφράζεται κυρίως μέσα από τις γυναίκες. Ο τρόπος που χρησιμοποιεί για την έκφραση της άποψής της διακρίνεται από μία γαλιφιά και μια θεατρικότητα που συνιστούν ως ένα βαθμό ένα δρώμενο με αρκετή σκηνοθεσία και κοινωνική διπλωματία. Αυτά τα μπακάλικα λειτουργούσαν και εξακολουθούν σ ένα ποσοστό να λειτουργούν σα γυναικεία καφενεία. Εκεί μέσα διοχέτευε το γυναικείο φύλο όλη του την διάθεση να εκφραστεί, να σχολιάσει, να συνδιαμορφώσει άποψη και στα παρασκήνια να μοιραστεί τα βάσανά της, η μια γυναίκα με την άλλη. Θα έλεγα λοιπόν ότι η λειτουργία της πληροφόρησης ανάμεσα στο μπακάλικο και στο καφενείο τέμνεται και λειτουργούν συμπληρωματικά, δηλαδή σαν δυο χώροι οι οποίοι αλληλοσυμπληρώνονται σε αυτό που λέμε κυκλοφορία της πληροφορίας, πληροφοριακή λειτουργία. Στα μπακάλικα δε γίνονται μόνο οικονομικές δοσοληψίες αλλά ασκείται επίσης κοινωνικός έλεγχος. Ίσως μέσα στα μπακάλικα κυρώνεται ουσιαστικά η κρατούσα ηθική και επιβάλλονται συμβολικά επιτίμια από τον ηθικό σχολιασμό, ο οποίος διακρίνεται από μια σύγκρουση ανάμεσα σε αυτό που ίσχυε και σε αυτό που ισχύει τώρα. Επιπλέον, το μπακάλικο είναι και παράρτημα της εκκλησίας. Και ίσως δεν είναι καθόλου άσχετο ότι η ίδια οικογένεια σήμερα του μπακάλικου της Μαρίας του Αγά έχει και παπά 8 και εμπόρισσα, δεδομένου ότι πρόκειται για χώρους συλλογικής κινητικότητας, όπου τα νέα και τα δρώμενα πάνε και έρχονται. Ο ένας χώρος τροφοδοτεί τον άλλο. Μια βάφτιση τροφοδοτεί τη θεματολογία του μπακάλικου αλλά και μια, θα έλεγε κανείς, εκτροπή φτάνει στα αυτιά του παπά και αυτόματα τροφοδοτεί το περιεχόμενο του κηρύγματος. Δηλαδή ανατροφοδοτούνται μεταξύ τους. Βασικό στοιχείο της αναμετάδοσης των ειδήσεων λοιπόν συνιστά ο εμπορικός δρόμος του χωριού, όπου στη μέση ανάμεσα στα μπακάλικα είναι ο φούρνος, μία μεταστάθμευση όπου γινόταν η αντίστοιχη κοινωνική ζύμωση μέχρι την επιστροφή στο σπίτι. Η χωροταξία των μπακάλικων είναι ένας οδοδείκτης του χώρου, της πλατείας, της αγοράς και ακολουθεί την εξέλιξη της κοινωνίας. Αν πάρει λοιπόν κάποιος τους δυο Αριστερά: Το μπακάλικο του Ηλία του Αγά στην Μπατζανιά, ως χώρος τέχνης Δεξιά: Το μπακάλικο του Καραμολέγκου-Γλέζου, σήμερα 8 Είναι ο αδελφός της. 330

14 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα βασικούς δρόμους, που ξεκινούν από το Καστέλι και κατεβαίνουν στο νέο χωριό, θα βρει ότι έχουν ανοίξει αρκετά νέα μικρομάγαζα, άλλα μεν υπαίθρια άλλα όχι, κυρίως με τουριστικά είδη αλλά και μικρά καφενεδάκια, στους ίδιους όμως παλιούς δρόμους του εμπορίου της φάβας και του κρασιού. Θα έλεγε κανείς ότι λειτουργούν ως τα νεότερα αντίγραφα των παλιών μπακάλικων, χωρίς όμως την έκταση των εμπορευμάτων ή τον ίδιο κύκλο εργασιών αλλά προσαρμοσμένα στις νέες οικονομικές ανάγκες. Το παλιό μπακάλικο του Αγά φιλοξενεί σήμερα εκθέσεις ζωγραφικής. Το μπακάλικο του Καραμολέγκου-Γλέζου μεταλειτουργεί ως μαγαζί τουριστικών ειδών. Εν τούτοις διατηρεί το χώρο, όπως ακριβώς αποτυπώθηκε στη χρονική του διαδρομή. Μετά το μπακάλικο λειτούργησε ως ταχυδρομείο, αλλά και ως ταχυδρομικό ταμιευτήριο. Τα αχνάρια αποτυπώνονται στα αντικείμενα που δένουν ωραιότατα με τη σημερινή μορφή του. Το γεγονός ότι εξακολουθούν να είναι χώροι εμπορίου δείχνει πως μπορούν να αποκτήσουν άλλες λειτουργίες, να μεταλειτουργήσουν με την αλλαγή των οικονομικών συνθηκών. Δηλαδή ο τουρισμός έκανε τα παλιά μπακάλικα χώρους εμπορίου τέχνης, με την έννοια ότι εντάχθηκαν πια στους νέους οικονομικούς δρόμους που δημιουργήθηκαν. Σίγουρα όμως δεν είναι ξένα στο χώρο και γι αυτό θα συνεχίσουν να υπάρχουν, όσο ακριβώς η κοινωνία θα είναι μικρή, όσο οι ανάγκες της θα είναι συγκεκριμένες και επομένως θα μπορούν να εξυπηρετηθούν από επιχειρήσεις μικρής κλίμακας και όσο επίσης γνωρίζονται οι άνθρωποι μεταξύ τους. Άλλωστε στην κοινωνική ανθρωπολογία το πεδίο του χωριού συγκροτείται από την καθημερινή μετακίνηση και δραστηριότητα που δεν επισυμβαίνει απλώς στον χώρο αλλά μέσα σ αυτόν. Στο βαθμό που μελετάμε τη δράση των ενεργών υποκειμένων, διερευνούμε την αυτενέργεια που συγκροτείται από τις διαδικασίες και τα αποτελέσματα της δράσης αυτής, η οποία είναι εγγεγραμμένη και ζυμωμένη στο χρόνο και στο χώρο. Η δράση αυτή διασχίζει την κοινωνική εμπειρία, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις μιας διαρκούς εμπειρίας μετάβασης από το ένα πεδίο δράσης στο άλλο. Η μετάβαση αυτή, που συγκροτείται αδιάλειπτα και αέναα, δημιουργεί περιοχές γεφύρωσης των προτέρων εμπειριών με το νέο εκάστοτε πεδίο ετερότητας, το Αριστερά: Έπιπλο του μπακάλικου του Καραμολέγκου-Γλέζου στη σημερινή του χρήση Δεξιά: Το έπιπλο του ταχυδρομικού ταμιευτηρίου 331

15 Κυριακή Χρυσού-Καρατζά οποίο, με τη σειρά του, παίζει το ρόλο του τόπου προορισμού της μετάβασης ή του πεδίου πρακτικών δοκιμών και επινοήσεων των ενεργών υποκειμένων. Η μεταβατική αυτή κίνηση έχει σάρκα και οστά, θεμελιώνεται κάθε φορά στο χώρο και στο χρόνο. Η γνώση του παρελθόντος, λοιπόν, εξαρτάται από την ταυτότητα του παρόντος. Βιβλιογραφία Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, 1997 Εκατόν πενήντα πέντε χρόνια παρουσίας στη Θήρα, , Ιστορικό Αρχείο της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος, Αθήνα. Φιλιππάκης, 1939 Δ. Φιλιππάκης, Η Θηραϊκή οικονομία. Γεωργία εμπόριον βιομηχανία ναυτιλία. Στο Σαντορίνη 1940, επιμ. Μιχ. Αντ. Δανέζης. Αθήνα. Φουστέρης, 1939 Ι. Φουστέρης, Οι συνεταιρισμοί ως μέσον προόδου και αναπτύξεως των παραγωγικών κλάδων της νήσου. Στο Σαντορίνη 1940, επιμ. Μιχ. Αντ. Δανέζης. Αθήνα. Gupta and Ferguson, 1997a Α. Gupta and J. Ferguson, Culture, Power, Place: Ethnography at the End of the Era. Ιn Culture, Power, Place. Explorations in Critical Anthropology, ed. A. Gupta και J. Ferguson: Durham: Duke University Press. Καφούρος, 2001 M. Καφούρος, Γεωργία, κτηνοτροφία, αλιεία, μελισσοκομία και υδάτινοι πόροι. Στο Σαντορίνη, Θήρα, Θηρασία, Ασπρονήσι, Ηφαίστεια: , επιμ. Ιωάννης Μιχαήλ Δανέζης. Αθήνα. Κορρέ-Ζωγράφου και Ολυμπίτου, 2003 Κ. Κορρέ-Ζωγράφου και Ε. Ολυμπίτου, Άνθρωποι και παραδοσιακά επαγγέλματα στο Αιγαίο ΙΙ. Αθήνα: Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού. Κουτσουγιαννόπουλος, 1939 Ι. Κουτσουγιαννόπουλος, Τα ορυχεία της θηραϊκής γης. Στο Σαντορίνη 1940, επιμ. Μιχ. Αντ. Δανέζης. Αθήνα. Κωνστάντη, 2001 Κ. Κωνστάντη, Μια σύντομη ματιά στο καστέλι του Πύργου. Στο Σαντορίνη, Θήρα, Θηρασία, Ασπρονήσι, Ηφαίστεια, επιμ. Ιωάννης Μιχαήλ Δανέζης: Αθήνα. Κωτσοβίλη, 2001 Α. Κωτσοβίλη, Τα εργοστάσια τοματοπολτού στη Σαντορίνη. Στο Σαντορίνη, Θήρα, Θηρασία, Ασπρονήσι, Ηφαίστεια, επιμ. Ιωάννης Μιχαήλ Δανέζης: Αθήνα. 332

16 Τα παντοπωλεία του Πύργου Σαντορίνης κατα τον 20ο και 21ο αιώνα Lechte, 1994 J. Lechte, Fifty key contemporary thinkers: from structuralism to postmodernity. London: Routledge. Lefebvre, 1974 H. Lefebvre, La Production de l espace. Paris: Anthropos. Massey, 2008 D. Massey, Για το χώρο, Κριτική Γεωγραφική Σκέψη 5. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Μπαλτά και Σπηλιωτοπούλου, 1996 Ε. Μπαλτά και Μ. Σπηλιωτοπούλου, Έγγεια ιδιοκτησία και φορολογική απαίτηση στη Σαντορίνη τον 17ο αιώνα, Μνήμων 18: Αθήνα. Mouffe, 1993 C. Mouffe, The Return of the Political. London: Verso. Mouffe, 1995 C. Mouffe, Post- Marxism: democracy and identity, Environment and Planning D: Society and Space 13: Νιτσιάκος, 2003 Β. Νιτσιάκος, Χτίζοντας το Χώρο και το Χρόνο. Αθήνα: Οδυσσέας. Παπαταξιάρχης, 1992 Ε. Παπαταξιάρχης, Ο κόσμος του καφενείου. Στο Ταυτότητες και φύλο στη σύγχρονη Ελλάδα. Ανθρωπολογικές προσεγγίσεις, επιμ. Ευθ. Παπαταξιάρχης, Θεόδ. Παραδέλλης. Αθήνα: Καστανιώτης, Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Said, 1989 W.E. Said, Representing the Colonized: Anthropology s Interlocutors, Critical Inquiry 15, 2: Soja, 1989 E. Soja, Postmodern Geographies: The reassertion of space in critical social theory. London: Verso. Σπηλιωτοπούλου, 2005 M. Σπηλιωτοπούλου. Η Σαντορίνη στην Τουρκοκρατία. Κοινωνικές και οικονομικές πρακτικές στο πλαίσιο της οικογένειας, Διδακτορική Διατριβή, Ρέθυμνο. Σπυριδάκης, 2004 M. Σπυριδάκης, Η έννοια του πεδίου στην ανθρωπολογία της πόλης. Στο Ανθρωπολογία, κουλτούρα και πολιτική, επιμ. Χ. Δερμετζόπουλος, Μ. Σπυριδάκης: Αθήνα: Μεταίχμιο. Σταυρίδης, 1990 Σ. Σταυρίδης, Η Συμβολική Σχέση με τον Χώρο. Αθήνα: Κάλβος. Σταυρίδης, 2006 Σ. Σταυρίδης, Μνήμη και Εμπειρία του Χώρου. Αθήνα: Αλεξάνδρεια. Τουντασάκη, 1998 Ε. Τουντασάκη, Οι γραπτές ιστορικές πηγές και η σημασία τους για την ανθρωπολογική προσέγγιση των σύνθετων κοινωνιών. Στο Μέθοδοι στην Κοινωνιολογική Έρευνα, επιμ. Γ. Παπαγεωργίου: Αθήνα: Τυπωθήτω. Ζώρζος, 1933 M. Ζώρζος, Ημερολόγιον Θήρα Αμοργός, εν Πειραιεί. 333

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 25 λεπτά Ερώτημα 1 Θα ακούσετε δύο (2) φορές έναν συγγραφέα να διαβάζει ένα απόσπασμα από το βιβλίο του με θέμα τη ζωή του παππού του. Αυτά που ακούτε σας αρέσουν, γι αυτό κρατάτε

Διαβάστε περισσότερα

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups INTERVIEWS REPORT February / March 2012 - Partner: Vardakeios School of Hermoupolis - Target group: Immigrants, women 1 η συνέντευξη Από την Αλβανία Το 2005 Η γλώσσα. Ήταν δύσκολο να επικοινωνήσω με τους

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ. Κατανόηση γραπτού λόγου. Γεια σου, Μαργαρίτα!

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ. Κατανόηση γραπτού λόγου. Γεια σου, Μαργαρίτα! Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ Α1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΔΙΑΜΟΝΗ Κατανόηση γραπτού λόγου Γεια σου, Μαργαρίτα! Έμαθα να γράφω καλά. Ρώτησες πού μένω! Είμαι από την Ελλάδα αλλά μένουμε στην Αυστραλία.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα.

Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Κος ΣΤΑΥΡΙΝΟΥΔΗΣ: Καλησπέρα. Η δική μας εισήγηση θα είχε άμεση σχέση και θα είχε ενδιαφέρον να ακολουθούσε την εισήγηση του κυρίου Λέλεκα. Δεν είναι πάντα εφικτό να το προγραμματίζουμε κατά προτεραιότητα.

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 Μάθημα: ΕΛΛΗΝΙΚΑ Επίπεδο: 1 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη

ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ. Δέκα ποιήματα για τον πατέρα μου. Αλκιβιάδη ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ ΠΑΠΑΔΗΜΗΣΡΙΟΤ Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αλκιβιάδη Θεσσαλονίκη Υεβρουάριος 2015 [3] Παναγιώτα Παπαδημητρίου Αφιερωμένο στον πατέρα μου Αλκιβιάδη Copyright

Διαβάστε περισσότερα

Modern Greek Beginners

Modern Greek Beginners 2016 HIGHER SCHOOL CERTIFICATE EXAMINATION Modern Greek Beginners ( Section I Listening) Transcript Familiarisation Text Καλημέρα. Καλημέρα σας. Μπορώ να σας βοηθήσω; Ήρθα να πάρω αυτό το δέμα. Σήμερα

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο

Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο 4 Από όλα τα παραμύθια που μου έλεγε ο πατέρας μου τα βράδια πριν κοιμηθώ, ένα μου άρεσε πιο πολύ. Ο Σεβάχ ο θαλασσινός. Επτά ταξίδια είχε κάνει ο Σεβάχ. Για να δει τον κόσμο και να ζήσει περιπέτειες.

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού

Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού Η γιαγιά μου, η μητέρα του πατέρα μου, λεγόταν Αλεξάνδρα Καλπάκα και ήταν γεννημένη στο Αϊβαλί. Οι γονείς της ήταν Αϊβαλιώτες, γέννημα θρέμμα. Ζούσαν στο Αϊβαλί πάρα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογος 1: Πρόγευμα και ψώνια Διάλογος 2: Λιχουδιές και κεράσματα Διάλογος 3: Επίσκεψη στο εστιατόριο Διάλογος 4: Βοήθεια στο φαγητό, σερβίρισμα

Διάλογος 1: Πρόγευμα και ψώνια Διάλογος 2: Λιχουδιές και κεράσματα Διάλογος 3: Επίσκεψη στο εστιατόριο Διάλογος 4: Βοήθεια στο φαγητό, σερβίρισμα Ενότητα 3 - Σελίδα 1 Διάλογος 1: Πρόγευμα και ψώνια Διάλογος 2: Λιχουδιές και κεράσματα Διάλογος 3: Επίσκεψη στο εστιατόριο Διάλογος 4: Βοήθεια στο φαγητό, σερβίρισμα Διάλογος 5: εύματα 2 Α2 Α2 Β1 Β1 Διάλογος

Διαβάστε περισσότερα

Από τα παιδιά της Β 2

Από τα παιδιά της Β 2 Από τα παιδιά της Β 2 Γιαλούσα Η Γιαλούσα βρίσκεται στην Καρπασία. Είναι κοντά στο Μοναστήρι του Αποστόλου Ανδρέα. Το χωριό οφείλει το όνομα του στη θέση του, που είναι δίπλα από τη θάλασσα. Οι κάτοικοι

Διαβάστε περισσότερα

Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το B' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη - Σμπώκου

Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το B' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη - Σμπώκου Λήστευαν το δημόσιο χρήμα - Το B' Μέρος με τους αποκαλυπτικούς διαλόγους Άκη - Σμπώκου - από τον Φουάτ σε τρεις εταιρίες χρήματα... μπλου μπρουμέλ, άλλη μια P.A κάπως έτσι και άλλη μία που μου είχες πει

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα;

Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; Άλλο ένα κόμμα ή ένα άλλο κόμμα; του Χρήστου 'ChIossif' Ιωσηφίδη Ο Θανάσης και ο Χρήστος πίνουν χαλαρά τον απογευματινό τους καφέ και κουβεντιάζουν για άλλο ένα πολιτικό κόμμα που μπήκε πρόσφατα στην ζωή

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 14 η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 1. Λίγα λόγια για το αρχοντικό 2 2. Το παραμύθι της τοιχογραφίας! (Πρόταση) 3 3. Βρες τη λέξη! (Λύση) 9 4. Ζήσε στον 18 ο αιώνα..

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΕΚ 381 ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΟΥ ΕΠΕΑΚ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: ΤΟ επόμενο θέμα είναι πολύ σημαντικό. Μας απασχολεί πάρα πολύ, μόνο ως προφήτες όμως μπορούμε να λειτουργήσουμε. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

«Να σας συγχαρώ για την οργάνωση του συνεδρίου και μάλιστα με ένα θέμα που αποτελεί βασικό ζητούμενο αλλά και εργαλείο στήριξης του αγροτικού χώρου.

«Να σας συγχαρώ για την οργάνωση του συνεδρίου και μάλιστα με ένα θέμα που αποτελεί βασικό ζητούμενο αλλά και εργαλείο στήριξης του αγροτικού χώρου. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ Δ/νση: Αχαρνών 2, 101 76 Αθήνα 5/ 11/ 2015 Τηλ: 210-2124388 Fax: 210-5237904 Θέμα: Ομιλία Υπουργού Αγροτικής

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Β τάξη. ΕΝΟΤΗΤΑ 4 Κεφάλαιο 10: Νέες Τεχνολογίες και Επάγγελμα

Β τάξη. ΕΝΟΤΗΤΑ 4 Κεφάλαιο 10: Νέες Τεχνολογίες και Επάγγελμα Η Αργυρώ και ο Βασίλης μετά το τέλος της σχολικής χρονιάς αποφάσισαν να επισκεφτούν το θείο Αριστείδη, που διαμένει τα τελευταία χρόνια στην Τήνο, το όμορφο νησί των Κυκλάδων. Βασίλης: «Πρέπει σύντομα

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΤΑΘΑΚΗ ΒΟΥΛΕΥΤΗ, ΤΟΜΕΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΠΕΜΠΤΗ 7 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2013 ECONOMIST

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç

þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Informative material 2011-12-21 þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç þÿœ±á Â, ¹ÎÁ³  þÿ º±Ê http://hdl.handle.net/11728/8997

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Εργασία για το σπίτι. Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Εργασία για το σπίτι Απαντούν μαθητές του Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Απαντά η Μαρίνα Βαμβακίδου Ερώτηση 1. Μπορείς να φανταστείς τη ζωή μας χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Σάββατο, 01 Ιουνίου 2002 ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΜΑ Α Α

Σάββατο, 01 Ιουνίου 2002 ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΜΑ Α Α Σάββατο, 01 Ιουνίου 2002 ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ ΟΜΑ Α Α ΘΕΜΑ Α1 α. Να περιγράψετε το πρόγραµµα του καθενός από τα παρακάτω πολιτικά κόµµατα: Ραλλικό Κόµµα Λαϊκό Κόµµα (1910) Σοσιαλιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Τριάντα χρόνια ελληνικής ιστορίας

Τριάντα χρόνια ελληνικής ιστορίας ΜΑΡΚ ΜΑΖΑΟΥΕΡ Τριάντα χρόνια ελληνικής ιστορίας Μια προσωπική αναδρομή Απόψε θα εκφράσω μερικές προσωπικές σκέψεις για όσα είδα να συμβαίνουν στην Ελλάδα, την οποία επισκέφθηκα για πρώτη φορά πριν από

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση)

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ A. Κυκλώστε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω προτάσεις (μία μόνο απάντηση είναι σωστή σε κάθε περίπτωση) 1) Ο Νίκος υπηρετεί στρατιώτης Α. Υποκείμενο Β. Αντικείμενο Γ. Προσδιορισμός Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τη Φανή Αναστασίου Ευδοκίας Κοτσώνια και Νάσιας Χαραλάμπους. Η Φανή Αναστασίου γεννήθηκε στη Λεμεσό σε μια επταμελή οικογένεια.

Συνέντευξη με τη Φανή Αναστασίου Ευδοκίας Κοτσώνια και Νάσιας Χαραλάμπους. Η Φανή Αναστασίου γεννήθηκε στη Λεμεσό σε μια επταμελή οικογένεια. https://ucy.ac.cy/psifides-gnosis/el/ Συνέντευξη με τη Φανή Αναστασίου Ευδοκίας Κοτσώνια και Νάσιας Χαραλάμπους Η Φανή Αναστασίου γεννήθηκε στη Λεμεσό σε μια επταμελή οικογένεια. Έχω άλλα τέσσερα αδέλφια

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΩΣ ΦΑΝΤΑΖΟΜΑΙ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΧΩΡΙΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ;» Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 2011-2012

«ΠΩΣ ΦΑΝΤΑΖΟΜΑΙ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΧΩΡΙΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ;» Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 2011-2012 «ΠΩΣ ΦΑΝΤΑΖΟΜΑΙ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΧΩΡΙΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ;» Α1 Γυμνασίου Προσοτσάνης 2011-2012 1 ΠΩΣ ΦΑΝΤΑΖΟΜΑΙ ΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΧΩΡΙΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ; Γράφει ο Ηλίας Δερμετζής «Τη ζωή μου χωρίς αριθμούς δεν μπορώ να τη φανταστώ,

Διαβάστε περισσότερα

Κατά τη διάρκεια των ερωτήσεων τα παιδιά θα διαπιστώσουν ότι άλλα παιδιά προχώρησαν µπροστά, άλλα έµειναν πίσω και άλλα είναι κάπου στη µέση. Στο σηµε

Κατά τη διάρκεια των ερωτήσεων τα παιδιά θα διαπιστώσουν ότι άλλα παιδιά προχώρησαν µπροστά, άλλα έµειναν πίσω και άλλα είναι κάπου στη µέση. Στο σηµε «Κοινότητα για το Ευρωπαϊκό Έτος Καταπολέµησης της Φτώχειας και του Κοινωνικού Αποκλεισµού» ραστηριότητα 1 η : «Ανακαλύπτοντας συµπεριφορές και στάσεις απέναντι στην Φτώχεια και τον Κοινωνικό αποκλεισµό»

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό Ημερομηνία 9/6/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://plusmag.gr/ Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://plusmag.gr/article/%cf%84%ce%b1%ce%bd_%cf%86%ce%b5%ce%b3%ce%bf%cf %85%CE%BD_%CF%84%CE%B1_%CF%83%CE%BD%CE%BD%CE%B5%CF%86%CE%B1_%CE%B

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Κινηματόγραφος, φαρμακείο, ταχυδρομείο, μανάβικο, τράπεζα, βιλιοπωλείο, μουσείο, περίπτερο, φούρνος

Κινηματόγραφος, φαρμακείο, ταχυδρομείο, μανάβικο, τράπεζα, βιλιοπωλείο, μουσείο, περίπτερο, φούρνος 1. Πού πρέπει να πάς; a. Αν θέλεις να αγοράσεις φρούτα; b. Αν θέλεις να στείλεις ένα γράμμα; c. Αν θέλεις να αγοράσεις μια εφημερίδα; d. Αν θέλεις να αγοράσεις ψωμί; e. Αν πρέπει να αγοράσεις φάρμακα;

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Το καράβι της Κερύνειας

Το καράβι της Κερύνειας Το καράβι της Κερύνειας Το αρχαίο Καράβι της Κερύνειας Το 300π.Χ. το αρχαίο εμπορικό πλοίο ξεκινούσε από τη Σάμο απ όπου φόρτωσε κρασί. Αφού πέρασε από τα νησιά Κω και Ρόδο και πήρε αμφορείς ταξίδευε προς

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη

Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη Κ. Χατζηδάκης: Δεν κινδυνεύει η πρώτη κατοικία - Πλήρης συνέντευξη [04.11.2013] «Δεν θα αλλάξουν ο νόμος Κατσέλη και ο νόμος 4161 για τους ενήμερους δανειολήπτες. Αυτό σημαίνει ότι κανένας φτωχός άνθρωπος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2009 2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 2 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΙΤΛΟΣ: «ΚΩΝΣΤΑΝΤΗΣ» «Στερνή μου γνώμη, να σε είχα πρώτα», λέει ο σοφός λαός μας. Και πόσο δίκιο έχει, μονολογεί ο Κωνσταντής,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C)

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) ΕΝΟΤΗΤΑ 1η (318E-320C) Μπορεί η αρετή να γίνει αντικείμενο διδασκαλίας; Ο Πρωταγόρας εξηγεί στον Σωκράτη τι διδάσκει στους νέους που παρακολουθούν τα μαθήματά του. Οι αντιρρήσεις του Σωκράτη. «Το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ.

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Τάξη: Γ Τμήμα: 2ο Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Θέμα :Τι θέλω να αλλάξει στον κόσμο το 2011. Το έτος 2010 έγιναν πολλές καταστροφές στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Κύριε συνάδελφε, αναφέρεστε σε υπαρκτό πρόβλημα. Εύστοχα

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Κύριε συνάδελφε, αναφέρεστε σε υπαρκτό πρόβλημα. Εύστοχα ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης): Ευχαριστώ πολύ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε συνάδελφε, αναφέρεστε σε υπαρκτό πρόβλημα. Εύστοχα καταθέσατε την ερώτησή σας. Είναι σαφές ότι αναφερόμαστε

Διαβάστε περισσότερα

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus ISSP 1998 Religion II - Questionnaire - Cyprus Για σας. Είμαστε από το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College. Kάνουμε μια διεθνή έρευνα για κοινωνικές και ηθικές αντιλήψεις. Η έρευνα αυτή γίνεται ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Η κοινωνία μας περνά ένα στάδιο ταχύτατων μεταλλαγών και ανακατατάξεων, όπου αμφισβητούνται αξίες και θεσμοί. Σήμερα οι θεσμοί έχουν γίνει πολύμορφοι και σύνθετοι, ενώ ταυτόχρονα όσοι άντεξαν

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές Ενότητα: Κοινωνικές σχέσεις (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα: 1

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ

ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΓΙΑΤΙ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ Σε όλο τον κόσμο υπάρχουν διάφορα και σημαντικά προβλήματα. Ένα από αυτά είναι ο πόλεμος που έχει ως αποτέλεσμα την έλλειψη νερού, φαγητού και ιατρικής περίθαλψης και το χειρότερο

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία

Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία Arabatzis, G., 2013. Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία. In M. Tsianikas, N. Maadad, G. Couvalis, and M. Palaktsoglou (eds.) "Greek Research in Australia: Proceedings of the Biennial International

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΘΕΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΘΕΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΘΕΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΟΜΑ Α Α ΘΕΜΑ Α1 α. Να περιγράψετε το πρόγραµµα του καθενός από

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΣΚΑΦΩΝ ΥΠΟΕΠΙΤΡΟΠΗ HULL, LIABILITY & ΠΛΗΡΩΜΑΤΩΝ «Αρθρογραφία» ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ Του Νίκου Κλήμη Στη χώρα μας, με τα αμέτρητα νησιά

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Μία εικόνα είναι χίλιες λέξεις Έτσι έλεγαν οι αρχαίοι Κινέζοι Εμείς, οι μαθητές της Α και Β Τάξης του δημοτικού σχολείου Λισβορίου θα σας πούμε την ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

ÐÜìå ãéá øþíéá; learn aout the open markets. Μετά την επίσκεψη στην Ακρόπολη. ôá åëëçíéêü êé åìåßò...

ÐÜìå ãéá øþíéá; learn aout the open markets. Μετά την επίσκεψη στην Ακρόπολη. ôá åëëçíéêü êé åìåßò... 7 Eíüôçôá Eíüôçôá 6 ÐÜìå ãéá øþíéá; express expectations, wishes etc. learn aout the open markets make comparisons Plaka ôá åëëçíéêü êé åìåßò... Μετά την επίσκεψη στην Ακρόπολη Κυρία, πεινάω πολύ! Θα φάμε

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά - μεταφορικά μέσα

Μεταφορά - μεταφορικά μέσα Μεταφορά - μεταφορικά μέσα Μεταφορά είναι η μετακόμιση πραγμάτων ή προσώπων. Η ανάπτυξη των μεταφορών αποτέλεσε θεμελιώδη παράγοντα για την ανάπτυξη του πολιτισμού και διευκόλυνε αφάνταστα το εμπόριο και

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Μεταπτυχιακό Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Πανεπιστήμιο Πατρών Μεταπτυχιακό Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστήμιο Πατρών Μεταπτυχιακό Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Μελέτη με θέμα: Διερεύνηση του βαθμού ανάπτυξης εμπιστοσύνης και ασφάλειας στην καθημερινή χρήση του διαδικτύου Ερωτηματολόγιο 1. Πόσο καιρό

Διαβάστε περισσότερα

The G C School of Careers

The G C School of Careers The G C School of Careers ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1. Προς. Τσιμισκή 29. 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ. Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης με τα νησιά του Βορείου Αιγαίου

ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1. Προς. Τσιμισκή 29. 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ. Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης με τα νησιά του Βορείου Αιγαίου Εταιρία Ερευνών-Δημοσκοπήσεων Τσιμισκή 3 54625 Θεσσαλονίκη ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1 Προς ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΕΒΕΘ) Τσιμισκή 29 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ - ΤΑΞΙΔΙΑ

Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ - ΤΑΞΙΔΙΑ Συγγραφέας: Αλεξίου Θωμαή ΕΠΙΠΕΔΟ A1 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ - ΤΑΞΙΔΙΑ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ Γεια σου, Πέδρο! Με χαρά θα σε φιλοξενήσω στο σπίτι μου στη Ρόδο. Μου είπε η Πιλάρ πως θα έρθετε με την

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013)

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013) 1 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΜΑΘ ΣΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ECONOMIST ΜΕ ΘΕΜΑ «ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ» (07-02-2013) Κύριε Υπουργέ Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, φίλε Θανάση Τσαυτάρη, Υψηλοί προσκεκλημένοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ

ΚΟΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ Π.Ο.Ε. Ο.Τ.Α. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΚΟΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΤΗΣ Π.Ο.Ε. Ο.Τ.Α. ΚΑΙ ΤΗΣ Π.Ο.Π. Ο.Τ.Α. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2007 Π.Ο.Ε. Ο.Τ.Α. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΚΟΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ Θ. ΜΠΑΛΑΣΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Π.Ο.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 6: Αγορές και ψώνια. 1. Τι αγοράζετε σε κάθε μαγαζί; Ταιριάξτε τις λέξεις

Ενότητα 6: Αγορές και ψώνια. 1. Τι αγοράζετε σε κάθε μαγαζί; Ταιριάξτε τις λέξεις 1. Τι αγοράζετε σε κάθε μαγαζί; Ταιριάξτε τις λέξεις 1. Ένα τετράδιο 2. Μια κόκκινη φούστα 3. Ένα βιβλίο 4. Μια εφημερίδα 5. Ένα εισιτήριο για το αεροπλάνο 6. Ένα κιλό πατάτες 7. Ψωμί 8. Κοτόπουλο 9. Μια

Διαβάστε περισσότερα

2.3 Η βιομηχανική επιχείρηση

2.3 Η βιομηχανική επιχείρηση 2.3 Η βιομηχανική επιχείρηση Η βιομηχανική επιχείρηση βρίσκεται ένα στάδιο πριν την εμπορική. Είναι αυτή που παράγει προϊόντα, χρησιμοποιώντας πρώτες ύλες και την ανθρώπινη εργασία, τα οποία προϊόντα πωλεί

Διαβάστε περισσότερα

λέω, λες... /πάω, πας...

λέω, λες... /πάω, πας... Ασκήσεις Μαθήματα 13 15 Καταλάβατε τα μαθήματα; 1 (α) Η Μαρία και η Ελένη δε θα πάνε στο σινεμά. (β) Η Μαρία και η Ελένη θα πάνε στο ζαχαροπλαστείο. (γ) Η Μαρία και η Ελένη θα πάνε στο σινεμά. (δ) Η Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ (Ε1) ΣΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ (Ε1) ΣΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ (Ε1) ΣΤΗΝ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ ΤΑ ΕΘΙΜΑ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ Την ημέρα του γάμου μαζεύονται οι κοπέλες στο σπίτι της νύφης και την ντύνουν. Μετά η μάνα της, της πλένει τα πόδια για να

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06 No hay traducción disponible. του Χουάν Μαγιόργκα 4 ΠΡΟΣΩΠΑ: 3 Γυναίκες (γιαγιά, μητέρα και εγγονή) και ένας άντρας γύρω στα 30. Το τελευταίο έργο του μεγάλου Ισπανού δραματουργού που ανέβηκε στο Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο δρόμος του αλατιού

Ο δρόμος του αλατιού Ο δρόμος του αλατιού Το Μέγα γεφύρι, βρισκόταν πάνω από τον Μέγδοβα, στα όρια Ευρυτανίας και Καρδίτσας, στη περιοχή Κοκκινέϊκα.. Πάνω από την Μαυρομμάτα όπου υπήρχε το γεφύρι της Κότσιτας, ήταν το μοναδικό

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και

Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και Κος ΦΡΟΝΙΜΟΣ: Κυρίες και κύριοι καλημέρα σας. Χαιρετίζω κι εγώ το Συνέδριο, ευχαριστώ πάρα πολύ τους οργανωτές για την πρόσκληση. Είναι χαρά μου και τιμή να βρίσκομαι εδώ πέρα. Δυστυχώς κι εγώ, για τεχνικούς

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας: Μαρίνα Ματθαιουδάκη Δεξιότητα: Κατανόηση προφορικού λόγου Τύπος κειμένου: Συνέντευξη Θεματική: Αναγνώριση ταυτότητας

Συγγραφέας: Μαρίνα Ματθαιουδάκη Δεξιότητα: Κατανόηση προφορικού λόγου Τύπος κειμένου: Συνέντευξη Θεματική: Αναγνώριση ταυτότητας Συγγραφέας: Μαρίνα Ματθαιουδάκη Δεξιότητα: Κατανόηση προφορικού λόγου Τύπος κειμένου: Συνέντευξη Θεματική: Αναγνώριση ταυτότητας Θα ακούσετε δύο (2) φορές δύο συνεντεύξεις μεταξύ μιας δημοσιογράφου και

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη

Συγγραφέας. Ραφαέλα Ρουσσάκη. Εικονογράφηση. Αμαλία Βεργετάκη. Γεωργία Καμπιτάκη. Γωγώ Μουλιανάκη. Ζαίρα Γαραζανάκη. Κατερίνα Τσατσαράκη Συγγραφέας Ραφαέλα Ρουσσάκη Εικονογράφηση Αμαλία Βεργετάκη Γεωργία Καμπιτάκη Γωγώ Μουλιανάκη Ζαίρα Γαραζανάκη Κατερίνα Τσατσαράκη Μαρία Κυρικλάκη Μαριτίνα Σταματάκη Φιλία Πανδερμαράκη Χριστίνα Κλωνάρη

Διαβάστε περισσότερα

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει

Μια νύχτα. Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα Μπαίνω στ αμάξι με το κορίτσι μου και γέρνει γλυκά στο πλάϊ μου και το φεγγάρι λες και περπατάει ίσως θέλει κάπου να μας πάει Μια νύχτα σαν κι αυτή μια νύχτα σαν κι αυτή θέλω να σου πω πόσο σ

Διαβάστε περισσότερα

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom Στις 28 Φεβρουαρίου, δύο από τους εθελοντές του Edurom από το Μεσογειακό Σχολείο της Ταρραγόνα βρέθηκαν στην Ημέρα Εκπαίδευσης του «Δικτύου για τη δημοκρατική εκπαίδευση των ενηλίκων: μπροστά με τη δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE1

Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE1 Διαγνωστικό Δοκίμιο GCSE 1 Όνομα:.... Ημερομηνία:... 1. Διάβασε το κείμενο και συμπλήρωσε τις εργασίες. (Στο τηλέφωνο) Παρακαλώ! Έλα Ελένη. Επιτέλους σε βρήκα! Τι κάνεις; Πώς είσαι; Πού ήσουν όλο το Σαββατοκυριάκο;

Διαβάστε περισσότερα

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece

The Economist Events The 17th Roundtable with the Government of Greece Χ. ΣΑΧΙΝΗΣ: Ευχαριστώ και ευχαριστώ που με προσκαλέσατε. Συγγνώμη για τα Αγγλικά μου, αλλά έρχομαι από μερικές εβδομάδες που μιλούσα στους ξένους επενδυτές και γι αυτό ίσως έρχονται τα Αγγλικά πιο εύκολα.

Διαβάστε περισσότερα

Κάποια μέρα, όπως όλοι παντρεύονται, έτσι παντρεύτηκε και ο Σοτός. Σον ρωτάει η γυναίκα του:

Κάποια μέρα, όπως όλοι παντρεύονται, έτσι παντρεύτηκε και ο Σοτός. Σον ρωτάει η γυναίκα του: Κάποια μέρα, όπως όλοι παντρεύονται, έτσι παντρεύτηκε και ο Σοτός. Σον ρωτάει η γυναίκα του: -Σότε, μ' απατάς; Ναι η Ου; - Ουουουου!!! Σοτός: Έλα να κάνουμε ερώτα μέχρι το πρωί Αννούλα: Σι λες ρε βλάκα,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Εργασία Επαγγέλματα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Εργασία Επαγγέλματα ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Εργασία Επαγγέλματα Ενότητα: Εργασία Επαγγέλματα (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: A1, A2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες Διάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα: 1

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεµα Νο 1: Σακίδιο πλάτης

Έκθεµα Νο 1: Σακίδιο πλάτης Η ιεθνής Αµνηστία στην Ελλάδα και η Oxfam θέλουν να ευχαριστήσουν τους Έλληνες και τις Ελληνίδες που µοιράστηκαν κοµµάτια της ζωής τους, µεταφορικά και κυριολεκτικά, και γι αυτό δηµιούργησαν το «Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Ταξίδι στον κόσμο των παραμυθιών μέσα από την εικονογράφηση και επεξεργασία (σελίδα-σελίδα) ενός βιβλίου

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Ταξίδι στον κόσμο των παραμυθιών μέσα από την εικονογράφηση και επεξεργασία (σελίδα-σελίδα) ενός βιβλίου ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Ταξίδι στον κόσμο των παραμυθιών μέσα από την εικονογράφηση και επεξεργασία (σελίδα-σελίδα) ενός βιβλίου ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΕΞΩΦΥΛΛΟΥ Γράφουμε στον πίνακα: ΤΙΤΛΟΣ : Το μυστήριο με τα μπλε βέλη

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές Ενότητα 1 Σελίδα 1 Διάλογος 1: Αρχική επικοινωνία με την οικογένεια για πρόσληψη Διάλογος 2: Προετοιμασία υποδοχής ασθενούς Διάλογος 3: Η επικοινωνία με τον ασθενή Διάλογος 4: Συνομιλία ανάμεσα σε φροντιστές

Διαβάστε περισσότερα