Περικλής Γιαννόπουλος, το «αερένιο παιδί»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Περικλής Γιαννόπουλος, το «αερένιο παιδί»"

Transcript

1 Περικλής Γιαννόπουλος, το «αερένιο παιδί» Ο Περικλής Γιαννόπουλος υπήρξε μια ξεχωριστή μορφή της πρώτης δεκαετίας του εικοστού αιώνα. Η λάμψη της προσωπικότητάς του, η προσπάθειά του να πλάσει μιάν ελληνική αισθητική και ταυτότητα, ο παθιασμένος του λόγος, το ήθος του και τέλος η δραματική του αυτοκτονία στα νερά της Ελευσίνας το 1910, σημάδεψαν την εποχή του. Μετά το θάνατο τα λόγια του ξεχάστηκαν ώσπου μπόλιασαν καλλιτέχνες και διανοούμενους της «γενηάς του 30». Σήμερα πολλά αποτελούν πιά κοινό τόπο και για κάποιους φαντασιοπληξίες ή εθνοκεντρικό παραλήρημα. Άλλοι πάλι προσπαθούν να τα οικειοποιηθούν παρακάμπτοντας την προσωπικότητα, το όραμα και την εποχή του Γιαννόπουλου.

2 Τετάρτη 7 Απριλίου 1910 Ο Περικλής Γιαννόπουλος, 38 ετών, άσπρα μαλλιά, ψηλός, ανοιχτόχρωμα μάτια, με αδιάβροχο και ρεπούμπλικα, άνθη πασχαλιάς στο πέτο, κρατώντας ένα καλάθι, ένα χαρτοφύλακα και ένα σάκο, βγαίνει από το σπίτι του στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου (δίπλα στο Στρατιωτικό Νοσοκομείο - κτίριο Βάϊλερ), μπρος στην Ακρόπολη και το θέατρο του Διονύσου, ανεβαίνει στην άμαξα με τα δύο άλογα (το ένα λευκό) και τον αμαξά Κάρλο και ξεκινάει. Κατηφορίζουν με την άμαξα την Απ. Παύλου. «Η Ελληνική Γραμμή και το Ελληνικόν Χρώμα, »:«Βάσις της ελληνικής αισθητικής είναι η ελληνική γη. Κάθε γη πλάττει τον άνθρωπόν της κατ εικόνα και ομοίωσιν εαυτής. Ημείς από της προϊστορικής ημών εμφανίσεως αυτήν εξωτερικεύομεν δι όλων ημών των κινήσεων, αυτήν απεικονίζομεν δι όλων ημών των εκδηλώσεων είτε συναισθητών είτε ασυναισθήτων. Πρώτη λοιπόν κίνησις προς ζήτησιν της ελληνικής αισθητικής, είναι η κίνησις προς την γην. Και πρώτον βήμα προς αίσθησιν, νόησιν της γης εκ της οποίας θα απορρεύση σαφής η αισθητική, είναι ο ενατενισμός αυτής, χιλιάδες χιλιάδων ωρών. Μελετώντες την γην και ψυχολογούντες εαυτούς, βλέπομεν ότι πάσα εν αυτή υπάρχουσα ωραιότης και ευγένεια ενυπάρχει και εν ημίν. Ομοίως πλασμένοι, ομοούσιοι, παρομοίας έχομεν και όλας τας εκδηλώσεις. Την ελληνικήν μας φύσιν έχοντες οδηγόν, ως θεότητα λατρεύοντες αυτήν, πιστεύοντες εις αυτήν και εις την φύσιν ημών, τηρούντες ως το πολυτιμότερον αγαθόν και καλλιεργούντες την μίαν και την άλλην, ανεμποδίστως δε και υπερηφάνως εκφράζοντες τον έσω και έξω κόσμον ημών, εκφράζομεν και ζωγραφίζομεν εις την ανθρωπότητα την τελείαν ωραιότητα και ευγένειαν του είδους ημών». («Η Σύγχρονος ζωγραφική» 1902):«Εχομεν λοιπόν τον φυσικόν κόσμον, τον λαϊκόν, τον κόσμον της σκλαβιάς, τον ηρωϊκόν, τον θρησκευτικόν, τον βυζαντινόν κόσμον, τον τέλειον κόσμον, τον μυθολογικόν κόσμον. Και όλοι αυτοί οι κόσμοι οι ιδικοί μας των οποίων και η κάθε γραμμή και η κάθε έκφρασις ειναι ιδιόρρυθμος και ιδιόμορφος και δεν έχει καμμίαν σχέσιν με καμμίαν παράλληλον έκφρασιν είτε γαλλικού είτε αγγλικού είτε ιταλικού είτε γερμανικού κόσμου κανενός, αποτελούν όλοι μαζί τον ελληνικόν ζωγραφικόν κόσμον, ο οποίος είναι τα σπλάχνα μας, το πνεύμα μας, η ψυχή μας, το αίμα μας... Και γραμμή και χρώμα είναι τα δύο θεμελιώδη στοιχεία και χαρακτηριστικά μιας ελληνικής ζωγραφικής. Η ελληνική γραμμή είναι απαλή, λεπτή, σφριγηλή ηδονική, μουσική και φαεινή. Είναι η γραμμή του βουνού, του παλληκαριού, της γυναικός, της κολώνας, της μετόπης. Όπως την βλέπομεν εις την γύρω μας φύσιν και την γύρω μας πραγματικότητα είτε εις το πρόσωπον βουνού, είτε εις το πρόσωπον γυναικός, απλουστάτη, ημερωτάτη, αγαθή, όλη η αβρά ηδυπάθεια εις την ηρεμίαν, σφριγηλή και νευρώδης εν τη κινήσει χωρίς ποτέ να χάνη την λεπτότητα και τη χάριν σαν την ορμήν του παλληκαριού, χωρις ποτέ να φθάνη την αγριότητα του γρονθοκοπουμένου άγγλου... Ο ευρωπαϊσμός, ών απομίμησις, δεν είναι πρόοδος αλλ οπισθοδρομικότης. Πρόοδος ειναι η χειραφέτησις από κάθε μίμησιν, η ελευθέρωσις από κάθε δουλείαν, η στροφή προς την φύσιν. Εκει η αλήθεια, εκεί η ζωή, εκεί η πραγματικότης, εκεί η δημιουργία, εκεί η πρωτοτυπία... Οι ζωγράφοι είναι τα μάτια μας, και τα μάτια μας πρώτα βλέπουν την γραμμήν και το χρώμα με τα οποία θα γράψομεν και θα χρωματίσομεν ολόκληρον τον εξωτερικόν κόσμον, τον Νέον. Και προς την Αναγέννησιν αυτήν βαδίζομεν μοιραίως, διότι βαδίζομεν ασυνειδήτως. Και θα βαδίσομεν ευθύτατα, βαδίζοντες συναισθητώς...» Ο Γιαννόπουλος ήταν γυιός γιατρού, γόνος της ιστορικής οικογένειας των Χαιρέτηδων, πατριωτών, ευπατριδών και διανοουμένων. Από την γενέτειρά του την Πάτρα έφυγε στην 2

3 Αθήνα και γρήγορα στο Παρίσι για σπουδές ιατρικής. Εκεί σχετίστηκε με λογοτεχνικούς κύκλους και τον διάσημο ελληνικής καταγωγής ποιητή Ζαν Μορεάς. Με τον θάνατο του πατέρα του έπεσε σε κατάθλιψη και νοσηλεύτηκε, έφυγε για λίγο στο Λονδίνο και το 1893 επέστρεψε οριστικά στην Ελλάδα. Έκανε διάφορες δουλειές για να επιβιώσει, γράφτηκε στη Νομική και άρχισε να γράφει και να δημοσιεύει. Ο Γιαννόπουλος αντιδρά στον αναγκαίο ίσως, αλλά και τυφλό ευρωπαϊσμό που προηγήθηκε για πολλές δεκαετίες, όταν ο νεοελληνικός κόσμος θέλοντας να ξεφύγει από το οθωμανικό παρελθόν, να εκπολιτιστεί και να προκόψει, υποτιμά και αποποιείται την προσωπικότητά του μιμούμενος κάθε τι ευρωπαϊκό, εμφάνιση και τρόπους, αισθητική και θεσμούς. Μετά την ταπεινωτική ήττα στον ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897, αρχίζει μια αφύπνιση. Ο Στρατός και ο Στόλος ανασυγκροτούνται, η οικονομία πάει καλά, μια περίοδος δυναμική αρχίζει, ίσως η ευτυχέστερη ποτέ μέχρι σήμερα του νεοελληνικού κράτους. Εποχή εθνικής αισιοδοξίας, με πρόσωπα στο πολιτικό προσκήνιο σαν τον Παύλο Μελά, τον Ιωνα Δραγούμη και τον Κορομηλά, τον Κωνσταντίνο και το Βενιζέλο και μεγάλες επιτυχίες όπως ενσωμάτωση της Κρήτης, της Ηπείρου και της Μακεδονίας, αλλά συνάμα και βαθειές εσωτερικές αντιθέσεις. Ο Δραγούμης για παράδειγμα ήταν στην αρχή σύμμαχος αλλά αργότερα αντίθετος του Βενιζέλου και δολοφονήθηκε το 1920 από βενιζελικούς. Ο Γιαννόπουλος γοητεύεται από τον Βενιζέλο, γράφτηκε άλλωστε πως «ο ενθουσιασμός του εδημιούργησε την επανάστασιν του Γουδί»). Μέσα σε μια τέτοια ατμόσφαιρα έξαρσης επιχειρεί την αναζήτηση μιας ελληνικής ταυτότητας, επηρεασμένος κι από τον αγαπημένο του θείο Μανουήλ Χαιρέτη, απόστολο του εθνισμού. Γράφει ο Χαιρέτης : «..Η λεπτεπίλεπτος ελληνική φύσις, ο ελληνικός ουρανός, το φως, αι σκιαί, η καταυγάζουσα παντού του ορίζοντος αίγλη, διέπλασαν τα νεύρα και τον οργανισμόν του έλληνος πρόσφορα εις παν υψηλόν και ευγενές αίσθημα και προητοίμασαν την αντίληψιν και τον νουν αυτού εις την σύλληψιν πάσης εννοίας του τελείου.» Ο Γιαννόπουλος δεν είναι κάποιος συντηρητικός που ζητάει την επιστροφή στις ελληνικές παραδόσεις, αλλά αντίθετα ένας επαναστατικός και μαχητικός ριζοσπάστης που οραματίζεται το «Νέο», την αναγέννηση όχι μόνο της μικρής Ελλάδας αλλά του κόσμου όλου Κωνσταντίνος Κατσίμπαλης, 42 ετών, οδός Όθωνος, στην πλατεία Συντάγματος: «Τα πρώτα του έργα ήσαν πεζά ποιήματα, εις την εφημερίδα ΑΣΤΥ. Συνδέεται στενώς μετά του Αναστασίου Γενναδίου όστις παρακολουθεί εκ Μεθάνων τα δημοσιευόμενά του και του γράφει: Παύσε να διαβάζεις Μπωντλαίρ και λοιπά περιττώματα!, και τον προτρέπει εις την ανάγνωσιν των ελλήνων συγγραφέων. Η επίδρασις του Γενναδίου ήτο αρκετή ώστε ν αφυπνισθεί η μητρόθεν κληρονομικότης των Χαιρέτηδων και η ενυπάρχουσα εις τον Γιαννόπουλον ελληνομανία. Από τότε, το 1895, εγκαταλείπει τας φιλολογικάς ασχολίας του και δεν ενδιαφέρεται ειμή δια τα ελληνικά πράγματα διαρκώς μελετών... Όχι μόνον μελέτη βιβλίων αλλά συγχρόνως μελέτη φύσεως ελληνικής, προσώπων και πραγμάτων ελληνικών.» Δυό μέρες πρίν. Πρωί. Ο Γιαννόπουλος στο οικόπεδο κοντά στο σπίτι του, έχει ανάψει φωτιά. Με τη βοήθεια του ξαδέρφου του, υπολοχαγού Κίμωνα Κρίτσα, ετών 25, ανοίγουν το ξύλινο κιβώτιο, βγάζουν τα χειρόγραφα και διάφορες φωτογραφίες και τα καίνε. μεταξύ των οποίων το χειρόγραφο της «Αρχιτεκτονικής» του. «Μα γιατί ;» τον ερωτά ο Κρίτσας. Γιαννόπουλος: «Απεφάσισα να γίνω πρακτικότερος» (ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΝ ΚΟΙΝΟΝ, 1907): «Ελληνική φυλή, δε μας λες, κοκότα κατάντησες και δεν σε μέλλει; Δε μιλάς για τίποτ άλλο παρά ποιός φράγκος σε χάϊδεψε και ποιός σε φίλησε και τίνος αρέσεις;... 3

4 Δια να είναι η φυλή εις το χάλι που είναι, είναι φανερόν ότι οι τωρινοί έλληνες είσθε οι χειρότεροι που υπήρξαν ποτέ. Και ο Καλόγερος με το Δάσκαλο βάζοντες τον Έμπορο στη μέση, πίνουν το ναργιλέ τους και παίζουν το κομπολόγι τους μωρολογούντες και μοιρολογούντες τόσους αιώνας, μόνο και μόνο για να χωνεύουν και να σκοτώνουν την ώρα τους» («Προς την Ελληνικήν Αναγέννησιν» 1904) «Κοινωνία η οποία επέταξε την φουστανέλα προχθές και εφόρεσεν ευρωπαϊκά. Κοινωνία η οποία επέταξε συγχρόνως κάθε ιδέαν και αίσθημα ελληνικόν και ήρπασε κάθε φραγκικόν. Ευρέθη με μίαν μανίαν μίσους κατά των ιδικών της πραγμάτων και μίαν ξιπασιάν προ των ξένων» Επιστολή Γιαννόπουλου προς Σοφία Λασκαρίδου στη Γερμανία. «Αθήναι, Σοφία μου, ένα ύστατο χαίρε από την ΑττικήΓη που αφίνω για πάντα. Με άπειρα,γλυκύτατα φιλιά. Χαίρε Σοφία μου» «Από το ημερολόγιόν μου, μια αγάπη μεγάλη», εκδ. 1960, της Σοφίας Λασκαρίδου: «Περάσαμε τον Ιλισσό πηδώντας πάνω από τ άσπρα του χαλίκια μέσα στο νερό. Ανεβήκαμε πίσω απ το μνημείο του Φιλοπάππου σε κάμπους με ανθισμένους ασφοδέλους. Τέλος καθήσαμε να ξεκουραστούμε πάνω στο λόφο» «έπαιρνα το τραμ από την Καλλιθέα να τον συναντήσω στην Ακρόπολη..» «Δε βάσταξε ο αγαπημένος μου. Ήρθε περπατώντας ατέλειωτα χιλιόμετρα από την Αθήνα στη Βουλιαγμένη όπου παραθέριζα με τους γονείς μου για να μειδεί» «χορτάσαμε παιχνίδια αγάπης και φλογερά φιλιά» Στην ακρογιαλιά της Ελευσίνας. Ο Γιαννόπουλος γδύνεται και πέφτει στα νερά με το εσώρουχο ενώ μακρύτερα ένας χωριάτης στραβοκοιτάζει και σηκώνει απειλητικά τη μαγκούρα μαζεύοντας το γυιό του να μη δει το απαράδεκτο θέαμα. Η Σοφία κοροϊδεύει: «Δεν εδιάβασε ως φαίνεται τη μελέτη σου περί της αξίας του Γυμνού!» «Στην ακρογιαλιά του Σκαραμαγκά ζωγράφιζα ένα ωραίο πεύκο» «Μέρες ολόκληρες περπατούσαμε κάτω απ τα πεύκα στην ακρογιαλιά της Ελευσίνας» «Επήρε λοιπόν την απόφαση, ήλθε στον πατέρα μου και μ' εζήτησε. Ό πατέρας είπε, ότι ακόμη δεν ήθελε να με αποχωριστή. 'Όμως ούτε κι εγώ, δεν ήθελα ν' ακούσω δια γάμο. Η τέχνη μου γέμιζε χαρά τηνζωή μου. 'Ήμουν ελεύθερο πουλί. Είχα δική μου περιουσία από κληρονομιά ενός θείου μου. Άλλά κι ή ανατροφή μου, η αγάπη μου για τους γονείς μου δεν μου έδιναν το θάρρος να εγκαταλείψω τα πάντα για την αγάπη μας. Αυτό δεν μπορούσε να το καταλάβη ο Περικλής μου, ότι προτιμούσα την ελευθερία πάνω από τον έρωτα. «Τον χειμώνα αυτόν πέθανε ο αγαπημένος μου πατέρας. 'Ως τότε ζωγράφιζα μόνο για την ευχαρίστησή μου. Δεν άρεσε του Πατέρα μου να εξασκήσω την ζωγραφική ως επάγγελμα.. 4

5 Τώρα όμως πού δεν ζούσε πια εκείνος, απεφάσισα να σπουδάσω συστηματικά ζωγραφική. Στην Σχολή Καλών Τεχνών του Πολυτεχνείου Αθηνών δεν ήταν δεχτές οι γυναίκες. Η μητέρα μου ήταν ανώτερη γυναίκα, πρωτοπόρος της γυναικείας χειραφετήσεως. Εκείνη με συμβούλεψε και παρουσιάστηκα στον Βασιλέα μας Γεώργιο τον Πρώτο... Ο Βασιλεύς μ' εδέxθηκε πατρικά. Μου είπε: - Δεν φοβάσαι κοριτσάκι μου να εργάζεσαι μαζί με τόσα αγόρια; -Όχι μεγαλειότατε είπα, Είμαι έτοιμη σε κάθε θυσία για την Τέχνη... -Καλά καλά, θα δούμε αν μπορεί να γίνη... Και ο νόμος έγινε. 'Ήμουν ή πρώτη γυναίκα σπουδάστρια που μπήκε στην Σχολή Καλών Τεχνών του Πολυτεχνείου Aθηνων το Επήρα το δίπλωμά μου το 1907 και κατόπιν από διαγωνισμό έλαβα και υποτροφία για τρία χρόνια στο εξωτερικό. Έφυγα για το Μόναχο..» (πορτραίτο της Σοφίας Λασκαρίδου από τον Π. Ματθιόπουλο και «Στέλλα Βιολάντη» του Γρηγ. Ξενόπουλου, ηρωϊδα την οποία λέγεται πως εμπνεύστηκε από την προσωπικότητα της Σοφίας Λασκαρίδου.) (ΟΧΙ ΑΤΤΙΚΟΣ ΑΗΡ ΑΛΛΑ ΑΤΤΙΚΟΝ ΧΩΜΑ» Ακρόπολις 1903:)«Εγώ το παρελθόν όλον το θέλω προς ζήτησιν υλικών, προς φωτισμόν του παρόντος και οδηγίαν του αύριον. Εγώ μάλιστα δεν ανεβάζω κανένα εις τους αρχαίους αλλά κατεβάζω όλους τους αρχαίους εις του Ζαχαράτου» («ΝΕΟΝ ΠΝΕΥΜΑ», 1905):«Δέον να καταλυθούν απαξάπασαι αι παλαιαί και να δημιουργηθούν νέαι αξίαι» (ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΝ ΚΟΙΝΟΝ, 1907:)«...η γλώσσα πρέπει να γίνει τρίμματα και πρώτη ύλη πρώτα, δια να αναπλασθή έπειτα νέα μορφή αληθινή, αποτελουμένη από όλα όσα αποτελούν αυτήν και εμάς» «Αρχίζετε κάθε τι από την αρχή, από τη ρίζα, από τη βάση. Μην κρεμάτε από τη στέγη ξεπατωμένου σπιτιού στέρεες σκαλωσιές. Θα γκρεμιστείτε μαζί τους...όλα τα ελληνικά προβλήματα δια να λυθούν πρέπει να ξανατεθούν από την αρχή, να ξαναλυθούν από την αρχή..» «Ζωντόβολα μη φοβάσθε την αλήθεια. Η αλήθεια δεν σκοτώνει, τα ψέμματα καταθάπτουν τους λαούς» «Αδύνατον πλέον να ψευδόμεθα και να αυτοκτονούμεν εθνικώς, κρύβοντες την δύναμιν του ελληνισμού μας χάριν του χριστιανισμού μας».. ««Ελληνική φυλή δεν σε έσωσεν ο χριστιανισμός αλλ ο ελληνισμός σου..» («Τηλεφωνήματα», 1903 ):«Μου ζητάτε κοψίματα, ραψίματα, κτενίσματα ιδεών. Τι σας μέλει; Τι σας μέλει; Τι σας μέλει; Εγώ μειώνουμαι, εγώ βλάπτομαι, εγώ χάνω. Νομίζετε ότι δεν το εννοώ; Αλλ αυτό θέλω. Εάν εγώ πάρω και τελειώσω κάτι τι, αυτό ετελείωσε, δεν έχει να το πάρη άλλος, τίποτε δεν ωφελεί, είναι ιδικόν μου. Αλλά εάν πετάξω σωρούς ιδεών, ημπορεί ο καθένας να πάρει, να κόψη, να ράψη, να κτενίση, να δημιουργήσει ό,τι θέλει... Απευθύνομαι προς όλους μη εξαιρών κανένα. Θέλετε να δημιουργηθεί ένας ιδεολογικός κόσμος ωραίος;..σεις θα τον δημιουργήσετε άμα σας εύρουν τον δρόμον. Θέλετε να ξεπαγώσουν, να ξεναρκωθούν, να κινηθούν οι πολλοί προς όλα τα ωραία που ποθείτε; Αφήστε με ελεύθερον να τους κεντρίσω και να τους οιστρηλατήσω όπως ξέρω... 5

6 Εγώ τίποτε δεν σας ζητώ και τίποτε δεν έχετε να μου δώσετε. Επαίνους δεν θέλω. Δόξαν σας την χαρίζω. Εγώ θα σας αδειάσω εις το κεφάλι ό,τι είναι χρήσιμον, κινητικόν, ηδονικόν της ζωής σας. Γρήγορα γρήγορα κι έπειτα χαίρετε, χαίρετε. Εγώ μια φοράν θα ζήσω... Και όταν περάσει η νεότης τα ρέστα σας τα χαρίζω. Δεν έχω σκοπόν να φάω τα νειάτα μου με σας. Εγώ την μόνην δόξαν που εζήλευσα είναι η δόξα των φιλιών. Θέλω να αισθάνομαι το κεφάλι μου άδειο, κούφιο, φορτωμένο με το στεφάνι των φιλιών. Και θέλω να πεθάνω νέος, ορθός...» «Δεν έχω καμμίαν πεποίθησιν εις τίποτε. Δεν υπάρχει αλήθεια αδιαφιλονίκητος εκτός ίσως των μαθηματικών, τα οποία δεν γνωρίζω ούτε υπάρχει ελπίς να μάθω. Καθήκον επί της γης του ανθρώπου είναι να αμφιβάλλη. Εις ένα πράγμα δεν πρέπει να αμφιβάλλη: εις την ύπαρξιν του ωραίου!» Ο Γιαννόπουλος συναντά στο δρόμο την μάνα Λασκαρίδου, ετων 45. «Α κυρία Λασκαρίδου πως χαίρομαι ότι σας βλέπω. Τι κάνει η μεγάλη μας καλλιτέχνις;» ΛΑΣΚ.:«Η Σοφία μου έχει σπουδαίο προορισμό στην Τέχνη. Στέλνει θαυμάσια πιστοποιητικά από τους Καθηγητές της στην Ευρώπη. Εκθέτει σε όλας τας Εκθέσεις. Αυτή δεν πρέπει να παντρευτεί. Εχει εμπρός της δοξασμένο μέλλον» «Εχετε δίκαιο...πρέπει να αφοσιωθεί στην Τέχνη..» Ο Γιαννόπουλος ανεβαίνει στην Ακρόπολη φορώντας λευκά γάντια, φορτωμένος άνθη, καταμεσήμερο με ζέστη. (ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΠΡΟ Σ ΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΝ ΚΟΙΝΟΝ 1907): «ΕΝΑ ΤΙΠΟΤΕΝΙΟ ΠΑΙΔΙ, ΤΡΕΧΟΝ ΣΤΩΝ ΓΛΥΚΩΝ ΒΟΥΝΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΤΑ ΑΔΩΝΙΑ ΦΩΤΑ, ΕΙΔΕ, ΣΤΩΝ ΚΑΤΑΛΑΜΠΡΩΝ ΜΕΣΗΜΕΡΙΩΝ ΤΑ ΚΑΤΑΓΑΛΑΝΑ OΥPANIA, ΝΑ ΠΕΡΝΑ ΤΟ ΟΛΟΛΕΥΚΟΝ ΑΤΙ ΤΗΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΕΩΣ ΜΕ ΤΑ ΤΡΙΣΜΕΓΙΣΤΑ ΚΑΤΑΣΠΡΑ ΠΤΕΡΑ, ΚΑΙ ΕΤΟΛΜΗΣΕ, ΕΧΥΘΗ, ΕΒΑΛΕ ΤΟ ΧΕΡΙ ΤΟΥ ΣΤΗ ΡΙΖΑ ΤΩΝ ΠΤΕΡΩΝ ΤΟΥ, ΤΑ ΚΡΑΤΗΣΕ ΛΕΥΚΟΦΛΟΓΑ ΟΡΘΑ. ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΟΓΟΝ ΚΑΤΕΒΗΚΑΝ, ΠΑΤΗΣΑΝ ΣΤΗ ΓΗ. ΠΙΣΩ ΤΩΝ, ΤΑ ΓΥΝΑΙΚΑΛΟΓΑ ΤΩΝ Χ1ΜΑΙΡΩΝ ΣΑΣ ΟΛΑ, ΧΑΡΜΟΣΥΝΑ ΧΡΕΜΕΤΙΖΟΝΤΑ, ΧΤΥΠΟΥΝ ΤΟ ΠΑΝΕΥΜΟΡΦΟ ΧΩΜΑ ΜΕ ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΔΥΝΑΤΟ ΤΑΝΥΜΑ ΤΩΝ ΠΤΕΡΩΝ ΤΟΥ ΤΟ ΑΕΡΕΝΙΟ ΠΑΙΔΙ ΚΤΥΠΗΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΠΤΕΡΟ ΤΟΥ, ΘΑ ΠΕΣΗ ΝΕΚΡΟ ΗΔΟΝΙΚΑ, ΜΕ ΒΡΕΜΜΕΝΑ ΤΑ ΧΕΙΛΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΛΙ ΤΗΣ ΗΔΟΝΗΣ». Ο Γιαννόπουλος με το ζευγάρι Κατσίμπαλη βλέπουν σινεμά στο καφενείο Ζαχαράτου στο Σύνταγμα. Τρώνε και πίνουν. Ο Γιαννόπουλος δείχνει μιαν αλλόκοτη ευθυμία, τον κοιτάζουν παραξενεμένοι. Τους χαρίζει εικόνα αρχαίου αναγλύφου με έφηβο που 6

7 συγκρατεί ατίθασο άλογο (από τη Ζωοφόρο του Παρθενώνος). Τους διαβάζει ένα κείμενό του. Αγοράζει μπύρα και φαί λέγοντας : «Αύριο θα κάμω μία εκδρομή». Επιστολή του προς «κύριον Δημ.Καμπούρογλου Εφορον της Εθνικής Βιβλιοθήκης» «Αθήναι, Ανοιξις. Δημητράκη, δυο λέξεις βιαστικές. Εχω φύγει για τη Θεσσαλία και από κει για για ταξείδι άγνωστο και μακρυνό. Κάθε άλλη έκδοσις διαψευθήτω και εμποδισθήτω κάθε εκδήλωσις ανθρωποειδής. Ο παππούς υποψιασθείς πονεί και δεν πρέπει να μάθη τίποτε. Μόνο στη φύση θα με θυμάστε εμένα. Τίποτε άλλο δεν είναι για μένα. Και στον ύπνο μου -τι γλυκός, τι δροσερός- θέλω να ξέρω ότι είμαι μόνο με τα μυστικά, μόνο με τα ωραία...» Συντάσσει κι άλλες επιστολές, πρός Κ.Κατσίμπαλη, Ι.Ζυγομαλά, Ι.Δραγούμη, Μ.Χαιρέτη, Κ.Κρίτσα, τις αδελφές του στο Κάϊρο και τον αδερφό του στο Λονδίνο, Χαλκιόπουλο στη Δρέσδη) («Η Ελληνική Γραμμή και το Ελληνικόν Χρώμα, »): «Οι Τωρινοί έχουν φάγει τρελλόχορτον και έχουν πίει τρελλόνερον. Φεύγουν από την ημέρα και πηγαίνουν εις την νύκτα. Ζητούν από την νύκτα τα έργα της ημέρας. Ζητούν από την νύκτα τας τέχνας γραμμών και χρωμάτων...πηγαίνουν εις το Έρεβος να ιδούν το Φως... Μαυροντυμένη νεολαία στις καφετέριες Ανθρωποι του Ερέβους με τα φορέματα του Αδου, φορέσετε τα φορέματα του φωτός. Νέοι, νέοι, νέο, ετοιμασθήτε για τον αγώνα του φωτός και του σκότους.. Ενδυθήτε ρουχικώς, σωματικώς, πνευματικώς με ήλιον. Λαμπροστολιστήτε με τα φώτα και τα χρώματα της Γης σας. Και πάρετε τα καμτσίκια των χρυσών ακτίνων και κτυπάτε παντού αλύπητα και κατακέφαλα το μαύρον. Ατιμάζει τους ωραίους θεούς ο δεχόμενος το δώρον της ζωής με πένθιμον πνεύμα, πένθιμον σώμα, πένθιμον ένδυμα. Ατιμάζει τους ωραίους θεούς της Ελλάδος ο σκοταδιάζων την ελληνικήν ζωήν. Κάτω λοιπόν όλα, σύρριζα, πρόρριζα. Ολαι αι μιμήσεις, ανεξαιρέτως όλαι. Τα πάντα πρέπει να εγκαταλειφθούν, να κλωτσοπατηθούν και να πεταχθούν από την ελληνικήν γήν. Μην ξαφνίζεσθε και μην τρομάζετε σκλάβοι. Εάν ο κάθε ευρωπαίος έχη το δικαίωμα να αλωνίζη το ωραίον και να ανεμοτουρλίζει τας τέχνας, τρισεκατομυριάκις το δικαίωμα αυτό το έχω εγώ. Εγώ που δεν είμαι σκλάβος κανενός. Εγώ που βλέπω γραμμάς και χρώματα. Εγώ που εδημιούργησα το ωραίον. Εγώ που εδημιούργησα το πνεύμα. Εγώ που έχω θειοτάτην γήν. Εγώ που έπλασα την Αφροδίτην. Εγώ που την βλέπω εις την πατρίδα της και την πατρίδα μου με το φώς της και το φώς μου. Εγώ που την βλέπω παντού ζωντανήν εις την γήν μου. Δηλαδή σείς μαυροβερνικωμένοι τενεκέδες.» («Ξενομανία»1903): «Ολα αυτά τα ιταλογαλλικά και γερμανοεβραϊκά πράγματα με τα οποία εγεμίσατε τα σπίτια σας καταξοδευόμενοι, κλέπτοντες, ατιμαζόμενοι δια να εύρετε τα χρήματα,νομίζοντες ότι κάτι κάνετε, ότι θα φανείτε πολιτισμένοι, όλα αυτά ακριβώς είναι προστυχότατα, βαναυσότατα και σας αποδεικνύουν φρικαλέαν ακαλαισθησίαν και βαθύ χωριατισμόν.» Δήλωση του ΣΠΥΡΟΥ ΜΕΛΑ ετών 27): «Παραδίδεται στην εργασίαν του με πάθος, γράφει νυχθημερόν επί ολόκληρα έτη ενώ σιγά σιγά η περιουσία του τον αφήνει και η πενία τον ευρίσκει μεταξύ των τεσσάρων τοίχων εις το υπερώον ενός ξενοδοχείου... Αναπτύσσει απίστευτον ηρωισμόν, ζει απλώς με ένα παξιμάδι την ημέραν διότι ο υπερήφανος χαρακτήρ του δεν του επιτρέπει να δεχθή τίποτε από όσα του προσφέρουν οι περικυκλούντες αυτόν φίλοι και συγγενείς.... Κι ενώ παλαίει αγώνα υπεράνθρωπον η γαληνιαία επιφάνειά του κρύπτει επιμελώς την τρικυμίαν του βυθού. Πιστεύει ακραδάντως εις εις την αποστολήν του, εις το έργον του. 7

8 Και εφ όσον πιστεύει περισσότερον επί τοσούτον η απαισία πραγματικότης τον προδίδει...η «ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΝ ΚΟΙΝΟΝ» δείχνει αρκετά πόσον απέχει ο συγγραφεύς από τους αναγνώστας του ως προς την αίσθησιν της πραγματικότητος. Αυτός μας καλεί να τον ακολουθήσομεν εις την Αναγέννησιν της Ελλάδος ενώ ημείς τον ειδοποιούμεν ότι έχασεν τελείως τα ίχνη της πραγματικότητος...μας θεωρεί απίστους και μας εγκαταλείπει. Δημοσιεύει μίαν δήλωσιν εις την «Ακρόπολιν» κατά την οποίαν δεν υπάρχει πλέον, απέθανεν...» ΒΛΑΣΣΗΣ ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ ετών 62, (ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ ):-Που είναι ο Νέος Ελληνικός πολιτισμός, η ελληνική αναγέννησις τεχνών και γραμμάτων ; «Τον εσκότωσαν», λέγει ο Περικλή Γιαννόπουλος, «τον εσκότωσαν οι Κλέφτες-Ήρωες κι οι Κλέφτες- Κούτσουρα, οι πρώτοι πνίγοντας τους Φαναριώτες κι οι δεύτεροι σχηματίζοντας την επίσημη Ελλάδα: κούτσουρα εκείνοι, κούτσουρο κι αυτή.» Από τα κείμενά του δεν φαίνεται να έχει βαθιές γνώσεις πάνω στα θέματα με τα οποία καταπιάνεται, την αρχαιότητα, την ιστορία, τη λογοτεχνία ή τις τέχνες. Άλλωστε σύγχρονοί του λένε πως δεν του άρεσε ιδιαίτερα το διάβασμα, πως δεν τελείωνε ποτέ ένα βιβλίο. Υποβάλλει όμως στον αναγνώστη ένα δυνατό όραμα και ιδέες όσο και αν πολλές φορές φαίνονται αυθαίρετες. Απέχει και της καθαρευουσιάνικης και της μαλιαρής τυποποίησης πράγμα που στρέφει εναντίον του τους δημοτικιστές. Η λατρεία του για τη ζωή, την ομορφιά και την «ελληνική» αντίληψη του κόσμου είναι ιδεαλιστική, θεατρική ή και προκλητική στην εποχή του. Σίγουρα θα φάνταζε σε πολλούς αλαζονικός, εξυπνάκιας ίσως, καταλαβαίνουμε τις αντιπάθειες που θα προξενούσε. Καθημερινά ανεβαίνει στην Ακρόπολη με μιαν αγκαλιά λουλούδια, του αρέσει ιδιαίτερα ο ναός της Απτέρου Νίκης ( Προς τους Καλλιτέχνας μας, Ζωγράφους, Γλύπτας, Αρχιτέκτονας και Μουσικούς 1903:)«Υπό τό παρισινόν φόρεµα τοϋ Συντάγµατος καί της Βασιλείας και του πολιτισµοϋ ζη και θριαµβεύει ο προγονικός Κλεφτισµός. Υπό το παρισινόν φόρεµα του τωρινοϋ αρχοντοχωριάτου, του ξιπασµένου που είναι ο κάθε τωρινός "Ελλην, λάµπει ολοφάνερος δι όλων των σωµατικών γραµµών, κινήσεων ψυχικών και διανοητικών καί καλλιτεχνικών εκφράσεων ο Κλέφτης. 'Όπως όλοι οι κλάδοι, όλη η Έλλάς, καί όλαι αι Τέχvαι, είναι διωργανωµέναι σαφώς κατά το κλεφτικόν σύστηµα οι καλλιτέχναι κάθε Τέχνης αποτελούν εθελοντικά, πανελεύθερα, ασύντακτα µπουλούκια.. Δύο, τρία, τέσσερα παλληκάρια ανακηρύσσουν ένα καπετάνιο, συσπειρούνται εις µίαν αµυντικήν και επιθετικήν συµµορίαν, προς κατάκτησιν οικοπέδων, αρπαγήν και εγκατάστασιν. Όπως ή πολιτική, ο στρατός και το κάθε τι, ούτω και τα σωµατεία των καλλιτεχνών είναι άτακτα σώµατα. 'Εντός αυτών και εκτός αυτών, διακρίνονται καί υπάρχουν, τυχαίας γεννήσεως, τυχαίας ανατροφής, τυχαίας αναπτύξεως, τυχαίας αισθητικής, άτοµα θαυµάσια. Και τίποτε άλλο.... Οι καλλιτέχναι όλων των κλάδων - όπως και όλοι οι άλλοι 'Έλληνες - αναµένουν από τάς Κυβερνήσεις την διόρθωσιν των πραγµάτων. Αυτό είναι η εσχάτη βλακεία. Και δυστυχώς είναι βαθύτατα ριζωµένη εις όλα τα τωρινά κεφάλια. Και είναι ακατανόητον, πώς άνθρωποι µε κοινόν νουν, κυττάζοντες έναν έναν τους ανθρώπους της πολιτικής, είναι δυνατόν να περιµένουν το παραµικρότερον πράγµα από αυτούς. Καιρός να κοπή πρόρριζα η ελπίς αυτή. Τίποτα δεν θα κάµουν ποτέ των οι πολιτικοί, και θα είναι οι τελευταίοι που θα ανθρωπισθοϋν, θά µεταβληθοϋν αυτοί, δια να µεταβάλλουν τα πράγµατα. Και καιρός να ξερριζωθή και η Συβαριτική, η Βραχµανική σταυροχερηδόν και σταυροποδηδόν, αναµονή των καλλιτεχνών από τον ουρανόν ανθρώπων αναµορφωτών. Καιρός να παύσουν τα απελπίσµατα και τα αναστενάγµατα: «ή εποχή, ή κοινωνία, ή πολιτική, η κατάστασις», και να αρχίση ο άγών. Οι άνδρες ποτέ δεν κλαίουν αλλ' αγωνίζονται. Αγωνίζονται µε αίµα και µε πυρ. Και αγωνίζονται πρώτοι πρώτοι, και πρώτοι είναι οι άνθρωποι των Ιδεών και των Τεχνών.» 8

9 ΙΩΝ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ ετών 32 «Δεν ξέρω αν λέει σωστά πράγµατα ή στραβά το βιβλίο του Γιαννόπουλου, µα όταν το διάβαζα ήταν σαν άνεµος να φυσοµανούσε µέσα µου τροµαχτικά και να συντάραζε τον ελληνισµό µου και να µε λευθέpωνε, κι αφού το διάβασα µου φάνηκε σαν το βορριά τον παγωµένο που µανιασµένος σαρώνει τους βρώµιους από µικρόβια αέρηδες και από κάθε βρώµα και σκουπίδι καθαρίζει τον κόσµο. Το βιβλίο του καθαρίζει τον Έλληνα που ξέρει να το διαβάση, και ο Έλληνας τώρα είναι τόσο ψόφιος, είναι τόσο γεµάτος βρώµα και µικροπρέπεια που σκουλικιάζει. Μπορεί να τον είπαν τρελλό, εκείνον που το έγραψε, και όµως είναι πιο σωστός και πιο γvωστικός από κάθε Έλληνα σηµεριvό. Η «φροvιµάδα» είvαι τωv πολλώv, αυτή μας έφαγε και µας τρώει. Τηv «τρέλλα» θέλω, αυτή με καθαρίζει από τα βαριά και βρώµια κατακαθίσµατα, που αφίvει µέσα µου περvώvτας η συγκαιριvή, η ταπειvωµέvη ελληνική ζωή και µε φαρμακώνει. Η τρέλλα έχει µάτια και βλέπει. Η φρονιμάδα είvαι τύφλα. Τρελλοί είταv οι προφήτες και γνωστικά τα ξεπεσµέvα πλήθη.» Επιστολή Γιαννόπουλου προς «υπολοχαγόν Κ.Κρίτσα» «Κώστα μου φεύγω για το μακρυνό ταξείδι Η τελευταία μου θέλησις... : Ξέρεις, το μίσος που είχα στη ζωή μου για κάθε κουβέντα και φασαρία περί εμέ. Φρόντισε λοιπόν και εσύ να με γλιτώσεις από κάθε μικρότητα...» («Η Ελληνική Γραμμή και το Ελληνικόν Χρώμα» ) : «Αήρ, ουρανός, όρη, θάλασσα ειναι κυανά. Είς οίονδήποτε ύψηλόν σηµείον σταθή κανείς, βλέπει εις τον τελευταίον στέφανον των υψηλων ορέων - Ύµηττός, Πεντελικόν, Πάρνης - και εις τάς απωτάτας κορυφάς των όπισθεν αυτών Φοινοµένων ορέων, πάντοτε δεσπόζον το Κυανούν. Και τό αιθέριον αυτό Κυανοϋν διέρχεται όλων των τόνων, όλην την κλίµακα των δυνάµεων και των ατονιών, από των βαθυτάτων βρεµµένων σταφιδοσωρών µέχρι των ασυλληπτοτάτων γαλανοτήτων ηλιορρύτου οφθαλµικής κόρης γάτας, από των πυκνοτάτων µέχρι των αραιοτάτων. Από των τονωτικωτάτων αγαλλιάσεων µέχρι των ατονωτάτων µελαγχολιών, από τα ελπιδοφόρα ροδαυγήµατα και τα µεσηµερινά ενθουσιάσµατα έως τα δειλινά κρυώµατα των µελών και τα ήδυπαθέστατα κλεισίµατα κουρασµένων µατιών. Και το ένα αυτό κύριον χαρακτηριστικόν Χρωµα, τό απλούµενον είς αέρα, όρη, νερά, δέχεται τούς καταιωνισµούς του Αργύρου αργυρονεφούται, αργυροσκονίζεται, αργυρανθίζεται αργυροβρέχεται, αργυροφλεβούται, ή αργυρορροή διακλαδοϋται είς συρµατένια ρυάκια επί των ορέων, εις µεγάλα αργυρά ρεύµατα επί της θαλάσσης καί τά µαργαριταρόχροα θωπεύµατα από των µαυροτέρων, µαύρου µαργαριταριοϋ, µέχρι των φωτεινοτάτων καί ύελοδεστάτων αργυρορρευµάτων σεληνοφωτίστων θαλασσών, τρέχουν άπαλύνοντα, βελουδίζοντα καί στιλπνόνοντα. Καί τό ενα αυτό, απώτατον, ορεινότατον χαρακτηριστικόν Χρωµα, δέχεται εις τόν υπεράvω αυτού άέρα καί τήν πρό των ποδώv του γηίvηv ϋληv τούς καταιωνισµούς του Χρυσού,άνωθεν καί κάτωθεν, χρυσοφιλείται, χρυσογραµµίζεται, χρυσακτινοϋται, χρυσολούεται, χρυσανθίζεl, χρυσοκαίεται είς χρυσοστέµµατα νεφών, είς εκρερηγµένα πυροτεχνήµατα χρυσοβελωνωτών πευκώνων, εις χρυσόρροα ρεύµατα χρυσοτυφλούντος ερωτος θαλασσών. Καί τά χρυσόχροα φιλήµατα από των βαθυτέρων χρυσοβυσινοφλόγων καί χρυσοκοκκινοπύρων µέχρι των φωτεινοτάτων χρυσαναµµάτων των αέρων, τρέχουν παντου, χρυσογράφοντα, χρυσοξανθίζοντα, χρυσονεκροϋντα η χρυσογυαλίζοντα. «... τι ψιθυρίζουν; τι φλοισβίζουν; τι σιγολαλούν; τι κελαδίζουν; τι φλογερίζουν; τι παιαvίζoυν; τι θουριάζουν όλα αυτά τα Αργυρόφωτα και Χρυσόφωτα και Μαργαριταρόφωτα, όλαι αι ηλιοσεληνοκύαναι αγλαότητες, όλαι αι γαληνιώταται γλαυκότητες και ήδονικώταται γαλανότητες, τα σαπφειρολαμψήματα και σμαραγδολαμψήματα, αι ροδολαμπαί καιλεμoνανθολαμπαί, τα χρυσηλέκτρινα γέλοια και χρυσόφλογα και πορφύρεα θουριάσματα, τα ξανθόχρυσα και ερυθρόπυρα και 9

10 χρυσέρυθρα παιγνιόφωτα, τα τριανταφυλλοθωπεύματα, βανιλιοφιλήματα, κριvoδάκρυα και αμυγδαλανθίσματα, τα οποία ζαλίζουν, μεθούν, τρελλαίνουν και έλκουν με μεθυστικωτέραν ηδονήν χιλίων γυναικών Σολομώντος, φωτοπλέκοντα του Ουρανού μας το Εαρ και τον Ερωτα.»... «ΕΑΡ και ΕΡΩΣ αμάραντα, αιώνια, αέναα; Πουθενά ΣΚΟΤΟΣ, πουθενά τρόμος, πουθενά φόβος, πουθενά μυστήριον, πουθενά βάρος, πουθενά λύπη, πουθενά κακία, πουθενά δυσθυμία, πουθενά σκυθρωπότης. Τα πάντα, εις την μικροτάτην μυχήv των χωμάτων και την εσωτάτην καρδίαν των φυλλωμάτων και την απωτάτην κορυφήν όρους και το απώτατον νέφελον, όλα φως! φως! φως! χρώμα! χρώμα! χρώμα!» «Όλα παντού και πάντοτε λέγουν: Βλέπε' στάσου' κάθου' μένε χαίρε' μην παιδεύεσαι' μην βασανίζεσαι. Ηρέμει. Γαλήνευε. Μένε ωραία και βλέπε. 'Ένα ελαφρόν τραγούδι θα κινήση τα χείλη σου. Μία ελαφρά αύρα χαρίεντος και παιγνιώδoυς πόθου καλλονής θα κινήση τα χέρια σου εις μίμησιν, θα λάβης ολίγην ύλην και θα διασκεδάσης την ώρα της ζωής σου, πλάττων και συ ένα ωραίον άθυρμα. Λυπείσαι; κάθε βάρος, κάθε αθυμία, κάθε λύπη, με ένα στέναγμα θα διαλυθη εις τον αέρα. Χαίρεις; Ό αέρας της Χαράς θα γίνη τραγούδι. Πονείς: Ο αέρας του Πόνου θα γίνη τραγούδι. Ό Θάνατος έπέρασε κοντά σου; Ο αέρας του Θανάτου θα γίνη μοιρολόγι. Χαρά, Λύπη, Πόνος, Θάνατος, εδώ τίποτε δεν είναι σκοτεινόν, τίποτε βουβόν. Εδώ όλα τραγουδούν. Εδώ όλα είναι κελάδημα. Ολα λέγουν ή Ζωή είναι Γλυκειά. Ή Ζωή είναι Ωραία. Ή Ζωή είναι ένα ελαφρότατον Ονειρον. 'Ένα Χαρίεν, Γαλήνιον Ονειρον. Ένα ωραίον, ταχύ, περαστικόν φωτοπαίγvιον. Ένα ελαφρόν μέθυ ολίγης ώρας, ένα αιθέριον τραγουδιστικόν ζάλισμα φώτων. Ολίγη ώρα Γέλωτος καταλήγοντος εις κλάμματα. Ολίγη ώρα κλαμμάτων λήγουσα εις Γέλωτα. Γέλoια και κλάμματα θωπευμένα με Φιλήματα.» («Η Ελληνική Γραμμή και το Ελληνικόν Χρώμα: ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΣΠΕΡΙΝΟΣ, »): «ο ήλιος έπεσεν όπισθεν της πόλεως Σύρου... Παντού βασιλεύει σιγή, ουδαμού σείεται αύρας πνoή: παντού απλώνεται νωχέλεια θερµοτάτη και η θάλασσα πνιγµένη αδρανεί.. Πτερόεντα πλοιάρια, όπου έτυχαν µένουν κολληµένα, µε διπλωµένα τα πτερά, σαν πτηνά αναπαυόµενα επάνω εις νερά... «πλησίον του µώλου σχήµατα ανθρώπων καθισµένα, µελανά και άφωνα, έχουν τον αέρα ακολουθούντων νωχελώς λειτουργίαν, ή αγαθών γελαδινών ζώων απλώς ηρεµούντων. Εις τον ερυθροκίτρινον κυµατοθραύστην, βρεφών και δουλαρίων σµήνος, σαν έντοµα πολύχρωµα.» «... Κόρη εις περιστύλιον περιφερικόν παραλιακοϋ έξώστου προσθέτει την ποίησιν του θήλεως, περιφέρει µαλακώτατον ραδινόν σχήµα σαν δονουµένη και κυµαινοµένη υπό των καλλονών, τείνουσα µεγάλους οφθαλµούς νοσταλγού άνωθεν µελαγχολικών πόθων ανθούντων εις µειδίαµα χειλέων, σαν λυπουµένη παροµοίως µε τας Νύµφας, διότι το Φώς αποσύρεται από την µορφήν όλων των, και µετ' ολίγον δεν θα φαίνωνται πλέον. Και γίνεται αισθητή η κυµαινοµένη κόρη σαν άσµα ναύτου µελαγχολικώτατον, ως νυκτωδία τις ηδυτάτη περιραίνουσα τον αέρα. Κόρη της οποίας τα µάτια εµεγάλωσαν, εµεγάλωσαν και έπειτα έσβησαν από τον επάνω κόσµον» «Ω ωραίε Θεέ της Ελλάδος. Μίαν µοναδικήν φoράv τα χείλη µου εκινήθησαν εις δέησιν, µίαν µοναδικήν φοράν επρόφεραν αίτησιν, να είναι ώρα παροµοία και παρόµοιον το θέαµα, η ωρα που θα κλείουν οι λατρεύοντες οφθαλµοί µου και µία µόνη ιδέα εκφράσεως της ιεράς γοητείας υπερισχύει, να κύψη κανείς και να φιλήση το γενέθλιον χώµα να εγερθή και να κάµη εν βαθυτάτη ευλαβεία τον σταυρόν του, λατρεύων το χώµα και το ύδωρ και το χρώµα και τον ουρανόν και τον αέρα της ιεράς Ελλάδος»

11 Τετάρτη 7 Απριλίου 1910 Ο Γιαννόπουλος με τον αμαξά φτάνουν και σταματούν στο Φυλάκειο του Αγγλικού Καλωδίου (τηλέγραφο) στο Σκαραμαγκά. Βρέχει. Ανοίγουν το καλάθι, τρώνε και πίνουν τις 2 μπύρες. Ο Γιαννόπουλος δείχνει τα άλογα στον αμαξά, απομακρύνεται και κόβει αγριολούλουδα. Παραδίδει την ανθοδέσμη, το παλτό, το καπέλο του, το μπαστούνι και το χαρτοφύλακα στον αμαξά, παραγγέλλοντάς του κάτι, βάζει ένα λουλούδι στο δεξί αυτί. Φοράει τον βαρύ σάκο στην πλάτη, τον δένει στο στήθος. Μπρος στην ακρογιαλιά Σκαραμαγκά. Ο Γιαννόπουλος μόνος, καβάλα στ ασέλωτο άσπρο άλογο κατευθύνεται προς τη θάλασσα. Όταν το νερό φτάνει στη μέση βγάζει το περίστροφο και πυροβολείται στον δεξί κρόταφο. Βυθίζεται, το άλογο τινάζεται και γυρίζει πίσω στην ακρογιαλιά Πέμπτη 8 Απριλίου 1910 Ο Κρίτσας και η βουρκωμένη γυναίκα του, ο Κ.Κατσίμπαλης, ο Αστυνόμος, ο Ζυγομαλάς μαζεμένοι στον τόπο της εξαφάνισης, ψάχνουν, μπαίνουν στα νερά, εξετάζουν τα πράγματα που άφησε.. Ρίχνουν λουλούδια στην ήρεμη θάλασσα. Ο αμαξάς Κάρλος: «Παραμύθια και μόνο παραμύθια.. Ούτε άλογο του έδωσα, μόνο που μου χε ζητήσει να πάρω μαζί και τα κοντά γκέμια. Ίσως να το χε σκοπό να καβαλικέψη, όμως δεν έγινε τίποτα τέτοιο. Εφυγα όπως μου ζήτησε με τη βαλίτσα που μου δωσε για τον κ. Κρίτσα και τον άφησα εκεί στο Σκαραμαγκά.. Όλα τ άλλα είναι παραμύθια των εφημερίδων..» Δήλωση του 58χρονου Δημ. Καμπούρογλου: «-Σημειώσατε πως πριν αναχωρήση δια τον Σκαραμαγκάν, είχε καύσει όλην την λογοτεχνικήν εργασίαν του. Μεγάλη απώλεια ήτο η «Αρχιτεκτονική» η οποία ήτο πλήρης. Όσοι ήκουσαν αποσπάσματα εξ αυτής είναι σε θέσιν να γνωρίζουν το μέγεθος της απωλείας. Ολόκληρον το κιβώτιον ήτο πλήρες από εργασίαν ανέκδοτον. Όταν μου έλεγε ότι θα καύσει την εργασία του διότι δεν θα εκδοθεί αφ εαυτής, και δεν δέχεται να του την εκδώσει άλλος, του υπέδειξα ότι αυτό θα είναι μια απώλεια δια τον τόπον, μου απήντησε με το νευρικόν του γέλιο - Αυτά παιδί μου μού τα ενέπνευσε η ατμοσφαίρα των Αθηνών και η αττική ομορφιά και θα τα εμπνεύσει και εις άλλους! Όταν εξέδωσε το «Νέον Πνεύμα», η χαρά του του ήτο τόση, διότι επίστευεν το μεν ότι το έργον θα επιδράσει επί της κοινωνίας, το δε ότι θα δυνηθεί δια της πωλήσεως του έργου «Εκκλησις προς τους νέους» την οποίαν θα εδημοσίευεν κατόπιν, να εκδώσει την «Αρχιτεκτονικήν», και δια των εξ αυτής κερδών, τα άλλα έργα του. Ατυχώς η «Έκκλησις» έτυχεν ψυχράς υποδοχής. Ούτε εζητήθη καν από τα βιβλιοπωλεία. Συνέπεια τούτου ήτο η δήλωσίς του δια τινος εφημερίδος, οτι παραιτείται πάσης λογοτεχνικής εργασίας, και η αναχώρησίς του δι Αίγυπτον. Κατόπιν επανήλθεν εις Αθήνας, της οποίας και αυτήν την σκόνιν κατώρθωσε ν αγαπά «η χρυσή σκονίτσα των Αθηνών» έλεγε με περιπάθειαν, «αι γραμμαί της αι αθάνατοι, τος φως της και πάλιν το φως». Η τελευταία του επιθυµία ήτο να µη δώσωµεν εις τον θάνατον άλλην έννοιαν από εκείνην την οποίαν ο ίδιος έδιδε, µίαν µετάβασιν δηλαδή εις την φύσιν από της οποίας προήλθοµεν, «σαν παρακλάδι τυχαίο», ως συνήθιζεν να λέγη.» Δήλωση Βλάσση Γαβριηλίδη (εφημ. ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ , άρθρο του «ΕΚΕΙΝΟΣ»): «Τι επεζήτει; Να μεταβάλλη τους ρωμηούς εις Έλληνας... Διατί απέθαvε; Διότι δεv τοv ήθελεv η Γη η Ελληvική. Δεv τοv εσήκωvεv η Κοιvωvία η Ελληvική. Tov απεχθάvετο η Ζωή η Ελληvική. Τον έτρεμεν ως πολύ άγριον χειρούργον η Φθίσις η ελληνική. Tov εµίσει τοv ερίγδουποv Ποσειδώvα η Τελµατίτις η Ελληvική. Μεταξύ αυτού του Μεγάλου και της συγχρόvου ελληvικής Μικρότητος γέφυρα δεv ηδύvατο να ζευχθή.» (άρθρο εφημ. ΝΕΟΝ ΑΣΤΥ ) «Από 6 μηνών ο ποιητής είχεν εξαφανισθεί των Αθηνών εγκαταλείψας το επι της πλατείας του Συντάγματος Αυτοκρατορικόν Ξενοδοχείον εν 11

12 ω διάμενεν. Μετέβη εις Θεσσαλίαν εις την θέσιν του διευθυντού των κτημάτων πλουσίου φίλου του οπόθεν επανήλθεν προ 15 ημερών, μελαγχολικότερος όμως τώρα ή πρίν. Οικονομικοί λόγοι βεβαίως δεν τον ώθησαν εις αυτοκτονίαν διότι πάντοτε είχε χρήματα και πρότερον μεν από προθύμους παροχάς των πλουσίων φίλων του, τας οποίας σημειωτέον ποτέ δεν εζήτει, τελευταίως δε εκ της εν Θεσσαλία θέσεώς του εξ ης απελάμβανεν μισθόν επαρκέστατον. Εις τας προς τους φίλους του επιστολάς τας οποίας τους απηύθυνεν την προτεραίαν της αυτοκτονίας, ρητώς και κατηγορηματικώς τους διέτασσεν και τους εξώρκιζε να μην προβούν εις ουδεμίαν έρευναν περί ανευρέσεως του πτώματός του, να μη γείνη τίποτε γνωστόν αλλά να νομισθεί ότι εξηφανίσθη εξ Αθηνών εις μακρυνόν ταξείδιον.» μέρες αργότερα Τίτλοι εφημερίδων: «Το πτώμα του Γιαννόπουλου εξεβράσθη σε ακτή της Ελευσίνας». Η Σοφία Λασκαρίδου και η φίλη της Νένη στο νεκροταφείο της Ελευσίνας, φροντίζουν και μυραίνουν το σώμα του Γιαννόπουλου ξαπλωμένο σε μαρμάρινο τραπέζι, αγαλματοποιημένο εντελώς. Το στολίζουν με άνθη. Λείπουν τα μάτια, ουλή στον κρόταφο. Φοράει περικνημίδες αγγλικού τύπου, άσπρη φανέλα. Πάνω στο μάρμαρο γάντια γκλασέ, ρολόϊ με μπρελόκ σταματημένο 11.05, πόρτ μονέ και δίπλα μια τρύπια δεκάρα. Η ταφή στο νεκροταφείο Ελευσίνας μεταξύ των 2 λόφων. Ψιλή βροχούλα. Παπάς και ψάλτης, ο Αστυνόμος, νέες της Ελευσίνας με τις φορεσιές τους, αποθέτουν στάμνα με νερό, τυλίγουν σε άσπρη σιδερωμένη σινδόνα που έχει φέρει μια κυρία τον νεκρό, τον βάζουν στο φέρετρο και τον κατεβάζουν στον τάφο, ρίχνουν το νερό απ το σταμνί και μετά το σταμνί μέσα στον τάφο. Ολόγυρα οι συγγενείς κι οι φίλοι. Σε απόσταση, πιο ψηλά, παρακολουθούν η Σοφία και η φίλη της Η Σοφία κοιτάζεται στον καθρέφτη. Το χέρι της αρπάζει το ξυράφι και δίνει μια στην καρωτίδα. Το αίμα ξεπηδάει συντριβάνι. Τρομοκρατείται, πάει να το σταματήσει, το αίμα τινάζεται στα πλακάκια. Η μητέρα της επιστρέφοντας από ψώνια, ανοίγει την εξώπορτα του σπιτιού και τη βρίσκει να προσπαθεί να σταματήσει το αίμα Η Σοφία Λασκαρίδου ήταν κόρη του Λάσκαρη Λασκαρίδη, φιλόσοφου και μαθητή του.καϊρη, μεγαλωμένου στο Λονδίνο και της πρωτοπόρου παιδαγωγού Αικατερίνης Χρηστομάνου, μεγαλωμένης στη Βιέννη. Το σπίτι τους στην Καλλιθέα, έργο Τσίλλερ σώζεται και είναι σήμερα το Μουσείο Λασκαρίδου. H αδερφή της ίδρυσε τον Οίκο Τυφλών. Η Σοφία ήταν αναθρεμμένη σε κλίμα απόλυτης ελευθερίας, ισότητας των φύλων, με δυνατή προσωπικότηατ, πολύ χειραφετημένη για τα μέτρα της εποχή της. Πολλές δεκαετίες αργότερα, μιλώντας για πρώτη φορά στο βιβλίο της για την ερωτική τους σχέση, θέλησε να την περιγράψει σαν κομβικό σημείο της ψυχικής κατάστασης και του θανάτου του Γιαννόπουλου. Όμως τα λόγια του και η συμπεριφορά του το τελευταίο διάστημα πριν την αυτοκτονία, η γενικότερη απογοήτευσή του, τα αδιέξοδα του αγώνα του που συνειδητοποιούσε όλο και περισσότερο, δεν πείθουν ότι πρόκειται για ερωτική τραγωδία. Μην ξεχνάμε πως θεωρούνταν ο γοητευτικότερος, ο κομψότερος, ο πιο λαμπερός αθηναίος της εποχής του, με μεγάλες επιτυχίες στις γυναίκες, προς τις οποίες η στάση του εφημολογείτο αρκετά σκληρή και εγωϊστική Αριστος Καμπάνης, 1910:«Ωργίζετο δια τα κακοκαμωμένα σπίτια των νεοπλούτων παντοπωλών της οδού Κηφισίας, την ρινοφωνίαν των ψαλτών, την ασέβεια των λατόμων επι των ιερών Αττικών λόφων, την ιταλικήν και γερμανικήν μουσικήν, τα αρ νουβώ σαλόνια και έπιπλα, τους καθαρολόγους αλλά και τους ψυχαριστές... 12

13 Το ρόδινον σπίτι με τον μικρόν κήπον του κ.νικολαϊδου, (το όπισθεν του ανακτορικού κήπου και σιμά εις το ανάκτορον του Διαδόχου ευρισκόμενον), του ήρεσεν υπερβολικά. Του ήρεσαν ακόμη τα ολίγα απλά νεοελληνικά σπίτια των Αθηνών, το Οφθαλμιατρείον του μόνου αξίου λόγου καλλιτέχνου του κ. Καυταντζόγλου. Του ήρεσαν πράγματα εις τα οποία η μύωψ αίσθησις των αρχοντομπακάληδων δεν εύρισκε τίποτε ωραίον..» «Ο Γιαννόπουλος ήτο ο τύπος του Έλληνος κωζέρ. Ο φίλος του Ιωάννης Ζυγομαλάς τύπος ωραιολήπτου έλληνος, ο οποίος δεν γράφει αλλά πονεί, αλλά συναισθάνεται, αλλά παρατηρεί ως εκλεκτότατος αισθητιστής και παρατηρητής υπομονετικότατος, μία ψυχή υπερόχως αριστοκρατική, η περισσότερον αγαπήσασα και περισσότερον εννοήσασα και περισσότερον συμπονέσασα τον Γιαννόπουλον, ο φίλος αυτός της διαρκούς νεότητος του Γιαννοπούλου, μου έλεγεν το προχθεσινόν μεσημέρι: -Μόνον ο Αναστάσιος Γεννάδιος, ο τύπος αυτός του ρήτορος, αντικείμενον δε θαυμασμού του Γιαννοπούλου, ηδύνατο να ισοφαρίσει τον κωζέρ φίλον μας. (εικόνες Ζυγομαλά και Γεννάδιου.) «Έτρεφεν μεγάλην εκτίμησιν προς ένα νέον ζωγράφον ο οποίος σπουδάζει τώρα εις την Γερμανίαν τον κ.πικιώνην. Μου έλεγεν: Εάν ζήσει αυτό το παιδί ωρισμένως το καλλιτεχνικόν ζήτημα εις την Ελλάδα ελύθη..» (ο Πικιώνης) «Ητο φιλήδονος. Αλλ ήτο και λιτός άλλοτε. Μπορούσε να γευματίσει μ ένα αυγό. Αλλ είχεν ανάγκην και ηδονής εκάστοτε. Μου έλεγε: - Η πηγή πάσης αισθητικής συγκινήσεως ευρίσκεται εις τα γενετήσιά μας όργανα...εάν δεν διαχυθώμεν φυσιολογικώς με μίαν γυναίκα, δεν δυνάμεθα αν αισθανθώμεν την ωραιότητα κανενός πράγματος... Κάποτε πάλι μου είπεν: - Δεν πιστεύω να έχετε την ευρωπαϊκήν αντίληψιν του έρωτος; - Δηλαδή, τι θέλετε να πείτε; - Νά. απήντησε φαιδρώς: κυρία μου, (πόσον σας) αγαπώ, ω πόσον αγαπώ, το παπουτσάκι σας, το τακουνάκι σας, το δακτυλιδάκι σας, το φιογκάκι σας, κλαίω, πεθαίνω, και τα λοιπά.. Τέτοιαν διαφθοράν της ψυχής δεν πρέπει να έχουν οι έλληνες. Ο έρως είναι φυσική, τίποτε περισσότερον. Είναι φυσιολογικόν, σωματικόν φαινόμενον.» Παύλος Νιρβάνας 1910:«Διδάσκαλος δεν υπήρξεν εις τίποτε...αι υποθήκαι προς ζωγράφους...όπως και όλαι του αι σελίδες απομένουν ακατανόητοι από τους ειδικούς και ανεφάρμοστοι καθ όλην την γραμμήν..» Σπύρος Μελάς 1910 :«...Ο Γιαννόπουλος ηυτοκτόνησεν εν πρώτοις ως συγγραφεύς...προσεκολλήθη εις μίαν ουτοπίαν ως εις ασάλευτον δόγμα...θύμα καθαράς φαντασιοπληξίας..» Αγγελος Σικελιανός 1910 : «Ω Αττική, κανένας τα λεπτά σου τα μύρα δεν ανάσανε με τόσον αρχοντική την αίσθηση κανένας τα ανέλπιστά σου χρώματα δεν πήρε να κλείσει πιο σφιχτά στα βλέφαρά του και το λιτό σου πνεύμα να σαρκώσει τριγύρω μας δεν ξέρομε κανένα να μοιάζει πιό πολύ με την ελιά σου με το ξανθό τ αστάχι σου και ακόμα με τα κιτρινισμένα μάρμαρά σου...» Αγγελος Σικελιανός 1919:«Λογιάζω μάταιο να μιλήσω για την τραγωδία των νεύρων του, κι αν ποιές και πόσες αφορμές, προπάντων κληρονομικές τον έσπρωξαν στο θάνατο. Σε μιά περίοδο οκνηρίας, οπού για την άμυνα του ατόμου του καθένας εκρυβόταν πίσω απ ότι, με ταπείνωσή του τού εξασφάλιζε την καθημερινή του ικανοποίηση, αφίνοντας αφρόντιστα ν αποκοιμιέται μέσα του κι η τελευταία αξία οπού υψώνει κάποτε τον άνθρωπο, η τιμή, καλώντας τον ν αναμετρήσει τις πηγές όθε μονάχα παίρνουν ένα βάφτισμα ωραιότητας οι ατομικές ανάγκες μας, να ξεχωρίσει τις παράσιτες και να συγκεντρωθεί με ολάκερη τη δύναμή του για τη βέβαιη λύτρωσή του, ο θάνατος του Περικλή Γιαννόπουλου είχε κι έχει μιαν αναμφισβήτητη ωραιότητα.» Γρ. Ξενόπουλος 1910 :«Υπήρξε ο μεγαλύτερος ως τώρα, ο ευγλωττότερος κι ο φωτεινότερος απόστολος του κατά φύσιν ελληνικήν ζήν... Του έργου του δεν έχομεν δυστυχώς παρά τας μεγάλσς γραμμάς...μόνον ίσως το σχέδιον, την μέθοδον, το σύστημα και τον σκοπόν... 13

14 Κάθε φράσις του Γιαννοπούλου είναι ικανή να γεννήσει ολόκληρον βιβλίον. Εχομεν την πεποίθησιν ότι το «Νέον Πνεύμα» θα έχει τεραστίαν επίδρασιν υπό την έποψιν μάλιστα αισθητικήν. Γνωρίζομεν δε ότι όταν επηρεάζεται η αισθητική ενός λαού, αυτό αρκεί δια την ολοκληρωτικήν του ανάπλασιν. Αλλα πρέπει ακόμη να περάσει καιρός... Οταν κάθε είδους σχολαστικισμός εκλείψει, τότε θα φανεί ποίος ήτο ο Γιαννόπουλος και τότε οι νέοι δια τους οποίους έγραψε και οι οποίοι δεν εγεννήθησαν ίσως ακόμη θα αγκαλιάσουν το κήρυγμά του, οι δε σοφοί θα μελετήσουν τας μετρημένας σελίδας με το μικροσκόπιον.» «Το έργο του είναι αφ ενος η επίκρισις, η σάτυρα, το κουρέλιασμα, η κατάλυσις της συγχρόνου ελληνικής ζωής εις όλα της τας εκδηλώσεις- τέχνη, φιλολογία, γλώσσα, θρησκεία, πολίτευμα, δίαιτα, ενδυμασία κλπ, και αφ ετέρου η αναδρομή εις τας γνησιοτέρας και καθαροτέρας πηγάς του «ελληνισμού»... «Ομολογώ πως δεν γνωρίζω προσωπικότερον, ατομικότερον και ειλικρινέστερον έργον από του Γιαννοπούλου... Εγραφεν όπως ήθελεν και έλεγε ό,τι ήθελε. Και τα έλεγεν όλα. Με μίαν ελευθερίαν την οποίαν κανείς στην Ελλάδα δεν κατόρθωνεν να έχει. Με μιάν ειλικρίνειαν τόσον σκληράν, τόσον ωμήν, τόσον αδιαφορούσαν δια τα πρόσωπα, ώστε να φθάνει μέχρις αναισθησίας σχεδόν παθολογικής. Και ακριβώς δια να διατηρεί αυτήν την ειλικρίνειαν και ελευθερίαν, δεν έκαμνε καμμίαν εργασίαν, δεν είχε κανέν επάγγελμα. Δεν εδέχθη ποτέ θέσιν, ούτε δημοσίαν ούτε ιδιωτικήν παρ όλο που επιμόνως τω προσεφέρθησαν. Δεν ηθέλησεν ποτέ να νυμφευθεί, μολονότι πολλαί πολύφερνοι τον ηγάπησαν και τον εζήτησαν. Διότι εφρόνει ότι και το έν κι το άλλο θα τον υπεδούλωνε και θα τον κατέστρεφε..» Ίων Δραγούμης 1910: «Ο θάvατος του Γιαvvόπουλου στερέωσε τοv εαυτό µου. Ήταv από τηv αρχή ως το τέλος αληθιvός, ακέριος. Πίστευε ό,τι έκανε και έκανε ό,τι πίστευε. Βλέπω τη ζωή του σα να ήταv η µορφή του. Με το σταµάτηµα που έκανε της ζωής του µου έδωσε ολόκληρη τηv εικόνα του, τη µορφή του και όλα τα χρόνια όλες τις µέρες, όλες τις ώρες, όλες τις στιγµές της ζωής που έζησε... Ω κρίσεις μικρότατες των ανθρώπων. Όλοι τώρα θέλουν να δείξουν πως κάτι ξέρουν. Όλοι θέλουν να φανούν ανώτεροι εκείνου που απόθανε επειδή δεν ήταν οι άνθρωποι άξιοί του....μου φαίνεται πως τώρα που έφυγε κείνος, είναι ανάγκη να φορτωθώ όλα τα βάρη εκείνου. Και γι αυτό έχω πολλή δουλειά, πάρα πολλή δουλειά. Ούτε μια στιγμή της ζωής μου δεν πρέπει να χάσω». Δημ. Φωτιάδης 1938 Νεοελληνικά Γράμματα:«Θέλγει αλλά δεν πείθει...» ΚΘ. Δηµαράς , Ελεύθερον Βήµα: «Ο Γιαννόπουλος κι αν δεν υπήρξεν μεγάλος πάντως υπήρξεν ο μοναδικός φορεύς μεγάλων αισθημάτων και συλλήψεων, πολύ μεγαλυτέρων από κείνον, και από τον καιρόν του και από τον καιρόν μας....μέσα στοv ξηρόv ανήφορο που αvεβαίvει το Γέvος µας προς τα πεπρωµέvα του, ο Γιαvvόπουλος είvαι το τραγούδι που µας έδωσε τηv πίστη, το δροσερό νερό που µας έδωσε τη δύvαµη. Toν ευλογούµε. Μα θα τραβήξουµε µπροστά και όσο θα προχωρούµε, τόσο και πιο µεγάλος θα γίvεται αvάµεσά µας ο χωρισµός.» Γιώργος Θεοτοκάς, νεοελληνικά Γράμματα :«Ο άνθρωπος ήταν απλούστατα ένας δημοσιογράφος, έξυπνος, θορυβώδης και γραφικός. Έκανε κι ένα θάνατο που μου φαίνεται κάπως υπερβολικά εκζητημένος και μελοδραματικός και από τον οποίο φοβούμαι ότι δεν έλειψε εντελώς η φροντίδα να καταπλήξει την γαλαρία..» Αντρέας Καραντώνης 1938, Νέα Γράμματα:«Δυό από τις πιό εξαιρετικές φυσιογνωμίες της πνευματικής μας ζωής, ο Ίων Δραγούμης και ο Άγγελος Σικελιανός, μορφοποιήσανε τη συνείδηση του ελλαδισμού τους μέσα στην ατμόσφαιρα και το προφητικό θάμπος που σκορπούσε ο Γιαννόπουλος ζώντας και δημιουργώντας...κάτω από την επίδρασή του η Αγγελική Χατζημιχάλη μελέτησε και ενίσχυσε σημαντικά τη λαϊκή χειροτεχνία, βοηθώντας ουσιαστικά τον αγνό εξελληνισμό της ζωής μας και χειραφετώντας το καλλιτεχνικό ένστικτο της ελληνίδας νοικοκυράς από τη βαρειά και άγονη επίδραση των ευρωπαϊκών προτύπων..» Γιώργος Σεφέρης, «Δοκιμές» 1949 :«Τυμβωρύχος του Γιαννόπουλου;...Τι να γίνει, πιστεύω πως υπάρχει μια λειτουργία ενανθρωπισμού στο ελληνικό φως...» 14

15 Κλέων Παράσχος, 1953 «Ελληvική Δημιουργία» :«Ο περίεργος αυτός άvθρωπος εκπροσώπησε, ζωηρά και αvάγλυφα όσο καvεις άλλος, έvα νεοελληvικό τρόπο του σκέπτεσθαι και αισθάvεσθαι, ωρισµέvη vεoελληvική ψυχολογία και έvα ρεύµα ιδεώv, «το εθνικιστικό». Δ. Πικιώνης, 1958 :«Ο Γιαννόπουλος...Περίμεναν απ αυτόν να ναι αυτό που στην εποχή του δε θα μπορούσε ποτέ να γίνει. Ας μας αρκέσει ότι ενσαρκώνει ο ίδιος το ευγενέστερο και πλέον υπερήφανο είδος του έλληνα..» Χένρυ Μίλερ «Ο Κολοσσός του Μαρουσιού»: Μου είπε ο Γιώργος.Κατσίμπαλης, γυιός του στενού φίλου του Γιαννόπουλου: «... Ναι, ήταv τρελλός, σαv όλους τους µεγάλους Έλληvες. Ερωτεύτηκε τηv ίδια του τηv πατρίδα αστείο, ε; Ναι, µέθυσε τόσο µε τηv ελληvική γλώσσα, τηv ελληvική φιλοσοφία, τοv ελληvικό ουραvό, τα ελληvικά βουvά, τηv ελληvική θάλασσα, τα ελληvικά vησιά, ως και τα ελληvικά χορταρικά, που στο τέλος αυτοκτόvησε» Mario Vitti, 1979 :«ο Π. Γιαννόπουλος με τη συστηματική μισαλλοδοξία του και την εκλεπτυσμένη και εκρηκτική ξενοφοβία του, δεν μπορεί να μη φέρει στο νου το δόγμα της ελληνικότητας, μάλλον όπως το εφαρμόζει ο Μεταξάς παρά όπως το αντιμετωπίζει η γενιά του 30. Ωστόσο...ορισμένα σημεία του ελληνοκεντρισμού του Γιαννόπουλου δεν είναι άσχετα με τις φιλοδοξίες της γενιάς του 30, και φτάνει να σκεφτούμε την έμμονή του ιδέα για το φως και το δυνατό χρώμα, όσο και το νεανικό ενθουσιασμό του για τη φύση με τη στεγνή Γη και τη θάλασσα» 15

16 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΠΕΡΙΚΛΗ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Γεννήθηκε το 1870 στην Πάτρα. Είχε έναν αδελφό και τρεις αδελφές. Γυιός του μεσολογγίτη γιατρού Ιωάννου Γιαννόπουλου που παντρεύτηκε την Ευδοκία Χαιρέτη, (από τη μεγάλη κωσταντινοπολίτικη οικογένεια που είχε ιστορική δράση στην Κρήτη πριν καταλήξει στην Κέρκυρα με το λείψανο του Αγίου Σπυρίδωνα). Ηταν αδερφή του Μανουήλ Χαιρέτη 1, θείου που ο Περικλής υπεραγαπούσε. Τελειώνει το Γυμνάσιο στην Πάτρα και στη συνέχεια σπουδάζει για λίγο στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών (1888) ώσπου φεύγει στο Παρίσι όπου συνεχίζει στην Ιατρική. Συνδέεται με τον σημαντικό ελληνογάλλο και επίσης πατρινό ποιητή τον συμβολιστή Ζάν Μωρεάς και με τους λογοτεχνικούς κύκλους. Ζεί μποέμικη και ανέμελη ζωή. Το 1890 με το θάνατο του πατέρα του ο Περικλής κλονισμένος από κατάθλιψη νοσηλεύεται στο νοσοκομείο της Salpetriere και φεύγει για λίγο στο Λονδίνο στον αδελφό του. Εγκαταλείποντας οριστικά την ιατρική γυρίζει το 1893 στην Ελλάδα και γράφεται στη Νομική. Δουλεύει για λίγο στα γραφεία των Σιδηροδρόμων Πελοποννήσου, στην Τράπεζα Βιομηχανίας, σε εφημερίδες και περιοδικά, κάνει λογοτεχνικές μεταφράσεις. Πρωτοεμφανίζεται σαν ποιητής το με πεζοτράγουδα και την ποιητική συλλογή «Λόγια του αέρος, του αττικού αέρος λόγια». Είναι απ τους γοητευτικότερους άντρες της Αθήνας, κάποιοι θα τον πουν εγωϊστή και σκληρό στις ερωτικές του σχέσεις, γεμάτος φλογερές ιδέες και λιγότερες εις βάθος γνώσεις. Γρήγορα αφιερώνεται στην κριτική της ελληνικής κοινωνίας και στην αναζήτηση μιας ελληνικής αισθητικής που ο ίδιος διαμορφώνει. Φυσιολάτρης και οδοιπόρος, ανακαλύπτει και λατρεύει την ελληνική φύση και την αττική γή, δεν χάνει ευκαιρία σε μια εποχή σεμνότυφη να γδυθεί και να πέσει στη θάλασσα για μπάνιο. Ντύνεται ιδιαίτερα κομψά και λιτά και ανεβαίνει καθημερινά στην Ακρόπολη με μια αγκαλιά λουλούδια. Είναι 30 χρονών όταν πεθαίνει η μητέρα του. Γράφει πολλά άρθρα, δοκίμια, μελέτες με διαφορετικά ονόματα. Φίλος με τον Ίωνα Δραγούμη 2, δίνει ένα παράλληλο μ αυτόν αγώνα. 1902: δημοσιεύει τη «Σύγχρονο Ζωγραφική», 1903 «Προς την Ελληνικήν Αναγέννησιν», «Η Ελληνική Γραμμή», «Προς τους Καλλιτέχνας μας»,1904 «Το Ελληνικόν Χρώμα». Το 1906 εκδίδει το «Νέον Πνεύμα» και το 1907 την «Εκκλησιν προς το Πανελλήνιον Κοινόν». Η γλώσσα του είναι μικτή, «πανσαλατική» την αποκαλεί, μακρυά από ψυχαρισμούς και μιστριωτισμούς. Πολύ συχνά η γραφή είναι παραλληρηματική, όπως πολύ μετά απ αυτόν έγραφαν οι υπερρεαλιστές. Συνδέεται στενά με τον Κωνσταντίνο Κατσίμπαλη 3, με το Δημήτρη Καμπούρογλου 4, και πιο πολύ με τον Ιωάννη Ζυγομαλά 5, με τον Αναστάσιο Γεννάδιο 6, με τον επιχειρηματία Χαλκιόπουλο πού ζεί στο εξωτερικό και στο χτήμα του οποίου στη Θεσσαλία γίνεται και επιστάτης. Γοητεύεται από τον Βενιζέλο, λέγεται πως υπήρξε σύμβουλός των αξιωματικών και του Πατριωτικού Συνδέσμου που έκαναν την επανάσταση του Γουδί. (Εγράφη πως «ο ενθουσιασμός του εδημιούργησε την επανάστασιν του Γουδί»). Ταξιδεύει στα νησιά του Αιγαίου και στην 1 Εξέδωσε το 1905 το έργο «Εθνολογισμοί ή μελέτη του Εθνισμού»: «..Η λεπτεπίλεπτος ελληνική φύσις, ο ελληνικός ουρανός, το φως, αι σκιαί, η καταυγάζουσα παντού του ορίζοντος αίγλη, διέπλασαν τα νεύρα και τον οργανισμόν του έλληνος πρόσφορα εις παν υψηλόν και ευγενές αίσθημα και προητοίμασαν την αντίληψιν και τον νουν αυτού εις τη σύλληψιν πάσης εννοίας του τελείου.». «Εξ αιτίας της ακράτου ελευθερίας το μεν και της ελλείψεως πάσης χειραγωγίας περιήλθομεν εις νάρκην εθνικήν και παραλυσίαν πολιτειακήν». 2 γεννημένο το 1878, συγγραφέα, διπλωμάτη και πολιτικό, πρωταγωνιστή της ελληνικής εξωτερικής και εσωτερικής πολιτικής, αλλά και γλώσσας, παιδείας και πολιτισμού μέχρι τη δολοφονία του το 1920, συγγενή του Παύλου Μελά 3 γεννημένο στην Αθήνα το 1868, νομικό και εκδότη, λόγιο και μεταφραστή 4 γεννημένο στην Αθήνα το 1852, ποιητή, δικηγόρο και μουσουργό, Διευθυντή της Εθνικής Βιβλιοιθήκης 5 γεννημένο το 6 γεννημένο το 1840, λόγιο και πολιτικό 16

17 Αλεξάνδρεια. Τα έργα «Αλκης ο νέος»του Ξενόπουλου και «Ο ιδεολόγος» του Καμπούρογλου είναι εμπνευσμένα από την προσωπικότητά του. Από το 1897 έχει γνωρισθεί με την νεαρή ζωγράφο Σοφία Λασκαρίδου 7 Σχετίζονται για κάποια χρόνια και το 1907, εκείνη φεύγει για σπουδές στο Μόναχο. Ο Γιαννόπουλος μένει στην Αθήνα. Τα βιβλία του, πέρα από κάποιους σημαντικούς ενθουσιώδεις υποστηρικτές (όπως για παράδειγμα ο εκδότης και δημοσιογράφος Βλάσσης Γαβριηλίδης ή ο Γρηγόριος Ξενόπουλος), συναντούν την αδιαφορία του κοινού και την εχθρότητα πολλών διανοουμένων. Φτωχός και με άσχημη ψυχολογία αλλά περήφανος, δεν δέχεται την οικονομική στήριξη που του προσφέρουν συγγενείς και φίλοι ούτε καν για την έκδοση των έργων του. Τον Απρίλη του 1910 καίει τα χειρόγραφά του μεταξύ των οποίων το σπουδαιότερο, την «Αρχιτεκτονική», αφήνει αποχαιρετιστήριες επιστολές κι αυτοκτονεί στον Σκαραμαγκά. Ο δημοσιογραφικός θρύλος τον θέλει να μπαίνει έφιππος μέσα στη θάλασσα και να αυτοπυροβολείται στον κρόταφο παρ όλο που ο αμαξάς του βεβαίωσε πως ήταν πεζός. 7 γεννημένη στην Αθήνα το 1882, από τον Λάσκαρη Λασκαρίδη (φιλόσοφο, μαθητή του Θ.Καϊρη, μεγαλωμένο στο Λονδίνο) και την παιδαγωγό Αικατερίνη Χρηστομάνου, μεγαλωμένη στη Βιέννη. Το σπίτι τους στην Καλλιθέα, έργο Τσίλλερ σώζεται και είναι το Μουσείο Λασκαρίδου. H αδερφή της ήταν ιδρυτής του Οίκου Τυφλών. Συμμετέχει ήδη στα 14 της, το 1900, σε έκθεση ζωγραφικής. Γόνος μιας προοδευτικής αθηναϊκής οικογένειας παιδαγωγών και όχι μόνον, αναθρεμμένη πολύ ελεύθερα. Πρώτη φοιτήτρια στο αντρικό άβατο της Σχολής των Τεχνών στο Πολυτεχνείο μετά από παρέμβαση του Γεωργίου Α. Απ τη Σοφία λέγεται πως εμπνεύστηκε ο Ξενόπουλος την ηρωίδα του «Στέλλα Βιολάντη» 17

18 ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΚΛΗ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ 1897 Ηττα της Ελλάδος στον Ελληνοτουρκικό Πόλεμο. Στα επόμενα χρόνια ανασυγκροτείται ο Στρατός και ο Στόλος και από το 1900 ο Διάδοχος Κωνσταντίνος ορίζεται επί κεφαλής του Στρατεύματος Γνωριμία Γιαννόπουλου με τη Σοφία Λασκαρίδου 1900 Η Εκκλησία αφορίζει τον Αντρέα Λασκαράτο 1901 «Ευαγγελικά» επεισόδια κατά της Δημοτικής 1902 ο Ιων Δραγούμης στο Μοναστήρι Π.Γιαννόπουλου: Η ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ 1903 Π. Γιαννόπουλου ΤΗΛΕΦΩΝΗΜΑΤΑ (δημοσιεύτηκαν μόνο το 1916), ΞΕΝΟΜΑΝΙΑ, Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΗ «Ορεστιακά», διαδηλώσεις των αντιδημοτικιστών εκδίδεται το φιλολογικό περιοδικό ΝΟΥΜΑΣ ιδρύεται η Εθνική Βιβλιοθήκη 1904 Αλ. Πάλλη «ΙΛΙΑΔΑ» Α.Παπαδιαμάντη «Η Φόνισσα» Π.Γιαννόπουλου: ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΝ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΙΝ, ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΝ ΧΡΩΜΑ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΑΣ ΜΑΣ θάνατος του Παύλου Μελά, ο Λ.Κορομηλάς Γενικός Πρόξενος στη Θεσσαλονίκη Κ.Καβάφη «ΠΟΙΗΜΑΤΑ» θάνατος Νικηφ. Λύτρα και Εμμ. Ροϊδη 1905 Μανουήλ Χαιρέτη ΕΘΝΟΛΟΓΙΣΜΟI ή ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΣΜΟΥ, Πάτρα Ιδρυση της Εταιρείας «Η ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ» Η πρώτη σωζόμενη ελληνική ταινία, «ΥΦΑΝΤΡΕΣ» στις Αβδέλλες Γρεβενών, των αδελφών Μανάκια Π.Γιαννόπουλου: ΝΕΟΝ ΠΝΕΥΜΑ Κίνημα του Θερίσου με τον Βενιζέλο 1907 Π.Γιαννόπουλου: ΕΚΚΛΗΣΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΝ ΚΟΙΝΟΝ Ι.Δραγούμη ΜΑΡΤΥΡΩΝ ΚΑΙ ΗΡΩΩΝ ΑΙΜΑ Κ.Παλαμά Ο ΔΩΔΕΚΑΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΓΥΦΤΟΥ Ο Βλαχογιάννης εκδίδει τον ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗ Η Σοφία Λασκαρίδου φεύγει στη Γερμανία δολοφονία Μαρίνου Αντύπα στη Θεσσαλία 1908 Νεότουρκοι, Σύνταγμα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία 1909 Επανάσταση της 15 ης Αυγούστου (Γουδί) Α.Σικελιανου Ο ΑΛΑΦΡΟΪΣΚΙΩΤΟΣ Π.Δέλτα ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΤΡΙΔΑ 1910 Κ.Παλαμά Η ΦΛΟΓΕΡΑ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΑ Θάνατος του Ζάν Μωρεάς Ο Βενιζέλος πρωθυπουργός Ελισαίου Γιαννίδη ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΖΩΗ Π.Δέλτα ΠΑΡΑΜΥΘΙ ΧΩΡΙΣ ΟΝΟΜΑ ιδρύονται: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ, ΦΟΙΤΗΤΙΚΗ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑ 10 Απριλίου: αυτοκτονία Γιαννόπουλου. Πολλές δημοσιεύσεις στις εφημερίδες της εποχής για τον Γιαννόπουλο και το θάνατό του μεταξύ των οποίων το άρθρο «ΕΚΕΙΝΟΣ» του Βλ.Γαβριηλίδη στην «Ακρόπολη» και η αναφορά του περιοδικού «Ο ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗΣ» 1911 Νέο Σύνταγμα της Ελλάδος Ι.Δραγούμη ΟΣΟΙ ΖΩΝΤΑΝΟΙ, όπου αναφέρεται στον Γιαννόπουλο 18

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ 1 Πάλης ξεκίνηµα Πάλης ξεκίνηµα νέοι αγώνες οδηγοί της ελπίδας Όχι άλλα δάκρυα κλείσαν οι τάφοι λευτεριάς λίπασµα Λουλούδι φωτιάς βγαίνει στους τάφους µήνυµα στέλνουν Απάντηση

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Ήταν ο Σοτός στην τάξη και η δασκάλα σηκώνει την Αννούλα στον χάρτη και τη ρωτάει: Αννούλα, βρες μου την Αμερική. Σην βρίσκει η Αννούλα και ρωτάει μετά τον Σοτό η δασκάλα: -Σοτέ, ποιος ανακάλυψε την Αμερική;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ. Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΜΕΤΑΞΑ Μαύρα, σαν τον έβενο, μαλλιά Στη γιαγιά Φωτούλα, που δεν πρόλαβε να το διαβάσει, γιατί έφυγε ξαφνικά για τη γειτονιά των αγγέλων. Και στον παππού Γιώργο, που την υποδέχτηκε εκεί ψηλά,

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια: 2 ώρες Υπογραφή

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Πώς σε λένε;

ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Πώς σε λένε; ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Πώς σε λένε; A ΜΕΡΟΣ Α. ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΚΕΙΜΕΝΑ - ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ Πώς σε λένε; Η Ελένη, η Σοφία, η Βασιλική, η Ειρήνη, ο Κωνσταντίνος, ο Απόστολος και ο Αλέξανδρος γνωρίζουν καινούργιους φίλους.

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06

Η τέχνη της συνέντευξης Martes, 26 de Noviembre de 2013 12:56 - Actualizado Lunes, 17 de Agosto de 2015 18:06 No hay traducción disponible. του Χουάν Μαγιόργκα 4 ΠΡΟΣΩΠΑ: 3 Γυναίκες (γιαγιά, μητέρα και εγγονή) και ένας άντρας γύρω στα 30. Το τελευταίο έργο του μεγάλου Ισπανού δραματουργού που ανέβηκε στο Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε Ελισσαιος καβαζη Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε μια μέρα στο χωράφι του, έδωσαν στην

Διαβάστε περισσότερα

Modern Greek Stage 6 Part 2 Transcript

Modern Greek Stage 6 Part 2 Transcript 1. Announcement Καλημέρα, παιδιά. Θα ήθελα να δώσετε μεγάλη προσοχή σε ό,τι πω σήμερα, γιατί όλες οι ανακοινώσεις είναι πραγματικά πολύ σημαντικές. Λοιπόν ξεκινάμε: Θέμα πρώτο: Αύριο η βιβλιοθήκη του σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2 ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: 1. Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) 2. Αφηγητής 2 3. Αφηγητής 3 4. Παπα-Λάζαρος 5. Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) 6. Παιδί 2 7. Παιδί 3 8. Παιδί 4 9. Παιδί 5 10. Μητέρα

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου

Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου Η ιστορία του Φερδινάνδου Συγγραφέας: Μούνρω Λιφ. Μετάφραση: Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου Μια φορά κι έναν καιρό στην Ισπανία υπήρχε ένας μικρός ταύρος που το όνομά του ήταν Φερδινάνδος. Όλοι οι άλλοι μικροί

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 2 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 2 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Λέει ο Σοτός στη μαμά του: - Μαμά, έμαθα να προβλέπω το μέλλον! - Μπα; Κάνε μου μια πρόβλεψη! - Όπου να είναι θα έρθει ο γείτονας να μας πει να πληρώσουμε το τζάμι που του έσπασα!!! Ενώ ο πατέρας διαβάζει

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Μία εικόνα είναι χίλιες λέξεις Έτσι έλεγαν οι αρχαίοι Κινέζοι Εμείς, οι μαθητές της Α και Β Τάξης του δημοτικού σχολείου Λισβορίου θα σας πούμε την ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

Γρίφος 1 ος Ένας έχει μια νταμιτζάνα με 20 λίτρα κρασί και θέλει να δώσει σε φίλο του 1 λίτρο. Πώς μπορεί να το μετρήσει, χωρίς καθόλου απ' το κρασί να πάει χαμένο, αν διαθέτει μόνο ένα δοχείο των 5 λίτρων

Διαβάστε περισσότερα

Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά

Ο Παραμυθάς Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά 18 Ιαν 2014 Χανιά (18/1), Σταλός (19/1), Χανιά 18.01 έως 19.01 Ο "Παραμυθάς" Νίκος Πιλάβιος στα Χανιά Ο Παραμυθάς των παιδικών μας χρόνων έρχεται στην Κρήτη Όταν

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas

Οι εντυπώσεις μας από την επίσκεψη της SAPT Hellas Την Πέμπτη 26/3/15 η SAPT Hellas επισκέφτηκε το σχολείο μας. Η Sapt είναι μια μη κερδοσκοπική οργάνωση η οποία μαζεύει αδέσποτα σκυλιά και τα φροντίζει. H φιλοζωική ομάδα του σχολείου μας, που οργάνωσε

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ

ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ Η ΑΓΑΠΗ Μεθοδολογία: Συνεργατική Βιωματική προσέγγιση. Στόχοι: Ανάπτυξη δεξιοτήτων δημιουργικού χειρισμού εννοιών σε κλίμα καλής επικοινωνίας και συνεργασίας. Απόπειρα δημιουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες

Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Ο Τόμπυ και οι Μέλισσες Είναι άνοιξη και, όπως και πέρυσι, ο Τόμπυ επισκέπτεται τον θείο του στο αγρόκτημα. «Επιτέλους, έχω διακοπές!» φωνάζει ο Τόμπυ. Ανυπομονεί να ξαναδεί την αγαπημένη του αγελάδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2009 2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 2 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ενότητα: Χαιρετισμοί, συστάσεις, γνωριμία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ

Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ Ενότητα 5 - Πάμε για επανάληψη Α. ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ 1. Συμπληρώστε τα κενά με λέξεις από το πλαίσιο: βιβλιοθήκη, φιλοσοφία, εγκυκλοπαίδεια, παιδίατρος, φωτογραφία, αθλητισμό, Ελλάδα, σχολείο, φίλο, κινηματογράφο,

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ Π Ε Ν Τ Ε Ν Ε Α Π Ο Ι Η Μ Α Τ Α Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ / Κανιάρης Μην πας στο Ντητρόιτ Ουρανός-λάσπη Ζώα κυνηγούν ζώα Η μητέρα του καλλιτέχνη πάνω σε

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ.

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Τάξη: Γ Τμήμα: 2ο Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Θέμα :Τι θέλω να αλλάξει στον κόσμο το 2011. Το έτος 2010 έγιναν πολλές καταστροφές στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

TAK TAK ΕΡΧΟΝΤΑΙ ΟΙ ΠΕΡΣΕΣ! Σ ΕΦΑΓΑ, ΠΑΛΙΟΒΑΡΒΑΡΕ! Σ ΕΜΕΝΑ ΜΙΛΑΣ, ΣΚΟΥΛΗΚΙ ΑΘΗΝΑΙΕ;

TAK TAK ΕΡΧΟΝΤΑΙ ΟΙ ΠΕΡΣΕΣ! Σ ΕΦΑΓΑ, ΠΑΛΙΟΒΑΡΒΑΡΕ! Σ ΕΜΕΝΑ ΜΙΛΑΣ, ΣΚΟΥΛΗΚΙ ΑΘΗΝΑΙΕ; ΕΝΑ ΗΛΙΟΛΟΥΣΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙΝΟ ΠΡΩΙΝΟ ΤΟΥ 490 Π.Χ., ΣΕ ΚΑΠΟΙΟ ΡΟΜΑΚΙ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ. TAK TAK Σ ΕΦΑΓΑ, ΠΑΛΙΟΒΑΡΒΑΡΕ! Σ ΕΜΕΝΑ ΜΙΛΑΣ, ΣΚΟΥΛΗΚΙ ΑΘΗΝΑΙΕ; ΕΡΧΟΝΤΑΙ ΟΙ ΠΕΡΣΕΣ! ΛΕΝΕ ΠΩΣ ΕΙΝΑΙ ΠΕΛΩΡΙΟΙ ΣΑΝ ΤΟΥΣ ΚΥΚΛΩΠΕΣ.

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

Αυήγηση της Οσρανίας Καλύβα στην Ειρήνη Κατσαρού

Αυήγηση της Οσρανίας Καλύβα στην Ειρήνη Κατσαρού Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας χωριάτης κι ήτανε φτωχός. Είχε ένα γάιδαρο και λίγα τάλαρα. Εσκέφτηκε τότε να βάλει τα τάλαρα στην ουρά του γαϊδάρου και να πάει να τον πουλήσει στο παζάρι στην πόλη. Έτσι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ Τρίγωνα, κάλαντα, σκόρπισαν παντού κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού, τρίγωνα κάλαντα μες στη γειτονιά ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά Άστρο φωτεινό, θα βγει γιορτινό μήνυμα

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Πότε θα φανεί η Φανή

Πότε θα φανεί η Φανή ...... Πότε θα φανεί η Φανή Η συγγραφέας χαίρεται να έρχεται σε επαφή με τους αναγνώστες της. Η διεύθυνσή της είναι: Αγίου Πολυκάρπου 51, Νέα Σμύρνη 171 24, Αθήνα. Τηλ.: 210 9335830, FAX: 210 9351603 e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΕΙΝΗ ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥ Ι ΓΙΑ ΤΟΝ Γ

ΕΚΕΙΝΗ ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥ Ι ΓΙΑ ΤΟΝ Γ Πέρος Ζαχαρίας Ζαχαρίας Πέρος ψευδώνυμο, του σπουδαστή της Αντιρύπανσης Ζαχαρία Περογαμβράκη. Στην Κοζάνη ασχολήθηκε με το Θέατρο σαν ερασιτέχνης ηθοποιός σε αρκετές παραστάσεις, συμμετείχε σε μία ταινία

Διαβάστε περισσότερα

Ένας σπουδαίος ηθοποιός κατάγεται από την περιοχή μας και συγκεκριμένα από την Μεγάλη Κερασιά Καλαμπάκας, με τον οποίο μεγάλωσαν αρκετές γενιές.

Ένας σπουδαίος ηθοποιός κατάγεται από την περιοχή μας και συγκεκριμένα από την Μεγάλη Κερασιά Καλαμπάκας, με τον οποίο μεγάλωσαν αρκετές γενιές. Συνέντευξη - Ο ηθοποιός Λευτέρης Μελέτης από την Μεγάλη Κερασιά Καλαμπάκας μίλησε στο περ Ένας σπουδαίος ηθοποιός κατάγεται από την περιοχή μας και συγκεκριμένα από την Μεγάλη Κερασιά Καλαμπάκας, με τον

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ Βάζει η δασκάλα εργασία για το σπίτι, να ρωτήσουν πως γεννιούνται τα παιδιά. - Μαμά, μαμά, λέει ο Σοτός μόλις πήγε σπίτι, η δασκάλα μας είπε να σας ρωτήσουμε πως γεννιούνται τα παιδιά. - Δεν μπορώ τώρα,

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός ΠΑΡΑΞΕΝΑ ΟΜΟΡΦΟ Ένα παραμύθι για τη διαφορετικότητα, για μικρούς αλλά και για μεγάλους (αυτισμός) Τα παιδιά είναι ελεύθερα να ζωγραφίσουν τις παρακάτω σελίδες όπως αυτά αισθάνονται... Μαρία Κωνσταντινοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Ευαγγελία Μισραχή - ΚΙΡΚΗ συνθήκες τις θυσίες. Είναι ένας πόνος τόσο αβάστακτος το να ζεις με άλλη και η καρδιά σου ν' ανήκει αλλού. Κι ο χρόνος αντί να αμβλύνει και να επουλώνει την πληγή, να επιμένει

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια»

«Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 «Το δαμαλάκι με τα χρυσά πόδια» (Ρόδος Δωδεκάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #39 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι;

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; Κανένα από αυτά τα ζώα. Στο απόλυτο σκοτάδι είναι αδύνατο να δει κανείς ο,τιδήποτε. Ποια δουλειά

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ

ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΝΑΖΙΜ ΧΙΚΜΕΤ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Η ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Να γελάσεις απ' τα βάθη των χρυσών σου ματιών είμαστε μες στο δικό μας κόσμο Η πιο όμορφη θάλασσα είναι αυτή που δεν έχουμε ακόμα ταξιδέψει Τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ Κυριακή 19 Δεκεμβρίου 2010 Έμπλεη ευγνωμοσύνης, με βαθιά

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Α. Γαλανού: «Οι ήρωες των βιβλίων μου με ακολουθούν πάντα»

Α. Γαλανού: «Οι ήρωες των βιβλίων μου με ακολουθούν πάντα» Ημερομηνία 20/01/2015 Μέσο Συντάκτης Link prosopakritis.gr Αμαλία Αγγελάκη http://goo.gl/a1tyfd Α. Γαλανού: «Οι ήρωες των βιβλίων μου με ακολουθούν πάντα» H Άννα Γαλανού γεννήθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης.

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 Κατανόηση προφορικού λόγου Διάρκεια: 25 λεπτά (25 μονάδες) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Ο Δημήτρης και ο φίλος του ο Πέτρος αυτό το σαββατοκύριακο θα πάνε εκδρομή στο βουνό. Θα ακούσετε δύο (2) φορές το Δημήτρη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΧΡΑ ΙΜΠΡΑΧΗΜ ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΖΑΣ

ΖΑΧΡΑ ΙΜΠΡΑΧΗΜ ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΖΑΣ Θυµάσαι το παραµύθι της γιαγιάς για την 28 η Οκτωβρίου; Μάζεψε τους φίλους σου και διηγήσου το. Μια φορά και έναν καιρό ήταν ένας γίγαντας που ζούσε στο δικό του σπίτι. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του

Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του Μια φορά και έναν καιρό, σε ένα μακρινό ψαροχώρι, ένας ψαράς πήγαινε κάθε βράδυ στη θάλασσα και έριχνε τα δίχτυα του στο νερό. Όταν ο άνεμος φυσούσε από τη στεριά,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη από τη. ηµοσιογράφοι. κα Τατιάνα Στεφανίδου. Είµαι πολλά χρόνια δηµοσιογράφος, από το 1992.

Συνέντευξη από τη. ηµοσιογράφοι. κα Τατιάνα Στεφανίδου. Είµαι πολλά χρόνια δηµοσιογράφος, από το 1992. ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΤΟ ΙΑΒΑΣΕΙΣ Συνέντευξη από τη δηµοσιογράφο κα Τατιάνα Στεφανίδου ηµοσιογράφοι Χάρης Μιχαηλίδης ηµήτρης Μαρούδας Φένια Πάσσα Αµαλία Τζήµα Λυδία Τούµπη Συντονισµός -επιµέλεια κειµένου Όµιλος δηµοσιογραφίας

Διαβάστε περισσότερα