Θέμα: «Επιχειρηματικοί κύκλοι. Αντιμετώπιση αυτών. Νεώτερες Θεωρίες. Πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θέμα: «Επιχειρηματικοί κύκλοι. Αντιμετώπιση αυτών. Νεώτερες Θεωρίες. Πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι»"

Transcript

1 Θέμα: «Επιχειρηματικοί κύκλοι. Αντιμετώπιση αυτών. Νεώτερες Θεωρίες. Πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι» Συντάκτης: Μπαντούλας Κων/νος, Οικονομολόγος, Μc Χρηματοοικονομικών 1

2 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΝ Η αντιμετώπιση των διαφόρων διακυμάνσεων διαφέρει ανάλογα με την φάση του οικονομικού κύκλου και ανάλογα με τις ιδιαίτερες ικανότητες της κάθε οικονομίας. Το μέγεθος της πρώτης φάσης εξαρτάται από την ικανότητα της κεντρικής τράπεζας να προσφέρει ομαλή προσγείωση και μείωση των πληθωριστικών πιέσεων της οικονομίας. Το μέγεθος της δεύτερης φάσης εξαρτάται γενικά από την ελαστικότητα της αγοράς εργασίας (προστασία του εργαζόμενου) και το μέγεθος της προηγούμενης φάσης Όσο μεγαλύτερη η πρώτη και όσο μικρότερη η δεύτερη τόσο πιο σύντομή θα είναι η τρίτη φάση. Οι σπειροειδείς δυνάμεις τιμών-μισθών τόσο από την πλευρά των εργαζομένων να περνάν την αύξηση των αμοιβών τους όσο και των επιχειρήσεων να περνάν στον καταναλωτή τις αυξήσεις του εργατικού κόστους, καθορίζουν το μέγεθος της δεύτερης φάσης. Τα εξωγενή σοκ π.χ. αύξηση της τιμής του πετρελαίου έχουν μικρότερη επίδραση στο μέγεθος της δεύτερης φάσης από ότι στο μέγεθος της πρώτης φάσης. Το μέγεθος της τρίτης φάσης είναι το μικρότερο του κύκλου συνήθως διαρκεί λιγότερο από ένα χρόνο. Η τέταρτη φάση έχει μεγάλο μέγεθος και είναι ασταθής. Τα πάντα εξαρτώνται από το βάθος και την διάρκεια της ύφεσης που είχε προηγηθεί, καθώς όσο μεγαλύτερη τόσο μεγαλύτερα τα κέρδη από την αύξηση της παραγωγικότητας και της μείωσης του κόστους ανά εργαζόμενο και της πτώσης του πληθωρισμού. Αν η ανάκαμψη είναι αναιμική τότε οι επιχειρηματίες τρέφουν τις αμφιβολίες τους για την διατήρηση της ανάκαμψης και καθυστερούν να προσλάβουν μόνιμο προσωπικό. Στην περίπτωση ενός εξωγενούς σοκ σε αυτήν την φάση π.χ. αύξηση της τιμής του πετρελαίου τότε οι εργαζόμενοι είναι προετοιμασμένοι να δεχθούν μείωση των πραγματικών αμοιβών τους. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΝ Γενικά μπορούμε να πούμε ότι το άριστο μείγμα πολιτικής εξαρτάται: 1. Από την αρχική κατάσταση της οικονομίας δηλαδή αν βρίσκεται σε υπερθέρμανση ή έχει διαθέσιμες παραγωγικές ικανότητες. 2. Από τον τύπο του σοκ που χτυπά την οικονομία δηλαδή αν είναι μόνιμο ή παροδικό, αν είναι από την πλευρά της ζήτησης, της προσφοράς ή το εξωτερικό ή αν είναι ανάλογο (συμμετρικό) με σοκ που συναντούν οι κυριότεροι εμπορικοί εταίροι της χώρας. 3. Από το βαθμό με τον οποίο είναι συγχρονισμένη η οικονομία με τις οικονομίες των κυριότερων εμπορικών εταίρων της χώρας και 2

3 4. Από την πολιτική αντίδραση των κυριότερων εμπορικών εταίρων στο σοκ. Όταν στόχος είναι η αντιμετώπιση του πληθωρισμού σε μια οικονομία που δέχεται σοκ από την πλευρά της ζήτησης και μπορεί να οφείλεται σε υπερβολικά μεγάλες επεκτατικές πολιτικές, χαμηλή φορολογία, χαμηλά επιτόκια, άρση πιστωτικών περιορισμών κλπ, τότε το προϊόν της οικονομίας αυξάνεται πολύ περισσότερο από το δυνητικό και σίγουρα βρίσκεται κοντά στην κορυφή του επιχειρηματικού κύκλου και η ανεργία βρίσκεται κοντά στο επίπεδο του φυσικού ποσοστού ανεργίας. Το ερώτημα που τίθεται είναι πόσο χρονικό διάστημα η οικονομία αυξάνεται περισσότερο από το δυνητικό προϊόν της, και πόσο ευέλικτη είναι η αγορά εργασίας. Με δεδομένο ότι το σοκ αυτό είναι ασύμμετρο δηλαδή δεν επιδρά και στις οικονομίες των κυριότερών της εμπορικών εταίρων η άριστη πολιτική είναι η σφιχτή νομισματική και δημοσιονομική πολιτική. Σε μια οικονομία με υψηλό πληθωρισμό και υψηλή ανεργία άριστη οικονομική πολιτική είναι η σφιχτή νομισματική και δημοσιονομική πολιτική η οποία σε βραχυπρόθεσμο διάστημα θα αυξήσει τα επιτόκια και την ανεργία, θα μειώσει την ανταγωνιστικότητα των εγχώριων προϊόντων αλλά θα οδηγήσει μέσω της πίεσης των μισθών και των επιχειρηματικών κερδών σε μείωση του πληθωρισμού. Αν σε αυτήν την οικονομία δεν υπάρξει περιστολή των κρατικών δαπανών, το βάρος μείωσης του πληθωρισμού το σηκώνει ο εμπορευματικός τομέας επειδή η περιστολή μόνο της νομισματικής ρευστότητας μέσω υψηλών επιτοκίων και ανατίμησης του νομίσματος της χώρας οδηγεί σε μείωση της ανταγωνιστικότητας των προϊόντων της χώρας. Αν το σοκ ύφεσης που χτυπά την οικονομία είναι συμμετρικό τότε ο βαθμός της σφιχτής νομισματικής πολιτικής της χώρας είναι μικρότερος επειδή η νομισματική πολιτική που μπορεί να αποφασίσουν οι εμπορικοί εταίροι π.χ. υψηλών επιτοκίων θα οδηγήσει σε διολίσθηση του εγχώριου νομίσματος. Αν έχουμε συμμετρικό σοκ υπερθέρμανσης των οικονομιών ο απαιτούμενος βαθμός σφιχτής νομισματικής πολιτικής είναι τώρα μεγαλύτερος για να εισάγει την ανατίμηση των εγχώριων νομισμάτων που θα μειώσει τη ζήτηση για εγχώρια προϊόντα και θα αποθερμάνει την οικονομία. Η μη-συνεργασία σε αυτό το παιχνίδι πολιτικής θα οδηγήσει σε εντονότερη ύφεση. Σε περίπτωση ενός μόνιμου σοκ από την πλευρά της προσφοράς όπως αύξηση του κόστους παραγωγής των αγαθών είτε από εκρηκτική άνοδο των τιμών του πετρελαίου είτε από ενδυνάμωση των συνδικαλιστικών πιέσεων ωθεί την οικονομία σε επίπεδο πάνω από το δυνητικό προϊόν παραγωγής. Όσο υψηλότερη είναι η πραγματική αύξηση του κόστους τόσο πιο έντονη η αύξηση του πληθωρισμού. Σε περίπτωση ασύμμετρου σοκ στο εσωτερικό της οικονομίας τότε η άριστη πολιτική είναι αυτή της σφιχτής νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής γιατί πρώτιστος στόχος είναι η μείωση του πληθωρισμού. Σε περίπτωση διεθνούς συμμετρικού σοκ η άριστη πολιτική είναι η σφιχτότερη νομισματική πολιτική από αυτήν των εμπορικών εταίρων η οποία όμως συνδέεται με χαλαρή ή ουδέτερη δημοσιονομική πολιτική για να μην εισάγει το φαινόμενο του στασιμοπληθωρισμού στην οικονομία. Η σφιχτή νομισματική πολιτική είναι προτιμότερη από την σφιχτή δημοσιονομική πολιτική επειδή η πρώτη οδηγεί σε ανατίμηση του νομίσματος ενώ η δεύτερη σε διολίσθηση που ενέχει τον κίνδυνο του εισαγόμενου πληθωρισμού ο οποίος είναι η αιτία του πληθωρισμού. Αν εκτός από σφιχτή νομισματική ασκηθεί και σφιχτή δημοσιονομική πολιτική τότε η ύφεση θα είναι μεγαλύτερη που δεν είναι απαραίτητο εκτός αν η το πετρελαϊκό σοκ είναι τεράστιο. Σε περίπτωση που το πετρελαϊκό σοκ χτυπήσει μια οικονομία σε περίοδο ύφεσης τότε η άριστη οικονομική πολιτική είναι σφιχτή νομισματική και χαλαρή δημοσιονομική πολιτική έτσι ώστε η πρώτη να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό και η δεύτερη την ύφεση. Όταν στόχος είναι η αντιμετώπιση της ανεργίας και η οικονομία αναρρώνει από κάποια ύφεση τότε απαιτούμενη πολιτική είναι αυτή της χαλαρής νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής και η αντιστροφή της καθώς μειώνεται το παραγωγικό κενό. Έτσι στο πρώτο στάδιο έχουμε δημιουργία καινού- 3

4 ριων θέσεων απασχόλησης χωρίς πληθωριστικές πιέσεις. Όσο μεγαλύτερο το παραγωγικό κενό και πιο βραδεία η αντίδραση της οικονομίας στις αλλαγές της οικονομικής πολιτικής τόσο περισσότερο η οικονομική αυτή πολιτική μπορεί να παραμείνει επεκτατική. Αν η ακολουθούμενη πολιτική παραμείνει επεκτατική και πέρα από το επίπεδο των παραγωγικών δυνατοτήτων της οικονομίας τότε ακολουθεί ανταγωνιστική αύξηση τιμών-μισθών και ακαμψίες στην αγορά εργασίας. Τότε απαιτείται χαλαρή δημοσιονομική πολιτική που θα μειώσει την ανεργία και σφιχτή νομισματική πολιτική που θα στοχεύει τον περιορισμό του πληθωρισμού. Από καθαρή στατιστική άποψη οι κύκλοι προκαλούνται από σοκ (shocks) που χτυπούν την οικονομία. Τα σοκ αυτά προκαλούν μια πρόσκαιρη αλλά επίμονη παρεκτροπή από του προϊόντος της οικονομίας από το επίπεδο των ικανοτήτων της. Σύμφωνα με την θεωρία του Keynes τα σοκ προέρχονται είτε από την πλευρά της προσφοράς, είτε από την πλευρά της ζήτησης και της διανομής, είτε από διαρθρωτικές μεταβολές. Μια άλλη διάκριση είναι ανάλογα με το χώρο προέλευσης τους. Έτσι χωρίζονται σε εγχώριας προέλευσης και εξωτερικής από κάποια χώρα του εξωτερικού. Οι τυπικοί εγχώριοι κύκλοι μπορούν να οφείλονται σε αλλαγές της ακολουθούμενης οικονομικής (δημοσιονομικής ή νομισματικής) πολιτικής αλλά και της συμπεριφοράς του ιδιωτικού τομέα (ροπή προς αποταμίευση και επενδύσεις). ΝΕΟΤΕΡΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΥΚΛΙΚΩΝ ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΕΩΝ Η θεωρία του Keynes για την ανάλυση του φαινόμενου των κυκλικών διακυμάνσεων χρησιμοποιεί τις αγορές αγαθών και χρήματος και εξηγεί το φαινόμενο με τις καμπύλες IS-LM καθώς και των καμπύλων AD και AS της συνολικής ζήτησης και προσφοράς. Τόσο τα βραχυχρόνια όσο και τα μακροχρόνια σημεία ισορροπίας βρίσκονται στα σημεία τομής των καμπυλών AS-AD. Βραχυχρόνια είναι δυνατή η παραγωγή οποιονδήποτε ποσοτήτων στο δεδομένο επίπεδο τιμών. Το επίπεδο τιμών όμως μακροχρονίως προσαρμόζεται στις συνθήκες της αγοράς και η οικονομία προσεγγίζει την μακροχρόνια ισορροπία της στην οποία η AS είναι κάθετη και επικρατεί πλήρης απασχόληση των παραγωγικών συντελεστών. Κατά συνέπεια οι κύκλοι της οικονομικής δραστηριότητας οφείλονται στις μεταβολές της AD. Η σταθεροποιητική πολιτική βασίζεται στη διαχείριση της συνολικής ζήτησης με τη χρήση της νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής για την αντιμετώπιση των κάμψεων της παραγωγικής δραστηριότητας και της διατήρησης πλήρους απασχόλησης. Η μεταβολή των δημοσίων δαπανών προκαλεί μεταβολή της συνολικής ζήτησης (κατανάλωση και επένδυση) και μετατόπιση της IS και η μεταβολή της προσφοράς της ποσότητας του χρήματος προκαλεί μετατόπιση της LM με αποτέλεσμα να προκαλούνται μεταβολές του πραγματικού προϊόντος της οικονομίας στη βραχυχρόνια περίοδο. Μακροχρόνια το προϊόν επιστρέφει στο επίπεδο πλήρους απασχόλησης και το πραγματικό επιτόκιο αυξάνει. Κατά συνέπεια η δημοσιονομική πολιτική είναι ουδέτερη μακροχρόνια διότι δεν επηρεάζει τα πραγματικά δεδομένα της οικονομίας (παραγωγή, απασχόληση, κατανάλωση, επένδυση). 4

5 Η ποσότητα του χρήματος που κυκλοφορεί στην αγορά λειτουργεί προς την ίδια κατεύθυνση με την μεταβολή του πραγματικού προϊόντος της οικονομίας (προκυκλικά). Αύξηση της προσφοράς χρήματος προκαλεί την οικονομική άνθηση και η μείωση την ύφεση στην οικονομία. Βασιζόμενοι στην αργή προσαρμογή των τιμών και των μισθών και την ακαμψία των μισθών προς τα κάτω εξαιτίας των συλλογικών συμβάσεων εργασίας ανάμεσα στους εργοδότες και τα εργατικά συνδικάτα, εκφράζουν την άποψη της αδυναμίας της αγοράς να εκκαθαρίσει και να επιστρέψει στην πλήρη απασχόληση άμεσα και μπορεί να διατηρείται εκτός ισορροπίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Για αυτό οι νομισματικές αρχές και οι δημόσιοι φορείς οφείλουν να παρέμβουν ώστε να εξαλειφθεί το φαινόμενο της εκτενούς ανεργίας και να επιστρέψει η αγορά όσο το δυνατό συντομότερα σε επίπεδο προϊόντος πλήρους απασχόλησης. Αντίθετα στο βασικό κλασικό υπόδειγμα το χρήμα θεωρείται ουδέτερο, που σημαίνει ότι οι διαφοροποιήσεις της ονομαστικής προσφοράς χρήματος μεταβάλλουν αναλογικά το επίπεδο των τιμών και δεν επηρεάζουν τις πραγματικές μεταβλητές δηλαδή το προϊόν, την απασχόληση, τους πραγματικούς μισθούς και τα πραγματικά επιτόκια. Στο κλασικό υπόδειγμα η προκυκλική και προπορευόμενη συμπεριφορά του χρήματος δικαιολογείται μέσα από την ύπαρξη αντίστροφης αιτιότητας. Σε αυτή οι αναμενόμενες μεταβολές του προϊόντος οδηγούν σε μεταβολές της προσφοράς του χρήματος προς την ίδια κατεύθυνση. Δηλαδή οι επιχειρήσεις αυξάνουν τη ζήτησή τους για χρήμα καθώς προβλέπουν αύξηση ζήτησης του προϊόντος τους και η κεντρική τράπεζα προσφέρει αρκετό επιπλέον χρήμα για να ικανοποιήσει την αύξηση της ζήτησης του χρήματος. Με αυτό τον τρόπο η αύξηση της προσφοράς του χρήματος προκαλεί μεταβολή των τιμών και όχι μεταβολή του προϊόντος της οικονομίας. Η Μονεταριστική θεωρία του Milton Friedman στηρίζεται στην υπόθεση της ατελούς πληροφόρησης των εργαζομένων για τις μεταβολές του επιπέδου τιμών. Σύμφωνα με την ανάλυση αυτή εξαιτίας της ελλιπούς πληροφόρησης η καμπύλης βραχυχρόνιας προσφοράς έχει θετική κλίση και είναι ανερχόμενη όταν αυξάνεται το επίπεδο του παραγόμενου προϊόντος. Αλλά η μακροχρόνια καμπύλη προσφοράς είναι ανεξάρτητη του επιπέδου των τιμών και εμφανίζεται κατακόρυφη προς τον άξονα του προϊόντος. Στην βραχυχρόνια περίοδο το παραγόμενο προϊόν εξαρτάται από τις αυξομειώσεις της προσφοράς χρήματος και την πληροφόρηση των εργαζομένων και την αδυναμία τους να αντιλαμβάνονται τις μεταβολές των τιμών. Όταν το επίπεδο των παρατηρούμενων τιμών είναι μεγαλύτερο από το αναμενόμενο οι εργαζόμενοι, επειδή έχουν ατελή πληροφόρηση δεν γνωρίζουν τις μεταβολές των σχετικών τιμών των αγαθών και προσφέρουν την εργασία τους με χαμηλότερους πραγματικούς μισθούς και κατά συνέπεια προσφέρεται μεγαλύτερη ποσότητα προϊόντος στην αγορά. Όταν το επίπεδο των παρατηρούμενων τιμών είναι μικρότερο από το αναμενόμενο οι εργαζόμενοι επειδή προσφέρουν την εργασία τους με υψηλότερους πραγματικούς μισθούς, προσφέρεται μικρότερη ποσότητα προϊόντος στην αγορά και η καμπύλη της βραχυχρόνια προσφοράς είναι με θετική κλίση. Η προσφερόμενη ποσότητα προϊόντος ισούται με το προϊόν πλήρους απασχόλησης μόνο όταν οι εργαζόμενοι δεν σφάλουν στις προβλέψεις τους και το αναμενόμενο επίπεδο των τιμών ισούται με το εμφανιζόμενο. Σε αυτή την περίπτωση η καμπύλη της συνολικής προσφοράς είναι τελείως ανελαστική ως προς τις τιμές. Στη θεωρία των ορθολογικών προσδοκιών τα άτομα χρησιμοποιούν το σύνολο της πληροφορίας για να προσδιορίσουν τη συμπεριφορά τους. Οι επιχειρηματίες βλέποντας τη μεταβολή της προσφοράς χρήματος αντιλαμβάνονται ότι επίκειται άνοδος του γενικού επιπέδου τιμών και δεν μεταβάλλουν την πα- 5

6 ραγόμενη ποσότητα προϊόντος. Μόνο αν το εφαρμοζόμενο μέτρο οικονομικής πολιτικής δεν είναι αναμενόμενο θα έχει αποτέλεσμα και θα συμβάλει στην αύξηση του παραγόμενου προϊόντος. Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία μία απροσδόκητη μεταβολή της προσφοράς του χρήματος μεταβάλει τη ποσότητα του παραγόμενου προϊόντος προς την ίδια κατεύθυνση και κατά συνέπεια η καμπύλη της συνολικής προσφοράς είναι θετική βραχυχρόνια. Αλλά στη συνέχεια μέσα από τις μεταβολές του γενικού επιπέδου των τιμών και την προσαρμογή των τιμών και των μισθών οι αγορές εκκαθαρίζουν. Εφόσον το προϊόν χαρακτηρίζεται ως πλήρους απασχόλησης η απροσδόκητη μεταβολή της προσφοράς του χρήματος δεν μεταβάλει τη ποσότητα του παραγόμενου προϊόντος και κατά συνέπεια η καμπύλη της συνολικής προσφοράς είναι κάθετη μακροχρόνια. Αντίθετα μια αναμενόμενη μεταβολή της προσφοράς του χρήματος δεν μεταβάλει τη ποσότητα του παραγόμενου προϊόντος και η αύξηση της προσφοράς του χρήματος είναι ουδέτερη τόσο βραχυχρόνια όσο και μακροχρόνια, επειδή οι προσδοκίες των ατόμων προσαρμόζονται άμεσα και για να αντιμετωπίσουν τις μεταβολές των τιμών που απειλούν τα πραγματικά τους διαθέσιμα δρομολογούν συμπεριφορά έτσι ώστε να προστατευτούν από αυτές τις επιλογές της νομισματικής αρχής. Το διευρυμένο κλασικό υπόδειγμα βασίζεται στη μονεταριστική θεωρία αλλά και των ορθολογικών προσδοκιών. Σύμφωνα με αυτό μόνο οι αιφνιδιαστικές μεταβολές της προσφοράς του χρήματος μπορούν να επηρεάσουν το προϊόν για βραχυχρόνιο διάστημα (η καμπύλη της συνολικής προσφοράς έχει θετική κλίση βραχυχρόνια). Με τη χρήση των ορθολογικών προσδοκιών το κοινό δεν μπορεί να αιφνιδιάζεται συστηματικά από τις νομισματικές αρχές με αποτέλεσμα η μεταβολή της προσφοράς χρήματος να είναι ουδέτερη και να μην επηρεάζεται το προϊόν της οικονομίας (η καμπύλη της συνολικής προσφοράς είναι κάθετη μακροχρόνια). Στη θεωρία των πραγματικών επιχειρηματικών κύκλων οι μεταβολές του φυσικού προϊόντος οφείλονται σε πραγματικές και όχι σε νομισματικές μεταβολές, που προέρχονται από τη πλευρά της προσφοράς. Οι νομισματικές μεταβολές αφορούν διαταραχές της προσφοράς και της ζήτησης χρήματος. Οι πραγματικές μεταβολές, είναι διαταραχές της πραγματικής πλευράς της οικονομίας, επηρεάζουν τη συνάρτηση παραγωγής, το μέγεθος του εργατικού δυναμικού, τις πραγματικές δημόσιες δαπάνες και τις αποταμιευτικές και καταναλωτικές αποφάσεις των νοικοκυριών. Οι πραγματικές μεταβολές (διαταραχές-shock) σύμφωνα με αυτή τη θεωρία οφείλονται στην μεταβολή της παραγωγικότητας είτε στην τεχνολογική πρόοδο. Οι ευεργετικές διαταραχές της παραγωγικότητας προκαλούν οικονομική ανάπτυξη και οι δυσμενείς προκαλούν οικονομικές υφέσεις. Οι μεταβολές της παραγωγικότητας περιλαμβάνουν την ανάπτυξη νέων προϊόντων ή νέων μεθόδων παραγωγής, την εισαγωγή νέων τεχνικών διοίκησης, τις μεταβολές της ποιότητας του κεφαλαίου ή της εργασίας, τις αλλαγές των διαθέσιμων πρώτων υλών ή των ενεργειακών πηγών, τον ασυνήθιστα καλό ή κακό καιρό που προκαλεί αντίστοιχα καλές ή κακές συγκομιδές, τις αλλαγές των κρατικών ρυθμίσεων που επηρεάζουν την παραγωγή και κάθε άλλο παράγοντα που επηρεάζει την παραγωγικότητα. Άλλες αιτίες για την ύπαρξη των πραγματικών κύκλων είναι οι μεταβολές των σχετικών τιμών των εισαγόμενων πρώτων υλών και των πηγών ενέργειας (τιμή πετρελαίου), οι μεταβολές των φορολογικών συντελεστών και γενικότερα της φορολογίας αλλά και των επιλογών των συντελεστών παραγωγής για τη διαχείριση του διαθέσιμου χρόνου σε εργασία και ανάπαυση. Η αύξηση της παραγωγικότητας των συντελεστών παραγωγής, αυξάνει το οριακό προϊόν των συντελεστών παραγωγής, αυξάνει τη ζήτηση για απασχόληση προκαλεί την άνοδο των πραγματικών αμοιβών και συνεπώς μέσα από την αύξηση της 6

7 ζήτησης όσο και της προσφοράς εργασίας αυξάνεται η απασχόληση και η ποσότητα του πραγματικού παραγόμενου προϊόντος της οικονομίας, με αποτέλεσμα η οικονομία να μπαίνει στη φάση της ανάπτυξης. Με παρόμοιο τρόπο μία δυσμενής διαταραχή προκαλεί οικονομική ύφεση στην παραγωγική διαδικασία. Δυσμενείς διαταραχές της προσφοράς έχουμε όταν μειώνεται το οριακό προϊόν της εργασίας, ή μειώνεται η ζήτηση για απασχόληση σε κάθε επίπεδο πραγματικού μισθού. Το πιο γνωστό μέτρο των διαταραχών της παραγωγικότητας είναι το κατάλοιπο του Solow που αποτελεί ένα εμπειρικό μέτρο της συνολικής παραγωγικότητας των συντελεστών. Η μεταβολή της παραγωγικότητας διαφέρει από το μέγεθος της εντατικής χρήσης των συντελεστών. Ο ρυθμός χρήσης των συντελεστών διαφέρει ανάμεσα σε διάφορες χρονικές περιόδους. Οι παραγωγικοί συντελεστές σε περιόδους οικονομικής ανάπτυξης χρησιμοποιούνται πιο έντονα από ότι σε περιόδους ύφεσης. Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία η οικονομία πλήττεται διαρκώς από διαταραχές της παραγωγικότητας. Η απασχόληση, η μέση παραγωγικότητα της εργασίας, οι πραγματικοί μισθοί και οι τιμές κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση με την ποσότητα του πραγματικού παραγόμενου προϊόντος (προκυκλικά). Αυξάνονται την περίοδο της οικονομικής άνθησης και μειώνονται την περίοδο της οικονομικής ύφεσης. Επίσης σύμφωνα με αποτελέσματα ερευνών απέδειξαν ότι οι μεταβολές της δημοσιονομικής πολιτικής μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αντιστάθμιση των κυκλικών διακυμάνσεων και τη σταθεροποίηση του προϊόντος και της απασχόλησης. Στις θεωρίες αυτές η ευκαμψία των τιμών και των αμοιβών προς τα κάτω είναι το θεμέλιο στοιχείο για την επίτευξη σημείου μακροχρόνιας ισορροπίας πλήρους απασχόλησης. Η μη ύπαρξη αυτής της ευκαμψίας οδηγούν στην εμφάνιση του σταδίου της οικονομικής ύφεσης έτσι ώστε να αναπροσαρμοστεί ο επιχειρηματικός τομέας στο νέο υψηλότερο κόστος παραγωγής που προκαλείται από την ά- νοδο των πραγματικών αμοιβών των συντελεστών παραγωγής. ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΙ ΚΥΚΛΟΙ Η αρχική εξήγηση του όρου πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι δείχνει την ύπαρξη σχέσης ανάμεσα στις εκλογές και τις κυκλικές διακυμάνσεις του προϊόντος της οικονομίας. Μέσα σε αυτόν τον όρο (πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι) περιλαμβάνονται επίσης και μεταβολές βασικών οικονομικών μεταβλητών όπως ο πληθωρισμός και τα εργαλεία της οικονομικής πολιτικής σε προεκλογικές και μετεκλογικές περιόδους. Η συνηθισμένη μορφή των μοντέλων των πολιτικών επιχειρηματικών κύκλων περιλαμβάνει δύο τύπους κύκλων: τους οπορτουνιστικούς ή καιροσκοπικούς και τους δικομματικούς ή ιδεολογικούς πολιτικούς κύκλους. Οι πρώτοι είναι αποτέλεσμα της προσπάθειας επανεκλογής της υπάρχουσας κυβέρνησης, η ο- ποία στην προσπάθειά της να κερδίσει στην άμεση εκλογική αναμέτρηση ασκεί μικροκομματική φιλολαϊκή πολιτική στην προεκλογική περίοδο σε αυτούς τους κύκλους τα δύο κόμματα υπόσχονται το ίδιο σχέδιο δράσης και ότι θα ακολουθήσουν την ίδια πολιτική αν εκλεγούν ανεξάρτητα των προτιμήσεων των ψηφοφόρων και έχουν κοινή πληροφόρηση για τις προτιμήσεις των ψηφοφόρων τους. Οι δεύτεροι είναι το αποτέλεσμα των κομματικών διαφορών δηλαδή υπάρχει ιδεολογική διαφορά ανάμεσα στα κόμματα και 7

8 το κάθε κόμμα αντιπροσωπεύει τα συμφέροντα διαφορετικών ψηφοφόρων δηλαδή τα διαφορετικά κόμματα έχουν διαφορετικές προτιμήσεις αναφορικά με τις ιδιαίτερές τους αξιώσεις περί της οικονομικής πολιτικής. Ο ψηφοφόρος προσπαθεί να κρίνει ποια διοίκηση προτιμά βασισμένος στην παλαιότερη πολιτική συμπεριφορά (ή φήμη). Κάτω από αυτές τις συνθήκες η κυβέρνηση έχει το κίνητρο να φαίνεται ότι ασκεί σκληρή πολιτική τα πρώτα χρόνια της θητείας της και στη συνέχεια πριν την προεκλογική περίοδο να χαλαρώνει. Επειδή όμως το εκλογικό σώμα αντιλαμβάνεται τέτοια συμπεριφορά οι πολιτικοί επιχειρηματικοί κύκλοι δεν συμβαίνουν συστηματικά αλλά για τυχαίους λόγους. Κάθε πολιτικός επιχειρηματικός κύκλος υποθέτει κυβερνητική χειραγώγηση της καμπύλης Phillips. Η οικονομική θεωρία πρεσβεύει ότι οι σοσιαλιστικές-αριστερές κυβερνήσεις προτιμούν χαμηλότερη ανεργία και υψηλότερη ανάπτυξη από τις δεξιές. Οι φιλελεύθερες-δεξιές με τη σειρά τους προτιμούν χαμηλότερο πληθωρισμό από τις αριστερές. Ο πολιτικός καιροσκοπικός κύκλος προβλέπει στην προεκλογική περίοδο υψηλή ανάπτυξη και χαμηλή ανεργία, αύξηση του πληθωρισμού την περίοδο των εκλογών ενώ μετεκλογικά ύφεση που το μέγεθός της εξαρτάται από τον πολιτικό προσανατολισμό της υφιστάμενης κυβέρνησης. Αντίθετα οι πολιτικοί επιχειρηματικοί με κυβερνήσεις που βασίζονται σε μία ιδεολογία πρεσβεύουν συστηματικές και μόνιμες διαφορές στη επιλεγμένη σχέση πληθωρισμού και ανεργίας ανάλογα με τα κόμματα που κυβερνούν. Η πιο σύγχρονη ανάλυση χρησιμοποιεί ως μέθοδο προσέγγισης τη θεωρία των παιγνίων. Ένα καιροσκοπικό κόμμα προτιμά να ακολουθεί στην αρχή της άσκησης εξουσίας αντιπληθωριστική πολιτική και πολιτική υψηλής απασχόλησης στο τέλος της περιόδου διακυβέρνησης. Οι κύκλοι αυτοί συνδέονται και με την χειραγώγηση της ανάπτυξης της οικονομίας. Οι καιροσκοπικοί κύκλοι υποθέτουν την ατελή πληροφόρηση των ψηφοφόρων και ανέπτυξαν βραχυχρόνιους πολιτικούς επιχειρηματικούς κύκλους και μέσω των καιροσκοπικών μοντέλων. Η ύπαρξη των ορθολογικών προσδοκιών προστατεύει την οικονομία συστηματικά από την κυβερνητική χειραγώγηση γιατί κάτι τέτοιο θα γίνονταν ορατό από τους ψηφοφόρους και δεν θα επανεκλέγανε την κυβέρνηση. Τα μοντέλα βασίζονται σε δύο υποθέσεις: την υπόθεση ύπαρξης ορθολογικότητας των ατόμων της οικονομίας και επηρεάζονται λιγότερο από ότι πιστεύεται από την νομισματική πολιτική και του ότι ορθολογικότητα συνεπάγεται ότι είναι αδύνατο οι ψηφοφόροι να εξαπατώνται συστηματικά. Επιπλέον εξηγούν την αντίδραση του εκλογικού σώματος μέσω των ορθολογικών αντί των προσαρμοζόμενων προσδοκιών. Η αύξηση των μισθών και των τιμών κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου επηρεάζει τα συμφέροντα της κοινωνικής και οικονομικής ελίτ που ελέγχει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία με αποτέλεσμα την αρνητική επίδραση του κυβερνώντος κόμματος στο μέλλον Ακόμα και μέσα στην ανάλυση των πολιτικών επιχειρηματικών κύκλων υπάρχουν διαφοροποιήσεις. Η προσέγγιση μπορεί να είναι Κεϋνσιανής, ή κλασικής ισορροπίας. Η κύρια διαφορά ανάμεσα στην ανάλυση της ανισορροπίας και της ισορροπίας επικεντρώνεται στη πιθανότητα κυκλικής επιμονής ασχέτως της πολιτικής ή του οικονομικού χαρακτήρα της πηγής του οικονομικού κύκλου. Το θέμα της επιμονής απασχολεί επίσης την αντιπαράθεση ανάμεσα στην επίμονη ανισορροπία των καιροσκοπικών κύκλων και των προσωρινών ισορροπιών των κομματικών κύκλων. Έτσι υπερθεματίζονται οι οικονομικοί κύκλοι καθώς η χειραγώγηση της οικονομίας μπορεί να σε οδηγήσει σε εκλογική νίκη επειδή θα θεωρηθεί ότι η οποιαδήποτε πολιτική επηρεάζει την οικονομική δραστηριότητα παροδικά. Όπως 8

9 το θέτει και η rèal politique ο καθαρός καιροσκοπισμός και αγνός ιδεολογικός αγώνας μπορεί να συμβεί όταν ένα κόμμα βρίσκεται στην αντιπολίτευση και δεν έχει εξουσία. Σε μια μελέτη του με δεδομένα για τις χώρες του ΟΟΣΑ σχετικά με το αν η δυναμική συμπεριφορά του πληθωρισμού, της ανεργίας και της ανάπτυξης του ΑΕΠ επηρεάζεται συστηματικά από χρόνο των εκλογών και των κυβερνητικών αλλαγών με δεδομένα την βραδύτητα της προσαρμογής των μισθών και της σύνδεσης των αλλαγών του πληθωρισμού ανάλογα με τις αλλαγές των κυβερνήσεων προκαλούν προσωρινές αποκλίσεις από το φυσικό επίπεδο. Πιο συγκεκριμένα: στο ξεκίνημα μιας δεξιάς (αριστερής) κυβέρνησης το προϊόν βρίσκεται κάτω (πάνω) από το φυσικό επίπεδο και η ανεργία είναι υψηλότερη (χαμηλότερη) και μέσω των προσδοκιών τιμές και μισθοί προσαρμόζονται, προϊόν και ανεργία επιστρέφει στο φυσικό επίπεδο και το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας εξαρτάται από το κόμμα που εξουσιάζει. Κατέληξαν στα εξής συμπεράσματα: Ο πληθωρισμός τείνει να αυξάνεται αμέσως μετά τις εκλογές πιθανώς ως αποτέλεσμα της προεκλογικής νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής. Υπάρχει ένδειξη προσωρινών διαφορών των δυο κομμάτων στο ΑΕΠ και στην ανεργία μακροχρόνια διαφορά στον πληθωρισμό. Δεν βρήκαν σχεδόν καμία ένδειξη ύπαρξης μόνιμων δικομματικών διαφορών σε προϊόν και ανεργία. Όλα τα κοινοβουλευτικά συστήματα κυβερνήσεων με ευρείς συνασπισμούς κομμάτων δείχνουν μικρή ένδειξη ύπαρξης καιροσκοπικών πολιτικών κύκλων, ειδικά για τον πληθωρισμό. Σε αρκετές χώρες οι πολιτικοί κύκλοι σχετικά συνεπείς με τη θεωρεία ότι οι αριστερές κυβερνήσεις ασκούν επεκτατική πολιτική τα δύο πρώτα χρόνια της εξουσίας τους (περίπου 2 χρόνια), επιτυγχάνουν στόχους και στη συνέχεια μέσω της προσαρμογής των πληθωριστικών προσδοκιών η οικονομία επιστρέφει στο φυσικό επίπεδο ανάπτυξης. Οι κυβερνήσεις αυτές κινδυνεύουν να παγιδευτούν στο χρονοδιάγραμμα επίτευξης στόχων και προσαρμογής του πληθωρισμού], και προσπαθούν να τον μειώσουν όταν θεωρείται ως το κύριο οικονομικό πρόβλημα. Οι οποιεσδήποτε μετεκλογικές αυξήσεις του πληθωρισμού αποτελούν σήμα προεκλογικών καιροσκοπικών δημοσιονομικών πολιτικών. Σε πολλές χώρες του ΟΟΣΑ παρατηρούνται αυξήσεις του δημόσιου χρέους και της νομισματικής ρευστότητας τις χρονιές των εκλογών. Επίσης οι προεκλογικές δημοσιονομικές «προτιμήσεις» σε ψηφοφόρους «κλειδιά» μπορεί να αποδειχθούν εκλογικά πολύ χρήσιμοι και επιπλέον να βοηθήσουν να αυξηθεί το επίπεδο ανάπτυξης του ΑΕΠ. Παρόλα αυτά οι καιροσκοπικές νομισματικές και δημοσιονομικές πολιτικές μπορούν να συνυπάρχουν με τους δικομματικούς κύκλους που βρέθηκαν από τα δεδομένα, επειδή όλοι οι πολιτικοί επιθυμούν να εξουσιάζουν, να επιβάλουν τους στόχους τους με αποτέλεσμα να συμμετέχουν σε βραχυπρόθεσμες προεκλογικές καιροσκοπικές πολιτικές αν αυξάνουν τις πιθανότητες για να επανεκλεγούν. Ο βαθμός επιτυχίας των δικομματικών πολιτικών μπορεί να εξαρτάται από τα θεσμικά χαρακτηριστικά της αγοράς εργασίας και της συμπεριφοράς των σωματείων. Όταν η κυβέρνηση είναι ασφαλής τα πιθανά κέρδη είναι περιορισμένα και τα κόστη είναι μεγάλα ενώ, όταν δεν είναι δημοφιλής τα κόστη μειώνονται πάρα πολύ. Έτσι αναπτύσσεται μια αντίστροφη σχέση ανάμεσα στην πιθανότητα επανεκλογής της κυβέρνησης και στο βαθμό που η κυβέρνηση προχωρεί σε προεκλογική χειραγώγηση της οικονομίας. Η δημοτικότητα της κυβέρνησης προσδιορίζει την υιοθέτηση πολιτικής χειραγώγησης της οικονομίας ή την επι- 9

10 δίωξη ιδεολογικών στόχων, υπόθεση που συμφωνεί με την ορθολογική forward-looking ψηφοφορίας. Οι καιροσκοπικοί νομισματικοί κύκλοι εμφανίζονται όταν η πιθανότητα επανεκλογής βρίσκεται κάτω του 80-85%. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Αγαπητός Γεώργιος, Νέα Μακροοικονομική, Εκδόσεις Σταμούλης Απέργης Νικόλαος, Σύγχρονη Μακροοικονομική. Εκδόσεις Rosili, 2005 Βαβούρας Ιωάννης, Πολιτική οικονομικής ανάπτυξης. Εκδόσεις Παπαζήση, 1999 Γεωργακόπουλος Θ.-Λιανού Θ. Μπένου Θ. Τσεκούρα Γ. Χατζηπροκοπίου Μ. Χρήστου Γ. Εισαγωγή στην πολιτική οικονομία. Εκδόσεις Μπένου, 2002 Δημόπουλος Δ. Γ., Μακροοικονομική θεωρία, τόμος α & β, 1998 Κιόχος Πέτρος-Παπανικολάου Γεώργιος, Χρήμα, Πίστη, Τράπεζες, Κολλίντζας Τρύφων, Θεωρία οικονομικής ανάπτυξης (πανεπιστημιακές παραδόσεις), Εκδόσεις Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών 1999 Κούρκουλος Ανδρέας, Οικονομική (τέταρτη έκδοση). Εκδόσεις Σταμούλης Κώττη Γεωργίου Κώττη-Πετράκη Αθηνά, Σύγχρονα οικονομικά θέματα, Εκδόσεις Μπένου 2000 Λιανός Θ. Μπένος Θ. Μακροοικονομική θεωρία και πολιτική, Στ έκδοση, 1998 Ρέππας Παναγιώτης, Οικονομική ανάπτυξη, Θεωρίες και Στρατηγικές. Εκδόσεις Παπαζήση 1991 Abel Andrew Bernanke Ben Μακροοικονομική, εκδόσεις Κριτική 2002 Begg David - Fischer Stanley Dornbusch Rudiger. Εισαγωγή στην Οικονομική α τόμος. Εκδόσεις Κριτική Επιστημονική Βιβλιοθήκη, 1998 Gillis-Perkins-Roemer-Snodgrass. Οικονομική της ανάπτυξης. Εκδόσεις Τυπωθήτω 2002 Mankiew Gregory Μακροοικονομική Θεωρία, εκδόσεις Gutenberg, 2002 Samuelson-Nordhaus. Οικονομική ά τόμος. Εκδόσεις Παπαζήση, 2000 Wilson & Clark. Economics. Εκδόσεις International Thomson publishers,

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική Εισαγωγή: με τι ασχολείται Ποια είναι η θέση της μακροοικονομικής σήμερα; Χρησιμότητα - γιατί μελετάμε την μακροοικονομική θεωρία; Εξέλιξη θεωρίας και σχέση με την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Κεφάλαιο 9 Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Περίγραµµα κεφαλαίου ΗευθείαFE : Ισορροπία στην αγορά εργασίας Ηκαµπύλη IS : Ισορροπία στην αγορά αγαθών Ηκαµπύλη LM :

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά Συναθροιστική ζήτηση και Κεφάλαιο 31 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Βραχυχρόνιες οικονομικές διακυμάνσεις Η οικονομική δραστηριότητα παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Η Μεγάλη Μεγάλη Ύφεση Ύφεση

Η Μεγάλη Μεγάλη Ύφεση Ύφεση Η Μεγάλη Ύφεση παρακίνησε πολλούς οικονοµολόγους να να αναρωτηθούν σχετικά µε µε την την εγκυρότητα της της Κλασικής Οικονοµικής Θεωρίας. Τότε Τότε δηµιουργήθηκε η πεποίθηση ότι ότι ένα ένα καινούριο υπόδειγµα

Διαβάστε περισσότερα

Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο

Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο Οι βραχυχρόνιες διακυµάνσεις στο προϊόν και στην απασχόληση καλούνται επιχειρηµατικός κύκλος (business cycle). Μέχρι τώρα αναπτύξαµε θεωρίες για να µελετήσουµε πως η

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα -Σκοπός: Εξήγηση Διακυμάνσεων του Πραγματικού ΑΕΠ - Δυνητικό Προϊόν: Το προϊόν που θα μπορούσε

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 11. Κεϊνσιανισµός: Hµακροοικονοµική θεωρία της ακαµψίας των µισθών και των τιµών

Κεφάλαιο 11. Κεϊνσιανισµός: Hµακροοικονοµική θεωρία της ακαµψίας των µισθών και των τιµών Κεφάλαιο 11 Κεϊνσιανισµός: Hµακροοικονοµική θεωρία της ακαµψίας των µισθών και των τιµών Περίγραµµα κεφαλαίου Ακαµψία του πραγµατικού µισθού Ακαµψία των τιµών Νοµισµατική και δηµοσιονοµική πολιτική στο

Διαβάστε περισσότερα

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 1. Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της συνολικής ζήτησης 2. H βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά προϊόντος 3. Η βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά περιουσιακών

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών)

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών) Το Υπόδειγμα IS-LM Νομισματική και Δημοσιονομική Πολιτική σε Κλειστή Οικονομία - Ταυτόχρονη Ανάλυση Μεταβολών της Ισορροπίας στην Αγορά Αγαθών και στην Αγορά Χρήματος => Υπόδειγμα IS-LM (1) ΗΚαμπύληIS

Διαβάστε περισσότερα

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες.

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΜΠΣ Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής για Στελέχη Μάθημα: Οικονομική για Στελέχη Επιχειρήσεων Εξέταση Δεκεμβρίου 2007 Ονοματεπώνυμο: Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία Κεφάλαιο 9 Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία 9.1 Σύνοψη Στο ένατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική ζήτηση (AD) σε μια ανοικτή οικονομία.

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Δ.Α.Π.-Ν.Δ.Φ.Κ. ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ www.dap-papei.gr 1 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου Κεφάλαιο 6 Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου 6.1 Σύνοψη Στο έκτο κεφάλαιο του συγγράμματος ξεκινάει η ανάλυση της μακροοικονομικής πολιτικής. Περιγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες

3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες 3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Προσφορά και ζήτηση χρήματος 2. Προσφορά χρήματος και συναλλαγματική ισοτιμία (βραχυχρόνια περίοδος) 3. Χρήμα, τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία (μακροχρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις.

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. Κεφάλαιο 1 Η Μακροοικονοµική Επιστήµη 1.1. Μικροοικονοµική και Μακροοικονοµική 1.2. Μακροοικονοµικά Υποδείγµατα 1.3.

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Ζήτηση, Συναθροιστική Προσφορά και η Λειτουργία του Κλασικού Υποδείγματος - Βασικές Υποθέσεις Κεϋνσιανού Υποδείγματος: (1) Οι τιμές

Συναθροιστική Ζήτηση, Συναθροιστική Προσφορά και η Λειτουργία του Κλασικού Υποδείγματος - Βασικές Υποθέσεις Κεϋνσιανού Υποδείγματος: (1) Οι τιμές Συναθροιστική Ζήτηση, Συναθροιστική Προσφορά και η Λειτουργία του Κλασικού Υποδείγματος - Βασικές Υποθέσεις Κεϋνσιανού Υποδείγματος: (1) Οι τιμές παραμένουν σταθερές. (2) Η οικονομία έχει πλεονάζοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: Διοίκηση Επιχειρήσεων & Οργανισμών Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ 34 Οικονομική Ανάλυση & Πολιτική Γραπτή Εργασία # 3 (Μακροοικονομική) Ακαδ. Έτος: 2007-8 Οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ιεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονοµικών Σπουδών ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2005-2006. ΜΑΘΗΜΑ: Μακροοικονοµική Θεωρία

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ιεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονοµικών Σπουδών ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2005-2006. ΜΑΘΗΜΑ: Μακροοικονοµική Θεωρία ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ιεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονοµικών Σπουδών ΦΘΙΝΟΠΩΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2005-2006 ΜΑΘΗΜΑ: Μακροοικονοµική Θεωρία ιδάσκων: Γ. Οικονοµίδης. Email: gecon@aueb.gr, www.aueb.gr/users/gecon

Διαβάστε περισσότερα

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 5 η ενότητα: Αµοιβές των ΠΣ διανοµή εισοδήµατος βασικά µακροοικονοµικά µεγέθη θεωρία κατανάλωσης και επένδυσης ισορροπία εισοδήµατος. Ο πραγµατικός µισθός των εργαζοµένων

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π.Μ.Σ. ΔΕΣ ερωτήματα στο μάθημα ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ από το βιβλίο των PAUL R. KRUGMAN & «ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Θεωρία και Πολιτική» MAURICE

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 1. Εισαγωγή Όπως έχουμε τονίσει, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο προσδιορίζεται η τιμή ενός αγαθού απαιτεί κατανόηση των δύο δυνάμεων της αγοράς, δηλαδή της ζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2015 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 100 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΠΡΟΣ ΕΠΙΛΥΣΗ Vol. 1 ΑΘΗΝΑ ΜΑΪΟΣ 2013 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΝΤΑΞΗ 1 ΤΟΜΟΣ 1 ΜIΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ 1) Εάν ο οριακός λόγος υποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες που καθορίζουν την εξέλιξη των τιμών

Παράγοντες που καθορίζουν την εξέλιξη των τιμών Παράγοντες που καθορίζουν την εξέλιξη των τιμών 1. Τι μπορεί και τι δεν μπορεί να επιτύχει η νομισματική πολιτική Πώς μπορεί η νομισματική πολιτική να επηρεάσει τις τιμές που πληρώνουμε για τα αγαθά και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 3 ο : Η Παραγωγή της Επιχείρησης και το Κόστος ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Το συνολικό προϊόν παίρνει την μέγιστη τιμή

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Προσφορά

Συναθροιστική Προσφορά Κεφάλαιο 10 Συναθροιστική Προσφορά 10.1 Σύνοψη Στο δέκατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται αρχικά η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική προσφορά (AS). Η ανάλυση επικεντρώνεται (α)

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής στη συναθροιστική ζήτηση

Επίδραση νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής στη συναθροιστική ζήτηση Επίδραση νομισματικής και δημοσιονομικής πολιτικής στη συναθροιστική ζήτηση Κεφάλαιο 32 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Συναθροιστική ζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 2: Θεωρία Προσφοράς και Ζήτησης Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 16 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 16 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΜΣ: ΔΙΕΘΝΩΝ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/11/2008 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΓΑΖΩΝΑΣ ΘΩΜΑΣ / ΜΟΥΤΖΟΥΡΗ ΕΛΕΝΗ Α.Μ: 1207Μ065

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυτόµατοι σταθεροποιητές είναι πολιτικές που τονώνουν ή «από-θερµαίνουν» την οικονοµία όταν αυτό είναι απαραίτητο χωρίς καµία µεταβολή πολιτικής.

Οι αυτόµατοι σταθεροποιητές είναι πολιτικές που τονώνουν ή «από-θερµαίνουν» την οικονοµία όταν αυτό είναι απαραίτητο χωρίς καµία µεταβολή πολιτικής. Για πολλούς οικονοµολόγους είναι προφανές ότι η οικονοµική πολιτική θα πρέπει να ασκείται ενεργητικά. Για παράδειγµα, υποστηρίζουν ότι οι υφέσεις είναι περίοδοι υψηλής ανεργίας, χαµηλών εισοδηµάτων και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΛΙΜΠΑ ΖΙΖΗ. Δρ. Οικονομολόγος της Εργασίας Εμπειρογνώμων. Οικονομικές διακυμάνσεις - Πληθωρισμός Ανεργία

ΣΑΛΙΜΠΑ ΖΙΖΗ. Δρ. Οικονομολόγος της Εργασίας Εμπειρογνώμων. Οικονομικές διακυμάνσεις - Πληθωρισμός Ανεργία Βιογραφικό σημείωμα Η Ζιζή Σαλίμπα γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε οικονομικά στη Νομική Σχολή του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Κατέχει μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών (DEA) και διδακτορικό δίπλωμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Συνολική Ζήτηση για εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ/GDP) απαρτίζεται από Y = C + I + G + NX απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά Επενδυτικές απάνες από τα νοικοκυριά

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Α.1 Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε σταθερές τιμές μετράει την αξία της συνολικής παραγωγής σε τιμές του έτους βάσης.

Α.1 Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε σταθερές τιμές μετράει την αξία της συνολικής παραγωγής σε τιμές του έτους βάσης. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Νομισματική Προσέγγιση

Η Νομισματική Προσέγγιση Η Νομισματική Προσέγγιση Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Η Νομισματική Προσέγγιση Βάση της νομισματικής προσέγγισης είναι το λεγόμενο νομισματικό υπόδειγμα, το οποίο προσδιορίζει τους παράγοντες που επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Μάθημα 8 Προσδιορισμός τιμών και ποσοτική θεωρία Προσδιορισμός τιμών Προσδιορισμός τιμών! Ως τώρα δεν εξετάσαμε πως διαμορφώνεται το γενικό επίπεδο τιμών και πως μεταβάλλεται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ

ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ Υπόθεση του Μόνιµου Εισοδήµατος Αναπτύχθηκε από τον Milton Friedman Ισχυρίζεται πως τα άτοµα επιθυµούν να οµαλοποιούν το ύψος της προγραµµατισµένης τους κατανάλωσης, ακόµα και όταν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 2 ο : Η Ζήτηση των Αγαθών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Οι τιμές των αγαθών προσδιορίζονται στην αγορά από την αλληλεπίδραση της ζήτησης και της προσφοράς.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Περίγραµµα κεφαλαίων Ποιο είναι το αντικείµενο της µακροοικονοµικής Με τι ασχολούνται οι µακροοικονοµολόγοι; Γιατί διαφωνούν οι µακροοικονοµολόγοι Ποιο είναι το

Διαβάστε περισσότερα

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Προσδιορισμός Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment 1. Κεϋνσιανή θεωρία - Υπόδειγμα. Keynesian Model 1 Βασικές αρχές: Το μέγεθος του Εθνικού εισοδήματος (παραγόμενου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2005 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12. Ανεργία και πληθωρισµός

Κεφάλαιο 12. Ανεργία και πληθωρισµός Κεφάλαιο 12 Ανεργία και πληθωρισµός Περίγραµµα κεφαλαίου Ανεργία και πληθωρισµός: Μια ανταγωνιστική σχέση; Το πρόβληµα της ανεργίας Το πρόβληµατουπληθωρισµού Ανεργία και πληθωρισµός: Μια ανταγωνιστική

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 28. Προσδιορισμός τιμών

Κεφάλαιο 28. Προσδιορισμός τιμών Αιτίες και Κόστος Πληθωρισμού Κεφάλαιο 28 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Προσδιορισμός τιμών Ως τώρα δεν εξετάσαμε πως διαμορφώνεται το γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

2. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 2. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Η διάκριση μακροχρόνιας και βραχυχρόνιας περιόδου Στη μακροχρόνια περίοδο που εξετάσαμε το επίπεδο παραγωγής είναι σταθερό στο φυσικό του επίπεδο, εκείνο δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Καθηγητής: Κώστας Τσεκούρας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Σκοποί ενότητας Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζονται και αναλύονται

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές 4. ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ). ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η ζήτηση εργασίας στο σύνολο της οικονομίας ορίζεται ως ο αριθμός εργαζομένων που οι επιχειρήσεις επιθυμούν να απασχολούν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ενότητα 11: Η σχέση πληθωρισμού και ανεργίας. Γεώργιος Μιχαλόπουλος Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Ενότητα 11: Η σχέση πληθωρισμού και ανεργίας. Γεώργιος Μιχαλόπουλος Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής Ενότητα 11: Η σχέση πληθωρισμού και ανεργίας Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται 2011 Νέα επιβράδυνση ανάπτυξης παγκόσµιας οικονοµίας στο δ τρίµηνο του

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία

Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Αξιολόγηση δυνητικών συνεπειών capital controls στην τοπική οικονομία Η ενίσχυση του κλίματος αβεβαιότητας σε σχέση με τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και η επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α.1 µέχρι και Α.5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα :Δημοσιονομική πολιτική. Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα :Δημοσιονομική πολιτική. Καραμάνης Κωνσταντίνος Μακροοικονομική Χρηματοοικονομική των,δημοσιονομική Επιχειρήσεων, πολιτική, Ενότητα : Βέλτιστη ΤΜΗΜΑ Κεφαλαιακή ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Δομή, ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΉΣ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ, ΤΕΙ ΚΑΙ ΗΠΕΙΡΟΥ- ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Ανεργία - Πληθωρισμός

Ανεργία - Πληθωρισμός Ανεργία - Πληθωρισμός Δρ. Αικατερίνη Δ. Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Τμήμα Μεθοδολογίας, Ιστορίας και Θεωρίας της Επιστήμης Ανεργία Οικονομικά ενεργός πληθυσμός: σύνολο ατόμων που μπορούν και θέλουν να

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και A5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό,

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών 1 Ισοτιµία Δολαρίου Στερλίνας, 1870-2011 $6.00$$ $5.00$$ $4.00$$ $3.00$$ $2.00$$

Διαβάστε περισσότερα

Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε

Διαβάστε περισσότερα

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών»

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών» ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ A ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Τι είναι η στρατηγική; «καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο προσδιορισμός των μέσων για την επίτευξη τους»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004 ΑΡΧΕΣ ΟΙΟΝΟΜΙΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΛΥΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΗΣ ΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ 2004 ΕΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ια τις προτάσεις από Α1 µέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια

4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια 4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια 1. Ο νόμος της μιας τιμής και η ισοδυναμία των αγοραστικών δυνάμεων (ΙΑΔ) 2. Η νομισματική προσέγγιση της συναλλαγματικής ισοτιμίας 3. Ερμηνεύοντας τα εμπειρικά

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έννοια και Στόχοι της Μικροοικονομικής Θεωρίας 1. Γενικά...27 2. Το Πρόβλημα της Επιλογής...29 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Θεωρία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση. 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση

Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση. 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση 1) Χωρίς πληθωρισμό και με ονομαστικό επιτόκιο (i).03, κάποιος μπορεί να ανταλλάξει μια μονάδα σημερινής κατανάλωσης

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr

www.onlineclassroom.gr ΕΡΩΤΗΣΗ Α.2 www.onlineclassroom.gr Θεωρήστε μια κλειστή οικονομία, η οποία περιγράφεται από τις ακόλουθες σχέσεις: Κατανάλωση: C = 200 + 0,6Y Επενδύσεις: I = 300 10r Δημόσιες δαπάνες: G = 680 Φόροι: Τ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥΣ

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥΣ Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΑ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικό σεμινάριο στην Οικονομική θεωρία

Εισαγωγικό σεμινάριο στην Οικονομική θεωρία Εισαγωγικό σεμινάριο στην Οικονομική θεωρία Σκοπός των Σημειώσεων για το Εισαγωγικό Σεμινάριο στην Οικονομική Θεωρία είναι η εξοικείωση των μεταπτυχιακών φοιτητών με οικονομικές έννοιες και θεωρίες. Επιπλέον,

Διαβάστε περισσότερα

Το φυσικό ποσοστό της ανεργίας

Το φυσικό ποσοστό της ανεργίας Το φυσικό ποσοστό της ανεργίας Κεφάλαιο 26 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Διαχωρισμός ειδών ανεργίας Τοπρόβληματηςανεργίαςσυνήθως χωρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική. Ενότητα 6: Προσδιορισμός του εισοδήματος και ο δημόσιος τομέας Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μακροοικονομική. Ενότητα 6: Προσδιορισμός του εισοδήματος και ο δημόσιος τομέας Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μακροοικονομική Ενότητα 6: Προσδιορισμός του εισοδήματος και ο δημόσιος τομέας Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας - Τα οικονομικά της εργασίας μελετούν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η αγορά εργασίας. - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο)

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12 Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγµα και η Σταδιακή Προσαρµογή του Επιπέδου των Τιµών

Κεφάλαιο 12 Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγµα και η Σταδιακή Προσαρµογή του Επιπέδου των Τιµών Γιώργος Αλογοσκούφης, Δυναµική Μακροοικονοµική, Αθήνα 2014 Κεφάλαιο 12 Το Βασικό Κεϋνσιανό Υπόδειγµα και η Σταδιακή Προσαρµογή του Επιπέδου των Τιµών Η πιο διαδεδοµένη σήµερα προσέγγιση στην ανάλυση των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 2 ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΤΙΚΗΣ ΖΗΤΗΣΗΣ & ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα 9 Ιουνίου 2008 7:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 30. Σημαντικές παράμετροι στην ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 30. Σημαντικές παράμετροι στην ανοικτή οικονομία Μια Μακροοικονομική Θεωρία για την ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 30 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Σημαντικές παράμετροι στην ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (Θ.Κ.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (Θ.Κ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (Θ.Κ.) ΙΙ Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ. Τύπος µαθήµατος: Υποχρεωτικό Συναντήσεις: Τρίτη: 12.15-14.00 (201) Πέµπτη: 16.15-18.00 (Π.Α.

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ. Τύπος µαθήµατος: Υποχρεωτικό Συναντήσεις: Τρίτη: 12.15-14.00 (201) Πέµπτη: 16.15-18.00 (Π.Α. ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Ακαδηµαϊκό Έτος: 2011-2012 Εξάµηνο: 3 ο Τύπος µαθήµατος: Υποχρεωτικό Συναντήσεις: Τρίτη: 12.15-14.00 (201) Πέµπτη: 16.15-18.00 (Π.Α.) Διδάσκων: Κλαίρη Οικονοµίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών.

10. Η επιδίωξη της μέγιστης χρησιμότητας αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή στη ζήτηση αγαθών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : Η ΖΗΤΗΣΗ Να σημειώσετε το σωστό ή το λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Όταν η ζήτηση ενός αγαθού είναι ελαστική, η συνολική δαπάνη των καταναλωτών για το αγαθό αυτό μειώνεται καθώς αυξάνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονομικών Μονάδων & Οργανισμών (ΔΔΟΜΟ)» με κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεματική Ενότητα 2 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ακαδημαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

ύο µεγάλα οικονοµικά ερωτήµατα Τι, πώς και για ποιον; Πότε η Επιδίωξη του Ατοµικού Συµφέροντος υπηρετεί το Κοινωνικό Συµφέρον;

ύο µεγάλα οικονοµικά ερωτήµατα Τι, πώς και για ποιον; Πότε η Επιδίωξη του Ατοµικού Συµφέροντος υπηρετεί το Κοινωνικό Συµφέρον; Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Μέρος 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Το Πεδίο Εφαρµογής των Οικονοµικών Τι είναι τα οικονοµικά; Ένας ορισµός των οικονοµικών Μικροοικονοµική Μακροοικονοµική ύο µεγάλα οικονοµικά ερωτήµατα Τι, πώς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Σημειώσεις

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ. Σημειώσεις ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Σημειώσεις Δρ. Ελευθέριος Γούλας Πάτρα, 2010 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) Είναι η αξία όλων των τελικών αγαθών και υπηρεσιών που παράγονται σε μία οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 3: Ελαστικότητα Ζήτησης και Προσφοράς. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 3: Ελαστικότητα Ζήτησης και Προσφοράς. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 3: Ελαστικότητα Ζήτησης και Προσφοράς Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα