ΟΠΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΦΩΤΟΧΡΩΜΙΚΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΟΠΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΦΩΤΟΧΡΩΜΙΚΩΝ"

Transcript

1 Πανεπιστήµιο Κρήτης ιατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Οπτική & Όραση» ΟΠΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΦΩΤΟΧΡΩΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Καλαφατάκης Κωνσταντίνος Όνοµα Επιβλέποντα: Φαρσάρη Μαρία Ηράκλειο, Φεβρουάριος 2006

2 Πανεπιστήµιο Κρήτης ιατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Οπτική & Όραση» ΟΠΤΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΦΩΤΟΧΡΩΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Καλαφατάκης Κωνσταντίνος Όνοµα Επιβλέποντα: Φαρσάρη Μαρία Η παρούσα εργασία υπεβλήθη ως µέρος των υποχρεώσεων για την απονοµή του µεταπτυχιακού διπλώµατος ειδίκευσης του ιατµηµατικού Μεταπτυχιακού Προγράµµατος Σπουδών «Οπτική και Όραση» και παρουσιάστηκε στην Τριµελή Επιτροπή αποτελούµενη από τους: 1. κ. Φαρσάρη Μαρία 2. κ. Καλπούζο Κωνσταντίνο 3. κ. Παπάζογλου ηµήτριο Ηράκλειο, Φεβρουάριος 2006

3 Ευχαριστίες Θα ήθελα να ευχαριστήσω την καθηγήτριά µου και επιβλέπουσα της διπλωµατικής µου εργασίας κ. Φαρσάρη Μαρία, για την φιλική και έµπρακτη παρουσία της καθ όλη την διάρκεια της συνεργασίας µας, καθώς και τον κ. David Gray για την τόσο καλή συνεργασία που είχαµε. Ευχαριστώ τους καθηγητές µου και µέλη της τριµελούς επιτροπής κ. Καλπούζο Κωνσταντίνο και κ. Παπάζογλου ηµήτριο. Θερµές ευχαριστίες στους φίλους και συµφοιτητές µου, Καλιτζέο Άγγελο και Κιλιντάρη Μαρίνα για την πολύ καλή συνεργασία που είχαµε, καθώς και στους Σκαντζάκη Μανώλη, Σπύρου Γιώργο και Παπουτσάκη Λάµπρο. Ιδιαίτερες ευχαριστίες στην Ιατρό και Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Κιαγιαδάκη εβώρα για την στήριξη και βοήθεια που µου πρόσφερε απλόχερα σε όλη την διάρκεια αυτής της προσπάθειας. Τέλος, θα ήθελα να ευχαριστήσω την οικογένειά µου, που µε στήριξαν για µία ακόµη φορά.

4 Περίληψη Η ανάπτυξη δοµών σε κλίµακα της τάξης µεγέθους του µικροµέτρου και νανοµέτρου, έχει δώσει το έναυσµα τα τελευταία χρόνια για περαιτέρω έρευνα στην ανάπτυξη νέων υλικών, ώστε να βελτιωθούν οι ήδη υπάρχουσες δοµές. Η επικείµενη αυτή ανάγκη, οδήγησε στη έρευνα υλικών τα οποία υπόκεινται σε µηχανικές αλλαγές κατά την αλληλεπίδρασής τους µε φως. Μία τέτοια κατηγορία είναι οι µακροµοριακές πολυµερικές µήτρες στις οποίες έχουν ενσωµατωθεί φωτοχρωµικά µόρια. Η παρούσα εργασία έγινε µε σκοπό τη µελέτη τέτοιων υλικών. Ποιο συγκεκριµένα, µελετήθηκαν λεπτά υµένια πολυµερικών µητρών PEMMA, οι οποίες είχαν εµπλουτιστεί µε φωτοχρωµικά µόρια σπιροπυρανίου σε διάφορες συγκεντρώσεις. Το µόριο του σπιροπυρανίο διεγείρεται όταν εκτείθεται σε υπεριώδη ακτινοβολία και αποδιεγείρεται όταν εκτείθεται σε ορατή ακτινοβολία. Στη µελέτη αυτή, πραγµατοποιήθηκε σε πρώτη φάση η λήψη των φασµάτων απορρόφησης και η εύρεση του µήκους κύµατος που αντιστοιχεί στο µέγιστο της απορρόφησης για καθένα από αυτά τα λεπτά υµένια, καθώς και ο υπολογισµός του συντελεστή απορρόφησης σε αυτό το µήκος κύµατος. Παρατηρήθηκε ότι, για µικρές συγκεντρώσεις του σπιροπυρανίου (λιγότερο από 10%) ο συντελεστής απορρόφησης αυξάνει σχεδόν γραµµικά µε την αύξηση της συγκέντρωσης του σπιροπυρανίου (SP) ενώ υπάρχει κορεσµός για µεγαλύτερες περιεκτικότητες. Σε δεύτερη φάση, πραγµατοποιήθηκε η µελέτη της µεταβολής του δείκτη διάθλασης ανάµεσα στην µή διεγερµένη και στη διεγερµένη αντίστοιχα κατάσταση των λεπτών αυτών υµενίων, καθώς και ο τρόπος που µεταβάλλεται ο δείκτης διάθλασης των λεπτών αυτών υµενίων συναρτήση της συγκέντρωσης σπιροπυρανίου µέσα στην µακροµοριακή πολυµερική µήτρα PEMMA. Η µέθοδος κυµατοδηγών που αναπτύχθηκε για το σκοπό αυτό, µετράει µε µεγάλη ακρίβεια τόσο τον δείκτη διάθλασης (ακρίβεια στο τρίτο δεκαδικό ψηφίο) όσο και το πάχος (ακρίβεια ~ 0,3µm) των λεπτών αυτών υµενίων. Οι µετρήσεις πραγµατοποιήθηκαν χρησιµοποιώντας ως πηγή ακτινοβολίας λέιζερ ορατού και υπερύθρου µήκους κύµατος. Παρατηρήθηκε αύξηση στον δείκτη διάθλασης καθώς αυξάνεται η συγκέντρωση του φωτοχρωµικού µορίου της σπιροπυράνης µέσα στην πολυµερική µήτρα PEMMA και πριν και µετά την διέγερση των δειγµάτων µας.

5 Abstract The development of structures of nanometer and micrometer size over the last few years has given rise to research into new materials, so that the present structures to be improved. This need for improvement has driven the search for new materials which go through mechanical transformation when interacting with light. The macromolecular polymeric matrices with incorporated photochromic molecules belong to this category of materials. The present project studies the properties of such materials. In particular, thin polymeric films of PEMMA doped with the photochromic compound Spiropyran in various concentrations have been studied. The molecule of Spiropyran is transformed into Merocyanine when exposed to ultraviolet radiation and back to Spyropyran when exposed to visible radiation. In this study, the absorption spectra of the doped films have been taken and the maximum absorption wavelength corresponding to each of these thin films has been calculated. It has been found that in small concentrations of Spiropyran (less than 10%) the absorption coefficient increases almost in linearly with the concentration of the photochromic molecule; however saturation is observed at greater concentrations. Subsequently, the change of the refractive index between the non excited and excited state respectively of these thin films has been studied, as well as the way that refractive index is changing in terms of the concentrations of Spiropyran in polymeric film of PEMMA. The waveguiding experiment which has been set-up for this purpose measures with accuracy the refractive index (third decimal place) as well as the thickness of those thin films (accuracy ~ 0,3µm). The measurements have been carried out using visible and infrared lasers as sources of radiation. We have observed that refractive index is increasing with the increase of Spiropyran in the PEMMA.

6 - vi - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Φωτοχρωµικά υλικά...1 Ι. Εισαγωγή...1 ΙΙ. Σύντοµη Ιστορική Ανασκόπιση...2 ΙΙΙ. Φωτοχρωµισµός...4 ΙΙΙ.1 Η έννοια του φωτοχρωµισµού...4 IIΙ.2 Φωτοχρωµικά µόρια...5 ΙΙΙ.3 Οικογένειες οργανικών φωτοχρωµικών µειγµάτων...6 IV. Το µόριο του Σπιροπυρανίου...19 IV.1 Το µόριο του Σπιροπυρανίου [1,3 -dihydro- 1, 3, 3 -trimethyl-6- nitrospiro[2h11benzopyran2,2 (2H)indole]]...9 IV.2 Μελέτες που αφορούν το φωτοχρωµικό µόριο της Σπιροπυράνης...11 V. Πολυµερικές Μήτρες. 14

7 - viii - 2. Μέθοδοι Μέτρησης Φασµατοφωτόµετρο υπεριώδους ορατού (UV Vis Spectrophotometers) Μετρήσεις απορρόφησης - Nόµος των Beer Lambert Waveguiding Experiment for measure refractive index of thin film...20 Ι. Κυµατοδηγός και καταστάσεις ακτινοβολίας...20 ΙΙ. Κυµατική Εξίσωση και η κατανοµή πεδίου...29 ΙΙΙ. Πρισµατικόs ζεύκτηs φωτός (Prism Film Coupler) Πειραµατική ιαδικασία Προετοιµασία ειγµάτων Πειραµατική ιαδικασία Προετοιµασία ειγµάτων Πειραµατικά Αποτελέσµατα Μετρήσεις Απορρόφησης Υπολογισµός συντελεστή απορρόφησης (α) Μετρήσεις δείκτη διάθλασης (n) και πάχους (d) λεπτών διαφανή υµενίων πολυµερών α ιαδικασία υπολογισµού της γωνίας του πρίσµατος (φ) β ιαδικασία µέτρησης γωνίας στην οποία παρατηρούµε ρυθµό ταλάντωσης κυµατοδηγού...51

8 - viiiii γ ιαδικασία υπολογισµού του δείκτη διάθλασης (n f ) και του πάχους (f) Συµπεράσµατα - Συζήτηση...60 Παράρτηµα...63 Π.1. Κώδικας προγράµµατος Mathematica...63 Π.2. Γλωσσάρι...65 Βιβλιογραφική Αναφορά...66

9 - ixv - Λίστα Σχηµάτων ΙΙΙ.1 Η θερµοδυναµική κατάσταση τύπου Α µετασχηµατίζεται µε την ακτινοβόληση σε τύπου B...4 IV.1 IV.1 IV.1 Το µόριο του Σπιροπυρανίου...10 Αντιστρεπτή φωτοχηµική διάσπαση του δεσµού C O.10 Το µόριο του Σπιροπυρανίου και οι trans ισοµερείς µορφές της Μεροκυανίνης 11 ΙV.2 Το µόριο της Μεροκυανίνης ΙV.2 Προτεινόµενοι χρόνοι στους οποίους συµβαίνει η διαδικασία του αποχρωµατισµού Προσπίπτουσα,διερχόµενη και ανακλώµενη σε ένα φιλµ ακτίνα φωτός. Eνισχυτική συµβολή ή απόσβεση ιάγραµµα απορρόφησης µια δέσµης φωτός καθώς διαδίδεται κατά µήκος υλικο Το σύστηµα συντεταγµένων που θα χρησιµοποιηθεί σε όλη την ανάλυσή µας. Το κύµα φωτός διαδίδεται µέσα στο φιλµ παράλληλα στην διέυθυνση του άξονα x έσµη φωτός µέσα σε ένα οργανικό φιλµ

10 - v Πραγµατική διάδοση κύµατος φωτός µέσα στο φιλµ, καθώς χαράσουµε το φιλµ και παρατηρούµε Ρυθµοί ταλάντωσης Το κύµα φωτός στον ρυθµός ταλάντωσης κυµατοδηγού ιάδοση zigzag µεταξύ της πάνω και κάτω επιφάνειας του φιλµ Ακτίνες σε ένα τεταρτοκύκλιο, οι οποίες αντιπροσωπεύουν πιθανές κατευθύνσεις του κυµατανύσµατος Β 1, όπου κάθε κατεύθυνση αντιπροσωπεύει και ένα ρυθµό ταλάντωσης Η κατανοµή του ηλεκτρικού πεδίου σε: ΤΕ Waveguide mode, TE Substrate mode, TE Air mode Πρισµατικός ζεύκτης φωτός, το κύµα φωτός από την δέσµη Laser ανακλάται ολικά στην βάση του πρίσµατος Ένας πρισµατικός ζεύκτης φωτός δηµιουργεί ένα ρυθµό ταλάντωσης κυµατοδηγού κάθε φορά Ενέργεια φωτός µεταφέρεται από το πρίσµα στο φιλµ στην περιοχή 0<Χ<l και επιστρέφει Πρισµατικού ζεύκτης φωτός, ο οποίος είναι τοποθετηµένος πάνω σε µια περιστρεφόµενη πλατφόρµα Πρισµατικός ζεύκτης φωτός. Μια πίεση εφαρµόζεται σε σηµείο, µόλις µερικά δέκατα του χιλιοστού από την ορθή γωνία του πρίσµατος Πειραµατική ιάταξη Waveguiding Συντακτικός τύπος του πολυµερούς PEMMΑ Αναλογίες SP σε PEMMA που χρησιµοποιήθηκαν στο πείραµά µας...45

11 - vxi Φάσµα απορρόφησης δείγµατος 1% SP σε PEMMA Συντελεστής απορρόφησης στα 548nm διαλύµατος SP σε PEMMA, στην διεγερµένη κατάσταση, σε συνάρτηση της συγκέντρωσης Πίνακας Β Γωνία πρίσµατος Σχηµατική αναπαράσταση, ενός πρισµατικού ζεύκτη φωτός και της δέσµης Laser η οποία προσπίπτει κάθετα στην υποτείνουσα του πρίσµατος Σχηµατισµός ρυθµού ταλάντωσης στον κυµατοδηγό, µετά την περιστροφή του συστήµατος κατά γωνία (θ) ως προς την αρχική του θέση Γραφικό αποτέλεσµα µε χρήση του κώδικα στο Mathematica είκτης διάθλασης δειγµάτων διαφορετικών συγκεντρώσεων SP σε PEMMA, στην µη διεγερµένη κατάστασή τους, µε χρήση πηγής Laser λ=660nm είκτης διάθλασης δειγµάτων διαφορετικών συγκεντρώσεων SP σε PEMMA, στην διεγερµένη και στην µη διεγερµένη κατάστασή τους, µε χρήση πηγής Laser λ=825nm....58

12 1 Κεφάλαιο 1 Φωτοχρωµικά υλικά Ι. Εισαγωγή Το αυξανόµενο ενδιαφέρον σε διάφορους τοµείς για την δηµιουργία συστηµάτων πολύ µικρών διαστάσεων, της τάξης του µικροµέτρου (µm) και του νανοµέτρου (nm), τα οποία υπόκεινται σε µηχανικές κινήσεις, δηµιούργησε την ανάγκη ανάπτυξης οπτικών µεθόδων για τον ακριβή χειρισµό και έλεγχό τους. Η επικείµενη αυτή ανάγκη, οδήγησε στη έρευνα νέων υλικών τα οποία υπόκεινται σε µηχανικές αλλαγές κατά την αλληλεπίδρασής τους µε φως. Τα υλικά αυτά επονοµαζόµενα και ως λεπτά υµένια πολυµερών, είναι κατασκευασµένα από µακροµοριακές πολυµερικές µήτρες (π.χ. PEMMA) στις οποίες έχουν ενσωµατωθεί φωτοχρωµικά µόρια (π.χ. Σπιροπυράνιο), και οι οποίες µπορούν να λειτουργήσουν ως συνθετικοί φωτο-ανιχνευτές ή ηλεκτρονικές συσκευές µετατρέποντας ενέργεια από µια µορφή σε µια άλλη.

13 2 Τα φωτοχρωµικά µόρια υπόκεινται σε αντιστρεπτές στερεοχηµικές αναδιατάξεις µεταξύ δύο ή περισσοτέρων ισοµερικών µορφών, κατά την ακτινοβόλησή τους µε φως κατάλληλου µήκους κύµατος. Ο ισοµερισµός τους µπορεί να προκαλέσει αλλαγές στον όγκο του πολυµερούς, το οποίο δείχνει έµµεσα ή άµεσα την απόκριση του συστήµατος µε το φως. Σκοπός αυτής της εργασίας είναι: Α) Η λήψη φασµάτων απορρόφησης λεπτών υµενίων πριν και µετά την ακτινοβόλισή τους µε υπεριώδες ακτινοβολία (UV) και η εύρεση του µήκους κύµατος που αντιστοιχεί στο µέγιστο της απορρόφησης για καθένα από αυτά τα φάσµατα. Τέλος ο υπολογισµός του συντελεστή απορρόφησης για κάθε λεπτό υµένιο δεδοµένης συγκέντρωσης και πάχους. Για το σκοπό αυτό χρησιµοποιήθηκε ένα φασµατοφωτόµετρο υπεριώδους-ορατού (UV-VIS Spectrophotometer). Β) Η µελέτη της µεταβολής του δείκτη διάθλασης, ανάµεσα στην µή διεγερµένη και στη διεγερµένη αντίστοιχα κατάσταση λεπτών υµενίων, τα οποία είναι κατασκευασµένα από µακροµοριακές πολυµερικές µήτρες στις οποίες έχουν ενσωµατωθεί φωτοχρωµικά µόρια Για το σκοπό αυτό αναπτύχθηκε µια µέθοδος η οποία µετράει µε µεγάλη ακρίβεια τόσο τον δείκτη διάθλασης (ακρίβεια στο τρίτο δεκαδικό ψηφίο) όσο και το πάχος (ακρίβεια ~ 0,3µm) των λεπτών αυτών υµενίων. ΙΙ. Σύντοµη Ιστορική Ανασκόπιση Ο Fritzche αναφέρεται το 1867 [1] στον αποχρωµατισµό ενός πορτοκαλί διαλύµατος (orange- colored solution) από τετρίνιο (tetracene) κατά την έκθεσή του στο φως της ηµέρας και στον επαναχρωµατισµό του, όταν τοποθετείται στο σκοτάδι. Αργότερα, o Ε.ter Meer το 1876 [2] παρατήρησε την αλλαγή χρώµατος του potassium salt of dimitroethane σε στερεά κατάσταση (κίτρινο στο σκοτάδι και κόκκινο στο φως της ηµέρας). Ένα άλλο παράδειγµα δηµοσιεύτηκε το 1881 από τον Phipson [3], ο οποίος διαπίστωσε, σε µιά ζωγραφισµένη κολώνα πόρτας, να εµφανίζεται µαύρη κατά την διάρκεια της ηµέρας και άσπρη κατά της διάρκεια της νύκτας (εξαιτίας λευκής χρωστικής).

14 3 To 1899, o Markwald µελέτησε την αντιστρεπτή µεταβολή στο χρώµα του 2,3,4,4- tetrachloronaphthalen-1(4h)-one (β-tcdhn) σε στερεά κατάσταση [4]. Αυτός πίστεψε ότι αυτό ήταν ένα καθαρά φυσικό φαινόµενο και το ονόµασε φωτοτροπία. Ο όρος αυτός αν και χρησιµοποιήθηκε εκείνη την περίοδο, σήµερα πρέπει να αποφευχθεί διότι µοιάζει µε τον όρο φωτοτροπισµός, που αναφέρεται σε βιολογικά φαινόµενα. Το ενδιαφέρον για το φωτοχρωµισµό ήταν συνεχές αλλά περιορίστηκε την περίοδο , στην οποία διαφένεται µια αύξηση των µηχανικών και τεχνικών µελετών, ιδιαίτερα στις ερευνητικές οµάδες των Hirshberg και Fischer στο Ισραήλ. Το 1950, ο Hirshberg [5] πρότεινε τον όρο «φωτοχρωµισµός» (Photochromism) από τις ελληνικές λέξεις φως και χρώµα για να περιγράψει το φαινόµενο. Αυτός είναι και ο όρος που χρησιµοποιείται έως και σήµερα. Ωστόσο αυτός ο όρος δεν περιορίζεται µόνο σε συστήµατα που αλλάζουν χρώµα στο ορατό. Χρησιµοποιείται σε συστήµατα που παρουσιάζουν απορρόφηση από το µακρινό υπεριώδες µέχρι το υπέρυθρο και σε πολύ γρήγορες ή πολύ αργές αντιδράσεις. Η ανάπτυξη του πεδίου Ο φωτοχρωµισµός [6] εξαπλώθηκε κατά την διάρκεια της δεκαετίας του 1960, παράλληλα µε την ανάπτυξη και άλλων φυσικών µεθόδων: IR, NMR, X-ray. Εκείνη την περίοδο γίνονται διαθέσιµα φωτοχρωµικά γυαλιά και επιπλέον παρακινείται η προαγωγή της έρευνα. Εφαρµογές, όπως φωτοχρωµικές µικροαπεικονιστικές διαδικασίες (PCMI), που έδειξαν την δυνατότητα συγχώνευσης 1245 σελίδων ενός βιβλίου σε επιφάνεια µόλις ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες. 2 6cm, ήταν Στη δεκαετία του 1980 ξεκίνησε µια αναγεννηµένη ενασχόληση, ουσιαστικά εξαιτίας της ανάπτυξης των ανθεκτικών παραγώγων spirooxazine και chromene (fatigue-resistant spirooxazine και chromene). Αυτά αποτέλεσαν το έναυσµα για την κατασκευή και εµφάνιση στο εµπόριο των φωτοχρωµικών οφθαλµικών φακών. Από τότε, πολλά άλλα εµπορικά συστήµατα έχουν αναπτυχθεί και νέα φωτοχρωµικά συστήµατα έχουν ανακαλυφθεί και εξεταστεί. Παράλληλα, αρκετά βιβλία έχουν εκδοθεί ενώ ένας χείµαρρος από άρθρα σε επιστηµονικά περιοδικά έχει εµφανιστεί και πολλά διεθνείς συµπόσια µε θέµα τον φωτοχρωµισµό έχουν οργανωθεί.

15 4 ΙΙΙ. Φωτοχρωµισµός ΙΙΙ.1 Η έννοια του φωτοχρωµισµού Πολλές χηµικές ενώσεις παρουσιάζουν την ενδιαφέρουσα ιδιότητα, της αλλαγής στο χρώµα τους ή πιο γενικά στο φάσµα απορρόφησής τους, όταν εκτίθενται σε φως κατάλληλου µήκους κύµατος (UV ή Ορατό φως). Οι ενώσεις αυτές µε αντιστρεπτή διαδικασία επανέρχονται στην αρχική τους κατάσταση, δηλαδή αποκτούν το αρχικό τους χρώµα, όταν εκτεθούν σε φως διαφορετικού µήκους κύµατος από το αρχικό ή όταν τοποθετηθούν στο σκοτάδι. Το φαινόµενο αυτό ονοµάζεται Φωτοχρωµισµός. Σχήµα 1. Η θερµοδυναµική κατάσταση τύπου Α µετασχηµατίζεται µε την ακτινοβόληση σε τύπου Β. Η αντίστροφη αντίδραση µπορεί να συµβεί θερµικά (Φωτοχρωµισµός τύπου Τ) ή φωτοχηµικά (Φωτοχρωµισµός τύπου Ρ). Η συµπεριφορά αυτή οφείλεται στην ικανότητα αυτών των ουσιών να βρίσκονται σε διαφορετικές µορφές υπό συγκεκριµένες συνθήκες. Για παράδειγµα, στο µόριο του σπιροπυρανίου ο φωτοχρωµισµός οφείλεται στην µετατροπή µεταξύ της κλειστής άχρωµης µορφής (Spiro structure) και της ανοιχτής χρωµατιστής µορφής (Merocyanine structure).

16 5 Γενικά τα οργανικά φωτοχρωµικά µόρια είναι άχρωµα, που σηµαίνει ότι η ηλεκτρονική απορρόφηση αρχίζει από την περιοχή του υπεριώδους (<350nm), ενώ τα προϊόντα που δηµιουργούνται µετά από ακτινοβόληση µε UV ακτινοβολία παρουσιάζουν έντονη απορρόφηση στην περιοχή του ορατού (400nm 700nm). Αυτή η συµπεριφορά δείχνει ότι τα αποµονωµένα π-ηλεκτρόνια που υπάρχουν στα αντιδρώντα µόρια, γίνονται ισχυρά συζευγµένα στα µόρια των προϊόντων. Αλλαγές και σε άλλες µοριακές ιδιότητες, όπως η διηλεκτρική σταθερά, µπορούν επίσης να συµβούν ταυτόχρονα µε την αλλαγή του χρώµατος του µορίου κατά την φωτοχρωµική αντίδραση. Επίσης, το κύριο κριτήριο στο φωτοχρωµισµό είναι η αντιστρεψιµότητα των φωτοχρωµικών µορίων [7]. Η αντίδραση, προκειµένου τα µόρια να επανέλθουν στην αρχική τους κατάσταση µετά την έκθεσή τους, µπορεί να είναι θερµική σε θερµοκρασίες δωµατίου (Φωτοχρωµισµός τύπου Τ). Υπάρχουν όµως και φωτοχρωµικά µόρια των οποίων τα φωτοπροϊόντα είναι σταθερά µε την θερµοκρασία. Σε τέτοια συστήµατα η αντίδραση µε την οποία το σύστηµα επανέρχεται στην αρχική του κατάσταση είναι φωτοχηµική (Φωτοχρωµισµός τύπου Ρ). Η αντιστρεψιµότητα αυτών των χηµικών ουσιών κάνει τα φωτοχρωµικά υλικά ελκυστικά για πρακτικές εφαρµογές. Οι ιδιότητες που παρουσιάζουν αυτά τα µόρια έχουν τραβήξει την προσοχή τα τελευταία χρόνια διότι έχουν µεγάλο εύρος εµπορικών εφαρµογών, όπως παράδειγµα στα οφθαλµικά γυαλιά. IIΙ.2 Φωτοχρωµικά µόρια Όλα τα φωτοχρωµικά µόρια γνωστά και ως οργανικές χρωστικές, έχουν σαν βασικό κοινό χαρακτηριστικό την αλυσίδα των ατόµων του άνθρακα µε τους εναλλασσόµενους απλούς και διπλούς δεσµούς. Λόγω του εκτεταµένου απεντοπισµού των ηλεκτρονίων κατά µήκος της αλυσίδας, γίνεται δυνατή η απορρόφηση στην ορατή περιοχή του ηλεκτροµαγνητικού φάσµατος στην οποία οφείλεται το χαρακτηριστικό χρώµα των χρωστικών. Ένα µόριο µπορεί να απορροφήσει ενέργεια µέσω περιστροφικών, ταλαντωτικών, ή ηλεκτρονικών µεταβάσεων. Οι ενέργειες του περιστροφικού και του ταλαντωτικού φάσµατος είναι σαφώς µικρότερες από τις ενέργειες των φωτονίων του ορατού φωτός (1,8 3,0 ev),

17 6 εποµένως ο µηχανισµός που µπορεί να δώσει απορρόφηση στην ορατή περιοχή είναι οι ηλεκτρονικές µεταβάσεις. Όταν τα ηλεκτρόνια κινούνται αποκλειστικά σε εντοπισµένους δεσµούς, που το µήκος τους δεν ξεπερνά το ενάµισι Άνγκστροµ ( o A ) οι ενέργειες του αντίστοιχου ηλεκτρονικού φάσµατος πλησιάζουν την ορατή περιοχή εκ των άνω, από την µεριά του υπεριώδους. Είναι προφανές λοιπόν, ότι για να πάρουµε ηλεκτρονικό φάσµα απορρόφησης στην περιοχή του ορατού φωτός, πρέπει να έχουµε απεντοπισµένα ηλεκτρόνια πράγµα που µπορεί να συµβεί σίγουρα σε µόρια µε συζευγµένη ανθρακική αλυσίδα. Βλέπουµε λοιπόν ότι η ύπαρξη απεντοπισµένων χηµικών δεσµών είναι µια αναγκαία προϋπόθεση για την απορρόφηση στην ορατή περιοχή και εποµένως η συζευγµένη ανθρακική αλυσίδα θα είναι ένα σταθερό κοινό χαρακτηριστικό όλων των έγχρωµων οργανικών ενώσεων. ΙΙΙ.3 Οικογένειες οργανικών φωτοχρωµικών µειγµάτων Στις εικόνες που ακολουθούν παρουσιάζονται µερικές οικογένειες οργανικών φωτοχρωµικών µορίων. Αρχικά τα µόρια αυτά βρίσκονται στην κλειστή τους µορφή, ενώ µετά την διέγερσή τους µε ακτινοβολία ενέργειας (hν 1 ) µετατρέπονται σε µια ανοικτή µορφή, όπως φαίνεται στις παρακάτω περιπτώσεις. Τα µόρια αυτά µε αντιστρεπτή διαδικασία µπορούν να επανέλθουν στην αρχική τους κατάσταση, όταν εκτεθούν σε ακτινοβολία ενέργειας (hν 2 ), η οποία είναι hν 2 < hν 1.

18 7

19 8

20 9 IV. Το µόριο του Σπιροπυρανίου IV.1 Το µόριο του Σπιροπυρανίου [1,3 -dihydro- 1, 3, 3 -trimethyl-6- nitrospiro[2h 11benzopyran-2,2 -(2H)-indole]] Μια από τις πιο σηµαντικές κατηγορίες φωτοχρωµικών υλικών αποτελούν οι ενώσεις του Σπιροπυρανίου. Τα µόρια του Σπιροπυρανίου αποτελούνται από ένα δακτύλιο πυρανίου (pyran) και από συζευγµένες κυκλικές αλυσίδες άνθρακα οι οποίες συγκρατιούνται ορθογώνια µε κοινό άτοµο άνθρακα (Spiro carbon) στον τρισδιάστατο χώρο.όπως φαίνεται στο σχήµα (2).

21 10 Σχήµα 2. Το µόριο του Σπιροπυρανίου Η ακτινοβόληση του µορίου του Σπιροπυρανίου µε υπεριώδη ακτινοβολία (UV) οδηγεί στην ηλεκτρολυτική διάσπαση του δεσµού µεταξύ του Spiro ατόµου άνθρακα και του οξυγόνου στον δακτύλιο του πυρανίου [8]. Η στροφή ενός µέρους του µορίου στο επίπεδο που βρίσκεται το υπόλοιπο, στερεί την τρισδιάστατη µορφή στο µόριο του Σπιροπυρανίου και το µετατρέπει σε µια σχεδόν δισδιάστατη µορφή της Μεροκυανίνης (Merocyanine), όπως φαίνεται στι σχήµα (3). Σχήµα 3. Η ακτινοβόληση του µορίου του Σπιροπυρανίου µε UV ακτινοβολία προκαλεί µια αντιστρεπτή φωτοχηµική διάσπαση του δεσµού C - O ηµιουργούνται τέσσερις ανοιχτές ισοµερικές µορφές της Μεροκυανίνης, σε αναφορά µε τους διπλούς δεσµούς, οι οποίες είναι αντιστρεπτές στην αρχική µορφή. Η επιστροφή από την MC στην SP µορφή, µπορεί να συµβεί εκτός από φωτοχηµικά και θερµικά σε χρονικό διάστηµα λεπτών ή ωρών σε θερµοκρασία δωµατίου. Στις τέσσερις trans-ισοµερείς µορφές που έχουν ανιχνευτεί φασµατοσκοπικά αντιστοιχούν και τέσσερις Cis-ισοµερείς, οι οποίες όµως είναι λιγότερο σταθερές ενεργειακά και γιαυτό το λόγο δεν ανιχνεύονται φασµατοσκοπικά. Στο σχήµα 4 παρουσιάζεται το µόριο του Σπιροπυρανίου καθώς και οι

22 11 τέσσερις στερεοϊσοµερείς trans µορφές της Μεροκυανίνης που προαναφέρθηκαν για ενδεχόµενη σύγκρισή τους. Σχήµα 4. Το µόριο του Σπιροπυρανίου και οι trans ισοµερείς µορφές της Μεροκυανίνης Οι ανοιχτές µορφές του µορίου της Μεροκυανίνης είναι θερµικά ασταθείς και ο χρόνος ζωής τους εξαρτάται από τις ιδιότητες του διαλύτη, από το µεθυλικό υποκαταστάτη και την θερµοκρασία. Στην κλειστή µορφή του µορίου της Σπιροπυράνης, όπως έχει αναφερθεί, υπάρχουν δύο συστήµατα π-ηλεκτρονίων τα οποία δεν αλληλεπιδρούν µεταξύ τους µε αποτέλεσµα να εµφανίζεται ισχυρή απορρόφηση στην περιοχή του υπεριώδους. Στην ανοιχτή µορφή όµως, η σύζευξη του συστήµατος των π-ηλεκτρονίων οδηγεί στην εµφάνιση µιας επιπλέον περιοχής απορρόφησης, στην περιοχή του ορατού, όπου η κλειστή µορφή του µορίου δεν απορροφά. ΙV.2 Μελέτες που αφορούν το φωτοχρωµικό µόριο της Σπιροπυράνης (6 - ΝΟ 2 ΒΙPS) Η µελέτη του µορίου του Σπιροπυρανίου έχει ξεκινήσει από την δεκαετία του 1950 στην προσπάθεια εύρεσης νέων υλικών τα οποία έχουν πολύ µικρές διαστάσεις και πολλές εφαρµογές.

23 12 Βάση µελετών που έχουν γίνει στα συγκεκριµένα µόρια, όταν αυτά βρίσκονται µέσα σε στερεά αλλά και σε διαλύµατα, η αντίδραση του σχηµατισµού της Μεροκυανίνης γίνεται σε δύο βήµατα. Αρχικά έχουµε τη διάσπαση του δεσµού, η οποία έχει ως αποτέλεσµα τη δηµιουργία φωτοπροϊόντων τα οποία είναι µετασταθή αφού οι δύο δακτύλιοι του µορίου βρίσκονται ακόµα σε ορθογώνια µεταξύ τους θέση. Στην συνέχεια µε ισοµερισµό των µορίων δηµιουργούνται οι µεροκυανίνες στις οποίες οι δύο δακτύλιοι βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο. Η ανοιγµένη µορφή του µορίου προσδίδει στο φάσµα απορρόφησης µια περιοχή στο ορατό (500nm 600nm) [9]. Μετά την διέγερση µε UV, οι ισοµερείς µορφές των Μεροκυανινών µε θερµική αντίδραση στο σκοτάδι µετατρέπονται αντιστρεπτά στην θερµοδυναµικά πιο σταθερή µορφή του Σπιροπυρανίου. Η αργή θερµική επιστροφή των µορίων στην αρχική µορφή του Σπιροπυρανίου, αποτελεί ένδειξη της ύπαρξης αρκετών ισοµερών στην ανοιχτή µορφή της Μεροκυανίνης. Περιγραφή του µορίου της Μεροκυανίνης Η ανοιχτή µορφή του µορίου αποτελείται από µία κεντρική αλυσίδα τριών ατόµων άνθρακα C. Σχήµα 5. Το µόριο της Μεροκυανίνης Kάθε γεωµετρική διάταξη της αλυσίδας µπορεί να περιγραφεί σε σχέση µε τρεις διεδρικές γωνίες. Στην ηλεκτρονική θεµελιώδη κατάσταση της Μεροκυανίνης υπάρχει απεντοπισµός διπλού δεσµού µεταξύ των δεσµών των τριών ατόµων της κεντρικής αλυσίδας. Εποµένως κάθε διεδρική γωνία είναι κοντά στις 0 ο ή 180 ο που αντιστοιχεί στην cis ή trans µορφή του µορίου. Συνεπώς οι πιθανές αναδιατάξεις του µορίου είναι 2 3 = 8 [10]. Με τεχνικές

24 13 φωτόλυσης µε παλµούς διάρκειας ps, ns, και µs έχει γίνει προσπάθεια για να γίνει πιο σαφής ο περίπλοκος φωτοφυσικός και φωτοχηµικός µηχανισµός του 6 ΝΟ 2 ΒΙPS. Σε διαλύµατα και σε θερµοκρασίες δωµατίου σε µη πολικούς διαλύτες έχει παρατηρηθεί η δηµιουργία ενός µετασταθούς φωτοπροϊόντος σε 8ns. Στο µετασταθές αυτό φωτοπροϊόν οι δακτύλιοι του µορίου βρίσκονται σε ορθογώνια µεταξύ τους θέση παρόλο που ο δεσµός C-O έχει διασπαστεί που είναι η cis µορφή της Μεροκυανίνης. Σε 300psec η µορφή αυτή ισοµερίζεται στην σταθερή µορφή trans της Μεροκυανίνης [11]. Οι Christian Lenoble και Ralph S.Becker [12] µε φασµατοσκοπία απορρόφησης και σε χρόνους από 10-3 sec(ms) έως 10-9 sec (ns) σε διάφορους διαλύτες προτείνουν έναν µηχανισµό για την διαδικασία του αποχρωµατισµού. Σε µη πολικούς διαλύτες έδειξαν ότι σε 8psec δεν σχηµατίζεται µόνο η ανοιχτή cis µορφή του µορίου αλλά ταυτόχρονα µε την cis µορφή διεγείρονται πολλά µόρια και στην triplet διεγερµένη κατάσταση του Σπιροπυρανίου. Η triplet διεγερµένη κατάσταση του Σπιροπυρανίου έχει βρεθεί ότι, σε χρόνο 10nsec µε άµεσο βήµα, µετατρέπεται στην ανοιχτή σταθερή trans µορφή του µορίου. Επίσης σε 10nsec η triplet διεγερµένη κατάσταση του Σπιροπυρανίου οδηγεί στην triplet διεγερµένη κατάσταση της µετασταθούς cis µορφής. Τέλος, έχει δειχθεί ότι µεταξύ της διεγερµένης triplet κατάστασης της cis µορφής και της σταθερής ανοιχτής µορφής του µορίου υπάρχει πιθανότητα διµοριακής αντίδρασης. Ο προτεινόµενος µηχανισµός φαίνεται στο σχήµα 6 [12]. Όπου Α η κλειστή µορφή του µορίου, 1 A * η singlet διεγερµένη κατάσταση και µορφής. Αντίστοιχα 1 * X και 3 A * µορφής. Τέλος, Β η ανοιχτή µορφή του µορίου. η triplet διεγερµένη κατάστασητης κλειστής 3 * X η singlet και triplet διεγερµένες καταστάσεις της ανοιχτής Σε πολικούς διαλύτες η όλη διαδικασία του αποχρωµατισµού είναι πολύ πιο γρήγορη από ότι σε µη πολικούς διαλύτες.

25 14 Σχήµα 6. Προτεινόµενοι χρόνοι στους οποίους συµβαίνει η διαδικασία του αποχρωµατισµού. Οι πλειοψηφία των εργασιών για την µελέτη του µορίου του Σπιροπυρανίου που έχουν γίνει στον παρελθόν, έγιναν µε σκοπό κυρίως την κατανόηση του µηχανισµού του φωτοχρωµισµού. Απασχόλησε επίσης και η εύρεση των χρόνων στους οποίους το µόριο εναλλάσσεται από την µια µορφή στην άλλη. Οι τεχνικές που χρησιµοποιήθηκαν περισσότερο, ήταν κυρίως φασµατοσκοπία απορρόφησης (transient absorption spectroscopy) και φθορισµού (fluorescence emission spectroscopy ). Στα περισσότερα πειράµατα που έχουν γίνει η χρωστική είχε εισαχθεί σε διαλύµατα µε διαφορετικές πολικότητες. Η διέγερση γινόταν µε λάµπες στο υπεριώδες αν και σε µερικές µόνο εργασίες αναφέρεται διέγερση µε παλµούς laser UV ακτινοβολίας αλλά η επιστροφή γινόταν κυρίως µε θερµική αντίδραση στο σκοτάδι. V. Πολυµερικές Μήτρες Οι µακροµοριακές πολυµερικές µήτρες έχουν πολύ µεγάλη µάζα και συνθέτονται από µεγάλο αριθµό επαναλαµβανόµενων µονάδων. Σχηµατίζονται από χηµικές αντιδράσεις στις οποίες ένας µεγάλος αριθµός µορίων που ονοµάζονται µονοµερή, συνδέονται κατά σειρά δηµιουργώντας µια αλυσίδα. Εάν οι µονοµερείς µονάδες είναι όλες ίδιες τότε τα πολυµερή ονοµάζονται οµοπολυµερή, ενώ όταν οι µονοµερείς µονάδες είναι δύο ή περισσότερες διαφορετικές τότε τα πολυµερή λέγονται συµπολυµερή [13]. Στο πείραµά µας, το πολυµερές που χρησιµοποιείται είναι το πολυµερές PEMMA, το οποίο αποτελείται από δύο διαφορετικές µονοµερείς οµάδες, ανήκοντας έτσι στην κατηγορία των συµπολυµερών. Ένα πολυµερές µπορεί επίσης να διακριθεί και µε βάση τον τύπο αντίδρασης που λαµβάνει χώρα µεταξύ των µονοµερών του κατά τον σχηµατισµό του. Έτσι µπορούµε να τα διακρίνουµε σε πολυµερή προσθήκης και πολυµερή συµπύκνωσης. Το πολυµερές PEMMA ανήκει στην κατηγορία πολυµερών συµπύκνωσης, όπου οι δοµικές µονάδες του έχουν ενωθεί µε αντιδράσεις συµπύκνωσης, δηλαδή δύο µόρια µονοµερών ενώνονται µεταξύ τους µε ταυτόχρονη απόσπαση ενός τρίτου µορίου (π.χ. νερού ή αλκοόλης).

26 15 Κεφάλαιο 2 Μέθοδοι Μέτρησης 2.1. Φασµατοφωτόµετρο υπεριώδους ορατού (UV Vis Spectrophotometers) Η διαθεσιµότητα φασµατοφωτοµέτρων υπεριώδους ορατού (UV Vis Spectrophotometers) τα τελευταία χρόνια, προκάλεσε µια ενδιαφέρουσα κατάσταση, όπου κάποιος µπορεί να µετράει ταυτόχρονα την ένταση του φωτός που περνάει µέσα από ένα δείγµα για διάφορα µήκη κύµατος και να επαναλαµβάνει αυτές τις µετρήσεις στη διάρκεια σχετικά µικρών χρονικών διαστηµάτων. Τυπικές δυνατότητες τέτοιων οργάνων είναι, µετρήσεις απορρόφησης άνω των 900 διαφορετικών µηκών κύµατος, σαρώνοντας ένα εύρος τιµών µηκών κύµατος από 190 έως 1100nm µε βήµα 1nm. Λαµβάνοντας µέτρηση κάθε 0,1sec και µε ακρίβεια µεγαλύτερη από 0,001 µονάδες απορρόφησης (Absorbance unit). Όλοι µας θα έχουµε δει, έστω και µια φορά, µια χρωµατιστή ταινία πάνω σε µια πετρελαιοκηλίδα, η οποία επιπλέει στην επιφάνεια της θάλασσας. Η λαµπρή αυτή µπάντα από χρώµατα που βλέπουµε είναι τα συστατικά του φάσµατος του φωτός, και κυµαίνεται από το κόκκινο µέχρι το ιώδες. Εµείς βλέπουµε αυτή την παρεµβολή των χρωµάτων, διότι το φιλµ (π.χ. πετρελαιοκηλίδα) φωτίζεται από πολυχρωµατικό φως και το πάχος του, είναι της τάξης του µήκους κύµατος του φωτός που προσπίπτει πάνω του [1].

27 16 Το φώς ανακλάται στην πάνω επιφάνεια του φιλµ αυτού και διατρέχει διαφορετική απόσταση, µέχρι να φτάσει στο µάτι µας, σε σχέση µε το ανακλώµενο φως στην κάτω επιφάνεια του φιλµ. Το φως που φτάνει τελικά στο µάτι µας από αυτές τις δύο διαδροµές συµβάλλει είτε ενισχυτικά είτε καταστρεπτικά. Αυτή η συµβολή εξαρτάται από το µήκος κύµατος, µε αποτέλεσµα κάποια χρώµατα να έχουν µεγάλη ένταση (και να είναι ορατά στο µάτι µας) ενώ άλλα χρώµατα να απουσιάζουν από την µπάντα. Αυτό που θα δούµε τελικά, εξαρτάται από το πάχος του φιλµ και την γωνία παρατήρησης [2], [3], [4]. Το φώς λοιπόν, διερχόµενο µέσω ενός διαφανούς φιλµ θα υποβάλεται σε συµβολή και εµείς εκµεταλευόµενοι το γεγονός αυτό, µπορούµε να προσδιορίσουµε από τις κορυφές (µέγιστα) και τις κοιλίες (ελάχιστα) του φάσµατος απορρόφησης, το πάχος του φιλµ (δείγµατος). Στην περίπτωση λεπτού φιλµ πάνω σε µία επιφάνεια ενός άλλου υλικού και η πάνω και η κάτω επιφάνειες του φιλµ ανακλούν το φως, µε αποτέλεσµα η συνολική ανάκλαση να εξαρτάται από το άθροισµα (συµβολή) των ανακλώµενων ακτίνων από τις δύο επιφάνειες. Επιπλέον, αυτές οι ανακλάσεις µπορεί να προστεθούν (συµβάλουν) ενισχυτικά ή καταστρεπτικά. Αυτό εξαρτάται από την διαφορά φάσης που υπάρχει µεταξύ τους. Το φαινόµενο αυτό οφείλεται στη κυµατοειδή φύση του φωτός. Η διαφορά φάσης προσδιορίζεται από την διαφορά των οπτικών δρόµων (optical path length) που διατρέχουν οι δύο ανακλώµενες µέχρι να συναντηθούν (συµβάλουν). Στο σχήµα που ακολουθεί φαίνεται η προσπίπτουσα, η διερχόµενη και η ανακλώµενη σε ένα φιλµ ακτίνα φωτός. Σχήµα 7. Προσπίπτουσα,διερχόµενη και ανακλώµενη σε ένα film ακτίνα φωτός. Εξαιτίας της διαφορετικής διαδροµής που ακολουθούν οι ακτίνες φωτός µέσα στο film, παρατηρείται ενισχυτική συµβολή ή απόσβεση.

6.10 Ηλεκτροµαγνητικά Κύµατα

6.10 Ηλεκτροµαγνητικά Κύµατα Πρόταση Μελέτης Λύσε απο τον Α τόµο των Γ. Μαθιουδάκη & Γ.Παναγιωτακόπουλου τις ακόλουθες ασκήσεις : 11.1-11.36, 11.46-11.50, 11.52-11.59, 11.61, 11.63, 11.64, 1.66-11.69, 11.71, 11.72, 11.75-11.79, 11.81

Διαβάστε περισσότερα

Όλα τα θέματα των εξετάσεων έως και το 2014 σε συμβολή, στάσιμα, ηλεκτρομαγνητικά κύματα, ανάκλαση - διάθλαση ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΔΙΑΘΛΑΣΗ

Όλα τα θέματα των εξετάσεων έως και το 2014 σε συμβολή, στάσιμα, ηλεκτρομαγνητικά κύματα, ανάκλαση - διάθλαση ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΔΙΑΘΛΑΣΗ ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΔΙΑΘΛΑΣΗ Ερωτήσεις Πολλαπλής επιλογής 1. To βάθος µιας πισίνας φαίνεται από παρατηρητή εκτός της πισίνας µικρότερο από το πραγµατικό, λόγω του φαινοµένου της: α. ανάκλασης β. διάθλασης γ. διάχυσης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 ΚίνησηΚυµάτων. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 15 ΚίνησηΚυµάτων. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 15 ΚίνησηΚυµάτων ΠεριεχόµεναΚεφαλαίου 15 Χαρακτηριστικά Κυµατικής Είδη κυµάτων: ιαµήκη και Εγκάρσια Μεταφορά ενέργειας µε κύµατα Μαθηµατική Περιγραφή της ιάδοσης κυµάτων ΗΕξίσωσητουΚύµατος Κανόνας

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 32 Φως: Ανάκλασηκαι ιάθλαση. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 32 Φως: Ανάκλασηκαι ιάθλαση. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 32 Φως: Ανάκλασηκαι ιάθλαση Γεωµετρική θεώρηση του Φωτός Ανάκλαση ηµιουργίαειδώλουαπόκάτοπτρα. είκτης ιάθλασης Νόµος του Snell Ορατό Φάσµα και ιασπορά Εσωτερική ανάκλαση Οπτικές ίνες ιάθλαση σε

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 Κίνηση Κυµάτων. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 15 Κίνηση Κυµάτων. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 15 Κίνηση Κυµάτων Περιεχόµενα Κεφαλαίου 15 Χαρακτηριστικά των Κυµάτων Είδη κυµάτων: Διαµήκη και Εγκάρσια Μεταφορά ενέργειας µε κύµατα Μαθηµατική Περιγραφή της Διάδοσης κυµάτων Η Εξίσωση του Κύµατος

Διαβάστε περισσότερα

Φύση του φωτός. Θεωρούμε ότι το φως έχει διττή φύση: διαταραχή που διαδίδεται στο χώρο. μήκος κύματος φωτός. συχνότητα φωτός

Φύση του φωτός. Θεωρούμε ότι το φως έχει διττή φύση: διαταραχή που διαδίδεται στο χώρο. μήκος κύματος φωτός. συχνότητα φωτός Γεωμετρική Οπτική Φύση του φωτός Θεωρούμε ότι το φως έχει διττή φύση: ΚΥΜΑΤΙΚΗ Βασική ιδέα Το φως είναι μια Η/Μ διαταραχή που διαδίδεται στο χώρο Βασική Εξίσωση Φαινόμενα που εξηγεί καλύτερα (κύμα) μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΟΠΤΙΚΗ. Ανάκλαση. Κάτοπτρα. Διάθλαση. Ολική ανάκλαση. Φαινόμενη ανύψωση αντικειμένου. Μετατόπιση ακτίνας. Πρίσματα

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΟΠΤΙΚΗ. Ανάκλαση. Κάτοπτρα. Διάθλαση. Ολική ανάκλαση. Φαινόμενη ανύψωση αντικειμένου. Μετατόπιση ακτίνας. Πρίσματα ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΟΠΤΙΚΗ Ανάκλαση Κάτοπτρα Διάθλαση Ολική ανάκλαση Φαινόμενη ανύψωση αντικειμένου Μετατόπιση ακτίνας Πρίσματα ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΟΠΤΙΚΗ - Ανάκλαση Επιστροφή σε «γεωμετρική οπτική» Ανάκλαση φωτός ονομάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ 05 2 0 ΘΕΡΙΝΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ ο Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις -4 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση..

Διαβάστε περισσότερα

ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. Μέρος 1ον : ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά.

ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. Μέρος 1ον : ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 53 ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. 5. Άσκηση 5 5.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε την

Διαβάστε περισσότερα

Μοριακή Φασματοσκοπία I. Παραδόσεις μαθήματος Θ. Λαζαρίδης

Μοριακή Φασματοσκοπία I. Παραδόσεις μαθήματος Θ. Λαζαρίδης Μοριακή Φασματοσκοπία I Παραδόσεις μαθήματος Θ. Λαζαρίδης 2 Τι μελετά η μοριακή φασματοσκοπία; Η μοριακή φασματοσκοπία μελετά την αλληλεπίδραση των μορίων με την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία Από τη μελέτη

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Φυσικής Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Φυσικής Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Φυσικής Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου 2 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Στις ερωτήσεις 1-5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Σύµφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από µία σχισµή.

Περίθλαση από µία σχισµή. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 71 7. Άσκηση 7 Περίθλαση από µία σχισµή. 7.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε την συµπεριφορά των µικροκυµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΣΗΜΟ ΓΛΥΦΑΔΑΣ. 7.1 Τι είναι το ταλαντούμενο ηλεκτρικό δίπολο; Πως παράγεται ένα ηλεκτρομαγνητικό

ΟΡΟΣΗΜΟ ΓΛΥΦΑΔΑΣ. 7.1 Τι είναι το ταλαντούμενο ηλεκτρικό δίπολο; Πως παράγεται ένα ηλεκτρομαγνητικό ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ηλεκτρομαγνητικά κύματα. Ηλεκτρομαγνητικά κύματα 7. Τι είναι το ταλαντούμενο ηλεκτρικό δίπολο; Πως παράγεται ένα ηλεκτρομαγνητικό κύμα; 7.2 Ποιες εξισώσεις περιγράφουν την ένταση του ηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ 1 ΦΩΣ Στο μικρόκοσμο θεωρούμε ότι το φως έχει δυο μορφές. Άλλοτε το αντιμετωπίζουμε με τη μορφή σωματιδίων που ονομάζουμε φωτόνια. Τα φωτόνια δεν έχουν μάζα αλλά μόνον ενέργεια. Άλλοτε πάλι αντιμετωπίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση Γωνίας Brewster Νόμοι του Fresnel

Μέτρηση Γωνίας Brewster Νόμοι του Fresnel Μέτρηση Γωνίας Bewse Νόμοι του Fesnel [] ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στο πείραμα, δέσμη φωτός από διοδικό lase ανακλάται στην επίπεδη επιφάνεια ενός ακρυλικού ημι-κυκλικού φακού, πολώνεται γραμμικά και ανιχνεύεται από ένα

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο.

Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 63 6. Άσκηση 6 Περίθλαση από ακµή και από εµπόδιο. 6.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης αυτής, καθώς και των δύο εποµένων, είναι η γνωριµία των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Όλα τα θέματα των εξετάσεων έως και το 2014 σε συμβολή, στάσιμα, ηλεκτρομαγνητικά κύματα, ανάκλαση - διάθλαση Η/Μ ΚΥΜΑΤΑ. Ερωτήσεις Πολλαπλής επιλογής

Όλα τα θέματα των εξετάσεων έως και το 2014 σε συμβολή, στάσιμα, ηλεκτρομαγνητικά κύματα, ανάκλαση - διάθλαση Η/Μ ΚΥΜΑΤΑ. Ερωτήσεις Πολλαπλής επιλογής Η/Μ ΚΥΜΑΤΑ 1. Τα ηλεκτροµαγνητικά κύµατα: Ερωτήσεις Πολλαπλής επιλογής α. είναι διαµήκη. β. υπακούουν στην αρχή της επαλληλίας. γ. διαδίδονται σε όλα τα µέσα µε την ίδια ταχύτητα. δ. Δημιουργούνται από

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 20 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 20 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Θέµα Α ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 0 ΜΑΪΟΥ 013 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

συνίστανται από πολωτή που επιτρέπει να περνούν µόνο τα κατακόρυφα πολωµένα κύµατα.

συνίστανται από πολωτή που επιτρέπει να περνούν µόνο τα κατακόρυφα πολωµένα κύµατα. Γραµµικά πολωµένο ηλεκτροµαγνητικό κύµα. Νόµος του Malus Η κλασσική κυµατική θεωρία του φωτός µοντελοποιεί το φως (ή ένα τυχόν ηλεκτροµαγνητικό κύµα κατ επέκταση), στον ελεύθερο χώρο, ως ένα εγκάρσιο ηλεκτροµαγνητικό

Διαβάστε περισσότερα

Doppler Radar. Μεταφορά σήµατος µε την βοήθεια των µικροκυµάτων.

Doppler Radar. Μεταφορά σήµατος µε την βοήθεια των µικροκυµάτων. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 101 10. Άσκηση 10 Doppler Radar. Μεταφορά σήµατος µε την βοήθεια των µικροκυµάτων. 10.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Η Φύση του Φωτός. Τα Β Θεματα της τράπεζας θεμάτων

Η Φύση του Φωτός. Τα Β Θεματα της τράπεζας θεμάτων Η Φύση του Φωτός Τα Β Θεματα της τράπεζας θεμάτων Η ΦΥΣΗ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ Θέμα Β _70 Β. Μονοχρωματική ακτίνα πράσινου φωτός διαδίδεται αρχικά στον αέρα. Στη πορεία της δέσμης έχουμε τοποθετήσει στη σειρά τρία

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Πράσινο και κίτρινο φως προσπίπτουν ταυτόχρονα και µε την ίδια γωνία πρόσπτωσης σε γυάλινο πρίσµα. Ποιά από τις ακόλουθες προτάσεις είναι σωστή:

Α1. Πράσινο και κίτρινο φως προσπίπτουν ταυτόχρονα και µε την ίδια γωνία πρόσπτωσης σε γυάλινο πρίσµα. Ποιά από τις ακόλουθες προτάσεις είναι σωστή: 54 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2014 ΘΕΜΑ Α Α1. Πράσινο και κίτρινο φως

Διαβάστε περισσότερα

ιάθλαση. Ολική ανάκλαση. ιάδοση µέσα σε κυµατοδηγό.

ιάθλαση. Ολική ανάκλαση. ιάδοση µέσα σε κυµατοδηγό. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 91 9. Άσκηση 9 ιάθλαση. Ολική ανάκλαση. ιάδοση µέσα σε κυµατοδηγό. 9.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε τα φαινόµενα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Ηµεροµηνία: Κυριακή 13 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1. ύο µονοχρωµατικές ακτινοβολίες Α και Β µε µήκη κύµατος στο κενό

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικό διαγώνισµα στα Κύµατα

Επαναληπτικό διαγώνισµα στα Κύµατα ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 1 Επαναληπτικό διαγώνισµα στα Κύµατα Θέµα 1 0 Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΕΙΑΣ Γραφείο 211 Επίκουρος Καθηγητής: Δ. Τσιπλακίδης Τηλ.: 2310 997766 e mail: dtsiplak@chem.auth.gr url:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012. Ηµεροµηνία: Κυριακή 1 Απριλίου 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012. Ηµεροµηνία: Κυριακή 1 Απριλίου 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Ηµεροµηνία: Κυριακή 1 Απριλίου 01 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και δίπλα το

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ 1 ο ΘΕΜΑ Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ 1. Μια ακτίνα φωτός προσπίπτει στην επίπεδη διαχωριστική επιφάνεια δύο µέσων. Όταν η διαθλώµενη ακτίνα κινείται παράλληλα προς τη διαχωριστική

Διαβάστε περισσότερα

Το φως διαδίδεται σε όλα τα οπτικά υλικά μέσα με ταχύτητα περίπου 3x10 8 m/s.

Το φως διαδίδεται σε όλα τα οπτικά υλικά μέσα με ταχύτητα περίπου 3x10 8 m/s. Κεφάλαιο 1 Το Φως Το φως διαδίδεται σε όλα τα οπτικά υλικά μέσα με ταχύτητα περίπου 3x10 8 m/s. Το φως διαδίδεται στο κενό με ταχύτητα περίπου 3x10 8 m/s. 3 Η ταχύτητα του φωτός μικραίνει, όταν το φως

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 35 ΠερίθλασηκαιΠόλωση. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 35 ΠερίθλασηκαιΠόλωση. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 35 ΠερίθλασηκαιΠόλωση ΠεριεχόµεναΚεφαλαίου 35 Περίθλαση απλής σχισµής ή δίσκου Intensity in Single-Slit Diffraction Pattern Περίθλαση διπλής σχισµής ιακριτική ικανότητα; Κυκλικές ίριδες ιακριτική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΜΑΤΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΜΑΤΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΜΑΤΑ Θέμα1: Α. Η ταχύτητα διάδοσης ενός ηλεκτρομαγνητικού κύματος: α. εξαρτάται από τη συχνότητα ταλάντωσης της πηγής β. εξαρτάται

Διαβάστε περισσότερα

Πόλωση ηλεκτρικού πεδίου

Πόλωση ηλεκτρικού πεδίου ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 15 2. Άσκηση 2 Πόλωση ηλεκτρικού πεδίου 2.1 Σκοπός της Εργαστηριακής Άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε την πόλωση των µικροκυµάτων και την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟ είναι η προσπίπτουσα ακτίνα. Ο είναι η διαθλωµένη ακτίνα. ΟΚ είναι η κάθετη στο σηµείο πρόσπτωσης. α : είναι η γωνία πρόσπτωσης δ : είναι η γωνία

ΑΟ είναι η προσπίπτουσα ακτίνα. Ο είναι η διαθλωµένη ακτίνα. ΟΚ είναι η κάθετη στο σηµείο πρόσπτωσης. α : είναι η γωνία πρόσπτωσης δ : είναι η γωνία 1 2 Ανάκλασης Νόµος Ανάκλασης Ακτίνα πρόσπτωσης Κάθετη Ακτίνα ανάκλασης Νόµος Ανάκλασης: η γωνία πρόσπτωσης (α) ισούται µε τη γωνία ανάκλασης (β) α = β α β Επίπεδο κάτοπτρο ε α β α: Γωνίαπρόσπτωσης β:γωνίαανάκλασης

Διαβάστε περισσότερα

ιαγώνισµα α τετραµήνου στη φυσική γενικής παιδείας

ιαγώνισµα α τετραµήνου στη φυσική γενικής παιδείας ιαγώνισµα α τετραµήνου στη φυσική γενικής παιδείας 1 Το µήκος κύµατος µιας πράσινης ακτινοβολίας όταν διαδίδεται σε ένα υλικό είναι το µισό από ότι είναι στο κενό. a) Ο δείκτης διάθλασης του υλικού αυτού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΩΝΥΜΟ ΟΝΟΜΑ ΤΑΞΗ ΤΜΗΜΑ ΗΜ/ΝΙΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 11/3/2012 ΧΡΟΝΟΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 10:30-13:30

ΕΠΩΝΥΜΟ ΟΝΟΜΑ ΤΑΞΗ ΤΜΗΜΑ ΗΜ/ΝΙΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 11/3/2012 ΧΡΟΝΟΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 10:30-13:30 ΕΠΩΝΥΜΟ ΟΝΟΜΑ ΤΑΞΗ ΤΜΗΜΑ ΗΜ/ΝΙΑ ΚΥΡΙΑΚΗ 11/3/2012 ΧΡΟΝΟΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 10:30-13:30 Στις ημιτελείς προτάσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη φράση,

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÎÕÓÔÑÁ

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ÎÕÓÔÑÁ 1 Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1 ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό κάθε µιας από τις παρακάτω ερωτήσεις 1- και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση 1. Ο ραδιενεργός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Φυσικών της Ώθησης

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Επιµέλεια: Οµάδα Φυσικών της Ώθησης ΕΘΝΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 0 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Επιµέλεια: Οµάδα Φυσικών της Ώθησης ΘΕΜΑ A ΕΘΝΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 0 Παρασκευή, 0 Μαΐου 0 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ Στις ερωτήσεις Α -Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Επαναληπτικό στη Φυσική 1. Θέµα 1 ο

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Επαναληπτικό στη Φυσική 1. Θέµα 1 ο ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Επαναληπτικό στη Φυσική 1 Θέµα 1 ο 1. Το διάγραµµα του διπλανού σχήµατος παριστάνει τη χρονική µεταβολή της αποµάκρυνσης ενός σώµατος που εκτελεί απλή αρµονική ταλάντωση. Ποια από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 3 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1ο Α. Στις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΗ ΚΥΜΑΤΩΝ εγκάρσια διαμήκη

ΕΙΔΗ ΚΥΜΑΤΩΝ εγκάρσια διαμήκη ΕΙΔΗ ΚΥΜΑΤΩΝ Τα οδεύοντα κύματα στα οποία η διαταραχή της μεταβλητής ποσότητας (πίεση, στάθμη, πεδίο κλπ) συμβαίνει κάθετα προς την διεύθυνση διάδοσης του κύματος ονομάζονται εγκάρσια κύματα Αντίθετα,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΜΕΤΡΗΣΗΣ: ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΦΘΟΡΙΣΜΟΥ, ΦΩΣΦΩΡΙΣΜΟΥ, ΣΚΕΔΑΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΗΣ, ΧΗΜΕΙΟΦΩΤΑΥΓΕΙΑΣ

ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΜΕΤΡΗΣΗΣ: ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΦΘΟΡΙΣΜΟΥ, ΦΩΣΦΩΡΙΣΜΟΥ, ΣΚΕΔΑΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΗΣ, ΧΗΜΕΙΟΦΩΤΑΥΓΕΙΑΣ ΟΡΓΑΝΟΛΟΓΙΑ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΜΕΤΡΗΣΗΣ: ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΦΘΟΡΙΣΜΟΥ, ΦΩΣΦΩΡΙΣΜΟΥ, ΣΚΕΔΑΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΗΣ, ΧΗΜΕΙΟΦΩΤΑΥΓΕΙΑΣ ΠΗΓΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ ΣΥΝΕΧΕΙΣ ΠΗΓΕΣ ΠΗΓΕΣ ΓΡΑΜΜΩΝ ΚΟΙΛΗΣ ΚΑΘΟΔΟΥ & ΛΥΧΝΙΕΣ ΕΚΚΕΝΩΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

7α Γεωμετρική οπτική - οπτικά όργανα

7α Γεωμετρική οπτική - οπτικά όργανα 7α Γεωμετρική οπτική - οπτικά όργανα Εισαγωγή ορισμοί Φύση του φωτός Πηγές φωτός Δείκτης διάθλασης Ανάκλαση Δημιουργία ειδώλων από κάτοπτρα Μαρία Κατσικίνη katsiki@auth.gr users.auth.gr/katsiki Ηφύσητουφωτός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ 1. Εισαγωγή. Η ενέργεια, όπως είναι γνωστό από τη φυσική, διαδίδεται με τρεις τρόπους: Α) δι' αγωγής Β) δια μεταφοράς Γ) δι'ακτινοβολίας Ο τελευταίος τρόπος διάδοσης

Διαβάστε περισσότερα

Η Φύση του Φωτός. Τα Δ Θεματα της τράπεζας θεμάτων

Η Φύση του Φωτός. Τα Δ Θεματα της τράπεζας θεμάτων Η Φύση του Φωτός Τα Δ Θεματα της τράπεζας θεμάτων Η ΦΥΣΗ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ Θέμα Δ 4_2153 Δύο μονοχρωματικές ακτινοβολίες (1) και (2), που αρχικά διαδίδονται στο κενό με μήκη κύματος λ ο1 = 4 nm και λ ο2 = 6 nm

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ & Τ/Υ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ - ΟΠΤΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ & LASER

ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ & Τ/Υ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ - ΟΠΤΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ & LASER ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ & Τ/Υ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΦΥΣΙΚΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ - ΟΠΤΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ & LASER ΑΣΚΗΣΗ ΝΟ2 ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ Γ. Μήτσου Οκτώβριος 2007 Α. Θεωρία Εισαγωγή Η ταχύτητα του φωτός

Διαβάστε περισσότερα

Πως διαδίδονται τα Η/Μ κύματα σε διαφανή διηλεκτρικά?

Πως διαδίδονται τα Η/Μ κύματα σε διαφανή διηλεκτρικά? Πως διαδίδονται τα Η/Μ κύματα σε διαφανή διηλεκτρικά? (Μη-μαγνητικά, μη-αγώγιμα, διαφανή στερεά ή υγρά με πυκνή, σχετικά κανονική διάταξη δομικών λίθων). Γραμμικά πολωμένο κύμα προσπίπτει σε ηλεκτρόνιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ (SPECTROMETRIC TECHNIQUES) ΑΘΗΝΑ, ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2014 ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ Στηρίζονται στις αλληλεπιδράσεις της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας με την ύλη. Φασματομετρία=

Διαβάστε περισσότερα

2. Οι ενεργειακές στάθµες του πυρήνα ενός στοιχείου είναι της τάξης α)µερικών ev γ)µερικών MeV

2. Οι ενεργειακές στάθµες του πυρήνα ενός στοιχείου είναι της τάξης α)µερικών ev γ)µερικών MeV ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Γ ΓΕΝΙΚΗΣ ΘΕΜΑ 1 ο 1. Αν ένα οπτικό µέσο Α µε δείκτη διάθλασης n Α είναι οπτικά πυκνότερο από ένα άλλο οπτικό µέσο Β µε δείκτη διάθλασης n Β και τα µήκη κύµατος του φωτός στα δυο µέσα είναι λ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και, δίπλα, το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή φράση η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 (ΚΥΜΑΤΑ) ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2013 ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ 5

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 (ΚΥΜΑΤΑ) ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2013 ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ 5 ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 (ΚΥΜΑΤΑ) ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2013 ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ 5 ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς

Διαβάστε περισσότερα

Είδη κυµάτων. Ηλεκτροµαγνητικά κύµατα. Σε κάποιο φυσικό µέσο προκαλείται µια διαταραχή. Το κύµα είναι η διάδοση της διαταραχής µέσα στο µέσο.

Είδη κυµάτων. Ηλεκτροµαγνητικά κύµατα. Σε κάποιο φυσικό µέσο προκαλείται µια διαταραχή. Το κύµα είναι η διάδοση της διαταραχής µέσα στο µέσο. Κεφάλαιο T2 Κύµατα Είδη κυµάτων Παραδείγµατα Ένα βότσαλο πέφτει στην επιφάνεια του νερού. Κυκλικά κύµατα ξεκινούν από το σηµείο που έπεσε το βότσαλο και αποµακρύνονται από αυτό. Ένα σώµα που επιπλέει στην

Διαβάστε περισσότερα

Απορρόφηση φωτός: Προσδιορισμός του συντελεστή απορρόφησης διαφανών υλικών

Απορρόφηση φωτός: Προσδιορισμός του συντελεστή απορρόφησης διαφανών υλικών O11 Απορρόφηση φωτός: Προσδιορισμός του συντελεστή απορρόφησης διαφανών υλικών 1. Σκοπός Η εργαστηριακή αυτή άσκηση αποσκοπεί α) στη μελέτη του φαινομένου της εξασθένησης φωτός καθώς διέρχεται μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

r r r r r r r r r r r Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

r r r r r r r r r r r Μονάδες 5 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 0 ΜΑÏΟΥ 011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ. Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Ηµεροµηνία: Κυριακή 26 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2015 Β ΦΑΣΗ. Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Ηµεροµηνία: Κυριακή 26 Απριλίου 2015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 015 ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ A Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Ηµεροµηνία: Κυριακή 6 Απριλίου 015 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Στις ηµιτελείς προτάσεις Α1

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Τηλεπικοινωνιών. και Μετάδοσης

Δίκτυα Τηλεπικοινωνιών. και Μετάδοσης Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Σερρών Τμήμα Πληροφορικής & Επικοινωνιών Δίκτυα Τηλεπικοινωνιών και Μετάδοσης Σύστημα μετάδοσης με οπτικές ίνες Tο οπτικό φέρον κύμα μπορεί να διαμορφωθεί είτε από αναλογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ

ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ Συζευγμένα ηλεκτρικά και μαγνητικά πεδία τα οποία κινούνται με την ταχύτητα του φωτός και παρουσιάζουν τυπική κυματική συμπεριφορά Αν τα φορτία ταλαντώνονται περιοδικά οι διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

5. Συμμετρία, Πολικότητα και Οπτική Ενεργότητα των μορίων

5. Συμμετρία, Πολικότητα και Οπτική Ενεργότητα των μορίων 5. Συμμετρία, Πολικότητα και Οπτική Ενεργότητα των μορίων ιδακτικοί στόχοι Μετά την ολοκλήρωση της μελέτης του κεφαλαίου αυτού θα μπορείτε να... o προβλέπετε με βάση τη συμμετρία αν ένα μόριο έχει μόνιμη

Διαβάστε περισσότερα

Ã. ÁÓÉÁÊÇÓ ÐÅÉÑÁÉÁÓ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ΘΕΜΑ 1 ο

Ã. ÁÓÉÁÊÇÓ ÐÅÉÑÁÉÁÓ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ΘΕΜΑ 1 ο Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ ο Στι ερωτήσει - 4 να γράψετε στο τετράδιό σα τον αριθµό των ερώτηση και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.. Τροχό κυλίεται πάνω σε οριζόντιο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ LASER ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ΑΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ LASER ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ΑΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ LASER ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ΑΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ «Ίσως το φως θα ναι μια νέα τυραννία. Ποιος ξέρει τι καινούρια πράγματα θα δείξει.» Κ.Π.Καβάφης ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ LASER Εισαγωγικές Έννοιες

Διαβάστε περισσότερα

Μην ξεχνάµε την διαπεραστική µατιά του Λυγκέα.

Μην ξεχνάµε την διαπεραστική µατιά του Λυγκέα. Η φύση του φωτός Το ρήµα οράω ορώ ( βλέπω ) είναι ενεργητικής φωνής. Η όραση θεωρείτο ενεργητική λειτουργία. Το µάτι δηλαδή εκπέµπει φωτεινές ακτίνες( ρίχνει µια µατιά ) οι οποίες σαρώνουν τα αντικείµενα

Διαβάστε περισσότερα

Συµβολή - Στάσιµα κύµατα.

Συµβολή - Στάσιµα κύµατα. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 47 4. Άσκηση 4 Συµβολή - Στάσιµα κύµατα. 4.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε το φαινόµενο της συµβολής των κυµάτων

Διαβάστε περισσότερα

γ ρ α π τ ή ε ξ έ τ α σ η σ τ ο μ ά θ η μ α Φ Υ Σ Ι Κ Η Γ Ε Ν Ι Κ Η Σ Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ B Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ

γ ρ α π τ ή ε ξ έ τ α σ η σ τ ο μ ά θ η μ α Φ Υ Σ Ι Κ Η Γ Ε Ν Ι Κ Η Σ Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ B Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ η εξεταστική περίοδος από 9//5 έως 9//5 γ ρ α π τ ή ε ξ έ τ α σ η σ τ ο μ ά θ η μ α Φ Υ Σ Ι Κ Η Γ Ε Ν Ι Κ Η Σ Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ B Λ Υ Κ Ε Ι Ο Υ Τάξη: Β Λυκείου Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητής: Θ

Διαβάστε περισσότερα

7 σειρά ασκήσεων. Για την επίλυση των προβλημάτων να θεωρηθούν γνωστά: σταθερά του Planck 6,63 10-34 J s, ταχύτητα του φωτός στον αέρα 3 10 8 m/s

7 σειρά ασκήσεων. Για την επίλυση των προβλημάτων να θεωρηθούν γνωστά: σταθερά του Planck 6,63 10-34 J s, ταχύτητα του φωτός στον αέρα 3 10 8 m/s η 7 σειρά ασκήσεων Για την επίλυση των προβλημάτων να θεωρηθούν γνωστά: σταθερά του Planck 6,63 10-34 J s, ταχύτητα του φωτός στον αέρα 3 10 8 m/s 1. Εξηγήστε γιατί, όταν φως διαπερνά μία διαχωριστική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή Στοιχεία Θεωρίας

Εισαγωγή Στοιχεία Θεωρίας Εισαγωγή Σκοπός της άσκησης αυτής είναι η εισαγωγή στην τεχνογνωσία των οπτικών ινών και η μελέτη τους κατά τη διάδοση μιας δέσμης laser. Συγκεκριμένα μελετάται η εξασθένιση που υφίσταται το σήμα στην

Διαβάστε περισσότερα

KYMATA Ανάκλαση - Μετάδοση

KYMATA Ανάκλαση - Μετάδοση ΦΥΣ 131 - Διαλ.34 1 KYMATA Ανάκλαση - Μετάδοση q Παλµός πάνω σε χορδή: Ένα άκρο της σταθερό (δεµένο) Προσπίπτων Ο παλµός ασκεί µια δύναµη προς τα πάνω στον τοίχο ο οποίος ασκεί µια δύναµη προς τα κάτω

Διαβάστε περισσότερα

Ακτίνες επιτρεπόμενων τροχιών (2.6)

Ακτίνες επιτρεπόμενων τροχιών (2.6) Αντικαθιστώντας το r με r n, έχουμε: Ακτίνες επιτρεπόμενων τροχιών (2.6) Αντικαθιστώντας n=1, βρίσκουμε την τροχιά με τη μικρότερη ακτίνα n: Αντικαθιστώντας την τελευταία εξίσωση στη 2.6, παίρνουμε: Αν

Διαβάστε περισσότερα

Σύζευξη σπιν-σπιν J = 0 J 0

Σύζευξη σπιν-σπιν J = 0 J 0 Σύζευξη σπιν-σπιν Ας υποθέσουµε ότι έχουµε δύο πυρήνες Α και Χ, οι οποίοι είτε συνδέονται απ ευθείας µε έναν δεσµό είτε η σύνδεσή γίνεται µε περισσότερους δεσµούς. A X J = 0 J 0 Α Χ Α Χ Το σπάσιµο των

Διαβάστε περισσότερα

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ε π α ν α λ η π τ ι κ ά θ έ µ α τ α 0 0 5 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 ΘΕΜΑ 1 o Για τις ερωτήσεις 1 4, να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που

Διαβάστε περισσότερα

Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα, που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα, που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΘΕΜΑ ο Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Στις ερωτήσεις - να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα, που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.. Μια δέσµη φωτός προσπίπτει στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Ανάκλαση Είδωλα σε κοίλα και κυρτά σφαιρικά κάτοπτρα. Αντώνης Πουλιάσης Φυσικός M.Sc. 12 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ

Ανάκλαση Είδωλα σε κοίλα και κυρτά σφαιρικά κάτοπτρα. Αντώνης Πουλιάσης Φυσικός M.Sc. 12 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ Ανάκλαση Είδωλα σε κοίλα και κυρτά σφαιρικά κάτοπτρα Αντώνης Πουλιάσης Φυσικός M.Sc. 12 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ Πουλιάσης Αντώνης Φυσικός M.Sc. 2 Ανάκλαση Είδωλα σε κοίλα και κυρτά σφαιρικά κάτοπτρα Γεωμετρική

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο31 Εξισώσεις Maxwellκαι ΗλεκτροµαγνητικάΚύµατα. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο31 Εξισώσεις Maxwellκαι ΗλεκτροµαγνητικάΚύµατα. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο31 Εξισώσεις Maxwellκαι ΗλεκτροµαγνητικάΚύµατα ΠεριεχόµεναΚεφαλαίου 31 Τα µεταβαλλόµενα ηλεκτρικά πεδία παράγουν µαγνητικά πεδία. Ο Νόµος του Ampère-Ρεύµα µετατόπισης Νόµος του Gauss s στο µαγνητισµό

Διαβάστε περισσότερα

Διάθλαση φωτός και ολική ανάκλαση: Εύρεση του δείκτη διάθλασης και της γωνίας ολικής ανάκλασης

Διάθλαση φωτός και ολική ανάκλαση: Εύρεση του δείκτη διάθλασης και της γωνίας ολικής ανάκλασης 3 Διάθλαση φωτός και ολική ανάκλαση: Εύρεση του δείκτη διάθλασης και της γωνίας ολικής ανάκλασης Μέθοδος Σε σώμα διαφανές ημικυλινδρικού σχήματος είναι εύκολο να επιβεβαιωθεί ο νόμος του Sell και να εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

δ. διπλάσιος του αριθµού των νετρονίων του πυρήνα του ατόµου.

δ. διπλάσιος του αριθµού των νετρονίων του πυρήνα του ατόµου. 1 ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 18 MAΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

δ. εξαρτάται µόνο από το υλικό του οπτικού µέσου. Μονάδες 4

δ. εξαρτάται µόνο από το υλικό του οπτικού µέσου. Μονάδες 4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1ο Στις ερωτήσεις 1-5 να

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Θέµα ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο : ΚΥΜΑΤΑ Ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και ποιες λανθασµένες; α Η υπέρυθρη ακτινοβολία έχει µήκη κύµατος µεγαλύτερα από

Διαβάστε περισσότερα

2015 ii. iii. 8 ii. iii. 9

2015 ii. iii. 8 ii. iii. 9 ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Θέµα Α Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και, δίπλα, το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση η οποία συµπληρώνει σωστά την ηµιτελή πρόταση.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 LASER. Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation Ενίσχυση Φωτός με Επαγόμενη Εκπομπή Ακτινοβολίας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 LASER. Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation Ενίσχυση Φωτός με Επαγόμενη Εκπομπή Ακτινοβολίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 Μαρία Κατσικίνη katsiki@auth.gr users.auth.gr/~katsiki Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation Ενίσχυση Φωτός με Επαγόμενη Εκπομπή Ακτινοβολίας wikipedia Το πρώτο κατασκευάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΣΙΜΑ ΚΥΜΑΤΑ. + 1) με Ν=0,1,2,3..., όπου d το μήκος της χορδής. 4 χορδή με στερεωμένο το ένα άκρο ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ. ,στο κενό (αέρα) co

ΣΤΑΣΙΜΑ ΚΥΜΑΤΑ. + 1) με Ν=0,1,2,3..., όπου d το μήκος της χορδής. 4 χορδή με στερεωμένο το ένα άκρο ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΚΥΜΑΤΑ. ,στο κενό (αέρα) co ΣΤΑΣΙΜΑ ΚΥΜΑΤΑ Κύματα που t x t x σχηματίζουν το y1 = A. hm2 p ( - ), y2 = A. hm2 p ( + ) T l T l στάσιμο Εξίσωση στάσιμου c κύματος y = 2 A. sun 2 p. hm2p t l T Πλάτος ταλάντωσης c A = 2A sun 2p l Κοιλίες,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ. Θέμα Δ

ΑΤΟΜΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ. Θέμα Δ ΑΤΟΜΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ Θέμα Δ 4_2149 Άτομο υδρογόνου βρίσκεται σε κατάσταση όπου η στροφορμή του είναι ίση με 3,15 10-34 J s. Δ1) Σε ποια στάθμη βρίσκεται το ηλεκτρόνιο; Δ2) Αν το άτομο έφθασε στην προηγούμενη

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ ο ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Στις ερωτήσεις - να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα, που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.. Το έτος 2005 ορίστηκε ως έτος Φυσικής

Διαβάστε περισσότερα

δ) µειώνεται το µήκος κύµατός της (Μονάδες 5)

δ) µειώνεται το µήκος κύµατός της (Μονάδες 5) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 011-01 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ/Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 η (ΘΕΡΙΝΑ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 30/1/11 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό κάθε µίας από τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 0. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΘΕΜΑ 1 0. Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. Επαναληπτικό διαγώνισµα Φυσικής Κατεύθυνσης Γ λυκείου 009 ΘΕΜΑ 0 Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις -5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.. Σώµα

Διαβάστε περισσότερα

1 56 παριστάνει : α. διάσπαση β β. διάσπαση γ γ. σύντηξη δ. σχάση. Μονάδες 5

1 56 παριστάνει : α. διάσπαση β β. διάσπαση γ γ. σύντηξη δ. σχάση. Μονάδες 5 ΑΡΧΗ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΦΥΣΙΚΗ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1 ο Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΧΧ ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΠΟΛΩΜΕΝΟΥ ΦΩΤΟΣ - ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ FRESNEL

ΑΣΚΗΣΗ ΧΧ ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΠΟΛΩΜΕΝΟΥ ΦΩΤΟΣ - ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ FRESNEL ΑΣΚΗΣΗ ΧΧ ΑΝΑΚΛΑΣΗ ΠΟΛΩΜΕΝΟΥ ΦΩΤΟΣ - ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ FRESNEL ΧΧ.1 Σκοπός Σκοπός αυτής της άσκησης είναι η μελέτη της συμπεριφοράς του γραμμικά πολωμένου φωτός, όταν ανακλάται σε επίπεδη επιφάνεια διηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

Ένωση Ελλήνων Φυσικών ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ 2015 Πανεπιστήμιο Αθηνών, Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών, Τεχνολογίας, Περιβάλλοντος

Ένωση Ελλήνων Φυσικών ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ 2015 Πανεπιστήμιο Αθηνών, Εργαστήριο Φυσικών Επιστημών, Τεχνολογίας, Περιβάλλοντος Γ Λυκείου 7 Μαρτίου 2015 ΟΔΗΓΙΕΣ: 1. Η επεξεργασία των θεμάτων θα γίνει γραπτώς σε χαρτί Α4 ή σε τετράδιο που θα σας δοθεί (το οποίο θα παραδώσετε στο τέλος της εξέτασης). Εκεί θα σχεδιάσετε και όσα γραφήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 5 ΧΡΟΝΙΑ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Α Στις ερωτήσεις Α-Α να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 Παράγωγος

Κεφάλαιο 6 Παράγωγος Σελίδα από 5 Κεφάλαιο 6 Παράγωγος Στο κεφάλαιο αυτό στόχος µας είναι να συνδέσουµε µία συγκεκριµένη συνάρτηση f ( ) µε µία δεύτερη συνάρτηση f ( ), την οποία και θα ονοµάζουµε παράγωγο της f. Η τιµή της

Διαβάστε περισσότερα

r r r r r r r r r r r

r r r r r r r r r r r ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 0 ΜΑÏΟΥ 011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΑΙ ΤΩΝ ΥΟ ΚΥΚΛΩΝ) ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ - Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ - Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ - Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ Στις ηµιτελείς προτάσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΦΥΣΙΚΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 4 ΘΕΜΑ ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις - 4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση..

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά για µικροκύµατα. ηµιουργία ηλεκτροµαγνητικών κυµάτων.

Γενικά για µικροκύµατα. ηµιουργία ηλεκτροµαγνητικών κυµάτων. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 5 1. Άσκηση 1 Γενικά για µικροκύµατα. ηµιουργία ηλεκτροµαγνητικών κυµάτων. 1.1 Εισαγωγή Τα µικροκύµατα είναι ηλεκτροµαγνητική ακτινοβολία όπως το ορατό φώς, οι ακτίνες

Διαβάστε περισσότερα

NTÙÍÉÏÓ ÃÊÏÕÔÓÉÁÓ - ÖÕÓÉÊÏÓ www.geocities.com/gutsi1 -- www.gutsias.gr

NTÙÍÉÏÓ ÃÊÏÕÔÓÉÁÓ - ÖÕÓÉÊÏÓ www.geocities.com/gutsi1 -- www.gutsias.gr Έστω µάζα m. Στη µάζα κάποια στιγµή ασκούνται δυο δυνάµεις. ( Βλ. σχήµα:) Ποιά η διεύθυνση και ποιά η φορά κίνησης της µάζας; F 1 F γ m F 2 ιατυπώστε αρχή επαλληλίας. M την της Ποιό φαινόµενο ονοµάζουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. Άσκηση 2 η : Φασματοφωτομετρία. ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γενικό Τμήμα Εργαστήριο Χημείας

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. Άσκηση 2 η : Φασματοφωτομετρία. ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γενικό Τμήμα Εργαστήριο Χημείας Άσκηση 2 η : ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Εκχύλιση - Διήθηση Διαχωρισμός-Απομόνωση 2. Ποσοτικός Προσδιορισμός 3. Ποτενσιομετρία 4. Χρωματογραφία Ηλεκτροχημεία Διαχωρισμός-Απομόνωση 5. Ταυτοποίηση Σακχάρων Χαρακτηριστικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 25 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 25 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ 1ο ΑΡΧΗ 1ΗΣΣΕΛΙ ΑΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 5 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 5. 3. Η υπεριώδης ακτινοβολία. α. με πολύ μικρό μήκος κύματος δεν προκαλεί βλάβες στα κύτταρα του δέρματος. β. δεν προκαλεί φθορισμό.

Μονάδες 5. 3. Η υπεριώδης ακτινοβολία. α. με πολύ μικρό μήκος κύματος δεν προκαλεί βλάβες στα κύτταρα του δέρματος. β. δεν προκαλεί φθορισμό. ΑΡΧΗ ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΠΤΑ (7) ΘΕΜΑ ο Στις ερωτήσεις -4 να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Γ Λυκείου Κατεύθυνσης. Προτεινόμενα Θέματα

Φυσική Γ Λυκείου Κατεύθυνσης. Προτεινόμενα Θέματα Φυσική Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Προτεινόμενα Θέματα Θέμα ο Ένα σώμα εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση πλάτους Α. Η φάση της ταλάντωσης μεταβάλλεται με το χρόνο όπως δείχνει το παρακάτω σχήμα : φ(rad) 2π π 6

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΥΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΥΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΦΑΣΜΑΤΟΜΕΤΡΙΑ: Μέτρηση της έντασης της (συνήθως) ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας με (φωτοηλεκτρικούς ήάλλους κατάλληλους) μεταλλάκτες, μετάτην αλληλεπίδραση της με

Διαβάστε περισσότερα

Το πλάτος της ταλάντωσης του σημείου Σ, μετά τη συμβολή των δυο. α. 0 β. Α γ. 2Α δ. Μονάδες 5

Το πλάτος της ταλάντωσης του σημείου Σ, μετά τη συμβολή των δυο. α. 0 β. Α γ. 2Α δ. Μονάδες 5 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Α (ΘΕΡΙΝΑ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04-01-2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΑΡΧΩΝ Μ-ΑΓΙΑΝΝΙΩΤΑΚΗ ΑΝ-ΠΟΥΛΗ Κ ΘΕΜΑ Α Οδηγία: Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς

Διαβάστε περισσότερα