Τεύχος 1 ο - Άρθρο 11 o

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τεύχος 1 ο - Άρθρο 11 o"

Transcript

1 Τεύχος 1 ο - Άρθρο 11 o ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ. Συγγραφέας: Τσίντου Μαγδαληνή* Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. *Editor in Chief, reviewer, webmaster. Περίληψη: Η αποτυχία της συμβατικής θεραπευτικής αντιμετώπισης στην πολλαπλή σκλήρυνση (MS) και οι πολλά υποσχόμενες κυτταρο-βασισμένες θεραπείες έχουν στρέψει τους επιστήμονες στην αναζήτηση νέων οδών για την αποκατάσταση της νευροεκφυλιστικής βλάβης. Η αυτοάνοση απομυελινωτική εκφύλιση των νευρώνων του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος (Κ.Ν.Σ.) στην MS θα μπορούσε να αποκατασταθεί με την επαγωγή της αποδοτικής επανα-μυελίνωσης, μέσω της άμεσης αντικατάστασης των μυελινογόνων κυττάρων, της ανοσο-ρύθμισης και της υποκίνησης των ενδογενών κυτταρικών επισκευαστικών αποθεμάτων. Η επιλογή του τύπου των βλαστικών κυττάρων, της οδού χορήγησης, της χρονικής παρέμβασης αλλά και τα πιθανά προβλήματα από την εφαρμογή των νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων, αποτελούν αντικείμενο εκτεταμένης έρευνας και θα μας απασχολήσουν στην ανασκόπηση αυτή. Λέξεις κλειδιά: πολλαπλή σκλήρυνση, βλαστικά κύτταρα, κυτταρο-βασισμένες θεραπείες, απομυελινώσεις, ανοσο-ρύθμιση, ανοσο-προστασία. 1. Εισαγωγή. Η πολλαπλή σκλήρυνση (MS) είναι μια χρόνια φλεγμονώδης, αυτοάνοσος ασθένεια του Κ.Ν.Σ. που οδηγεί σε πολυεστιακή απομυελίνωση και μόνιμη νευριτική απώλεια [1-4]

2 μέσα από μια πορεία αυθόρμητων επανα-μυελινωτικών προσπαθειών που βαθμιαία αποτυγχάνουν [5]. Προσβάλει κυρίως νέους ενήλικες οικονομικά εύρωστων χωρών και η αιτιοπαθογένειά της παραμένει άγνωστη. Περιβαλλοντικοί, μολυσματικοί παράγοντες αλλά και γενετική ευπάθεια [1] συμμετέχουν στην ενορχήστρωση της επίθεσης του ανοσοποιητικού στα αντιγόνα μυελίνης και την πυροδότηση ενός ανοσοποιητικού καταρράκτη. Τα υποτροπιάζοντα επεισόδια ανοσο-μεσολαβημένης οξείας φλεγμονώδους βλάβης νευριτών και νευρογλοίας, οδηγούν τελικά σε μετα-φλεγμονώδη γλοίωση και νευροεκφυλισμό [6,7]. Η συσσώρευση προδρόμου αμυλοειδούς πρωτεΐνης [8] στους νευρώνες, η μείωση του κλάσματος NAA/Cr (N-acetyl aspartate/creatine ratio) στην MR φασματοσκοπία [9], αλλά και η οξειδωτική ζημία του μιτοχονδριακού DNA [10] σε συνδυασμό με την μείωση της αξονικής πυκνότητας στη φυσιολογικής εμφάνισης λευκή ουσία, αποτελούν ισχυρά στοιχεία ενδεικτικά του νευροεκφυλισμού στην MS [11-12]. Η συμβατική θεραπευτική αντιμετώπιση με ανοσο-καταστολή και ανοσο-ρύθμιση (IFN -β, οξικό glatiramer κ.λ.π.) δεν παρέχει ικανοποιητικά αποτελέσματα [13]. Έτσι, η επιτακτική ανάγκη ανεύρεσης νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων αλλά και το παθοφυσιολογικό απομυελινωτικό υπόστρωμα της MS, καθιστά τη χρήση της κυτταροβασισμένης θεραπείας ελπιδοφόρα στρατηγική αντιμετώπισης αλλά και αντικείμενο μεγάλου προβληματισμού. Η επιλογή του τύπου των κυττάρων που θα χρησιμοποιηθούν για τη μεταμόσχευση, η βέλτιστη οδός χορήγησης αλλά και η επιλογή του κατάλληλου χρόνου για την εφαρμογή της θεραπείας, αποτελούν καθοριστικούς παράγοντες για την επιτυχή έκβαση. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκαν διάφορα πρότυπα διαταραχών της μυελίνης. 2. Ζωικά πρότυπα μυελινοπαθειών. Για τις συγγενείς υπομυελινωτικές διαταραχές, χρησιμοποιήθηκαν τα knockout

3 ποντίκια shiverer [19] ανεπαρκή στη βασική πρωτεΐνη της μυελίνης, που εκδηλώνουν εκτεταμένη απομυελίνωση λόγω απώλειας συμπίεσης της μυελίνης. Αποτελούν γενικό πρότυπο των λευκοδυστροφιών, ενώ έχουν επίσης αναπτυχθεί και γενετικά ακριβέστερα πρότυπα (md αρουραίος, jimpy ποντίκια, shaking pup σκυλιά κ.λ.π.) [20-21]. Πειραματική απομυελίνωση σε ενήλικα ζώα έχει προκληθεί με την επίδραση μυελινοτοξικών χημικών ουσιών ή με τη δράση ιών. Το αντιπροσωπευτικό ζωικό πρότυπο της ανθρώπινης MS είναι η πειραματική αυτοάνοση εγκεφαλομυελίτιδα (EAE). Η ΕΑΕ προκαλείται με την ενεργητική ή παθητική ευαισθητοποίηση των ζώων στα αντιγόνα της μυελίνης και συνοδεύεται από Τ-κυτταρομεσολαβημένη απομυελίνωση και νευρωνική απώλεια [22-23]. 3. Ενδογενής νευρογένεση και επανα-μυελίνωση. Πληθώρα μελετών σε ζωικά πρότυπα και ανθρώπους έχουν προ πολλού καταρρίψει το μύθο περί δομικής αμεταβλητότητας του ενήλικου εγκεφάλου, αποδεικνύοντας την ύπαρξη προγονικών νευρογενετικών κυττάρων που εμμένουν στην ενήλικη ζωή [24-26]. Έτσι, το ενήλικο ΚΝΣ κατέχει αυτο-επισκευαστική ικανότητα σε περιπτώσεις βλάβης. Τα νευρικά βλαστικά κύτταρα (NSCs), αποτελούν προγονικά κύτταρα που έχουν την ικανότητα της συνεχούς αυτο-ανανέωσης και είναι πολυδύναμα γιατί μπορούν να δώσουν κύτταρα απογόνων και των τριών κυτταρικών σειρών του Κ.Ν.Σ. (νευρώνες, αστροκύτταρα και ολιγοδενδροκύτταρα) [14]. Τα NSCs εμμένουν σε όλη τη διάρκεια της ενήλικης ζωής αν και σε μειωμένο αριθμό μεταγεννητικά συνεχίζοντας τη νευρογένεση. Πράγματι, νέοι νευρώνες παράγονται συνεχώς στην πρόσθια υποκοιλιακή ζώνη των ενήλικων τρωκτικών και μεταναστεύουν στον οσφρητικό βολβό [15]. Νευρογένεση επίσης παρατηρείται στην οδοντωτή έλικα του ιππόκαμπου ανθρώπων [16-17] και τρωκτικών [18].

4 Από τα νευρικά βλαστικά κύτταρα (NSCs) της κοιλιακής ζώνης προέρχονται τα διδύναμα νευρογλοιακά προγονικά κύτταρα (GPSs) που παράγουν αστροκύτταρα και ολιγοδενδροκύτταρα. Από τα ολιγοδενδροκύτταρα αυτά σχηματίζεται η μυελίνη. Τα GPSs εδρεύουν στο εγκεφαλικό παρέγχυμα [29] ιδίως στην ώριμη λευκή ουσία και αποτελούν τον κύριο κυτταρικό πληθυσμό που κινητοποιείται σε απομυελινωτικές καταστάσεις [ ] προωθώντας την επανα-μυελινωτική αποκατάσταση. Η ενεργοποίηση και τελικά η διαφοροποίηση των προδρομικών ολιγοδενδροκυττάρων σε επανα-μυελινωτικά ολιγοδενδροκύτταρα συντελείται από τη σηματοδότηση μιας σύνθετης μήτρας περιβαλλοντολογικών παραγόντων, συμπεριλαμβανομένων των κυτοκινών, χυμοκινών και αυξητικών παραγόντων [30]. Τα φλεγμονώδη κύτταρα συμβάλλουν στη δημιουργία συνθηκών επανα-μυελίνωσης, παρέχοντας συστατικά της περιβαλλοντικής μήτρας αλλά και φαγοκυτταρώνοντας παράλληλα τα συντρίμμια της μυελίνης [30]. 4. Επανα-μυελίνωση στην MS. Στην MS, η αυτο-επισκευαστική ικανότητα διαφαίνεται από την αυθόρμητη μερική επανα-μυελίνωση που εμφανίζεται στις απομυελινωτικές βλάβες [30]. Εντούτοις, η αυθόρμητη αυτή επανα-μυελίνωση εμφανίζεται κυρίως στην οξεία φλεγμονώδη φάση πριν εκδηλωθεί μόνιμη αξονική ζημία, γλοίωση και νευροεκφυλισμός [5, 32], είναι ελλιπής [31] και εξατομικευμένη [33]. Η αποτυχία της επαναμυελίνωσης στην MS σχετίζεται πιθανώς με την ανεπάρκεια των μυελινο-παραγωγικών κυττάρων ή την έλλειψη περιβαλλοντολογικής υποστήριξης. Μελέτες επιβεβαίωσαν την ανενεργό παρουσία άφθονων προγονικών κυττάρων στις οξείες και χρόνιες βλάβες της MS [31, 35] αλλά και την απουσία στρατολόγησης των απομακρυσμένων [36]. Παρατηρήθηκε επίσης, απουσία αντιδραστικής επανα-μυελίνωσης

5 και προοδευτική δενδροκυτταρική απώλεια σε μερικούς ασθενείς ενώ ενίσχυση της επαναμυελινωτικής διαδικασίας παρατηρήθηκε σε ασθενείς με Τ-λεμφοκυτταρική και φαγοκυτταρική υπερδραστηριότητα [33]. Τα εν λόγω ευρήματα συγκλίνουν στο συμπέρασμα ότι η ανεπαρκής περιβαλλοντική σηματοδότηση περιορίζει την κινητοποίηση των GPCs και εκθέτει τη σημασία της ιστικής υποστήριξης στην επανα-μυελινωτική διαδικασία [33]. 5. Κριτήρια επιλογής κυτταρικών υποψήφιων - προσδιορισμός χρόνου και διαδρομής παράδοσης. Η επιλογή του ιδανικού κυτταρικού υποψήφιου κρίνεται από την ευκολία απόκτησης, την επέκταση και διατήρηση της λειτουργικής του πλαστικότητας in vitro, τη μεταναστευτική του ικανότητα [39], την δυνατότητά του να επιζεί και να διαφοροποιείται στο περιβάλλον της βλάβης επάγοντας τη επανα-μυελίνωση, την νευροπροστατευτική ή/και ανοσορυθμιστική ικανότητα που επιδεικνύει [40]. Ιδιαίτερη σημασία για την επιτυχή έκβαση επίσης έχει η έγκαιρη παρέμβαση πριν την εγκατάσταση μόνιμης αξονικής βλάβης και το γλοιωτικό/ουλοποιητικό περιβάλλον των βλαβών αποτελέσει αποτρεπτικό παράγοντα της επισκευαστικής διαδικασίας [38]. Επίσης, η παρέμβαση σε μια πρώιμη φάση όταν η αυθόρμητη επανα-μυελίνωση βρίσκεται στο αποκορύφωμα, ίσως απέτρεπε τη φυσιολογική αυτή διεργασία [37]. Η χαμηλή τροφική υποστήριξη του ενήλικου φυσιολογικού εγκεφαλικού ιστού αρκεί για να καλύψει τις τροφικές απαιτήσεις των εδρευόντων κυττάρων αλλά δεν ευνοεί την επιβίωση των μεταμοσχευμένων κυττάρων [41]. Σε καταστάσεις όμως έντονης απομυελινωτικής βλάβης η ενσωμάτωση των μεταμοσχευμένων κυττάρων είναι μέγιστη. Η βέλτιστη λοιπόν χρονική παρέμβαση για την καλύτερη ενσωμάτωση, είναι το στενό χρονικά παράθυρο της επίμονης απομυελίνωσης με μόνιμα νευρολογικά ελλείμματα [37]. Η πολυεστιακότητα των βλαβών της MS και η αδυναμία των νευροαπεικονιστικών τεχνικών (MRI) να προσδιορίσουν την κλινική σπουδαιότητα της κάθε βλάβης καθιστούν

6 αδύνατη την εστιακή αντιμετώπιση της νόσου. Η έγχυση στη συστηματική κυκλοφορία, στην κυκλοφορία του εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ΕΝΥ) ή η ενδο-εγκεφαλο-κοιλιακή έγχυση, αποτελούν τις μόνες οδούς που θα προωθήσουν τη στοχοθετημένη μετανάστευση των μυελινο-παραγωγικών κυττάρων στα όργανα στόχους. Η προσέλκυση στις φλεγμονώδεις εστίες ακολουθεί τη βαθμίδωση συγκέντρωσης των χημειοτακτικών παραγόντων [42-43]. 6. Υποψήφια μυελινο-παραγωγικά κύτταρα για τη στοχευμένη κυτταροθεραπευτική προσέγγιση στην MS. Στη μάχη αντιμετώπισης των απομυελινωτικών νοσημάτων έχουν χρησιμοποιηθεί πολλοί διαφορετικοί υποψήφιοι κυτταρικοί πληθυσμοί. Βλαστικά κύτταρα εμβρυικά και ενήλικα αλλά και μη-κνσ φαινότυποι όπως τα κύτταρα Schwann και τα οσφρητικά επενδυτικά κύτταρα έχουν αξιολογηθεί στα απομυελινωτικά ζωικά πρότυπα για να εμβαθύνουν τη γνώση μας και να παράσχουν στοιχεία για την επιλογή του ιδανικού κυτταρικού υποψήφιου για τη θεραπευτική προσέγγιση. Τα βλαστικά κύτταρα χαρακτηρίζονται από την ικανότητα αυτό-ανανέωσης αλλά και τη δυνατότητα παραγωγής ποικίλων διαφοροποιημένων κυτταρικών απογόνων. Αποτελούν την πιο ελπιδοφόρα στρατηγική για την νευρο-αναγέννηση, νευρογλοιο-γένεση αλλά και ανοσο-ρύθμιση (τοπική και συστηματική) στις φλεγμονώδεις διαταραχές του ΚΝΣ [40, 44-45]. Οι ακριβείς μηχανισμοί δράσης με τους οποίους ασκείται αυτή η ανοσορυθμιστική/αντιφλεγμονώδης επίδραση δεν έχουν ακόμα σαφώς προσδιοριστεί. Έχει προταθεί ότι οι νευρικοί πρόγονοι προκαλούν εκλεκτική απόπτωση των Th1 κυττάρων [46] (που ευθύνονται για την παραγωγή προ-φλεγμονωδών κυτοκινών ) με αποτέλεσμα τη μετατόπιση της φλεγμονώδους διαδικασίας του ΚΝΣ προς ένα Τh2 αντιφλεγμονώδη φαινότυπο (παραγωγή αντιφλεγμονωδών κυτοκινών). 6.1 Μη-ΚΝΣ φαινότυποι (κύτταρα Schwann- οσφρητικά επενδυτικά κύτταρα).

7 Η πειραματική χρήση των κυττάρων Schwann των περιφερειακών μυελινοπαραγωγικών κυττάρων στην κυτταρο-θεραπευτική δεν ήταν ενθαρρυντική λόγω της παρεμπόδισή τους από τα αστροκύτταρα [76]. Ομοίως, τα οσφρητικά επενδυτικά κύτταρα νευρογλοιακά κύτταρα που υποστηρίζουν την οσφρητική νευρογένεση αν και επιδεικνύουν μυελινο-παραγωγικές ιδιότητες μετασχηματιζόμενα σε κύτταρα ομοιάζοντα με κύτταρα Schwann και δεν παρεμποδίζονται από τα αστροκύτταρα [76], αδυνατούν να διασχίσουν τη βλάβη [77]. 6.2 Εμβρυονικά βλαστικά κύτταρα (ESC). Τα εμβρυονικά βλαστικά κύτταρα προέρχονται από την εσωτερική κυτταρική μάζα εμβρύου [48] στο στάδιο της βλαστοκύστης (5-9 ημέρες μετά τη γονιμοποίηση) και μπορούν να παράγουν κύτταρα και των τριών βλαστικών στοιβάδων, δηλαδή ολόκληρο το ρεπερτόριο των κυττάρων του σώματος. Τα ανθρώπινα ESC λαμβάνονται από έμβρυα τεχνητής γονιμοποίησης. Η in vitro διαφοροποίησή τους προωθείται με παράγοντες αύξησης, χημικούς παράγοντες και νευροτροφικούς παράγοντες όπως, ο EGF, FGF-2, BDNF, και το ρετινοϊκό οξύ [49-50]. Η μεταμόσχευση των ESC στα απομυελινωτικά πρότυπα τρωκτικών προώθησε την επανα-μυελίνωση κατόπιν ενσωμάτωσης και διαφοροποίησής τους σε νευρογλοιακά κύτταρα [51]. Ομοίως, η μεταμόσχευση των διαφοροποιημένων ολιγοδενδροκυτταρικών προγόνων που προήλθαν από τα ESC στο πρότυπο ποντικών shiverer απέδειξε τη μυελινογόνο αποτελεσματικότητα τους [52]. Πιθανολογείται επίσης η ανοσο-ρυθμιστική επίδραση των ESC στην καταστολή της πειραματικής αυτοάνοσης εγκεφολομυελίτιδας [53]. Εντούτοις, οι ηθικοί προβληματισμοί, η πιθανότητα ογκογένεσης (τερατώματα/ νευροεπιθηλιακοί όγκοι) λόγω παραμονής επίμονα αδιαφοροποίητων ή μερικώς διαφοροποιημένων κυττάρων [54-55], η πιθανότητα εμφάνισης χρωμοσωμικών ανωμαλιών στα καλλιεργημένα ανθρώπινα ESC [56] αλλά και άνοσης απόρριψης λόγω μη-ομολόγου μοσχεύματος [55] (αν και οι τελευταίες έρευνες εξέθεσαν την παρουσία ανοσο-ανοχής στα

8 ESC [57]), έστρεψαν την έρευνα στην αναζήτηση νέων πηγών μυελινο-παραγωγικών κυττάρων. 6.3 Ενήλικα βλαστικά κύτταρα Ενήλικα νευρικά βλαστικά κύτταρα. Τα ενήλικα νευρικά βλαστικά κύτταρα απομονώθηκαν από την υποκοιλιακή ζώνη των θηλαστικών (SVZ) και καλλιεργήθηκαν in vitro σαν χαλαρά προσκολλημένα κύτταρα [59] ή σαν αθροίσματα επιπλεόντων κυττάρων που ονομάζονται νευρόσφαιρες παρουσία του επιδερμικού παράγοντα αύξησης (EGF) και του παράγοντα 2 αύξησης των ινοβλαστών (FGF-2) [60], διατηρώντας την ικανότητα επέκτασης και διαφοροποίησης [58]. Εμφάνισαν ένα λειτουργικό φαινότυπο όταν μεταμοσχεύθηκαν στα ΕΑΕ ποντίκια, προωθώντας την αποδοτική επαναμυελίνωση και καταστέλλοντας παράλληλα τις φλεγμονώδεις διεργασίες του εγκεφάλου κατόπιν ενδο-εγκεφαλο-κοιλιακής ή ενδοφλέβιας χορήγησης [47, 43]. Η αντιφλεγμονώδης επίδρασή τους ασκείται μέσω μιας ενεργού περιφερειακής αλλά και κεντρικής ανοσο-ρύθμισης. Πράγματι, η ενδοφλέβια χορήγηση ενήλικων νευρικών βλαστικών κυττάρων προκαλεί περιφερειακή ανοσο-καταστολή, αναστέλλοντας την ενεργοποίηση / πολλαπλασιασμό των Τ κυττάρων και την εγκεφαλιτογονικότητά τους με την παροδική παραμονή τους στα περιφερικά λεμφοειδή όργανα [47]. Επιπλέον, η μείωση των περιαγγειακών διηθήσεων και των CD3 T εγκεφαλικών κυττάρων αλλά και αύξηση του αριθμού των ρυθμιστικών T κυττάρων εκθέτουν την in situ αντιφλεγμονώδη επίδρασή τους στον εγκέφαλο [7]. Παρά τα ενθαρρυντικά αυτά στοιχεία όμως, η δυσκολία της καλλιέργειας νευρόσφαιρων [29] αλλά και στοιχεία μελετών που αμφισβητούν την in vivo αυτοανανεωτική ικανότητα των in vitro-παραγόμενων νευρικών βλαστικών κυττάρων [61], έχουν καταλαγιάσει τον πρώιμο ενθουσιασμό για την υποψηφιότητά τους στην κυτταρο-

9 θεραπευτική Αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα, ο βασικός πληθυσμός βλαστικών κυττάρων του μυελού των οστών, ευθύνεται για την παραγωγή όλων των κυττάρων του αίματος [62]. Πρόσφατα στοιχεία έχουν καταδείξει την ικανότητα των κυττάρων αυτών να τρανσδιαφοροποιούνται και να παράγουν νευρωνικές και νευρογλοιακές κυτταρικές γραμμές [63]. Εντούτοις, οι μεταμοσχευτικές απόπειρες μυελού των οστών ή αιμοποιητικών βλαστικών κυττάρων σε ασθενείς με πολλαπλή σκλήρυνση σε συνδυασμό με υψηλές δόσεις κυκλοφωσφαμίδης για ανοσο-καταστολή [66-67], ενώ κατέστειλαν τη φλεγμονή δεν προκάλεσαν λειτουργική βελτίωση ιδίως στους ασθενείς με υψηλή ανικανότητα [68]. Η δε ισχυρή ανοσο-καταστολή προκάλεσε υψηλή θνητότητα Μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα (MSC). Είναι στρωματικά κύτταρα του μυελού των οστών (μη-αιμοποιητικά) που μπορούν να διαφοροποιηθούν και να δημιουργήσουν γραμμές κυττάρων μεσεγχυματικών ιστών όπως οστεοβλάστες, λιποκύτταρα και χονδροκύτταρα [69-70]. Η in vitro διαφοροποίηση τους σε νευρικά, νευρογλοιακά κύτταρα και αστροκύτταρα [71-72] διατηρώντας τη διαγονιδική τους έκφραση [75] αλλά και οι in vitro ανοσο-ρυθμιστικές ιδιότητες που επιδεικνύουν [73], αποτέλεσαν ένα ισχυρό κίνητρο για την πειραματική εφαρμογή τους στα MS πρότυπα. Η ενδοφλέβια έγχυση των MSC στο ΕΑΕ πρότυπο της MS, προωθεί την επαναμυελίνωση, μειώνει τη φλεγμονή αλλά και βελτιώνει την κλινική συμπτωματολογία [64-65]. Η ανοσο-ρυθμιστική/νευροπροστατευτική τους επίδραση αποδόθηκε στην αναστολή της αντιδραστικότητας των Τ κυττάρων στα δευτερογενή λεμφοειδή όργανα [64] αλλά και στην παραγωγή του BDNF (εγκεφαλο-παραγόμενου νευροτροφικού παράγοντα) στον εγκέφαλο [74]. Η πειραματική αποτελεσματικότητα των MSC (επαγωγή επανα-μυελίωσης, ανοσο-

10 ρύθμιση, κλινική βελτίωση) σε συνδυασμό με την ευκολία απόκτησης και in vitro επέκτασής τους, τη διατήρηση της διαγονιδιακής τους έκφρασης κατά τις in vitro μεταβάσεις (χαμηλή ογκογονικότητα) [75] και την αυτόλογη φύση τους (αποφυγή απόρριψης χωρίς ανοσοκαταστολή), ενισχύουν την υποψηφιότητα των MSC στην κυτταρο-θεραπευτική σε σχέση με τους άλλους τύπους κυττάρων. 7. Συμπέρασμα. Η μεταμόσχευση νευρογλοιακών κυττάρων θεωρείται πολλά υποσχόμενη θεραπευτική στρατηγική για τη θεραπεία της MS. Εντούτοις, απαιτείται ασφαλής και αποτελεσματική προσέγγιση για την αντιμετώπιση της πολύπλοκης φύσης της νόσου. Η πληρέστερη κατανόηση των επανορθωτικών μηχανισμών μέσα από την ερευνητική εμπειρία στα κλινικά πρότυπα της MS, θα σηματοδοτήσει το δρόμο της επιτυχούς εφαρμογής της κυτταρο-θεραπείας στην κλινική πράξη. Βιβλιογραφία: 1. Wingerchuk, D.M., C.F. Lucchinetti & J.H. Noseworthy. «Multiple sclerosis: current pathophysiological concepts», Lab. Invest. 81: , Compston, A. & A. Coles. «Multiple sclerosis», Lancet 359: , Dyment, D.A. & G.C. Ebers. «An array of sunshine in multiple sclerosis», N. Engl. J. Med.347: , Noseworthy, C. Lucchinetti, M. Rodriguez and B.G. Weinshenker, «Multiple sclerosis», N Engl J Med 343 pp , Franklin RJ. «Why does remyelination fail in multiple sclerosis?», Nat Rev Neurosci.3:705 14, Steinman L. «Multiple sclerosis: a two-stage disease», Nat Immunol.2:762 4, Einstein O, Grigoriadis N, Mizrachi-Kol R, Reinhartz E, Polyzoidou E, Lavon I, et al. «Transplanted neural precursor cells reduce brain inflammation to attenuate chronic experimental autoimmune encephalomyelitis», Exp Neurol 198:275 84, Gehrmann J, Banati RB, Cuzner ML, Kreutzberg GW, Newcombe J. «Amyloid precursor protein (APP) expression in multiple sclerosis lesions», Glia 15:141 51, Foong J, Rozewicz L, Davie CA, Thompson AJ, Miller DH, Ron MA. «Correlates of executive function in multiple sclerosis: the use of magnetic resonance spectroscopy as an index of focal pathology», J. Neuropsychiatry Clin Neurosci 11:45 50, 1999.

11 10. Vladimirova O, O Connor J, Cahill A, Alder H, Butunoi C, Kalman B. «Oxidative damage to DNA in plaques of MS brains», Mult Scler 4:413 8, Lovas G, Szilagyi N, Majtenyi K, Palkovits M, Komoly S. «Axonal changes in chronic demyelinated cervical spinal cord plaques», Brain123(Pt 2):308 17, Evangelou N, Esiri MM, Smith S, Palace J, Matthews PM. «Quantitative pathological evidence for axonal loss in normal appearing white matter in multiple sclerosis. Ann Neurol 47:391 5, Costello F, Stuve O, Weber MS, Zamvil SS, Frohman E. «Combination therapies for multiple sclerosis: scientific rationale, clinical trials, and clinical practice», Curr Opin Neurol 20:281 5, Brustle, A. Cyril Spiro, Khalad Karram, Khalid Choudhary et al. «In vitro-generated neural precursors participate in mammalian brain development», Proc. Natl. Acad. Sci. USA 94: , De Marchis, S., A. Fasolo & A.C. Puche. «Subventricular zone-derived neuronal progenitors migrate into the subcortical forebrain of postnatal mice», J. Comp. Neurol. 476: , Eriksson, P.S. Ekaterina Perfilieva1, Thomas Björk-Eriksson, Ann-Marie Alborn et al. «Neurogenesis in the adult human hippocampus», Nat. Med. 4: , Roy, N.S. Su Wang, Li Jiang, Jian Kang et al. «In vitro neurogenesis by progenitor cells isolated from the adult human hippocampus», Nat. Med. 6: , Palmer, T.D., J. Ray & F.H. Gage. «FGF-2-responsive neuronal progenitors reside in proliferative and quiescent regions of the adult rodent brain», Mol Cell Neurosci. 6(5):474-86, Oct Readhead, C. & L. Hood. «The dysmyelinating mouse mutations shiverer (shi) and myelin deficient (shimld)», Behav. Genet. 20: , Gordon, M.N. Kumar S, Espinosa de los Monteros A, et al. «Developmental regulation of myelin-associated genes in the normal and the myelin deficient mutant rat», Adv. Exp. Med. Biol.265: 11 22, Griffiths, I.R., I.D. Duncan &M.McCulloch. «Shaking pups: a disorder of central myelination in the spaniel dog. II. Ultrastructural observations on the white matter of the cervical spinal cord», J. Neurocytol. 10: , Swanborg, R.H. «Experimental autoimmune encephalomyelitis in rodents as a model for human demyelinating disease», Clin. Immunol. Immunopathol. 77: 4 13, Kuchroo, V.K. Anderson AC, Waldner H et al. «T cell response in experimental autoimmune encephalomyelitis (EAE): role of self and cross-reactive antigens in shaping, tuning, and regulating the autopathogenic T cell repertoire», Annu. Rev. Immunol. 20: , Taupin P, Gage FH. «Adult neurogenesis and neural stem cells of the central nervous system in mammals», J Neurosci Res, 69 (6), p , Gross CG. «Neurogenesis in the adult brain: death of a dogma», Nat Rev Neurosci, 1 (1), p.67-73, Curtis MA, Kam M, Nannmark U, Anderson MF et al. Human neuroblasts migrate to the olfactory bulb via a lateral ventricular extension, Science DOI: /science , D M Karussis, U Vourka-Karussis, D Lehmann et al. Immunomodulation of autoimmunity in MRL/lpr mice with syngeneic bone marrow transplantation (SBMT), Clin Exp Immunol. April; 100(1): , Karussis DM, Slavin S, Lehmann D, Mizrachi-Koll R, Abramsky O, Ben-Nun A. Prevention of experimental autoimmune encephalomyelitis and induction of tolerance with acute immunosuppression followed by syngeneic bone marrow transplantation. J Immunol 148:1693 8, 1992.

12 29.Shihabuddin LS, Horner PJ, Ray J, Gage FH. Adult spinal cord stem cells generate neurons after transplantation in the adult dentate gyrus. J Neurosci 20: , Zawadzka M, Franklin RJ. Myelin regeneration in demyelinating disorders: new developments in biology and clinical pathology, Curr Opin Neurol 20:294 8, Wolswijk, G. «Chronic stage multiple sclerosis lesions contain a relatively quiescent population of oligodendrocyte precursor cells», J. Neurosci. 18: , Sharief,M.K. «Cytokines in multiple sclerosis: pro-inflammation or pro-remyelination?», Mult. Scler.4: , Lucchinetti, C. Wolfgang Brück, Joseph Parisi et al. «A quantitative analysis of oligodendrocytes in multiple sclerosis lesions. A study of 113 cases», Brain 122: , Wolswijk G. «Oligodendrocyte survival, loss and birth in lesions of chronic-stage multiple sclerosis», Brain 123(Pt 1):105 15, Chang, A. Akiko Nishiyama, John Peterson et al. «NG2-positive oligodendrocyte progenitor cells in adult human brain and multiple sclerosis lesions», J. Neurosci. 20: , Blakemore, W.F., J.M. Gilson & A.J. Crang. «Transplanted glial cells migrate over a greater distance and remyelinate demyelinated lesions more rapidly than endogenous remyelinating cells», J. Neurosci. Res. 61: , Duncan ID. «Replacing cells in multiple sclerosis», J Neurol Sci 265:89 92, Keirstead HS, Nistor G, Bernal G, Totoiu M, Cloutier F, Sharp K, Steward O. «Human embryonic stem cellderived oligodendrocyte progenitor cell transplants remyelinate and restore locomotion after spinal cord injury», J Neurosci 25: , O'Leary MT, Blakemore WF. «Use of a rat Y chromosome probe to determine the long-term survival of glial cells transplanted into areas of CNS demyelination», J Neurocytol 26: , Keirstead HS. «Stem cells for the treatment of myelin loss», Trends Neurosci 28:677 83, O Leary, M.T. & W.F. Blakemore. "Oligodendrocyte precursors survive poorly and do not migrate following transplantation into the normal adult central nervous system. J. Neurosci. Res. 48: , Rice C, Scolding N. «Strategies for achieving and monitoring myelin repair», J Neurol 254:275 83, Pluchino S, Quattrini A, Brambilla E, Gritti A, et al. «Injection of adult neurospheres induces recovery in a chronic model of multiple sclerosis», Nature 422:688 94, Pluchino S, Martino G. «The therapeutic use of stem cells for myelin repair in autoimmune demyelinating disorders», J Neurol Sci 233:117 9, Ben-Hur T. «Immunomodulation by neural stem cells», J Neurol Sci 265:102 4, Pluchino, S. Zanotti L, Rossi B, Brambilla E, Ottoboni L, et al. «Neurosphere-derived multipotent precursors promote neuroprotection by an immunomodulatory mechanism», Nature 436: , Einstein, O. Fainstein N, Vaknin I, Mizrachi-Kol R, et al. «Neural precursors attenuate autoimmune encephalomyelitis by peripheral immunosuppression». Ann. Neurol. 61: , Heins N, Englund MC, Sjoblom C, Dahl U, Tonning A, Bergh C, et al. Derivation, characterization, and differentiation of human embryonic stem cells. Stem Cells 22:367 76, Reubinoff BE, Itsykson P, Turetsky T, Pera MF, Reinhartz E, Itzik A, et al. «Neural progenitors from human

13 embryonic stem cells», Nat Biotechnol 19: , Benzing C, Segschneider M, Leinhaas A, Itskovitz-Eldor J, Brustle O. «Neural conversion of human embryonic stem cell colonies in the presence of fibroblast growth factor-2», Neuroreport 17: , Brustle O, Jones KN, Learish RD, Karram K, Choudhary K,Wiestler OD, et al. «Embryonic stem cellderived glial precursors: a source of myelinating transplants. Science 285:754 6, Nistor GI, Totoiu MO, Haque N, Carpenter MK, Keirstead HS. «Human embryonic stem cells differentiate into oligodendrocytes in high purity and myelinate after spinal cord transplantation», Glia 49:385 96, Fandrich F, Lin X, Chai GX, Schulze M, Ganten D, Bader M, Holle J, Huang DS, Parwaresch R, Zavazava N, Binas B. «Preimplantation-stage stem cells induce longterm allogeneic graft acceptance without supplementary host conditioning», Nat Med 8:171 8, Bjorklund LM, Sanchez-Pernaute R, Chung S, Andersson T, Chen IY, McNaught KS, Brownell AL, Jenkins BG, Wahlestedt C, Kim KS, Isacson O. «Embryonic stem cells develop into functional dopaminergic neurons after transplantation in a Parkinson rat model», Proc Natl Acad Sci USA 99:2344 9, Deacon T, Dinsmore J, Costantini LC, Ratliff J, Isacson O. «Blastula-stage stem cells can differentiate into dopaminergic and serotonergic neurons after transplantation», Exp. Neurol. 149: 28 41, Draper JS, Smith K, Gokhale P, Moore HD, Maltby E, Johnson J, Meisner L, et al. Recurrent gain of chromosomes 17q and 12 in cultured human embryonic stem cells, Nat Biotechnol 22:53 4, Drukker M, Katchman H, Katz G, Even-Tov Friedman S, Shezen E, Hornstein E, et al. Human embryonic stem cells and their differentiated derivatives are less susceptible to immune rejection than adult cells. Stem Cells 24:221 9, Nunes MC, Roy NS, Keyoung HM, Goodman RR, et al. Identification and isolation of multipotential neural progenitor cells from the subcortical white matter of the adult human brain. Nat Med 9:439 47, Hsu YC, Lee DC, Chiu IM. Neural stem cells, neural progenitors, and neurotrophic factors, Cell Transplant 16:133 50, Campos LS. Neurospheres: insights into neural stem cell biology, J Neurosci Res 78:761 9, Marshall jr GP, Laywell ED, Zheng T, Steindler DA, Scott EW. In vitro-derived neural stem cells function as neural progenitors without the capacity for self-renewal, Stem Cells 24:731 8, Lawman MJ, Lawman PD, Bagwell CE. «Ex vivo expansion and differentiation of hematopoietic stem cells», J Hematother 1:251 9, Mezey E, Key S, Vogelsang G, Szalayova I, Lange GD, Crain B. «Transplanted bone marrow generates new neurons in human brains», Proc Natl Acad Sci USA 100:1364 9, Zappia E, Casazza S, Pedemonte E, Benvenuto F, Bonanni I, Gerdoni E, et al. Mesenchymal stem cells ameliorate experimental autoimmune encephalomyelitis inducing T-cell anergy, Blood 106: , Zhang J, Li Y, Lu M, Cui Y, Chen J, Noffsinger L, et al. Bone marrow stromal cells reduce axonal loss in experimental autoimmune encephalomyelitis mice, J Neurosci Res 84:587 95, Karussis D, Vourka-Karussis U, Mizrachi-Koll R, Abramsky O. Acute/relapsing experimental autoimmune encephalomyelitis: induction of long lasting, antigen-specific tolerance by syngeneic bone marrow transplantation. Mult Scler 5:17 21, 1999.

14 67. Karussis DM, Slavin S, Ben-Nun A, Ovadia H, Vourka-Karussis U, Lehmann D, et al. «Chronic-relapsing experimental autoimmune encephalomyelitis (CR-EAE): treatment and induction of tolerance, with high dose cyclophosphamide followed by syngeneic bone marrow transplantation», J Neuroimmunol 39:201 10, Burt RK, Cohen BA, Russell E, Spero K, Joshi A, Oyama Y, et al. «Hematopoietic stem cell transplantation for progressive multiple sclerosis: failure of a total body irradiation-based conditioning regimen to prevent disease progression in patients with high disability scores», Blood 102:2373 8, Pittenger MF, Mackay AM, Beck SC, Jaiswal RK, Douglas R, Mosca JD, et al. «Multilineage potential of adult human mesenchymal stem Cells», Science 284:143 7, Prockop DJ. «Marrow stromal cells as stem cells for nonhematopoietic tissues. Science 276:71 4, Bossolasco P, Cova L, Calzarossa C, Rimoldi SG, Borsotti C, Deliliers GL, et al. «Neuro-glial differentiation of human bone marrowstem cells in vitro», Exp Neurol 193:312 25, Sanchez-Ramos J, Song S, Cardozo-Pelaez F, Hazzi C, Stedeford T, Willing A, et al. «Adult bone marrow stromal cells differentiate into neural cells in vitro», Exp Neurol 164:247 56, Uccelli A, Moretta L, Pistoia V. «Immunoregulatory function of mesenchymal stem cells», Eur J Immunol 36: , Zhang J, Li Y, Chen J, Cui Y, Lu M, Elias SB, et al. «Human bone marrow stromal cell treatment improves neurological functional recovery in EAE mice», Exp Neurol 195:16 26, Lee K, Majumdar MK, Buyaner D, Hendricks JK, Pittenger MF, Mosca JD. «Human mesenchymal stem cells maintain transgene expression during expansion and differentiation», Mol Ther 3:857 66, Lakatos A, Franklin RJ, Barnett SC. «Olfactory ensheathing cells and Schwann cells differ in their in vitro interactions with astrocytes», Glia 32:214 25, Barnett SC, Riddell JS. «Olfactory ensheathing cell transplantation as a strategy for spinal cord repair what can it achieve?», Nat Clin Pract Neurol 3:152 61, 2007.

Βαρβάρα Τραχανά Επίκουρος Καθηγήτρια Κυτταρικής Βιολογίας

Βαρβάρα Τραχανά Επίκουρος Καθηγήτρια Κυτταρικής Βιολογίας ΔΙΑΛΕΞΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ Βλαστοκύτταρα Βαρβάρα Τραχανά Επίκουρος Καθηγήτρια Κυτταρικής Βιολογίας Βλαστοκύτταρα: Κατανόηση βασικών βιολογικών διαδικασιών I.Ανάπτυξη II.Επιδιόρθωση/Αναγέννηση III.Καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS).

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ Επικ. Καθηγητής Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μοριακή βάση της νόσου Alzheimer. Δαρδιώτης Ε. Λέκτορας Νευρολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Μοριακή βάση της νόσου Alzheimer. Δαρδιώτης Ε. Λέκτορας Νευρολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας University of Thessaly School of Medicine Μοριακή βάση της νόσου Alzheimer Δαρδιώτης Ε. Λέκτορας Νευρολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Νόσος Alzheimer Πληθυσμό >65 ετών Επίπτωση: 1.275 νέα περιστατικά/100.000/έτος

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση των χαρακτηριστικών της

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση 1 Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση Τα θεραπευτικά σχήματα τα οποία περιγράφονται παρακάτω είναι βασισμένα σε κλινικές μελέτες Φάσης ΙΙΙ και στις εγκρίσεις θεραπειών από τους Οργανισμό Φαρμάκων

Διαβάστε περισσότερα

Παναγιώτα Κουτσογιάννη Αιµατολόγος ΝΥ Αιµοδοσίας Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισµός»

Παναγιώτα Κουτσογιάννη Αιµατολόγος ΝΥ Αιµοδοσίας Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισµός» ΑΙΜΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΜΑΚ ΜΕ ΜΙΚΤΗ ΑΣΥΜΒΑΤΟΤΗΤΑ ΑΒΟ Παναγιώτα Κουτσογιάννη Αιµατολόγος ΝΥ Αιµοδοσίας Γ.Ν.Α. «Ο Ευαγγελισµός» ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ (ΜΑΚ) Αποδεκτή θεραπεία για ασθενείς µε: συγγενείς

Διαβάστε περισσότερα

Μ ε τ α μ ό σ χ ε υ σ η α ι μ ο π ο ι η τ ι κ ώ ν κ υ τ τ ά ρ ω ν

Μ ε τ α μ ό σ χ ε υ σ η α ι μ ο π ο ι η τ ι κ ώ ν κ υ τ τ ά ρ ω ν Μ ε τ α μ ό σ χ ε υ σ η α ι μ ο π ο ι η τ ι κ ώ ν κ υ τ τ ά ρ ω ν Αιματολογική Κλινική και Λεμφωμάτων, Μονάδα Μεταμόσχευσης Μυελού Οστών Δημήτρης Καρακάσης Σχεδιάγραμμα της ομιλίας Εισαγωγή Ασθενής - ενδείξεις

Διαβάστε περισσότερα

Φλωρεντία Παπαστεφανάκη, PhD

Φλωρεντία Παπαστεφανάκη, PhD Φλωρεντία Παπαστεφανάκη, PhD Ειδικός Λειτουργικός Επιστήμονας, βαθμίδας Δ Εργαστήριο Κυτταρικής και Μοριακής Νευροβιολογίας Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ, Βασ. Σοφίας 127, 11521 Αθήνα 2106478837, fpapastefanaki@pasteur.gr

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόλογη μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων Λίγκα Μαρία

Αυτόλογη μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων Λίγκα Μαρία Αυτόλογη μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων Λίγκα Μαρία Αιματολόγος, Επιμελήτρια Β Αιματολογικό Τμήμα Παθολογικής Κλινικής Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Πατρών Μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων (ΜΑΚ)

Διαβάστε περισσότερα

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΑΠΟΜΥΕΛΙΝΩΣΗ καταστροφή µυελίνης αποκλείονται παθολογικές καταστάσεις από αποτυχία σχηµατισµού µυελίνης (δυσµυελίνωση) ή

Διαβάστε περισσότερα

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Ra: Διαρκής κίνηση αυτοδραστικών Β-κυττάρων από τον µυελό των οστών στα περιφερικά λεµφικά όργανα και τον προσβεβληµένο

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρακολούθηση αρκετών αναπνευστικών

Διαβάστε περισσότερα

Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν

Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΓΥΤΙΚΟΥ ΝΔΙΛΟΥ (WNV) Τζίληνπ Μαγδαιελή* Ιαηξηθή Σρνιή Παλεπηζηεκίνπ Θεζζαιίαο. *Editor in Chief, reviewer, webmaster. Περίληψη. Ο ηφο ηνπ Γπηηθνχ Νείινπ είλαη

Διαβάστε περισσότερα

Κ Υ Τ Τ Α Ρ Ι Κ Ε Σ Θ Ε Ρ Α Π Ε Ι Ε Σ - Α Ν Ο Σ Ο Γ Ε Ν Ε Τ Ι Κ Η

Κ Υ Τ Τ Α Ρ Ι Κ Ε Σ Θ Ε Ρ Α Π Ε Ι Ε Σ - Α Ν Ο Σ Ο Γ Ε Ν Ε Τ Ι Κ Η Κ Υ Τ Τ Α Ρ Ι Κ Ε Σ Θ Ε Ρ Α Π Ε Ι Ε Σ - Α Ν Ο Σ Ο Γ Ε Ν Ε Τ Ι Κ Η Τράπεζα Μεσεγχυματικών Κυττάρων Τι είναι τα Μεσεγχυματικά στελεχιαία κύτταρα ( MSCs); Αποτελούν ετερογενή πληθυσμό πολυδύναμων αρχέγονων

Διαβάστε περισσότερα

Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης

Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης Ιωάννης µορφή κακοήθειας που αναπτύσεται από

Διαβάστε περισσότερα

Νόσος Parkinson-Νέοι ορίζοντες Ξηροµερήσιου Γεωργία Νευρολόγος-Μέλος ερευνητικής οµάδας Νευρογενετικής Αίτια της νόσου Parkinson Περιβαλλοντικοί παράγοντες Γενετικοί παράγοντες Γενετική βλάβη (παθογόνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η νόσος ALZHEIMER: Συμπώματα, κληρονομικότητα, επιβαρυντικοί και προστατευτικοί παράγοντες και μελλοντικές θεραπείες-οκτ 2012

Η νόσος ALZHEIMER: Συμπώματα, κληρονομικότητα, επιβαρυντικοί και προστατευτικοί παράγοντες και μελλοντικές θεραπείες-οκτ 2012 Η νόσος ALZHEIMER: Συμπώματα, κληρονομικότητα, επιβαρυντικοί και προστατευτικοί παράγοντες και μελλοντικές θεραπείες-οκτ 2012 Eυθυμιόπουλος Σπύρος, Αναπληρωτής Καθηγητής Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας

Διαβάστε περισσότερα

Παλαιά βλάβη. Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή

Παλαιά βλάβη. Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή Παλαιά βλάβη Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή Απώλεια µυελίνης (LFB/cresyl violet) Μείωση πάχουςαραίωση νευραξόνων (silver stain) αποµυελίνωση και επαναµυελίνωση δντ επανειληµµένα στην ίδια πλάκα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΒΑΑΣΤΟΚΥΤΤΑΡΩΝ ΩΣ ΜΟΣΧΕΥΜΑ ΖΩΗΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΒΑΑΣΤΟΚΥΤΤΑΡΩΝ ΩΣ ΜΟΣΧΕΥΜΑ ΖΩΗΣ ΤΕΙ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ&ΠΡΟΝΟΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΒΑΑΣΤΟΚΥΤΤΑΡΩΝ ΩΣ ΜΟΣΧΕΥΜΑ ΖΩΗΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΑ: ΒΛΑΧΟΥ ΝΙΚΗ, ΑΜ: 2005248 ΕΠΙΒΑΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΚΟΡΟΒΕΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων Χρυσούλα Νικολάου Νευροεκφυλιστικά Νοσήματα Νοσολογικές οντότητες, συχνά κληρονομικής αρχής, με προσβολή συγκεκριμένων ανατομικών δομών του Ν.Σ, (επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA

Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση. 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη Πολλαπλή Σκλήρυνση 1. βασισμένες σε μελέτες Φάσης ΙΙΙ 2. Εγκεκριμένες από ΕΜΕΑ και FDA Αντώνης Ρόμπος Αναπληρωτής Καθηγητής Νευρολογίας Θεραπευτικές παρεμβάσεις στη πολλαπλή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος 6 ο - Άρθρο 2 α

Τεύχος 6 ο - Άρθρο 2 α Τεύχος 6 ο - Άρθρο 2 α ΚΑΘΟΔΗΓΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΓΗΡΑΝΣΗ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΝΟΣΟΥ ALZHEIMER ΓΙΑ ΝΑ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΘΟΥΝ ΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΝΟΣΟ ALZHEIMER Μετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΓΚΑΥΜΑΤΩΝ ΚΕΡΑΤΟΕΙΔΟΥΣ/ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ. Dr ΒΑΪΚΟΥΣΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ. Οφθαλμολογικής Κλινικής Γ.Κ.Ν. Νίκαιας-Πειραιά «ΑΓΙΟΣ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΓΚΑΥΜΑΤΩΝ ΚΕΡΑΤΟΕΙΔΟΥΣ/ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ. Dr ΒΑΪΚΟΥΣΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ. Οφθαλμολογικής Κλινικής Γ.Κ.Ν. Νίκαιας-Πειραιά «ΑΓΙΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΓΚΑΥΜΑΤΩΝ ΚΕΡΑΤΟΕΙΔΟΥΣ/ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ ΕΠΙΠΕΦΥΚΟΤΑ Dr ΒΑΪΚΟΥΣΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Δ/ντής Οφθαλμολογικής Κλινικής Γ.Κ.Ν. Νίκαιας-Πειραιά «ΑΓΙΟΣ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ» ΘΕΩΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΝΕΩΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΘΗΛΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ Η έννοια της οροαρνητικής ΣπΑ Προακτινολογική ΣπΑ ΣΠΥΡΟΣ ΑΣΛΑΝΙΔΗΣ ΣπΑ Ομάδα φλεγμονωδών αρθροπαθειών Με κοινά κλινικά χαρακτηριστικά και γενετικούς προδιαθεσικούς παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της αιμαφαίρεσης στην μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων. Παναγιώτης Τσιριγώτης

Ο ρόλος της αιμαφαίρεσης στην μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων. Παναγιώτης Τσιριγώτης Ο ρόλος της αιμαφαίρεσης στην μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων Παναγιώτης Τσιριγώτης Αιμαφαίρεση και Μεταμόσχευση Λήψη του μοσχεύματος Αντιμετώπιση επιπλοκών Αντιμετώπιση νόσου του μοσχεύματος έναντι

Διαβάστε περισσότερα

Αντιυπερτασικά & σεξ. Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου»

Αντιυπερτασικά & σεξ. Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου» Αντιυπερτασικά & σεξ Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου» Υπέραταση & ED Η Υπέρταση αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για ED Feldman et al. J Urol

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΦΥΛΑΞΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΙΟΥ ΛΩΡΟΥ ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 1 Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα Τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα αποτελούν την πηγή δημιουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Speakers Index Ευρετήριο Ομιλητών

Speakers Index Ευρετήριο Ομιλητών Speakers Index Ευρετήριο Ομιλητών Γρηγοριάδης Ν. Αν. Καθηγητής Νευρολογίας, Ιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Δαρδιώτης Ε. Λέκτορας Νευρολογίας, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Βλαστοκύτταρο. Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5

Βλαστοκύτταρο. Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5 Βλαστοκύτταρο Χοτζάι Αθηνά, Στέργιο Χάιδω Τμήμα Γ5 Τα βλαστοκύτταρα είναι κύτταρα που αναπαράγονται διαρκώς και έχουν την ικανότητα να μετατραπούν (να διαφοροποιηθούν) σε οποιοδήποτε άλλο είδος κυττάρου

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα Θ. Τσιλιγιάννης Παιδίατρος Εξειδικευμένος Παιδοπνευμονολόγος Διευθυντής Παιδοπνευμονολογικού Παιδιατρική Κλινική ΜΗΤΕΡΑ Φυσική

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Κυτταρική γήρανση των οστών. Μηχανισμοί και προοπτικές

Κυτταρική γήρανση των οστών. Μηχανισμοί και προοπτικές Κυτταρική γήρανση των οστών. Μηχανισμοί και προοπτικές Μαρία Π. Γιαβροπούλου Ενδοκρινολόγος Τμήμα κλινικής και Μοριακής Ενδοκρινολογίας ΠΓΝΘ ΑΧΕΠΑ O ομιλητής (προσωπικά ή ως μέλος εργασιακής/ερευνητικής

Διαβάστε περισσότερα

Σκλήρυνση κατά πλάκας Ένα πολυπαραγοντικό σύνδρομο

Σκλήρυνση κατά πλάκας Ένα πολυπαραγοντικό σύνδρομο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Σκλήρυνση κατά πλάκας Ένα πολυπαραγοντικό σύνδρομο Τμήμα Βιοχημείας & Βιοτεχνολογίας Λάρισα 2015 Ξανθόπουλος Λουκιανός Ρεντούλη Σταματίνα Τσιφάκη Μαριάννα Τι είναι η πολλαπλή σκλήρυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΒΛΑΣΤΩΜΑΤΟΣ (ΟΓΚΟΥ ΤΟΥ WILMS) Σπυριδάκης Ιωάννης 2, Καζάκης Ι 2, Δογραματζής Κωνσταντίνος 1, Κοσμάς Νικόλαος 1,

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΒΛΑΣΤΩΜΑΤΟΣ (ΟΓΚΟΥ ΤΟΥ WILMS) Σπυριδάκης Ιωάννης 2, Καζάκης Ι 2, Δογραματζής Κωνσταντίνος 1, Κοσμάς Νικόλαος 1, 1 Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Στρατιωτική Σχολή Αξιωματικών Σωμάτων, 2Β Πανεπιστημιακή Κλινική Χειρουργικής Παίδων ΑΠΘ, Γ.Ν Παπαγεωργίου (Διευθυντής: Καθηγητής Αντώνιος Φιλιππόπουλος) Εισαγωγή Ο όγκος του Wilms

Διαβάστε περισσότερα

Σύναψη µεταξύ της απόληξης του νευράξονα ενός νευρώνα και του δενδρίτη ενός άλλου νευρώνα.

Σύναψη µεταξύ της απόληξης του νευράξονα ενός νευρώνα και του δενδρίτη ενός άλλου νευρώνα. ΟΙ ΝΕΥΡΩΝΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΟΥΝ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΑΨΗΣ Άντα Μητσάκου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Πατρών Γνωρίζουµε ότι είµαστε ικανοί να εκτελούµε σύνθετες νοητικές διεργασίες εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

Ο φυσιολογικός μυελός των οστών. Κατερίνα Ψαρρά Τμήμα Ανοσολογίας - Ιστοσυμβατότητας Γ.Ν.Α. "Ο Ευαγγελισμός"

Ο φυσιολογικός μυελός των οστών. Κατερίνα Ψαρρά Τμήμα Ανοσολογίας - Ιστοσυμβατότητας Γ.Ν.Α. Ο Ευαγγελισμός Ο φυσιολογικός μυελός των οστών Κατερίνα Ψαρρά Τμήμα Ανοσολογίας - Ιστοσυμβατότητας Γ.Ν.Α. "Ο Ευαγγελισμός" μυελός των οστών πολύπλοκος όλες οι κυτταρικές σειρές από αρχέγονο αδιαφοροποίητο κύτταρο μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία. Κίττυ Παυλάκη

Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία. Κίττυ Παυλάκη Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία Κίττυ Παυλάκη Jeanne Calment Κάπνιζε µέχρι τα 117 Πέθανε στα 122 Η σωστή λειτουργία των οργανισµών απαιτεί τη δυνατότητα προσαρµογής των κυττάρων και κατά συνέπεια και των

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Στέργιος Κατσιουγιάννης PhD Μεταδιδακτορικός συνεργάτης Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Τµήµα Επιστήµης ιαιτολογίας και ιατροφής Μεταβολισµός και Ανοσολογία Ιστορικά το καλύτερο

Διαβάστε περισσότερα

9λόγοι. Οικογενειακή Φύλαξη. Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος. H καλύτερη Tράπεζα Βλαστικών Κυττάρων. στην Ευρώπη

9λόγοι. Οικογενειακή Φύλαξη. Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος. H καλύτερη Tράπεζα Βλαστικών Κυττάρων. στην Ευρώπη Οικογενειακή Φύλαξη Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος 9λόγοι για τους οποίους θα διαλέξετε τη Stem-Health Hellas Μοναδική Στιγμή. Μοναδική Απόφαση. H καλύτερη Tράπεζα Βλαστικών Κυττάρων στην Ευρώπη Η πρώτη μεταμόσχευση

Διαβάστε περισσότερα

Βλαστοκύτταρα και χρήσεις

Βλαστοκύτταρα και χρήσεις Βλαστοκύτταρα και χρήσεις Θαυµατουργές λύσεις στην ιατρική συνήθως δεν υπάρχουν. Ακόµη και ανακαλύψεις που υπόσχονται θαύµατα, τις περισσότερες φορές διανύουν πολύ δρόµο µέχρι να φτάσουν στην επιτυχία.

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Τσοπανοµίχαλου PhD. Μοριακής Βιολογίας. ΝΕΕΣ Κοργιαλένειο Μπενάκειο

Μαρία Τσοπανοµίχαλου PhD. Μοριακής Βιολογίας. ΝΕΕΣ Κοργιαλένειο Μπενάκειο Μαρία Τσοπανοµίχαλου PhD. Μοριακής Βιολογίας ΝΕΕΣ Κοργιαλένειο Μπενάκειο Καταφεύγουµε στις µοριακές τεχνικές Συλλέγουµε το δείγµα για µοριακές τεχνικές ιάσπαση ιστικών δοµών ιαχωρισµός των κυττάρων ιάσπαση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Αυτό σημαίνει ότι χρησιμοποιούμε μόνο ενέσιμα φάρμακα και μόνο στο σημείο που πάσχει. ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Ξεκίνησε στη λογική του γιατί να μη χορηγήσω ένα αντιφλεγμονώδες

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη του ρόλου ανοσο-τροποποιητικής δράσεως της p38 µιτογονο-ενεργοποιηµένης κινάσης ( p38 MAPK ) Μαυρόπουλος Αθανάσιος, PhD ΕΙΣΑΓΩΓΗ-Ι H p38 MAPK ενεργοποιείται από τις ιντερλευκίνες IL-12 και IL-18

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλίνη και καρδιά. Ηλιάδης Φώτης Λέκτορας Α.Π.Θ.

Ινσουλίνη και καρδιά. Ηλιάδης Φώτης Λέκτορας Α.Π.Θ. Ινσουλίνη και καρδιά Ηλιάδης Φώτης Λέκτορας Α.Π.Θ. Επίδραση ινσουλίνης στο ήπαρ, στους μυς και στον λιπώδη ιστό : Διατήρηση ευγλυκαιμίας Nature 2001;414:799 806 Ινσουλίνη? Λειτουργικότητα Μορφολογία Βιωσιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΝΔΕΛΙΚΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΜΕΝΔΕΛΙΚΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΜΕΝΔΕΛΙΚΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Νοσήματα κληρονομούμενα με μενδελικό τρόπο : ~4000 Από αυτά, τα ~3300 οφείλονται σε μεταλλάξεις σε ~2000 γονίδια 50% αυτοσωματικά επικρατή ~35% αυτοσωματικά υπολειπόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών

Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών Δρ. Κατσούλης Κωνσταντίνος Δντης Πνευμονολογικής κλινικής 424 Στρατιωτικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Ορισμός του άσθματος σήμερα Το άσθμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών

Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών Ρόλος Ανοσοποιητικού Συστήματος Προστασία του οργανισμού έναντι εξωτερικών εισβολέων

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή της εμβρυικής Μαγνητικής Τομογραφίας. εγκεφάλου στην πρώιμη διάγνωση της Οζώδους Σκλήρυνσης

Η συμβολή της εμβρυικής Μαγνητικής Τομογραφίας. εγκεφάλου στην πρώιμη διάγνωση της Οζώδους Σκλήρυνσης Η συμβολή της εμβρυικής Μαγνητικής Τομογραφίας εγκεφάλου στην πρώιμη διάγνωση της Οζώδους Σκλήρυνσης Ζήκου Αναστασία, Aνδριανοπούλου Άρτεμης, Ξύδης Βασίλειος, Μαρία Ι. Αργυροπούλου. Εργαστήριο Κλινικής

Διαβάστε περισσότερα

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη Α' ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΦΡΟΔΙΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΕΡΜΑΤΙΚΩΝ ΝΟΣΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ "Ανδρέας Συγγρός" Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη ΜΑΡΙΑ ΚΩΣΤΑΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μονάδα Σπίλων και Μελανώματος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ. Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς

ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ. Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ Κ Α Ρ Α Γ Κ Ι Ο Ζ Ο Γ Λ Ο Υ - Λ Α Μ Π Ο Υ Η Θ Ω Μ Α Η Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς Πρωτεϊνες γάλατος αγελάδος % συνόλου % Καζείνη % Λεύκωμα ορού Ειδική απάντηση % περιπτ. ΑΓΑ

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παγκρέατος: πρόγνωση Κακή πρόγνωση Συνολική πενταετής επιβίωση 6%.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΣΟΣ ALZHEIMER Σπύρος Ευθυµιόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Τµήµα Βιολογίας, Πανεπιστήµιο Αθηνών

Η ΝΟΣΟΣ ALZHEIMER Σπύρος Ευθυµιόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Τµήµα Βιολογίας, Πανεπιστήµιο Αθηνών Η ΝΟΣΟΣ ALZHEIMER Σπύρος Ευθυµιόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Τµήµα Βιολογίας, Πανεπιστήµιο Αθηνών Ο εγκέφαλος Ο εγκέφαλος µας επιτρέπει να αντιλαµβανόµαστε το περιβάλλον και τον εαυτό µας (Εικόνα 1). Είναι

Διαβάστε περισσότερα

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes Αλληλεπιδράσεις φυτο-οιστρογόνων της διατροφής με γονίδια που εμπλέκονται στον μεταβολισμό των οστών Ρωξάνη Τέντα Roxane Tenta Assistant Prof. in Human Physiology Interactions between diet-derived phytoestrogens

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΠΑΘΟΛΟΓΙA Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΠΑΘΟΛΟΓΙA Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΠΑΘΟΛΟΓΙA Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΚΝΣ: πολυσύνθετο σύστηµα πολλές από τις λειτουργίες του αδιευκρίνιστες Πρώτες ανατοµικές µελέτες Αριστοτέλης και Γαληνός

Διαβάστε περισσότερα

Φορτίο Νοσηρότητας Κεφάλαιο 16

Φορτίο Νοσηρότητας Κεφάλαιο 16 Φορτίο Νοσηρότητας Κεφάλαιο 16 Γεωργία Σαλαντή Επικ. Καθηγήτρια Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Ευχαριστίες στον Κώστα Τσιλίδη & Ορέστη Ευθυμίου για κάποιες από τις διαφάνειες Εισαγωγή Ø Η υγεία

Διαβάστε περισσότερα

Βλαστοκύτταρα:Η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών

Βλαστοκύτταρα:Η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών Βλαστοκύτταρα:Η χρήση τους στη θεραπεία ασθενειών Εργασία στο μάθημα της Βιολογίας Γυμνάσιο Κερατέας Δήμητρα Κοντού Νεφέλη Καλπάκα Γ2 Σχολικό έτος:2014-2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η πρόοδος της τεχνολογίας είναι ραγδαία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΠΙΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO I) ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO II) ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα φυσική ή μη ειδική ανοσία δεν απαιτεί προηγούμενη έκθεση στο παθογόνο και δεν διαθέτει μνήμη. σε επίκτητη ή ειδική ανοσία χυμική ανοσία με παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες Η σημασία της πρώιμης διάγνωσης Δαούσης Δημήτριος Λέκτορας Παθολογίας/Ρευματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ Μ. ΠΑΥΛΙ ΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ Μ. ΠΑΥΛΙ ΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΑΣ Μ. ΠΑΥΛΙ ΗΣ Hράκλειο, εκέμβριος 2011 ΤΥΠΟΙ ΙΣΤΩΝ 1. Eπιθηλιακός Πολυεδρικά κύτταρα που είναι πάρα πολύ στενά συνδεδεμένα και φέρουν ελάχιστη μεσοκυττάρια ουσία 2. Συνδετικός Κύτταρα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία γενικής παιδείας τάξη Γ

Βιολογία γενικής παιδείας τάξη Γ Βιολογία γενικής παιδείας τάξη Γ Παραδόσεις του μαθήματος Επιμέλεια: Γιάννης Αργύρης Βιολόγος M.Sc. Καθηγητής 3 ου Γεν. Λυκ. Ηλιούπολης Κεφάλαιο 1ο Άνθρωπος και υγεία 2. Μηχανισμοί Άμυνας του Ανθρώπινου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ 2. ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ Οι όγκοι χαρακτηρίζονται από πολλαπλές αλλαγές του μεταβολισμού. Η χαρακτηριστική μεταβολική λειτουργία μπορεί να μετρηθεί in vivo με τη βοήθεια ενός ραδιοσημασμένου

Διαβάστε περισσότερα

DEPARTMENT OF IMMUNOLOGY & HISTOCOMPATIBILITY UNIVERSITY OF THESSALY

DEPARTMENT OF IMMUNOLOGY & HISTOCOMPATIBILITY UNIVERSITY OF THESSALY Μαμάρα Α. (1), Καλαλά Φ. (1), Λιαδάκη Κ. (1), Παπαδούλης Ν. (2), Μανδαλά Ε. (3), Παπαδάκης Ε. (4), Γιαννακούλας N. (5), Παλασοπούλου M. (5), Λαφιωνιάτης Σ. (6), Κιουμή A. (4), Κοραντζής I. (4), Καρτάσης

Διαβάστε περισσότερα

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας»

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Εργαστήριο Κυτταρογενετικής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» «β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Ζαχάκη Σοφία - Ουρανία Βιολόγος, MSc, PhD β μεσογειακή αναιμία Η θαλασσαιμία ή νόσος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. Πόλη Ηµεροµηνία Ώρα Αίθουσα ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. Πόλη Ηµεροµηνία Ώρα Αίθουσα ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Πόλη Ηµεροµηνία Ώρα Αίθουσα Σαλαµίνα 17 Μαρτίου 2012 09:30 πµ Κινηµατοθέατρο Ναυστάθµου

Διαβάστε περισσότερα

Νέα γρίπη Α (H1N1)v. Πάνος Γαργαλιάνος-Κακολύρης Α Παθολογικό Τμήμα-Μονάδα. Λοιμώξεων Γ.Ν.Α. Γ.Γεννηματάς

Νέα γρίπη Α (H1N1)v. Πάνος Γαργαλιάνος-Κακολύρης Α Παθολογικό Τμήμα-Μονάδα. Λοιμώξεων Γ.Ν.Α. Γ.Γεννηματάς Νέα γρίπη Α (H1N1)v Πάνος Γαργαλιάνος-Κακολύρης Α Παθολογικό Τμήμα-Μονάδα Λοιμώξεων Γ.Ν.Α. Γ.Γεννηματάς Νέα γρίπη Νέα γρίπη Ομάδες υψηλού κινδύνου Ομάδες -στόχος Νέα γρίπη-βασικά επιδημιολογικά δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

Osteogenesis Imperfecta (Ατελής Οστεογένεση ) Ομάδα: Πατρασκάκη Μυρτώ Τσιτσικλή Μαγδαληνή

Osteogenesis Imperfecta (Ατελής Οστεογένεση ) Ομάδα: Πατρασκάκη Μυρτώ Τσιτσικλή Μαγδαληνή Osteogenesis Imperfecta (Ατελής Οστεογένεση ) Ομάδα: Πατρασκάκη Μυρτώ Τσιτσικλή Μαγδαληνή Osteogenesis imperfecta Μενδελικό Νόσημα Συχνότητα στον πληθυσμό: 1:20.000 80-95% αυτοσωμικό επικρατές 10-15% αυτοσωμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΝΕΣ ΚΑΙ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Χρυσούλα Νικολάου

ΣΤΑΤΙΝΕΣ ΚΑΙ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. Χρυσούλα Νικολάου ΣΤΑΤΙΝΕΣ ΚΑΙ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Χρυσούλα Νικολάου Στατίνες Οι στατίνες είναι φάρμακα που τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιούνται ευρέως για την ελάττωση της χοληστερόλης και την αποτροπή της καρδιαγγειακής

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Ν «ΑΓ.ΠΑΥΛΟΣ» ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ

Γ.Ν «ΑΓ.ΠΑΥΛΟΣ» ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Γ.Ν «ΑΓ.ΠΑΥΛΟΣ» ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ:DrΣ.ΠΑΠΑΣΤΕΡΓΙΟΥ ΡΗΞΗ ΤΕΝΟΝΤΑ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΘΩΡΑΚΙΚΟΥ ΜΥΟΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:KOYMHΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΟΜΕΝΟΣ ΕΠΙΒΛΕΨΗ:ΚΑΛΥΒΑΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ Α 1 η Περίπτωση 2 η

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ Μοντέλα πρόγνωσης του Σακχαρώδη Διαβήτη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ IDF Diabetes Atlas 5th Edition 2012 Update 3.8 million men and women worldwide

Διαβάστε περισσότερα

Κατανοώντας τα βλαστικά κύτταρα

Κατανοώντας τα βλαστικά κύτταρα θέμα Κατανοώντας τα βλαστικά κύτταρα Μια επισκόπηση της επιστήμης και των θεμάτων που εγείρονται Δημοσίευση κατόπιν αδείας από την U.S. National Academy of Sciences, www.nationalacademies.org/stemcells.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β) ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β) ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 1 ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β) ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Α1. γ (σύφιλη) Α2. α (ερυθρός μυελός των οστών)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΩΝΟΠΟΙΗΣΗ. Κλώνος: ένας πληθυσμός γενετικά ταυτόσημων οργανισμών ή κυττάρων που έχουν προκύψει από ένα μοναδικό αρχικό οργανισμό ή κύτταρο

ΚΛΩΝΟΠΟΙΗΣΗ. Κλώνος: ένας πληθυσμός γενετικά ταυτόσημων οργανισμών ή κυττάρων που έχουν προκύψει από ένα μοναδικό αρχικό οργανισμό ή κύτταρο ΚΛΩΝΟΠΟΙΗΣΗ Κλώνος: ένας πληθυσμός γενετικά ταυτόσημων οργανισμών ή κυττάρων που έχουν προκύψει από ένα μοναδικό αρχικό οργανισμό ή κύτταρο Παραδείγματα Πληθυσμός γενετικά όμοιων μικροοργανισμών σε καλλιέργειες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΠΡΟ ΙΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ/ΩΟΘΗΚΩΝ. Στο δυτικό κόσµο 1 στις 8 γυναίκες θα αναπτύξει καρκίνο του µαστού κατά τη διάρκεια

ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΠΡΟ ΙΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ/ΩΟΘΗΚΩΝ. Στο δυτικό κόσµο 1 στις 8 γυναίκες θα αναπτύξει καρκίνο του µαστού κατά τη διάρκεια ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΠΡΟ ΙΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ/ΩΟΘΗΚΩΝ ρ. Ελένη Κοντογιάννη, Ph.D Γενετίστρια ιευθύντρια IVF & Genetics Στο δυτικό κόσµο 1 στις 8 γυναίκες θα αναπτύξει καρκίνο του µαστού κατά τη διάρκεια της ζωής

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32)

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Διάλεξη 3 Η φυσιολογία των γνωστικών διεργασιών Πέτρος Ρούσσος Η νευροψυχολογική βάση των γνωστικών διεργασιών Γνωστική νευροεπιστήμη: μελετάει τους τρόπους με τους οποίους

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοπαθής και δευτεροπαθής αντοχή του μυκοβακτηριδίου

Πρωτοπαθής και δευτεροπαθής αντοχή του μυκοβακτηριδίου Πρωτοπαθής και δευτεροπαθής αντοχή του μυκοβακτηριδίου Γιάννης Π. Κιουμής Μονάδα Αναπνευστικών Λοιμώξεων Πνευμονολογική Κλινική ΑΠΘ Γ. Ν. Θ. «Γ. Παπανικολάου» «H μεγαλύτερη συμφορά που μπορεί να συμβεί

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ. Εικόνα 1. Φωτογραφία του γαλαξία μας (από αρχείο της NASA)

ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ. Εικόνα 1. Φωτογραφία του γαλαξία μας (από αρχείο της NASA) ΓΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΑΝ Φύση του σύμπαντος Η γη είναι μία μονάδα μέσα στο ηλιακό μας σύστημα, το οποίο αποτελείται από τον ήλιο, τους πλανήτες μαζί με τους δορυφόρους τους, τους κομήτες, τα αστεροειδή και τους μετεωρίτες.

Διαβάστε περισσότερα

ΣKΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ

ΣKΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΣKΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ Ενότητα 2 Διάγνωση & Διαφορική διάγνωση της ΣΚΠ Λευκοδυστροφίες Ευφροσύνη Σ. Κουτσουράκη (Επικ. Καθηγήτρια) ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ανοσολογία

Εισαγωγή στην Ανοσολογία Εισαγωγή στην Ανοσολογία ρ. Γιώργος Κρασιάς Ινστιτούτο Νευρολογίας και Γενετικής Κύπρου Τµήµα Μοριακής Ιολογίας Τι είναι το Ανοσοποιητικό Σύστηµα (ΑΣ)? Το ΑΣ (Immune System) είναι ένα σύστηµα άµυνας του

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία ασθενών με Ενδιαμέσου-2/Υψηλού κινδύνου ΜΔΣ. Ιωάννα Σακελλάρη Μονάδα Μεταμόσχευσης

Θεραπεία ασθενών με Ενδιαμέσου-2/Υψηλού κινδύνου ΜΔΣ. Ιωάννα Σακελλάρη Μονάδα Μεταμόσχευσης Θεραπεία ασθενών με Ενδιαμέσου-2/Υψηλού κινδύνου ΜΔΣ Ιωάννα Σακελλάρη Μονάδα Μεταμόσχευσης Ιωάννα Σακελλάρη Μονάδα Μεταμόσχευσης Γ.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Γ.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ No conflicts of interest WHO 2008 περιορισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Prognostic groups in 1676 patients with T3 rectal cancer treated without preoperative

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ. Σχηµατική απεικόνιση της µεγάλης και της µικρής κυκλοφορίας

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ. Σχηµατική απεικόνιση της µεγάλης και της µικρής κυκλοφορίας ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : Γεράσιµος Π. Βανδώρος ΑΙΜΟΦΟΡΑ ΑΓΓΕΙΑ ΑΡΤΗΡΙΕΣ - ΦΛΕΒΕΣ - ΤΡΙΧΟΕΙ Η 1 ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ Μεγάλη και µικρή κυκλοφορία Σχηµατική

Διαβάστε περισσότερα

Δωρεά Κυττάρων Αίματος και Μυελού των Οστών Ενότητα #1: Εθελοντική Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων και Μυελού των Οστών

Δωρεά Κυττάρων Αίματος και Μυελού των Οστών Ενότητα #1: Εθελοντική Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων και Μυελού των Οστών Δωρεά Κυττάρων Αίματος και Μυελού των Οστών Ενότητα #1: Εθελοντική Δωρεά Αρχέγονων Αιμοποιητικών Κυττάρων και Μυελού των Οστών Αλέξανδρος Σπυριδωνίδης Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1 και τύπου 2 Δύο διαφορετικές οντότητες;

Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1 και τύπου 2 Δύο διαφορετικές οντότητες; Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1 και τύπου 2 Δύο διαφορετικές οντότητες; Δρ. Χρήστος Μανές Παθολόγος Διευθυντής ΕΣΥ Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Π.Ν. «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ» Νέα ταξινόμηση Σακχαρώδη Διαβήτη Σακχ. Διαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ & ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ «ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN» Λάμπρου Κωνσταντίνος Χατζής Αλέξανδρος Χατζοβούλου Καλλιόπη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύνδρομο Down: είναι η πιο

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος του Θήλεος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Προσοχή: Οι παρουσιάσεις μαθημάτων αποτελούν βοήθημα παρακολούθησης των παραδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα παράκαμψη κατά Roux-en-Y 1 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 2 ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Αθήνα, 3 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 4Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 5 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris,

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο νευροπαθητικός πόνος; 1,2

Τι είναι ο νευροπαθητικός πόνος; 1,2 Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμοδίου επαγγελματία υγείας Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΓΟΝΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (βλαστικά κύτταρα, stem cells)

ΑΡΧΕΓΟΝΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (βλαστικά κύτταρα, stem cells) , Φυσικός MSc 1 ΑΡΧΕΓΟΝΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (βλαστικά κύτταρα, stem cells) Για αιώνες ο άνθρωπος γνώριζε ότι κάποια ζώα, όπως ο θαλάσσιος αστερίας και ένα είδος σαύρας ο τρίτων, μπορούν να αναγεννούν χαμένα τμήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα