λαός της ανοχής και λαός της εκκλησίας: μια ασύμβατη σχέση;

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "λαός της ανοχής και λαός της εκκλησίας: μια ασύμβατη σχέση;"

Transcript

1 λαός της ανοχής και λαός της εκκλησίας: μια ασύμβατη σχέση; Μια προκαταρκτική ανάλυση με αφορμή το σύμφωνο συμβίωσης για άτομα του ιδίου φύλου Γιάννης Τσίρμπας «Ο πρώτος, ο πιο ζωτικός, ο πιο οικείος, ο πιο συμπαντικός από τους ανθρώπινους θεσμούς, αυτός του γάμου και της οικογένειας, έχει αντισταθεί περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον στη νέα ηθική που περιλαμβάνει την αποδεκτή πλέον αξία της ισότητας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων». Αυτό έγραφε, το 1914, στο HarvardTheologicalReview, 1 η Anna Garlin Spencer, φεμινίστρια, αγωνίστρια για το δικαίωμα ψήφου στις γυναίκες και μία από τις πρώτες γυναίκες κληρικούς στις Η.Π.Α. Συμπλήρωνε, δε, δύο βασικά στοιχεία: 2 πρώτον, ότι η ισότητα των δικαιωμάτων είναι θεμέλιο της δημοκρατίας και, δεύτερον, ότι η Εκκλησία έχει δώσει σε κάθε άνθρωπο «το δικαίωμα στην ψυχή του και την ευθύνη να τη σώσει». Εντόπιζε, δηλαδή, εύστοχα τις δύο κυρίαρχες διαστάσεις του θέματος της επέκτασης δικαιωμάτων που αφορούν στον θεσμό της οικογένειας, τότε στις γυναίκες, τώρα στους ομοφυλόφιλους: τη συνειδησιακή/θρησκευτική και την πολιτική/δημοκρατική. Οι δύο αυτές διαστάσεις εξακολουθούν και σήμερα να ορίζουν τον δημόσιο διάλογο σχετικά με τη θεσμική αναγνώριση της σύνδεσης ατόμων του ιδίου φύλου, είτε πρόκειται απλώς για το σύμφωνο συμβίωσης είτε για τον γάμο ή το δικαίωμα υιοθεσίας από ζευγάρια του ιδίου φύλου. Το 2013, κάποιου τύπου τέτοια θεσμική αναγνώριση υπάρχει σε περίπου 20 χώρες παγκοσμίως, οι μισές από τις οποίες βρίσκονται στην Ευρώπη. Από συγκριτική σκοπιά, δεν είναι τυχαίο ότι όλες οι χώρες στις οποίες υπάρχει θεσμοθετημένη ανάλογη ρύθμιση έχουν ως ποσοτικά επικρατούσα θρησκεία κάποιον χριστιανισμό «δυτικού τύπου», δηλαδή Καθολικισμό ή Προτεσταντισμό, ενώ στις περισσότερες από αυτές εντοπίζονται τα στοιχεία μιας διαδικασίας εκκοσμίκευσης, με ένα σημαντικό ποσοστό να δηλώνουν άθεοι, αγνωστικιστές ή ότι δεν ανήκουν σε καμία θρησκεία. 3 Επίσης, πρόκειται ως επί το πλείστον για χώρες όπου η διαιρετική τομή κράτους-εκκλησίας είναι ή έχει υπάρξει στο παρελθόν έντονη και διαχρονική, εμπλέκοντας μεγάλα τμήματα του πληθυσμού, με αποτέλεσμα τελικά, ακόμα και για πολλούς από όσους διαφωνούν με αντίστοιχες μεταρρυθμίσεις, να έχει καταστεί πλέον σαφής η αποκλειστική κρατική αρμοδιότητα για αντίστοιχα θέματα. Στην Ελλάδα, η συζήτηση επισήμως άνοιξε πολύ πρόσφατα, μετά την απόφαση 4 του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για την επέκταση του συμφώνου συμβίωσης και στα άτομα του ιδίου φύλου, θεωρώντας ότι παραβιάζονται τα άρθρα 14 περί διακρίσεων και 8.1 περί δικαιώματος στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής, της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του

2 Ανθρώπου, 5 την οποία έχει υπογράψει η Ελλάδα. Παρ όλα αυτά, η κυβέρνηση προτίθεται να παραπέμψει τη νομοθέτηση της απόφασης στις ελληνικές καλένδες, με ευθύνη της Ν.Δ., όπως φαίνεται. 6 Είχε προηγηθεί η επίσημη εναντίωση της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία, ούτως ή άλλως ενάντια στο σύμφωνο συμβίωσης μεταξύ ετεροφυλόφιλων, συσχετίζει το θέμα με «τον υλιστικό και μηδενιστικό τρόπο ζωής, την έκλειψη εκκλησιαστικού ήθους και αληθινής αγάπης» 7. Επιπλέον, ιεράρχες τοποθετήθηκαν δημόσια περί «της θεσμοθέτησης κατά τρόπο φρικιαστικό στη χώρα μας της ανατροπής της ανθρώπινης οντολογίας και φυσιολογίας και την κατοχύρωση της ψυχοπαθολογικής εκτροπής της ομοφυλοφιλίας» 8, τοποθετήσεις που μάλλον έρχονται σε αντίθεση με ό,τι θα περίμενε κανείς στο πλαίσιο μιας χριστιανικής προσέγγισης. Η Εκκλησία, λοιπόν, όπως έκανε αρκετές φορές στο παρελθόν, με πιο πρόσφατη περίπτωση αυτή της αναγραφής του θρησκεύματος στις ταυτότητες την περίοδο , παρεμβαίνει δημόσια για ένα θέμα που αφορά τη σχέση της πολιτείας με τους πολίτες της και βρίσκει ευήκοον ους στη Ν.Δ. Οι δε κεντρικοί άξονες των επιχειρημάτων που χρησιμοποιεί είναι «κλασικοί» 9 και συνοψίζονται στην «αδυναμία αναπαραγωγής» και στο «αφύσικο» των ομοφυλοφιλικών σχέσεων, εμπεριέχοντας σαφείς ηθικές και αξιακές επικρίσεις. Άλλωστε και η ίδια η ομοφοβία, ως ο ενδόμυχος φόβος μιας «επιδημίας» που απειλεί να εξαπλωθεί σε «ιερά» πράγματα, όπως η οικογένεια, θεωρείται ότι έχει θρησκευτικές ρίζες 10. Αν, όμως, η Εκκλησία τοποθετείται με αυτό τον τρόπο, τότε τι συμβαίνει με τους πιστούς της; Η προφανής υπόθεση που κάνει κανείς είναι ότι ακολουθούν στην ίδια κατεύθυνση. Γνωρίζουμε ήδη ότι ο «λαός της εκκλησίας» 11 συγκεντρώνεται κυρίως στο συντηρητικό άκρο της «μεταϋλιστικής» διάκρισης κοινωνικού φιλελευθερισμούκοινωνικού συντηρητισμού, στην οποία εμπίπτει το συγκεκριμένο θέμα. Αποτελεί περίπου το 1/3 του ενήλικου πληθυσμού και η εντονότερη κοινωνικοδημογραφική του παρουσία βρίσκεται στις μεγάλες ηλικίες, στα άτομα χαμηλού εκπαιδευτικού επιπέδου και στις δεξιές περιοχές του πολιτικού φάσματος, 12 στοιχεία που έχουν διαχρονικό χαρακτήρα. 13 Τα ποσοτικά όρια της ανοχής Από την άλλη, θα ήταν ενδιαφέρον να διερευνηθεί σε ποια τμήματα του πληθυσμού είναι ισχυρή η ανεκτικότητα και η δυναμική της ανοχής στην Ελλάδα. Ανοχή (tolerance) και ανεκτικότητα (toleration) είναι έννοιες παραπλήσιες, αλλά όχι ταυτόσημες, παρόλο που χρησιμοποιούνται εναλλακτικά ή/και συμπληρωματικά μεταξύ τους στο παρόν κείμενο. Ανοχή που ως περισσότερο γενικός όρος προκρίνεται για να περιγράψει κεντρικά το θέμα σημαίνει μια κανονιστική αρχή, μια γενικώς συμφωνημένη κατάσταση σε μια κοινωνία, ενώ η ανεκτικότητα αναφέρεται σε στάσεις, αντιλήψεις, συγκεκριμένες πρακτικές και θεσμούς. 14 Κεντρικό σημείο εδώ είναι ότι το ανεκτικό άτομο ανέχεται αντίθετες απόψεις, πεποιθήσεις και πρακτικές, ακόμα και αν έχει τη δυνατότητα να παρέμβει εναντίον τους. 15 Αν, λοιπόν, αναζητούμε το μέγεθος και τα χαρακτηριστικά του «λαού της ανοχής», το τμήμα δηλαδή του πληθυσμού που έχει θετική στάση απέναντι σε μεταρρυθμίσεις όπως η θεσμική κατοχύρωση της συμβίωσης ζευγαριών του ιδίου φύλου,

3 νομιμοποιούμαστε να υποθέσουμε ότι αυτός θα βρίσκεται στον κοινωνικοδημογραφικό αντίποδα του λαού της εκκλησίας που περιγράφηκε παραπάνω, δηλαδή στους νέους, τα άτομα υψηλού μορφωτικού επιπέδου και σε όσους αναγνωρίζονται στην Αριστερά. Και, όντως, έτσι είναι. Στο κύμα Οκτωβρίου 2013 της έρευνας «Ελλάδα 2.0» 16 της εταιρείας QED, το ποσοστό όσων «συμφωνούν» και «μάλλον συμφωνούν» με τη συναφή πρόταση «να επιτραπεί ο γάμος ομοφυλόφιλων» ανέρχεται στο 24%, στα επίπεδα των Η.Π.Α. περίπου δύο δεκαετίες πριν (27% το 1996), μια χώρα για την οποία το 2012 ήταν η πρώτη χρονιά που η συμφωνία με τη νομιμοποίηση του γάμου μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου πέρασε σε απόλυτα πλειοψηφικά επίπεδα, με 53% 17. Η συμφωνία με τον γάμο ομοφυλόφιλων σημειώνει τις υψηλότερες τιμές της (αν και όχι πλειοψηφικές) μεταξύ όσων αισθάνονται «κοντά» ή «πολύ κοντά» 18 στο ΣΥ.ΡΙΖ.Α. (35%) και τις χαμηλότερες μεταξύ όσων βρίσκονται σε κοντινή απόσταση από τη Χρυσή Αυγή (μόλις 9%). Ταυτόχρονα, όπως αναμενόταν, ο υψηλότερος βαθμός συμφωνίας σημειώνεται στους νέους ετών (36%), στα άτομα ανώτερου εκπαιδευτικού επιπέδου (29%) και σε όσους αυτοτοποθετούνται στην Αριστερά (32%). Τα συγκεκριμένα στοιχεία παρέχουν μια πρώτη εικόνα για τα ποσοτικά όρια της ανοχής στην Ελλάδα. Η έννοια δεν εξαντλείται, όμως, στις σχέσεις μεταξύ ομοφυλόφιλων. Προκειμένου να την προσεγγίσουμε πληρέστερα, υπάρχει η ανάγκη κατασκευής μιας αθροιστικής «κλίμακας ανοχής», στην οποία θα εντάσσονται όσο το δυνατόν περισσότερα σχετικά θέματα. Επιλέχθηκαν λοιπόν δέκα επτά ακόμα από τις διαθέσιμες μεταβλητές, από τα κύματα Απριλίου 2012 και Ιουνίου της έρευνας «Ελλάδα 2.0», ώστε, συνδυάζοντας τες με τη συμφωνία απέναντι στον γάμο μεταξύ ομοφυλόφιλων, να συγκροτηθεί η κλίμακα 20 ανοχής. Συγκεκριμένα, εντάχθηκαν προτάσεις που αφορούν τους μετανάστες, τις αμβλώσεις, την έννοια της τιμωρίας και της επανένταξης, τη σχέση θρησκείας και ηθικής, τη στάση απέναντι στην αφηρημένη τέχνη και τους καλλιτέχνες, την πειθαρχία των παιδιών και το προγαμιαίο σεξ 21. Οι συγκεκριμένες μεταβλητές προσθέτουν ένα ευρύ φάσμα προσωπικών επιλογών, οι στάσεις απέναντι στις οποίες άπτονται της αποδοχής του «άλλου» και της ανεκτικότητας απέναντι στο διαφορετικό γούστο και στις αποκλίνουσες από την κεντρική τάση κοσμοθεωρίες και στάσεις ζωής. Οφείλουμε, βέβαια, να σημειώσουμε ότι όσο περισσότερες μεταβλητές εντάσσουμε στην κλίμακα, τόσο περισσότερα θέματα συμπεριλαμβάνουμε, αλλά ταυτόχρονα τόσο περισσότερο αμβλύνουμε πιθανές οξείες κοινωνικοδημογραφικές διαφοροποιήσεις που θα μπορούσαν να εντοπιστούν σε μεμονωμένες μεταβλητές ή σε μικρότερες ομαδοποιήσεις. Η κλίμακα χωρίστηκε σε πέντε κατηγορίες 22 και η κατανομή των απαντήσεων είναι «Ελευθεριακοί» 4%, «Ανεκτικοί» 28%, «Ισορροπιστές» 41%, «Μη ανεκτικοί» 25% και «Απομονωτιστές/Παρεμβατικοί» 3% (Γράφημα 1). Συνεπώς, ο δείκτης κοινωνικής ανοχής στην Ελλάδα, δηλαδή το άθροισμα των «Ελευθεριακών» και «Ανεκτικών», ανέρχεται στο 32%. Περίπου 1 στους 3 Έλληνες χαρακτηρίζεται από ανεκτική, μη παρεμβατική στάση απέναντι στις προσωπικές επιλογές των συμπολιτών του.

4 Πηγή: Κύματα 4/2012 και 6/2013 της έρευνας «Ελλάδα 2.0», της εταιρείας QED. (N=987). Κοινωνική, δημογραφική, πολιτική και ιδεολογική κατηγοριοποίηση της ανοχής Η κοινωνική και δημογραφική κατηγοριοποίηση της ανοχής δεν επιφυλάσσει εκπλήξεις, αν και, σε σύγκριση με τη μεταβλητή για τον γάμο ομοφυλόφιλων, σημειώνει υψηλότερο συνολικό ποσοστό (32% έναντι 24%), ενώ γίνεται απόλυτα πλειοψηφική σε ορισμένες κατηγορίες, επιβεβαιώνοντας τον «αμβλυντικό» ρόλο της πολυθεματικής κλίμακας και ταυτόχρονα καταδεικνύοντας ότι το ζήτημα της θεσμικής κατοχύρωσης των σχέσεων μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου παραμένει ένα από τα πιο περιχαρακωμένα κοινωνικά θέματα. Συγκεκριμένα, ισχύει και στο επίπεδο της αθροιστικής κλίμακας η γενεακή υπόθεση, με τον δείκτη ανοχής να είναι απόλυτα πλειοψηφικός μεταξύ των νέων ηλικίας ετών (54%), όπως επιβεβαιώνεται και η σχέση ανοχής και εκπαιδευτικού επιπέδου (39% στα άτομα ανώτατης-ανώτερης εκπαίδευσης). Αναμενόμενα αποτελέσματα έχει και η πολιτική και ιδεολογική κατηγοριοποίηση της ανοχής: φτάνει στα υψηλότερα ποσοστά της μεταξύ όσων αυτοτοποθετούνται στην Αριστερά (48%) και την Κεντροαριστερά (44%). Αντίθετα, σε όσους αυτοτοποθετούνται στην Άκρα Δεξιά, δηλαδή στο 5% των ερωτώμενων που τοποθετούνται στα δύο ακραία δεξιά σημεία της δεκαβάθμιας κλίμακας, η ανοχή μετά βίας αγγίζει το 13%, ενώ δεν ξεπερνάει το 22% σε όσους αυτοτοποθετούνται στη Δεξιά. Ταυτόχρονα, στη συγκεκριμένη ομάδα, που αποτελεί προνομιακό εκλογικό ακροατήριο της Ν.Δ., το άθροισμα «μη ανεκτικών» και «απομονωτιστών/παρεμβατικών» ξεπερνάει το 35%. Βαθμός ανοχής και σχέση με τη θρησκεία Επιπλέον, η σχέση βαθμού ανοχής και σχέσης με τη θρησκεία επιβεβαιώνει τη, βασισμένη στις δημόσιες τοποθετήσεις επίσημης Εκκλησίας και κληρικών, υπόθεση ότι όσο πιο κοντά είναι κάποιος στην Εκκλησία τόσο λιγότερο ανεκτικός θα είναι απέναντι στις επιλογές των συμπολιτών του. Μεταξύ όσων συμφωνούν απόλυτα με

5 την πρόταση «η σχέση μου με τα θεία είναι ικανοποιητική» (οι πολύ θρησκευόμενοι που αποτελούν το 10% των ερωτώμενων), ο βαθμός ανοχής μόλις που αγγίζει το 19%, ενώ αν προστεθούν σε αυτούς και οι αρκετά θρησκευόμενοι (28% ακόμα) η ανοχή φτάνει το 27%. Γενικά, όσο μειώνεται η θρησκευτικότητα, η ανοχή αυξάνεται γραμμικά, φτάνοντας το 60% μεταξύ αυτών που επιδεικνύουν χαμηλή ή καμία θρησκευτικότητα. Βέβαια, το γεγονός ότι μεταξύ των ελάχιστα ή καθόλου θρησκευόμενων η κατάσταση δεν ανατρέπεται ολοκληρωτικά, αλλά υπάρχει ένα 40% που δεν εντάσσεται στους ανεκτικούς, σημαίνει ότι δεν πρέπει να κάνουμε το λάθος να ταυτίζουμε αυτόματα την έλλειψη θρησκευτικότητας με υψηλή ανεκτικότητα, όσο και αν φαίνεται ότι ισχύει το αντίθετο, ότι δηλαδή υψηλή θρησκευτικότητα και ανοχή δεν συμβαδίζουν. Αντίστοιχες οφείλουν, προφανώς, να είναι οι επιφυλάξεις και στη σχέση ανοχής και τοποθέτησης στην κλίμακα Αριστεράς-Δεξιάς. Ο βαθμός ανοχής μιας κοινωνίας, δείκτης της προόδου της Συνοψίζοντας, τόσο η συμφωνία απέναντι στην εξίσωση των οικογενειακών δικαιωμάτων των ατόμων του ιδίου φύλου όσο και γενικότερα η ανεκτικότητα και η δυναμική της ανοχής είναι ακόμα μειοψηφικές στην Ελλάδα. Νεότερες ηλικίες, άνθρωποι υψηλού εκπαιδευτικού επιπέδου που αναγνωρίζονται στην Αριστερά είναι τα περισσότερο ανεκτικά τμήματα της ελληνικής κοινωνίας. Στον αντίποδα βρίσκονται άτομα μεγαλύτερης ηλικίας και χαμηλότερου εκπαιδευτικού επιπέδου, καθώς και όσοι αυτοτοποθετούνται στη Δεξιά και την Άκρα Δεξιά. Ταυτόχρονα, ανοχή και θρησκευτικότητα φαίνεται να βρίσκονται σε αντίθετες όχθες, με τις γέφυρες μεταξύ τους να είναι, ακόμα, ποσοτικά αδύναμες. Εντέλει, όσο και αν οι σχέσεις μεταξύ των ανωτέρω μεταβλητών πρέπει να διερευνηθούν περαιτέρω και σε μεγαλύτερο (αιτιακό) βάθος, κάτι που υπερβαίνει τους σκοπούς του συγκεκριμένου κειμένου, καθίσταται προφανές από την προκαταρκτική ανάλυση των διαθέσιμων ερευνητικών δεδομένων ότι το θέμα της ανοχής γενικότερα και της θεσμικής αναγνώρισης των σχέσεων μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου ειδικότερα εντάσσεται σαφώς σε «ζωντανές» διαιρέσεις. Το τελευταίο, σε συνδυασμό με τη παρεμβατικότητα της Εκκλησίας στη δημόσια σφαίρα, εξηγεί με πολιτικούς (και εκλογικούς) όρους, την ύπαρξη εντός της κυβέρνησης της τάσης όχι άμεσης συμμόρφωσης με μια δικαστική απόφαση, την οποία η Ελλάδα είναι υποχρεωμένη να υιοθετήσει: κάτι τέτοιο θα αποξένωνε τη Ν.Δ. από παραδοσιακά τμήματα της εκλογικής της βάσης. Εγείρονται, συνεπώς, ζητήματα τόσο εσωτερικών κοινωνικών σχέσεων όσο και σχέσεων της Ελλάδας με την Ευρώπη, τις παραδόσεις και τα κεκτημένα της. Μία, βασισμένη σε μικροπολιτικές σκοπιμότητες, à la carte σχέση με τα τελευταία δεν έχει κάτι να προσφέρει, ειδικά όταν εμπεριέχει τη μη συμμόρφωση σε συμβατικές υποχρεώσεις. Ταυτόχρονα, η παρεμβατικότητα της Εκκλησίας στα δημόσια και πολιτειακά πράγματα με αφορμή το σύμφωνο συμβίωσης, εγείρει για μια φορά ακόμη το ζήτημα του επαναπροσδιορισμού της ίδιας της «συμβίωσης» μεταξύ του ελληνικού κράτους και της ελληνικής Εκκλησίας. Η τελευταία, ως μια οιονεί «κρατική» Εκκλησία, 23 αισθάνεται την άνεση να τοποθετείται σε ζητήματα που αφορούν πολιτειακές

6 ρυθμίσεις, με μια απομονωτική λογική που δεν αναγνωρίζει τελικά σε κάθε άνθρωπο το (χριστιανικό) «δικαίωμα στην ψυχή του» και στην πολιτεία το δικαίωμα να ορίζει σύμφωνα με κανόνες δικαίου τις σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων. Δεν αναγνωρίζει, δηλαδή, τη θεμελιώδη νεωτερική διάκριση μεταξύ πιστού και πολίτη. Σε κάθε περίπτωση, ο βαθμός ανοχής μιας κοινωνίας είναι δείκτης της ποιότητας των σχέσεων μεταξύ των μελών της, δηλαδή δείκτης της προόδου της και, ακόμα και σε κοινωνίες με ισχυρή σχέση με την εκκλησία (συμπεριφορική και όχι μόνο), όπως η Ελλάδα, υψηλή θρησκευτικότητα και υψηλή ανοχή δεν θα έπρεπε να είναι ασύμβατες, όπως πιθανότατα θα υποστήριζε η Αμερικανίδα φεμινίστρια κληρικός των αρχών του 20ού αιώνα.

Άννα Τριανταφυλλίδου, Ρουμπίνη Γρώπα, Χαρά Κούκη ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΕΝΑ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΡΑΤΟΣ;

Άννα Τριανταφυλλίδου, Ρουμπίνη Γρώπα, Χαρά Κούκη ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΕΝΑ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΡΑΤΟΣ; Άννα Τριανταφυλλίδου, Ρουμπίνη Γρώπα, Χαρά Κούκη 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΙΝΑΙ Η ΕΛΛΑΔΑ ΕΝΑ ΝΕΩΤΕΡΙΚΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΡΑΤΟΣ; Εισαγωγή Η ιστορία δεν «κατασκευάζεται» από γεγονότα αλλά από τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ NATIONAL CENTRE FOR SOCIAL RESEARCH

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ NATIONAL CENTRE FOR SOCIAL RESEARCH ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ NATIONAL CENTRE FOR SOCIAL RESEARCH Eρ ε υ ν α - Με λ ε τ η Ερευνεσ για τουσ Μεταναστεσ στην Ελλαδα Ερευνητικεσ Εμμονεσ και Εκκρεμοτητεσ Χαρα Στρατουδακη Κείμενα Εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά

H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά Ερωτήσεις και απαντήσεις ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά Ερωτήσεις και απαντήσεις Χτίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Ισότητα των αµοιβών µεταξύ γυναικών και ανδρών στις συλλογικές διαπραγµατεύσεις

Ισότητα των αµοιβών µεταξύ γυναικών και ανδρών στις συλλογικές διαπραγµατεύσεις Ισότητα των αµοιβών µεταξύ γυναικών και ανδρών στις συλλογικές διαπραγµατεύσεις Ματίνα Γιαννακούρου ικηγόρος, ρ. Εργατικού ικαίου (Παν/µιο Paris X-Nanterre), & Ευαγγελία Σουµέλη Επιστ. Συνεργάτις ΙΝΕ/ΓΣΕΕ-Α

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΤΙΣ ΔΙΑΦΥΛΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟΤΗΤΑ

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΤΙΣ ΔΙΑΦΥΛΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟΤΗΤΑ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΤΙΣ ΔΙΑΦΥΛΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟΤΗΤΑ ΛΕΥΚΩΣΙΑ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2006 Υγεία στις Διαφυλικές Σχέσεις και τη Σεξουαλικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Το χάσμα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών στις τράπεζες

Το χάσμα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών στις τράπεζες Iνστιτούτο Εργασίας OTOE Hλίας Ιωακείμογλου Το χάσμα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών στις τράπεζες Aθήνα 2009 1 Ινστιτούτο Εργασίας ΟΤΟΕ Hλίας Ιωακείμογλου Το χάσμα αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει να είσαι πολίτης; Λόγοι μελλοντικών εκπαιδευτικών για την ιδιότητα του πολίτη

Τι σημαίνει να είσαι πολίτης; Λόγοι μελλοντικών εκπαιδευτικών για την ιδιότητα του πολίτη Τι σημαίνει να είσαι πολίτης; Λόγοι μελλοντικών εκπαιδευτικών για την ιδιότητα του πολίτη Eισαγωγή Δεληγιάννη-Κουϊμτζή Β. ** Στις σύγχρονες κοινωνίες η ιδιότητα του πολίτη είναι ένας όρος αδιευκρίνιστος.

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάδειξη της μάθησης: προσδιορισμός, αξιολόγηση και αναγνώριση της μη τυπικής μάθησης στην Ευρώπη

Η ανάδειξη της μάθησης: προσδιορισμός, αξιολόγηση και αναγνώριση της μη τυπικής μάθησης στην Ευρώπη Η ανάδειξη της μάθησης: προσδιορισμός, αξιολόγηση και αναγνώριση της μη τυπικής μάθησης στην Ευρώπη Περίληψη Η παρούσα έκθεση πραγματεύεται το ζήτημα της ευρύτερης ανάδειξης της μάθησης που αποκτάται εκτός

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Υλικό. Θεματική Ενότητα. Βασικές αντιλήψεις μοντέλα και μετασχηματισμοί του κράτους πρόνοιας με έμφαση στα συστήματα υγείας K.

Εκπαιδευτικό Υλικό. Θεματική Ενότητα. Βασικές αντιλήψεις μοντέλα και μετασχηματισμοί του κράτους πρόνοιας με έμφαση στα συστήματα υγείας K. ISBN: 978-960-9571-12-8 Κ. ΔΗΜΟΥΛΑΣ Βασικές αντιλήψεις μοντέλα και μετασχηματισμοί του κράτους πρόνοιας με έμφαση στα συστήματα υγείας ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ Χ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΩΣ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Νίκος Σαρρής

Η ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΩΣ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Νίκος Σαρρής Η ΕΠΙΚΕΙΜΕΝΗ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΩΣ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΣΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Νίκος Σαρρής Δικηγόρος Ερευνητής στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών Περίληψη Η πρωτοφανής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΩΝ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΡΕΒΕΖΑΣ

ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΩΝ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΡΕΒΕΖΑΣ ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΩΝ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΡΕΒΕΖΑΣ Mentoring AE ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2005 Το παρόν αποτελεί µέρος του υποέργου «Μελέτες ζήτησης και ανάπτυξης Ευρυζωνικών Υπηρεσιών στο Νοµό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ- ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ, ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Β. ΚΟΤΖΑΜΑΝΗΣ ΒΟΛΟΣ 2010 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ &

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση των εξουσιών αναθεώρηση του Συντάγματος: 20 σημεία για διάλογο ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012

Οργάνωση των εξουσιών αναθεώρηση του Συντάγματος: 20 σημεία για διάλογο ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012 & Οργάνωση των εξουσιών αναθεώρηση του Συντάγματος: 20 σημεία για διάλογο ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2012 1 Πρόλογος Η οικονομική κρίση που αντιμετωπίζει η χώρα μας τα τελευταία χρόνια συνδέεται με μία κρίση πολιτική,

Διαβάστε περισσότερα

Ατομικές διαφορές στη σύναψη δεσμού και σεξουαλικότητα. Άννα Θεμελή και Παναγιώτης Κορδούτης. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Ατομικές διαφορές στη σύναψη δεσμού και σεξουαλικότητα. Άννα Θεμελή και Παναγιώτης Κορδούτης. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σύναψη δεσμού και σεξουαλικότητα 1 Tρέχων τίτλος: ΣΥΝΑΨΗ ΔΕΣΜΟΥ ΚΑΙ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟΤΗΤΑ Ατομικές διαφορές στη σύναψη δεσμού και σεξουαλικότητα Άννα Θεμελή και Παναγιώτης Κορδούτης Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

3 Χαρτογράφηση της Υφιστάμενης Κατάστασης στη Διαχείριση της Ηλικίας. Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή Ελλάδος (Ο.Κ.Ε.) Αθήνα, Νοέμβριος 2007 ΔΡΑΣΗ:

3 Χαρτογράφηση της Υφιστάμενης Κατάστασης στη Διαχείριση της Ηλικίας. Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή Ελλάδος (Ο.Κ.Ε.) Αθήνα, Νοέμβριος 2007 ΔΡΑΣΗ: ΔΡΑΣΗ: ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΗΣ: 3 Χαρτογράφηση της Υφιστάμενης Κατάστασης στη Διαχείριση της Ηλικίας ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΦΟΡΕΑΣ: Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή Ελλάδος (Ο.Κ.Ε.) Δρ. Αφροδίτη Μακρυγιάννη

Διαβάστε περισσότερα

Δημοσκοπήσεις και εκλογές 2012 O απολογισμός της Public Issue

Δημοσκοπήσεις και εκλογές 2012 O απολογισμός της Public Issue Δημοσκοπήσεις και εκλογές 2012 O απολογισμός της Public Issue Γιάννης Μαυρής α Γιώργος Συμεωνίδης β α: Πολιτικός επιστήμονας (Ph.D), Πρόεδρος & Δ/Σύμβουλος της Public Issue β: Στατιστικός (M.Sc), Αναλυτής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ (Νόμος 3094/2003 «Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις», παρ. 5 άρθρου 3)

ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ (Νόμος 3094/2003 «Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις», παρ. 5 άρθρου 3) ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ (Νόμος 3094/2003 «Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις», παρ. 5 άρθρου 3) ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΡΑΤΣΙΣΤΙΚΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Βοηθοί

Διαβάστε περισσότερα

έκδοση του Ιδρύματος το 2009. 2

έκδοση του Ιδρύματος το 2009. 2 Τα Μετέωρα Βήματα του Προσανατολισμού στην εποχή της Αβεβαιότητας: Συνέπειες για το ΕΠΑ.Λ 1 Χρυσούλα Κοσμίδου-Hardy Σύμβουλος του Π.Ι, Πρόεδρος του Τομέα Σ.Ε.Π. 2 1. Εισαγωγικά Ήταν όλα κάποτε αλλιώς στο

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 17. Σύγκριση συχνοτήτων κατηγοριών: Το στατιστικό κριτήριο χ 2 17.1. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ 17.2.

Κεφάλαιο 17. Σύγκριση συχνοτήτων κατηγοριών: Το στατιστικό κριτήριο χ 2 17.1. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ 17.2. Κεφάλαιο 17 Σύγκριση συχνοτήτων κατηγοριών: Το στατιστικό κριτήριο χ 2 17.1. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ 17.2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 17.3. ΤΟ χ 2 ΓΙΑ ΜΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗ 17.3.1. Ένα ερευνητικό παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

3. Διαπολιτισμική Παιδαγωγική και το δίλημμα των πολιτισμικών διαφορών 3.1 Η κριτική στο λόγο περί "πολιτισμικών διαφορών"

3. Διαπολιτισμική Παιδαγωγική και το δίλημμα των πολιτισμικών διαφορών 3.1 Η κριτική στο λόγο περί πολιτισμικών διαφορών 3. Διαπολιτισμική Παιδαγωγική και το δίλημμα των πολιτισμικών διαφορών 3.1 Η κριτική στο λόγο περί "πολιτισμικών διαφορών" Η Διαπολιτισμική Εκπαίδευση ορίζεται, σύμφωνα με τον επικρατέστερο σήμερα ορισμό,

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλιο για την Πολιτιστική Συνεργασία Επιτροπή Παιδείας Τμήμα Σύγχρονων Γλωσσών, Στρασβούργο Συμβούλιο της Ευρώπης

Συμβούλιο για την Πολιτιστική Συνεργασία Επιτροπή Παιδείας Τμήμα Σύγχρονων Γλωσσών, Στρασβούργο Συμβούλιο της Ευρώπης Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο αναφοράς για τη γλώσσα: εκμάθηση, διδασκαλία, αξιολόγηση Συμβούλιο για την Πολιτιστική Συνεργασία Επιτροπή Παιδείας Τμήμα Σύγχρονων Γλωσσών, Στρασβούργο Συμβούλιο της Ευρώπης i

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα άμεσης δημιουργίας θέσεων εργασίας σε συνθήκες κρίσης στην Ελλάδα

Προγράμματα άμεσης δημιουργίας θέσεων εργασίας σε συνθήκες κρίσης στην Ελλάδα ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2011 ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ KAI ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ Μελέτες (Studies) / 15 Προγράμματα άμεσης δημιουργίας θέσεων εργασίας σε συνθήκες κρίσης στην Ελλάδα ΡΑΝΙΑ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΥ,

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ»

«Η ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ» ΑΤΕΙΘ Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα ΣΔΟ Σχολή Διοίκησης & Οικονομίας Τμήμα Εμπορίας και Διαφήμισης - ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ - «Η ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΟΥ ΥΠΑΤΟΥ ΑΡΜΟΣΤΗ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ σύμφωνα με τη Σύμβαση του 1951 και το Πρωτόκολλο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ Αινείας και Αγχίσης (αγγείο του 5 ου αιώνα π.χ.) Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ Σεπτέµβριος 2002 ΠΙΝΑΚΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Υλικό. Θεματική Ενότητα. Συστήματα Κοινωνικής Aσφάλισης ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥΛΑΚΗΣ ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΟΥΜΑΡΙΑΝΟΣ

Εκπαιδευτικό Υλικό. Θεματική Ενότητα. Συστήματα Κοινωνικής Aσφάλισης ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥΛΑΚΗΣ ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΟΥΜΑΡΙΑΝΟΣ ISBN: 978-960-9571-16-6 ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥΛΑΚΗΣ Συστήματα Κοινωνικής Aσφάλισης ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΒΑΓΓΕΛΗΣ ΚΟΥΜΑΡΙΑΝΟΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ Εκπαιδευτικό Υλικό Θεματική Ενότητα Συστήματα Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση για δημιουργία χάρτη Ευρωπαϊκής Ιθαγένειας

Πρόταση για δημιουργία χάρτη Ευρωπαϊκής Ιθαγένειας Πρόταση για δημιουργία χάρτη Ευρωπαϊκής Ιθαγένειας «Η ευρωπαϊκή ιθαγένεια είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Θα έπρεπε να συμβολίζει για την πολιτική ένωση αυτό που το Ευρώ συμβολίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ποια γνώση έχει πιο μεγάλη αξία; «Η γνώση για τον δάσκαλο της σχολικής μας τάξης, κύριε!»

Ποια γνώση έχει πιο μεγάλη αξία; «Η γνώση για τον δάσκαλο της σχολικής μας τάξης, κύριε!» Ποια γνώση έχει πιο μεγάλη αξία; «Η γνώση για τον δάσκαλο της σχολικής μας τάξης, κύριε!» Δρ. Λεωνίδας Χ. Μπόμπας Συγκριτικός της Εκπαίδευσης Δ/ντής Σπουδών «Νέα Εκπαιδευτήρια-Γ. Μαλλιάρα» Προλογικές διασαφηνίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΡΓΑΤΟΫΠΑΛΛΗΛΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΕΛΕΧΩΝ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΡΓΑΤΟΫΠΑΛΛΗΛΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΕΛΕΧΩΝ Πτυχιακή. Γκαρέτσα Νίκη, 2004 Α.Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΗΛΕΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΡΓΑΤΟΫΠΑΛΛΗΛΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΕΛΕΧΩΝ Πτυχιακή εργασία Γκαρέτσα Νικολέτα, Εξάμηνο

Διαβάστε περισσότερα

Ελισάβετ Πρέζα. Θεόδωρος Μεταξάς. Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Οικονομικών Επιστημών, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ε mail: Metaxas@econ.uth.

Ελισάβετ Πρέζα. Θεόδωρος Μεταξάς. Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Οικονομικών Επιστημών, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ε mail: Metaxas@econ.uth. ΟΙ ΣΥΜΠΡΑΞΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΩΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ: ΜΙΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΣΤΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ Ελισάβετ Πρέζα Περιφερειολόγος Οικονομολόγος,

Διαβάστε περισσότερα