Μικρό σχόλιο σε μια (θεολογημένη) αθεϊστική εκστρατεία.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μικρό σχόλιο σε μια (θεολογημένη) αθεϊστική εκστρατεία."

Transcript

1

2 Αντί προλόγου... Μικρό σχόλιο σε μια (θεολογημένη) αθεϊστική εκστρατεία. Τον χειμώνα που μας πέρασε κυκλοφόρησαν στους δρόμους του Λονδίνου λεωφορεία που έφεραν μηνύματα με το σλόγκαν : «Μάλλον δεν υπάρχει Θεός. Λοιπόν, σταματήστε να ανησυχείτε και χαρείτε τη ζωή σας». Αντιδρώντας στην αθεϊστική καμπάνια, ένας διακεκριμένος σχολιαστής θρησκευτικών ζητημάτων στη Βρετανία, ο Clifford Longley, υπέβαλε στην αρμόδια βρετανική αρχή επίσημο αίτημα ζητώντας την απόσυρση της διαφήμισης. Το επιχείρημά του ήταν ότι στην πραγματικότητα η επιστήμη θεωρεί μεγάλη την πιθανότητα ύπαρξης κάποιου Θεού. Ωστόσο, το επιχείρημα αυτό αναδεικνύει το θλιβερό θεολογικό «συλλογικό ασυνείδητο» που φέρει η ανθρωπότητα. Γιατί ο «μηνυτής» δεν στράφηκε καθόλου εναντίον της σύνδεσης της ύπαρξης του Θεού με μια ζωή που οφείλουμε να μη χαρούμε! Αν,λοιπόν, πρέπει να μην υπάρχει Θεός για να χαρούμε τη ζωή, τότε ας ευχόμαστε, πράγματι, να μην υπάρχει. Και αντί να τα βάζουμε με τους άθεους, ας γκρεμίσουμε το έκτρωμα του Θεού που φτιάξαμε Η ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Το δελτίο "Στον Αγνωστο Θεό" εκδίδεται από μια συντροφιά φίλων και διανέμεται δωρεάν. Η συντατκική ομάδα είναι άτυπη αποτελείται από τους συγγραφείς των παρόντων κειμένων και άλλους φίλους. Για το πώς σχηματίστηκε η παρέα (και όχι μόνο) επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας: Τεύχος 4: Ανοιξη Εξώφυλλο: Anne Wenzel, Silent Landscape. Φωτογραφίες: Μανώλης Παντερής (εκτός σ. 0,6-7,10-11). Επικοινωνία: ή στον Θοδωρή Στεφάνου, Α.Φλέμιγκ 24 Βύρωνας

3 Για ποιο Θεό μιλάμε; Ή για μια «αναρχία της αγάπης» (Ένα ανοιχτό γράμμα σε φίλους άθεους, οικολόγους και μη!) Ασχολούμαι είκοσι σχεδόν χρόνια με το οικολογικό κίνημα, κυρίως στο κομμάτι της βιολογικής γεωργίας. Στα χρόνια αυτά, δεν έτυχε ποτέ να ακούσω από τις οργανώσεις κ.λπ. του χώρου να συνδέουν με οποιονδήποτε τρόπο την προσπάθειά τους αυτή με το Θεό... Παράλληλα ωστόσο από προσωπικό ψάξιμο, ή κουβέντες σε πολύ μικρούς όμως κύκλους ή ακόμα κι από λίγα φωτισμένα άτομα της επίσημης εκκλησίας (Βαρθολομαίος, Περγάμου, Ιερώνυμος), έβλεπα σιγά σιγά να φωτίζεται η ζωτική σχέση Φύσης Θεού αλλά, αν πάμε... «λίγο» (!) πιο πίσω, στις απαρχές του προβλήματος και το τι παίχτηκε κατά την τόσο μυστήρια και δυσνόητη Πτώση. Μια κι από τότε «...πάσα η κτίσις συστενάζει και συνωδίνει» (Ρωμ.8,19 22). Φυσικά σε οποιαδήποτε απόπειρα να φέρουμε μια τέτοια ματιά στα επίσημα οικολογικά σχήματα ή και σε απλές παρέες έπεφτε γενικά κράξιμο! Που λίγο πολύ έχει να κάνει με την βασικά αριστερή προέλευση του οικολογικού χώρου κι άρα το τσουβάλιασμα των «Θεός Πίστη Ευαγγέλιο Χριστός» κ.λπ. από την μεριά του Κακού και της συντήρησης (ναι!). Μια σχετική κουβέντα είχε αρχίσει στα πλαίσια του καλού περιοδικού «Νέα Σελήνη» (έβγαινε στη Λάρισα, δυστυχώς όχι πια, υπάρχουν μόνο τα παλιά τεύχη). Εκεί διαβάζοντας ένα δημοσίευμα που εν ολίγοις έλεγε «σιγά μην υπάρχει Θεός κι αφήνει να υπάρχει τόση αδικία και οικολογική καταστροφή!...» μούχε γεννηθεί η παρακάτω απάντηση. Δεν δημοσιεύτηκε τότε. Χρόνια αργότερα γνωρίζοντας την παρέα, ένοιωσα ότι συνηχεί με το πνεύμα της. Ιδού:... Θα πρέπει όμως πριν κάνουμε αυτή τη συζήτηση να βγάλουμε πρώτα μερικά σκουπίδια από το δωμάτιο του μυαλού μας : να ξεκαθαρίσουμε δηλαδή για ποιο «Θεό» μιλάμε. Αν είναι γι αυτόν που χρησιμοποίησαν ατυχώς γονείς, δάσκαλοι και κυβερνώντες (βλ. «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών»), για να μας πείσουν ότι «πρέπει νάμαστε καλά παιδιά» και να μένουμε στη γραμμή Τότε αυτός ο «Θεός», το σκιάχτρο δηλαδή που οι κάθε λογής εξουσίες κουνούσαν μπροστά μας για να κάνουν πιο βολική τη δουλειά τους, προσωπικά ποτέ δεν με πολυενδιέφερε. Τον απέρριψα νωρίς, κάπου στα 15. Και ναί ήμουν άθεος, το αγκάθι του θεολόγου μου στο σχολείο, πρόκληση για τους συγγενείς στο σπίτι κ.λπ. Όπως κι άλλοι πολλοί, που προβληματίζονταν κοινωνικά, οικολογικά ή προσωπικά. Σε κάποιους όμως από τους ανθρώπους αυτούς, όταν κι αν μπόρεσε να καταλαγιάσει κάποτε η μπόρα του θυμού για όλα τα παραπάνω, άρχισε να γίνεται ορατή και μια άλλη έννοια της θεϊκότητας. Μια όψη που για ευνόητους λόγους, οι εξουσίες ποτέ δεν μας δίδαξαν. Και που παρ όλα αυτά ήταν και είναιεκεί, μπροστά στα μάτια μας, π.χ. μέσα στο Στον Άγνωστο Θεό 1

4 Ευαγγέλιο (το πώς τώρα σώθηκε από τα «κόψε ράψε» των Συνόδων, ένας Θεός το ξέρει!) Βλέπουμε λοιπόν ότι ο Χριστός («γιος του Θεού», αλλά και «Θεός» ο ίδιος) : Έρχεται με σχεδόν κεντρική στόχευσή του το ξετίναγμα της τότε (κάπου διεφθαρμένης, αρκετά συμβιβασμένης, και σίγουρα αυτάρεσκης) θρησκευτικής εξουσίας του Ισραήλ. Για να το κάνει αυτό ξεχνά κάθε καλό τρόπο, ακόμα κι αυτό το μεγάλο μήνυμα της αγάπης μένει για λίγο στην άκρη: «Γεννήματα εχιδνών» (οχιάς) και «τάφοι κεκονιαμένοι» (που βρωμάνε σαπίλα, αλλά καλοασπρισμένοι απέξω), είναι οι χαρακτηρισμοί που χρησιμοποιεί. Κι είναι ξεκάθαρο το πόσο αυτό τους ενοχλεί, αν δει κανείς ότι είναι αυτοί, το Ιερατείο δηλαδή, που υποκινούν τη σύλληψη και τη θανάτωσή του. Επίσης ξεχνάει κάθε «καλό τρόπο», όταν θα χρειαστεί να χτυπήσει την βεβήλωση, την εμπορευματοποίηση του Ιερού χώρου του Ναού και ότι αυτός συμβολίζει. Είναι η φάση όπου, με ιερή οργή, ανατρέπει τους πάγκους των αργυραμοιβών και των εμπόρων και τους διώχνει από το ναό. Προσπαθεί να μας κουνήσει, με μεγάλη γλυκύτητα αυτή τη φορά, από το μικροαστισμό μας. «Γιατί μεριμνάτε για το αύριο; Δείτε τα πουλιά και τα λουλούδια του αγρού» Αγκαλιάζει τον πάτο της τότε αλλά και της νυν κοινωνίας : η κοντινότερη του φίλη είναι μια πρώην πόρνη! (Μαρία Μαγδαληνή, κάτι πάλι που Ο.Κ., αμφισβητείται). Για την οικονομική εξουσία και την ανισοκατανομή του πλούτου, είναι παραπάνω από σαφής. «Αυτός που έχει δύο χιτώνες (όπου χιτώνας = ), ας δίνει τον ένα στο συνάνθρωπό του». «Δυσκολότερο να μπει πλούσιος στη βασιλεία των ουρανών από το να περάσει σκοινί από το μάτι της βελόνας». Και σε πλούσιο νέο που του ζητάει καθοδήγηση : «Αν θες να σωθείς, χάρισε όλα τα υπάρχοντά σου στους φτωχούς κι έλα μαζί μου». Όσο για το επίμαχο θέμα της σύγκρουσης ή όχι με το ρωμαϊκό imperium (αυτοκρατορία)... Δεν ενοχλείται από το ότι ένας ειλικρινής 2 Στον Άγνωστο Θεό και συγκινημένος συνάνθρωπός του φοράει το ρούχο της στρατιωτικής εξουσίας. Κι έτσι είναι που δέχεται να θεραπεύσει τον υπηρέτη του εκατόνταρχου. Με σοφία και διορατικότητα δεν ενισχύει την κάθετη σύγκρουση με την τότε στρατιωτική εξουσία όταν αυτό δεν εξυπηρετεί : «τα του Καίσαρος τω Καίσαρι». Αντίθετα οι θερμοκέφαλοι συμπατριώτες του Ιουδαίοι (Ζηλωτές κ.α.), που δεν πείθονται, λίγα χρόνια αργότερα τελικά επαναστατούν κατά των Ρωμαίων. Για να οδηγήσουν το λαό και το έθνος τους στη μεγαλύτερη πανωλεθρία που θα μπορούσε κανείς ποτέ να διανοηθεί. Το 70 μ.χ. η Ιερουσαλήμ ισοπεδώνεται από τον Τίτο, μαζί κι ο περίφημος ναός του Σολομώντα, ενώ εκμηδενίζεται τελείως κάθε ίχνος εβραϊκής παρουσίας στην περιοχή: όσοι Ιουδαίοι δεν θανατώνονται, εξορίζονται στα πέρατα της τότε γνωστής οικουμένης, Μ. Ασία, Ελλάδα και Ιβηρική Χερσόνησο. Γεγονός από το οποίο αρχίζει ουσιαστικά το μεσανατολικό παλαιστινιακό ζήτημα! Τέλος, όταν βρίσκεται μπροστά στον ανώτατο εκφραστή της εξουσίας αυτής (Πιλάτο), αν και κρίνεται η ζωή του, ουσιαστικά δείχνει πλήρη περιφρόνηση, απαξιώντας καν να απαντήσει. «Συ είπας». ΑΝΩ ΤΕΛΕΙΑ. Αν πιάσουμε βέβαια τους συνεχιστές και τους θεσμούς τους Σαφώς εκμεταλλεύτηκαν, σκότωσαν, κατάστρεψαν το περιβάλλον άνθρωποι που έφεραν το σύμβολο του σταυρού. Αρκεί να θυμηθεί κανείς το φοβερό τρίπτυχο : Σταυροφορίες, Ιερή Εξέταση, Conquistadores (Ισπανοί κατακτητές της Λατινικής Αμερικής). Προσωπικά είμαι θυμωμένος μαζί τους και για το λόγο ότι έτσι λέρωσαν ελπίζω όχι ανεπανόρθωτα τόσο το σύμβολο του Σταυρού όσο και την έννοια του Θεού. Αλλά μήπως τα ίδια δεν έκαναν και άλλοι, καθαροί αυτοί από τα παραπάνω «βδελυρά» σύμβολα; Π.χ. τα καθεστώτα του «υπαρκτού σοσιαλισμού»; Έχουν να περηφανευτούν για τις ανθρωπιστικές τους επιδόσεις ή για τις περιβαλλοντικές; Όλοι ίσως έχουμε ακούσει για τις μαύρες βιομηχανικές πόλεις, τα ανύπαρκτα μέτρα αντιρρύπανσης αλλά και σαν αποκορύφωμα, το «ποίημα φρίκης» του Τσέρνομπιλ

5 Κι άρα τι μένει απ όλα αυτά; Για μένα μένει η σύνθεση από ότι καλύτερο έχει αφήσει η αριστερο ανατρεπτική παράδοση (εν ολίγοις το θάρρος, η αφοβία), μ ότι πιο ουσιαστικό μπόλιασε την ανθρωπότητα το κήρυγμά του Ναζωραίου, η «αναρχία της αγάπης». Κι ότι οι άνθρωποι μπορούν να είναι ευτυχισμένοι, όταν ακούν την καρδιά τους κι αγνοούν τους αυθαίρετους περιορισμούς που βάζουν οι κάθε λογής εξουσίες. Όχι τόσο για να καταστρέψουν, αλλά για να δημιουργήσουν. Προχωρώντας σε ατομικές και συλλογικές δράσεις, έξω από κάθε πρόβλεψη και που «δεν συμμορφώνονται με τις υποδείξεις» (όπως όταν καταλαμβάνουν και φυτεύουν ένα δημόσιο χώρο!). Οδηγημένοι όχι βασικά από θυμό αλλά από αγάπη, αυτή τη μαγική συνδετική ουσία του κόσμου μας. Τότε ο άνθρωπος αρχίζει να καθίσταται άναρχος, να πλησιάζει δηλαδή και να γεύεται τη θεϊκή ουσία. MAΡΙΟΣ ΔΕΣYΛΛΑΣ Υ.Γ. 1. Άθεοι; Νοιώθω προσωπικά αλληλέγγυος κι από το ίδιο στρατόπεδο με όσους ενώ δηλώνουν άθεοι, είναι στην πράξη της ζωής τους στρατευμένοι στην κοινή αυτή υπόθεση της αγάπης (προσφοράς και νοιαξίματος κ.λπ. για το συνάνθρωπο). Υ.Γ. 2. Κάτι ειδικά για τους φίλους οικολόγους. Είναι βολικό να ρίχνουμε στο Θεό την ευθύνη, που έχουμε ατομικά αλλά και συλλογικά ως ανθρώπινο είδος, για την πείνα, τη ρύπανση και την κοινωνική αδικία. Άσε που έμμεσα είναι ομολογία πίστης στο ότι υπάρχει ο Θεός, όμως «μας τα έκανε χάλια, κι εγώ είμαι πολύ θυμωμένος, η μαζί του κι έτσι για να μάθει θα λέω ότι δεν υπάρχει»(!). Ο άνθρωπος όμως έχει ελευθερία επιλογής, άρα και την ευθύνη, αλλιώς θα ήταν έμβιο ρομποτάκι, προγραμματισμένο και βαρετό. Όπως κι ο Θεός δεν είναι ούτε ένας τεράστιος Ζορό, ούτε μια τεράστια Greenpeace(!), που θα πιάσει τους κακούς και θα τους λιώσει, αλλά εκείνη η σπίθα φώτισης και συνείδησης μέσα στον καθένα μας, που μπορεί να τον κάνει να νοιάζεται για την αδικία, τη φύση... Όσο για το περίφημο «κατακυριεύσατε την γη» της ιουδαιο χριστιανικής παράδοσης, που σύμφωνα με κάποιους αποτέλεσε το θεωρητικό άλλοθι για να ξεζουμίσουμε τα οικοσυστήματα, μάλλον πρόκειται για κακή ερμηνεία. Δεν έχει νόημα να χαλάς κάτι που είναι στην κυριότητά σου γιατί απλούστατα μετά δεν θα υπάρχει! Έτσι, κύριος ή «master» στα αγγλικά π.χ. του βιολιού, δεν είναι αυτός που το σπάει, αλλά που καταφέρνει να το κάνει να ηχήσει μελωδικά, για να αναδυθούν από μέσα του οι κρυμμένες του δυνατότητες... Υ.Γ.3. Μακριά από μένα να ανοίξω διάλογο, με λογικά επιχειρήματα για το αν υπάρχει Θεός ή όχι, να «πείσω». Ο Θεός, η πίστη σ αυτόν, είναι η ευκαιρία να επιλέξει κανείς έναν άλλο τρόπο ύπαρξης κι αυτή είναι μια απόφαση που παίρνεται βασικά με την καρδιά. Τότε, αν καταφέρεις να ανοιχτείς σε μια σχέση μαζί του, όταν βιώνεις τα μικρά ή μεγάλα θαύματα της καθημερινότητας, μπορείς να αφήνεις τους άλλους να διακηρύσσουν ελεύθερα την μη ύπαρξή του (γι αυτούς!) και συ να συνεχίζεις ήρεμα το δρόμο σου. «Βιβλιογραφία» Για όποιον θα ήθελε κάποιες νοητικές γέφυρες για να ταιριάξει τ αταίριαστα, κύρια πηγή μου ήταν η Καινή Διαθήκη. Συνιστώ ιδίως το Ευαγγέλιο του Ιωάννη, αν μη τι άλλο, πολλά σημεία του, όπως η εισαγωγή, μπορούν να διαβαστούν και σαν ένα πολύ δυνατό ποιητικό κείμενο. Οφείλω επίσης πολλά σε κείμενα των Β. Ράιχ, Ε. Φρομ, Χ. Γιανναρά, Δ. Σαββόπουλου, Στ. Σπανουδάκη (δική του κι η έκφραση «αναρχία της αγάπης»), αλλά και του Ταό και του Ζεν. Σαν «αναρχία», εννοώ κυρίως εκείνη τη στάση ζωής που είναι ριζοσπαστική, αμφισβητεί κι είναι τελικά η βάση για κάθε ελεύθερη σκέψη και δράση. Κάτω από ένα άλλο πρίσμα, το ξεπέρασμα του φόβου. Μια σχετική παράφραση στον Παύλο θα ήταν:«η αγάπη...δεν φοβάται, δεν υποτάσσεται, δεν πειθαρχεί!». Όσο για την έκφραση «καθίσταται άναρχος» είναι από φυλλάδιο της Εκκλησίας. Χωρίς πλάκα! Στον Άγνωστο Θεό 3

6 Εργατικό Μαρτυρολόγιo Είχα γνωρίσει κάποτε ένα Γέροντα που εξομολογούσε πόρνες και «τελώνες». Ναρκομανείς και κλεφτρόνια, και γενικά ποικίλα περιθωριακά στοιχεία. Εκείνο που συνήθιζε να λέει μέσα από την πολύχρονη πείρα του, ήταν ότι πολλές φορές μπερδευόταν και φιλούσαν τα πρόσωπα τους αντί για τα εικονίσματα. Ήταν οι δικοί του καθημερινοί «άγιοι». Ένας άλλος παπάς αφιέρωσε όλη την ζωή του για να στηρίξει τους εργάτες και της οικογένειας τους. Την φτωχολογιά. Συνήθιζε να λέει ότι τα μαυρισμένα και ροζιασμένα χέρια τους μύριζαν ουρανό. Ο μεγάλος Λέων Τολστόι εγκατέλειψε την αριστοκρατική του καταγωγή για να ντυθεί χωρικός μουζίκος, και να ζήσει από κοντά τα βάσανα και τις οδύνες των Ρώσων αγροτών. Έγραψε για αυτούς πολλά, ύμνησε τον κόπο και τον μόχθο τους, αλλά πάνω από όλα την αθωότητα του βίου τους. Το ίδιο έπραξε και ο δικός μας αναρχοχριστιανός Μαρίνος Αντύπας. Στις μέρες μας μέσα σε αυτό το θαυμαστό συναξάρι των αφανών μαρτύρων της ζωής, ήρθε να προστεθεί και μια άλλη ηρωική μορφή των «ταπεινών και καταφρονεμένων» 4 Στον Άγνωστο Θεό της γης αυτής. Η Κωσταντίνα Κούνεβα. «Πριν από δέκα χρόνια μία βουλγάρα ιστορικός, η Κωνσταντίνα Κούνεβα, έφτασε στην Ελλάδα για να εργαστεί και να μπορέσει να ζήσει και να περιθάλψει το παιδί της που χρειαζόταν εγχείριση. Η «αγορά εργασίας» την οδήγησε στον χώρο της καθαριότητας, ο οποίος με κρατική απόφαση έχει πλέον παραχωρηθεί σε ιδιώτες εργολάβους.διαπιστώνοντας την αναγκαιότητα της συλλογικής δράσης για την προάσπιση των εργασιακών δικαιωμάτων, η Κωνσταντίνα εντάχθηκε στην Παναττική Ένωση Καθαριστριών και Οικιακού Προσωπικού (ΠΕΚΟΠ), εκλέχθηκε μέλος του διοικητικού συμβουλίου του σωματείου και μέχρι σήμερα παραμένει γενική γραμματέας του. Η Κωνσταντίνα και το σωματείο της επιμένουν τα τελευταία χρόνια να αποκαλύπτουν όλα όσα κρύβονται κάτω από τις εργολαβίες-ενοικιάσεις ανθρώπινων σωμάτων, ιδιαίτερα στις δημόσιες υπηρεσίες: την καταπάτηση των δικαιωμάτων των εργαζομένων, τη μη καταβολή ενσήμων, τη μη πληρωμή υπερωριών και τη μη υπαγωγή στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα (με την αναγνώριση τεχνηέντως 5,5 αντί 6 ωρών εργασίας ημερησίως!), την άσκηση ψυχολογικής βίας και τον εκβιασμό από την εργοδοσία». Στις 23 Δεκεμβρίου όμως και μετά από αλλεπάλληλες τηλεφωνικές και όχι μόνο απειλές δέχτηκε δολοφονική επίθεση από «αγνώστους». Πληρωμένους φονιάδες των μεγαλοεργολάβων. Της έριξαν βιτριόλι στο πρόσωπο και την ανάγκασαν να το καταπιεί!!! Σήμερα εξακολουθεί να δίνει τη μάχη για να κρατηθεί στη ζωή. Επέλεξαν να τη χτυπήσουν επειδή θεώρη-

7 σαν ανεπίτρεπτο μία γυναίκα και μάλιστα μετανάστρια να αγωνίζεται από κοινού με τις ελληνίδες συναδέλφισσες της για την υπεράσπιση των εργατικών της δικαιωμάτων. Επέλεξαν να τη χτυπήσουν γιατί δεν συμβιβάστηκε με την σιωπή ή την κολακεία της εξουσίας. Με την τακτοποίηση των ατομικών και μόνο συμφερόντων της, έτσι όπως συνηθίζεται στην ελληνική συνδικαλιστική δράση. Αντιθέτως προέταξε την προσωπική ηθική αξιοπρέπεια της πάνω από μικροσυμφέροντα ατομικής ευδαιμονίας, για το κοινό συμφέρον των συναδέλφων της. Έθεσε το εγώ στην υπηρεσία του εμείς. Μόνο που δεν πρόφτασε κάποιος να της πει ότι στην σύγχρονη Ελλάδα αυτή είναι μια κολάσιμη πράξη που μπορεί να σου κοστίσει ακόμη και την ίδια σου την ζωή. Όπως και έγινε. Η Κωνσταντίνα, είναι θύμα της εργοδοτικής βίας και τρομοκρατίας, που στο όνομα του πλουτισμού δεν διστάζει να αφαιρεί ανθρώπινες ζωές σε ραντεβού θανάτου. Η Κωνσταντίνα, είναι θύμα της ζοφώδους νεοελληνικής πραγματικότητας, που εδώ και αρκετά χρόνια ζει επί το καθεστώς της επιλεκτικής ατιμωρησίας. Μιας κοινωνίας όπου το ανήθικο έγινε μέρος της καθημερινότητας εκτοπίζοντας το αγαθό και το κάλλος από την ζωή των πολιτών. Σε μια κοινωνική πραγματικότητα όπου ευδοκιμεί η συντεχνιακή διαφθορά των διαπλεκόμενων συμφερόντων. Όπου η ανθρώπινη ζωή αποτιμάται σε ένα μπουκάλι βιτριόλι, η συμψηφίζεται με κάποιες σπασμένες τζαμαρίες. Όπου το πλαστικό δεντράκι της χριστουγεννιάτικης φιέστας θεωρείται μέγιστο πολιτιστικό γεγονός, σε τέτοιο βαθμό ώστε να προστατεύεται από την αστυνομία όλο το 24ωρο, και μετά από μερικές ημέρες οι ίδιες δημοτικές αρχές λίγο παρακάτω στα Πατήσια να σφαγιάζουν 45 αιωνόβια δέντρα για να γίνει παρκινγκ. Στην Ελλάδα του σήμερα όπου το εργατικό μαρτυρολόγιο καθημερινά πληθαίνει, το ένα σκάνδαλο διαδέχεται το άλλο. Πίσω τους στέκονται πρόσωπα της καλής και νομιμόφρονας κοινωνίας. Γραβαντωμένοι, ρασοφορεμένοι και ένστολοι απατεώνες κυκλοφορούν ελεύθεροι στήνοντας νέα οικονομικά και κυρίως ηθικά πλιάτσικα εξαπατώντας νέα θύματα, μηδενίζοντας ελπίδες και όνειρα. Γεμίζοντας τα σεντούκια της προσωπικής ιστορίας τους με σαπίλα και μπόχα. Ταυτόχρονα, απλοί ανώνυμοι άνθρωποι οι κολασμένοι της γης αυτής πεταμένοι στις φυλακές ή στη εντατική κάποιου νοσοκομείου από ποικίλα «ατυχήματα». Μέσα σε όλα αυτά μένει να σκεφτώ τα λόγια κάποιου Αγιορείτη Γέροντα από εκείνο το Άγιον Όρος του «αλλιώς», που έλεγε: εάν ποτέ πάω στον παράδεισο τρία πράγματα θα διερωτηθώ, πρώτο το πώς εγώ βρίσκομαι στο τόπο αυτό, δεύτερο το πώς βρίσκονται εδώ εκατομμύρια αφανείς, ανώνυμοι άνθρωποι που δεν περίμενα ποτέ να είναι εδώ μέσα, και το κυριότερο, πως τελικά όλοι αυτοί για τους οποίους τόσο εγώ όσο και ο κόσμος ήταν βέβαιος ότι θα κατοικούν εδώ, ήταν όλοι εκτός. Π. ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Στον Άγνωστο Θεό 5

8 Ματωμένο διαμάντι Οι Ιδεολογίες δίνουν τη μάχη του μέλλοντος. Αυτή είναι η πίστη τους. Το οποίο μέλλον είναι υποχρεωμένο να πραγματοποιηθεί τώρα, στο παρόν, την μόνη υπαρκτή διάσταση του χρόνου. Γι αυτό και πολεμούν το παρελθόν, τον φυσικό αντίπαλο του μέλλοντος, καθότι το παρελθόν διαθέτει αυτό το μυστηριώδες όργανο ταυτότητας του υποκειμένου, την Μνήμη! Η Μνήμη, με τα περιεχόμενά της, συνοδεύει σαν παρελθόν το παρόν ταυτόχρονα μ αυτό και συμπληρώνοντάς το κατά κάποιο τρόπο, δίνοντας δηλαδή την ευκαιρία στο υποκείμενο να ερμηνεύει και να δρα στο παρόν, στο άγνωστο και ξαφνικό τώρα. Το μέλλον των Ιδεολογιών διαθέτει και έναν άλλο εχθρό, τον φυσικό φορέα του μέλλοντος, που πρέπει να εξαφανίσει ή να υποτάξει, τα μικρά παιδιά, την ενσαρκωμένη ελπίδα του ανθρώπου. Τον σκοπό της ζωής του! Εναν σκοπό ο οποίος φαίνεται αναίτιος στα μάτια των ιδεολόγων και λοιδορείται σαν διαιώνιση του ανθρώπινου είδους. Και όμως, μέσα σ αυτή την τόσο υποτιμημένη σήμερα διαιώνιση, οι γονείς προσπαθούν να βοηθήσουν τα παιδιά τους να ζήσουν καλύτερα, να μην κάνουν τα ίδια λάθη. Να εξελιχθούν. Μέσα στην ανθρώπινη διαιώνιση, υπάρχουν οι σπόροι όλης της εξελίξεως και της προόδου, ο αληθινός αγώνας για την πραγματοποίηση της προόδου στην πράξη και όχι στα λόγια, πραγματοποιώντας ήδη όλα όσα υπόσχονται οι ιδεολόγοι, με πίστη και αφοσίωση! Αυτό το κύτταρο της ζωής λοιπόν που είναι η οικογένεια λοιπόν πολεμείται με λύσσα! Να διαλυθεί για να κατακτηθεί πιο εύκολα, για να απελευθερωθούν οι άνθρωποι από την εμπειρία και την πραγματικότητα και να πέσουν εύκολα θύματα των σειρήνων της κάθε προπαγάνδας ή της κάθε διαφημίσεως που είναι η εξέλιξή της! Αυτόν τον πόλεμο, την πίεση που υφίσταται σήμερα η ανθρωπότητα από τον καταναλωτισμό, μας αποκαλύπτει αυτό το καλογυρισμένο έργο, το «ΜΑΤΩΜΕΝΟ ΔΙΑ ΜΑΝΤΙ» σ ένα πρωτόγονο επίπεδο που μπορούμε να κατανοήσουμε εύκολα. Τοποθετημένη στο παρασκήνιο του εμφυλίου πολέμου και του χάους που επικρατούσε στη Σιέρα Λεόνε τη δεκαετία του `90, η ταινία αφηγείται την ιστορία του Ντάνι Αρτσερ, ενός πρώην μισθοφόρου από τη Ζιμπάμπουε και του Σόλομον Βάντι, ενός ψαρά από το Μέντε. Ο Σόλομον που έχει χωριστεί από την οικογένειά του και έχει αναγκαστεί να δουλέψει στα ορυχεία διαμαντιών, βρίσκει τον πολύτιμο λίθο και τον κρύβει, γνωρίζοντας ότι αν τον ανακαλύψουν θα τον σκοτώσουν χωρίς δεύτερη σκέψη. Ομως παράλληλα, ξέρει ότι αυτό το διαμάντι θα του ανοίξει το δρόμο για να πάρει πίσω τη γυναίκα του και τις κόρες του, αλλά και να σώσει το γιο του, Ντία, που έχουν στρατολογήσει με τη βία οι αντάρτες. Μπορούμε να παρακολουθήσουμε τη φρίκη της πλύσεως εγκεφάλου, την προσπάθεια καταστροφής των οικογενειακών δεσμών, το βίαιο βάπτισμα των μικρών παιδιών στην σκληρή πραγματικότητα της δυνάμεως, του δίκαιου του ισχυρότερου. Επίσης μπορούμε να παρακολουθήσουμε και την επιστροφή ενός από αυτά με την πρωτοβουλία του πατέρα του. Πώς ξαναγεμίζει την Μνήμη του με τις αγαπημένες συνήθειες της ζωής του που του δίνουν κουράγιο και νόημα και ταυτότητα και συνέχεια. Γιατί η Ιδεολογία όταν 6 Στον Άγνωστο Θεό

9 επεμβαίνει στη ζωή το κάνει αντικαθιστώντας την με το θάνατο. Ας παρακολουθήσουμε από κοντά τις δύο προσπάθειες με τους διαλόγους τους και ας προσπαθήσουμε να καταλάβουμε τον αόρατο πόλεμο που ζούμε χωρίς να τον εννοούμε και που έχει σκοπό να κλέψει τα παιδιά μας! (τα παιδιά είναι γυμνά, ξαπλωμένα σε ένα σκοτεινό δωμάτιο όπου εισβάλλουν βίαια οι αντάρτες που τα έχουν κλέψει). Ξυπνήστε, οι γονείς σας πέθαναν! (ουρλιάζουν).τ αδέρφια σας πέθαναν! Εσείς πεθάνατε! Μα ξαναγεννηθήκατε! Είμαστε η οικογένειά σας! (τα χτυπούν με κλαδιά). (τα παιδιά κρατούν όπλα και πυροβολούν κούκλες. Τους μιλά ένας από τους αντάρτες). Οι γονείς σας ήταν αδύναμοι. Απλοί αγρότες, απλοί ψαράδες. Οι δυνατοί μόνο ρούφηξαν το αίμα αυτής της χώρας. Μα εσείς είσαστε οι ήρωες που θα σώσετε το έθνος. Δεν είσαστε παιδιά πλέον. Γίνατε άντρες! Αλλά μ αυτό στο χέρι, θα σας φοβούνται. Κι αν δε σας σέβονται με το καλό θα σας σεβαστούν μόλις χυθεί το αίμα τους. Επαναλάβετε: Θα χυθεί αίμα! Θα χυθεί αίμα! (απευθύνεται τώρα σ ένα μικρό παιδί πού χει δεμένα τα μάτια) Σήκω πάνω! Πάρε το όπλο στα χέρια. Τώρα τράβα τη σκανδάλη. (ο μικρός πυροβολεί και όταν αφαιρεί το μαντήλι που του δένει τα μάτια διαπιστώνει ότι σκοτώσει κάποιον αιχμάλωτο. Αργότερα καθώς είναι ξαπλωμένος και μόνος τον πλησιάζει ο επικεφαλής). Σε καταλαβαίνω. Δύσκολα γίνεσαι άντρας. Σήκω πάνω, έλα εδώ. Τώρα είσαι στρατιώτης Επανάστασης. Κι εγώ ο διοικητής σου. Ο,τι χρειαστείς, όπλα, CD, φαγητό ζήτα το από μένα. Εγώ θα σε φροντίσω. Σήμερα πήρες προαγωγή έγινες λοχαγός. Εγινες αφεντικό! Η μέθοδος είχε γι άλλη μια φορά επιτυχία. Ο νεαρός ήταν πια έτοιμος να σκοτώσει εν ψυχρώ άμαχο πληθυσμό. Οπως και σκότωσε. Οπως σκοτώνουν όλοι οι νέοι οι παραδομένοι στον καταναλωτικό πολιτισμό μας! Ακολουθεί ο διάλογος της επανάκαμψης. Ο πατέρας του μικρού στέκεται τυχερός να ξανακερδίσει το γιο του. (ο μικρός απέναντι στον πατέρα του, με το πιστόλι στο χέρι απειλεί να τον σκοτώσει). Ντία! Τι κάνεις εκεί; Ντία, κοίταξέ με, τι είναι αυτά που κάνεις; Είσαι ο Ντία Βάντι της ένδοξης φυλής Μέντε. Είσαι καλό αγόρι. Σ αρέσει η μπάλα και το σχολείο. Η μάνα σου σ αγαπάει πολύ. Περιμένει δίπλα στη φωτιά μαγειρεύοντας πλαντάγο και στιφάδο με λάδι φοινικιάς, με την αδερφή σου, τη Νιάντα και το νέο μας μωράκι. Οι αγελάδες σε περιμένουν. Κι ο Μπαμπού, το άγριο σκυλί, που δεν υπακούει παρά μόνο εσένα. Ξέρω, σ έβαλαν να κάνεις άσχημα πράγματα. Μα δεν είσαι κακό παιδί. Είμαι ο πατέρας σου που σ αγαπάει. Και θάρθεις σπίτι και θά σαι γιος μου ξανά. Οι Αφρικανοί αδελφοί μας, είναι τυχεροί κατά κάποιο τρόπο, επειδή γίνεται ορατός πόλεμος, ξέρουν τον εχθρό και μπορούν να τον πολεμήσουν. Εμείς οι πολιτισμένοι δεν μπορούμε να συλλάβουμε τον πόλεμο, να ανακαλύψουμε τον εχθρό μέσα στα σπίτια μας, να πολεμήσουμε για ένα ανθρώπινο μέλλον, μορφώνοντας και φροντίζοντας τα παιδιά μας. Τα αφήνουμε να μας μισούν, να μας υποτιμούν σαν καθυστερημένους, να μας εκβιάζουν, να αδιαφορούν. Κλείνουμε τα μάτια στην πραγματικότητα, χωρίς να αποφασίζουμε να υπερασπιστούμε την ανθρώπινη ύπαρξη από τους κλέφτες που μεταμορφώνουν τη ζωή σε θέαμα, σε πνευματικό θάνατο. ΘΟΔΩΡΗΣ ΛΑΒΒΑΣ Στον Άγνωστο Θεό 7

10 Η αλήθεια του Κολασμού και το Ψέμα του Σωφρονισμού Πρωί της Δευτέρας. Ο ουρανός την ώρα που πάει να σου χαμογελάσει το μετανιώνει και γκρινιάζει. Λίγες ψιχάλες έχουν βρέξει την γη και το χώμα ελευθερώνει τις μυρωδιές του. Αυτή η αίσθηση ότι είσαι γη σε προσγειώνει. Ταπεινώνει την φιλαυτία. Σε επαναφέρει στα όρια του μύθου σου. Για φαντάσου όμως να μην είχαμε και την ελπίδα ότι μέσα μας φέρουμε κι ένα κομμάτι ουρανό. Λίγο φώς που μπορεί να γίνει και πολύ περισσότερο. Με πια παρηγοριά, με ποια αισθήματα ελευθερίας θα ακουμπούσαν τα γυμνά μας πόδια στη γη, αν η καρδιά μας δεν είχε λίγο μπλε του ουρανού. Το αμάξι κυλά γοργά. Προορισμό μας οι Φυλακές.. Συνάντηση για πολλοστή φορά με την τραγωδία της υπάρξεως. Με την περιπέτεια της ζωής. Οταν πας να συναντήσεις τον πόνο των ανθρώπων στην πραγματικότητα πας να συναντήσεις τον θάνατο. Και αν όχι τον ίδιο αυτοπροσώπως σίγουρα τις παγερές και ανήλιες σκιές του. Τα ρωγμώδη θνησιγενή περάσματά του πάνω σε πράγματα και πρόσωπα. Γι αυτό και το ταξίδι όσο και να μην το αποδέχεσαι είναι μακάβριο. Το γέλιο αμήχανο και ένοχο, το βλέμμα αφηρημένο και η καρδιά σε διαρκή απολογία στα εσώτερα δικαστήρια της ψυχής. Μετά από ένα σχετικά σύντομο ταξίδι φτάσαμε στο παρκινγκ των Φυλακών. Ακόμη και εκεί κυριαρχεί ένοχη σιωπή, φύσης και ανθρώπων. Ο ένας κοιτά τον άλλο, επισκέπτες παρκάρουν τα αυτοκίνητα τους, μα κανείς δεν έχει την διάθεση να πει μια καλημέρα. Θεωρείται κάτι σαν 8 Στον Άγνωστο Θεό ασέβεια. Σαν περιττός καθωσπρεπισμός. Ως προδοσία για όλους εκείνους, που χρόνια έχουν να πουν καλημέρα και καληνύχτα, και να ήταν μέρα να ήταν νύχτα. Η σιωπή είναι λύτρωση. Βουβή διαδήλωση για τα συρματοπλέγματα της ντροπής. Ψηλά τείχη σκεπάζουν ανθρώπους. Συρματοπλέγματα πληγώνουν ελεύθερες συνειδήσεις όλων εκείνων που συνθηκολόγησαν στην θεσμική βία, στην αισθητική της εκδίκησης, της απόρριψης, της απομόνωσης. Μουντά θλιμμένα χρώματα απλώνονται πάνω στα μελαγχολικά τσιμέντα, που σίγουρα έπεσαν σε περιόδους που οι έννοιες δικαιοσύνη, ανθρωπισμός, φιλαλ

11 ληλία, θα ήταν πολυτέλεια να φιλοξενηθούν στο καθημερινό λεξιλόγιο. Και όμως από τότε στέκουν εκεί χωρίς κανείς να τα γκρεμίσει, να τα σπάσει, να φύγει η σαπίλα, να φέξει λίγο ανθρωπιά. Να γίνουν νέοι χώροι, νέοι όροι, νέες συνθήκες κράτησης για τους ανθρώπους που στερούνται ότι πιο αγαθό, το μόνο προσδιοριστικό της ανθρώπινης υπόστασης, την ελευθερία. Περάσαμε την πύλη, τον έλεγχο, τις διευκρινήσεις και τα πιστοποιητικά νομιμοφροσύνης «καλών» και «αγαθών» ανθρώπων, που δεν θα βλάψουν το υπάρχον σύστημα. Αν τα τείχη, τα χρώματα και τα φθαρμένα τσιμεντομαντριά σε γεμίζουν οδύνη, είναι απερίγραπτο και άρρητο στην ανθρώπινη έκφραση, το τι νιώθεις σαν άνθρωπος όταν αντικρίσεις τα εσώτερα της κολάσεως που ονομάζονται Ελληνικά «Σωφρονιστήρια». Ο θάνατος παντού. Στους τοίχους, στις αυλές, στα κελιά, μα πιο πολύ στα μάτια των ανθρώπων. Σε εκείνα τα μάτια που είναι γεμάτα ερωτηματικά. Σε εκείνα τα κορμιά που κυρτωμένα ψάχνουν μια αγκαλιά. Παντού η εκδίκηση. Παντού χαρακώματα, ήχοι πολέμου ακήρυχτου μα υπαρκτού όσο κανένας άλλος. Εδώ βρωμάει αίμα, βρωμάει σάρκα ανθρώπινη, εδώ πεθαίνει η ανθρωπιά. Είναι πραγματικά αδύνατο, ψεύτικο και κίβδηλο, να πιστέψει κανείς, ότι μέσα από αυτά τα κολαστήρια μπορεί να βγει άνθρωπος που θα επανενταχθεί σε αυτό που συνηθίσαμε να ονομάζουμε ελεύθερη κοινωνία. Είναι ανήθικο να μιλάμε για την ύπαρξη σωφρονισμού στις Ελληνικές Φυλακές και όχι για τον μέγιστο κολασμό του ανθρώπινου προσώπου. Η βία που ασκείται πάνω σε αυτούς τους συνανθρώπους μας, έμμεση και άμεση, ψυχολογική και σωματική, δεν είναι δυνατόν να μην δώσει ως αντίδωρο βία. Αυτοί οι άνθρωποι θέλοντας και μη, όταν πλέον θα αποφυλακιστούν, το πρώτο πράγμα που θα σκεφτούν να πράξουν θα είναι εκδίκηση απέναντι σε ένα σύστημα και μια κοινωνία, που ικανοποίησε τα πρωτόγονα ορμέφυτα ένστικτα της πάνω τους. Είναι σαφές ότι σε τούτο τον τόπο κρατήσαμε τις λέξεις γυμνές όπως πολύ εύστοχα θα μας πει ο Χρήστος Γιανναράς. Διότι τι άλλο μπορεί να είναι όλη αυτή η πολιτισμική ένδεια, όταν ως Πολιτεία νομοθετείς έχοντας στην ιστορία της ιδιοπροσωπίας σου ένα αρχαιοελληνικό, Χριστιανικό και Ευρωπαϊκό πολιτισμό, όταν μιλάς για σωφρονισμό και παρουσιάζεις ως κύριο μέλημα σου την επανένταξη αυτών των ανθρώπων στην ελευθερία των σχέσεων και των πολιτών, και αντί τούτου διατηρείς εν πλήρη γνώση σου κολαστήρια και εξοντωτήρια ανθρώπινων υπάρξεων; Στα αραχνιασμένα ηχεία ακούστηκε η φωνή του ανθρωποφύλακα για το τέλος του επισκεπτηρίου. Χαιρετίσαμε πίσω από τζάμια και κάγκελα. Κάναμε στροφή και οδεύσαμε για την πολιτεία των ελεύθερων πολιορκημένων. Για την ζωή που μας είχε ξεγελάσει όλους «λεύτερους» και φυλακισμένους. Π. ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Στον Άγνωστο Θεό 9

12 Άνθρωπος να μαι, πια δεν το θέλω!* Άνθρωπος να μαι, πια δεν το θέλω! Κουράστηκα! Κι αν αύριο, τα βήματα του θανάτου προϋπαντούσα κάθιδρος, θρυμματισμένος από τον τρόμο στο κατώφλι, σχίζοντας τα μάγουλά μου από την αναμασημένη απελπισία, θα ταν αυτό το ευχαριστώ μου. Θα ταν μια κάποια λύτρωση. Γιατί μετρώντας και ξαναμετρώντας την ύπαρξη ετούτη, δε λέει να τη χωρέσει ο νους μου. Τι τα θες; Μια βγαίνω λειψός, μια περισσεύω. Μια γωνιά δω πάνω, μια κώχη να χωρέσω, να ξαποστάσω, πουθενά! Είναι κι αυτό, βλέπεις, πως φοβάμαι φίλε μου την αγκαλιά. Φοβάμαι πως θα διαρραγώ σε λυγμούς, γιατί κάθε που μ αγγίζουν αναθυμούμαι ξαφνικά πως υπάρχω Στον Άγνωστο Θεό Άνθρωπος να μαι, πια δεν το θέλω! Όχι, δεν το θέλω ν αγαπώ! Γιατί κι εσείς, λατρεμένοι της ζωής μου, τόσο φτηνό είναι το αίμα σας, που σχεδόν τσάμπα το περισυλλέγω στις αγορές του Κόσμου. Κι αυτό δεν το αντέχω! Αχ καλέ μου Βάρναλη! Τα σκουλήκια δεν πεθαίνουν διαμελισμένα σε μιαν αγορά του Κοσόβου, απανθρακωμένα σ ένα λεωφορείο στο Ιράκ ή στη Γάζα, αιμορραγώντας κάτω από συντρίμμια ενός χαμόσπιτου! Τα σκουλήκια δεν πεθαίνουν στη Σομαλία, μ ένα κατσαβίδι καρφωμένο στην καρωτίδα, πνιγμένα από το ίδιο τους το αίμα! Δεν ψυχορραγούν στις ασπαίρουσες αγκαλιές άλλων σκουληκιών, σε ασθενοφόρα που αναδίδουν εκκωφαντική την αποφορά της επερχόμενης ήττας ή σε χειρουργεία αποστειρωμένα από τους ήχους του δρόμου ή την ελπίδα. Απόκαμα πια! Μα δεν το βλέπετε, λοιπόν; Δε βλέπετε τους φίλους σας να φέρνουν στον κόσμο παιδιά, παιδιά που είναι ήδη νεκρά κάπου στη γης; Ποιο χαμόγελο θα γείρει υπέρ μας την πλάστιγγα του θανάτου, τη σφοδρότητα του φονικού που μας καταπίνει; Ποια μάνα μπορεί να σηκώσει νεκρό παιδί, δίχως να καταρρεύσει ο καθρέφτης του κόσμου σε θρύψαλα; Ποιος πατέρας, δίχως να λυγίσουν τα μπράτσα του απ την ανημπόρια, απ το παμφάγο σαρκασμό του φρεσκοσκαμμένου χώματος; Πόση υπομονή, λοιπόν; Πόση αγάπη χρειάζεται για να σταθούμε τίμιοι, απέναντι στο μαχαίρι που μας σαρώνει; Πόσο μίσος αντέχουν τα τοιχώματα της καρδιάς μας, προτού γίνουμε εμείς το μαχαίρι; Όχι, όχι, αδερφοί μου! Άνθρωπος να μαι, πια δεν το σηκώνω! Ανάμεσα στον Άνθρωπο και το σκουλήκι, χίλιες φορές το τελευταίο! Χίλιες φορές, το σκουλήκι διαλέγω! Δεν το μπορεί, ο Άνθρωπος, να σηκώσει τον Κόσμο κι όμως πρέπει. Δεν το μπορεί, το σκουλήκι, να σηκώσει τον Κόσμο, μα δε χρειάζεται. Έτσι δειλός, μοιραίος κι άβουλος αντάμα, να προσμένω μόνο κάποια φτέρνα... ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΟΛΛΑΣ

13 Είδα την προηγούμενη φωτογραφία με το κοριτσάκι, βλέπω τώρα αυτή τη φωτογραφία με τον άντρα που κουβαλάει ένα παιδί, θέλω να φαντάζομαι, απλώς λαβωμένο... και δεν μου αρκεί να πω πονάω, συμπονάω, κλαίω, θρηνώ, δεν μου αρκούν πια αυτά. Όλα έχουν φθαρεί πολύ έχουν χάσει την ένταση που είχαν κάποτε αυτά τα συναισθήματα. Θα ήθελα * Θα ήθελα να μπορούσαμε να λειτουργήσουμε αλλιώς. Θα ήθελα να χάναμε τον ύπνο μας και να τριγυρνάγαμε για μέρες και νύχτες στους δρόμους όταν θα βλέπαμε τέτοιες εικόνες, θα ήθελα να ακούω στις πόλεις ψίθυρους και φωνές πανικού από όλους...θα ήθελα οι ίδιοι οι εκφωνητές τέτοιων ειδήσεων να σηκώνονται ξαφνικά από τις θέσεις τους και να αποχωρούν... Θα ήθελα... Από τότε που γίναμε καθημερινοί θεατές της φρίκης, της δυστυχίας, του παραλογισμού του ανθρώπου, χάσαμε την ικανότητα να πονάμε, να τρομάζουμε στο σωστό βαθμό. Όλα έχουν αμβλυνθεί, ο πόνος έχει χάσει τις οξείες γωνίες του, το μυαλό έχει καταργήσει τη δύναμη του είναι απαράδεκτο δεν το δεχόμαστε Μα θα μου πεις πάντα ο κόσμος είχε πολέμους, μαύρο θάνατο... Ναι. Με τη διαφορά τότε προ τηλεόρασης οι άνθρωποι βίωναν τις συμφορές και σε μεγάλη πλειοψηφία γινόντουσαν πιο σοφοί τώρα οι θεατές των συμφορών αποδέχονται όλο και περισσότερα Εκπαιδευόμαστε στην πολυμορφία της ανθρώπινης τραγωδίας Θα ήθελα εγώ να μην μπορώ να κοιμηθώ, να μην μπορώ να χαίρομαι -ναι, είναι αλήθεια, χαίρομαι τον αέρα που σφυρίζει γύρω από το σπίτι μου-, θα ήθελα να μπορούσα να ξεκινήσω μέσα στη νύχτα και... Όμως δε θα το κάνω. Αλλά προσεύχομαι, προσεύχομαι σ έναν Θεό, σ αυτόν που θέλει την αρμονία και τη χαρά στον κόσμο, προσεύχομαι στους φωτεινούς ανθρώπους να ξημερώσουν μέρες καλύτερες ΑΘΗΝΑ ΤΣΑΚΑΛΟΥ * Τα κείμενα των σελίδων 10 & 11 γράφτηκαν με αφορμή τις τραγωδίες στην Παλαιστίνη, τον χειμώνα που μας πέρασε. Το σκοτάδι δεν μπορεί να καταπολεμήσει το σκοτάδι. Μόνο το φως μπορεί να το κάνει αυτό. Το μίσος δεν μπορεί να καταπολεμήσει το μίσος Μόνο η αγάπη μπορεί να το κάνει αυτό. -Martin Luther King Στον Άγνωστο Θεό 11

14 Γεύση αγριοκέρασου Κοίταξαν ξανά τον χάρτη. Κάτι δεν πήγαινε καλά. Τίποτα δεν θύμιζε το σημείο που βρίσκονταν. Υπήρχαν δύο κορυφές ανατολικά και μια χαράδρα στα νοτιοδυτικά. Δύο κορυφές. Βλέπετε πουθενά δύο κορυφές; ρώτησε ο Γιάννης που κρατούσε τον χάρτη. Έχουμε χαθεί, αποκρίθηκε ο Βασίλης χωρίς να κοιτάξει. Κάθισε κάτω και συγκέντρωσε το βλέμμα του στο χώμα. Μπορεί να χει ανακρίβειες κι ο χάρτης, παρατήρησε ο Αντώνης. Εγώ λέω να γυρίσουμε. Οι άλλοι δύο κοίταξαν τον Βασίλη κάπως έκπληκτοι. Οι συνθήκες γίνονται επικίνδυνες όσο περνούν οι μέρες και το νερό τελειώνει, συνέχισε σχεδόν ντροπιασμένος. Πώς σου ρθε έτσι ξαφνικά; ρώτησε ο Αντώνης. Ο Βασίλης έμεινε για λίγο σιωπηλός. Λοιπόν, κοφ το. Δεν είναι δειλία το να παίρνεις προφυλάξεις. Σιωπή πάλι. Χωρίς να πουν τίποτα, οι σχέσεις αποκαταστάθηκαν. Σαν να κατάλαβε ο καθένας το μερικό, έστω, δίκιο του άλλου. Ο Γιάννης έπιασε το σακίδιό του. Ξεκούμπωσε τη μπροστινή του θήκη κι έβγαλε ένα παλιό κιτρινισμένο χαρτί. Τι διαβάζεις πάλι; Δέκα φορές το χουμε μελετήσει σχολίασε ο Αντώνης, μα ο Γιάννης τον αγνόησε. Προσπάθησε να διαβάσει το γράμμα σαν να ταν πρώτη φορά. «12/6/1913 Ἀγαπημένη μου ἀδελφή Ἄννα, Σοῦ γράφω πρῶτον διά νά ἠξεύρεις πώς εἶμαι ζωντανός, άν καί δέν γνωρίζω ἐάν θά φθάσει σέ σέ ἡ ἐπιστολή μου. Ὁ πόλεμος ἐτελείωσε πρίν προλάβω νά ἐπανέλθω ἐξ Ἀμερικης διά νά 12 Στον Άγνωστο Θεό βοηθήσω εἲς τήν ἀντίστασιν καί αὐτό ἐπηύξησε τήν πικρίαν μου εἲς τό ἔπακρον. Δέν εἶχον τό κουράγιο νά ἔλθω εἴς τό Καρπενήσι διά νά σέ συναντήσω. Ἠσθανόμην ντροπήν ὡς νά εἶχον ἐγώ τήν εὐθύνη διά τήν καθυστέρησίν μου. Συνέβη ὅμως κάτι ἀπρόσμενον. Ἕνα πρωί ἐπήρα τά ὄμματά μου, ὡς νά ἔψαχνα νά εὕρω καί ἐγώ δέν ἠξεύρω τί. Eἶχον τήν αίσθησιν ὃτι πάω νά εὕρω κάτι καί ὄχι νά φύγω ἀπό κάπου. Φθάνοντας εἲς τό ὄρος Ταΰγετον, ἡ αἴσθησις αὐτή ἐξελισσόταν εἲς βεβαιότητα. Ἒνοιωθα πώς ἐπλησίαζον καί πώς, πλέον, κάποια ἀλήθεια με ὁδηγοῦσε. Μία φωνή τήν οποίαν πολλοί θά ἐχαρακτήριζαν ὡς διαίσθησιν, ἀλλά ἐγώ δέν τήν ὀνομάζω έτσι. Καί τώρα πού σοῦ γράφω μάλλον ἐμπιστεύομαι τήν αἲσθησιν ταύτην παρά τούς ἰδίους μου ὀφθαλμούς. Φθάνοντας λοιπόν εἲς μίαν κορυφήν, παρετήρησα εἲς τήν δυτικήν πλευράν, δίπλα εἲς μίαν μεγάλην ἀγριοσυκήν, τήν εἲσοδον ἑνός σπηλαίου. Ὡς νἀ ἤξευρον ὃτι αὐτός ἦτο ὁ προορισμός μου, ἐπλησίασα, σκεπτόμενος πώς θά ἦτο καλό κατάλυμμα διά τή νύχτα. Εἰσερχόμενος ὃμως εἲς τό σπήλαιον συνέβη τό πιό...» Την ανάγνωση διέκοψαν δύο ψιχάλες. Ο Γιάννης είχε απορροφηθεί και, σχεδόν τρομαγμένος, σκέπασε το γράμμα για να μη βραχεί, το δίπλωσε και το φύλαξε στο σακίδιο. Πολύ απότομα δε συννέφιασε; σχολίασε ο Βασίλης. Χτύπησε ένας δυνατός κεραυνός. Τουλάχιστον τώρα, δεν θα χουμε πρόβλημα νερού.., παρατήρησε ο Αντώνης πικρόχολα. Η βροχή δυνάμωσε απότομα. Έστησαν βιαστικά τη σκηνή και χώθηκαν από κάτω. Ο Γιάννης χάρηκε με τη βροχή, σαν να ξύπνησε από κάποιο αλλόκοτο όνειρο. Εξ άλλου από παιδί λάτρευε τον ήχο της. Έστησαν έξω τα παγούρια για να γεμίσουν κι αποκοιμήθηκαν χωρίς να πουν σχεδόν τίποτα.

15 Την επόμενη μέρα, πέρα από την υγρασία στην ατμόσφαιρα και το νωπό έδαφος, τίποτα δεν προέδιδε τον προηγούμενο κατακλυσμό. Ο ήλιος ήταν ζεστός και τα σύννεφα είχαν εξαφανιστεί. Βγαίνοντας όμως έξω, ο Γιάννης συνειδητοποίησε πως είχε ξεχάσει το σακίδιό του στη βροχή. Ο χάρτης και τα κινητά είχαν καταστραφεί. Το ίδιο και το γράμμα. Μ αυτά τα δεδομένα, όλοι συμφώνησαν αμέσως πως έπρεπε να γυρίσουν. Το τελευταίο ίχνος πολιτισμού το χαν αφήσει στα ανατολικά την προηγούμενη: ένα στενό και δυσδιάκριτο μονοπάτι που έχασαν χωρίς να το καταλάβουν. Μάζεψαν τα πράγματα κι άρχισαν να κατευθύνονται προς τα κει. Όσο προχωρούσαν, η ανησυχία τους μεγάλωνε. Τα τοπία που έβλεπαν δεν ήταν καθόλου γνώριμα, ενώ η αρχική τους επιμονή να οδεύουν προς την ανατολή τους οδηγούσε όλο και σε μεγαλύτερα υψόμετρα. Όμως κάποια στιγμή που κάθισαν να ξαποστάσουν, ο Βασίλης παρατήρησε μια κορυφή με την είσοδο μιας σπηλιάς στα βορειοδυτικά. Μια ανατριχίλα τον διαπέρασε. Σηκώθηκε όρθιος. Τη βρήκαμε! φώναξε. Ο Γιάννης είχε γλαρώσει και δεν απάντησε. Ο Αντώνης γύρισε ανυποψίαστος και τον κοίταξε. Αυτή είναι! Είμαι σίγουρος. Ξύπνησε τον Γιάννη κι έδειξε και στους δύο την ανακάλυψή του. Όμως και οι δύο φάνηκαν επιφυλακτικοί. Πώς είσαι σίγουρος δηλαδή; Δε ξέρω. Απλά είμαι. Ακόμη κι αν έχεις δίκιο, δεν μπορούμε να το ριψοκινδυνέψουμε τώρα, χωρίς χάρτη. Προέχει να βρούμε μονοπάτι πριν τελειώσουν τα εφόδια, τόνισε ο Γιάννης που είχε τύψεις για τη χθεσινή απερισκεψία του. Είναι μια ώρα διαδρομή. Μην υποχωρείτε τώρα που φτάσαμε! Με κάποια ανησυχία, αλλά και με μια κρυφή ελπίδα, τον ακολούθησαν. Το σημείο ήταν πολύ πιο μακρινό και απόκρημνο απ ότι φαινόταν. Έφτασαν δυόμισι ώρες αργότερα, λίγο πριν τη δύση του ήλιου. Άναψαν τους φακούς και μπήκαν. Περίπου τριάντα νυκτερίδες πέταξαν προς τα έξω πανικόβλητες, αποφεύγοντας περίτεχνα τα σώματά τους. Η σπηλιά είχε μέγεθος μικρού δωματίου και στο βάθος της έσταζαν έξι σταλαχτίτες, σχηματίζοντας μια λιμνούλα. Μετά από δέκα ώρες εξαντλητικής πορείας στον καυτό ήλιο, η δροσιά της σπηλιάς ήταν βαθύτατα κατευναστική. Έμειναν για κάποια λεπτά ν αφουγκράζονται τον υποβλητικό ήχο των σταγόνων που αντηχούσε στα υγρά τοιχώματα. Όλοι είχαν ξεχάσει τους κινδύνους. Ο Αντώνης και ο Γιάννης χαίρονταν που θα επέστρεφαν έχοντας ανακαλύψει κάτι. Ο Βασίλης όμως ένιωσε πως βρήκε κάτι βαθύτερο: Λες νά ναι αυτό που ψάχναμε; Ο Γιάννης γέλασε καλόκαρδα. Μετά από τέτοια κόπωση, σε νιώθω φίλε. Μιλάω σοβαρά. Νιώθω κάτι βαθύτερο από γαλήνη. Βρήκες κάποια Αλήθεια του σύμπαντος; επενέβη ο Αντώνης νυσταγμένα. Κι αν την έβρισκα, εσύ θα το καταλάβαινες; Οι άλλοι δύο κοιτάχτηκαν μ ένα περίεργο χαμόγελο. Νομίζετε πως αστειεύομαι.., συνέχισε ο Βασίλης ήρεμα. Ο Γιάννης σηκώθηκε. Είμαι πτώμα, Βασίλη. Άσε τ αστεία, έκανε κοιτάζοντας έξω απ τη σπηλιά. Καλύτερα να πάμε βορειοδυτικά από αύριο. Στο βάθος σα να φαίνεται πεδιάδα... Στον Άγνωστο Θεό 13

16 Εγώ λέω να μείνω εδώ, απάντησε ο Βασίλης κοιτάζοντάς τον στα μάτια. Ο Γιάννης γύρισε απορημένος κι έμεινε για λίγο άφωνος παρατηρώντας τον. Προσπαθούσε να καταλάβει.. Σοβαρά μιλάς... Ξαφνικά κι οι δύο άρχισαν ν ανησυχούν. Ο Αντώνης τον πλησίασε. Τι εννοείς θα μείνεις εδώ; Νομίζω ότι βρήκα αυτό που ψάχναμε. Δεν έχω λόγο να γυρίσω στην πόλη. Πώς δεν έχεις: Πρέπει να επισκεφτείς ψυχίατρο. Μη γίνεσαι μικρόψυχος. Θα πρεπε να χαρείς για μένα. Ο Αντώνης γύρισε στον Γιάννη και τον κοίταξε σαν να μη πίστευε στ αυτιά του. Έμεινε για λίγο σιωπηλός, προσπαθώντας να μείνει ψυχραιμος. Είμαστε τέσσερις μέρες χαμένοι στο δάσος, Βασίλη. Οι οδοιπόροι στον νότιο πόλο ορκίζονταν ότι είδαν τον καθεδρικό ναό του Παρισιού. Όλοι! Καταλαβαίνεις τι σου λέω; Τι νόημα είχε το ταξίδι που έκανες αν δεν είσαι έτοιμος ν αναγνωρίσεις την αλήθεια όταν βρίσκεται μπροστά σου; Ποια αλήθεια, ρε; Μήπως βρήκες το Θεό σε μια σπηλιά; Ξέρω γω; Μπορεί. Μπορεί; Σε χάνουμε μεγάλε, καταλαβαίνεις; Έπιασε τον Βασίλη σφιχτά απ τον ώμο. Λοιπόν. Δεν είναι αστείο πια. Ανησυχώ για σένα Το ξέρω. Δεν έχεις δίκιο όμως, τού απάντησε ο Βασίλης γαλήνια. Ο Αντώνης ανασηκώθηκε εμφανώς ταραγμένος σαν η τελευταία απάντηση να τον αποτελείωσε. Κοίταξε τον Γιάννη που του ανταπέδωσε ένα βλέμμα έκπληξής και αγωνίας. Παρ όλ αυτά, έμεινε σιωπηλός. Δεν ήξερε τι να πει. Εκείνο το βράδι έμειναν μαζί με τον Βασίλη. Την επομένη αποφάσισαν να τον αφήσουν. Ήθελε να μείνει και δεν μπόρεσαν να τον μεταπείσουν. Επιπλέον, η πορεία μεσ το δάσος για ένα άτομο είναι επικίνδυνη. Όταν θά φταναν σε κάποιο χωριό θα ειδοποιούσαν 14 Στον Άγνωστο Θεό για να έρθουν κάποιοι να δουν τι θα γίνει μαζί του. Ξεκινώντας το άλλο πρωί είχαν κι οι δύο μια πικρή γεύση διάψευσης. Ο Αντώνης ήταν πιο εκνευρισμένος. Λίγο πας να ξεφύγεις απ τα καθιερωμένα και τρως ένα τέτοιο χαστούκι που θες να ξαναγυρίσεις στην μικροαστική ζωούλα σου. Ο Γιάννης έμεινε για λίγο σιωπηλός. Ύστερα σκέφτηκε φωναχτά: Κι εσύ, παρορμητικός είναι. Ο Αντώνης σταμάτησε το βήμα του. Τι εννοείς; Αποκλείεις να είχε βρει κάτι ο γερο Μαθιός; Α,ναι, ξέχασα. Αυτό που βρήκε ο Βασίλης. Μη ρίχνεις το επίπεδο. Σου στριψε και σένα βλέπω... Ο Γιάννης τον κοίταξε βαριεστημένα. Ωραία, συνέχισε ο Αντώνης θυμωμένα. Το αποκλείω. Και ξέρω πού το πας, αλλά με τη φόρτιση που χω τώρα δε πρόκειται να με πείσεις. Ε; Να σε πείσω για ποιο πράγμα; Πρώτον, ούτε εγώ έχω πειστεί για οτιδήποτε και δεύτερον,μόλις ομολόγησες πως κάνεις ό,τι κι ο Βασίλης: Οδηγείσαι σε βεβιασμένα συμπεράσματα υπό την επήρεια ψυχολογικής πίεσης. Άσε με, με τα σοφίσματά! Εγώ κρίνω με βάση αυτό που βλέπω. Ξεκόλλα, ρε! Δεν είδες παρά μια ειδική περίπτωση. Ωραία. Πες λοιπόν. Tί να κάνω; Ή μάλλον πες μου τι θα κάνεις εσύ, ρε Γιάννη! Θ αρχίσεις να ψάχνεις για θαύματα σε σπηλιές; Εγώ πάντως αυτή τη στιγμή νιώθω ηλίθιος! Διακινδυνεύω τη ζωή μου ψάχνοντας για μεταφυσικές αποκαλύψεις στα βουνά ενώ θα μπορούσα να ζω πράγματα που έχουν σάρκα και οστά. Η συντροφιά του φίλου σου, η γεύση του αγριοκέρασου, το φιλί της κοπέλας σου, όλ αυτά υπάρχουν, ρε Γιάννη, κι αναρωτιέμαι μερικές φορές μήπως κυνηγάμε τα σύννεφα γιατί δεν ξέρουμε να ζούμε στη γη. Γιατί να επενδύω σε φαντασιώσεις όταν η ζωή είναι εδώ μπροστά μου; Ο Γιάννης κατευνάστηκε κάπως. Καταλαβαίνω τι λες..

17 Συνέχισαν την πορεία. Ο ήλιος είχε υψωθεί και η ζέστη σε συνδυασμό με την υγρασία έκαναν την ατμόσφαιρα αφόρητη. Μην έχοντας χάρτη, σκέφτηκαν πως το καλύτερο θα ήταν να οδεύουν κατηφορικά μέχρι να βρουν την πεδιάδα. Ο Γιάννης είχε αρχίσει να αισθάνεται πως ο αρχικός προορισμός του ταξιδιού τους ήταν η τωρινή τους επιστροφή. Όχι πως ήταν σίγουρη...πολλά θα μπορούσαν να τους τη στερήσουν, από το δάγκωμα ενός φιδιού μέχρι την εξάντληση από την πείνα. Είχαν ξεκινήσει απερίσκεπτα και τα εφόδια ήταν λίγα πλέον. Θυμήθηκε τον γερο Scrooge του Dickens που ξύπνησε ένα πρωινό συνειδητοποιώντας πως είχε ζήσει παντελώς αποπροσανατολισμένα. Μήπως είχε δίκιο λοιπόν ο Αντώνης; Μήπως το «ταξίδι προς τα σύννεφα» ήταν καπός της αδυναμίας τους να ζήσουν με τρόπο αληθινό την πραγματικότητα; Μήπως και οι θρησκείες δεν κάνουν το ίδιο όταν απαξιώνουν την ομορφιά της ζωής και του κόσμου; Μετά παραπέμπουν σε κάτι υπερβατικό για να κατευνάσουν την αντίδραση στην αλλοτρίωση που προκαλούν: «Αφήστε τα εγκόσμια κι ο Θεός θα σας ανταμείψει!». Εξαργυρώνουν την αλλοτρίωση ως αρετή Τώρα, βέβαια, η άρνηση της ζωής δεν ήταν ηθελημένη. Ούτε θεωρήθηκε προϋπόθεση του ταξιδιού. Μήπως όμως αναζήτησαν την εμπειρία του συχωρεμένου γερο Μαθιού ως το ναρκωτικό που θα κάλυπτε τον πνευματικό τους λήθαργο; Αν ήταν έτσι, η δοκιμασία τους θα μπορούσε να είναι το χαστούκι που θα τους ξυπνήσει εφ όσον επιβίωναν βέβαια. Νιώθεις ότι με ξέρεις, Αντώνη; Δεν ξέρω.το μόνο που με νοιάζει τώρα είναι να μην αφήσω εδώ τα κόκκαλά μου στα εικοσιένα μου, απάντησε ο Αντώνης εκνευρισμένα. Δε θα σε ρωτούσα αν δεν φοβόμουν κι εγώ. Δε με παρατάς με τις ψυχαναλύσεις σου; Η φωνή του έτρεμε λίγο. Γύρισε, κοίταξε τον Γιάννη. Τα μάτια του ήταν υγρά. Συνέχισε: Είμαστε στη μέση του πουθενά, χωρίς χάρτη, χωρίς τροφή, χωρίς προφυλάξεις και χωρίς δυνάμεις. Σταμάτησε σαν να ανέμενε απάντηση. Περιμένεις να σε παρηγορήσω τώρα; αποκρίθηκε ο Γιάννης. Ο Αντώνης κάθισε κάτω. Το μυαλό του ήταν θολό. Σκεπάζοντας το πρόσωπό του, ξάπλωσε ανάσκελα, μα πριν καλά καλά προλάβει, τινάχθηκε με μια διαπεραστική κραυγή πόνου. Ο Γιάννης κοίταξε πίσω του κατάχλωμος. Σκορπιός Ήταν τεράστιος. Πάτησε τον σκορπιό, άρπαξε τον Αντώνη, του σχισε τα ρούχα κι έψαξε για το τσίμπημα. Αρχισε να ρουφάει για να φτύσει το δηλητήριο. Τίποτα. Αίμα δεν έβγαινε από τόσο λεπτή σχισμή. Έβγαλε τον σουγιά και μαχαίρωσε τον φίλο του πάνω στη πληγή. Μια δεύτερη διαπεραστική κραυγή τάραξε την ησυχία του δάσους. Ο Γιάννης άρχισε να ρουφά με δύναμη. Δεν θα σ αφήσω να πεθάνεις τώρα, μ ακούς; του φώναξε σχεδόν οργισμένα Έξι το πρωί. Πρώτη φορά παρατηρεί το ξύπνημα της μέρας. Πολύ πριν βγει ο δίσκος του ήλιου, μόλις οι ακτίνες του δώσουν ένα βαθύ μπλε στον ουρανό, ξυπνούν τα πουλιά μεταγγίζοντας εκπληκτική ζωντάνια στην ατμόσφαιρα. Στην πόλη η ζωή ξεκινούσε πάντα στις οχτώ. Εδώ λειτουργούν άλλοι νόμοι φαίνεται... Ο Αντώνης είναι ξαπλωμέ Στον Άγνωστο Θεό 15

18 νος, με το κεφάλι στα γόνατα του φίλου του. Χλωμός, καταϊδρωμένος, με μάτια κλειστά, μα με το στήθος του ν αναπνέει. Ο Γιάννης, με κόκκινα μάτια, τρέμει ακόμη απ την υπερένταση. Νόμισα πως θα σ έχανα. Ο Αντώνης δεν απαντά. Κοιμάται άλλωστε. Ο φίλος του τού σκουπίζει το μέτωπο. Ιδρώνεις λιγότερο τώρα. Προς το παρόν τη γλίτωσες νομίζω.. Ο Γιάννης νιώθει τώρα πράγματι σαν τον Scrooge μετά την επίσκεψη των φαντασμάτων. Το μόνο που τον νοιάζει είναι να είναι ζωντανός, να κρατήσει ξανά το χέρι της Ιουλίας, να νιώσει ξανά το κύμα καθώς σκάει στα πόδια του. Κάθε δευτερόλεπτο είναι πλέον μια υπόσχεση που διψά να εκπληρωθεί. Νιώθει σαν να μην έχει ξανα αιστανθεί τον άνεμο να χτυπά το πρόσωπό του. Σα ν ακούει πρώτη φορά τα πουλιά που κελαηδούν. Αναρωτιέται πού ήταν όλ αυτά τόσο καιρό.. Γιατί χρειάστηκε να φτάσει ως εδώ για ν ανοίξει η ψυχή του; Δεν καταλαβαίνει. Αλλά δεν έχει και την πολυτέλεια να το φιλοσοφεί. Οι δυνάμεις του έχουν τσακιστεί. Νιώθει σαν τον τελευταίο επιλαχόντα στρατοπέδου που γνωρίζει πως δεν υπάρχει άλλος να πάρει τη θέση του. Ακουμπά απαλά τον Αντώνη κάτω, αφήνει ένα σημείωμα και φεύγει να ψάξει για τροφή. Πριν περάσει μία ώρα, βρίσκει ένα μονοπάτι. Το ακολουθεί κατηφορικά και σε λίγο τον οδηγεί σε κάποιο απομακρυσμένο χωριό. Λιγοστοί κάτοικοι, μα οι περισσότεροι γνωρίζουν την περιοχή. Η δοκιμασία μοιάζει να τελειώνει. Γυρίζοντας όμως στη σκηνή, βρίσκουν τον Αντώνη νεκρό. Το δηλητήριο σε συνδυασμό με την εξάντληση και την πείνα ήταν πολλά για τον οργανισμό του. Ο Γιάννης συνειδητοποιεί με φρίκη πως δεν είχε ερμηνεύσει σωστά το ότι ο Αντώνης ίδρωνε όλο και λιγότερο Ο Βασίλης δεν θα βρεθεί ποτέ. Τέσσερις μήνες αργότερα, ο Γιάννης στέκεται πάνω απ τον τάφο του Αντώνη. Ήρθα να σου ζητήσω συγνώμη γι αυτό που θα κάνω. Ξέρω πως θα το θεωρούσες προδοσία σ αυτά που μας δίδαξε η ζωή, μα δε μπορώ να κάνω αλλιώς. 16 Στον Άγνωστο Θεό Βγάζει τον σουγιά με το αποξηραμένο αίμα του φίλου του. Τον αφήνει πάνω στον τάφο. Αυτό, σαν κειμήλιο της αγάπης μου. Μένει για λίγο σιωπηλός, κοιτάζοντας τα πουλιά που κρύβονται στα κυπαρίσσια. Είχες δίκιο πως δεν ξέραμε να ζούμε. Είχες δίκιο για τη γεύση του αγριοκέρασου. Μα δεν θέλω ν αφήσω τον πόνο για το θάνατό σου να μού θολώσει το μυαλό.. Πήγα και ένιωσα το κύμα να σκάει στα πόδια μου κι έμεινα γυμνός στη βροχή, να λυτρώνομαι στον ήχο της και ν ακολουθώ τις αναπάντεχες διαδρομές των σταγόνων της στο σώμα μου. Εκτίμησα βαθύτερα το άγγιγμα της Ιουλίας, το τρεμούλιασμα των ματιών της και το γλυκό της υπομειδίαμα όταν τη φιλώ στα χείλη. Ξαναπήγα στο δάσος και βρήκα άγρια κεράσια.. Μα ξέρεις τι μου είπε η γεύση τους; Διστάζει για λίγο.. Μου είπε «Μην αφήσεις το ταξίδι στη μέση.»,ψιθυρίζει Ξέρω. Ο Βασίλης θα νιωθε δικαιωμένος τώρα. Μα δεν θά χε δίκιο. Η δική του αλήθεια είναι απατηλή αν υπάρχει μια πραγματικότητα που την υπερβαίνει. Αυτό που ζητώ εγώ όμως ήρθε σαν απαίτηση της πραγματικότητας. Κι η Ζωή δεν θα μπορούσε να είναι φτωχότερη απ τη δίψα μου. Ξαφνικά, νιώθει περίεργα που μιλούσε τόση ώρα σ έναν τάφο. Πάλι με ψευδαισθήσεις παραμυθιάζομαι, μονολογεί. Σηκώνεται, πάει στην άκρη της λίμνης, ρίχνει τη σχεδία που έφτιαξε και πλέει για την απέναντι όχθη ελπίζοντας πως, αυτή τη φορά, δεν φεύγει από κάτι. ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΟΥΡΟΥΛΗΣ Το διήγημα γράφτηκε μ αφορμή μια έντονη συζήτηση μ έναν φίλο. Υποστήριζε ότι κάθε μεταφυσικός προσανατολισμός είναι μια άμυνα του ψυχισμού απέναντι τον πόνο της ζωής και τον φόβο του θανάτου. Για ν αντέξει αυτήν την τραγικότητα, ο άνθρωπος «αποφασίζει» ότι τα «εγκόσμια» είναι μάταια και φαντασιώνει έναν «ανώτερο» κόσμο στον οποίο αυθυποβάλλεται ότι βρίσκει νόημα. Έτσι, υποστήριζε πως, από τη φύση της αφετηρίας της, δεν μπορεί να υπάρξει μεταφυσική που να καταφάσκει τη ζωή.

19 . Συνέντευξη με τον Μάνο Κουμπαρέλη Την 1η Φεβρουαρίου, στην γενική συνέλευση του Συνδέσμου Ορθοδόξων Νεολαιών, ο Μάνος Κουμπαρέλης (πρώην πρόεδρος του Συνδέσμου) έκανε μια ομιλία που άφησε έντονη αίσθηση. Η συνέντευξη που ακολουθεί είχε αφορμή την ομιλία. - Στην αρχή της εισήγησής σου στην πρόσφατη Γενική Συνέλευση του «Συνδέσμου» λες ότι «Η Εκκλησία που ονειρεύτηκα δεν υπάρχει. Ποτέ δεν υπήρξε. Και δεν είμαι καθόλου σίγουρος ότι αυτή είναι η Εκκλησία του Χριστού.» Εξήγησέ μας τι εννοείς. - Εννοώ ότι ίσως δημιούργησα ένα ανθρωπογενές όνειρο για την Εκκλησία στην οποία ήθελα να ζω και αυτό πιθανότατα ήταν σφάλμα μου. Επομένως το πρόβλημα που αισθάνομαι με την πραγματικότητα της Εκκλησίας που βιώνω μπορεί να βρίσκεται κυρίως στην αναντιστοιχία αυτής της πραγματικότητας με το δικό μου όνειρο και όχι μόνο στην αναντιστοιχία της Εκκλησίας που η πίστη μας διδάσκει ότι θα έπρεπε να είναι η Εκκλησία του Χριστού και της Εκκλησίας που υπάρχει σήμερα. - Άρα θεωρείς ότι η εκκλησία που υπάρχει είναι η Εκκλησία του Χριστού; - Δεν είναι εύκολο να πούμε. Καθώς έγραφα αυτή την ομιλία, ξαφνικά μου γεννήθηκε στο μυαλό το εξής: ότι όπως οι Ιουδαίοι ήθελαν ένα Χριστό ηγέτη κοσμικό και δεν είχαν αντιληφθεί τι ακριβώς είναι ο Χριστός και περίμεναν να τους λυτρώσει στον κόσμο αυτό ως ηγέτης πολιτικός, έτσι ίσως κι εμείς μάθαμε κατά λανθασμένο τρόπο μέσα στην Εκκλησία (ας πούμε στα χρόνια που υπήρξαμε εκεί ως παιδιά και αργότερα ως νέοι) να επιζητούμε από την Εκκλησία να παίξει ένα ρόλο κοσμικό, να μας λυτρώσει όπως θα λύτρωνε ένα πολιτικό κόμμα. Μπορεί να δημιουργήσαμε δηλαδή προσδοκίες ζωής για την Εκκλησία που να μην ανταποκρίνονταν σ αυτό που ο Χριστός ήθελε ως Εκκλησία του. Πιθανότατα λοιπόν αυτή που εγώ ονειρεύομαι να μην Επιμέλεια: Δ. Μουρούλης είναι η Εκκλησία του Χριστού, αλλά ο Χριστός να αποδέχεται αυτή την πεσμένη κατάσταση που βλέπουμε, αφού πεσμένοι είμαστε και εμείς οι άνθρωποι που είμαστε μέλη της. Και πολλές φορές ενώ γνωρίζουμε ότι είμαστε πεσμένοι άνθρωποι αναζητούμε μια Εκκλησία αναντίστοιχη προς το είναι μας. Ίσως η Εκκλησία που ο Χριστός αποδέχεται να είναι μια Εκκλησία αντίστοιχη προς το είναι μας, το εκάστοτε είναι μας σε τόπο και χρόνο. Αλλιώς, αν ήθελε, θα μπορούσε πολύ καλύτερα από μας να έχει περιγράψει με ακρίβεια πώς θα ήθελε να είναι η Εκκλησία του και να επιβάλλει ανά πάσα στιγμή να είναι έτσι. Αλλά ο Χριστός περιγράφει με απόλυτη ακρίβεια πώς θέλει να είμαστε εμείς και όχι τόσο πώς θέλει να είναι η Εκκλησία. - Αν είναι αυτό η Εκκλησία, τότε είναι ό,τι την κάνουμε εμείς... -Ναι ο Θεός αποδέχεται, κατά μία έννοια, να διαμορφώνουμε εμείς αυτό που είναι η Εκκλησία, τουλάχιστον ως προς το πώς εκφράζεται μέσα στον κόσμο. - Όμως τι έχει να προσφέρει μια Εκκλησία, αν είναι κάτι τελείως ανθρώπινο; - Φυσικά κεφαλή της Εκκλησίας παραμένει ο Χριστός και η Εκκλησία διατηρεί τη διδασκαλία και τα μυστήριά της μέσω των οποίων μας προσφέρει τη δυνατότητα της σωτηρίας. Αλλά στις διοικητικές και στις άλλες εκφράσεις της, όπου μπαίνει ο ανθρώπινος παράγοντας, αποκτά χαρακτήρα ανάλογο με το πώς είμαστε εμείς. Επειδή, ως φαίνεται, ο Θεός δεν θέλει να μας επιβάλλει τίποτε, επιτρέπει ακόμα και αυτό, να κάνουμε και την Εκκλησία Του ανάλογη με το Στον Άγνωστο Θεό 17

20 πώς είμαστε. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι μάλλον εγώ θα περίμενα να επιβάλλει πολύ περισσότερα - αυτό ίσως ήταν πάντα το λάθος μου - και μάλιστα στο βαθμό που θα ήθελα να μπορούσα να «επιβάλλω» εγώ στο Θεό να επιβάλλει. Όμως ο Θεός δε θέλει να επιβάλλει τίποτα. Μας δίνει ένα πλαίσιο. Και επίσης υπάρχουν άγιοι. Εάν δεν υπήρχε αγιότητα, που είναι το αίτημα της ύπαρξής μας στην Εκκλησία, τότε δε θα είχε νόημα να είμαστε στην Εκκλησία. Τότε θα μπορούσαμε να πούμε ότι όλα αυτά είναι ένα ανέφικτο θεωρητικό κατασκεύασμα. Από τη στιγμή όμως που υπάρχει έστω κι ένας άγιος σημαίνει ότι υπάρχει μια πρόταση εφικτή, που εμείς απλώς δε θέλουμε να προσπαθήσουμε να την αγγίξουμε. Επομένως μας δίνει τη δυνατότητα μέσα στην Εκκλησία να εξαγιαστούμε, μας επιτρέπει να είμαστε μέσα σ αυτήν και να στραπατσάρουμε την εικόνα της χωρίς όμως, κατά μυστηριακό τρόπο, να στραπατσάρεται η ουσία της. - Θα μπορούσε κάποιος να πει ότι αυτό που λες είναι ένα ευφυολόγημα. Κι ότι το χρησιμοποιούν οι επίσημες εκκλησιαστικές δομές για να έχουν εξασφαλισμένη την «εγκυρότητά» τους και την επιρροή που ασκούν πάνω στους πιστούς. Τι θα απαντούσες; - Κοίταξε να δεις, όλα αυτά δε σημαίνουν ότι δεν ασκώ κριτική σε οποιοδήποτε άλλο μέλος της Εκκλησίας για τον τρόπο που υπάρχει μέσα σ αυτήν. Κι εδώ υπάρχει ένα θέμα: μας διδάσκουν κάποια πράγματα για το πώς πρέπει να λειτουργούμε στο επίπεδο της προσωπικής μας πνευματικότητας, όμως δεν υπάρχει απαίτηση αυτά να λειτουργούν και σε συλλογικό επίπεδο. Λέμε ότι δεν ασκούμε κριτική στο πρόσωπο, αλλά ασκούμε κριτική στην πράξη του προσώπου. Αυτό οφείλουμε να κάνουμε κι εμείς απέναντι σ αυτούς που ασκούν τη διοίκηση της Εκκλησίας, γιατί υποτίθεται πως κι εμείς έχουμε κάποια ευθύνη σ αυτήν. 18 Στον Άγνωστο Θεό Μου φαίνεται όμως ότι το θέμα αυτό, της άσκησης κριτικής στους ανθρώπους που έχουν την εξουσία, μπορεί να λάβει και άλλη προσέγγιση... Μπορεί δηλαδή κανείς να πει ότι και πάλι εμείς φταίμε που έχουν την εξουσία. Δηλαδή ότι την έχουν επειδή εμείς τους την παραδώσαμε. Αυτό είναι το θέμα, ότι δεν λειτουργεί η συνοδικότητα. Έχω προσωπική εμπειρία από Μητροπόλεις στις οποίες έχω εργασθεί, όπου μπορώ να πω ότι ξεκάθαρα έφταιγε ο λαός. Μιλούσα στον επίσκοπο, δηλαδή του ασκούσα σκληρή κριτική, και ενώ υπήρχαν τουλάχιστον άλλα πρόσωπα που θα τα άκουγε προσεκτικά και θα δεχόταν την κριτική τους, δεν το έκαναν. Ενώ θα μπορούσαν να πουν τη γνώμη τους, δεν την έλεγαν. Δεν ξέρω τι φοβούνταν. Πάντως ό,τι και να φοβούνταν ήταν μάλλον ιδιοτελής ο λόγος που δε μιλούσαν, ακόμη κι όταν δεν είχαν κάτι να χάσουν. Αν μιλούσαν όλοι αυτοί, θα μετεβάλλετο η γνώμη του επισκόπου. Είμαι σίγουρος. Ενώ όταν μιλούσε μόνο ένας, αυτός απομονωνόταν ως γκρινιάρης. -Ας περάσουμε σε κάτι άλλο. Αναφέρεσαι στην ομιλία σου στο Ευαγγέλιο του Ματθαίου (15: 1-9) και λες «Από μικρό με δίδαξαν ότι η Εκκλησία μας είναι παραδοσιακή. Ποτέ δεν άκουσα στην εκκλησία οπουδήποτε στον κόσμο ένα κήρυγμα πάνω σε αυτό το χωρίο. Μετά από χρόνια διαπίστωσα ότι η λέξη παράδοση χρησιμοποιείται στα Ευαγγέλια μόνο με αρνητική χροιά από τον Κύριό μας. Και είναι στ αλήθεια σκέτη καταστροφή για την Εκκλησία μας. Όλες οι ανθρώπινες συνήθειες του παρελθόντος αποκαλούνται παράδοση και μας παρουσιάζονται σαν να μας τις υπαγόρευσε ο ίδιος ο Θεός. Μην αγγίζετε τούτο, μην αγγίζετε το άλλο. Λες και είμαστε σε μουσείο. Αλλά η Εκκλησία δεν μπορεί να είναι μουσείο, αλλά ένα Σώμα ζωντανό. Η ψυχωτική προσκόλληση σε εξωτερικές μορφές εμφάνισης, σε τύπους, σε γλώσσες κ.λπ., που υποτίθεται ότι συμβάλλουν στη σωτηρία μας κατά τρόπο μαγικό, παρά την άρνησή

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω.

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω. 1 Εδώ και λίγες μέρες, ένα από τα πάνω δόντια μου κουνιόταν και εγώ το πείραζα με τη γλώσσα μου και μερικές φορές με πονούσε λίγο, αλλά συνέχιζα να το πειράζω. Κι έπειτα, χτες το μεσημέρι, την ώρα που

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός»

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 «Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» (Πόντος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του

Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του Όσκαρ Ουάιλντ - Ο Ψαράς και η Ψυχή του Μια φορά και έναν καιρό, σε ένα μακρινό ψαροχώρι, ένας ψαράς πήγαινε κάθε βράδυ στη θάλασσα και έριχνε τα δίχτυα του στο νερό. Όταν ο άνεμος φυσούσε από τη στεριά,

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ.

Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Σ.Δ.Ε. ΦΥΛ. ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό Π.Μ. Μια φορά κι έναν καιρό, χωρίς το πιο πολύτιμο αγαθό: το νερό. Πριν από πάρα πολλά χρόνια, ένα πρωινό, ξύπνησε ο

Διαβάστε περισσότερα

2. Μην διαφωνείς με έναν ηλίθιο. Θα σε ρίξει στο επίπεδο του και θα σε νικήσει με την εμπειρία του.

2. Μην διαφωνείς με έναν ηλίθιο. Θα σε ρίξει στο επίπεδο του και θα σε νικήσει με την εμπειρία του. 1. Ζήτησα από τον Θεό ένα ποδήλατο, αλλά ξέρω ότι ο Θεός δεν λειτουργεί με αυτό τον τρόπο. Για αυτό, έκλεψα ένα ποδήλατο και ζήτησα από τον Θεό συγχώρεση. 2. Μην διαφωνείς με έναν ηλίθιο. Θα σε ρίξει στο

Διαβάστε περισσότερα

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year

Η Αλφαβητοχώρα. Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα. A sea of words 5 th year Η Αλφαβητοχώρα Γιώργος Αμπατζίδης. Ελλάδα Η μέρα έμοιαζε συνηθισμένη στην Αλφαβητοχώρα. Ο κύριος ې διαφήμιζε τα φρέσκα λαχανικά του στο μανάβικο δείχνοντας με καμάρι πως το μαρούλι είχε ακόμα την πρωινή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του!

Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Πώς να μάθετε το παιδί, να προστατεύει τον εαυτό του! Όλοι οι γονείς, αλλά ιδιαίτερα οι μονογονείς, έχουν ένα άγχος παραπάνω σε ό,τι αφορά την ασφάλεια του παιδιού τους. Μία φίλη διαζευγμένη με ένα κοριτσάκι

Διαβάστε περισσότερα

Δώρα Μωραϊτίνη. Μυθιστόρημα. Εκδόσεις CaptainBook.gr

Δώρα Μωραϊτίνη. Μυθιστόρημα. Εκδόσεις CaptainBook.gr Δώρα Μωραϊτίνη G Μυθιστόρημα Εκδόσεις CaptainBook.gr Σ εκείνους που μου έδωσαν ζωή, στην Αλεξάνδρα και στον Ανδρέα. Σε αυτούς που εγώ έδωσα ζωή, στη Ράνια και στον Ντίνο. Μα και σε αυτούς που αποζητούν

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Μια φορά κι έναν καιρό μια παρέα από μαθητές και μαθήτριες που αγαπούσαν την περιπέτεια και ήθελαν να γνωρίσουν τον κόσμο αποφάσισε να κάνει ένα ταξίδι μακρινό.

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16. «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 «Η κόρη η μονάχη» (Καστοριά - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #16 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ Κυριακή 19 Δεκεμβρίου 2010 Έμπλεη ευγνωμοσύνης, με βαθιά

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ 2014-2015 Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ Η τουρκική εισβολή μέσα από φωτογραφίες Εργασίες από τα παιδιά του Γ 2 Το πρωί της 20 ης Ιουλίου 1974, οι Κύπριοι ξύπνησαν από τον ήχο των σειρήνων. Ο ουρανός ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ Π Ε Ν Τ Ε Ν Ε Α Π Ο Ι Η Μ Α Τ Α Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ / Κανιάρης Μην πας στο Ντητρόιτ Ουρανός-λάσπη Ζώα κυνηγούν ζώα Η μητέρα του καλλιτέχνη πάνω σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Ένας δράκος στην Ανάποδη Παραμυθοχώρα

Ένας δράκος στην Ανάποδη Παραμυθοχώρα Ένας δράκος στην Ανάποδη Παραμυθοχώρα Εκδόσεις Λευκή Σελίδα ΠΑΡΑΜΥΘΙ Κέλλυ Παντελίδη Ένας δράκος στην Ανάποδη Παραμυθοχώρα Διορθώσεις: Ελένη Ζαφειρούλη Σελιδοποίηση: Γιάννης Χατζηχαραλάμπους Μακέτα εξωφύλλου:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat

ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. του Prem Rawat ΤΟ ΑΡΩΜΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ του Prem Rawat TΙΣ ΠΡΟΑΛΛΕΣ σκεφτόμουν τι είναι η ειρήνη. Και κατάλαβα κάτι: η ειρήνη είναι το άρωμα. Όταν ο Θεός βρίσκεται κοντά σου, αναδύεται αυτό το άρωμα. Είναι εξαίσιο. Είναι όμορφο.

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ Βάζει η δασκάλα εργασία για το σπίτι, να ρωτήσουν πως γεννιούνται τα παιδιά. - Μαμά, μαμά, λέει ο Σοτός μόλις πήγε σπίτι, η δασκάλα μας είπε να σας ρωτήσουμε πως γεννιούνται τα παιδιά. - Δεν μπορώ τώρα,

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ «Δεν γράφω για να είμαι αγαπητή» Βικτόρια Χίσλοπ: «Τον Ερντογάν τον φοβάμαι. Είναι δικτάτορας!» H Βικτόρια Χίσλοπ Η συγγραφέας Βικτόρια Χίσλοπ, γνωστή για «Το Νησί» που μεταφέρθηκε με μεγάλη επιτυχία στην

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: ΕΛΕΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: "ΕΛΕΝΗ" ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ: Β ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ στίχοι: 987-1098 ΕΛΕΝΗ: Ικέτισσα, ω! παρθένα, σου προσπέφτω και σε παρακαλώ απ της δυστυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ

Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Κυριάκος Δ. Παπαδόπουλος ΑΠΟ ΦΤΕΡΟ ΚΙ ΑΠΟ ΦΩΣ Λεμεσός 1995-1998 2 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΡΩΤΗ 3 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Ένα τρελό αστέρι Εκείνη τη νύχτα του Μάη ο ουρανός ήταν ολοκάθαρος. Μια απαλή ομίχλη θόλωνε το φως των

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ

ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ g Μια ιστορία για µικρούς και µεγάλους ένα παραµύθι τεχνολογίας και ζαχαροπλαστικής. ΤΟ ΣΤΕΡΕΟ ΠΟΥ ΤΡΩΕΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ Μια ιστορία της. Λίνα ΣΤΑΡ!!! Τ.Ε.Ε. ΕΙ ΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΥΡΟΥ Μαθήτρια: Λίνα Βαρβαρήγου (Λίνα

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2008 Ύµνος της οµάδας Ύµνος των Αγίων Ανδρόνικου και Αθανασίας Έχει του «αύριο» κρυµµένη την ελπίδα και τη φυλάει σαν τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ το Δημοτικό η δασκάλα λέει στους μαθητές της: -Παιδιά, ελάτε να κάνουμε ένα τεστ εξυπνάδας! Ριχάρδο, πες μου ποιο είναι αυτό το ζωάκι: Περπατά στα κεραμίδια, έχει μουστάκι, κάνει νιάου και αλλά έχει και

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι.

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Το κομποσχοίνι είναι φτιαγμένο για να κάνουμε προσευχή. Δεν είναι διακοσμητικό, ούτε κάτι μαγικό. Είναι όπλο ιερό, μας υπενθυμίζει την προσευχή την οποία

Διαβάστε περισσότερα

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού»

«Η τύχη του άτυχου παλικαριού» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 «Η τύχη του άτυχου παλικαριού» (Κοζάνη - Μακεδονία) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #15 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες

Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες Η Άννα και ο Αλέξης ενάντια στους παραχαράκτες Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις και έχουν ζήσει συναρπαστικές περιπέτειες. Είναι αδύνατον

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα...

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Αμέσως έβγαλα το κινητό από τη θήκη και έστειλα μήνυμα στο κινητό της μαμάς πού

Διαβάστε περισσότερα

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;»

Ταξίδι στις ρίζες «Άραγε τι μπορεί να κρύβεται εδώ;» Ταξίδι στις ρίζες Είχε φτάσει πια η μεγάλη ώρα για τα 6 αδέρφια Ήταν αποφασισμένα να δώσουν απάντηση στο ερώτημα που τόσα χρόνια τα βασάνιζε! Η επιθυμία τους ήταν να μάθουν την καταγωγή τους και να συλλέξουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες

Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Νικόλας Ελπινιώτης Σιδερένιες γροθιές, χάρτινες άγκυρες Μια ποιητική συλλογή για την κρίση και την διέξοδο από αυτή Αθήνα 2014 Copyright Νίκος Κοκκοράκης, 2014 Επιτρέπεται η αναδηµοσίευση και η αναπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Πουλάω 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η καταναλωτική συμπεριφορά των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

παρακαλώ! ... ένα βιβλίο με μήνυμα

παρακαλώ! ... ένα βιβλίο με μήνυμα παρακαλώ!... ένα βιβλίο με μήνυμα Ένα μήνυμα πού δίνει απάντηση στο βασικό ερώτημα ποιος είναι ο σκοπός της ζωής. Ένα μήνυμα πού ανταποκρίνεται σε κάθε ερωτηματικό και αμφιβολία σου. Η βίβλος μας φανερώνει

Διαβάστε περισσότερα

Ο γιος του ψαρά. κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει...

Ο γιος του ψαρά. κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει... Ο γιος του ψαρά κόκκινη κλωστή δεμένη στην ανέμη τυλιγμένη, δώστου κλότσο να γυρίσει παραμύθι ν' αρχινήσει... ια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας ψαράς που δεν είχε παιδιά. Κάποια μέρα, εκεί που πήγαινε με

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ 1 Πάλης ξεκίνηµα Πάλης ξεκίνηµα νέοι αγώνες οδηγοί της ελπίδας Όχι άλλα δάκρυα κλείσαν οι τάφοι λευτεριάς λίπασµα Λουλούδι φωτιάς βγαίνει στους τάφους µήνυµα στέλνουν Απάντηση

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2

ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) Αφηγητής 2 Αφηγητής 3 Παπα-Λάζαρος Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) Παιδί 2 ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΡΟΛΟΙ: 1. Αφηγητής 1(Όσους θέλει ο κάθε δάσκαλος) 2. Αφηγητής 2 3. Αφηγητής 3 4. Παπα-Λάζαρος 5. Παιδί 1 (Όσα θέλει ο κάθε δάσκαλος) 6. Παιδί 2 7. Παιδί 3 8. Παιδί 4 9. Παιδί 5 10. Μητέρα

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

Α ΒΡΑΒΕΙΟ Το άσπρο του Φώτη Αγγουλέ

Α ΒΡΑΒΕΙΟ Το άσπρο του Φώτη Αγγουλέ Α ΒΡΑΒΕΙΟ Το άσπρο του Φώτη Αγγουλέ Σε γέννησε η σιωπή και σ έθρεψε η δίψα, μα βρέθηκες γυμνός, γερτός και πονεμένος στα δίχτυα τού «γιατί». Ρυάκι ήταν ο λόγος σου τραγούδι στην ψυχή σαν βάλσαμο κυλούσε

Διαβάστε περισσότερα

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις

Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις Μια φορά και έναν καιρό ζούσε στα βάθη του ωκεανού µια µικρή σταγόνα, ο Σταγονούλης. Έπαιζε οληµερίς διάφορα παιχνίδια µε τους ιππόκαµπους και τις µικρές γοργόνες και ήταν πολύ ευτυχισµένος. Όµως, ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΗΜ/ΝΙΑ ΠΟΡΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Σεπτέμβριος Αφόρμηση: ίνω στα παιδιά σε χαρτόνι φωτοτυπημένη μια σβούρα και τους

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΕΡΟΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ

Α ΜΕΡΟΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ ΑΡΗΣ ΤΙΤΑ Α ΜΕΡΟΣ Μικρό, σύγχρονο οικογενειακό διαμέρισμα. Στο μπροστινό μέρος της σκηνής βλέπουμε δυο παιδικά δωμάτια, ένα στ αριστερά κι ένα στα δεξιά. Από το εσωτερικό τους καταλαβαίνουμε αμέσως ότι αριστερά

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα.

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ο χαρούμενος βυθός Σχόλιο [D2]: Σπανουδάκης Κύματα Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ψαροτουφεκάδες, δύτες και ψαράδες

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση Κατερίνα Κατράκη Παράθυρο Ποίηση ΠΑΡΑΘΥΡΟ Κατερίνα Κατράκη Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Χαρακτικό εξωφύλλου - Προμετωπίδα: Βάσω Κατράκη Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου

Η φίλη μας η ανακύκλωση. Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Η φίλη μας η ανακύκλωση Ειδική έκδοση για τους μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Στην όμορφη πολιτεία με το γαλάζιο ουρανό μια μικρή παρέα από σκουπίδια συναντήθηκε για να κουβεντιάσει το μέλλον της. Ο Αλουμίνης,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 : Η μάχη της Ουάσιγκτον (Μέρος ΙΙI) Η μυστηριώδης γυναίκα! Το κόκκινο του θανάτου;

Κεφάλαιο 6 : Η μάχη της Ουάσιγκτον (Μέρος ΙΙI) Η μυστηριώδης γυναίκα! Το κόκκινο του θανάτου; Κεφάλαιο 6 : Η μάχη της Ουάσιγκτον (Μέρος ΙΙI) Η μυστηριώδης γυναίκα! Το κόκκινο του θανάτου; Λίγα λεπτά αργότερα βρεθήκαμε σε μια παλιά αποθήκη. Η νύχτα φαινόταν ατελείωτη. Κανείς δεν κυκλοφορούσε. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5 Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας....5 Page 1Τ Το κυνήγι της φώκιας Λεξιλόγιο Καταλαβαίνεις τις λέξεις; 1. Ολοκληρώνομαι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ. Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ. Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου 1o ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΜΟΥΡΝΙΩΝ ΚΛΑΣΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ : ΣΤΥΛΙΑΝΑΚΗ ΑΝΝΑ Συστάσεις Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ Πουπουλένιος : εγώ! ένα μικρό σπουργίτι Σταχτοφτέρης : ο μεγάλος μου αδερφός, ο προστάτης μου Ντίνος και Ελπίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα