Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ (1980-2003) ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ"

Transcript

1 Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Τομέας Οικονομικών της Υγείας ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Αθήνα, 2007

2 ΟΜΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ Δημήτρης Ζάβρας Γιώργος Νικολαϊδης Μάρκος Ολλανδέζος Γιάννης Κυριόπουλος ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΈΡΕΥΝΑΣ Θόδωρος Κωνσταντινίδης Χρήστος Λιονής Ελένη Γελαστοπούλου ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 2

3 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Τα υγειονομικά συστήματα, σε ολόκληρο τον σύγχρονο κόσμο, αναζητούν λύσεις στο πρόβλημα του διαρκώς αυξανόμενου κόστους για την υγεία. Τα διαθέσιμα στοιχεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης αλλά και άλλων διεθνών οργανισμών, εμφανίζουν έναν υγειονομικό τομέα ο οποίος στις αναπτυγμένες χώρες, απορροφά σημαντικούς οικονομικούς πόρους, αναδεικνύοντας την υγεία σε πεδίο ιδιαίτερου ενδιαφέροντος αναφορικά με την ισότητα στην πρόσβαση, τη δικαιοσύνη στη χρηματοδότηση, την αποδοτικότητα στη χρήση των πόρων, την αποτελεσματικότητα των υγειονομικών παρεμβάσεων και των θεραπευτικών επιλογών. Σύμφωνα δε με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η οικονομία των συστημάτων υγείας εκτός από ουσιαστικό πρόβλημα στις σύγχρονες αναπτυγμένες χώρες, αποτελεί και αναγκαία προϋπόθεση για την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη στις αναπτυσσόμενες χώρες. Ο πεπερασμένος χαρακτήρας των διαθέσιμων πόρων οδηγεί τις κυβερνήσεις μοιραία στην ιεράρχηση προτεραιοτήτων και στη λήψη αποφάσεων οι οποίες δεν είναι δυνατό να ικανοποιήσουν όλες τις ανάγκες. Στο βαθμό δε που οι ανάγκες δεν συμπίπτουν απαραίτητα με τη ζήτηση για αγαθά και υπηρεσίες υγείας, το έργο των κυβερνήσεων γίνεται ακόμη δυσχερέστερο. Οι συνθήκες αυτές καθώς και η ανάγκη της νομιμοποίησης των επιλογών στα πλαίσια των κανόνων που διέπουν τις ευνομούμενες κοινωνίες, υποχρεώνουν στην αναζήτηση μεθόδων και εργαλείων με στόχο την αξιολόγηση των παρεμβάσεων που συντελούνται στη σφαίρα του ευρύτερου υγειονομικού τομέα και των επιπτώσεών τους τόσο σε ατομικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο. Το αίτημα για την αξιολόγηση των παρεμβάσεων δεν μπορεί περιορίζεται στην απλή εκτίμηση της αποδοτικότητας η οποία άλλωστε αφορά στη βελτιστοποίηση της σχέσης μεταξύ εισροών και εκροών μιας παραγωγικής ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 3

4 διαδικασίας. Στην περίπτωση των συστημάτων υγείας παρόλο που η παραγωγική διαδικασία συντελείται στα πλαίσια του στενά καθορισμένου υγειονομικού τομέα, εντούτοις το ενδιαφέρον της κοινωνίας εστιάζεται στη μετουσίωση των εκροών σε τελικό αποτέλεσμα, όπως αυτό εκφράζεται σε όρους υγείας. Το αίτημα αυτό υπερβαίνει τη μελέτη των μηχανισμών παραγωγής, διανομής και κατανάλωσης αγαθών και υπηρεσιών υγείας και την αναζήτηση της άριστης κατανομής των πόρων για την ικανοποίηση των αναγκών υγείας, προς όφελος του κοινωνικού συνόλου, στο βαθμό κατά τον οποίο εισάγει το στοιχείο της αποτελεσματικότητας είτε μεμονωμένων παρεμβάσεων είτε του υγειονομικού συστήματος εν συνόλω. Υπό το πρίσμα αυτό, η παρούσα μελέτη, βασιζόμενη στην στατιστική ανάλυση συγκεκριμένων αιτιών θανάτου, προχωρά σε ενδιαφέρουσες επισημάνσεις σχετικά με την αποτελεσματικότητα του υγειονομικού συστήματος της χώρας μας όπως αυτή συνάγεται από την διαχρονική μελέτη σειρών θνησιμότητας σε ικανό βάθος χρόνου. Η επιλογή της χρησιμοποίησης της αποτρεπτής θνησιμότητας, ενός σχετικά πρόσφατου μεθοδολογικού εργαλείου, έγινε με το σκεπτικό ότι παρ όλες τις αδυναμίες και τις αναγκαίους περιορισμούς του, ο δείκτης της αποτρεπτής θνησιμότητας αποτελεί πλέον σε διεθνές επίπεδο αδιαμφισβήτητο μέσο εκτίμησης της αποτελεσματικότητας των συστημάτων υγείας αλλά και των ευρύτερων υγειονομικών πολιτικών. Ειδικότερα, στο πρώτο μέρος της παρούσας μελέτης παρουσιάζεται η έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας και η εξέλιξη της μέσα από μια σειρά σημαντικών ερευνητικών εργασιών που αποτελούν τους κυριότερους σταθμούς αυτής της εξελικτικής πορείας. Εν συνεχεία αναφέρονται οι ενδογενείς μεθοδολογικοί περιορισμοί του δείκτη και επισημαίνονται βασικά σημεία που χρήζουν προσοχής κατά το στάδιο της ερμηνείας των αποτελεσμάτων. ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 4

5 Στο δεύτερο μέρος ακολουθεί η μελέτη της αποτρεπτής θνησιμότητας για την χώρα μας και για το χρονικό διάστημα από το 1980 ως το Η ανάλυση και ο σχολιασμός των παρατηρούμενων τάσεων αφορά τόσο τον συνοπτικό δείκτη όσο και τη σχέση του με το δείκτη της συνολικής θνησιμότητας για την ίδια χρονική περίοδο. Επίσης παρουσιάζονται οι δύο υποκατηγορίες της αποτρεπτής θνησιμότητας, ήτοι η θεραπεύσιμη και η προλαμβανόμενη. Η ανάλυση των επιμέρους αυτών δεικτών δίδει ενδιαφέροντα στοιχεία για την αποτελεσματικότητα των θεραπευτικών παρεμβάσεων οι οποίες εγγράφονται στο σώμα της ιατρικής επιστήμης αλλά και για την πολιτική της πρόληψης όπως εφαρμόστηκε στο διάστημα αυτό στην χώρα μας. Τέλος παρουσιάζονται και αναλύονται χαρακτηριστικές επιμέρους αιτίες, μια ανάλυση η οποία μας έφερε μπροστά σε πολύ ενδιαφέροντα δεδομένα. Η παρούσα έκδοση απευθύνεται σε όλους όσους ασχολούνται με τη μελέτη των επιστημών και των υπηρεσιών υγείας, καθώς επίσης και σε όποιον αναζητά μια αντικειμενική αποτύπωση της αποτελεσματικότητας του ελληνικού υγειονομικού συστήματος, αλλά και της υγείας του ελληνικού πληθυσμού κατά το χρονικό διάστημα με τη χρήση του δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας. Η συγγραφή και η έκδοση αυτής της μελέτης έγινε δυνατή με τη συμβολή των συνεργατών του Τομέα Οικονομικών της Υγείας της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Υγείας προς τους οποίους απευθύνονται θερμές ευχαριστίες για την υποστήριξη, την συνεργασία και τη δημιουργική συζήτηση σε κρίσιμα θέματα. Θα ήθελα επίσης να ευχαριστήσω τους συμβούλους της έρευνας, όλοι τους εξαίρετοι επιστήμονες, η συμβολή των οποίων στην παρούσα μελέτη υπήρξε καθοριστική. Γιάννης Κυριόπουλος Απρίλιος, 2006 ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 5

6 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Η ΈΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ 1.1 Εισαγωγή 1.2 Η έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας 2. ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ 2.1 Εισαγωγή 2.2 Η ανάπτυξη του δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας 2.3 Ο Άτλας της αποτρεπτής θνησιμότητας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 2.4 Εξειδίκευση της αποτρεπτής θνησιμότητας 2.5 Θεραπεύσιμη και προλαμβανόμενη αποτρεπτή θνησιμότητα 2.6 Εναλλακτικές προσεγγίσεις 3. ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ 3.1 Εισαγωγή 3.2 Εννοιολογικές διαφοροποιήσεις 3.3 Εμπειρικές μελέτες και ευρήματα 3.4 Μεθοδολογικοί περιορισμοί Η επιλογή των αιτιών Η ιδιαιτερότητα της ισχαιμικής καρδιοπάθειας Χρονικές μεταβολές ταξινομητικών συστημάτων Καταστάσεις και αιτίες για τις οποίες το δείγμα (Ν) είναι μικρό Η ανάγκη προτύπωσης του εξεταζόμενου πληθυσμού Η εγκυρότητα των πιστοποιητικών θανάτου Ερμηνεία του αποτελέσματος της στατιστικής επεξεργασίας Φαινόμενο χρονικής υστέρησης Δομικές ατέλειες του δείκτη ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 6

7 4. Η ΑΠΟΤΡΕΠΤΗ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 4.1 Εισαγωγή 4.2 Σύνθεση του δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας 4.3 Μεθοδολογικά ζητήματα 5. ΕΜΠΕΙΡΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 5.1 Εισαγωγή 5.2 Αποτελέσματα και ευρήματα 5.3 Ανάλυση κατά αιτία Προλαμβανόμενη αποτρεπτή θνησιμότητα Θεραπεύσιμη αποτρεπτή θνησιμότητα Η ισχαιμική καρδιοπάθεια 5.4 Μεθοδολογικοί περιορισμοί 6. Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑΣ 6.1 Εισαγωγή 6.2 Η υγειονομική σημασία των ευρημάτων 6.3 Επιπτώσεις στην πολιτική υγείας ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 7

8 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΩΝ Πίνακας 4.1 Αιτίες Αποτρεπτής Θνησιμότητας Πίνακας 5.1 Διαχρονική Εξέλιξη των Προτυποποιημένων Δεικτών της Αποτρεπτής Θνησιμότητας Πίνακας 5.2 Διαχρονική Εξέλιξη των Προτυποποιημένων Δεικτών της Προλαμβανόμενης Αποτρεπτής Θνησιμότητας σε Επιλεγμένες Κατηγορίες Νοσημάτων Πίνακας 5.3 Διαχρονική Εξέλιξη των Προτυποποιημένων Δεικτών Θεραπεύσιμης Αποτρεπτής Θνησιμότητας Πίνακας 5.4 Διαχρονική Εξέλιξη του Δείκτη Αποτρεπτής Θνησιμότητας από Ισχαιμική Καρδιοπάθεια ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 8

9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Διάγραμμα 5.1 Προτυποποιημένη Συνολική Αποτρεπτή Θνησιμότητα Διάγραμμα 5.2 Προτυποποιημένη Θεραπεύσιμη Αποτρεπτή Θνησιμότητα Διάγραμμα 5.3 Προτυποποιημένη Προλαμβανόμενη Αποτρεπτή Θνησιμότητα Διάγραμμα 5.4 Συνολική Αποτρεπτή Θνησιμότητα ως ποσοστό επί της συνολικής γενικής θνησιμότητας Διάγραμμα 5.5 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κακοήθη Νεοπλάσματα του Πνεύμονα, της Τραχείας και των Βρόγχων Διάγραμμα 5.6 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κίρρωση Ήπατος Διάγραμμα 5.7 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Τροχαία Ατυχήματα Διάγραμμα 5.8 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κακοήθη Νεοπλάσματα του Μαστού Διάγραμμα 5.9 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κακοήθη Νεοπλάσματα του Τραχήλου της Μήτρας Διάγραμμα 5.10 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κακοήθη Νεοπλάσματα του Σώματος της Μήτρας Διάγραμμα 5.11 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Σακχαρώδη Διαβήτη Διάγραμμα 5.12 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Υπέρταση Διάγραμμα 5.13 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Αγγειακά Νοσήματα του Κ.Ν.Σ. Διάγραμμα 5.14 Προτυποποιημένη Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Κακοήθη Νεοπλάσματα του Κόλου και του Ορθού. Διάγραμμα 5.15 Αποτρεπτή Θνησιμότητα από Ισχαιμική Καρδιοπάθεια ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 9

10 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η αποτρεπτή θνησιμότητα 1 ορίζεται ως υποσύνολο της γενικής θνησιμότητας το οποίο συγκροτείται από αιτίες θανάτου, για τις οποίες σε δεδομένη χρονική στιγμή, με βάση την ιατρική γνώση και τεχνολογία και υπό την προϋπόθεση της έγκαιρης παρέμβασης, ο θάνατος, αν και επέρχεται, εντούτοις θεωρείται ως αδικαιολόγητο συμβάν. Η αποτρεπτή θνησιμότητα διακρίνεται σε θεραπεύσιμη η οποία σχετίζεται με τους θανάτους που οφείλονται σε καταστάσεις οι οποίες είναι δυνατό να θεραπευθούν και σε προλαμβανόμενη η οποία αφορά σε θανάτους που σχετίζονται με καταστάσεις οι οποίες θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί πριν καν εκδηλωθούν με την εφαρμογή κατάλληλων πολιτικών. Η αποτρεπτή θνησιμότητα αποτελεί τις τελευταίες δεκαετίες έναν από τους πλέον διαδεδομένους δείκτες για την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας του συνόλου των θεραπευτικών και προληπτικών παρεμβάσεων που συντελούνται στα πλαίσια του ευρύτερου χώρο της φροντίδας υγείας. Στην παρούσα μελέτη επιχειρείται ο υπολογισμός και η αποτύπωση των διαχρονικών τάσεων της εξέλιξης των δεικτών της αποτρεπτής θνησιμότητας στην Ελλάδα κατά την διάρκεια της χρονικής περιόδου Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν σε γενικές γραμμές την πτωτική τάση των δεικτών της αποτρεπτής θνησιμότητας, ιδιαίτερα της θεραπεύσιμης, υποδηλώνοντας την σημαντική ανάπτυξη και επέκταση της χρήσης μιας σειράς τεχνολογικών καινοτομιών στο πεδίο της θεραπευτικής. Ταυτόχρονα όμως, αναδεικνύονται και σημαντικές υστερήσεις στο επίπεδο της εφαρμογής προληπτικών πολιτικών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και προαγωγής υγείας του ελληνικού πληθυσμού. Παρά δε, το γεγονός ότι τα προληπτικά μέτρα εμφανίζουν σημαντικό βαθμό χρονικής υστέρησης της εκδήλωσης της όποιας αποτελεσματικότητάς τους σε σχέση με τα θεραπευτικά μέτρα, τα αποτελέσματα της έρευνας υποδηλώνουν την πιθανή ύπαρξη και άλλων διαρθρωτικών αδυναμιών στην εφαρμογή 1 Απόδοση του όρου avoidable mortality Αποφεύξιμη ή αποτρέψιμη ή αποτρεπτή ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 10

11 συγκροτημένων Εθνικών Στρατηγικών Πρόληψης στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της εν λόγω χρονικής περιόδου. Κατά συνέπεια, παράγοντες όπως η έλλειψη συγκροτημένου συστήματος πρόληψης, η συγκριτική υποτίμηση της ενασχόλησης με την πρόληψη ακόμα και εντός των δομών πρωτοβάθμιας περίθαλψης, η υστέρηση στην συστηματική εφαρμογή τεχνικών πρώιμης διάγνωσης και εντοπισμού για ολόκληρο τον ελληνικό πληθυσμό και η αδυναμία ελέγχου συμπεριφορικών και υγιεινοδιαιτητικών παραγόντων όπως το κάπνισμα, η χρήση αλκοόλ, η έλλειψη φυσικής άσκησης και η παχυσαρκία, ιδιαίτερα σε νεαρές ηλικιακές κατηγορίες, φαίνεται να ενέχονται αιτιολογικά στην εμφάνιση φαινομένων όπως οι παρατηρούμενες αυξητικές τάσεις της αποτρεπτής θνησιμότητας που οφείλεται σε μια σειρά από κακοήθεις νεοπλασίες. Συγκεκριμένα αύξηση παρατηρείται στους θανάτους λόγω κακοηθών νεοπλασιών του πνεύμονα, της τραχείας και των βρόχων, του καρκίνου του κόλου και του ορθού, των νεοπλασιών του δέρματος πλην του κακοήθους μελανώματος, του καρκίνου των όρχεων και των λεμφωμάτων τύπου Hodgkin. Σχετική στασιμότητα, ή σημαντική υστέρηση στην πτώση των δεικτών της αποτρεπτής θνησιμότητας, παρατηρείται σε μια σειρά από καταστάσεις και νοσήματα όπως τα τροχαία ατυχήματα, η ισχαιμική καρδιοπάθεια και οι κακοήθεις νεοπλασίες του μαστού και του τραχήλου της μήτρας. Τέλος, ειδικότερα κατά την διάρκεια της τελευταίας πενταετίας, παρατηρείται επανάκαμψη με ανοδικούς ρυθμούς των δεικτών της αποτρεπτής θνησιμότητας από σακχαρώδη διαβήτη και υπέρταση. Οι συνέπειες των συμπερασμάτων αυτών στην ιεράρχηση των υγειονομικών προτεραιοτήτων, η αναγκαιότητα της εφαρμογής πολιτικών δημόσιας υγείας αλλά και η διαπιστούμενη ανάγκη για περαιτέρω έρευνα στο πεδίο αυτό μέσα από μηχανισμούς μόνιμης επιδημιολογικής επαγρύπνησης αποτελούν το θέμα του τελευταίου μέρους της παρούσας μελέτης. ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 11

12 ΠΡΩΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η ΈΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ 1.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας (avoidable mortality) αποτελεί ένα από τα πλέον σύγχρονα εργαλεία για την αποτίμηση της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών υγείας σε έναν δεδομένο πληθυσμό, επιτρέποντας την εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων για την συνολική συνεισφορά της φροντίδας υγείας στη διαμόρφωση του επιπέδου υγείας του πληθυσμού (Holland,1988). Η προσέγγιση αυτή χρησιμοποιεί τους ήδη διαθέσιμους δείκτες θνησιμότητας και βασίζεται στην έννοια των θανάτων από συγκεκριμένες αιτίες οι οποίοι θα μπορούσαν να αποφευχθούν μέσω κατάλληλων προληπτικών παρεμβάσεων ή να αποτραπούν με την παρουσία αποτελεσματικής και έγκαιρης φροντίδας. Η αποτρεπτή θνησιμότητα αποτελεί το μέγεθος το οποίο ορίζεται από το τμήμα της παρατηρούμενης θνησιμότητας που οφείλεται σε νόσους (ως αιτίες θανάτου), οι οποίες στη δεδομένη χρονική στιγμή θεωρούνται ως ιάσιμες (Nolte και Mckee, 2004). Υπό την έννοια αυτή, η αποτρεπτή θνησιμότητα αποτελεί το τμήμα εκείνο της θνησιμότητας που θεωρητικά τουλάχιστον θα μπορούσε να αποτραπεί στο βαθμό που εφαρμόζονταν όλες οι γνωστές και καθιερωμένες στη δεδομένη χρονική στιγμή πρακτικές της ιατρικής επιστήμης και τεχνικής. Τα πλεονεκτήματα από την χρήση της αποτρεπτής θνησιμότητας ως μεγέθους αποτύπωσης της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών υγείας σε μεγάλους πληθυσμούς σε σχέση με τα κλασσικά μεγέθη όπως η γενική θνησιμότητα, η κατά επιλεγμένες αιτίες θνησιμότητα, το προσδόκιμο επιβίωσης κ.λ.π. είναι πολλά και σημαντικά (Ruzicka,1990). Συγκεκριμένα, η χρήση της αποτρεπτής θνησιμότητας σε σχέση με τους κλασσικούς δείκτες της γενικής θνησιμότητας ή του προσδόκιμου επιβίωσης, ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 12

13 παρουσιάζει το πλεονέκτημα του μη επηρεασμού από την επίπτωση νοσημάτων που ούτως ή άλλως (ανεξαρτήτως των εφαρμοζόμενων παρεμβάσεων) θα οδηγούσαν στο θάνατο ένα μέρος του υπό διερεύνηση πληθυσμού. Παράλληλα, η αποτρεπτή θνησιμότητα δεν επηρεάζεται από την ηλικιακή σύνθεση του υπό εξέταση πληθυσμού, καθώς στις πολύ μεγάλες ηλικιακές κατηγορίες, ένας σημαντικός αριθμός νοσημάτων θεωρούνται ανίατα. Παράλληλα η αποτρεπτή θνησιμότητα δεν επηρεάζεται τουλάχιστον σε τόσο σημαντικό βαθμό από φαινόμενα του τύπου του φαινομένου "γενεάς" ή "κοορτής" (cohort phenomenon). Ιδιαίτερα συχνά στην μεταπολεμική περίοδο, ισχυροί περιβαλλοντικοί παράγοντες δημιούργησαν εντός του ιδίου πληθυσμού, γενεές - υποσύνολα του πληθυσμού με διαφορετικά χαρακτηριστικά τρόπου ζωής και άρα τρωτότητας σε μια σειρά από νοσολογικούς παράγοντες. Το γεγονός αυτό επηρεάζει την αποτύπωση της γενικής θνησιμότητας του συνολικού πληθυσμού ο οποίος περιλαμβάνει γενεές με διαφορετικά διακριτά χαρακτηριστικά. Η αποτρεπτή θνησιμότητα, υπερέχει σαφώς έναντι της ειδικής κατά αιτία θνησιμότητας, καθώς αποτυπώνει μια γενική συνισταμένη της αποτελεσματικότητας του συνόλου των υπηρεσιών υγείας στον υπό εξέταση πληθυσμό και όχι μιας και μόνης θεραπευτικής ή διαγνωστικής παρέμβασης η οποία στοχεύει σε μια συγκεκριμένη νόσο. Παράλληλα η χρήση του δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας επιτρέπει την συνθετική αποτύπωση των αποτελεσμάτων που προκύπτουν από παρεμβάσεις που είτε συνδέονται μεταξύ τους είτε εφαρμόζονται σε μια πλειάδα νοσολογικών καταστάσεων (π.χ. διαγνωστικές μέθοδοι, θεραπευτικές παρεμβάσεις επείγουσας ιατρικής και εντατικής θεραπείας). Τέλος, με τη χρήση του δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας συνυπολογίζεται η πιθανότητα που έχει μια θεραπευτική παρέμβαση για μια συγκεκριμένη νόσο να αποτρέπει μεν το θάνατο από την νόσο αυτή αλλά πιθανώς να τον επιταχύνει από μια διαφορετική παρεμπίπτουσα νόσο, η οποία αφενός ίσως ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 13

14 να μην επισυνέβαινε, αφετέρου να θεωρείται εξίσου ιάσιμη στη δεδομένη χρονική στιγμή. 1.2 Η ΈΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Η έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας όπως χρησιμοποιείται τα τελευταία 30 χρόνια, διατυπώθηκε από τον καθηγητή David Rutstein της ιατρικής σχολής του πανεπιστημίου Harvard των ΗΠΑ κατά τη δεκαετία του 1970 (Rutstein et al, 1976). Ο Rutstein εισήγαγε την έννοια των «άσκοπων πρόωρων θανάτων», προτείνοντας έναν κατάλογο από καταστάσεις οι οποίες δεν θα έπρεπε να συνεπάγονται τον θάνατο υπό την προϋπόθεση της έγκαιρης και αποτελεσματικής ιατρικής φροντίδας. Σύμφωνα με τον Rutstein, η έννοια της ιατρικής φροντίδας αναφέρεται στην ευρύτερη διάσταση της πρόληψης, της θεραπείας και της φροντίδας και περιλαμβάνει την " εφαρμογή όλης της σχετικής ιατρικής γνώσης [...], τις υπηρεσίες όλου του ιατρικού σώματος και των άλλων επαγγελματιών υγείας, οργανισμούς και εργαστήρια, κρατικούς, εθελοντικούς και κοινωνικούς φορείς καθώς και την ευθύνη της συνεργασίας του ίδιου του ατόμου". Με βάση τον ευρύ αυτό ορισμό, ο Rutstein με τη βοήθεια των συνεργατών του επέλεξε πάνω από 90 καταστάσεις (sentinel health events) οι οποίες πληρούσαν τις σχετικές προϋποθέσεις. Κάθε ασθένεια, ανικανότητα ή θάνατος που βρίσκεται σε άμεση αιτιακή σχέση με τις καταστάσεις αυτές, θεωρήθηκε ότι μπορούσε να προληφθεί ή/και να θεραπευθεί με την κατάλληλη και έγκαιρη ιατρική φροντίδα. Η αιτιακή σχέση που συνδέει τον θάνατο με την ιατρική φροντίδα αποτελεί ένα πρώτο σημείο ενδιαφέροντος. Στην εργασία του, ο Rutstein διατυπώνει τη θέση ότι η αλυσίδα των ευθυνών για την πρόληψη μιας ασθένειας ή ενός θανάτου είναι πολύπλοκη. Πράγματι, η άσκοπη εμφάνιση μιας ασθένειας και κατ επέκταση ενός θανάτου με αιτία την ασθένεια αυτή, μπορεί να αποτελεί συνέπεια μιας σειράς παραγόντων που εκτείνονται από ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 14

15 την κρατική υποχρηματοδότηση σε συγκεκριμένους τομείς του συστήματος παροχής υπηρεσιών υγείας, στους ανεπαρκείς διοικητικούς μηχανισμούς των υπηρεσιών δημόσιας υγείας, έως την πλημμελή φροντίδα εκ μέρους του θεράποντος ιατρού. Σύμφωνα με τον Westerling (1996) η ελλιπής διάγνωση και η ανεπαρκής περίθαλψη θεωρούνται ως οι πλέον σημαντικοί, από ιατρικής απόψεως, παράγοντες για την άσκοπη εμφάνιση ενός θανάτου. Όμως επίσης σημαντικοί παράγοντες θεωρούνται οι τυχόν καθυστερήσεις στην αναζήτηση ιατρικής περίθαλψης εκ μέρους του άμεσου οικογενειακού περιβάλλοντος, ή ακόμα και μια σειρά εξωιατρικών παραγόντων όπως οι θρησκευτικές αντιλήψεις της οικογένειας ή οι στάσεις και αντιλήψεις ασθενών και συγγενών για την αναγκαιότητα της θεραπείας. Κατά συνέπεια, ο ιατρός δεν μπορεί να φέρει την αποκλειστική ευθύνη για τα ενδεχόμενα σφάλματα που συγκροτούν την αλυσίδα των γεγονότων που οδηγεί σε έναν θάνατο. Εντούτοις ο Rutstein θεωρεί τον ρόλο του ιατρού καθοριστικό και σε κοινωνικό επίπεδο εφόσον είναι εκείνος ο οποίος θα προσφέρει την επαγγελματική καθοδήγηση, ενημερώνοντας την κοινότητα σχετικά με τον τρόπο αποφυγής δυσάρεστων γεγονότων. Ο Rutstein συνέλαβε την ιδέα ότι οι πληροφορίες σχετικά με τις καταστάσεις αιτίες θανάτου τις οποίες περιέλαβε στον κατάλογο που συνέταξε, θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως κριτήριο για την αξιολόγηση της ποιότητας της φροντίδας που προσφέρεται από φορείς ή οργανισμούς ή ακόμα από συγκεκριμένους τομείς παροχής υγείας. υπηρεσιών Ακολουθώντας αυτή τη λογική, ο αρχικός κατάλογος των αιτιών θανάτου του Rutstein δεν περιορίστηκε σε καταστάσεις για τις οποίες ο ρόλος της ιατρικής φροντίδας είναι προφανής, όπως για παράδειγμα στην περίπτωση της σκωληκοειδίτιδας, αλλά περιλαμβάνει και καταστάσεις για τις οποίες η συμβολή της ιατρικής φροντίδας θεωρείται κατά κανόνα πως είναι μικρή, ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 15

16 όπως για παράδειγμα στον καρκίνο του πνεύμονα. Όντως ο θάνατος από καρκίνο των πνευμόνων μπορεί να οφείλεται σε μια σειρά παραγόντων που εκτείνονται από τη συμπεριφορές και στάσεις του ασθενή π.χ. στην απροθυμία του να διακόψει το κάπνισμα, στην επίδραση του εξωτερικού κοινωνικού περιβάλλοντος π.χ. στις καθησυχαστικές δηλώσεις των κατασκευαστών και των διαφημιστών, έως το έλλειμμα στην προληπτική πολιτική όπως π.χ. η απουσία ενός αποτελεσματικού προγράμματος υγειονομικής ενημέρωσης στα δημόσια σχολεία και στην κοινότητα. Σπανιότερα δε ο θάνατος από τον καρκίνο των πνευμόνων οφείλεται σε ένα ενδεχόμενο σφάλμα του ιατρού στο στάδιο της διάγνωσης ή σε αυτό της θεραπείας. Ο κατάλογος του Rutstein περιλαμβάνει δυο κατηγορίες καταστάσεων, με την πρώτη κατηγορία να αφορά καταστάσεις για τις οποίες έστω και μια περίπτωση ασθένειας, ανικανότητας ή πρόωρου θανάτου, να θεωρείται ένα γεγονός το οποίο προκαλεί εύλογα ερωτηματικά, στο βαθμό που κατά γενική πεποίθηση, με το δεδομένο επίπεδο ιατρικής γνώσης και τεχνικών, το γεγονός αυτό δεν θα έπρεπε να συμβεί, όπως για παράδειγμα σε περιπτώσεις θανάτου από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Η δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνει καταστάσεις - αιτίες θανάτου για τις οποίες η κατάλληλη ιατρική φροντίδα θεωρείται ότι συμβάλει στη μείωση της επίπτωσης τους. Εντούτοις, ο θάνατος εκ των αιτιών αυτών δεν θεωρείται ότι μπορεί πάντα να προληφθεί ή να θεραπευθεί τουλάχιστον σε επίπεδο μεμονωμένων περιστατικών. Επιπλέον, κάθε κατάσταση κατηγοριοποιήθηκε ανάλογα με το αν η άσκοπη ασθένεια ή ανικανότητα ή ο πρόωρος θάνατος θεωρούνται ικανά να αποτραπούν είτε μέσω της θεραπείας είτε μέσω της πρόληψης. Κατά συνέπεια, η διφθερίτιδα ως κατάσταση η οποία δυνητικά θα μπορούσε να επιφέρει το θάνατο, θεωρείται προλαμβανόμενη μέσω της ανοσοποίησης, ενώ ο άσκοπος πρόωρος θάνατος ως αποτέλεσμα της κατάστασης αυτής ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 16

17 μπορεί να θεωρηθεί ικανός να αποφευχθεί είτε μέσω της ανοσοποίησης, είτε μέσω της χορήγησης της κατάλληλης φαρμακευτικής θεραπείας. Επίσης, για κάποιες καταστάσεις ορίστηκε συγκεκριμένο ηλικιακό εύρος, όπως για παράδειγμα οι θάνατοι που οφείλονται σε οξείες αναπνευστικές λοιμώξεις σε ηλικία μικρότερη των 50 ετών. Η πρωτοπόρα αυτή εργασία του Rutstein πραγματοποιήθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1970, όταν βρισκόταν σε χρήση η 8η έκδοση της Διεθνούς Ταξινόμησης Ασθενειών (International Classification of Diseases/ICD) για τον καθορισμό των αιτιών θανάτου. Το 1977 (Rutstein et al, 1977) και το 1980 (Rutstein et al, 1980) ο Rutstein προχώρησε στην σύνταξη και έκδοση αναθεωρημένων καταλόγων με αιτίες θανάτου και καταστάσεις που σχετίζονταν με την άσκοπη, πρόωρη ασθένεια, την ανικανότητα και το θάνατο, με βάση την 9η έκδοση ICD. Στους καταλόγους αυτούς που ακολούθησαν την πρώτη έκδοση του 1976, ο Rutstein έλαβε υπόψη του τα νέα θεραπευτικά δεδομένα και τις εξελίξεις στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης. Οι κατάλογοι αυτοί απετέλεσαν τη βάση για όλες τις παρεμφερείς εργασίες σχετικά με το μελέτη της αποτρεπτής θνησιμότητας. ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 17

18 ΔΕΥΤΕΡΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ 2.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εισαγωγή από τον Rutstein της έννοιας της αποτρεπτής θνησιμότητας συνέπεσε με την εκδήλωση του αυξανόμενου ενδιαφέροντος των ερευνητών για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των συστημάτων και των παρεμβάσεων υγείας, σε μια δεδομένη στιγμή όπου το κόστος του υγειονομικού τομέα εμφανίζει τα πρώτα σημάδια μιας τάσης που έμελλε στο μέλλον να καταστεί εκρηκτική. Στα πλαίσια αυτά καταγράφονται μια σειρά από προσπάθειες περαιτέρω εξέλιξης της αρχικής εργασίας του Rutstein. Οι προσεγγίσεις αυτές ενώ χρησιμοποιούν το αρχικό εννοιολογικό σχήμα που συγκροτεί την έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας, εντούτοις διαφοροποιούνται κυρίως ως προς τον τρόπο δόμησης των καταλόγων που περιλαμβάνουν τις καταστάσεις αιτίες θανάτου αλλά και ως προς τα κάθε φορά θεωρούμενα ηλικιακά πλαίσια εντός των οποίων κάθε θάνατος θεωρείται αποτρεπτός. Ως φυσιολογική συνέχεια των προσπαθειών αυτών, ήταν η σύνταξη του Άτλαντα της Αποτρεπτής Θνησιμότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης η οποία καταγράφεται ως η πρώτη σημαντική απόπειρα συγκριτικής αξιολόγησης του επιπέδου υγείας αλλά και της αποτελεσματικότητας των συστημάτων υγείας σε Ευρωπαϊκό επίπεδο. Η εξέλιξη του δείκτη συνεχίζεται μέσα από τις εργασίες ερευνητών που προέρχονται από όλον τον κόσμο, ενώ ο επιστημονικός διάλογος εμπλουτίστηκε από κάποιες ενδιαφέρουσες εναλλακτικές προσεγγίσεις. 2.2 Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΔΕΙΚΤΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Ο Charlton (Charlton et al, 1983) εφάρμοσε την προσέγγιση της αποτρεπτής θνησιμότητας σε επίπεδο πληθυσμού με σκοπό την ανάλυση της γεωγραφικής διακύμανσης των θανάτων στην Αγγλία και την Ουαλία για την χρονική περίοδο Στην ίδια εργασία ο Charlton εισήγαγε ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 18

19 τους όρους "αποτρεπτοί θάνατοι" και " [καταστάσεις] επιδεκτικές σε ιατρική παρέμβαση". Ο Charlton επέλεξε δεκατέσσερις (14) ομάδες καταστάσεων αιτιών θανάτου οι οποίες παρέπεμπαν σε διάφορα επίπεδα της υγειονομικής περίθαλψης, συμπεριλαμβανομένης της πρωτοβάθμιας περίθαλψης, της δευτεροβάθμιας περίθαλψης υπό την έννοια των παραπομπών των γενικών ιατρών σε νοσοκομεία καθώς και της νοσοκομειακής - τριτοβάθμιας περίθαλψης. Παράλληλα εξαιρέθηκαν καταστάσεις αιτίες θανάτους για τις οποίες η αποτροπή του θανάτου θεωρήθηκε ότι δεν εξαρτάται άμεσα από την ιατρική περίθαλψη, όπως π.χ. ο καρκίνος των πνευμόνων αλλά και περιπτώσεις καταστάσεων αιτιών θανάτου οι οποίες κρίθηκαν σπάνιες. Κατά συνέπεια ο κατάλογος του Charlton είναι σαφώς πιο περιορισμένος σε εύρος από αυτόν του Rutstein. Ένα ακόμη στοιχείο που προσέθεσε ο Charlton είναι η συμπερίληψη στον κατάλογο του, των υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης καθώς και των ανάλογων παρεμβάσεων οι οποίες θεωρούνταν κατάλληλες, ώστε να συμβάλλουν στην αποφυγή του πρόωρου θανάτου για κάθε κατάσταση αιτία θανάτου χωριστά. Τα αποτελέσματα της έρευνας του Charlton, ανέδειξαν αξιοσημείωτες διακυμάνσεις στη θνησιμότητα που προέρχεται από αιτίες οι οποίες περιλαμβάνονταν στον σχετικό κατάλογο και για τις οποίες ο θάνατος θεωρούνταν αποτρεπτός μέσω της κατάλληλης ιατρικής φροντίδας, μεταξύ των ενενήντα οκτώ (98) υπό εξέταση υγειονομικών περιφερειών. Οι παρατηρούμενες διακυμάνσεις στην θνησιμότητα αποδίδονται στην βαρύτητα της νόσου, στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών αλλά και σε κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες και μάλιστα σε ποσοστά που ποικίλουν ανάλογα με την αιτία θανάτου, από 8% στην περίπτωση της μητρικής θνησιμότητας έως 64 % στην περίπτωση της φυματίωσης. Σε επόμενη εργασία του ο Charlton (Charlton et al, 1986) επέκτεινε την έρευνά του χρησιμοποιώντας ποικίλες μετατροπές του πρώτου καταλόγου ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 19

20 συμπεριλαμβάνοντας και την εγκεφαλική αιμορραγία (cerebrovascular disease). Αντικείμενο της εργασίας αυτής, ήταν η ανάλυση εκείνου του τμήματος της θνησιμότητας που ορίστηκε ως επιδεκτική στην ιατρική φροντίδα για την Αγγλία και την Ουαλία για τις χρονικές περιόδους και Με την εξέταση ενενήντα οκτώ (98) υγειονομικών περιφερειών, όπως και στην πρώτη εργασία του Charlton, τα ευρήματα της έρευνας αυτής υποδεικνύουν μια σαφή διαχρονική μείωση σε εθνικό επίπεδο των θανάτων οι οποίοι οφείλονται σε καταστάσεις αιτίες οι οποίες θεωρούνται επιδεκτικές στην ιατρική φροντίδα. Η μείωση αυτή βρέθηκε να κυμαίνεται από 10% (καρκίνος του εγκεφάλου) έως 63% (χρόνια ρευματική καρδιοπάθεια). Παράλληλα παρατηρήθηκε αύξηση της θνησιμότητας από άσθμα. Οι παρατηρούμενες διαπεριφερειακές διαφορές παρέμειναν υψηλές καθ όλη τη διάρκεια των εξεταζόμενων χρονικών περιόδων, παρόλη την βελτίωση των δεικτών που σημειώθηκε διαχρονικά στις περισσότερες περιφέρειες. Οι Charlton και Velez (1986), προχώρησαν σε συγκρίσεις σε διεθνές επίπεδο μεταξύ των χωρών Αγγλίας και Ουαλίας, Η.Π.Α., Γαλλίας, Ιαπωνίας, Ιταλίας και Σουηδίας για την χρονική περίοδο Τα ευρήματα της μελέτης αυτής αποτυπώνουν την μείωση της θνησιμότητας που σχετίζεται με καταστάσεις αιτίες θανάτου οι οποίες θεωρούνται επιδεκτικές στην ιατρική φροντίδα κατά 51% στην Αγγλία και Ουαλία, κατά 55% στις Η.Π.Α., κατά 64% στη Γαλλία, κατά 72% στην Ιαπωνία, κατά 57% στην Ιταλία και κατά 61% στη Σουηδία, για τη χρονική περίοδο μεταξύ 1956 και Παράλληλα, η μείωση της θνησιμότητας από όλες τις άλλες αιτίες πλην αυτών που συγκροτούν το δείκτη της αποτρεπτής θνησιμότητας υπολογίστηκε σε 4% για την Αγγλία και Ουαλία, σε 9% για τις Η.Π.Α., σε 19% για τη Γαλλία, σε 43% για την Ιαπωνία, σε 17% για την Ιταλία και σε 3% για τη Σουηδία. Οι Φιλανδοί Poikolainen και Eskola (1986) χρησιμοποίησαν την έννοια της αποτρεπτής θνησιμότητας, προχωρώντας στον υπολογισμό της επίδρασης ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 20

21 της υγειονομικής περίθαλψης ή των υγειονομικών υπηρεσιών στην Φιλανδία μεταξύ των ετών 1969 και Ο σχετικός κατάλογος με τις καταστάσεις αιτίες θανάτου που κρίθηκαν ως επιδεκτικές στην φροντίδα υγείας βασίστηκε στην εργασία του Rutstein, καλύπτοντας συνολικά είκοσι μία (21) αιτίες ή ομάδες αιτιών, στις οποίες συμπεριλαμβάνονταν και πέντε αιτίες βρεφικού θανάτου. Ο κατάλογος των Poikolainen και Eskola περιελάμβανε καταστάσεις όπως η φυματίωση, ο καρκίνος της μήτρας, η υπέρταση και το άσθμα. Οι συγγραφείς, απέκλεισαν από τον κατάλογο καταστάσεις όπως ο καρκίνος των πνευμόνων, με το επιχείρημα ότι η πρόληψη τους σχετίζεται κυρίως με προσπάθειες οι οποίες συντελούνται εκτός του εύρους των υγειονομικών υπηρεσιών ακολουθώντας τη γραμμή του Charlton. Επίσης σε συμφωνία με την προσέγγιση του Charlton, οι Poikolainen και Eskola καθόρισαν ένα ανώτατο ηλικιακό όριο για τις περισσότερες αιτίες, συνήθως τα 65 έτη. Για κάποιες καταστάσεις όπως ο διαβήτης ή το άσθμα, το ανώτατο ηλικιακό όριο ορίστηκε χαμηλότερα, ήτοι στα 50 έτη. Επιπλέον, οι Poikolainen και Eskola λαμβάνοντας υπόψη τις καινοτομίες της εποχής στην υγειονομική περίθαλψη, συγκρότησαν και ανέλυσαν μια ξεχωριστή ομάδα από επτά κατηγορίες καταστάσεων αιτιών θανάτου οι οποίες θεωρήθηκαν ως "μερικώς επιδεκτικές στην ιατρική φροντίδα" (partly amenable), οι οποίες τελικά μετατράπηκαν σε "επιδεκτικές στην ιατρική φροντίδα" κατά τη διάρκεια της μελέτης. Στην ομάδα αυτή περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων η ισχαιμική καρδιοπάθεια, ο καρκίνος του δέρματος που δεν εμφανίζει μελάνωμα καθώς και η μηνιγκίτιδα. Τέλος στην ίδια μελέτη οι Poikolainen και Eskola, συνέταξαν έναν λεπτομερή κατάλογο με καταστάσεις- αιτίες θανάτου οι οποίες θεωρήθηκαν ως "μη επιδεκτικές στην ιατρική φροντίδα (not amenable) ". Τα αποτελέσματα της έρευνας των Poikolainen και Eskola έδειξαν μια σαφή μείωση της συνολικής αποτρεπτής θνησιμότητας η οποία συγκροτείται από ΜΕΛΕΤΗ ΑΠΟΤΡΕΠΤΗΣ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ( ) ΈΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 21

Το κάπνισμα στην Ελλάδα

Το κάπνισμα στην Ελλάδα Το οικονομικό φορτίο του καπνίσματος για το ιατροασφαλιστικό σύστημα σε κρίση στην Ελλάδα Tσαλαπάτη Κωνσταντίνα ΒScEcon, MSc Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Απρίλιος 2013 Το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗΣΧΟΛΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Φ. ΚΑΛΥΒΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ Παιδίατρος- Ιατρός Δημόσιας Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με τον όρο «υπηρεσίες υγείας», προσδιορίζονται όχι µόνο οι παρεχόµενες φροντίδες υγείας και ιατρικής περίθαλψης αλλά γενικότερα το πλέγµα των δοµών µε τις

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις

Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις Η θέση της Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας: Συνεργασίες και κοινές δράσεις Παναγιώτης Βίγλας, Οδοντίατρος, Γενικός Γραμματέας Ελληνικής Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας Η Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2012-2013 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα.

Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Παιδιά και νέοι με χρόνια προβλήματα υγείας και ειδικές ανάγκες. Σύγχρονες ιατρικές θεωρήσεις και ελληνική πραγματικότητα. Μαρία Φωτουλάκη Επίκουρη καθηγήτρια Παιδιατρικής-Παιδιατρικής Γαστρεντερολογίας

Διαβάστε περισσότερα

πρόλογος Βικτωρία Καλαποθάκη Καθηγήτρια Προληπτικής Ιατρικής Η Υγεία του Ελληνικού Πληθυσμού - -

πρόλογος Βικτωρία Καλαποθάκη Καθηγήτρια Προληπτικής Ιατρικής Η Υγεία του Ελληνικού Πληθυσμού - - πρόλογος Η στάθμιση της Υγείας ενός πληθυσμού αποτελεί προϋπόθεση για την ορθολογική αξιολόγηση των μέτρων που την επηρεάζουν, για τη διαμόρφωση των πολιτικών επιλογών και τον προγραμματισμό των διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009

35o. Αθήνα 11 Μαΐου 2009 35o Ετήσιο Πανελλήνιο Ιατρικό Συνέδριο Αθήνα 11 Μαΐου 2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους 4 Έλληνες πολίτες πληρώνει από την τσέπη του για υπηρεσίες υγείας ενώ, συνολικά, η δαπάνη των νοικοκυριών για υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ

Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΕΙΣ Ε.Α.Ν Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΜΠΡΟΥΠΗ ΕΠΙΣΚΕΠΤΡΙΑ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΕΤΑΞΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΠΕ 12/2/2015 ΙΣΤΟΡΙΚΟ Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την

Διαβάστε περισσότερα

Συνολικό οικονομικό κόστος της καρδιαγγειακής νόσου

Συνολικό οικονομικό κόστος της καρδιαγγειακής νόσου Εκτίμηση της οικονομικής επιβάρυνσης που συνδέεται με την καρδιαγγειακή νόσο στο παρόν και στο μέλλον Η καρδιαγγειακή νόσος (ΚΑΝ) αποτελεί ένα σημαντικό παγκόσμιο πρόβλημα υγείας. Στην Ευρώπη, ευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ;

Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ; Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ; Ένας δορυφόρος λογαριασμός (Δ.Λ.) είναι ένα εργαλείο για την οργάνωση όλης της ποσοτικής πληροφόρησης που σχετίζεται και απορρέει από ένα συγκεκριμένο

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτες ασθενών-μαρτύρων

Μελέτες ασθενών-μαρτύρων Μελέτες ασθενών-μαρτύρων Η πρώτη ΜΑΜ δημοσιεύθηκε το 1920 και αφορούσε τη σχέση καπνιστικής συνήθειας και επιθηλιώματος των χειλιών (μορφή καρκίνου του δέρματος) Το 1950, δημοσιεύθηκαν οι πρώτες 4 μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Οι δείκτες υγείας και οι παράγοντες που τους προσδιορίζουν (με ειδική αναφορά στην Ελλάδα)

Οι δείκτες υγείας και οι παράγοντες που τους προσδιορίζουν (με ειδική αναφορά στην Ελλάδα) Οι δείκτες υγείας και οι παράγοντες που τους προσδιορίζουν (με ειδική αναφορά στην Ελλάδα) ΤΑΣΟΣ ΦΙΛΑΛΗΘΗΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Κοινωνικής Ιατρικής Τμήμα Ιατρικής Πανεπιστημίου Κρήτης Διάλεξη στο μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΜΣ «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ- ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ» Η συμβολή του Παρατηρητηρίου Υγείας στην επιτυχημένη λειτουργία των προγραμμάτων διαλογής Έλενα Ριζά,, MPH, PhD, DLSHTM

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΙΣ ΓΙΑ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Εθνικός σχεδιασμός και ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Πρόληψης: α. Καταπολέμηση και προσπάθεια εξάλειψης των αιτιολογικών παραγόντων της αρρώστιας

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα

Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρική-Οι ετεροπολικοί δεσμοί της με την ασφάλεια Security Manager Forum 2014 Καμπανάρου Σταματίνα Ιατρός Ακτινοδιαγνώστης 1. Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο 2. Μονάδα Έρευνας Ακτινολογίας Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Προαγωγή Υγείας. Προγράμματα άσκησης

Προαγωγή Υγείας. Προγράμματα άσκησης Προαγωγή Υγείας Προγράμματα άσκησης Σύσταση 13: Συστήνεται οι Γενικοί Ιατροί, άλλοι Ιατροί, καθώς και επαγγελματίες υγείας της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας να ενθαρρύνουν τους ασθενείς με κατάθλιψη (κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/215 (3 Νοεμβρίου 6 ) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 215-216 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα 4/215

Διαβάστε περισσότερα

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες,

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, διέπεται από τις αρχές του προτύπου Beveridge. «το κόστος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας»

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ για την έρευνα «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» Η Έρευνα - γενικά Η έρευνα αυτή αφορά τη σχεδίαση και διεξαγωγή μιας πανελλαδικής έρευνας για την καταγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975)

Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Θάνατοι στην Ελλάδα κατά το έτος 2000, κατά ηλικία θανόντος και αιτία θανάτου (Συνεπτυγµένος ιεθνής Κατάλογος του 1975) Κω- Αιτίες θανάτων Σύνολο Ηλικία του θανόντος ε δικός δηλώθηκε Κάτω του 1 1-4 5-9

Διαβάστε περισσότερα

Επιλεγόµενο µάθηµα «Εισαγωγή στην Πρωτοβάθµια Φροντίδα Υγείας και τη Γενική Ιατρική»

Επιλεγόµενο µάθηµα «Εισαγωγή στην Πρωτοβάθµια Φροντίδα Υγείας και τη Γενική Ιατρική» Προαγωγή της Υγείας - Βαθµίδες Πρόληψης Στις "αναπτυγµένες" κοινωνίες οι κύριες αιτίες νοσηρότητας και θνησιµότητας είναι τα χρόνια νοσήµατα. Τα νοσήµατα αυτά είναι αποτέλεσµα µακρόχρονης έκθεσης του οργανισµού

Διαβάστε περισσότερα

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Kλινικές ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Kλινικές Mελέτες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΙΚΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ 1Τι είναι οι κλινικές μελέτες είναι σημαντικές; > Μη διστάσετε να ρωτήσετε το γιατρό σας για οποιαδήποτε και άλλη γιατί πληροφορία ή διευκρίνηση χρειάζεστε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Προσδόκιµο Ζωής και Υγείας 2012

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Προσδόκιµο Ζωής και Υγείας 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 03 / 07 / 2015 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Προσδόκιµο και Υγείας 2012 Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), σε συνεργασία µε την Ευρωπαϊκή Κοινή ράση για την καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Στατιστική Αρχή 3ο Συνέδριο Χρηστών. Πειραιάς 18.12.2012

Ελληνική Στατιστική Αρχή 3ο Συνέδριο Χρηστών. Πειραιάς 18.12.2012 Ελληνική Στατιστική Αρχή 3ο Συνέδριο Χρηστών Πειραιάς 18.12.2012 Στατιστικές Χρήσης Χρόνου Έλλειψη σχετικών στατιστικών Διενέργεια Έρευνας Χρήσης Χρόνου, σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

Νόσημα: Άσθμα. Επιστημονικός Υπεύθυνος: Καθηγητής Χρήστος Λιονής UNIVERSITY OF CRETE FACULTY OF MEDICINE ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

Νόσημα: Άσθμα. Επιστημονικός Υπεύθυνος: Καθηγητής Χρήστος Λιονής UNIVERSITY OF CRETE FACULTY OF MEDICINE ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ «Ανάπτυξη 13 Κατευθυντήριων Οδηγιών Γενικής Ιατρικής για τη διαχείριση των πιο συχνών νοσημάτων και καταστάσεων υγείας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας», Κωδικός MIS: 464637 Νόσημα: Άσθμα Ομάδα εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΘΕΜΑ:Παραγοντες που επηρεαζουν την υγεια. Το 1948 με την ιδρυση του Π.Ο.Υ. τεθηκαν επισημως τα θεμελια για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ & ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Σελίδα1 Η ΑΝΑΓΚΗ Η αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο!

Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο! Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο! Η αλματώδης αύξηση της συχνότητας του Σακχαρώδη Διαβήτη δημιούργησε την ανάγκη ίδρυσης οργανωμένων Κέντρων, τα οποία διαθέτουν όλα τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία καρκίνου του πνεύμονα Ενότητα 1: Ογκολογία Πνεύμονα. Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής

Επιδημιολογία καρκίνου του πνεύμονα Ενότητα 1: Ογκολογία Πνεύμονα. Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Επιδημιολογία καρκίνου του πνεύμονα Ενότητα 1: Ογκολογία Πνεύμονα Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Επιδημιολογικά στοιχεία καρκίνου του πνεύμονα Ο καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην έρευνα χρησιµοποίησης υπηρεσιών υγείας χρησιµοποιούνται επιδηµιολογικές, κοινωνιολογικές, οικονοµετρικές, καθώς και καθαρά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ+ΚΑΡΚΙΝΟΥ+ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ+ΚΑΡΚΙΝΟΥ+ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΔΓ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ+ΚΑΡΚΙΝΟΥ+ΠΝΕΥΜΟΝΑ + ΠΑΠΑΊΏΑΝΝΟΥ+ΑΝΤΩΝΙΟΣ τ.+ειδικευόμενος+πνευμονολογικήςdογκολογικής Κλινικής++ Α.Ν.Θ.++ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ Ειδικευόμενος++Πνευμονολογικής+Κλινικής+Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ.+++Γ.+ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2009

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2009 ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ Πρόληψη και Ασφάλιση : Διπλή ασπίδα προστασίας από τους κινδύνους που απειλούν Ζωή Υγεία Α Μέρος : Κίνδυνοι Ζωής και Υγείας Πρόληψη: από τη θεωρία στην πράξη: νέες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ. Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη

Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ. Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ : Ορολογία και λίγα λόγια για τον καρκίνο Χαρακτηριστικά του καρκίνου Μεταλλάξεις Μεταλλάξεις και καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αιτίες θανάτων έτους 2012

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αιτίες θανάτων έτους 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 31/03/2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αιτίες θανάτων έτους 2012 Από την Ελληνική Στατιστική Αρχή ανακοινώνονται τα στατιστικά στοιχεία που αποτυπώνουν τις αιτίες

Διαβάστε περισσότερα

Το κάπνισμα ως απειλή για την υγεία και την οικονομία. Υπάρχουν λύσεις; Τομέας Οικονομικών της Υγείας, ΕΣΔΥ. Εισαγωγή

Το κάπνισμα ως απειλή για την υγεία και την οικονομία. Υπάρχουν λύσεις; Τομέας Οικονομικών της Υγείας, ΕΣΔΥ. Εισαγωγή Το κάπνισμα ως απειλή για την υγεία και την οικονομία. Υπάρχουν λύσεις; Κώστας Αθανασάκης, BScHS, BScEcon, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, ΕΣΔΥ Εισαγωγή Το κάπνισμα αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί

Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 Κεφάλαιο 2: Έννοιες και Ορισμοί Η επιτυχία των επιχειρήσεων βασίζεται στην ικανοποίηση των απαιτήσεων των πελατών για: - Ποιοτικά και αξιόπιστα προϊόντα - Ποιοτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η νοσηλευτική διεργασία : Αποτελεί συστηματική μέθοδο που κατευθύνει τον νοσηλευτή και τον ασθενή στον αμοιβαίο: Προσδιορισμό των αναγκών για νοσηλευτική φροντίδα σχεδιασμό και εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των ΚΕΝ στους προϋπολογισμούς των Νοσοκομείων. Εισηγητής: Θωμάς Χ. Λάζαρης Οικονομολόγος Υγείας Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας

Η επίδραση των ΚΕΝ στους προϋπολογισμούς των Νοσοκομείων. Εισηγητής: Θωμάς Χ. Λάζαρης Οικονομολόγος Υγείας Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας Η επίδραση των ΚΕΝ στους προϋπολογισμούς των Νοσοκομείων Εισηγητής: Θωμάς Χ. Λάζαρης Οικονομολόγος Υγείας Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας 1 Δομή εισήγησης Η εργασία εντάσσεται στην θεματική ενότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Αν και η πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας εθεωρείτο στο παρελθόν, ως κοινωνικό αγαθό, σήµερα βασίζεται σε ιδιωτικοοικονοµικά κριτήρια και στην ύπαρξη ασφάλισης. Είναι λοιπόν φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α Ο όρος «προσφορά υπηρεσιών υγείας» εκφράζει την παροχή υπηρεσιών που προέρχονται από προµηθευτές υγείας (γιατρούς, νοσοκοµεία κ.τ.λ). Οι παράγοντες που προσδιορίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 395 396 ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÅÉÓ ΣΕ ÅËËÇÍΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 397 398 399 400 401 402 3 ο Εθνικό Συνέδριο Κλινικής Μικροβιολογίας 9 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Νοσοκομειακών Λοιμώξεων & Υγιεινής,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ ΤΜΗΜΑ Νοσηλευτικής ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ευρύτερο κοινωνικο-οικονομικό περιβάλλον Τομέας Υγείας Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Τριτοβάθμια Περίθαλψη

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Υγείας

Κοινωνιολογία της Υγείας Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Κοινωνιολογία της Υγείας Ενότητα 7:Κοινωνικές ανισότητες στην υγεία Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Νοσηλευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ

ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΜΠΣ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΚΟΥΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΠΑΗΛΙΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΘΕΜΑ: ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΥΣΤΡΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΗΠΑ ΠΕΙΡΑΙΑΣ 2014 ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΠΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013

Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013 Κλέα Κατσουγιάννη Καθηγήτρια Βιοστατιστικής και Επιδημιολογίας Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013 Μεταβλητότητα

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Η ανίχνευση BRCA μετάλλαξης δεν αποτελεί διάγνωση νόσου αλλά γενετική πληροφορία και εκτίμηση κινδύνου Ενδείξεις

Διαβάστε περισσότερα

Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014

Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014 Greek Leadership Diabetes Forum 11-April 2014 MΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ Σ.Ι.Παππάς «Το Ελληνικό Σχέδιο Δράσης για την αντιμετώπιση του ΣΔτ2. Ο Διαβήτης ως πρότυπο χρόνιων νόσων» ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΒΙΩΣIΜΟΤΗΤΑΣ Ελλάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Αθηνά Λινού, MD, PhD, MPH Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια του Εργαστηρίου Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Πρόεδρος Ινστιτούτου

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση

Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση Παράρτημα IV Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC Επιστημονικά πορίσματα και αιτιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Τεκμηρίωση Το 47% περίπου των περιστατικών καρκίνου και το 55% των θανάτων από καρκίνο καταγράφονται σε λιγότερο αναπτυγμένες περιοχές του πλανήτη.

Τεκμηρίωση Το 47% περίπου των περιστατικών καρκίνου και το 55% των θανάτων από καρκίνο καταγράφονται σε λιγότερο αναπτυγμένες περιοχές του πλανήτη. ΜΥΘΟΣ 1 ΟΣ : Ο ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΑ ΕΝΑ ΖΗΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ ΑΛΗΘΕΙΑ: Ο ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΑ ΕΝΑ ΖΗΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ Έχει ευρείες επιπτώσεις στην κοινωνία, στην οικονομία, στην ανάπτυξη και στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα

Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα Γιατροί Χωρίς Σύνορα- Ελληνικό Τμήμα, 20 Μαΐου 2008 Εισαγωγή Η Ελλάδα βρίσκεται στα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Βογιατζόγλου E, Βογιατζόγλου Δ. Γενικό Νοσοκομείο «Αμαλία. Δόνου Α.,

Βογιατζόγλου E, Βογιατζόγλου Δ. Γενικό Νοσοκομείο «Αμαλία. Δόνου Α., ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ. Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΜΑΣ ΣΤΟ ΙΑΤΡΕΙΟ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΠΟΔΙΟΥ, ΣΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ «ΑΜΑΛΙΑ ΦΛΕΜΙΝΓΚ». Μεϊμέτη Ε., Καφαντάρης Ι., Δόνου Α., Βογιατζόγλου E, Βογιατζόγλου Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο ΟΔΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ο Σακχαρώδης Διαβήτης (ΣΔ) είναι μια μεταβολική διαταραχή και αποτελεί ένα από τα συχνότερα χρόνια νοσήματα και μια από τις σημαντικότερες αιτίες πρόωρης

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) για την υποστήριξη ιατρικών πράξεων σε νησιωτικές περιοχές στο Αιγαίο

Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) για την υποστήριξη ιατρικών πράξεων σε νησιωτικές περιοχές στο Αιγαίο Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) για την υποστήριξη ιατρικών πράξεων σε νησιωτικές περιοχές στο Αιγαίο Δρ. Η. Μαγκλογιάννης Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τμήμα Μηχανικών Πληροφοριακών και Επικοινωνιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων... 15. Εισαγωγή... 19

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων... 15. Εισαγωγή... 19 YpiresYgeias04Dior_Layout 1 8/28/14 10:41 PM Page 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ευρετήριο διαγραμμάτων-πινάκων.......................... 15 Εισαγωγή............................................. 19 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΘΕΩΡΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Πρωτόκολλο προγράμματος πρόληψης και προαγωγής της στοματικής υγείας «Ημέρες Πρόληψης» Εισαγωγή Ο Οδοντιατρικός Σύλλογος Πειραιά (ΟΣΠ) εδώ και 30 χρόνια πρωτοπορεί στο χώρο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΛΕΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΛΕΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΛΕΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Δημήτρης Κουτσούρης Καθηγητής Ε.Μ.Π. Εργαστήριο Βιοϊατρικής Τεχνολογίας Παρεμφερείς Όροι Τηλε-Ιατρική (Tele-Medicine) Αφορά κυρίως ασθενείς Τηλε-Υγεία (Tele-Health) Αφορά

Διαβάστε περισσότερα

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος

MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος MEDIcash: Η Φιλοσοφία του προγράμματος 1. Προσφέρει οικονομική ενίσχυση έναντι του υψηλού κόστους νοσηλείας, σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος χρειαστεί να νοσηλευτεί ή να χειρουργηθεί 2. Αποτελεί συμπληρωματική

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Εσωτερική Αγορά, Βιομηχανία, Επιχειρηματικότη τα και ΜΜΕ ΣΥΝΟΨΗ Πίνακας επιδόσεων της Ένωσης για την Καινοτομία το

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος. Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ

Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος. Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ Ψυχοκοινωνικοί βλαπτικοί παράγοντες του εργασιακού περιβάλλοντος Γ. Ραχιώτης Ειδικός ιατρός εργασίας Λέκτορας Επιδημιολογίας ΠΘ Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τροποποίηση της σχέσης του ανθρώπου με το περιβάλλον.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Αποτελέσματα από την παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στα κέντρα κράτησης μεταναστών ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 www.msf.gr Εισαγωγή Οι

Διαβάστε περισσότερα

Αναλογία (Proportion)

Αναλογία (Proportion) Μέτρα Νοσηρότητας Αναλογία (Proportion) Κλάσµα Αριθµητής ΣΥΜΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΤΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΩΣ στον παρανοµαστή Ποσότητες της ίδιας φύσης Κυµαίνεται πάντα µεταξύ 0 και 1 Ποσοστό = αναλογία x 100 κυµαίνεται: 0-100

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Φτάνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Το πρόγραμμα εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού

Διαβάστε περισσότερα

Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Η θέση των συµβουλίων στη διάρθρωση του εκπαιδευτικού συστήµατος

Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Η θέση των συµβουλίων στη διάρθρωση του εκπαιδευτικού συστήµατος 4. Συγκριτική Ανάλυση των Στοιχείων Από τη σύντοµη επισκόπηση που προηγήθηκε προκύπτει ότι στον ορισµό και στα χαρακτηριστικά ενός συµβουλίου παιδείας που θέσαµε στην αρχή της µελέτης ανταποκρίνονται αρκετά

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Δρ. Αθηνά Λινού Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Έλενα Ριζά, MPH, PhD Επιδημιολόγος/ Υγιεινολόγος Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Κύριος Στόχος Αποτύπωση της υγείας του πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παγκρέατος: πρόγνωση Κακή πρόγνωση Συνολική πενταετής επιβίωση 6%.

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Μύρων Μαυρικάκης Αναπλ. Καθηγητής Θεραπευτικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παθολόγος - Ρευματολόγος ριν αρχίσω την ομιλία μου θα

Διαβάστε περισσότερα

Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας

Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας Συγκρίσεις προγραμμάτων Υγείας ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ FULL ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ TO ΠΛΕΟΝΕΚΤΙΚΟ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗ 1. 19.05.2015 matonakis@myadvisor.gr 211 800 4634 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τον Μάϊο του 2015 η ΕΘΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΣΥΝΟΨΗ Η παρούσα μελέτη αποτελεί συνέχεια της αρχικής φάσης της μελέτης νοσηρότητας και θνησιμότητας στη νήσο Μήλο που πραγματοποιήθηκε το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΙΚΑ ΣΤΟΝ ΕΟΠΥΥ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΣΤΟ Π.Ε.Δ.Υ. ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ

ΑΠΟ ΤΟ ΙΚΑ ΣΤΟΝ ΕΟΠΥΥ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΣΤΟ Π.Ε.Δ.Υ. ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΙΚΑ ΣΤΟΝ ΕΟΠΥΥ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΣΤΟ Π.Ε.Δ.Υ. ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΟΝ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ΣΤΟ ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ ΓΕΝΝΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ o ΙΔΡΥΤΙΚΟΣ ΝΟΜΟΣ 6298/1934 o Τροποποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΤΟΞΙΝΩΣΗ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΛΗΨΗ ΝΑΛΤΡΕΞΟΝΗΣ

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΤΟΞΙΝΩΣΗ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΛΗΨΗ ΝΑΛΤΡΕΞΟΝΗΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΘΥΜΙΑ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΤΟΞΙΝΩΣΗ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΛΗΨΗ ΝΑΛΤΡΕΞΟΝΗΣ ΠΡΩΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ(Διαφ.1) Στη 10χρονη εμπειρία μου με χρήστες ηρωίνης

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων

Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων Οικονομικά της Υγείας και Διαβήτης: μια κριτική επισκόπηση των ερευνητικών δεδομένων Κώστας Αθανασάκης BScHS, BScEcon, MSc, PhD, PD Επιστημονικός Συνεργάτης, Τομέας Οικονομικών της Υγείας, ΕΣΔΥ Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Κυριόπουλος MD, MSc, MPH, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας. Αθήνα Απρίλιος 2011. Περίγραμμα

Γιάννης Κυριόπουλος MD, MSc, MPH, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας. Αθήνα Απρίλιος 2011. Περίγραμμα Οικονομικά της Υγείας Η αποτυχία των εργαλείων της αγοράς και των ρυθμιστικών μηχανισμών κρατικής παρέμβασης στον υγειονομικό τομέα: η αναζήτηση μιας σύνθεσης Γιάννης Κυριόπουλος MD, MSc, MPH, PhD Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

Για τους σκοπούς του Συμπληρωματικού αυτού Συμβολαίου ισχύουν οι παρακάτω ορισμοί:

Για τους σκοπούς του Συμπληρωματικού αυτού Συμβολαίου ισχύουν οι παρακάτω ορισμοί: ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ 2ης ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗΣ Το παρόν Συμπληρωματικό Συμβόλαιο αποτελεί μέρος του Συμπληρωματικού Ασφαλιστηρίου Νοσοκομειακής Περίθαλψης στο οποίο προσαρτάται και ισχύει εφόσον αναγράφεται

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011.

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Α. Την 25/10/2012 περιήλθε στην Περιφερειακή Συμπαραστάτη του Πολίτη και της Επιχείρησης της Περιφέρειας Αττικής και έλαβε αριθμ. πρωτ. 157658/387 το ανωτέρω σχετικό,

Διαβάστε περισσότερα

Σχήµα 1. Προσδόκιµο ζωής κατά τη γέννηση στις χώρες του ΟΟΣΑ.

Σχήµα 1. Προσδόκιµο ζωής κατά τη γέννηση στις χώρες του ΟΟΣΑ. ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Στις 8 εκεµβρίου 2009, δόθηκε στη δηµοσιότητα από τον Οργανισµό Οικονοµικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) η έκδοση Health at a Glance 2009, η οποία περιλαµβάνει ανάλυση των στατιστικών δεδοµένων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικά Προγράμματα Προσυμπτωματικού Ελέγχου για Ενηλίκους στην Ελλάδα

Εθνικά Προγράμματα Προσυμπτωματικού Ελέγχου για Ενηλίκους στην Ελλάδα Εθνικά Προγράμματα Προσυμπτωματικού Ελέγχου για Ενηλίκους στην Ελλάδα Σκρουμπέλος Αναστάσιος, Κυριόπουλος Γιάννης Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας, Τομέας Οικονομικών της Υγείας 2010 a.skroumpelos [Type the

Διαβάστε περισσότερα