ΕΛΛΗΝΙΚΗ ETAI PEIA ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ Ε ΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΚΑΙΟΥ ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ. -FΑΧ : ENHMEPOTIKH ΕΚΔΟΣΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ETAI PEIA ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ Ε ΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΚΑΙΟΥ 10 11 5 28ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ. -FΑΧ : 210 77 74 607 ENHMEPOTIKH ΕΚΔΟΣΗ"

Transcript

1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ETAI PEIA ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ Ε ΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΚΑΙΟΥ ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ. -FΑΧ : ENHMEPOTIKH ΕΚΔΟΣΗ ΑΘΗΝΑ Α Π ΡΙΛΙΟΣ - ΜΑίΟΣ - ΙΟΥΝ Ι ΟΣ 2004

2 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyyειακά Νοσήματα 1 ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΞΗ ΕΚΔΟΤΗΣ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΡΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΚΑΙΟΥ 1 Ο ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ.-FΑΧ: Copyright: Ελληνική Εταιρεία Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας Συvτ. τίτλος: Ενημερωτική Έκδοση ΕΚΔΟΤΗΣ: Αθανάσιος Χρυσικόπουλος Τριμηνιαία έκδοση Εκδίδεται σε ανάτυπα Επιμέλεια εκτύπωσης, σελιδοποίηση: MEDLINE Copyright: Τα δημοσιευμένα άρθρα είναι ιδιοκτησία του περιοδικού 'ΈΝΗΜΕΡΩτιΚΗ ΕΚΔΟΣΗ" και απαγορεύεται μερική ή ολική αναδημοσίευσή τους χωρίς την έγγραφη συγκατάθεση του Διευθυντού Σύνταξης. Για την αναπαραγωγή εικόνων, σχεδίων και πινάκων απαιτείται επίσης σχετική έγκριση και αναφορά της πηγής.

3 2 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyyειακά Νοσήματα

4 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ETAIPEIA ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ.-FΑΧ: ΑΛΚΑΙΟΥ 1 Ο OPMONIKH ΑΝΤΙΣVΛΛΗΨΗ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΟΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΑθΑΝΑΣΙΟΣ ΧΡΥΣΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜίΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΘΗΝΑ ΑΠΡΙΛΙΟΣ-ΜΑϊΟΣ-ΙΟΥΝΙΟΣ 2004

5 4 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα ΕΛΛΗΝΙΚΗ ETAIPEIA ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΚΑΙΟΥ 1 Ο ΙΛΙΣΙΑ ΤΗΛ.-FΑΧ: 21 Ο ΔΙΟΙΚΗ1ΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ Αθανάσιος Χρυσικόπουλος ΑΝτΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ευγένιος Κουμαντάκης ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑτΕΑΣ ΤΑΜΙΑΣ ΜΕΛΗ Χριστόδουλος Σέγκος Ευθύμιος Δεληγεώρογλου Νικόλαος Βιτωράτος Οδυσσέας Γρηγορίου Γεώργιος Ιατράκης ΑΝΑΠΛ. ΜΕΛΟΣ Γεώργιος Κιντής

6 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyyειακά Νοσήματα 5 ΧΡΗΜΑΤΙΚΟ ΒΡΑΒΕΙΟ 5000,00 Ευρώ Η Ελληνική Εταιρεία Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας προκυρήσσει για δεύτερο χρόνο χρηματικό έπαθλο πέντε χιλιάδων (5.000) Ευρώ για την καλύτερη πειραματική εργασία που να άπτεται θέματα Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας και Ανθρώπινης Αναπαραγωγής. Στο διαγωνισμό μπορούν να συμμετάσχουν ειδικευμένοι και ειδικευόμενοι Ιατροί όλων των ειδικοτήτων, που να έχουν Ελληνική ιθαγένεια. Η εργασία θα πρέπει να είναι πρωτότυπη, αδημοσίευτη και να σταλεί σε τρία αντίτυπα στα γραφεία της Εταιρείας Αλκαίου 1 Ο, Ιλίσια Αθήνα μέχρι και τις 30 Νοεμβρίου 2004 (σφραγίδα ταχυδρομείου). Η εργασία θα ενσωματωθεί στις διαλέξεις του 15ου Ετήσιου Πανελληνίου Σεμιναρίου Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας που θα πραγματοποιηθεί στα τέλη Ιανουαρίου 2005 και στον τόμο πρακτικών του Σεμιναρίου. Κατά τη διάλεξη της εργασίας θα παραδοθεί στον νικητή επιταγή με το ποσό των 5000,00 Ευρώ.

7 6 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγyειακά Νοσήματα Α. ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΚΑΙ TOMOI ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΤΩΝ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΠΟΥ ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΕ Η ETAIPEIA 1 ο Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου 1991 ι Σεμινάριο: Θεσσαλονίκη, Ιανουαρίου 1992 a Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου Σεμινάριο: Θεσσαλονίκη, Ιανουαρίου " Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου " Σεμινάριο: Ηράκλειο, Ιανουαρίου Σεμινάριο: Λάρισα, Ιανουαρίου 1997 a Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου 1998 g Σεμινάριο: Ηράκλειο, Ιανουαρίου Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου " Σεμινάριο: Αθήνα, 2-3 Φεβρουαρίου Σεμινάριο: Αθήνα, 2-3 Φεβρουαρίου Σεμινάριο: Αθήνα, Ιανουαρίου Σεμινάριο: Αθήνα, 30 Ιανουαρίου-1 Φεβρουαρίου 2004

8 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyγειακά Νοσήματα 7 Β. ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΚΔΟΘΗΚΑΝ ΜΕ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ* 1. Ορμονική Αντισύλληψη Αθανάσιος Χρυσικόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Φεβρουάριος, Φυσιολογία του Γεννητικού Συστήματος της Γυναίκας 3. Αμηνόρροια Χριστόδουλος Γ. Σέγκος, Επίκουρος Καθηγητής Σεπτέμβριος, 1991 Νικόλαος Θ. Μανιάς, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Φεβρουάριος, Πρόκληση Ωοθηλακιορρηξίας 5. Προλακτίνη Ιωάννης Ε. Μεσσήνης, Αναπληρωτής Καθηγητής Σεπτέμβριος, 1992 Οδυσσέας Γρηγορίου, Επίκουρος Καθηγητής Φεβρουάριος, Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών Χριστόδουλος Γ. Σέγκος, Επίκουρος Καθηγητής Σεπτέμβριος, Ανδρική Στείρωση Σπύρος Μηλίγκος, Φεβροuάριος, 1994 Επίκουρος Καθηγητής 8. Ενδομητρίωση Αθανάσιος Χρυσικόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Σεπτέμβριος, θυρεοειδοπόθειες κοι Κύηση Γεράσιμος Ε. Κρασσάς, Επίκουρος Καθηγητής Φεβρουάριος, Το Ωχρό Σωμάτιο Γεώργιος Πάντος, Διδάκτωρ Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Σεπτέμβριος, Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή Μηνάς Ι. Μαστρομηνάς, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Φεβρουάριος, 1996

9 8 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 12. Υπερανδρογονικές Διαταραχές: Υπερτρίχωση, Ακμή Γεώργιος Κιντής, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Σεπτέμβριος, Νέες εξελίξεις στην Υποβοηθούμνεη Αναπαραγωγή και Προεμφυτευτική Διάγνωση Ελένη Κοντογιάννη, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Φεβρουάριος, Κλιμακτήριο, Εμμηνόπαυσις Χριστόδουλος Γ. Σέγκος, Επίκουρος Καθηγητής Σεπτέμβριος, Δυσλειτουργικές Αιμορραγίες της Μήτρας-Υπερπλασίες. Το Ανάλογα της GnRH. Αυξητικοί παράγοντες στη Γεννητική λειτουργία Χριστόδουλος Γ. Σέγκος, Επίκουρος Καθηγητής Φεβρουάριος, Συγγενής Υπερπλασία του Φλοιού των Επινεφριδίων Αθανάσιος Χρυσικόττουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής Σεπτέμβριος, Η Ενδοκρινολογία της Μήτρας Χρήστος Ανδρεάκος, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Φεβρουάριος, Οστεοπόρωσις Κωνσταντίνος Μαυρουδής, Ενδοκρινολόγος Σεπτέμβριος, Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών με νέο δεδομένο Χριστόδουλος Σέγκος, Αναπληρωτής Καθηγητής Φεβρουάριος, Αδενομύωση: Ενδοκρινολογική ή Ανοσολογική Νόσος; Ιωάννης Ματαλλιωτάκης, Επίκουρος Καθηγητής Ευγένιος Κουμαντάκης, Καθηγητής Σεπτέμβριος, Η GnRH και το Ανάλογό της Γεώργιος Μ. Ιατράκης, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Φεβρουάριος, Ο Μικρόκοσμος της Αναπαραγωγικής Διαδικασίας Αθανάσιος Χρυσικόπουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής Σεπτέμβριος, 2001

10 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα Κλωνοποίηση Ελένη Κοντογιάννη, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Λονδίνου Φεβρουάριος, Ορμονική Αντισύλληψη Γεώργιος Μ. Ιατράκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Σεπτέμβριος, Πλακούντας: ένας ορμονοπαραγωγός αδένας Νικόλαος Βιτωράτος, Αναπληρωτής Καθηγητής Φεβρουάριος Υπερανδρογονισμός Γεώργιος Κιντής, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών Οδυσσέας Γρηγορίου, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Σεπτέμβριος Ορμονική αντισύλληψη και κορδιοογγειοκά νοσήματα Αθανάσιος Χρυσικόπουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Απριλιος - Ιούνιος 2004 *Οι Ενημερωτικές Εκδόσεις από 1-21 ( ) κυκλοφορούν με φροντίδα της Εταιρείας Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας και σε CD ΟΔΗΓΙΕΣ 1. Η χρήση της Μετφορμίνης σε γυναίκες με πολυκuστική νόσο Αθανάσιος Χρυσικόπουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Ιανουάριος - Μαρτιος 2004

11 10 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyγειακά Νοσήματα Αγαπητά μέλη, Ιούνιος 2004 Η Ελληνική Εταιρεία Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας συνεχίζοντας τριμηνιαίας συνεχούς μετεκπαίδευσης σας αποστέλλει την την παράδοση της Ενημερωτική Έκδοση με θέμα "Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα". Θα ακολουθήσουν οι "Οδηγίες" στο τρίμηνο Ιουλiου- Σεπτεμβρίου και η 28η Ενημερωτική Έκδοση στο τρίμηνο Οκτωβρίου - Δεκεμβρίου Η Εταιρεία θα έχει στο μέλλον ιστοσελίδα με όλες τις πληροφορίες για τη δραστηριότητά της. Η διεύθυνση της ιστοσελiδας στο διαδίκτυο θα σας κοινοποιηθεί μόλις μας γινει γνωστή. Για δεύτερο χρόνο προκυρήσσεται διαγωνισμός για πρωτότυπη πειραματική εργασία με χρημαπκό έπαθλο 5000,0 Ευρώ. Λεπτομέρειες αναφέρονται σε ειδική σελίδα αυτής της ενημερωτικής έκδοσης. Στα τέλη Ιανουαρίου 2005 (ακριβής ημερομηνία θα κοινοποιηθει) θα πραγματοποιηθεi το 15 ο Ετήσιο Πανελλήνιο Σεμινάριο Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας με πολλούς διακεκριμένους ομιλητές σε ποικιλiα διαλέξεων, επιστημονικών συνεδρίων, αντιπαραθέσεων κτλ. Κατά τη διάρκεια του Σεμιναρίου θα συγκλιθεί Γενική Συνέλευση των μελών της Εταιρείας για αλλαγή άρθρων του καταστατικού - αναφέρονται λεπτομερώς στην ιστοσελίδα - και εκλογή του νέου Διοικητικού Συμβουλίου. Το ΔΣ της Εταιρείας και εγώ προσωπικά ευελπιστούμε στην- όπως πάντα μαζική συμμετοχή σας σαν εκδήλωση της υποστήριξής σας και αγάπη σας στην Εταιρεία. Με συναδελφικούς χαιρετισμούς, Ο Πρόεδρος της Εταιρείας Αθανάσιος Χρuσικόποuλος Αναπληρωτής Καθηγητής Γυναικολογίας και Μαιευτικής Πανεπιστημίου Αθηνών

12 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 11 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΓΕΝΙΚΟΤΗτΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΠΤΙΚΩΝ ΠΕΡΟΕΙΔΩΝ ΣτΟ ΜΠΑΒΟΛΙΣΜΟ Επιδημιολογία Φυσιολογία του μεταβολισμού των λιπιδίων Επίδραση των σεξουαλικών στεροειδών στο μεταβολισμό των λιπιδίων Επίδραση των αντισυλληπτικών στεροειδών στο μεταβολισμό των λιπιδίων ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣτΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΑΝΑΠΑΛΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΡΡΗΞΙΑΣ Έμφραγμα του μυοκαρδίου Αγγειο-εγκεφαλικά επεισόδια ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΑΝΑΠΑΛΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΡΡΗΞΙΑΣ ΣτΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ ΠΗΞΕΩΣ- ΙΝΩΔΟΓΟΝΟΛΥΣΕΩΣ Φυσιολογία του μηχανισμού πήξεως - ινωδογονολύσεως Επίδραση των αντισυλληπτικών στεροειδών στο μηχανισμό πήξεως-ινωδογονολύσεως Αυξημένος κίνδυνος θρομβοφλεβίτιδας σε χρήστριες ανασταλτικών της ωοθυλακιορρηξίας με θρομβοφιλία Η επίδραση των οιστρογόνων Η επίδραση των προγεσταγόνων Θρομβοφλεβίτιδα Οδηγίες για την κλινική πράξη Πριν τη χορήγηση ανασταλτικών της ωοθυλακιορρηξίας Κατά τη διάρκεια λήψης ανασταλτικών της ωοθυλακιορρηξίας Περιστατικά φλεβικής θρομβώσεως κατά τη λήψη ανασταλτικών της ωοθυλακιορρηξίας ΕΠΙΛΟΓΟΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ....44

13 12 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα ανασταλτικά της ωοθυλακιορρηξίας (ΑΩ) προχωρούν από την ενηλικίωση στην ηλικία της συνταξιοδότητσης.- Το χάπι του Pincυs κυκλοφόρησε στις 9 ΜαΤου μια αρνητική. 44 χρόνια που μεσολάβησαν δρομολογήθηκαν δύο κατευθύνσεις, μια θετική και Στη θετική κατεύθυνση περιλαμβάνονται οι τεράστιες προσπάθειες - και επιτυχίες - επιστημόνων όπως χημικοί, βιολόγοι, γυναικολόγοι, ογκολόγοι, παθολόγοι, επιδημιολόγοι και φυσικά και πολλοί άλλοι που διεμόρφωσαν την αρχική μορφή - χάπι του Pincυs σε ένα παρασκεύασμα με πολλλά πλεονεκτήματα και ελάχιστα μειονεκτήματα. Στην αρνητική κατεύθυνση περιλαμβάνεται η ασυγχώρετη συμπεριφορά των, περισσοτέρων τουλάχιστων, ΜΜΕ που είδαν το "χάπι" σαν μέσο εντυπωσιασμού (βλέπε πλουτισμού) υπερπροβάλλοντας κάθε φορά τις λογικές - όπως σε κάθε επιστημονική εξέλιξη αμφισβητήσεις των ειδικών και ξεχνώντας προκλητικά τα πολλά θετικά σημεία. Παρ' όλα αυτά η εξέλιξη συνεχίστηκε αμείλικτη. Η περιεκτικότητα σε οιστρογόνα (αιθυνολοιστραδιόλη, ΕΕ) μειώθηκε από >50μg σε 20μg και τα προγεσταγόνα της 1η' γενεάς απέκτησαν aπογόνους της 2 11 ' και 3 11 ς γενεάς. το είδος δυστυχώς σπανίζει Σήμερα, κάθε καλοπροαίρετος, αλλά και ενημερωμένος επιστήμονας είναι υποχρεωμένος να παραδεχθεί και να μεταδώσει ότι τα ΑΩ είναι από τα πιο ασφαλή "φάρμακα". Προβληματισμοί εξακολουθούν να υπάρχουν στον τομέα της ογκολογίας στην αντιπαράθεση για τη δημιουργία του καρκίνου του μαστού και στον τομέα της παθολογίας στο πλέγμα της καρδιαγγειακής νόσου. Η μονογραφία αυτή στοχεύει: στην παρουσίαση όλων των προσφάτων -θετικών και αρνητικών - δεδομένων στις διάφορες παραμέτρους της καρδιαγγειακής νόσου όπως θρομβοφλεβίτιδα, έμφραγμα του μυοκαρδίου, πνευμονική εμβολή και αγγειο-εγκεφαλικό επεισόδιο. στην αποδυνάμωση του αρνητικού ιστού που ύφαναν τα ΜΜΕ γύρω από το "χάπι" στον εμπλουτισμό της φαρέτρας, σε θετικά επιχειρήματα του κάθε νεαρού γυναικολόγου - μαιευτήρα που θα πρέπει να γίνει ο απόστολος διαδόσεως της ορμονικής aντισύλληψης στη χώρα μας.

14 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγyειακά Νοσήματα 13 2~ ΓΕΝΙΚΟ"[tΙΤΕΣ* Τα ΑΩ είναι φάρμακα που περιέχουν συνδυασμό οιστρογόνου και προγεσταγόνου (συνδυασμένα) ή μόνο προγεσταγόνου. Υπολογίζεται ότι περίπου 100 εκατομμύρια γυναίκες χρησιμοποιούν τα ΑΩ σαν μέσο aντισύλληψης σε όλο τον κόσμο (WHO Scientific Group, 1998). Στην Ελλάδα δυστυχώς δεν έχουν τύχει ευρείας αποδοχής και η χρήση τους περιορίζεται στο 2% των γυναικών. Πίνακας 1. Οι διάφορες μορφές των ανασταλτικών της ωοθυλακιορρηξίας Μονοφασικά Περιέχουν την ίδια δοσολογία οιστρογόνου και προγεσταγόνου σε όλα τα δισκία Διφασικά Περιέχουν δύο δοσολογίες οιστρογόνου και προγεσταγόνου σε δύο ομάδες δισκίων αντίστοιχα Τριφασικά Περιέχουν τρεις δοσολογίες οιστρογόνου και προγεσταγόνου σε τρεις ομάδες δισκίων αντίστοιχα Μόνο προγεσταγόνο (Minipill) Περιέχουν μόνο προγεσταγόνο σε όλα τα δισκία Από το 1950, που άρχισαν οι έρευνες και από το 1960 που εγκρίθηκε και κυκλοφόρησε το "χάπι του Pincus" μέχρι σήμερα παρασκευάστηκαν ΑΩ με χαμηλότερη δόση οιστρογόνου και διαφορετικές συνθέσεις προγεσταγόνου. Τα πρώτα ΑΩ περιείχαν 1 ΟΟμg μεστρανόλη σαν οιστρογόνο. Η αιθυνολοιστραδιόλη (ΕΕ) που δοκιμάστηκε αργότερα και κυριαρχεί σήμερα σε όλα τα ΑΩ ξεκίνησε από δοσολογία πάνω από 50μg για να μειωθεί σταδιακά στα 40, 35, 30, 20 ή ακόμα και 15μg. Γενικότερα κατεβλήθησαν ιδιαίτερες προσπάθειες για τον καθαρισμό της ιδανικής δόσης ΕΕ (όχι ιδιαίτερα υψηλή και επομένως με περισσότερες παρενέργειες και συγχρόνως όχι ιδιαίτερα χαμηλή με κίνδυνο μείωσης της αποτελεσματικότητας των ΑΩ, δηλ την αντισυλληψία). μια προσπάθεια ελάττωσης των αντισυλληπτικών στεροειδών των ΑΩ χωρίς να διαταραχθεί όμως ο έλεγχος της εμμηνορρυσίας, κυκλοφόρησαν ΑΩ στα οποία δύο(διφασικά) ή τρεις (τριφασικά) διαφορετικές σχέσεις οιστρογόνου και προγεσταγόνου συνδυάζονταν μέσα στον ίδιο κύκλο. *Το κεφάλαιο αυτό το δανείστηκα από τη μονογραφία του μέλους του ΔΣ της Ελληνικής Εταιρείας Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας κ. Γ. Ιατράκη που με τον τίτλο "Ορμονική Αντισύλληψη, τυπώθηκε και απεστάλει με μέριμνα της Εταιρείας, τον Σεπτέμβριο του 2002.

15 14 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyyειακά Νοσήματα Ο λόγος της σταδιακής μείωσης των ποσοτήτων των αντισυλληπτικών στεροειδών ήταν. με διατήρηση πάντα της aντισυλληπτικής προστασίας, η ελάττωση των υποκειμενικών και αντικειμενικών παρενεργειών. 1 Τ α προγεσταγόνα που χρησιμοποιούνται ποικίλουν από εταιρεία σε εταιρεία κατασκευής και διαχρονικά χαρακτηρίζονται ως αυτά της 1 ης γενεάς, της 2η' και της 3η' γενεάς. Τα προγεσταγόνα της 3' 'i γενεάς είναι η δεσογεστρέλη, η γεστοδένη και η νοργεστιμάτη. Τα προγεσταγόνα της 3ης γενεάς είναι το ίδιο αποτελεσματικά αλλά με μικρότερη ανδρογονική μνήμη από ότι αυτά της 2η' γενεάς (λεβονογεστρέλη), έχοντας έτσι μικρότερη επίδραση στο μεταβολισμό των υδατανθράκων και των λιποπρωτεϊνών. Πρόσφατα κυκλοφόρησε ΑΩ που περιέχει 30μg ΕΕ (Yasmin''). Η δροσπιρενόνη μοιάζει όσο κανένα άλλο προγεσταγόνο με τη φυσική προγεστερόνη 2 Η συγκεκριμένη δοσολογία προέκυψε μετά από ερευνητική προσπάθεια διαφόρων δόσεων δροσπιρενόνης 3. Όπως η προγεστερόνη, η δροσπιρενόνη αντισταθμίζει την αυξητική ιδιότητα των οιστρογόνων. Η τάση αυτή οφείλεται στη διέγερση της αλδοστερόνης που είναι το τελικό προϊόν του συστήματος ρενίνης-αγγειοτενσίνης). Η αλδοστερόνη προκαλεί αύξηση του σωματικού βάρους σαν αποτέλεσμα κατακράτησης νατρίου (και νερού) και η προγεστερόνη (δροσπιρενόνη) ανταγωνίζεται την αλδοστερόνη στο επίπεδο του υποδοχέα της. Η δροσπιρενόνη έχει συγχρόνως και αντιανδρογόνο δράση, που μπορεί να μειώσει τη σοβαρότητα των δερματικών εκδηλώσεων της υπερανδρογοναιμίας όπως σμηγματόρροια και ακμή. Το σύνολο των ιδιοτήτων της δροσπιρενόνης οφείλεται προφανώς στη μοριακή της δομή σαν προερχόμενη από την 17α-σπιρονολακτόνη. Η δομή αυτή όπως και εκείνη της προγεστερόνης - συνεπάγεται υψηλή δεσμευτική ικανότητα στους ανδρογονικούς και προγεσταγονικούς υποδοχείς. Μπορούμε ίσως να μιλάμε για ΑΩ της 4πς γενεάς; 3. ξ[ίιδρα~i-i ΤΩΝ 4JιΥΙΣΥΛ!\ΗΠΥΙΚCltι ΣΤΕΡQ~ΙΔΩΝ Σ"[Q ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟ Οι μεταβολικές επιδράσεις των αντισυλληπτικών στεροειδών κυριαρχούν στο ενδιαφέρον των μελετητών διότι αναφέρονται στη νοσηρότητα και θνησιμότητα των χρηστριών ΑΩ. Με αντικείμενο τις μεταβολικές επιδράσεις των ΑΩ έχει δημοσιευθεί ένας aτελείωτος αριθμός μελετών από τις οποίες ξεχωρίζουν μερικές λόγω του κύρους των μελετητών, του σωστού σχεδιασμού τους, του μεγάλου αριθμού των γυναικών που μελετήθηκαν καθώς και του χρονικού διαστήματος που διήρκεσαν. Επειδή στα επόμενα κεφάλαια

16 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 15 που αναφέρονται στις μεταβολικές επιδράσεις των αντισυλληπτικών στεροειδών, τα θετικά ή αρνητικά αποτελέσματα και συμπεράσματα από τη χρήση των ΑΩ προέρχονται από τις μελέτες αυτές, θεωρούμε σκόπιμο να προτάξουμε μια γνωριμία των μελετών αυτών πως σχεδιάστηκαν και πόσο διήρκεσαν Επιδημιολογία Λόγω του μεγάλου αριθμού των γυναικών της αναπαραγωγικής ηλικίας που χρησιμοποιούν τα ΑΩ, αποκτά μεγάλη σημασία η συνεχής έρευνα σχετικά με τυχόν παρενέργειές τους. Υπάρχουν δύο είδη επιδημιολογικών μελετών - case control και cohort που χρησιμοποιούνται κυρίως για τη διερεύνηση και εκτίμηση μιας πιθανής σχέσης μεταξύ της χρήσης των ΑΩ και μιας συγκεκριμένης συνέπειας. Οι εργαστηριακές μελέτες είναι αναγκαίες για την αποκάλυψη των φυσιολογικών μηχανισμών που οδηγούν σ' αυτή τη συνέπεια. Μια τυπική case-control μελέτη π.χ. συγκρίνει τη σχέση μεταξύ 175 γυναικών που νοσηλεύτηκαν για φλεβική θρομβοφλεβίτιδα (αιτία) και 175 γυναικών που νοσηλεύτηκαν για άλλες αιτίες (control). Το γεγονός ότι 67 από τις γυναίκες που νοσηλεύτηκαν με την "αιτία" δηλαδή φλεβική θρόμβωση και μόνο 23 από τα "control" χρησιμοποιούσαν ΑΩ δημιουργεί την υποψία ύπαρξης μιας σχέσης μεταξύ της χρήσης των ΑΩ και της εμφάνισης της νόσου. Η διαφορά μεταξύ των ομάδων εκφράζεται ως σχετικός κίνδυνος που στην περίπτωση αυτή είναι 4,4. Αυτό σημαίνει ότι μεταξύ αυτών των γυναικών, οι χρήστριες ΑΩ είχαν κατά 4,4 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν φλεβική θρόμβωση παρά οι μη χρήστριες. Εάν η case-control μελέτη είναι καλά σχεδιασμένη μπορεί να δείξει έναν συσχετισμό ακόμα και σε μικρό αριθμό περιπτώσεων, γεγονός που κάνει τη μορφή αυτή ιδιαίτερα πολύτιμη όταν η παρενέργεια είναι σπάνια. Οι περισσότερες από τις case-control μελέτες εκτιμούν μόνο τον σχετικό κίνδυνο μεταξύ δύο ομάδων και όχι τον απόλυτο κίνδυνο. Οι μελέτες cohort μελετούν ομάδες γυναικών που χρησιμοποιούν ή όχι ΑΩ για μια χρονική περίοδο. n.x. σε μια τέτοια μελέτη 14 γυναίκες που χρησιμοποίησαν στο παρελθόν ή χρησιμοποιούν τώρα ΑΩ πέθαναν από έμφραγμα του μυοκαρδίου σε ποσοστό 8 κατά γυνακεία έτη για τις χρήστριες ΑΩ. Τ ρ εις γυναίκες που δεν χρησιμοποίησαν ποτέ ΑΩ, πέθαναν επίσης από έμφραγμα του μυοκαρδίου σε ποσοστό 2 κατά γυναικεία έτη για τις μη χρήστριες. Τα ευρήματα αυτά πιθανολογούν ένα σχετικό κίνδυνο 4 (8:2) που σχετίζεται με τη χρήση των ΑΩ. Η διαφορά μεταξύ των δύο ποσοστών - που στην περίπτωσή μας είναι 6 (8-2) αποτελεί τον υπερβάλλοντα κίνδυνο. Οι Cohort μελέτες ενώ μπορούν να ανακαλύψουν σχέσεις που δεν υποψιαζόμαστε μεταξύ μιας ουσίας (φαρμάκου) και μιας νόσου δεν ενδείκνυνται για περιπτώσεις που είναι πολύ σπάνιες όπως όγκοι της υπόφυσης ή του ήπατος. Υπάρχουν τρεις κύριες Cohort μελέτες για ΑΩ, η κάθε μια από τις οποίες μελέτησε χιλιάδες χρήστριες και μη χρήστριες για περισσότερα χρόνια. Και οι τρεις είχαν ως αφετηρία το Οι δύο μελέτες γίνονται στην Αγγλία - Royal College of General

17 16 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα Practinioners (RCGP) και στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης (Oxford/FPA) και συνεχίζεται ακόμη. Η τρίτη έγινε στις ΗΠΑ - Walnυt Greek και τελείωσε το Οι τρεις μελέτες παρουσιάζουν πολλές ομοιότητες αλλά και διαφορές (Πίνακας 2). Πίνακας 2. Χαρακτηριστικά των κυριώτερων μελετών για τα ανασταλτικά της ωοθυλακιορηξίας Μελέτη Αριθμός γcvαικών Ηλικiα Ομαδες Μέση % καnviσφιες σπ1v αρχη και προέλευση μελέτης ηλι,ία Μερικά* Πολλό* RCGP Πελάτισσες τ Χρήστριες: πρακτικών γιατρων Μη χρήστριες:22776 Oxford/FPA Πελάτισσες 17 κέvτ Χpήστριες ΑΩ: Οικογενειακού Προγρ. Διάφραγμα IUD Walnut Greek Μέλη Κέντρων Χpήστριες ΑΩ: Υγείας Πρώην χρήστριες ΑΩ Ανασταλτική ωοθυλακιορρηξία *αριθμός τσιγάρων ημερησίως για RCGP και Walnut Greek +20* για Oχford/FPA + 15 Η μελέτη RCGP είχε τη μεγαλύτερο αριθμό γυναικών και η Walnυt Greek τον μικρότερο. Η απώλεια γυναικών κατά το χρόνο παρακολούθησης ήταν μεγαλύτερη στην RCGP. Στις μελέτες Oxford/FPA και Walnυt Greek οι χρήστριες ΑΩ ήταν μικρότερες σε ηλικία από τις άλλες ομάδες. Αντίθετα με την RCGP, η μέση ηλικία και στις δύο ομάδες ήταν ίδια. Η μελέτη RCGP μελέτησε γυναίκες-χρήστριες ΑΩ και γυναίκες που στην έναρξη της μελέτης δεν είχαν χρησιμοποιήσει ΑΩ. Η Walnut Greek μελέτησε γυναίκες που δεν χρησιμοποίησαν ποτέ ΑΩ γυναίκες που χρησιμοποίησαν ΑΩ κατά τη διάρκεια της μελέτης. Και στις δύο μελέτες οι aντισυλληπτικοί μέθοδοι που χρησιμοποιούσαν οι γυναίκες μη χρήστριες ΑΩ, δεν αναφέρονταν. Στη μελέτη Oxford/FPA μελετήθηκαν χρήστριες ΑΩ και γυναίκες που χρησιμοποιούσαν άλλες aντισυλληπτικές μεθόδους. Κατά την είσοδο στη μελέτη κάπνιζαν, περισσότερες σε αριθμό, οι Αγγλίδες, αλλά οι Αμερικανίδες κάπνιζαν περισσότερα τσιγάρα ημερησίως. Και οι τρεις μελέτες εκτίμησαν τη συνήθεια του καπνίσματος κατά την είσοδο των γυναικών στη μελέτη. Τ ο γεγονός αυτό μπορεί να οδηγεί σε μια υποεκτίμηση των αποτελεσμάτων του καπνίσματος αφού πιθανολογείται ότι περισσότερες γυναίκες εγκατέλειψαν το κάπνισμα από αυτές που το άρχισαν. Και στις τρεις μελέτες διαπιστώθηκε μκρότερο ποσοστό θανάτων από ότι στο

18 Ορμονική Αντισύλληψη κοι Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 17 γενικό γυναικείο πληθυσμό της ίδιας ηλικίας. Τέλος υπάρχουν πολλοί aστάθμητοι παράγοντες για τις μελέτες όπως: Από το 1968 μειώθηκε σταδιακά σε σημαντικό αριθμό η ορμονική περιεκτικότητα των ΑΩ. Πολλές γυναίκες άλλαξαν την aντισυλληπτική μέθοδο που χρησιμοποιούσαν. Αρκετές γυναίκες χάθηκαν κατά την παρακολούθηση. Οι γιατροί έπαψαν να συνταμογραφούν ΑΩ σε γυναίκες υψηλού κινδύνου από το κυκλοφορικό σύστημα. Οι σύγχρονες μελέτες επικεντρώνουν το ενδιαφέρον τους περισσότερο σε ειδικά ερωτήματα και περιπτώσεις όπως π.χ. Πόσο πολύ διαφέρουν οι κίνδυνοι των ΑΩ μεταξύ ειδικών ομάδων γυναικών (ηλικιωμένες, καπνίστριες, γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό κάποιας νόσου, γυναίκες διαφορετικών εθνοτήτων και γυναίκες με διαφορετικό αριθμό τεκνοποίησης). Εάν και κατά πόσον διατηρείται ένας κίνδυνος ή μια προστασία μετά τη διακοπή λήψης ΑΩ. Εάν ο κίνδυνος ή η προστασία αυξάνονται ή μειώνονται ανάλογα με το χρονικό διάστημα λήψης ΑΩ. Εάν ο κίνδυνος ή η προστασία εξαρτάται από την ποσότητα του οιστρογόνο υ ή του προγεσταγόνου ή από τη συνολική ορμονική ποσότητα του κάθε ΑΩ Φυσιολογία του μεταβολισμού των λιπιδίων Τ α λιπίδια κυκλοφορούν με το αίμα και σχηματίζουν διάφορα συμπλέγματα αποτελούμενα από φωσφορολιπίδια (Φ) και από πρωτέfνες (ΑΠ) τα οποία σχηματίζουν μια υδρόφιλη (διαλυτή) μεμβράνη γύρω από τους μη διαλυτούς εστέρες των τριγλυκεριδίων (τρ) και της χολεστερόλης (Χ). Η Χ και τα ΤΡ παράγονται στο συκώτι από όπου με την κυκλοφορία μεταφέρονται στα διάφορα κύτταρα και τανάπαλιν. Τα λιπίδια διακρίνονατι σύμφωνα με το μέγεθος, τη σύνθεση και τη δράση τους (Πίνακας 3). Η δράση τους επιτυγχάνεται μέσω των ΑΠ που σαν ειδικοί υποδοχείς λειτουργούν σαν διεγέρτες ή αναστολείς των ενζύμων.

19 18 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα Πivuκuς 3. Χαρακτηριστικά των διαφόρων λιπιδίων< VLDL LDL H!JL Περιεκτικότητα σε λιπίδια της ολικής μάζας) Χολεστερόλη τ ριγ λυκερίδια Φωσφορολιπίδια ΠρωτεΊνες (%} Αποπρωτείνες Κύριες C(90%) C,B 0(74%} Α-1 Ε Α-1!(23%) VLDL: Πολυ χαμηλης πυκνότητας λιποπpωτεινη. HDL: uψηλης πuκνοτητας λιποπpωτείνη, LDL: χαμηλής πυκνοτητας Ανάλογα με το ειδικό τους βάρος, οι λιποπρωτεϊνες διακρίνονται σε ΤΡ, Χ, Φ και ΑΠ. Διακρίνονται επίσης σε πολύ χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνες (Very low densίty lipoρroteίn, VLDL), χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτείνες (low - densίty lipoproteίn, LDι) και οε υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνες (High - density liρoρrotein, ΗΟι). Πολύ χομηλής πυκvότητος λιποπρωτεϊvες: Οι νιοι είναι οι μεγαλύτερες και οι ελαφρότερες λιηοπρωτείνες και αποτελούνται κατά το ήμισυ από τp και το άλλο ήμισυ από Χ,Φ, ΑΠ-Β και ΑΠ-Ε. Χρησιμεύουν για την προμήθεια των μυ'ίκών κυττάρων και των κυττάρων του λίπους με ΤΡ ως ουσίας για την παραγωγή ενέργειας. Μετά την απόδοση των ΤΡ που επιτυγχάνεται με τις περιφερειακές λιπάσεις των λιποπρωτεϊνών, μετατρέπονται σε μια ενδιάμεση μορφή (ενδιάμεσης πυκνότητας λιποπρωτε ίνες, lnterrηediate density liρoprotein, ΙDι) και μετά από την απόδοση της ΑΠ Ε στο σηκώτι μετατρέπονται σε ιοι (Σχήμα 1). Οι LDL, που χαρακτηρίζονται από την ΑΠ-Β, προμηθεύουν τον οργανισμό με Χ που είναι η βασική ουσία για τη σύνθεση των στεροειδών στους ενδοκρινικούς αδένες και δημιουργούν τα χολικά οξέα στο συκώτι. Η πρόσληψη της ιοι στο κύτταρο γίνεται μέσω ειδικών υποδοχέων που δεσμεύουν την ΑΠ -Β στην κυτταρική μεμβράνη από όπου διοχετεύεται η Χ στο εσωτερικό του κυττάρου. Το πλήθος των ειδικών υποδοχέων του κύτταρου για την ΑΠ-Β ρυθμίζεται από την ποσότητα σε Χ του κυττάρου. Όταν το κύτταρο είναι κορεσμένο σε Χ, ελαττώνονται οι ειδικοί υποδοχείς επιφανείας με αποτέλεσμα την μείωση της κάθαρσης της ιοι στην περιφέρεια και επομένως της στάθμης της. Το επόμενο βήμα είναι η μετανάστευση της ιοι στα αγγειακά τοιχώματα όπου εναποθέτει την Χ. Αυτό είναι το πρώτο στάδιο για τη δημιουργία της αθηρωμάτωσης.

20 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 19 ΣΧΗΜΑ 1: Επίδραση των σεξουαλικών στεροειδών στα λιπ ίδ ια Η παρ Κυκλοφορία Περιφερικός ιστός Et LDL -υποδοχε ί Απόδοση ch Απόδοση TG Λήψη CH Ε: οιστρογόνα, GA: Προ γεσταγόνα με μερ ι κή ανδρογονικη μνήμη, LDL: χα μηλής πυκνότητας λιπο πρωτεϊνη, VLDL: πολύ χαμ ηλ ή ς πυκνότητας λιποπρωτε iνη. HDL: υψη λής πυκνότητας λ ιπ οπρ ωτεiν η. Ψ : μείωσ η, 1' : αυξηο η Υψηλής πυκvότητος λιποπρωτεϊvη: Η HDL απ οτελείτα ι κατά το ήμισυ απ ό πρωτε'ίνες και ειδικότερα από ΑΠ - Ι και ΑΠ-11. Έχει την ικανότητα να φορτίζεται με την Χ, παίρνει στρογγυλό σχήμα και χαρακτηρίζεται ως HDL 2 για να πάρ ει το ημισεληνοειδ ές σχή μα της HDL 3 με την απόδοση της Χ στο συκώτι. Η αποδομή της HDL 2 γίνεται με τη βοήθεια των ηπατικών λιποπρωτε'ίνο- λιπασών. Σύμφωνα με τις σύγχρονες απόψεις οι υψηλές στάθμες της LDL, της ΟΧ και της ΑΠ Β αυξάνουν τον κίνδυνο για τη δημιουργία αθηρωμάτωσης, ενώ η υψηλής στάθμης, HDL και ΑΠ - Α λειτουργούν αποτρεπτικά (προστατευτικά ) Επίδραση των σεξουαλικών στεροειδών στο μεταβολισμό των λιπιδίων. Παράλληλα με τη διατροφή, τους γενε τικούς παράγοντες και την ε πίδρ αση άλλων ορμονών (π.χ. αυξητική ορμόνη), μπορούν τα σεξουαλικά στεροειδή να επηρεάσουν σημαντικά τον μεταβολισμό των λιπιδίων. Σε γενικ ές γραμμ ές, τα οιστρ ογ όνα ασκο ύν ε υεργ ετική δράση και επο μ ένως δρουν πρ οστατε υτικά στη δημιουργία αθη ρωμάτωση ς. Αντίθετα τα ανδρογόνα (αναβολικά) και τα προγεσταγόνα με ανδρογονική μνήμη (προέλευση) μπορούν, ανάλογα με το ν χημικό τους τ ύ πο και τη δοσολογία, να δράσουν αρνητικά. Η χορήγηση οιστρογόνων προκαλεί αύξηση της HDL. της VDRL και των ΤΡ με σύγχρονη μείωση της στάθμης της LDL (Σχήμα1 ). Οι μετα βολέ ς αυ τές εξαρτώνται από την

21 20 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαyyειακά Νοσήματα ισχύ και τη δοσολογία των οιστρογόνων καθώς και από τον τρόπο της χορήγησής τους. Τη μεγαλύτερη ισχύ εμφανίζει η ΕΕ, που με το πρώτο πέρασμα (first pass) από το σηκώτι, ενεργοποιεί σε μεγάλο βαθμό τον ηπατικό μεταβολισμό. Το ίδιο ισχύει και για τα προγεστεγόνα που δρουν ανάλογα με την ιδιότητα της ανδρογονικής τους προέλευσης (οιστράνες) ή της αντι-οιστρογονικής τους δράσης (μείωση του αριθμού των οιστρογονικών υποδοχέων στο συκώτι). Επιπλέον τα οιστρογόνα αναστέλλουν την δραστηριότητα της Λ-ΑΠ, διεγείρουν τη σύνθεση της ΑΠ-Α και ΑΠ-Β και τα ΤΡ και αυξάνουν τη δημιουργία υποδοχέων LDL στο συκώτι. Τα ανδρογόνα και προγεσταγόνα ασκούν την αντίθετη δράση (Σχήμα 1). Παρ' όλα αυτά δεν αναστέλλουν την σύνθεση της ΑΠ-Β και δεν επηρεάζεται αρνητικά ο αριθμός των υποδοχέων της LDL στο συκώτι 6. Στον πίνακα 4 φαίνεται συγκεντρωτικά η επίδραση των οιστρογόνων και προγεσταγόνων στα λιπίδια και στα κλάσματά τους. 3.4 Επίδραση των αντισυλληπτικών στεροειδών στον μεταβολισμό των λιπιδίων Η ΕΕ είναι σήμερα το μοναδικό οιστρογόνο που χρησιμοποιείται στα ΑΩ. Τα θετικά αποτελέσματα εξαρτώνται κυρίως από την χορηγούμενη δοσολογία. Σε ποσότητες ΕΕ>35μg αυξάνονται τα ΤΡ(20-70%), η ΟΧ, η VDRL και η HDL- ενώ ελαττώνεται σημαντικά η στάθμη της LDL και ο λόγος OX/HDL (Πίνακας 4). Σε μικρότερη δοσολογία ΕΕ (20-30μg), η αύξηση των ΤΡ και της VDRL περιορίζεται σε 20% ενώ είναι μέτρια η αύξηση της HDL και η μείωση της LDL. Η αύξηση των ΤΡ και της VDRL που εξαρτάται από την δοσολογία της ΕΕ οφείλεται στην αυξημένη σύνθεση της ηπατικής VDRL έτσι ώστε ο βαθμός κάθαρσής των να μην μεταβάλλεται. Η αύξηση των επιπέδων της HDL 2 (HDL) είναι συνέπεια της αυξημένης σύνθεσης της καθώς και της επιβράδυνσης της λόγω καταστολής της δραστηριότητας της Λ-ΑΠ. Πίνακας 4. Επίδραση των οιστρογόνων και προγεσταγόνων στα λιπίδια και στα κλάσματά τους. ΤΡ οχ HDL LDL VDRL OX/HDL Φυσικά οιστρογόνα 1' ΟIΨ 1' ψ 1' ψ Αιθυνόλοιστραδιόλη > 35 1'1' 1' 1'1' ψ ψ 1' Αιθυνόλοιστραδιόλη > 20-30μg 1' 1' 1' ψ 1' 17-uδροξυ-προγεστερόνη ο ο ο ο ο ο 19-Νορστεροειδή(οιστράνες) ψ* 1'* ψ* 1' ΟIΨ 1' Νοργεστρέλη ψ* ψ ψ* ψ ψ 1' Δεσογεστρέλη Ψ/0 ο 011' 1'; Γεστοδένη Ψ/0 ο 011' ο ο 1'; Νοργεστιμάτη Ψ/0 ο 011' ο ο 1'; ΤΡ: Τριγλυκερίδια, ΟΧ: Ολική χοληστερίνη, HOL: Υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεϊνη, LOL: Χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτείνη, VDRL: Πολύ χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτετνη

22 Ορμονική Αντισύλληψη και Καρδιοαγγειακά Νοσήματα 21 Αντίθετα, με τα προγεσταγόνα υπάρχει δυσκολία σχετικά με την κατάταξη της δραστηριότητάς τους επειδή προέρχονται από διαφορετικές οικογένειες (οιστράνες, πρεγνάνες, γονάνες}. Τα παράγωγα της προγεστερόνης (17 -υδροξύ-προγεστερόνη) δεν επηρεάζουν στο σύνολό τους το μεταβολισμό των λιπιδίων. Παρ' όλα αυτά, με εξαίρεση την οξική κυπροτερόνη που χρησιμοποιείται σε ειδικές περιπτώσεις (υπερανδρογοναιμία), η χρήση τους στα ΑΩ είναι περιορισμένη. Τα 19-νορστεροειδή περιλαμβάνουν τις οιστράνες και τις γονάνες. Οι οιστράνες παράγωγα της τεστοστερόνης- έχουν σαν κύριο αντιπρόσωπό τους την νορεθιστερόνη. Τα παράγωγα αυτά έχουν ισχυρή ανδρογονική δράση με αποτέλεσμα την αύξηση των επιπέδων της ΟΧ και της LDL και την ελάττωση των επιπέδων της HDL και κυρίως της HDL 2. Η σχέση OX/HDL αποκτά αθηρωματικό χαρακτήρα. Ο αντιπρόσωπος των γονάνων, η νοργεστρέλη -νορστεροειδές της δεύτερης γενεάς- έχει μεγαλύτερη προγεσταγόνο ισχύ από τις οιστράνες με μεγαλύτερη όμως ανδρογονική δράση. Η μείωση των ΤΡ οφείλεται κυρίως στην ενεργοποίηση της δράσης της Λ-ΑΠ που αυξάνει την κάθαρση της VDRL στο πλάσμα. Οι γονάνες της τρίτης γενεάς με τη μικρή μέχρι και ελάχιστη ανδρογονική δράση βελτίωσαν σε μεγάλο βαθμό τις αρνητικές επιπτώσεις στο μεταβολισμό των λιπιδίων των προγεσταγόνων των παλαιοτέρων γενεών. Η δεσογεστρέλη, η γεστοδένη και η νοργεστιμάτη χρησιμοποιούνται σήμερα σε μεγάλη κλίμακα στα μονο ή τριφασικά ΑΩ χαμηλής δοσολογίας. Η επίδρασή τους στο μεταβολισμό των λιπιδίων είναι ουδέτερη μέχρι ελαφρώς ευεργετική εφ' όσον αυξάνουν λίγο τα επίπεδα της HDL. Παρά την περιγραφή των επιδράσεων των διαφόρων αντισυλληπτικών στεροειδών στο μεταβολισμό των λιπιδίων, η συνολική αξιολόγηση των ΑΩ δεν είναι καθόλου εύκολη και αυτό διότι στην αξιολόγηση υπεισέρχονται πάρα πολλοί, εν μέρει, aστάθμητοι, παράγοντες (ηλικία και διατροφή των γυναικών, κλιματολογικές συνθήκες, ήθη και έθιμα, άλλες φαρμακευτικές ουσίες κλπ) που μπορούν να επηρεάσουν θετικά ή αρνητικά τα παραπάνω αποτελέσματα. Στην πραγματικότητα, οι σχέσεις είναι πολύ πιο σύνθετες μια και ο μεταβολισμός των λιποπρωτεϊνών διαθέτει μια ιδιαίτερα ισχυρή δυναμική που αλλάζει κάθε στιγμή. Σήμερα θεωρείται δεδομένο ότι εάν στα ΑΩ υπερτερούν τα προγεσταγόνα με ανδρογονική μνήμη προκαλώντας ελάττωση της στάθμης της HDL και αύξηση της στάθμης της LDL, δημιουργούν τις κατάλληλες συνθήκες για αθηρωμάτωση. Αντίθετα, εάν υπερτερεί το οιστρογονικό περιβάλλον, η επίδραση είναι προστατευτική για αθηρωμάτωση. Επειδή όμως τα οιστρογόνα αυξάνουν τη σύνθεση των ΤΡ και της ΑΠ-Β, η ποσότητά τους στα ΑΩ θα πρέπει να διατηρηθεί χαμηλή, πράγμα όμως που δυσκολεύει την περαιτέρω μείωση του προγεσταγόνου χωρίς τον κίνδυνο να επηρεασθεί αρνητικά η aντισυλληπτική δράση των ΑΩ. Τέλος δεν πρέπει να παραβλέπεται το γεγονός ότι η επιλογή ενός ΑΩ θα πρέπει να γίνεται πάντοτε με τις ιδιαιτερότητες της συγκεκριμένης γυναίκας και αυτό ισχύει όχι μόνο για το μεταβολισμό των λιπιδίων.

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Οι δυσλιπιδαιμίες είναι παθολογικές καταστάσεις με διαταραχές των λιπιδίων του αίματος ποσοτικές αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση

Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση Παράρτημα IV Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση;

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση; Υπέρταση Τι Είναι η Υπέρταση; Η πίεση του αίματος είναι η δύναμη που ασκεί το αίμα στις αρτηρίες όταν μεταφέρεται από την καρδιά στην κυκλοφορία. Η σταθερά αυξημένη πίεση, άνω των φυσιολογικών ορίων, αποκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦ.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Αρχές αντισύλληψης 1 1.2. Ιστορία της αντισύλληψης 3 1.3. Δημογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τελικό κείμενο της Μελέτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τα τελικά προϊόντα προχωρημένης γλυκοζυλίωσης (Advanced Glycation End products, ) είναι μόρια υψηλής δραστικότητας, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Θρομβοφιλία. (παθολογική. αιμόσταση). Ο όρος θρομβοφιλία σχετίζεται με επαναλαμβανόμενα ή υποτροπιάζοντα επεισόδια θρομβώσεων (αρτηριακών

Θρομβοφιλία. (παθολογική. αιμόσταση). Ο όρος θρομβοφιλία σχετίζεται με επαναλαμβανόμενα ή υποτροπιάζοντα επεισόδια θρομβώσεων (αρτηριακών «ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΑΝΑΣΤΟΛΕΩΝ ΤΗΣ ΠΗΞΗΣ ΣΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ ΙΙ» Π.Γ.Ν.Θ. ΑΧΕΠΑ Βιοχημικό Εργαστήριο, Αιματολογικό Τμήμα Μικροβιολογικού Εργαστηρίου Θυσιάδου Κ, Ραπτάκη

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός. Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι,

Χαιρετισμός. Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι, Χαιρετισμός Αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι, Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε στο 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Κλιμακτηρίου και Εμμηνόπαυσης, που θα πραγματοποιηθεί στις 4 και 5 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ. Αθηνά Μούγιου Αιματολόγος ΠΓΝΠ

ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ. Αθηνά Μούγιου Αιματολόγος ΠΓΝΠ ΘΡΟΜΒΟΦΙΛΙΑ Αθηνά Μούγιου Αιματολόγος ΠΓΝΠ 25-02-2016 Χρόνια αιμοστατική διαταραχή Πολυπαραγοντικό φαινόμενο Επιπλοκές και υποτροπές Νοσηρότητα και θνητότητα Φλεβική ή αρτηριακή Θρόμβωση: Διαταραχή του

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ»

«Ο ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ» «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΕΣ ΗΜΕΡΕΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ» 21 22 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 Macedonia Palace, Θεσσαλονίκη «Ο ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ» ΚΑΡΑΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ ΣΑΒΒΑΤΩ Νοσηλεύτρια ΤΕ Παθολογίας, Msc, PhD ΤΕΦΑΑ -ΑΠΘ. Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του(των) φύλλου(ων) οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του(των) φύλλου(ων) οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του(των) φύλλου(ων) οδηγιών χρήσης 40 Παράγραφος 4.1 Θεραπευτικές ενδείξεις [The currently approved

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες και σακχαρώδης διαβήτης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Σακχαρώδης διαβήτης και καρδιαγγειακός κίνδυνος Μετα-ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Τα λίπη αποτελούν μια συμπυκνωμένη πηγή ενέργειας Ενεργούν σαν διαλύτες

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

MΕΛΕΤΗ ΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΟΥ ΠΡΟΦΙΛ ΣΕ ΔΕΙΓΜΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΕ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ

MΕΛΕΤΗ ΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΟΥ ΠΡΟΦΙΛ ΣΕ ΔΕΙΓΜΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΣΕ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ ΠΡΟΦΙΛ ΣΕ ΔΕΙΓΜΑ 1. Μικροβιολογικό Εργαστήριο, Γενικό Νοσοκομείο Γ.ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ Θεσσαλονίκης, 2. Επιστημονικός Συνεργάτης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Εισαγωγή Κατά την διάρκεια της εμμηνοπαυσιακής

Διαβάστε περισσότερα

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία; Γράφει: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Διευθυντής Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών, Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού 1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΙΑΤΡΕΙΟ: ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 46 ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗ 2310254030 ΠΑΝΟΡΑΜΑ 2310380000 Aρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ Ομιλίες Δρ. Α. Μελιδώνη: «ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συνέδριο Καρδιολογικού Τμήματος Τζανείου. Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 11 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ. ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr

ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ. ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΑΣΒΕΣΤΗ Δερματολόγος- Αφροδισιολόγος asvesmed@otenet. gr ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΟΡΜΟΝΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΚΜΗ 1) Σε γυναίκες που η συνήθης τοπική ή αντιβιοτική per os αγωγή έχει

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες στην πρωτογενή πρόληψη Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων Πρωτογενής πρόληψη : το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Είναι μία χημική ουσία (στερόλη), που αυξάνει στον οργανισμό με την κατανάλωση λιπαρών ουσιών.

Είναι μία χημική ουσία (στερόλη), που αυξάνει στον οργανισμό με την κατανάλωση λιπαρών ουσιών. Υψηλή Χοληστερίνη: Αίτια και Θεραπεία - Συνήθη Ερωτήματα των ασθενών στη Μαχόμενη Κλινική Γράφει: Αναστασία Μοσχοβάκη, Ιατρός Ειδικός Παθολόγος Τι είναι η χοληστερόλη; Είναι μία χημική ουσία (στερόλη),

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι MK1118 ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΚΛΙΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΔΙΑΛΕΞΗ 4 ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ, PHD ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΑΝΑΤΩΝ 450,000 400,000 350,000 300,000 250,000 200,000 150,000 100,000

Διαβάστε περισσότερα

8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα

8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα 1 8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα Καρδιολογική Κλινική Γ. Ν. Θεσσαλονίκης «Γ. Γεννηματάς» 2013-2014 2 Σεπτέμβριος 2013, Θεσσαλονίκη Ετήσια Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Ετήσιο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική Εμβολή. Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών

Πνευμονική Εμβολή. Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Πνευμονική Εμβολή Έλενα Σολωμού Αιματολόγος Επίκουρη Καθηγήτρια Παθολογίας-Αιματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Πήξη αίματος Αιμόσταση: διακοπή της απώλειας αίματος Μηχανισμοί αιμόστασης : Αγγειοσύσπαση

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 3 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ Περιεχόμενο Συνδεση με τα προηγουμενα Πριν

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ Αρτηριακή Υπέρταση είναι η επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης πάνω από τα φυσιολογικά όρια και ενώ το άτομο βρίσκεται σε ηρεμία, συστολική πάνω από 150 mmhg και διαστολική

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές Αρχές Σεξουαλικής Διαπαιδαγώγησης Θωμάς Γεωργ. Γκίκας Μαιευτήρας Χειρουργός Γυναικολόγος Αθήνα 188 Μαρτίου 2009 Σιβιτανίδειος Σχολή Αναπαραγωγικό Σύστημα Γυναίκας Έξω Γεννητικά Όργανα Αναπαραγωγικό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες ΧΟΛΗΣΤΕΡΙΝΗ Η χοληστερίνη ή η χοληστερόλη είναι κηρώδης στερόλης που βρίσκεται στη μεμβράνη των κυττάρων όλων των ιστών του σώματος, και στο πλάσμα του αίματος όλων των ζώων. Μικρότερες ποσότητες χοληστερίνης

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση

Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Α Μαιευτική - Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Ιατρική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Διαταραχές της έμμηνης ρύσης Από το σύμπτωμα στην αιτιολογία και την αντιμετώπιση Δημήτριος Γ. Γουλής Ενδοκρινολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό Σύνδρομο Παχυσαρκία Υπερλιπιδιαμία Υπέρταση Σακχαρώδης Διαβήτης Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών. 16-17 Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. www.endo.gr

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών. 16-17 Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. www.endo.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΟΝΑΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών 16-17 Δεκεμβρίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρες Ενδοκρινολογίας της Γυναίκας

Ημέρες Ενδοκρινολογίας της Γυναίκας Moνάδα Ενδοκρινολογίας, Σακχαρώδη Διαβήτη και Μεταβολισμού ΑΡΕΤΑIΕΙΟΝ Νοσοκομείο Σε συνεργασία με το Τμήμα Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού Νοσοκομείο - Μαιευτήριο «Έλενα Βενιζέλου» Oρμονικά αντισυλληπτικά

Διαβάστε περισσότερα

gr

gr ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ Ηαποφυγή µιας ανεπιθύµητης εγκυµοσύνης, που αποτελεί συχνό πρόβληµα. ΑΠΟΤΥΧΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ Μη συµµόρφωση των γυναικών Μη σωστή χρήση της αντισύλληψης Αποτυχία της ίδιας της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ Παθοφυσιολογία, Διάγνωση και Αντιμετώπιση Alexander Kofinas, MD Director Kofinas Perinatal Associate Professor Clinical Obstetrics and Gynecology Cornell University, College of Medicine

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Ηπειρος Προτάσεις για πιλοτικό πρόγραµµα πρόληψης και αντιµετώπισης των καρδιαγγειακών νοσηµάτων

Ηπειρος Προτάσεις για πιλοτικό πρόγραµµα πρόληψης και αντιµετώπισης των καρδιαγγειακών νοσηµάτων Ηπειρος Προτάσεις για πιλοτικό πρόγραµµα πρόληψης και αντιµετώπισης των καρδιαγγειακών νοσηµάτων Λάµπρος Μιχάλης Καθηγητής Καρδιολογίας, Ιατρικής Σχολής Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Σκοπός πιλοτικού προγράµµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΘΗΝΑ 2010 1 ΣΚΟΠΟΣ Η ανάλυση και μελέτη της μοριακής δομής των καρωτίδων αρτηριών με υπέρυθρη φασματοσκοπία. Η εξαγωγή συμπερασμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ο Διαβήτης στα παιδιά και στους εφήβους

Ο Διαβήτης στα παιδιά και στους εφήβους Ο Διαβήτης στα παιδιά και στους εφήβους Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης διαβήτης και οι προβλέψεις για το μέλλον

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Δρ. ΕΥΘΥΜΙΟΣ Κ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΟΓΛΟΥ ΜΑΙΕΥΤΗΡ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ με Γνωστικό Αντικείμενο «Μαιευτική Γυναικολογία-Παιδική και Εφηβική Γυναικολογία» 1 / 12 Σ Υ Ν Τ Ο Μ Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 00 Μεταβολισµός 1 Ενδοκρινολογική Κλινική ΓΝΘ Ιπποκρατείου /ντής αµ. επ. καθηγητής Α. Αβραµίδης 1 υσλιπιδαιµίες Αθηρωµάτωση: Μια σταδιακή διεργασία Φυσιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΠΩΔΗΣ ΙΣΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΔΟΘΗΛΙΟ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΣΧΕΣΗ. Κ. ΜΑΚΕΔΟΥ, Ιατρός Βιοπαθολόγος

ΛΙΠΩΔΗΣ ΙΣΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΔΟΘΗΛΙΟ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΣΧΕΣΗ. Κ. ΜΑΚΕΔΟΥ, Ιατρός Βιοπαθολόγος ΛΙΠΩΔΗΣ ΙΣΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΔΟΘΗΛΙΟ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΣΧΕΣΗ Κ. ΜΑΚΕΔΟΥ, Ιατρός Βιοπαθολόγος ΛΙΠΩΔΗΣ ΙΣΤΟΣ Απόδοση λιπαρών οξέων μετά από υδρόλυση των τριγλυκεριδίων, σε περίοδο νηστείας, με σκοπό: Την παραγωγή ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Διάλεξη 5: Σακχαρώδης Διαβήτης και Άσκηση Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς, Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 5 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΖΑΪΥΟΥ-ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Κ.

ΠΑΖΑΪΥΟΥ-ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Κ. Γιατί μας απασχολεί Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 και 2 συνοδεύονται από μικρο και μακροαγγειακές επιπλοκές Σημαντικότερη αιτία νοσηρότητας και θνητότητας του διαβητικού πληθυσμού Ο κίνδυνος για καρδιαγγειακή

Διαβάστε περισσότερα

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη.

Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών Δεκεμβρίου 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Grand Hotel Palace / Θεσσαλονίκη. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α.Π.Θ. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΟΝΑΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόκληση ωοθυλακιορρηξίας και διέγερση των ωοθηκών 16-17 Δεκεμβρίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων

Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων Κάπνισµα Προάγει την αθηρογένεση Περιορίζει την αιµατική ροή Αυξάνει γλοιότητα και πηκτικότητα Μειώνει ευκαµπτότητα ερυθρών αιµοσφαιρίων Επηρεάζει τη πήξη Μειώνει πλασµινογόνο και τον ενεργοποιητή του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ Εµµηνόπαυση καλείται η παύση της εµµήνου ρύσης µιας γυναίκας και σηµατοδότηση το τέλος της δυνατότητας τεκνοποίησης µε φυσιολογικό τρόπο. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΡΕΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ ΔΙΕΥΘYΝΤΡΙΑ ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΓΠΝΑ ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΙΝΩΔΟΛΥΣΗΣ

ΡΕΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ ΔΙΕΥΘYΝΤΡΙΑ ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΓΠΝΑ ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΙΝΩΔΟΛΥΣΗΣ ΡΕΑ ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ ΔΙΕΥΘYΝΤΡΙΑ ΑΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΓΠΝΑ ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΙΝΩΔΟΛΥΣΗΣ ΙΝΩΔΟΛΥΣΗ Με τη βλάβη ενός αγγείου και την αποκάλυψη του υπενδοθηλιακού κολλαγόνου ενεργοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕισαγωγικήΕπιστολή. Σάββατο 9 Nοεμβρίου 2013 Μαγγίνειο Αμφιθέατρο «Αρεταίειον» Νοσοκομείο. Αγαπητοί φίλοι και συνάδελφοι,

ΕισαγωγικήΕπιστολή. Σάββατο 9 Nοεμβρίου 2013 Μαγγίνειο Αμφιθέατρο «Αρεταίειον» Νοσοκομείο. Αγαπητοί φίλοι και συνάδελφοι, Σάββατο 9 Nοεμβρίου 2013 Μαγγίνειο Αμφιθέατρο «Αρεταίειον» Νοσοκομείο ΕισαγωγικήΕπιστολή Αγαπητοί φίλοι και συνάδελφοι, Η Ημερίδα Ενδοκρινολογίας της Γυναίκας διοργανώνεται για 10 η φορά από τη Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής

Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία. Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Θέματα Αναπαραγωγικής Υγείας στην Προεφηβεία & Εφηβεία Φλώρα Μπακοπούλου Παιδίατρος Εφηβικής Ιατρικής Ενήβωση - Εφηβεία Puberty - Adolescence Puberty vs. Adolescence Ενήβωση vs. Εφηβεία 12-15 y 12- >>15

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΩΝ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ (PCOS)

ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΩΝ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ (PCOS) ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΩΝ ΠΟΛΥΚΥΣΤΙΚΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ (PCOS) Γ. ΜΑΣΤΟΡΑΚΟΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ PCOS: Κριτήρια διάγνωσης - Υπερανδρογονισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ΛΙΠΙΔΙΑ Τι είναι; - Λειτουργίες. Η. ΜΥΛΩΝΗΣ Κλινική Χημεια Λιπίδια-Λιποπρωτεϊνες - May 12, 2015 ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ. ΛΙΠΙΔΙΑ Τι είναι; - Λειτουργίες. Η. ΜΥΛΩΝΗΣ Κλινική Χημεια Λιπίδια-Λιποπρωτεϊνες - May 12, 2015 ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΛΙΠΙΔΙΑ - ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Είδη ιπιδίων Ιδιότητες Λιποπρωτείνες Ταξινόμηση Σύσταση σε ιπίδια και αποπρωτείνες Μεταβοισμός Επιθυμητές τιμές οριακές τιμές Δυσιπιδαιμίες - Υπεριποπρωτεϊναιμίες

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1]

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1] Ολόγοςλεπτίνης/αδιπονεκτίνης ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας 10ετούς καρδιαγγειακού κινδύνου σε ινσουλινοθεραπευόμενους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1],

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα 8 Μαρτίου 2011 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους δυο θανάτους, ασθενών με Χρόνια Νεφρική Νόσο, οφείλεται σε καρδιαγγειακό επεισόδιο και όχι στη νόσο αυτή καθ αυτή!!! Αυτό ανέφερε

Διαβάστε περισσότερα

«Τρώτε μήλα για δέκα λόγους υγείας!», από την Χριστίνα Ι. Μπουντούρη, Γενικό Οικογενειακό Ιατρό και τo iatropedia.gr!

«Τρώτε μήλα για δέκα λόγους υγείας!», από την Χριστίνα Ι. Μπουντούρη, Γενικό Οικογενειακό Ιατρό και τo iatropedia.gr! «Τρώτε μήλα για δέκα λόγους υγείας!», από την Χριστίνα Ι. Μπουντούρη, Γενικό Οικογενειακό Ιατρό και τo iatropedia.gr! Όλοι γνωρίζουν την παροιμία»ένα μήλο την ημέρα τον γιατρό τον κάνει πέρα». Πλέον έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η υπόφυση είναι ένας μεγάλης σημασίας ενδοκρινής αδένας, που ρυθμίζεται από τον υποθάλαμο και βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου, πίσω από τη μύτη και στο ύψος των ματιών, σε μία περιοχή που λέγεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ

Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης. Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ Υπεύθυνος επιστημονικής εκπαίδευσης Επ. καθηγητής Ν. Πανουλής B MAIEYTIKH KAI ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΔΕΥΤΕΡΑ 1 / 25 12.00-13.00 Συγγενείς ανωμαλίες

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Μουκταρούδη Παθολογος Επιμελήτρια Β

Μαρία Μουκταρούδη Παθολογος Επιμελήτρια Β Μαρία Μουκταρούδη Παθολογος Επιμελήτρια Β Παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο Δίαιτα Κάπνισμα Οινόπνευμα Ελαττωμένη σωματική δραστηριότητα Υπέρταση Δυσλιπιδαιμία Παχυσαρκία Σακχαρώδης διαβήτης Υπερτροφία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Δ.Σ. ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Πρόεδρος: Καθηγητής Άρις Αντσακλής Αντιπρόεδρος: Καθηγητής Θεόδωρος Στέφος Γεν.Γραμματέας: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΩΝΗΣ Χ.

ΑΝΔΡΩΝΗΣ Χ. The Big Bang ΑΜΟΙΒΑΔΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ Τροφή Υδατάνθρακες ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗ Λιπαρά οξέα ΚΥΤΤΑΡΟ ATP CoA ΛΙΠΑΡΑ ΟΞΕΑ ΧΗΜΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗΣ Χοληστερόλη παράγουν μόνο τα ζωικά κύτταρα ΑΝΔΡΩΝΗΣ Χ. ΧΗΜΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερα από το Μέτωπο της Πρόληψης των Εγκεφαλικών Επεισοδίων στην Κολπική Μαρμαρυγή

Νεότερα από το Μέτωπο της Πρόληψης των Εγκεφαλικών Επεισοδίων στην Κολπική Μαρμαρυγή Ελληνική Εταιρεία Καρδιαγγειακής Υγείας Hellenic Society of Cardiovascular Health Νεότερα από το Μέτωπο της Πρόληψης των Εγκεφαλικών Επεισοδίων στην Κολπική Μαρμαρυγή Ένα Σεμινάριο για τη Χρήση των Νεότερων

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ LDL-C : μείζων

Διαβάστε περισσότερα

εξουδετερώσει πλήρως;

εξουδετερώσει πλήρως; Καρδιαγγειακός Κίνδυνος από την Υπέρταση Τον έχετε εξουδετερώσει πλήρως; «Aυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα Κύτταρο Το κύτταρο αποτελείται από μέρη τα οποία έχουν συγκεκριμένη δομή και επιτελούν μία συγκεκριμένη λειτουργία στην όλη οργάνωση του κυττάρου. Δομή κυτταροπλασματικής μεμβράνης Συστήματα επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Αιµόσταση. Αιµορραγία

Αιµόσταση. Αιµορραγία Αιµόσταση Αιµορραγία Αιµάτωµα Μηχανισµοί Αιµόστασης σπασµός του αγγείου σχηµατισµός αιµοπεταλειακού θρόµβου πήξη αίµατος ανάπτυξη ινώδους ιστού για τη µόνιµη απόφραξη της οπής Αγγειακός σπασµός το ερέθισµατουτραυµατισµένου

Διαβάστε περισσότερα

Η Οργανωτική Επιτροπή Α.Γ. Βαγενάκης, Ν.Α. Γεωργόπουλος, Κ.Β. Μάρκου

Η Οργανωτική Επιτροπή Α.Γ. Βαγενάκης, Ν.Α. Γεωργόπουλος, Κ.Β. Μάρκου Συνάδελφοι Σας καλούμε να συμμετάσχετε και φέτος στη Διημερίδα με τίτλο ΕΝΔΟΡΑΜΑ 2014 που θα διεξαχθεί στο Συνεδριακό Κέντρο του Πανεπιστημίου Πατρών στις 30 και 31 Ιανουαρίου 2015. Ως Οργανωτική Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης A. Ευθυμιάδης

Γιάννης A. Ευθυμιάδης Γιάννης A. Ευθυμιάδης Καρδιολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Υπεύθυνος Ιατρείου Αθηροσκλήρωσης Β Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ Ιπποκράτειου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Μετεκπαιδευτής στο Νοσοκομείο Hammersmith

Διαβάστε περισσότερα

Στο Δήμο Παλλήνης Φλεβική Θρόμβωση Δήμος Παλλήνης Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας κος Αθανάσιος Ζούτσος κα Πόπη Ζινέλη κος Δημήτριος Χριστοδουλάκης

Στο Δήμο Παλλήνης Φλεβική Θρόμβωση Δήμος Παλλήνης Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας κος Αθανάσιος Ζούτσος κα Πόπη Ζινέλη κος Δημήτριος Χριστοδουλάκης Στο Δήμο Παλλήνης Ιδιαίτερη επιτυχία σημείωσε η Ενημερωτική Εκδήλωση που διοργάνωσαν για τη Φλεβική Θρόμβωση ο Δήμος Παλλήνης και το Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας τη Δευτέρα 18 Νοεμβρίου 2013, στο Δημαρχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΝΤΙΠΗΚΤΙΚΑ

ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΝΤΙΠΗΚΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΝΤΙΠΗΚΤΙΚΑ Δρ. Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΕΣ ΝΟΣΟΙ Θρόμβωση είναι η σύνθεση στερεών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ

ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟ ΙΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΞΕΙΑ ΦΑΣΗ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΝ ΡΕΟΥ ΜΑΡΙΑ ΠΟΥΡΣΑΝΙ ΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ ΟΡΙΣΜΟΣ Το εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η µερική βλάβη του εγκεφάλου που προκαλείται από την απόφραξη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 13 ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΑΘΗΜΑ:ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ-PROJECT ΘΕΜΑ:ΥΓΕΙΑ-ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-14 ΤΑΞΗ Α1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1)ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΗΤΡΑΣ- ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 2)AIDS 3)ΜΗΝΙΣΚΟΣ 4)ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ζώντας με την εμμηνόπαυση

Ζώντας με την εμμηνόπαυση Ζώντας με την εμμηνόπαυση Dr. Παναγιώτης Παπαλάμπρος MD, DFFP, BMS, BSCCP, CCST Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Εξειδικευμένος Λαπαροσκόπος Κολποσκόπος & Ειδικός στην Εμμηνόπαυση Εισαγωγή Κάνει ζέστη

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΛΑΔΙΟΥ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΡΑΤΕΑΣ 2013

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΛΑΔΙΟΥ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΡΑΤΕΑΣ 2013 ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΕΣ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΛΑΔΙΟΥ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΡΑΤΕΑΣ 2013 Στην αρχαία Ελλάδα, όταν ήκμαζαν, η φιλοσοφία, τα μαθηματικά, η γεωμετρία, και γεννιόταν η ιατρική επιστήμη,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΤΑ ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΑ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Βιβλιογραφική ενημέρωση Γεωργακόπουλος Παναγιώτης Ειδικευόμενος Παθολογίας Παθολογική Κλινική Γ.Ν.Α. ΚΑΤ Ως ΑΕΕ ορίζεται σύµφωνα µε τον Παγκόσµιο

Διαβάστε περισσότερα

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & ιατροφής ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη - Τηλ. 2810-394758, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Kαρδιαγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ

ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΜΗ ΘΗΛΑΣΜΟ. ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΣΤ. ΕΠΙΜΕΛΗΤΡΙΑ Α Π/Δ ΓΝΞΑΝΘΗΣ ΑΜΕΣΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΑΝΑΙΜΙΑ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΠΑΝΑΦΟ- ΡΑ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΜΗ ΓΡΗΓΟΡΗ ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΑΡΟΥΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα www.pegkaspanagiotis.gr Τι εννοούμε με τον όρο πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου; Εννοούμε τη συντονισμένη δέσμη ενεργειών, τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ ηµήτρης Γ. Χατζηχρήστου Καθηγητής Ουρολογίας Ανδρολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης 01 ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ Ποια είναι τα αγγειακά προβλήµατα της στύσης; Τα αγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

Μια αποτίµηση του σεµιναρίου

Μια αποτίµηση του σεµιναρίου 4 ο ετήσιο σεμινάριο Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2006 Μια αποτίµηση του σεµιναρίου Η Ενδοκρινολογική Κλινική του «Ιπποκρατείου» Γενικού Νοσοκοµείου Θεσσαλονίκης οργάνωσε στο ξενοδοχείο «Macedonia

Διαβάστε περισσότερα