Αναπαριστώντας τον έμφυλο Άλλο: Ξένες γυναίκες στη Χαμένη Άνοιξη και στους Αθώους και φταίχτες

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αναπαριστώντας τον έμφυλο Άλλο: Ξένες γυναίκες στη Χαμένη Άνοιξη και στους Αθώους και φταίχτες"

Transcript

1 ΞΕΝΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗ ΧΑΜΕΝΗ AΝΟΙΞΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΘΩΟΥΣ ΚΑΙ ΦΤΑΙΧΤΕΣ Αναπαριστώντας τον έμφυλο Άλλο: Ξένες γυναίκες στη Χαμένη Άνοιξη και στους Αθώους και φταίχτες Μαρίτα Παπαρούση The Engendered other in Stratis Tsirkas Lost Spring and Maria Doukas Innocent and Guilty: This article discusses alterity and gender in two novels by S. Tsirkas and M. Douka. It focuses on the processes and mechanisms through which foreign women, immigrants and self-deported, deal with the multi meanings of marginalization/belonging, alienation and power. Most significantly it explores the location of those women in new political and social environments from a perspective informed by ethnicity, ideology and sexuality and exemplifies both novel s concern with the complex relationship between self and narration in particular, with the techniques available for dramatizing interesting questions about gender, speech and subjectivity. Η ελληνική πεζογραφία των τελευταίων χρόνων έχει πλημμυρίσει από πρόσωπα ξένων, ανδρών και γυναικών, και παρουσιάζει σίγουρα ενδιαφέρον να διερευνήσει κανείς την εικόνα που διαμορφώνουν ή αναπαράγουν οι συγγραφείς γι αυτά τα άτομα με διαφορετική εθνικότητα, θρησκεία ή γλώσσα, στοχεύοντας στην αποκωδικοποίηση των ιδεολογικών απηχήσεών της αλλά και στην καταγραφή των διαφορετικών εικόνων ξένων που συνυπάρχουν στη σύγχρονη λογοτεχνία μας. Από την άλλη πλευρά, όμως, νομίζω ότι παρόμοιο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συγκριτική θεώρηση της λογοτεχνικής εικόνας του Άλλου σε κείμενα που ανήκουν αφενός σε διαφορετικά ιστορικά και κοινωνικο-πολιτικά συμφραζόμενα, παρουσιάζουν αφετέρου σημαντικές ομοιότητες σε επίπεδο τόσο θεματικό όσο και αφηγηματικό. Αναφέρομαι στη Χαμένη Άνοιξη του Στρατή Τσίρκα (1976) και στους Αθώους και φταίχτες της Μάρως Δούκα (2004), μυθιστορήματα γραμμένα από συγγραφείς με έντονους ιδεολογικούς και πολιτικούς προβληματισμούς και ενδιαφέροντα, στα οποία συνυπάρχουν τόσο μυθοπλαστικά όσο και μη-μυθοπλαστικά στοιχεία στα οποία η πόλη (Αθήνα και Χανιά αντίστοιχα) παίζει ένα θεμελιώδη ρόλο όσον αφορά την αναζήτηση του νοήματος των τεκταινομένων σε μια κρίσιμη ιστορική συγκυρία (Χαμένη Άνοιξη) ή την αναζήτηση ταυτότητας μέσα από τις ρευστές σχέσεις μεταξύ μνήμης, Ιστορίας και 497 "Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

2 ΜΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΡΟΥΣΗ Μάρω Δούκα Φωτ.: Κρητικό περιοδικό, Στιγμές. οικογενειακού μύθου (Αθώοι και φταίχτες) στα οποία η πολυφωνική-πολυεστιακή αφηγηματική τεχνική ένας συνδυασμός αυτοδιηγήσεων και ετεροδιηγήσεων με εστίαση στα σημαντικότερα πρόσωπα της ιστορίας, αλλά και η παρουσία πολυάριθμων μεταδιηγή σεων στο εσωτερικό της κύριας αφήγησης στους Αθώους και φταίχτες προσπαθεί να αποδώσει την αγωνιώδη απόπειρα κατασκευής μιας αφήγησης για την Ιστορία και τον εαυτό σε έναν κόσμο όπου η αντικειμενικότητα είναι αδύνατη και η υποκειμενική αλήθεια απόλυτα συζητήσιμη. Και στα δύο αυτά μυθιστορήματα η παρουσία ξένων γυναικών (της Δανο-ελβετίδας εκπατρισμένης Φλώρας στη Χαμένη Άνοιξη και της Ουκρανής πόρνης Όλιας στους Αθώους και φταίχτες), παίζει ένα ρόλο καταλυτικό στην πρώτη περί πτωση κυρίως όσον αφορά την αφήγηση, στη δεύτερη την ιστορία. Καθώς δε κυρίαρχο χαρακτηριστικό και των δύο αυτών γυναικείων προσώπων είναι η σεξουαλικότητά τους, το κέντρο βάρους της ανάλυσης που ακολουθεί βρίσκεται στο σημείο όπου τέμνονται ζητήματα ετερότη τας και φύλου, επιχειρώντας να διερευνήσει πώς οι διαφοροποιήσεις όσον αφορά τους προβλη ματισμούς γύρω από θέματα ταυτότητας εθνικής, φυλετικής, σεξουαλικής κ.λπ. στα περίπου τριάντα χρόνια που μεσολαβούν από τη στιγμή που γράφεται η Χαμένη Άνοιξη μέχρι τη στιγμή που γράφονται οι Αθώοι και φταίχτες εκφράζονται στους τρόπους με τους οποίους κατασκευάζεται αφηγηματικά ο έμφυλος Άλλος. 1 Στους Αθώους και φταίχτες η Δούκα εκμεταλλεύεται το θέμα της σεξουαλικής κυριαρχίας συνδέοντάς το με την εθνικότητα. Η Όλια ως πόρνη ενσαρκώνει τόσο τη σεξουαλική επιθυμία όσο και τη γυναικεία σεξουαλική εκμετάλλευση. Ως Ουκρανή πόρνη είναι ένα πρόσωπο του οποίου η σεξουαλικότητα προσδιορίζεται, σύμφωνα με τα κοινωνικά στερεότυπα για την προερχόμενη από τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης γυναίκας, από τη μεταναστευτική του κατάσταση. 2 Το βέβαιο, πάντως, είναι ότι η μέσω της σεξουαλικότητας επαφή της Άλλης-πόρνης με το Εμείς 1 2 Η προοπτική από την οποία αντιμετωπίζω το θέμα της ανάλυσής μου μπορεί, τηρουμένων των αναλογιών, να προσδιοριστεί με βάση ένα νεολογισμό που χρησιμοποιεί η σύγχρονη φεμινιστική θεωρία. Αναφέρομαι στην εθνοσεξουαλικότητα, που διερευνά τις πιθανές διασταυρώσεις και διαδράσεις μεταξύ εθνικότητας και σεξουαλικότητας και στον τρόπο με τον οποίο κάθε μία από αυτές ορίζει και εξαρτάται από την άλλη όσον αφορά τη σημασία και τη δύναμή της (Nagel, 2003:10). Σε δύο τουλάχιστον αποσπάσματα του μυθιστορήματος διατυπώνονται από διάφορα πρόσωπα απόψεις για την ηθική έκπτωση των μεταναστριών από την πρώην Σοβιετική Ένωση, που συσχετίζονται με ιδεολογικο-πολιτικές και πολιτισμικές συνιστώσες καθώς και με παραδοσια κές περί φύλου αντιλήψεις: [...] και μη μου πεις ότι τις λυπάσαι τις καημένες τις Ρωσίδες, εντελώς διαλυμένες ηθικά, τσόλια, και οι άντρες τους μαφιόζοι και νταβατζήδες, δεν μου λες, αυτό τους έμεινε από τόσα χρόνια κομμουνισμό; [...] (256) [...] δυστυχισμένα πλάσματα, [...] παλιά τους λέγαμε όλους Ρώσους, κι αυτές οι δύστυχες, Ρωσίδες λένε ότι είναι, μόνο άμα ξεθαρρέψουν, σου ανοίγονται 498"Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

3 ΞΕΝΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗ ΧΑΜΕΝΗ AΝΟΙΞΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΘΩΟΥΣ ΚΑΙ ΦΤΑΙΧΤΕΣ συνεπάγεται την υποταγή και την εκμετάλλευση με μια αναγκαία επισήμανση: στη συγκεκριμένη περίπτωση, η συγγραφέας αγνοώντας την εύκολη λύση της θυματοποίησης του μετανάστη το κλισέ που χαρακτηρίζει τις περισσότερες από τις απόπειρες λογοτεχνικής απόδοσης του προσώπου αυτού στην ελληνική λογοτεχνία των τελευταίων χρόνων, κατασκευάζει την εικόνα της Όλιας θέτοντάς την στο επίκεντρο ενός παιχνιδιού εκμετάλλευσης στο οποίο, ανά λογα με την προοπτική μέσα από την οποία παρουσιάζονται πρόσωπα και καταστάσεις, η σχέση εκμεταλλευ τή/εκμεταλλευόμενου, θύ τη /θύματος, υφίσταται αμοιβαίες μεταμορφώσεις. Με οδηγό τις μετα διηγήσεις αρκετών από τα πρόσωπα της ιστορίας, αλλά και τη μεταδιήγηση της ίδιας της Όλιας, η γυναίκα αυτή είναι ταυτόχρονα και αυτή που έχει εξωθηθεί στην πορνεία αλλά και αντροχωρίστρα (322) είναι άπληστη και εκβιάστρια (403 και 547) αλλά και έχει τα κότσια (403) να δώσει συνέντευξη για το κύκλωμα πορνείας της πόλης είναι η αρχικά αθώα και ανυπεράσπιστη (340) για τον εραστή της Άκη, αλλά και αυτή που σταδιακά γίνεται στα μάτια του ενοχλητική, απαιτητική, αυτή που του λέει ψέματα και προσπαθεί να του φορτώσει το βάρος μιας αμφισβητούμενης εγκυμοσύνης (341) είναι το θύμα μιας δολοφονίας, αλλά και μέλος του κυκλώματος διαφθοράς της τοπικής κοινωνίας. Είναι εντέλει και το ιερό σώμα (559 60), που θα αναλάβει να γεννήσει ένα παιδί προς χάριν Στρατής Τσίρκας άλλων, αλλά και το σώμα- τόπος μιας μιαρής σεξουαλικότητας, το οποίο ως εκ τούτου θα παίξει το ρόλο του καταλύτη, αναστατώνοντας αρχικά και οδηγώντας εντέλει στην καταστροφή σχέσεις ήδη διαλυμένες ή ανθρώπους διεφθαρμένους. Στους Αθώους και φταίχτες η μετανάστρια-πόρνη Όλια βιώνει, με τρόπο ευάλωτο αλλά και επιθετικό, την εμπειρία της περιθωριοποίησης σε επίπεδο φύλου εξαιτίας της μεταναστευτικής της ιδιότητας. Στη Χαμένη Άνοιξη η Δανο-ελβετίδα Φλώρα, που έχει εγκατασταθεί στην Αθήνα ακολουθώντας το δημοσιογράφο σύζυγό της και διατηρεί για εννιά χρόνια την πρώτη αίσθηση πως μπήκε όπως η Αλίκη, στη Χώρα των Θαυμάτων (42), βιώνει και αυτή την εμπειρία μιας ιδιότυπης περιθωριοποίησης εξαιτίας της κραυγαλέας της σεξουαλικότητας, που επιτελεί μια διττή, αντικρουόμενη λειτουργία στην αφηγηματική οικονομία: ευθύνεται για την και σου λένε την εθνικότητά τους, κι όλες τους με μίσος για τη Ρωσία, [...] όταν καταστρέφονται, λέει, πολιτισμοί, και στραπατσάρονται μνήμες, οι πρώτες που ξεπέφτουν ηθικά είναι οι γυναίκες, και τα παιδιά, βεβαίως, τα πιο αδύνατα κομμάτια μιας κοινωνίας [...] (318 19). (Οι αριθμοί σε παρένθεση στο τέλος κάθε παραθέματος από τους Αθώους και φταίχτες παραπέμπουν στις σελίδες του κειμένου της Μ. Δούκα [Δούκα, 2004]. Το ίδιο ισχύει και για τη Χαμένη Άνοιξη [Τσίρκας, 1977].) 499 "Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

4 ΜΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΡΟΥΣΗ αρχική εσωστρέφεια της Φλώρας, συντελεί στη σταδιακή κοινωνική της ενεργοποίηση, αλλά και στην τελική αποκοπή της από το συλλογικό σώμα. Η Φλώρα είναι η προσωποποίηση της αδιαμεσολάβητης θηλυκότητας. Τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά της είναι όλα θηλυκά και η κοινωνική της ταυτότητα εξαρτάται από την έμφυλη θηλυκή διάσταση του σώματός της που εγγυάται απολαύσεις (Λεοντσίνη, 1997: ). Οι άνδρες τη θαυμάζουν, την ποθούν, την κατακτούν, τη συμβουλεύουν, την καταπιέζουν, τη βιάζουν στην ουσία, δηλαδή, την εξουσιάζουν. Αν σκεφτούμε δε ότι η Φλώρα παρουσιάζεται σαν ένα κατεξοχήν σεξουαλικό ον, που κατατρύχεται από συνεχείς σεξουαλικές φαντασιώσεις και από μια ακόρεστη ερωτική επιθυμία που φτάνει στα όρια της νυμφομανίας, καθίσταται προφανές ότι γύρω από το διπολισμό του παραδείγματος αρσενικό/θηλυκό, και πιο συγκεκριμένα στην περίπτωση αυτή γύρω από το δίπολο του άνδρα που εισχωρεί/της γυναίκας που αποδέχεται και ποθεί την εισχώρηση και, κατά συνέπεια, και την απόλυτη εξουσία, αναπτύσσονται και μια σειρά από δίπολα όπως ενεργητικό/παθητικό, εξουσιαστής/εξουσιαζόμενος, λογικός /συναισθηματικόςενστικτώδης, αυτο-κυριαρχούμενος/παράφορος, που παρουσιάζουν αυτή την ξέ νη γυναίκα ως ενσάρκωση μιας ετερότητας κατασκευασμένης πάνω στην παραδοσιακή αντίληψη περί φύλου που συνδέει το θηλυκό με το ένστικτο, την ιδιωτικότητα και την παθητικότητα. Και δεν αναφέρω τυχαία τον προσδιορισμό ξένη, αφού δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η Ματθίλδη (το γυναικείο πρόσωπο που λειτουργεί στην ιστορία σαν μία διαφορετική εκδοχή της θηλύτητας), είναι συνδυασμός πολιτικού-σεξουαλικού όντος: είναι νέα, όμορφη, επιθυμητή, και ταυτόχρονα όχι μόνο πολιτικά συνειδητοποιημένη, αλλά και στρατευμένη στην ιδεολογική εκείνη πλευρά που αξιολογείται θετικά στη γενική κλίμακα αξιών που καθορίζει αποκλειστικά η σκοπιά του Αντρέα. Υπ αυτή την έννοια, το σώμα της Φλώρας συνιστά όχι μόνο απειλή για το κυρίαρχο πατριαρχικό σύστημα, αλλά και σύμβολο της φθοράς για το κυρίαρχο ιδεολογικό σύστημα που σκιαγραφείται μέσα στο κείμενο. Πιο συγκεκριμένα, για τον Αντρέα που ενεργεί από μια φαλλο-λογοκεντρική θέση λογικής και εξουσίας, η σεξουαλικότητα της Φλώρας δεν μπορεί να συνιστά μια θετική ιδιότητά της, παρά μόνο όταν αυτός είναι ο μοναδικός αποδέκτης των επιθυμιών της: Ναι, αλλά εγώ είμαι Ρωμιός. Τη γυναίκα τη θέλω δική μου, δεν τη μοιράζομαι με κανένα. Αν μάθω πως πηγαίνεις και με άλλον, θα σε σκοτώσω. (50). Από την άλλη πλευρά, αυτή ακριβώς η ακόρεστη σεξουαλικότητά της, αφενός επειδή η Φλώρα τη βιώνει συχνά μέσα σε ένα πλαίσιο απόλυτης παθητικότητας και υποτέ λειας, 3 αφετέρου επειδή αποτελεί τον κατεξοχήν λόγο της εσωστρέφειάς της και της αδιαφορίας της για οτιδήποτε δεν αφορά το ιδιωτικό της σύμπαν, είναι που την κατατάσσει στον αρνητικό πόλο όλων των παρακμιακών, ερωτικά εκτραχηλισμένων, ατομικιστών αμερικανών αυτοεξόριστων και άλλων, δυτικών, 3 Για το οικειοθελώς ετεροκαθορισμένο σώμα της Φλώρας που απλώς υφίσταται, βλ. Λεοντσίνη, 1997:143. Ανάλογες παρατηρήσεις έχουν διατυπωθεί και για τον τρόπο με τον οποίο ο Τσίρκας έχει κατασκευάσει το πρόσωπο της Έμμης στη Λέσχη (Νικολαΐδου, 1987:60 64). 500"Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

5 ΞΕΝΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗ ΧΑΜΕΝΗ AΝΟΙΞΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΘΩΟΥΣ ΚΑΙ ΦΤΑΙΧΤΕΣ ξένων. Το ζητούμενο στην περίπτωση της Φλώρας είναι να χρησιμοποιηθεί μια αφη γηματική τεχνική, η οποία θα έχει τη δυνατότητα να αποδώσει αφενός την ταραγμένη εσωτερική πορεία και την οδύσσεια των ερωτικών αναζητήσεων ενός προσώπου που δεν αντιμετωπίζει τον κόσμο και τη ζωή του έχοντας σαν οδηγό του τη λογική, αλλά το ένστικτο και τις αισθήσεις του να αποδώσει αφετέρου τόσο τη διαδικασία εσωτερικής αναζήτησής της όσο και την αλήθεια του υποκειμενικού αλλά και του αντικειμενικού, κυρίως επειδή σε αρκετά από τα κεφάλαια της Χαμένης Άνοιξης η Φλώρα συνιστά το κοσμοαντιληπτικό πρίσμα μέσα από το οποίο διοχετεύονται οι πληροφορίες που αφορούν την εξωτερική πραγματικότητα (όχι μόνο τα συμβάντα της καθημερινότητάς της, αλλά και ό,τι συνιστά την κοινωνικο-πολιτική συγκυρία), 4 ενώ υπόκειται ταυτόχρονα σε μία διαδικασία εσωτερικής μεταβολής και οργάνωσης της συνείδησής της σε λογικά σχήματα. Έτσι, στο πρώτο μέρος του μυθιστορήματος η ετεροδιηγητική αφήγηση με εστιάζοντα φορέα τη Φλώρα, η οποία εμφανίζεται συστηματικά όχι μόνο ως υποκείμενο της εστίασης αλλά και ως αντικείμενο εσωτερικής εστίασης, παρόλη την έλλειψη απόστασης/δυσαρμονίας μεταξύ της προοπτικής της Φλώρας και της αφηγηματικής προοπτικής εξαιτίας του συνδυασμού αφηγημένων μονολόγων και αρμονικών ψυχο-αφηγήσεων ως τρόπου παρουσίασης της εσωτερικής ζωής της πρωταγωνίστριας, υποδηλώνει την ανάγκη διαμεσολάβησης μιας άλλης φωνής μιας φωνής ικανής να παρουσιάσει με μια, όσο το δυνατόν μεγαλύτερη λογική ακολουθία έναν ανοργάνωτο εσωτερικό κόσμο, να συνθέσει και να συμπυκνώσει την πλημμυρίδα συγκεχυμένων εντυπώσεων και συναισθημάτων μιας γυναίκας, η οποία προσπαθεί αβέβαια να βρει τον εαυτό της μέσα από τις διαρκώς μετασχηματιζόμενες εικόνες του. 5 Αφού η γυναικεία υποκειμενικότητα της Φλώρας είναι στην ουσία αντικειμενοποιημένη, φαίνεται δικαιολογημένο αφηγηματικά, στο πλαίσιο αυτής της ανδροκεντρικής προοπτικής, να μην έχει πρόσβαση στο 4 5 Ο Τσίρκας απαντώντας στις επικρίσεις που είχε δεχτεί για την απόφασή του τα γεγονότα της εποχής να φιλτράρονται μέσα από τη Φλώρα, διατυπώνει την άποψη ότι με την απόφασή του αυτή επιτυγχάνει όχι μόνο να δημιουργήσει ένα κλίμα ουδετερότητας και αμεροληψίας αφού η συνείδηση μέσα από την οποία φιλτράρονται τα γεγονότα ανήκει σε μια γυναίκα ξένη και παντελώς αδιάφορη, στην αρχή, για ό,τι δεν έχει σχέση με τις ερωτικές της επιθυμίες αλλά και να παρακολουθήσει μέσα στην εξέλιξή της την πορεία διαφοροποίησης της Φλώρας: την κοινωνική της αφύπνιση, το ενδιαφέρον της για όλες τις επικίνδυνες μεθοδεύσεις των παραγόντων που έχουν θέσει σε κίνηση το μηχανισμό που θα οδηγήσει στη δημοκρατική αποσταθεροποίηση, τη συμπαράταξή της στο πλευρό των απλών ανθρώπων που αγωνίζονται για τη δημοκρατία (Τσίρκας, 1987:36). Η φυλετική της ταυτότητα, εξάλλου, φαίνεται πως έχει καθοριστεί από τον τρόπο που οι Άλλοιάνδρες την αντιμετωπίζουν, γι αυτό και δεν έχει κατορθώσει να αποκτήσει μια υπόσταση αυθεντικά βιωμένη, αλλά μοιάζει κάθε φορά να εξομοιώνεται με ό,τι ο άνδρας επιθυμεί ή να υποτάσσεται σε αυτό. Χαρακτηριστικά ως προς τούτο είναι όλα όσα αναφέρει για την προσωπικότητα της Φλώρας ο φίλος της Αρίστος: Θυμίζεις ηθοποιό που αλλάζει ρούχα ή ρόλο (120) Δεν είπα πως είσαι ψεύτρα και υποκρίτρια, είπα πως παίζεις τους ρόλους της προσωπικότητάς σου (121). Είναι ενδιαφέρον δε ότι αν και η Φλώρα από ένα σημείο και μετά χρησιμοποιεί τη σεξουαλική πράξη και για να υπερβεί τον ατομικισμό της και να αποπειραθεί να καταστεί και αυτή πολιτικό 501 "Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

6 ΜΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΡΟΥΣΗ λόγο ενώ, αντίθετα, ο Αντρέας έχει προικισθεί με το πλεονέκτημα της φωνής και κατά συνέπεια του λόγου, αφού εκτός από διανοούμενος είναι και ένα πολιτικά δρων υποκείμενο. Στη Φλώρα δίνεται όμως και η ευκαιρία εκφοράς μιας ιδιαίτερης περίπτωσης εσωτερικού μονολόγου σε β πρόσωπο (στα κεφάλαια ΧΙΙΙ, XV, XVII, XIX του δεύτερου μέρους του μυθιστορήματος). Καθώς συμπίπτει δε με μια σειρά από συμβάντα που την οδηγούν στα όρια του πανικού, 6 μπορούμε να πούμε ότι η τεχνική αυτή είναι αφενός ενδεικτική της σχέσης του εγώ της, της έλλειψης σύμπτωσης με τον ίδιο της τον εαυτό (van Rossum-Guyon, 1970: ), 7 λόγω της εμπλοκής της σε μια κατάσταση που ξεπερνά τις ψυχικές της δυνατότητες, σηματοδοτεί αφετέρου μια διαδικασία αυτοκατανόησης ενώ ταυτόχρονα η αφηγηματική εναλλαγή μεταξύ απόδοσης της εσωτερικότητας της Φλώρας και στοιχείων που αφορούν την εξωτερική πραγματικότητα επιτυγχάνεται, χάρη στη συγκεκριμένη τεχνική, με τον πλέον ανεπαίσθητο τρόπο (Butor, 1964:65). Με άλλα λόγια, καθώς η χρήση του δεύτερου προσώπου επιφέρει αναμφίβολα ένα διχασμό του εγώ κατά τη στιγμή της αφήγησης, μια διάσταση μεταξύ του παρατηρητή και του αντικειμένου της παρατήρησης (van Rossum-Guyon, 1970:156), το οποίο στην προκειμένη περίπτωση είναι ο ίδιος ο εαυτός, διευκολύνει τη συνύπαρξη αντιτιθέμενων συμπεριφορών και αντιλήψεων, υποδηλώνει την αδυναμία σύμπτωσης μεταξύ αυτού το οποίο συμβαίνει και αυτού το οποίο μπορεί να γίνει αποδεκτό (επειδή επιβάλλεται έξωθεν), δίνοντας ταυτόχρονα την ελπίδα ότι πέρα από την τυραννία του παρόντος υπάρχει ένας πιθανός αποδέκτης, ο οποίος θα καταλάβει (Holquist, 1990:38). Και είναι ακριβώς χάρη σ αυτή τη διαλογική λειτουργία του δεύτερου προσώπου (Fludernik, 1994:460) που η Φλώρα δημιουργεί την εντύπωση ότι αντιμετωπίζει πλέον τον εαυτό της σαν κάποιον άλλο ότι αρχίζει να βλέπει τον εαυτό της σε σχέση με τους άλλους και τον τρόπο με τον οποίο αυτοί αντιλαμβάνονται τα πράγματα, βγαίνοντας σταδιακά από την απομόνωσή της και νιώθοντας μέρος ενός ευρύτερου όλου μιας συλλογικότητας η οποία, σύμφωνα με το κυρίαρχο σύστημα αξιών που σκιαγραφείται μέσα στο κείμενο, θα μπορούσε να την οδηγήσει στην επίτευξη της προσωπικής συγκρότησης. 6 7 ον, και η ενέργειά της αυτή είναι ετεροκαθορισμένη η πολιτική της αφύπνιση και το ενδιαφέρον της για την ιστορική συγκυρία της χώρας που τη φιλοξενεί είναι άμεσα συσχετισμένη με τη γοητεία που εξασκεί πάνω της ο Αντρέας γι αυτό, άλλωστε, και σταματά όταν συνειδητοποιεί ότι η σχέση της με τον Αντρέα έχει λήξει οριστικά. Να αναφέρω ενδεικτικά την τυχαία αλλά ατελέσφορη συνάντηση με τον Αντρέα, την αποτυχία του ερωτικού οργίου στη Πλάκα, την ανάγνωση του τηλεγραφήματος που της στέλνει ο παλιός εραστής της Κιμ και, προπαντός, την ανακάλυψη του σπιτιού της από τον Γκας Ρίνγκενχαρτ, τον ειδικό σύμβουλο στην Πρεσβεία των ΗΠΑ, που φαίνεται ότι την κατατρέχει σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας. Αξίζει να σημειώσουμε ότι και στις Ακυβέρνητες Πολιτείες η χρήση του δεύτερου προσώπου χαρακτηρίζει πρόσωπα που δεν κολλούν ποτέ με τον εαυτό τους (Μπλο, 1980:38). 502"Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

7 ΞΕΝΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗ ΧΑΜΕΝΗ AΝΟΙΞΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΘΩΟΥΣ ΚΑΙ ΦΤΑΙΧΤΕΣ Η επιθυμία της Φλώρας για επιστροφή στην ησυχία του σπιτιού της, και κατά συνέπεια στην αρχική κατάσταση εσωστρέφειας, εξαιτίας της κοινής συμμετοχής του Αντρέα και της Ματθίλδης στις λαϊκές κινητοποιήσεις (227) ακυρώνει τελικά τη μετατροπή της σε πολιτικό ον. Η επικράτηση των ερωτικών ορμών της και η συνεπακόλουθη διαιώνιση της περιθωριοποίησής της στον ετεροκαθορισμένο ρόλο του αντικειμένου του πόθου, της αποστερεί τη δυνατότητα να συμπεριληφθεί στα δρώντα σε συλλογικό επίπεδο υποκείμενα και υπ αυτή την έννοια δεν είναι δυνατόν να της εκχωρηθεί και η δυνατότητα να μιλήσει σε πρώτο πρόσωπο. Με άλλα λόγια, μέσα στο ιδεολογικό πλαίσιο της Χαμένης Άνοιξης το δικαίωμα του λόγου και ο εγκλωβισμός στα κελεύσματα μιας προβληματικής ατομικότητας είναι δυο έννοιες ασύμβατες. Από την άλλη πλευρά, στους Αθώους και φταίχτες η μη απόδοση του λόγου ευθύς εξαρχής στην ίδια την Όλια είναι απόλυτα δικαιολογημένη αφηγηματικά, αφού αυτή είναι ήδη νεκρή. Είναι ενδιαφέρον πάντως ότι αν και εντέλει ο αναγνώστης έρχεται αντιμέτωπος και με τη δική της φωνή (μέσα από την παράθεση της συνέντευξης που είχε δώσει στο δημοσιογράφο Σηφάκη), η αρχική αίσθηση εξίσωσης του προσώπου αυτού με τα υπόλοιπα πρόσωπα μέσω της αφηγηματικής εξίσωσης που της προσφέρει το πλεονέκτημα του λόγου, ακυρώνεται εν μέρει ευθύς αμέσως, αφού αμφισβητείται η αυθεντικότητά της σε πρώτο πρόσωπο αφήγησής της στοιχείο το οποίο μπορεί να θεωρηθεί πως λειτουργεί ως ένδειξη αμφισβήτησης του δικαιώματος του λόγου σε μία γυναίκα μετανάστρια από την κυρίαρχη κοινωνία και, σε οποιαδήποτε περίπτωση, ως σχόλιο στην άνιση αντιμετώπισή της απέναντι στους μηχανισμούς εξουσίας και συνεπώς και την άνιση θέση της όσον αφορά την ευχέρεια να γνωστοποιήσει τις ιδέες και την προοπτική τους στους άλλους. Όπως και αν έχει η κατάσταση, όμως, μέσα από την, έστω αμφισβητούμενη, μεταδιήγηση της Όλιας προκύπτει μια πληθώρα στοιχείων τα οποία, έτσι όπως έρχονται να καταθέσουν και τη δική της εκδοχή των πραγμάτων, συνθέτουν ένα κείμενο όπου, παράλληλα με την ανάδυση της υποκειμενικότητάς της, συναντάμε και μερικά από τα χαρακτηριστικά μοτίβα της μεταναστευτικής λογοτεχνίας: η με λυρικό τρόπο εκφρασμένη νοσταλγία για την πατρίδα της συνδυάζεται με το αίσθημα απόγνωσης που της γεννούσε η εκεί κατάσταση απόλυτης ανέχειας η απελπισία και η αποστροφή για την παροντική κατάσταση ηθικού και κοινωνικού ξεπεσμού, αφού η Όλια εκούσα-άκουσα αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του τοπικού κυκλώματος διαφθοράς, συνδυάζεται με την επιθυμία απόκτησης χρημάτων στην ουσία, με την επιθυμία απόκτησης ασφάλειας και αυτονομίας. Με άλλα λόγια, τα αφηγηματικά δεδομένα κινούνται γύρω από το διαλεκτικό παιχνίδι παρελθόντος/παρόντος, πατρίδας/ξεριζώματος, ασφάλειας/ανασφά λειας, ενώ εμφανή κάνει την παρουσία του και το μοτίβο της μη-κατοχής του ίδιου μας του εαυτού, ιδιαίτερα μέσω της επιθυμίας, ή μάλλον της απαίτησης της Όλιας να αποτελεί το μοναδικό υποκείμενο του λόγου. Η έκφραση Όχι ερωτήσεις, μ ακούς; εγώ μιλάω. που σημαδεύει σα μόνιμη επωδός το κείμενο (στο κεφάλαιο με τίτλο Σημύδες, η πατρίδα μου! εμφανίζεται περίπου έξι φορές), έτσι όπως αναδύεται 503 "Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

8 ΜΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΡΟΥΣΗ μέσα στο πλαίσιο ενός συγκειμένου το οποίο δεν κάνει τίποτε άλλο από το να αναδεικνύει την ανυπαρξία ουσιαστικής επαφής της Όλιας με τα υπόλοιπα πρόσωπα της ιστορίας, την απουσία οποιασδήποτε κοινωνικής σύνδεσης, αλλά και τη θέση του εξουσιαζόμενου που αυτή βιώνει σε σχέση με αρκετούς από τους υπολοίπους, 8 αποτελεί μια σαφή απόπειρα αυτο-επιβεβαίωσης του αντικειμενοποιημένου εγώ τουλάχιστον στο επίπεδο του λόγου. Η επαμφοτερίζουσα διάθεση της Όλιας απέναντι στο παρελθόν/παρόν, η αμφισβήτηση της ειλικρίνειάς της όσον αφορά τα προσωπικά δεδομένα της, το πλαστό επώνυμό της, θα μπορούσαμε να πούμε πως είναι στοιχεία ενδεικτικά του διχασμού του μεταναστευτικού υποκειμένου εξαιτίας της αμφιταλάντευσης που του δημιουργεί η αίσθηση ότι βρίσκεται ταυτόχρονα μέσα και έξω από οτιδήποτε συγκροτεί το παρόν του (Chambers, 1996:6). Η ομοιότητά της, όμως, με τη Βιργινία, την κόρη ενός από τους εραστές της και της γυναίκας που είναι γόνος της επιφανούς χανιώτικης οικογένειας Κριαρά (το χρονικό της οποίας αποτελεί ένα από τα κυρίαρχα νήματα της ιστορίας), θεωρώ πως χρησιμοποιείται από τη συγγραφέα για να υποδείξει τη ρευστότητα τάσεων, συμβόλων, ταυτοτήτων σε έναν κόσμο που αλλάζει με ιλιγγιώδη ταχύτητα. Η τελική αποκάλυψη δε της συγγένειάς της με την οικογένεια αυτή, του γεγονότος δηλαδή ότι η οικογένεια της Όλιας αποτελεί τον ουκρανικό κλάδο των Κριαρά, περιπλέκει τις έννοιες ταυ τότητας/ετερότητας με έναν τρόπο αντισυμβατικό. 9 Ανοίγοντας η Δούκα ένα διάλογο μεταξύ ετερότη τας και φύλου, ο οποίος διαμεσολαβείται από ένα πρόσωπο που δεν είναι ούτε αυθεντικά ξένο, ούτε όμως ανήκει απόλυτα και στο Εμείς, ξεσκεπάζει τον τεχνητό χαρα κτήρα κάθε δεδομένης θέσης για την ταυτότη τα, θέτοντάς μας αντιμέτωπους με ταυτότητες θρυμματισμένες (Grossberg, 1996:91), που βρίσκονται υπό συνεχή διαπραγμάτευση (Ηall, 1991 Bottomley, 1992). O Τσίρκας, από την άλλη πλευρά, πα ρουσιάζοντας την κατ ουσίαν χωρίς αίσθημα εθνικής ταυτότητας Φλώρα να επιθυμεί να αποκτήσει μια πατρίδα και το αίσθημα του ανήκειν, 10 και εκμεταλλευόμενος αφηγηματικά τα πολλαπλά νοήματα της αποξένωσης και της μη-κατοχής του ίδιου μας του εαυτού, χρησιμοποιεί τον έμφυλο Άλλο ενδιαφερόμενος για τον μέσω αυτού επαναπροσδιορισμό του Εμείς. Αν η Όλια μέσω του σώματός της, στο οποίο εγγράφεται μια μετα- 8 Δεν είναι τυχαίο ότι η ίδια έκφραση εμφανίζεται εκτός από τη συγκεκριμένη περίπτωση, οπότε και μιλάει σε ένα πρόσωπο το οποίο από ό,τι προκύπτει πρέπει να ήταν ερωτευμένο με την Όλια, και στη μεταδιήγηση του εραστή της Άκη και πιο συγκεκριμένα όταν αυτός αποπειράται να αναμεταδώσει το λόγο της Όλιας, τότε που αυτή η ίδια αποπειράται να μιλήσει για το παρελθόν της (340). 9 Ο Δ. Κούρτοβικ προσεγγίζει το γεγονός αυτό ως μια παλιά εμμονή της Δούκα να αντιμετωπίζει το σόι ως εικόνα του κόσμου και διατυπώνει την άποψη ότι η πολυπλοκότητα του σύγχρονου κόσμου δεν μπορεί ν αναχθεί, ούτε συμβολικά ούτε για λόγους αφηγηματικής οικονομίας, σε ποικίλους βαθμούς εξ αίματος συγγένειας (Κούρτοβικ, 2004). 10 Η Φλώρα ξαναβρήκε τα κέφια της. Ήταν σα να της μισανοίξαν μια πόρτα για να μπει, για ν ανήκει κι εκείνη σε μια κοινότητα. Μπορεί και σε μια πατρίδα. (122) Φώναζες κι εσύ κι ας ήταν ο πατέρας Δανός κι η μάνα Ελβετίδα, κι είχες παντρευτεί Αμερικάνο χωρισμένη τώρα μ εραστές απ όλες τις φυλές κι όλα τα χρώματα. [...] Κι ήταν κάτι γυναίκες τρέχοντας και πολλοί νεαροί για δέστε λέγανε μια ξένη φωνάζει μαζί μας γεια σου λεβεντιά. Γεια σου λεβεντιά. Ποτέ δεν ένιωσες τόσο Ρωμιά (168). 504"Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

9 ΞΕΝΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗ ΧΑΜΕΝΗ AΝΟΙΞΗ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΑΘΩΟΥΣ ΚΑΙ ΦΤΑΙΧΤΕΣ ναστευτική εμπειρία άμεσα συνυφασμένη με την υποταγή και την εκμετάλλευση, ναρκοθετεί μάλλον παρά εξυψώνει την πλευρά του Εμείς, η Φλώρα αντιμετωπίζεται από το συγγραφέα σαν μια αρνητική εκδοχή ετερότητας (θεμελιωμένης όχι τόσο στην εθνική καταγωγή αλλά στην ατομικιστική κοσμοαντίληψη) που χρησιμεύει στο να αναδείξει μέσω της αντίθεσης την αξία του (ιδεολογικού) Εμείς. Στη Χαμένη Άνοιξη αξιοποιούνται αρκετά μοντερνιστικά στοιχεία. Η εναλλαγή αφηγηματικών φωνών και εστιάσεων συμπεριλαμβάνεται σ αυτά, μόνο που η πολυφωνία που φαίνεται να υπάρχει δεν είναι ουσιαστική. Η φωνή-κοσμοαντίληψη της Άλλης-Φλώρας μπορεί να προβάλλεται με τον ιδιότυπο τρόπο που περιέγραψα παραπάνω, δεν είναι όμως σε καμία περίπτωση ίσης αξίας με αυτή του Αντρέα. Και ως προς τούτο βέβαια κινείται μέσα στο κυρίαρχο για τον εικοστό αιώνα πλαίσιο της νεωτερικότητας, της οποίας θεμελιώδης αρχή είναι η αυτονομία και η αυτοδιάθεση του υποκειμένου που ορίζει την ταυτότητά του μέσω της σχέσης αλλά και της καθυπόταξης της ετερότητας (Τζιόβας, 2000). Στα τριάντα χρόνια που χωρίζουν τη Χαμένη Άνοιξη από τους Αθώους και φταίχτες η ανάδυση μιας νέας, πολύπλοκης πραγματικότητας χαρακτηριζόμενης από την αμφισβήτηση των παραδοσιακών εθνικών πολιτισμικών μοντέλων και την ενεργοποίηση νέων μορφών πολιτισμικών διασταυρώσεων που εμπερικλείουν στη διαδικασία διαμόρφωσης ταυτότητας την ετερότητα ως αναγκαίο παράγοντα της συνειδητοποίησης του εαυτού, η ουσιαστικά πολυφωνική αφήγηση του μυθιστορήματος της Δούκα συνιστά τη μεταμοντέρνα έκφραση ενός συλλογικού υποκειμένου που προσανατολίζεται προς την αποδοχή και πριμοδότηση των πολλαπλών εκφάνσεων της ετερότητας. Συνιστά όμως ταυτόχρονα και ένα κείμενο-σχόλιο στην οδύσσεια της σεξουαλικά προσδιορισμένης μετανάστριας, ανάγοντάς την σε ορατό σημείο μιας διαφορετικότητας που εξακολουθεί να προσελκύει αλλά και να απωθεί, να φοβίζει αλλά και να αποτελεί αντικείμενο εκμετάλλευσης, ακριβώς επειδή είναι διπλά Άλλη: τόσο στο επίπεδο του φύλου όσο και της εθνικότητας. Βιβλιογραφία 505 "Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

10 ΜΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΡΟΥΣΗ Δούκα, 2004 Μ. Δούκα, Αθώοι και φταίχτες, Αθήνα: Κέδρος. Κούρτοβικ, 2004 Δ. Κούρτοβικ, Από τα Χανιά στα Χανιά: η Οδύσσεια ενός αιώνα, Τα Νέα, Σάββατο 6 Νοεμβρίου. Λεοντσίνη, 1997 Μ. Λεοντσίνη, Φύλο και πόλη στην αφήγηση: Η Χαμένη Άνοιξη του Στρατή Τσίρκα, Δίνη 9: Μπλο, 1980 Ν. Μπλο, Χρονικές δομές στις Ακυβέρνητες Πολιτείες, μτφρ. Σ. Βελέντζας, Αθήνα: Κέδρος. Νικολαΐδου, 1987 Ι. Νικολαΐδου, Πατριαρχική παράδοση και χριστιανική μυθολογία στη Λέσχη του Στρατή Τσίρκα, Διαβάζω 171: Τζιόβας, 2000 Δ. Τζιόβας, Η κυριαρχία της νεωτερικότητας, Το Βήμα 24 Δεκεμβρίου. Τσίρκας, 1987 Σ. Τσίρκας, Στρατής Τσίρκας: Στο εργαστήρι του μυθιστοριογράφου, Διαβάζω 171: Τσίρκας, 1977 Σ. Τσίρκας, Η Χαμένη Άνοιξη, Αθήνα: Κέδρος. Πέμπτη έκδοση. Bottomley, 1992 G. Bottomley, From Another Place: Migration and the Politics of Culture, Cambridge: Cambridge University Press. Butor, 1964 M. Butor, Répertoire II, Paris: Editions de Minuit. Chambers, 1996 I. Chambers, Migrancy, Culture, Identity, London & New York: Routledge. Fludernik, 1994 M. Fludernik, Second-person narrative as a test case for narratology: The limits of realism, Style 28 (3), Grossberg, 1996 L. Grossberg, Identity and Cultural Studies: Is that all there is? στο S. Hall & P. du Gay, επιμ., Questions of Cultural Identity, London-New Delhi: Sage Publications. Hall, 1991 S. Hall, The local and the global: globalization and ethnicity στο A. King, επιμ., Culture, Globalization and the World-System, London: Macmillan. Holquist, 1990 Μ. Holquist, Dialogism: Bakhtin and His World, New York: Routledge. Nagel, 2003 J. Nagel, Race, Ethnicity and Sexuality: Intimate Intersections, Forbidden Frontiers, New York, Oxford: Oxford University Press. Van Rossum-Guyon, 1970 F. Van Rossum-Guyon, Critique du roman: Essai sur La Modification de Michel Butor, Paris: Gallimard. 506"Innocent and Guilty". In E. Close, M. Tsianikas and G. Couvalis

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΙΑΦΟΡΑ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΙΑΦΟΡΑ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ Πρόλογος Το σώµα, υλικό ή λογοθετικό, έµφυλο, σεξουαλικοποιηµένο, φυλετικό, ικανό ή αν-ίκανο, φυσιολογικό ή παρεκκλίνον, το ε- µπορευµατοποιηµένο σώµα, το σώµα που πάσχει, καταπιέζεται ή τιµωρείται, το

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ Οι άνθρωποι κάνουμε πολύ συχνά ένα μεγάλο και βασικό λάθος, νομίζουμε ότι αυτό που λέμε σε κάποιον άλλον, αυτός το εκλαμβάνει όπως εμείς το εννοούσαμε. Νομίζουμε δηλαδή ότι ο «δέκτης» του μηνύματος το

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε»

«Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» της Άννας Κουππάνου Στις σελίδες που ακολουθούν υπάρχουν δραστηριότητες σχετικά με το βιβλίο: «Η απίστευτη αποκάλυψη του Σεμπάστιαν Μοντεφιόρε» Οι δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί

στις οποίες διαμορφώθηκαν οι ιστορικοί και οι πολιτισμικοί όροι για τη δημοκρατική ισότητα: στη δυτική αντίληψη της ανθρώπινης οντότητας, το παιδί 160 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Τα δικαιώματα του παιδιού και οι συνέπειες της αναγνώρισής τους σε διεθνές επίπεδο αντιπροσωπεύουν μια τεράστια αλλαγή των αντιλήψεων και των νοοτροπιών για το παιδί, γεγονός που συνοδεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Η κοινωνία μας περνά ένα στάδιο ταχύτατων μεταλλαγών και ανακατατάξεων, όπου αμφισβητούνται αξίες και θεσμοί. Σήμερα οι θεσμοί έχουν γίνει πολύμορφοι και σύνθετοι, ενώ ταυτόχρονα όσοι άντεξαν

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος: Power/ Knowledge: Selected interviews and other writings

Τίτλος: Power/ Knowledge: Selected interviews and other writings ACADEMIA ISSN, 2241-1402 http://hepnet.upatras.gr Volume 3, Number 1, 2013 BOOK REVIEW Τίτλος: Power/ Knowledge: Selected interviews and other writings 1972-1977 Συγγραφέας: M.Foucault Σελίδες: 288 Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες

Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες Κυβέρνηση συνεργασίας και ευρώ θέλουν οι Ελληνες Πρώτο κόμμα ο ΣΥΡΙΖΑ, ανεπαίσθητη πτώση της ΝΔ, νέες απώλειες για το ΠαΣοΚ το 80% ζητεί παραμονή στην ευρωζώνη ενώ μόνο το 13% θέλει επιστροφή στη δραχμή

Διαβάστε περισσότερα

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..»

Τίτσα Πιπίνου: «Οι ζωές μας είναι πολλές φορές σαν τα ξενοδοχεία..» Ημερομηνία 11/8/2016 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασόλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%cf%84%ce%af%cf%84%cf%83%ce%b1- %CF%80%CE%B9%CF%80%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%85-%CE%BF%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εθνομεθοδολογία Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 9ο (σελ. 197 207) 2 Η Εθνομεθοδολογία Βασικές Θέσεις Η εθνομεθοδολογία, αποτελεί έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Η Ουσία και το Δώρο του Ανθρώπινου Σχεδιασμού. Συντάχθηκε απο τον/την Spyraggelos Marketos Vlaikoudis Τρίτη, 11 Οκτωβρίου :27

Η Ουσία και το Δώρο του Ανθρώπινου Σχεδιασμού. Συντάχθηκε απο τον/την Spyraggelos Marketos Vlaikoudis Τρίτη, 11 Οκτωβρίου :27 Μου κάνουν συχνά ερωτήσεις σχετικά με το Ανθρώπινο Σχέδιο. Και μια από τις πιο βασικές ερωτήσεις που κάνει κάποιος που πρωτακούει για το Ανθρώπινο Σχέδιο, είναι το τι κάνει πραγματικά, τι μπορεί να κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Ο παιδικός σταθμός, είναι πράγματι ένας «σταθμός» στην πορεία ανάπτυξης και ζωής του ανθρώπου!

Ο παιδικός σταθμός, είναι πράγματι ένας «σταθμός» στην πορεία ανάπτυξης και ζωής του ανθρώπου! Η μετάβαση στον παιδικό σταθμό---ψυχολογία αναπτυξιακού σταδίου στο νήπιο και οφέλη ένταξης Γράφει: Δανάη Χορομίδου, Ψυχολόγος, Απόφοιτος Παν/μίου Αθηνών, Ψυχοθεραπεύτρια-Ψυχοδραματιστής, Συνεργάτης του

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδια στην Ακροθαλασσιά

Παιχνίδια στην Ακροθαλασσιά Βασίλης Κωνσταντούδης Παιχνίδια στην Ακροθαλασσιά Τίτλος του Πρωτοτύπου: Παιχνίδια στην Ακροθαλασσιά Συγγραφέας: Βασίλης Κωνσταντούδης Η φωτογραφία στο εξώφυλλο του συγγραφέα ISBN: 978-960-93-5365-6 Επίλεκτες

Διαβάστε περισσότερα

Οπτική Απόλαυση και Αφηγηµατικός Κινηµατογράφος (1975) Laura Mulvey

Οπτική Απόλαυση και Αφηγηµατικός Κινηµατογράφος (1975) Laura Mulvey Οπτική Απόλαυση και Αφηγηµατικός Κινηµατογράφος (1975) Laura Mulvey Το άρθρο αυτό επιβεβαιώνει τη γνώµη πολλών φεµινιστών/ τριών κριτικών του κινηµατογράφου ότι το ανδρικό βλέµµα κυριαρχεί στις ταινίες

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Φύλο (sex) Σεξουαλικότητα (sexuality) Σεξουαλική υγεία (sexual health) Κοινωνική ταυτότητα (γένος) (gender) Κοινωνική ταυτότητα φύλου (gender identity) Σεξουαλικός προσανατολισµός

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ Η Ν Ι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ ΟΔΗΓΗΣΗ»

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ ΟΔΗΓΗΣΗ» Α.Τ.Ε.Ι ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΥΠΟΔΟΜΗΣ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΕΠΙΘΕΤΙΚΗ ΟΔΗΓΗΣΗ» ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΝΑΤΣΙΝΑΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΕΣ: ΕΥΘΥΜΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις;

Πώς γράφεις αυτές τις φράσεις; Πρόλογος Όταν ήμουν μικρός, ούτε που γνώριζα πως ήμουν παιδί με ειδικές ανάγκες. Πώς το ανακάλυψα; Από τους άλλους ανθρώπους που μου έλεγαν ότι ήμουν διαφορετικός, και ότι αυτό ήταν πρόβλημα. Δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ

ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ ΜΕΤΑΜΦΙΕΣΕΙΣ ΘΗΛΥΚΟΤΗΤΑ ΑΝΔΡΟΠΡΕΠΕΙΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΑΥΤΟ-ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΑΥΤΟΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ/ΑΥΤΟΠΟΡΤΡΕΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΜΕΣΩ ΤΟΥ ΑΛΛΟΥ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ Το φύλο δεν είναι ένα απλό γεγονός

Διαβάστε περισσότερα

«Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου. Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου

«Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου. Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου 1 «Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου 1) Γιατί τα αρχικώς αρνητικά συναισθήματα του αφηγητή απέναντι στη γυναίκα μετατρέπονται εν τέλει σε θετικά; Τι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογοι Σελίδα.1

Διάλογοι Σελίδα.1 Διάλογοι 2012-2013 Σελίδα.1 Επιφυλλίδα - Οπισθόφυλλο Η ουσία της έννοιας Νοημοσύνη Ζούμε σε έναν κόσμο όπου τα πράγματα τα ρυθμίζουν οι Αρχές και όχι οι επιθυμίες και οι στόχοι μας. Τα γεγονότα με σταθερότητα

Διαβάστε περισσότερα

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. ''

6. '' Καταλαβαίνεις οτι κάτι έχει αξία, όταν το έχεις στερηθεί και το αναζητάς. '' 1. '' Τίποτα δεν είναι δεδομένο. '' 2. '' Η μουσική είναι η τροφή της ψυχής. '' 3. '' Να κάνεις οτι έχει νόημα για σένα, χωρίς όμως να παραβιάζεις την ελευθερία του άλλου. '' 4. '' Την πραγματική μόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 1 ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΛΥΦΑΔΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ Στο 1 ο Δημοτικό Σχολείο Γλυφάδας εφαρμόστηκε για πρώτη φορά πρόγραμμα προαγωγής ψυχικής υγείας, το οποίο σχεδιάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις.

Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα. σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος: Να λες στη γυναίκα σου ότι την αγαπάς και να της το δείχνεις. Επιμέλεια: Βασιλική Σωτηριάδη Θεού πλάσμα είναι η γυναίκα. Με την αποστροφή σου δεν προσβάλλεις εκείνην, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας

Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας Βασικά στοιχεία Αφηγηματολογίας Διδάσκουσα: Δέσποινα Καραβαγγέλη 1. Αφηγηματικές τεχνικές Η αφηγηματολογία είναι η επιστήμη που μελετά την αφηγηματική λειτουργία και µας προσφέρει ό,τι απαιτείται για να

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3η: Η κοινωνική κατασκευή της πραγματικότητας και ο ρόλος του λόγου Γιάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ΑΠΘ Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας

Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η Επιστήµη της Κοινωνιολογίας 1. Ορισµός και αντικείµενο της Κοινωνιολογίας 1.1. Κοινωνιολογία και κοινωνία Ερωτήσεις του τύπου «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις ως Σωστές ή Λανθασµένες,

Διαβάστε περισσότερα

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό

Όταν φεύγουν τα σύννεφα μένει το καθαρό Ημερομηνία 9/6/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://plusmag.gr/ Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://plusmag.gr/article/%cf%84%ce%b1%ce%bd_%cf%86%ce%b5%ce%b3%ce%bf%cf %85%CE%BD_%CF%84%CE%B1_%CF%83%CE%BD%CE%BD%CE%B5%CF%86%CE%B1_%CE%B

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΑΝΔΡΟΓΥΝΟ: Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το ερωτικό παιχνίδι του άντρα και της γυναίκας είναι μια μικρή εκδήλωση του παιχνιδιού όλης της ζωής. Το ζευγάρι γνωρίζει και ζει τους κραδασμούς που το διαπερνούν, συμμετέχοντας έτσι στις δονήσεις του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ Περιεχόμενα Α ΕΠΙΠΕΔΟ (λεξιλόγιο) 1 ο ΣΤΑΔΙΟ : Ονοματοποίηση αντικειμένων και προσώπων 2 Ο ΣΤΑΔΙΟ: Ονοματοποίηση πράξεων 3 ο ΣΤΑΔΙΟ : Καθημερινές εκφράσεις και χαιρετισμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο Η ενδυμασία αποτελείται από κάθε τι με το οποίο ο άνθρωπος καλύπτει και στολίζει το σώμα του. Περιλαμβάνει δηλαδή τα ρούχα και

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Η εκπαίδευση ως θεσμός κοινωνικοπολιτισμικής μεταβίβασης δομολειτουργισμός και ως θεσμός κοινωνικού μετασχηματισμού κριτική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια»

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Κάθεσαι καλά, Γκέοργκ; Καλύτερα να καθίσεις, γιατί σκοπεύω να σου διηγηθώ μια ιστορία για γερά νεύρα». Με αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας του βιβλίου αρχίζει να ξετυλίγει το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας

ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Ημερομηνία 10/10/2016 Μέσο Συντάκτης Link www.ethnos.gr Γκίκα Ελένη http://www.ethnos.gr/biblio/arthro/megalosa_me_eikones_tis_elladas- 64562445/- ΣΑΜΙΟΥΕΛ ΜΠΙΟΡΚ Μεγάλωσα με εικόνες της Ελλάδας Eρχεται

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Μυθολογία Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα έφηβοι και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΜΝΗΜΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΜΝΗΜΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝ ΜΝΗΜΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ ΣΤΑ ΜΟΥΣΕΙΑ Ραγδαία αύξηση μουσείων και κηρυγμένων ιστορικών χώρων Κάθε μουσειακή παρουσίαση συνιστά

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο. Εφηβεία (4596)

Κείμενο. Εφηβεία (4596) Κείμενο Εφηβεία (4596) Η εφηβεία αποτελεί μία μεταβατική περίοδο στη ζωή του ανθρώπου, η οποία αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Κατά τη διάρκειά της, συντελούνται βιολογικές,

Διαβάστε περισσότερα

Συμπτώματα συνεξάρτησης

Συμπτώματα συνεξάρτησης Συμπτώματα συνεξάρτησης Οι συνεξαρτητικές συμπεριφορές είναι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το συνεξαρτητικό άτομο προσπαθεί να βοηθήσει τους άλλους καταστρέφοντας τον εαυτό του. Τέτοιου είδους συμπεριφορές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ. Ιωάννα Βραχωρίτου Άννα Κουµανταράκη

ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ. Ιωάννα Βραχωρίτου Άννα Κουµανταράκη ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΜΦΥΛΕΣ ΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ Ιωάννα Βραχωρίτου Άννα Κουµανταράκη ΣΤΟΧΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ α) η διερεύνηση των απόψεων και στάσεων των εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ: ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Η κατηγοριοποίηση των θεμάτων της ΤΡΑΠΕΖΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο μάθημα της ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ έγινε με βάση την τρέχουσα πορεία της ύλης στο μάθημα, αλλά και με βάση τη ροή της ύλης,

Διαβάστε περισσότερα

ενίσχυση δεσμών ομάδας, ομαδικό κινητικό παιχνίδι με διαλογική συζήτηση, δραστηριότητες δημιουργικής έκφρασης και βιωματικής μάθησης

ενίσχυση δεσμών ομάδας, ομαδικό κινητικό παιχνίδι με διαλογική συζήτηση, δραστηριότητες δημιουργικής έκφρασης και βιωματικής μάθησης Ενότητα: Σκοπός: Στόχοι: Βασικές Έννοιες: Μεθοδολογικές Επιλογές: ισότητα φύλων, έμφυλες ταυτότητες ανάπτυξη αυτογνωσίας και αυτοσυνείδησης σε σχέση με τις ταυτότητες φύλου 1) κατανόηση του τρόπου με τον

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα 21/04/2015 Το φως της λάμπας πάνω στο τραπέζι αχνοφέγγει για να βρίσκουν οι λέξεις πιο εύκολα το δρόμο τους μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Σιωπάς για να ακούγεσαι

Σιωπάς για να ακούγεσαι Σιωπάς για να ακούγεσαι 01/12/2014 Γράφει η Αίγλη Τούμπα Μάρω Βαμβουνάκη Εκδόσεις Ψυχογιός σελ. 272 Ίσως από τα καλύτερα μυθιστορήματα της Μάρως Βαμβουνάκη να ήταν το «Οι παλιές αγάπες πάνε στον Παράδεισο».

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre Απόσπασμα από το βιβλίο Παίξε-Γέλασε/ γλωσσικά παιχνίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας Της Ιφιγένειας Γεωργιάδου, 2004, εκδ. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού Extract from the book Play and

Διαβάστε περισσότερα

Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα

Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα Το παρών κείμενο αφορά τα αποτελέσματα των συζητήσεων των 2 σεμιναρίων σε Αθήνα και Βόλο που διοργανώθηκαν σε συνεργασία του Systemic Innovation Zone και μελών του δικτύου Imagine the City. Σκοπός των

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας 29.05.2015 Ερωτήματα που μας απασχολούν Τι κάνουμε όταν αμφιβάλλουμε για το αν θα τα καταφέρουμε να κρατήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012 Α. Το κείμενο αναφέρεται στη σχέση του τύπου με τη δημοκρατία. Κατά το συγγραφέα, ο τύπος πρέπει να είναι αμερόληπτος,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΥΛΟ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΤΟ ΦΥΛΟ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΟ ΦΥΛΟ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ενότητα #1: Η γλώσσα δεν είναι άμοιρη του φύλου Διδάσκων: Χουρδάκης Αντώνης ΤΜΗΜΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης

Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης Η. Διαδικασία διαμεσολάβησης 1. Εισαγωγή στη διαμεσολάβηση (30 ) Στόχοι Να εντοπίσουν παρακολουθήσουν τη διαδικασία διαμεσολάβησης. Διαδικασία Έχουμε από πριν καλέσει δυο μέλη (ένα αγόρι Α και ένα κορίτσι

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. Aν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES.

A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. A READER LIVES A THOUSAND LIVES BEFORE HE DIES. 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας

Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας 1830-1880 Διδάσκων: Αναπλ. Καθηγητής Ιωάννης Παπαθεοδώρου 1 η ενότητα: «Εισαγωγή στα ρομαντικά χρόνια» Ρομαντισμός. Η ανάδυση του μυθιστορήματος. Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 14/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thessalikipress.gr Θεοδώρα Τζανή http://www.thessalikipress.gr/eidiseis/biblio/e-stigmoula-einai-dunate-ste-thessalikepress.html MEAT INFO ''Η στιγμούλα είναι

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Ο ρόλος των Δημοσίων Βιβλιοθηκών στην ενίσχυση της Κοινωνικής Συνοχής Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Κύρια σημεία της παρουσίασης Ρόλοι των Δημοσίων Βιβλιοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση.

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Γραμματισμός: έννοια-παιδαγωγικές συνέπειες Σήμερα, στην αναπτυγμένη τεχνολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Τους τροµάζει η µοναξιά. Πώς θα κάνουν καινούρια αρχή µετά από τόσα χρόνια συµβίωσης; Τι θα αντιµετωπίσουν;

Τους τροµάζει η µοναξιά. Πώς θα κάνουν καινούρια αρχή µετά από τόσα χρόνια συµβίωσης; Τι θα αντιµετωπίσουν; Διαζύγιο Σύµφωνα µε στατιστικά στοιχεία, στις αναπτυγµένες χώρες υπολογίζεται ότι ένας στους δύο γάµους καταλήγει σε διαζύγιο. Το διαζύγιο είναι µια ψυχικά τραυματική εμπειρία για αυτούς που χωρίζουν.

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ Η ελληνική κοινωνία βρίσκεται σε γενικευμένη κρίση. Οικονομική κρίση, που την κάνει να ισορροπεί επικίνδυνα στο χείλος της οικονομικής καταστροφής. Πολιτική κρίση, με την άρση εμπιστοσύνης στα πολιτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 10/3/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://www.in.gr Τζωρτζίνα Ντούτση http://www.in.gr/entertainment/book/interviews/article/?aid=1500064083 Νικόλ Μαντζικοπούλου: Το μυστικό για την επιτυχία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 4: Το ζήτημα των αξιών κατά τη διδασκαλία της λογοτεχνίας Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία

Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία Εντυπώσεις σεμιναρίου Σεξουαλικότητα & Εφηβεία Καλύτερη πληροφόρηση Ένιωσα σίγουρη για τον εαυτό μου Πολλές απορίες που δεν είχα φανταστεί με σιγούρεψαν Η σημερινή ενημέρωση ήταν από τις καλύτερες που

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 1: Σκοποί της διδασκαλίας της λογοτεχνίας l Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior)

Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior) Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior) Να ξεκινάς πάντα απο το κείμενο μέσα στο οποίο βρίσκεται η ιστορία (coursebook), το λεξιλόγιο και η γραμματική

Διαβάστε περισσότερα

Συναντήσαμε τον βραβευμένο Αμερικανό συγγραφέα στην πρώτη του επίσκεψη στην Ελλάδα. Από τον Σπύρο Πετρουνάκο

Συναντήσαμε τον βραβευμένο Αμερικανό συγγραφέα στην πρώτη του επίσκεψη στην Ελλάδα. Από τον Σπύρο Πετρουνάκο Jonathan Franzen: «Πιστεύω ότι ο βασικός λόγος που υπάρχει το διαδίκτυο είναι για να πουλήσεις τον εαυτό σου σύμφωνα με τα πρότυπα της ελεύθερης αγοράς» 07/05/2015 Συναντήσαμε τον βραβευμένο Αμερικανό

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

PHOTOVOICE. Κλειώ Κούτρα

PHOTOVOICE. Κλειώ Κούτρα PHOTOVOICE Κλειώ Κούτρα PHOTOVOICE ΤΙ ΕΙΝΑΙ PHOTOVOICE; ΓΙΑΤΊ ΠΡΈΠΕΙ ΝΑ ΤΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΉΣΕΤΕ; ΠΟΙΟΣ ΠΡΈΠΕΙ ΝΑ ΤΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΉΕΙ; ΠΟΤΕ ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΤΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΕ; ΠΏΣ ΜΠΟΡΕΊΤΕ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΉΣΕΤΕ PHOTOVOICE

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων ΕΡΓΑΣΙΕΣ Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Β Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Χάρτινη αγκαλιά» Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Εκδόσεις: Καλέντης Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα