Ιστορικοί, μυθογράφοι, παραδοξογράφοι Β. ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ιστορικοί, μυθογράφοι, παραδοξογράφοι Β. ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ"

Transcript

1 Β. ΠΕΖΟΓΡΑΦΙΑ Ο πεζός λόγος έχει μακρόχρονη και πλούσια παράδοση στην Κύπρο. Οι πάμπολλες επιγραφές από την Κυπροαρχαϊκή περίοδο ( π.χ.) μέχρι και την πρώιμη Βυζαντινή αποτελούν άμεσες πηγές πολυσήμαντες της κυπριακής ιστορίας και μπορούν να αξιοποιηθούν διδακτικά ποικιλοτρόπως, και με επιτόπια μελέτη. Ο Κύπριος αἶνος και ο Κύπριος μῦθος είναι ένα ιδιαίτερα ελκυστικό κεφάλαιο της πνευματικής δημιουργίας στην πεζογραφία της αρχαίας Κύπρου. Η διάκριση αἴνου μύθου προβληματίζει και είναι δύσκολη, αφού αρκετές φορές οι δύο έννοιες χρησιμοποιούνται αδιακρίτως (π.χ. οι διηγήσεις του Αισώπου καλούνται και αἶνοι και μῦθοι). Η λέξη μῦθος χρησιμοποιείται για να δηλώσει την ιστορία, τον μύθο, την πλαστή διήγηση, ενώ για τη λέξη αἶνος η βασική έννοια είναι αυτή των λόγων με ειδικό βάρος και σημασία. Αρκετές είναι οι αναφορές αρχαίων συγγραφέων σε κυπριακούς μύθους, αλλά και αἴνους. Οι Κύπριοι πεζογράφοι είχαν στη θεματολογία τους και τους μυθικούς οικιστές της Κύπρου αλλά και ιστορικά πρόσωπα. Ιστορικοί, μυθογράφοι και παραδοξογράφοι υπήρξαν πολλοί στην αρχαία Κύπρο. Οι πλείστοι από αυτούς μπορούν να χαρακτηριστούν ιστορικοί, με την ευρύτατη έννοια αυτού που γράφει έργα όπου συνυπάρχουν ιστορίες πλαστές και φανταστικές, γεγονότα, μύθοι και παράδοξα, γεωγραφικές παρατηρήσεις, αναφορές, συγγραφείς και έργα με ποικίλο γλωσσικό υλικό, αλλά σπάνια με τη στενότερη έννοια εκείνου που μελετά την ιστορία και γράφει με σεβασμό προς την αλήθεια, ή του μυθιστοριογράφου. Δεν μνημονεύονται πολλοί ρήτορες σοφιστές. Ρήτορας ίσως υπήρξε ο Αρχέλαος ο Κύπριος, με την έννοια όμως του ἱστορικοῦ ή του γραμματικοῦ που γράφει για σχετικά θέματα του παρελθόντος και όχι εκείνου που γράφει για τη ρητορική τέχνη. Επίσης, ο Ζήνων ο Κιτιεύς (2 ος αι. μ.χ.) υπήρξε ρήτορας με αναζητήσεις φιλοσοφικές (ῥήτωρ ἢ φιλόσοφος) και ο Ονάσιμος ο Κύπριος ἱστορικὸς καὶ σοφιστής, τῶν ἐπὶ Κωνσταντίνου γενομένων. Σημαντικά είναι τα σχετικά με την ιστορία της ιατρικής στην Αρχαία Κύπρο, που δεν παραλλάσσει σε γενικές γραμμές από την αντίστοιχη ιστορία άλλων περιοχών υπάρχουν αξιόλογα κείμενα από και για Κύπριους γιατρούς, όπως ο ονομαστός Απολλώνιος ο Κιτιεύς, ενώ η σημασία που απεδίδετο στο ιατρικό επάγγελμα φαίνεται συν τοις άλλοις και από την πλούσια επιγραφική μαρτυρία. Πιο σημαντική ακόμα είναι η προσφορά της Αρχαίας Κύπρου στη Φιλοσοφία, με λαμπρά παραδείγματα τον Ζήνωνα τον Κιτιέα (τον ιδρυτή της Στωικής φιλοσοφίας), τον Κλέαρχο το Σολέα, τον Περσαίο τον Κιτιέα και του Δημώνακτα τον Κύπριο. 92

2 Αλέξανδρος ο Πάφιος Ι. ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ, ΜΥΘΟΓΡΑΦΟΙ, ΠΑΡΑΔΟΞΟΓΡΑΦΟΙ 1. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Ο ΠΑΦΙΟΣ Ο Αλέξανδρος ο Πάφιος κινείται σε έναν ευρύτερο μυθολογικό κατά βάση κύκλο με αφετηρία τον Όμηρο. Έχει γράψει για τον Γίγαντα Πικόλοο, την κατάληψη του νησιού της Κίρκης από αυτόν και τον θάνατό του από τον Ήλιο, όπως επίσης και για τον Όμηρο, με ευδιάκριτη την τάση του Κύπριου μυθογράφου να συνδέσει διαφορετικά πρόσωπα και παραδόσεις γύρω από τη μορφή του θείου αοιδού. Τα συμφραζόμενα φαίνεται να οδηγούν στη χρονολόγησή του προς το τέλος της Ελληνιστικής ή στις αρχές της Ρωμαϊκής εποχής (στους κύκλους ίσως της Αλεξάνδρειας). Β1. Ο Γίγαντας Πικόλοος και το φυτό μώλυ (F1) a. Εὐστ. στο κ 305 ( ) Ἀλέξανδρος δὲ ὁ Πάφιος μυθολογεῖ Πικόλοον ἕνα τῶν Γιγάντων φυγόντα τὸν κατὰ Διὸς πόλεμον τὴν τῆς Κίρκης νῆσον καταλαβεῖν καὶ πειρᾶσθαι ἐκβαλεῖν αὐτήν τὸν πατέρα δὲ Ἥλιον ὑπερασπίζοντα τῆς θυγατρὸς ἀνελεῖν αὐτόν καὶ τοῦ αἵματος ῥυέντος εἰς γῆν φῦναι βοτάνην καὶ κληθῆναι αὐτὴν μῶλυ διὰ τὸν μῶλον ἤτοι πόλεμον, ἐν ᾧ ἔπεσεν ὁ ῥηθεὶς Γίγας. εἶναι δὲ αὐτῷ ἄνθος ἴκελον γάλακτι διὰ τὸν ἀνελόντα λευκὸν Ἥλιον, ῥίζαν δὲ μέλαιναν διὰ τὸ τοῦ Γίγαντος μέλαν αἷμα, ἢ καὶ διὰ τὸ τὴν Κίρκην φοβηθεῖσαν ὠχριάσαι. Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς ο Π ά φ ι ο ς αναφέρει τον μύθο ότι ο Πικόλοος, ένας από τους Γίγαντες, αφού ξέφυγε από τον πόλεμο κατά του Δία, κατέλαβε το νησί της Κίρκης και προσπάθησε να την εκδιώξει ο πατέρας της, όμως, ο Ήλιος υπερασπίζοντας την κόρη του τον σκότωσε και από το αίμα που χύθηκε στη γη φύτρωσε βοτάνι και ονομάστηκε αυτό μῶλυ εξαιτίας του μώλου, δηλαδή του πολέμου στον οποίο έπεσε ο Γίγαντας που προαναφέραμε. Έχει δε αυτό άνθος όμοιο στο χρώμα με το γάλα, λόγω του λευκού ήλιου που τον σκότωσε, και ρίζα μαύρη για το μαύρο αίμα του Γίγαντα, ή για το ότι η Κίρκη από τον φόβο της έγινε κάτωχρη. b.. Πτολ. Χένν. Καιν. ἱστ. ἀπόσπ. IV.18 Χατζής (Φωτ. Βιβλ. 190, 149b) Περὶ τοῦ παρ Ὁμήρῳ (κ 305) μώλυος τῆς βοτάνης, ἣν ἐκ τοῦ αἵματος τοῦ ἀναιρεθέντος ἐν τῇ Κίρκης νήσῳ Γίγαντος λέγουσι φῦναι, ἣ καὶ τὸ ἄνθος ἔχει λευκόν ὅτι ὁ συμμαχῶν τῇ Κίρκῃ καὶ ἀνελὼν τὸν Γίγαντα ὁ Ἥλιος ἦν μῶλος δ ἡ μάχη, ἐξ οὗ καὶ ἡ βοτάνη. [Στο δ βιβλίο της Καινής ιστορίας του ο Πτολεμαίος Χέννος γράφει και] για το Ομηρικό μῶλυ, το βοτάνι, που λέγουν ότι φύτρωσε από το αίμα του σκοτωμένου στο νησί της Κίρκης Γίγαντα, και που έχει το άνθος λευκό γιατί αυτός που συμμάχησε με την Κίρκη και σκότωσε τον Γίγαντα ήταν ο Ήλιος και μῶλος είναι η μάχη, απ όπου και το βοτάνι. 93

3 Σχόλια (a.) Πικόλοον ἕνα τῶν Γιγάντων: Οι Γίγαντες θεωρούνταν παιδιά της Γης που γεννήθηκαν από τις σταγόνες του αίματος του ακρωτηριασμένου Ουρανού. Η σχέση του Πικόλοου με τη μητέρα του Γη φαίνεται από το ότι, παρόλο που πεθαίνει, το αίμα του που κυλά στο χώμα εμφανίζει αναγεννητικές ιδιότητες. Ο κύκλος της ζωής του μεταφέρεται στο φύτρωμα βοτανιού με μαγικές ιδιότητες, το μῶλυ, το οποίο διαδραματίζει ρόλο στην ιστορία της Κίρκης, αφού ο Ερμής θα το δώσει στον Οδυσσέα ως αντίδοτο στα μάγια της. τὴν τῆς Κίρκης νῆσον καταλαβεῖν: Η Κίρκη είναι θεϊκής καταγωγής, κόρη του Ήλιου και της Πέρσης. τοῦ αἵματος ῥυέντος εἰς γῆν φῦναι βοτάνην: Η θαυματουργός γέννηση ζώου ή φυτού από το αίμα θεού ή ήρωα απαντά συχνά σε μυθικές παραδόσεις. μῶλυ: Φυτό γνωστό ήδη στον Όμηρο (κ 302 κ.ε.). Εμφανίζεται στο επεισόδιο Κίρκης Οδυσσέα. Είναι αυτό που δόθηκε από τον Ερμή στον Οδυσσέα (κ 292) για να αντέξει τα μάγια της Κίρκης και να μην μεταμορφωθεί σε χοίρο. Το φυτό μώλυ στην Οδύσσεια (Νησί της Κίρκης, Γίγαντες). Σύνδεση του αποσπάσματος με πληροφορίες για τη χρήση του φυτού στη Βιολογία και την Οικιακή Οικονομία (η χρήση βοτάνων για ιατρικούς σκοπούς). Σύγχρονα παιγνίδια, κυρίως ηλεκτρονικά, με μυθολογικούς ήρωες. Κατασκευή ομαδικών παιχνιδιών με πρωταγωνιστές ήρωες της μυθολογίας. Διαγωνισμός ανάμεσα σε γειτονικά σχολεία για το πιο επιτυχημένο παιχνίδι και παρουσίασή του στο πλαίσιο της Ημέρας Δημιουργικότητας και Καινοτομίας. Μεταφορά μυθολογίας ως έκφραση φαντασίας και μεταποίησή της στον κινηματογράφο. Διαθεματική εργασία σε σχέση με το θέμα με τη συνεργασία Φιλολόγων, Θεατρολόγων, Καθηγητών Πληροφορικής. Σύνδεση του αποσπάσματος με το Α12. Μέσα από διερευνητικές εργασίες είναι δυνατόν οι μαθητές να ανασυνθέσουν τον μύθο που παρουσιάζεται. Ο μύθος μπορεί να δοθεί μέσα από μορφές δημιουργικής γραφής (ποίηση, πεζό) σε συνδυασμό με την απόδοσή του με ζωγραφικές παραστάσεις ή ακόμα και με τον εμπλουτισμό της όλης εργασίας με μουσική, εμπνευσμένη από την αρχαία μουσική και τα αρχαία ελληνικά όργανα. 94

4 Αλέξανδρος ο Πάφιος Β2. Καταγωγή του Ομήρου (F2) Εὐστ. στο μ 63 ( ) Ἀλ έ ξα ν δ ρ ο ς δὲ ὁ Π ά φ ι ο ς ἱστορεῖ τὸν Ὅμηρον υἱὸν Αἰγυπτίων Δμασαγόρου καὶ Αἴθρας, τροφὸν δὲ αὐτοῦ προφῆτίν τινα θυγατέρα Ὤρου ἱερέως Ἴσιδος, ἧς ἐκ τῶν μαστῶν μέλι ῥεῦσαί ποτε εἰς τὸ στόμα τοῦ παιδίου. καὶ τὸ βρέφος ἐν νυκτὶ φωνὰς ἐννέα προέσθαι, χελιδόνος ταῶνος περιστερᾶς κορώνης πέρδικος πορφυρίωνος ψαρός ἀηδόνος καὶ κοττύφου. εὑρεθῆναί τε τὸ παιδίον μετὰ περιστερῶν ἐννέα παῖζον ἐπὶ τῆς κλίνης, εὐωχουμένην δὲ παρὰ τοῖς τοῦ παιδὸς τὴν Σίβυλλαν ἐμμανῆ γεγονυῖαν ἔπη σχεδιάσαι, ὧν ἀρχή «Δμασαγόρα πολύνικε», ἐν οἷς καὶ μεγακλεῆ καὶ στεφανίτην αὐτὸν προσειπεῖν, καὶ ναὸν κτίσαι κελεῦσαι ἐννέα Πιερίδων ἐδήλου δὲ τὰς Μούσας. τὸν δὲ καὶ τοῦτο ποιῆσαι καὶ τῶι παιδὶ ἀνδρωθέντι ἐξειπεῖν τὸ πρᾶγμα καὶ τὸν ποιητὴν οὕτω σεμνῦναι τὰ ζῶια οἷς βρέφος ὢν συνέπαιζε καὶ ποιῆσαι αὐτὰ τῷ Διὶ τὴν ἀμβροσίαν κομίζοντα. Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς ο Π ά φ ι ο ς ιστορεί πως ο Όμηρος ήταν γιος των Αιγυπτίων Δμασαγόρα και Αίθρας, και είχε τροφό του μιαν προφήτισσα κόρη του Ώρου, ιερέα της Ίσιδας, από τους μαστούς της οποίας έτρεξε κάποτε μέλι στο στόμα του παιδιού. Και το βρέφος μιαν νύχτα έβγαλε εννιά φωνές, χελιδονιού, παγωνιού, περιστεριού, κουρούνας, πέρδικας, νερόκοτας, ψαρονιού, αηδονιού και κοτσυφιού. Και το παιδί βρέθηκε να παίζει με εννιά περιστέρια πάνω στο κρεββάτι του, και καθώς η Σίβυλλα διασκέδαζε κοντά στους γονείς του παιδιού ξαφνικά την έπιασε θεϊκός οίστρος και σχεδίασε επικούς στίχους, που η αρχή τους ήταν Δμασαγόρα πολύνικε, στους οποίους τον προσαγόρευσε πολυδοξασμένο και στεφανηφόρο, και πρόσταξε να κτίσουν ναό προς τιμήν των εννέα Πιερίδων εννοούσε δε τις Μούσες. Κι αυτός έκανε και αυτό, και στο παιδί όταν έγινε άντρας εκμυστηρεύτηκε την ιστορία και ο ποιητής έτσι εξύμνησε τα ζώα με τα οποία έπαιζε μαζί όταν ήταν βρέφος και τα παρουσίασε να φέρνουν στον Δία την αμβροσία. Σχόλια Ὅμηρον υἱὸν Αἰγυπτίων: Είναι ευδιάκριτη η τάση του Κύπριου μυθογράφου να συνδέσει διαφορετικά πρόσωπα και παραδόσεις γύρω από τη μορφή του Ομήρου, με στόχο να περιβάλει τον ποιητή με ακόμη περισσότερη αίγλη και καθολικότητα. μέλι ῥεῦσαί ποτε εἰς τὸ στόμα τοῦ παιδίου: Η αναφορά στο μέλι βρίσκει αντιστοιχία σε νεοελληνικά έθιμα για τη γέννηση, όπου συχνά προστίθεται και παρατίθεται μέλι για να καλοτυχιστεί το βρέφος και να εξασφαλιστεί η ευγλωττία του (πβ. τη χαρακτηριστική φράση τοὺς μελιρρύτους ποταμοὺς τῆς σοφίας για τους Τρεις 95

5 Ιεράρχες). Στην Κύπρο, βάζουν σε κάποιες περιοχές στα χείλη του νεογέννητου ζάχαρη ή μέλι για να γίνει γλυκόλογο. ἐννέα: Η ειδική σημασία του αριθμού εννέα απαντά ήδη στον Όμηρο. Πρόκειται για μαγικό αριθμό, ως πολλαπλάσιο του τρία. χελιδόνος κοττύφου: Τα πτηνά που αναφέρονται είναι και αυτά συνδεδεμένα με διάφορα χαρακτηριστικά και ιδιότητες, βλ. Φυσιολόγος Αιλιανού, Περὶ ζῴων ἰδιότητος Ἀριστοτέλη, Περὶ τὰ ζῷα ἱστορίαι μύθοι Αισώπου. Μύθοι-θεωρίες για την καταγωγή του Ομήρου. Προσπάθεια να παρουσιασθεί η όλη συζήτηση γύρω από το ποιος ήταν ο Όμηρος και ποια η πατρίδα του (πηγές, χάρτες, εικόνες, σχέδια μαθητών/τριών). Σύνδεση του αποσπάσματος με το Α13 (Εύκλος F1). Μαγικοί αριθμοί (3, 6, 7, 9, 40, 72). Σύνδεση του αποσπάσματος με τον νόμο των τριών στο δημοτικό τραγούδι. Η αντίληψη των ανθρώπων για τη δύναμη των αριθμών και τη θετική ενέργειά τους σε πτυχές της ζωής (Διαθεματική εργασία: συνεργασία Φιλολόγων με καθηγητές Μαθηματικών, Φυσικής). Ονομασία των πτηνών στο κείμενο. Αναζήτηση πληροφοριών για το πού διαβιούν τα εν λόγω πτηνά στην Κύπρο και αν διατηρούν την ίδια ονομασία. Οι εννέα Μούσες και η επίδρασή τους στην ανάπτυξη των τεχνών. Η χρήση των ονομάτων τους στη σύγχρονη εποχή. 2. ΑΡΙΣΤΟΣ Ο ΣΑΛΑΜΙΝΙΟΣ Ο Άριστος ο Σαλαμίνιος υπήρξε ιστορικός. Έγραψε για τον Αλέξανδρο, τον Αλκέτα τον Μακεδόνα, τον Αλέξαρχο τον γραμματικό και τη Χαλκίδα την ηρωίδα. Έζησε και έδρασε στον 3ο αι. π.χ. 96

6 Άριστος ο Σαλαμίνιος Β3. Γεωγραφία της ανατολικής Κύπρου (T1) Στράβ. Γεωγρ Εἶτ (sc. ἐστὶν) Ἀφροδίσιον, καθ ὃ στενὴ ἡ νῆσος εἰς γὰρ Σαλαμῖνα ὑπέρβασις σταδίων ἑβδομήκοντα. εἶτ Ἀχαιῶν ἀκτή, ὅπου Τεῦκρος προσωρμίσθη πρῶτον <ὁ> κτίσας Σαλαμῖνα τὴν ἐν Κύπρῳ ἐκβληθείς, ὥς φασιν, ὑπὸ τοῦ πατρὸς Τελαμῶνος. εἶτα Καρπασία πόλις λιμένα ἔχουσα, κεῖται δὲ κατὰ τὴν ἄκραν τὴν Σαρπηδόνα ἐκ δὲ τῆς Καρπασίας ὑπέρβασίς ἐστιν ἰσθμοῦ τριάκοντα σταδίων πρὸς τὰς νήσους τὰς Καρπασίας καὶ τὸ νότιον πέλαγος. εἶτ ἄκρα καὶ ὄρος ἡ δ ἀκρώρεια καλεῖται Ὄλυμπος, ἔχουσα Ἀφροδίτης Ἀκραίας ναόν, ἄδυτον γυναιξὶ καὶ ἀόρατον πρόκεινται δὲ πλησίον αἱ Κλεῖδες καὶ ἄλλαι δὲ πλείους. εἶθ αἱ Καρπάσιαι νῆσοι. καὶ μετὰ ταῦτα ἡ Σαλαμίς, ὅθεν ἦν Ἄρ ι σ τ ο ς ὁ σ υ γ γ ρ α φ ε ύ ς. Έπειτα (είναι) το Αφροδίσιο, στο σημείο που στενεύει το νησί γιατί η απόσταση ως τη Σαλαμίνα είναι εβδομήντα στάδια. Έπειτα η Αχαιών ακτή, όπου προσορμίστηκε την πρώτη φορά ο Τεύκρος που έκτισε τη Σαλαμίνα της Κύπρου, διωγμένος, όπως λεν, από τον πατέρα του Τελαμώνα. Έπειτα η Καρπασία, πόλη πού χει λιμάνι, βρίσκεται δε απέναντι από το ακρωτήριο Σαρπηδόνα κι από την Καρπασία προς τα νησιά Καρπάσια και το νότιο πέλαγος είναι μια στενή λωρίδα γης τριάντα σταδίων. Έπειτα ακρωτήριο και όρος η δε βουνοκορφή καλείται Όλυμπος, κι έχει ναό της Ακραίας Αφροδίτης, όπου δεν επιτρέπεται στις γυναίκες η είσοδος ή η θέα μπροστά δε από τις ακτές εκεί κοντά βρίσκονται οι Κλείδες κι άλλα πιο πολλά νησιά. Έπειτα τα νησιά Καρπάσια. Και μετά από αυτά η Σαλαμίνα, απ όπου ήταν ο Ά ρ ι σ τ ο ς ο σ υ γ γ ρ α φ έ α ς. 97

7 Σχόλια Ἀφροδίσιον: Πόλη στη βορειοανατολική ακτή της Κύπρου στο σημείο που στενεύει η στεριά και σε απόσταση περίπου 13 χιλιομέτρων από τη Σαλαμίνα κατά τον Στράβωνα. Η ακριβής θέση του δεν έχει καθοριστεί με βεβαιότητα, καθώς δεν έχει ανασκαφεί πλήρως η περιοχή. Ἀχαιῶν ἀκτή: Η περιοχή, ὅπου Τεῦκρος προσωρμίσθη πρῶτον κατά τον Στράβωνα, μεταξύ Αφροδισίου και Καρπασίας στη βόρεια ακτή της Χερσονήσου της Καρπασίας, δεν έχει ανασκαφεί επαρκώς. Τεῦκρος (...) <ὁ> κτίσας Σαλαμῖνα (...): Οικιστικός μύθος της Σαλαμίνας, ιδιαίτερα δημοφιλής στους αρχαίους συγγραφείς. Ἀφροδίτης Ἀκραίας ναόν, ἄδυτον γυναιξὶ καὶ ἀόρατον: Η Αφροδίτη Ακραία εμφανίζεται και σε κυπριακές επιγραφές. Κοντά βρισκόταν και η πόλη Ουρανία, κατά συνέπεια είναι πολύ πιθανόν αυτός ο ναός να ήταν αφιερωμένος στην Οὐρανίαν Αφροδίτη. Γεωγραφία της Κύπρου με τη συνεξέταση ενός αρχαίου και ενός σύγχρονου χάρτη (μπορεί να κατασκευαστεί και χάρτης με τοπωνύμια). Ο Τεύκρος ως ιδρυτής της Σαλαμίνας (αναφορές στη σύγχρονη λογοτεχνία, σε ονόματα συνδέσμων, ομάδων, κ.ά.). Συνανάγνωση κειμένων με αναφορά στην πληροφορία αυτή (π.χ. Ευριπίδου Ελένη). Βλ. και Α46 (Ε54). Η θεά Αφροδίτη με τις δύο ιδιότητες (Ουρανία και Πάνδημος). Προσπάθεια να δοθεί ερμηνεία στους δύο αυτούς χαρακτηρισμούς της Αφροδίτης. Συσχετισμός του αποσπάσματος με τους Ομηρικούς ύμνους στην Αφροδίτη (Α1-Α3: Υ1-Υ3) και αναζήτηση ποιητικών εικόνων που αποδίδουν τους χαρακτηρισμούς αυτούς. (Πβ. το κατωτ. Β15: Παίων ο Αμαθούσιος F1, με τα σχόλια για τις δύο Αριάδνες και τους δύο μικροὺς ἀνδριαντίσκους, τον ἀργυροῦν και τον χαλκοῦν, της Αριάδνης Αφροδίτης.) 98

8 Άριστος ο Σαλαμίνιος Β4. Ο Αλκέτας ο Μακεδόνας, που ονομαζόταν και Χώνη (F3a) Ἀθήν. 10, 436e Ἔπινε δὲ πλεῖστον καὶ Ἀλκέτας ὁ Μακεδών, ὥς φησιν Ἄρ ι σ τ ο ς ὁ Σ α λ α μ ί ν ι ο ς, καὶ Διότιμος ὁ Ἀθηναῖος. οὗτος δὲ καὶ Χώνη ἐπεκαλεῖτο ἐντιθέμενος γὰρ τῷ στόματι χώνην ἀπαύστως ἔπινεν ἐπιχεομένου οἴνου ὅθεν καὶ Χώνη ἐπεκλήθη, ὥς φησι Πολέμων. Πάρα πολύ έπινε και ο Αλκέτας ο Μακεδόνας, όπως λέει ο Ά ρ ι σ τ ο ς ο Σ α λ α μ ί ν ι ο ς, και ο Διότιμος ο Αθηναίος. Αυτός και Χώνη προσονομαζόταν γιατί έβαζε στο στόμα του ένα χωνί κι έπινε ασταμάτητα το κρασί που χυνόταν μέσα γι αυτό και προσονομάστηκε Χώνη, όπως λέει ο Πολέμων. Εικ. 15: ΟΙ ΠΡΩΤΟΙ ΟΙΝΟΝ ΠΙΟΝΤΕΣ Σχόλια Διότιμος ὁ Ἀθηναῖος. οὗτος δὲ καὶ Χώνη ἐπεκαλεῖτο: Ο Διότιμος ο Αθηναίος έπινε κρασί με το χωνί. Το Χώνη είναι παρωνύμιο (παρατσούκλι). Ο Διότιμος ο Αθηναίος συνόδευσε ως στρατηγός τα δέκα πλοία που έστειλαν οι Αθηναίοι το 433 π.χ. υποστηρίζοντας την πρεσβεία των Κερκυραίων με εντολή να μην επιδιώξουν σύγκρουση με τους Κορινθίους. Πολέμων: Πρόκειται για τον περιηγητή και ιστορικό Πολέμωνα ( π.χ.) 99

9 Σύνδεση με το ψηφιδωτό στον Οίκο του Διονύσου στην Πάφο (ΟΙ ΠΡΩΤΟΙ ΟΙΝΟΝ ΠΙΟΝΤΕΣ). Επιτόπια μελέτη. Αναζήτηση αναπαραστάσεων από διάφορα αγγεία τόσο της συγκεκριμένης εποχής όσο και άλλων εποχών μέχρι τις μέρες μας που να παρουσιάζουν τον τρόπο που οι Έλληνες απολάμβαναν το κρασί και ακόμη πώς το χρησιμοποιούσαν στην καθημερινότητά τους αλλά και σε επίσημες γιορτές: βλ. π.χ. Β36: Απολλόδωρος ο Κιτιεύς *F9 (σύνδεση με τη Γιορτή του Κρασιού στη Λεμεσό). Επίθετα σύγχρονα που προέρχονται από παρωνύμια. 3. ΔΗΜΩΝΑΣΣΑ Η Δημώνασσα, κυπριακής καταγωγής, αγνώστων λοιπών στοιχείων, μνημονεύεται από τον ρήτορα και σοφιστή του 1 ου /2 ου αι. μ.χ. Δίωνα στον Περὶ τύχης β λόγο ως πολιτική τε ὁμοῦ γυνὴ καὶ νομοθετική. Είναι αβέβαιο κατά πόσο είναι ιστορικό πρόσωπο ή μορφή μεταξύ μύθου και ιστορίας. Παραδίδεται σε μια κατεξοχήν κυπριακή ιστορία (Κύπριος λόγος), στην οποία ανιχνεύεται το πνεύμα του κυνισμού, καθώς η απόπειρα της Δημώνασσας να ρυθμίσει ως νομοθέτιδα τη ζωή των ανθρώπων σύμφωνα με το δίκαιο ανατρέπεται από τα ίδιά της τα παιδιά. Β5. Η σκληρή νομοθεσία της Δημώνασσας (F1) *Δί. Χρυσ. Λόγ (Περὶ τύχ. β ) (2) Ἐρῶ δὲ ὑμῖν τινα καὶ Κύπριον λόγον, εἰ βούλεσθε. ἤνεγκεν ὁ παλαιὸς βίος καὶ ἐνδόξους γυναῖκας, Ῥοδογούνην πολεμικήν, Σεμίραμιν βασιλικήν, Σαπφὼ μουσικήν, Τιμάνδραν καλήν οὕτω καὶ ἐν Κύπρῳ Δ η μ ώ ν α σ σ α ἐγένετο, πολιτική τε ὁμοῦ γυνὴ καὶ νομοθετική. (3) τρεῖς ἔθηκεν αὕτη τοῖς Κυπρίοις νόμους τὴν μοιχευθεῖσαν κειραμένην πορνεύεσθαι θυγάτηρ αὐτῆς ἐμοιχεύθη καὶ τὴν κόμην ἀπεκείρατο κατὰ τὸν νόμον καὶ ἐπορνεύετο. τὸν αὑτὸν ἀποκτείναντα (2) Θα σας πω μιαν κατεξοχήν Κυπριακή ιστορία, αν θέλετε. Ανέδειξε η παλαιά εποχή και ένδοξες γυναίκες, τη Ροδογούνη την πολεμίστρια, τη Σεμίραμι τη βασίλισσα, τη Σαπφώ την ποιήτρια, την Τιμάνδρα την καλλονή. Έτσι και στην Κύπρο γεννήθηκε η Δ η μ ώ ν α σ σ α, γυναίκα με πολιτικές συνάμα και νομοθετικές ικανότητες και διακρίσεις. (3) Τρεις νόμους θέσπισε αυτή για τους Κυπρίους: Όποια διαπράξει μοιχεία αφού κουρευθή να εκπορνεύεται η κόρη της διέπραξε μοιχεία, και αφού την κούρεψαν 100

10 Δημώνασσα ἄταφον ῥίπτεσθαι δεύτερος οὗτος Δημωνάσσης νόμος τρίτος ὥστε μὴ ἀποκτεῖναι βοῦν ἀρότριον. δυοῖν δὲ αὐτῇ παίδων ἀρρένων ὄντων, ὁ μὲν ἐπὶ τῷ βοῦν ἀποκτεῖναι ἀπέθανε, τὸν δὲ αὑτὸν ἀποκτείναντα οὐκ ἔθαψεν. (4) ἡ δέ τέως μὲν ἐκαρτέρει, καὶ ἄπαις οὖσα καὶ νομοθετοῦσα ἰδοῦσα δὲ βοῦν ἐπὶ μόσχῳ ἀπολλυμένῳ μυκωμένην καὶ τὴν ἑαυτῆς ἐν ἄλλῳ συμφορὰν γνωρίσασα, τήξασα χαλκὸν εἰς αὐτὸν ἥλατο. καὶ ἦν ἐκεῖ πύργος ἀρχαῖος ἀνδριάντα χάλκεον ἔχων χαλκῶι ἐντετηκότα καὶ πρὸς ἀσφάλειαν τοῦ ἱδρύματος καὶ πρὸς μίμημα τοῦ διηγήματος ἐπιγραφὴ δὲ ἐπί τινος στήλης πλησίον Σοφὴ μὲν ἤμην, ἀλλὰ πάντ οὐκ εὐτυχής.» σύμφωνα με τον νόμο ζούσε ως πόρνη. Όποιος αυτοκτονεί να πετιέται έξω άταφος ετούτος είναι ο δεύτερος νόμος της Δημώνασσας ο τρίτος, να μη σκοτώνουν βόδι τ αλετριού. Δύο παιδιά αρσενικά είχε αυτή, κι ο μεν ένας εξαιτίας του ότι σκότωσε βόδι θανατώθηκε, ενώ τον άλλο ως αυτόχειρα δεν τον έθαψε. (4) Κι εκείνη για κάποιο χρονικό διάστημα υπέμενε καρτερικά, και δίχως παιδιά όντας και συνεχίζοντας να νομοθετεί όταν όμως είδε μιαν αγελάδα να μουκανίζει πάνω από το νεκρό της μοσχάρι και αναγνώρισε τη δική της συμφορά στην περίπτωση της άλλης, αφού έλιωσε χαλκό, πήδηξε μέσα. Κι ήταν εκεί ένας πύργος αρχαίος ο οποίος είχε χάλκινο άγαλμα χωμένο μέσα σε χαλκό λιωμένο και για την ασφαλή στήριξη του αγάλματος και ως αναπαράσταση της ιστορίας κι (ήταν) ένα επίγραμμα πάνω σε μια στήλη εκεί κοντά (που έγραφε): «Σοφή ήμουν, αλλά πάντως όχι ευτυχής.» Σχόλια τρεῖς ἔθηκεν αὕτη τοῖς Κυπρίοις νόμους: Το συμπέρασμα που προκύπτει από την εξέταση των τριών νόμων της Δημώνασσας είναι ότι πρέπει να ίσχυσαν στην πρώιμη περίοδο οργάνωσης των κυπριακών βασιλείων, όταν η προστασία του θεσμού της οικογένειας, η αποτροπή της αυτοκτονίας ως βίαιης στέρησης της πολιτείας από ενεργά μέλη και η εξασφάλιση των μέσων για τη γεωργική παραγωγή αποτελούσαν επιτακτικές κοινωνικές ανάγκες χρήζουσες πολιτικής και νομικής ρύθμισης. τὸν αὑτὸν ἀποκτείναντα ἄταφον ῥίπτεσθαι: Η ψυχή του νεκρού πλανάται και η είσοδός του στον Άδη εμποδίζεται εφόσον το σώμα του δεν ταφεί. Η πίστη αυτή ίσχυσε σε όλες τις κοινωνίες του ελληνισμού και οδήγησε στην ανέγερση ταφικών μνημείων, στην οριοθέτηση νεκροταφείων και στη λατρεία των νεκρών με προσφορές δώρων και σπονδών, καθώς και στην ανάθεση αγαλμάτων ή επιτύμβιων επιγραφών 101

11 σκοπό την υστεροφημία. Η στέρηση, επομένως, του δικαιώματος ταφής ισοδυναμεί με ατιμωτική πράξη, η οποία καταδικάζεται, όταν επιβληθεί άδικα, είτε προβλέπεται ως έσχατη ποινή σε περιπτώσεις βαρύτατων ανοσιουργημάτων (πατροκτονίας, μητροκτονίας, αδελφοκτονίας, ιεροσυλίας και προδοσίας). Το θέμα και τα όρια του νόμου και της δικαιοσύνης. Η υπακοή στους νόμους ως εσωτερική ανάγκη και όχι ως εξωτερική επιβολή (Θουκυδίδη, Επιτάφιος του Περικλή, Πολιτική Αγωγή). Η συμβολή των ιδεών του Διαφωτισμού και της Αναγέννησης στην απόρριψη της σκληρής έννοιας της δικαιοσύνης. Διαπολιτισμική εκπαίδευση: Η δικαιοσύνη στις φτωχές και υπανάπτυκτες χώρες (αντιμετώπιση της γυναίκας σε περίπτωση μοιχείας, ή στην περίπτωση που αυτή αρνηθεί να υπακούσει στον πατέρα ή τον σύζυγό της, ή ακόμα και σε θέματα ενδυμασίας). Η αντίληψη των Αθηναίων της κλασικής περιόδου για τη δικαιοσύνη σε σχέση με τη Σπάρτη. Πίστη και δοξασίες για το σώμα των νεκρών. Μελέτη του αποσπάσματος σε σχέση με τα Α36 (Ε35) και Α38 (Ε37). Γυναίκες της αρχαιότητας: ποιες είναι γνωστές, γιατί είναι λίγες, σε ποιο τομέα ξεχώρισαν. Περιπτώσεις μύθου, ιστορίας. Δημιουργία λευκώματος (πηγές, εικόνες, παραγωγή λόγου, ανασύνθεση μύθων). 4. ΕΡΜΗΣΙΑΝΑΞ Ο ΚΥΠΡΙΟΣ Ο Ερμησιάναξ ο Κύπριος κινείται μεταξύ μυθογραφίας και παραδοξογραφίας. Φαίνεται να ασχολήθηκε με το είδος της μυθογραφίας με άξονα τη γεωγραφική περιήγηση και με ένταξη ποικίλου γλωσσικού υλικού. Πηγή για το πρόσωπό του είναι το ψευδοπλουτάρχειο σύγγραμμα Περί ποταμών καὶ όρων επωνυμίας. Ο τίτλος του έργου του είναι Φρυγιακά, όπου καταγράφεται η εκδοχή για τον μύθο της μεταμόρφωσης των δύο αδελφών Ελικώνος και Κιθαιρώνος στα ομώνυμα όρη της Θήβας και ο έρωτας του Διόνυσου για την Αλφεσίβοια, η μεταμόρφωσή του σε τίγρη και η επακόλουθη μετονομασία του ποταμού Σόλλακος σε Τίγρη. Έζησε πιθανόν προς το τέλος της Ελληνιστικής εποχής ή στις αρχές της Ρωμαϊκής. 102

12 Ερμησιάναξ ο Κύπριος Β6. Ο μύθος των αδελφών Ελικώνα και Κιθαιρώνα (F1) *Πλούτ. Περὶ ποτ. 2.3 (σ.λ. Ἰσμηνός) Ἑ ρ μ η σ ι ά ν α ξ δὲ ὁ Κύ π ρ ι ο ς ἱστορίας μέμνηται τοιαύτης Ἑλικὼν καὶ Κιθαιρὼν ἀδελφοὶ τυγχάνοντες διαφόρους ἔσχον τῶν τρόπων τὰς διαθέσεις. ὁ μὲν γὰρ Ἑλικὼν πρᾳότερος ὑπάρχων καὶ προσηνὴς συμπαθῶς ἐγηροβόσκει τοὺς γονεῖς ὁ δὲ Κιθαιρὼν πλεονέκτης τυγχάνων καὶ θέλων εἰς ἐαυτὸν μεταστῆσαι τὴν οὐσίαν πρῶτον μὲν ἐφόνευσε τὸν γεννήσαντα, τὸν δ ἀδελφὸν ἐξ ἐνέδρας κατακρημνίζων καὶ αὐτὸς συγκατηνέχθη. κατὰ δὲ θεῶν πρόνοιαν εἰς ὁμώνυμα ὄρη μεταμορφωθέντες ἐγένοντο Κιθαιρὼν μὲν διὰ τὴν ἀσέβειαν Ἐρινύων μυχός, Ἑλικὼν δὲ διὰ φιλοστοργίαν Μουσῶν ἐνδιαίτημα. Ο Ε ρ μ η σ ι ά ν α ξ ο Κ ύ π ρ ι ο ς όμως (κατ αντίθεση με όσα ιστορεί ο Λέων ο Βυζάντιος στα Βοιωτικά του, FGrH 132 F 2) μνημονεύει μιαν ιστορία τέτοια: Ο Ελικών και ο Κιθαιρών, όντας αδέλφια, είχαν διαφορετικούς τρόπους συμπεριφοράς. Ο μεν Ελικών δηλαδή, ο οποίος ήταν περισσότερο πράος και προσηνής, γηροκομούσε με συμπάθεια τους γονείς του ενώ ο Κιθαιρών, ο οποίος ήταν πλεονέκτης και ήθελε να περάσει στα χέρια του η περιουσία, πρώτα σκότωσε τον γονιό του, αλλά, καθώς έριχνε τον αδελφό του μετά από ενέδρα στον γκρεμό, γκρεμίστηκε κι αυτός κάτω μαζί του. Από πρόνοια δε των θεών αφού μεταμορφώθηκαν σε ομώνυμα βουνά έγιναν ο μεν Κιθαιρών για την ασέβειά του η έσχατη κατοικία των Ερινύων, ο δε Ελικών για τη φιλοστοργία του ενδιαίτημα των Μουσών. Σχόλια Ἑλικὼν καὶ Κιθαιρὼν ἀδελφοὶ τυγχάνοντες: Ο Κιθαιρώνας και ο Ελικώνας θεωρούνται μυθικά πρόσωπα και αδελφοί κατά την εκδοχή του Κύπριου συγγραφέα, η οποία δεν σχετίζεται με έρωτες και απάτες θεών και θνητών, αλλά έχει περισσότερο ηθικοδιδακτικό χαρακτήρα, που ταιριάζει στην ταραγμένη Ελληνιστική εποχή και θυμίζει τάσεις της Στωικής φιλοσοφίας για απαλοιφή των αδυναμιών από τις θεότητες και επικράτηση των ανώτερων αξιών. 103

13 Θρησκευτικά. Το θέμα του καλού και κακού αδελφού (Κάιν και Άβελ). Αναζήτηση του θεματικού αυτού μοτίβου σε ιστορίες και μύθους από άλλους λαούς με τη συμβολή παιδιών της σχολικής μονάδας που κατάγονται από άλλες χώρες. Το μοτίβο της μεταμόρφωσης ανθρώπων από τους αρχαίους μύθους μέχρι τα σημερινά παραμύθια. Ιδιαίτερη αναφορά στα κυπριακά παραμύθια. To απόσπασμα είναι δυνατόν να δοθεί και ως άγνωστο θέμα στο μάθημα της Θεματογραφίας της Β Λυκείου (εξέταση της μετοχής). Β7. Η προέλευση της ονομασίας του ποταμού Τίγρη (F3) *Πλούτ. Περὶ ποτ (σ.λ. Τίγρις) Τίγρις ποταμός ἐστι τῆς Ἀρμενίας τὸν ῥοῦν καταφέρων εἴς τε τὸν Ἀράξην καὶ τὴν Ἀρσακίδα λίμνην ἐκαλεῖτο δὲ τὸ πρότερον Σόλλαξ, ὅπερ μεθερμηνευόμενόν ἐστι κατωφερής, ὠνομάσθη δὲ Τίγρις δι αἰτίαν τοιαύτην Διόνυσος κατὰ πρόνοιαν Ἥρας ἐμμανὴς γενόμενος περιήρχετο γῆν τε καὶ θάλατταν ἀπαλλαγῆναι τοῦ πάθους θέλων. γενόμενος δὲ ἐν τοῖς κατ Ἀρμενίαν τόποις καὶ τὸν προειρημένον ποταμὸν διελθεῖν μὴ δυνάμενος ἐπεκαλέσατο τὸν Δία γενόμενος δὲ ἐπήκοος ὁ θεὸς ἔπεμψεν αὐτῷ τίγριν, ἐφ ἧς ἀκινδύνως προενεχθεὶς εἰς τιμὴν τῶν συμβεβηκότων τὸν ποταμὸν Τίγριν μετωνόμασεν, καθὼς ἱστορεῖ Θεόφιλος ἐν α Περὶ λίθων (296 F3 J.). Ἑρμησιάναξ δὲ ὁ Κύπριος ἱστορίας μέμνηται τοιαύτης Διόνυσος ἐρασθεὶς Ἀλφεσιβοίας νύμφης καὶ μήτε δώροις μήτε δεήσεσι πεῖσαι δυνάμενος εἰς τὴν προειρημένην τίγριν μετέβαλεν τὴν μορφὴν τοῦ σώματος καὶ φόβῳ πείσας τὴν ἀγαπωμένην ἀνέλαβεν αὐτὴν καὶ διὰ τοῦ ποταμοῦ κομίσας ἐγέννησεν υἱὸν Μῆδον, ὃς ἀκμάσας εἰς τιμὴν τοῦ συγκυρήματος τὸν ποταμὸν Τίγριν μετωνόμασεν, καθὼς ἱστορεῖ Ἀριστώνυμος ἐν γ... Ο Τίγρης είναι ποταμός της Αρμενίας που χύνεται στον Αράξη και την Αρσακίδα λίμνη καλούνταν δε προηγουμένως Σόλλαξ, που μεθερμηνευόμενο σημαίνει κατωφερής (που κυλά τα νερά του ορμητικὰ προς τα κάτω), ονομάστηκε δε Τίγρης για μιαν αιτία τέτοια: Ο Διόνυσος μαινόμενος κατ επιβουλή της Ήρας περιερχόταν γην και θάλασσα θέλοντας ν απαλλαγεί από το πάθος. Σαν έφτασε δε στης Αρμενίας τα μέρη και δεν μπορούσε να διαβεί τον ποταμό που έχουμε αναφέρει παραπάνω, επικαλέστηκε τον Δία κι ο θεός άκουσε την παράκλησή του και τού στειλε μιαν τίγρη, που τον μετέφερε ακίνδυνα στην απέναντι όχθη, κι αυτός τιμώντας όσα είχαν συμβεί μετονόμασε τον ποταμό σε Τίγρη, όπως εξιστορεί ο Θεόφιλος στο α βιβλίο τού Περὶ λίθων έργου του. Ο Ερμησιάναξ ο Κύπριος, πάλι, μνημονεύει μιαν ιστορία τέτοια: Ο Διόνυσος, σαν ερωτεύτηκε τη νύμφη Αλφεσίβοια και δεν μπορούσε να την καταφέρει μήτε με δώρα μήτε με παρακλήσεις, μεταμορφώθηκε στην τίγρη που έχουμε προαναφέρει και με τον φόβο πείθοντας την αγαπημένη του την πήρε στα χέρια και μεταφέροντάς την διαμέσου του ποταμού γέννησε γιο τον Μήδο, ο οποίος σαν μεγάλωσε μετονόμασε τον ποταμό σε Τίγρη, προς τιμήν αυτής της συγκυρίας, όπως εξιστορεί ο Αριστώνυμος στο γ βιβλίο

14 Αλέξανδρος ο Πάφιος Σχόλια Διόνυσος ἐρασθεὶς Ἀλφεσιβοίας νύμφης: Το όνομα Αλφεσίβοια ταιριάζει σε όμορφη νέα με πολλούς θαυμαστές (ανάμεσά τους έναν θεό) αλλά και σε νύμφη. Η σχέση του Διονύσου με τις νύμφες ήταν ευρέως γνωστή. Ο γιος του Δία και της Σεμέλης καταδιωκόταν από την οργισμένη Ήρα πριν ακόμα γεννηθεί. Ο Δίας, μετά τη γέννηση του παιδιού και την αποτυχημένη απόπειρα να το αναλάβουν η Ινώ και ο Αθάμας, το μεταμορφώνει σε κατσίκι και ο Ερμής το παραδίδει στις Νύμφες που κατοικούσαν ἐν Νύσῃ της Ασίας, για να το μεγαλώσουν. εἰς τὴν προειρημένην τίγριν μετέβαλεν τὴν μορφὴν τοῦ σώματος: Οι μεταμορφώσεις αποτελούν βασικό στοιχείο της περιπετειώδους δράσης του Διονύσου (επίσης, και άλλοι θεοί, με πρώτο τον Δία, μεταμορφώνονται συχνά για να παραπλανήσουν τις ερωμένες τους). Για παράδειγμα στον Ὁμηρικό ύμνο VII Εις Διόνυσον, ο θεός μεταμορφώνεται σε λιοντάρι και κατασπαράσσει τους πάντες στο πλοίο, εκτός από τον τιμονιέρη. Μεταμόρφωση θεών και ηρώων σε ζώα. Σύνδεση του αποσπάσματος με τα Α11 και Α12 (Κινύρας Τ2 και Τ7), όπου απαντά το μοτίβο της μεταμόρφωσης των ανθρώπων σε ζώα ή φυτά. Ακόμη, σύνδεση με το προηγούμενο απόσπασμα (Β6: Ο μύθος των αδελφών Ελικώνα και Κιθαιρώνα). Ονομασίες ποταμών και πόλεων από θεούς και ήρωες, ή από αγίους, στον κυπριακό χώρο. Σύνδεση των ονομασιών με θρύλους και παραδόσεις. Καλούνται οι μαθητές/τριες να καταγράψουν τα στοιχεία που αφορούν τις παραδόσεις αυτές στη δική τους κοινότητα ή περιοχή (διηγήσεις παππούδων, συνεντεύξεις από μελετητές της παράδοσης, επισκέψεις σε βιβλιοθήκες για αναζήτηση στοιχείων) και να τα παρουσιάσουν στους συμμαθητές τους στο πλαίσιο των μαθημάτων ή σε πλαίσιο μικρής έκτασης συνεδρίου με θέμα την τοπική παράδοση ιστορία. 105

15 5. ΙΣΙΓΟΝΟΣ Ο ΚΙΤΙΕΥΣ Η μοναδική μαρτυρία για τον Ισίγονο τον Κιτιέα προέρχεται από τον πατριάρχη Αλεξανδρείας Κύριλλο (4/5 αι. μ.χ.), ο οποίος κατατάσσει τον συγγραφέα σ εκείνους που γράφουν για ἄπιστα ή παραδοξολογούμενα. Πιο πιθανή φαίνεται η χρονολόγησή του στην Ύστερη μάλλον παρά στη Μέση Ελληνιστική εποχή. Β8. Η δρυς της Δωδώνης και ο ταύρος του Δία με ανθρώπινη λαλιά (F1) Κύριλλ. Ἀλεξ. 3, 88c Διαμεμνήσομαι δὲ καὶ τῆς ἐν Δωδώνῃ δρυός, ἣν καὶ ἀνθρωπείᾳ φησὶ (sc. Φιλόστρατος) κεχρῆσθαι φωνῇ. Καὶ μὴν καὶ Ἰ σ ί γ ο ν ο ς ὁ Κ ι τ ι ε ὺ ς ἐν Ῥόδῳ τῇ νήσῳ τὸν τοῦ Διὸς ταῦρόν φησιν οὐκ ἀμοιρῆσαι λόγου τοῦ καθ ἡμᾶς. Θα μνημονεύσω και τη δρυ της Δωδώνης, που (ο Φιλόστρατος) λέει πως μεταχειρίστηκε και την ανθρώπινη λαλιά. Αλλά κι ο Ι σ ί γ ο ν ο ς ο Κ ι τ ι ε ύ ς λέει πως στο νησί της Ρόδου ο ταύρος του Δία δεν έμεινε χωρίς τη δική μας (ανθρώπινη) λαλιά. Σχόλια τῆς ἐν Δωδώνῃ δρυός: Η πρώτη μνεία απαντά στην Οδύσσεια (ξ 327 κ.ε.) με την προφητική της δύναμη σαφώς υποδηλούμενη. τὸν τοῦ Διὸς ταῦρον: Η σχέση του Δία με τον ταύρο τόσο στη μυθολογία (π.χ. Ευρώπη, Πασιφάη, Ιώ) όσο και στη λατρεία είναι πανάρχαιη και ευρύτατα διαδεδομένη. Η λατρεία στη Ρόδο του Αταβυρίου Διός εμφανίζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, όχι μόνο γιατί μικροί χάλκινοι ταύροι έχουν ανακαλυφθεί στο όρος Αταβύριο, αλλά κυρίως γιατί κατά την παράδοση κάποια χάλκινα βόδια μούγκριζαν όταν κάποιο κακό πλησίαζε την πόλη. 106

16 Ισίγονος ο Κιτιεύς Δένδρα και ζώα που μιλούν. Μύθοι και παραμύθια κυπριακά που παρουσιάζουν ζώα και δέντρα με ανθρώπινη φωνή. Διερεύνηση και ερμηνεία για ποιο λόγο συγκεκριμένα ζώα ή δέντρα αποκτούν ανθρώπινη λαλιά (αλεπού, ιτιά, κ.ά.). Καλούνται οι μαθητές/τριες να δημιουργήσουν το δικό τους παραμύθι με ήρωα ένα δικό τους ζώο ή δέντρο που θα έχει να στείλει ένα μήνυμα στη σύγχρονη εποχή μας (για το περιβάλλον, για την ευθύνη του ανθρώπου, για την εξαφάνιση των ζώων και των φυτών κ.λπ.). Σύκριση του αποσπάσματος με κυπριακά παραμύθια και μύθους, καθώς και με τους μύθους του Αισώπου. Κοινά θεματικά μοτίβα στον τρόπο «συνομιλίας» των ζώων με ανθρώπους. (Βλ. και παραπάνω για τον Κύπριον αἶνον και μῦθον.) Αναζήτηση σύγχρονων πινάκων εμπνευσμένων από τη μυθολογία. Συλλογή νομισμάτων εμπνευσμένων από την ελληνική μυθολογία. 6. ΙΣΤΡΟΣ Ο ΠΑΦΙΟΣ Ο Ίστρος ο Καλλιμάχειος, Πάφιος και Κυρηναῖος ἢ Μακεδὼν και Ἀλεξανδρεύς, είναι ο πιο γνωστός Κύπριος ιστορικός της αρχαιότητας. Η συγγραφική του δραστηριότητα υπήρξε πλούσια και ευρύτατη εξ ου και οι αναφερόμενοι στις διάφορες πηγές τίτλοι των έργων του (συνολικά 17, όλων πεζών). Τα Αττικά του κατέχουν εξέχουσα θέση. Το γεγονός ότι υπήρξε μαθητής του Καλλιμάχου αφενός και αφετέρου η πολεμική που δέχεται από τον Πολέμωνα σε συνδυασμό με την κριτική που ασκεί στον Τίμαιο (περ π.χ.) ο Ίστρος και μετά από αυτόν ο Πολέμων (3/2 αι. π.χ., ακμή περί το 190 π.χ.), φαίνονται να οδηγούν σε χρονολόγηση στον 3 ο αι. π.χ., με περίοδο ακμής το δεύτερο τρίτο του αιώνα. Β9. Προέλευση του επιθέτου συκοφάντης (F12) Ἀθήν. 3, 74e Ἴστρος δ ἐν τοῖς Ἀττικοῖς οὐδ ἐξάγεσθαί φησι τῆς Ἀττικῆς τὰς ἀπ αὐτῶν (sc. τῶν σύκων) γινομένας ἰσχάδας, ἵνα μόνοι ἀπολαύοιεν οἱ κατοικοῦντες καὶ ἐπεὶ πολλοὶ ἐνεφανίζοντο διακλέπτοντες, οἱ τούτους μηνύοντες τοῖς δικασταῖς ἐκλήθησαν τότε πρῶτον συκοφάνται. Ο Ίστρος στα Αττικά αναφέρει ότι απαγορευόταν να εξάγονται από την Αττική οι «ισχάδες» (δηλ. τα ξερά σύκα) που γίνονταν απ αυτά (δηλ. τα σύκα της Αττικής), για να τα απολαμβάνουν μόνο οι αυτόχθονες και επειδή εμφανίζονταν πολλοί κατά καιρούς να εξάγουν κρυφά, αυτοί που τους κατάγγελλαν στους δικαστές ονομάστηκαν τότε για πρώτη φορά «συκοφάντες». 107

17 Ετυμολογία της λέξης συκοφάντης. Η σημασία του επιθέτου τότε και σήμερα. Με βάση το απόσπασμα, θα ήταν δυνατόν να δημιουργηθεί μια μικρή ιστορία, η οποία να αναπλάθει το περιεχόμενό του και να ζωντανεύει τα όσα αναφέρει. Είναι καλό οι ιστορίες να έχουν για ήρωές τους αρχαίους Αθηναίους και να σκηνοθετηθούν ανάλογα με τα δεδομένα της εποχής, αφού αναζητηθούν πληροφορίες μέσα από έρευνα (ενδυμασία, κόμμωση, αγγεία μεταφοράς φρούτων και άλλων προϊόντων). Ακόμη, θα ήταν καλό να διανθιστεί ο λόγος τους με αρχαίες λέξεις και φράσεις σχετικές με τα δεδομένα του κειμένου (εμπόριο, γευστικές απολαύσεις κ.λπ.). Στο τέλος, να γίνει προσπάθεια να δραματοποιηθεί το κείμενο που θα παραχθεί. Β10. Οι ιερές ελιές της Αθήνας (F30) Σχόλ. Σοφ. Οἰδ. Κολ. 705 γλαυκᾶς παιδοτρόφον (φύλλον ἐλαίας) καὶ Ἀριστοφάνης ἐν Νεφέλαις (1005) «ἀλλ εἰς Ἀκαδήμειαν κατιὼν ὑπὸ ταῖς μορίαις ἀποθρέξει.» ὁ δ Ἴ σ τ ρ ο ς καὶ τὸν ἀριθμὸν αὐτῶν δεδήλωκεν γράφων οὕτως «... <τὸν> δὲ κλάδον [ἀπὸ] τῆς ἐν Ἀκαδημείᾳ ἐλαίας ἀπὸ τῆς ἐν ἀκροπόλει φυτευθῆναί φασιν, ἐπάρατον δὲ ποιήσασθαι τοὺς ἐμβαλόντας αὐτὰς <ὃς ἂν> ἐκκόψειε φίλος ἢ πολέμιος δι ὃ Λακεδαιμόνιοι τὴν λοιπὴν γῆν διηοῦντες τῆς μὲν Τετραπόλεως ἀπέσχοντο διὰ τοὺς Ἡρακλείδας, τῶν δὲ μοριῶν διὰ τὰς ἀράς. ὁ δὲ Ἀριστοτέλης (Ἀθην. πολ. 60.2) καὶ τοῖς νικήσασι τὰ Παναθήναια ἐλαίου τοῦ ἐκ μοριῶν γινομένου δίδοσθαί φησιν.» γλαυκᾶς παιδοτρόφου (φύλλον ἐλαίας) και ο Αριστοφάνης στις Νεφέλες (στ. 1005, λέει): «μα στην Ακαδημία κατηφορίζοντας κάτω απ τις μορίες γοργά θα τρέξεις». Ο δε Ί σ τ ρ ο ς έχει δείξει και τον αριθμό τους γράφοντας ως εξής: «... οι κλάδοι των ελιών της Ακαδημίας απ αυτές της Ακρόπολης λεν πως φυτεύτηκαν, αυτοί δε που τις φύτεψαν έκαμαν νά ναι καταραμένος όποιος τις κόψει φίλος ή εχθρός γι αυτό οι Λακεδαιμόνιοι, τη λοιπή γη λεηλατούντες, δεν πείραξαν την Τετράπολη για τους Ηρακλείδες και τις μορίες για τις κατάρες. Κι ο Αριστοτέλης (Αθην. πολ. 60.2) λέει πως και σ αυτούς που νίκησαν στα Παναθήναια δινόταν λάδι πού βγαινε από τις μορίες.» 108

18 Ίστρος ο Πάφιος Ιερές ελιές της Αθήνας. Θρύλοι και παραδόσεις (αναζήτηση σχετικών μύθων που να αφορούν στο δώρο της Αθηνάς προς την πόλη της Αθήνας, αλλά και άλλες σχετικές αναφορές). Η ελιά και το λάδι στην Κύπρο. Θρύλοι και παραδόσεις από την Κύπρο για την αξία και τη χρησιμότητα του λαδιού στη ζωή του ανθρώπου. Αντιλήψεις για την ιερή ελιά στη λογοτεχνία και τον χριστιανισμό. Β11. Ο θάνατος του Σοφοκλή (F37) Βίος Σοφ. 14 (Radt) Τελευτῆσαι δὲ αὐτὸν Ἴ σ τ ρ ο ς καὶ Νεάνθης (84 F 18 J.) φασὶ τοῦτον τὸν τρόπον Καλλιππίδην ὑποκριτὴν ἀπὸ ἐργασίας ἐξ Ὀποῦντος ἥκοντα περὶ τοὺς Χόας πέμψαι αὐτῷ σταφυλήν, τὸν δὲ Σοφοκλέα λαβόντα ῥᾶγα εἰς τὸ στόμα ἔτι ὀμφακίζουσαν ὑπὸ τοῦ ἄγαν γήρως ἀποπνιγέντα τελευτῆσαι. Σάτυρος δέ φησι (FHG III. 162 fr. 6) τὴν Ἀντιγόνην ἀναγινώσκοντα καὶ ἐμπεσόντα περὶ τὰ τέλη νοήματι μακρῷ καὶ μέσην ἢ ὑποστιγμὴν πρὸς ἀνάπαυσιν μὴ ἔχοντι, ἄγαν ἐπιτείναντα τὴν φωνὴν σὺν τῇ φωνῇ καὶ τὴν ψυχὴν ἀφεῖναι. οἱ δὲ ὅτι μετὰ τὴν τοῦ δράματος ἀνάγνωσιν, ὅτε νικῶν ἐκηρύχθη, χαρᾷ νικηθεὶς ἐξέλιπεν. Ο Ί σ τ ρ ο ς δε και ο Νεάνθης (ο Κυζικηνός, 3ος αι. π.χ.) αναφέρουν ότι αυτός (δηλ. ο Σοφοκλής) πέθανε με τούτον τον τρόπο: ο ηθοποιός Καλλιππίδης επιστρέφοντας από τον Οπούντα μετά από εργασία περί τους Χόες του έστειλε σταφύλια, κι ο Σοφοκλής βάζοντας στο στόμα μια ρώγα άγουρη ακόμα καθώς ήταν πολύ γέρος πνίγηκε και πέθανε. Ο Σάτυρος όμως λέει πως διαβάζοντας την Αντιγόνη και πέφτοντας προς το τέλος σε νόημα μακροσκελές χωρίς άνω στιγμή ή κόμμα για ανάπαυση, εντείνοντας υπερβολικά τη φωνή, μαζί με τη φωνή άφησε και την τελευταία του πνοή. Άλλοι πάλι λεν πως μετά την ανάγνωση του δράματος, όταν ανακηρύχθηκε νικητής, απ τη χαρά νικημένος εξέπνευσε. Θάνατος του Σοφοκλή. Είναι αξιόπιστες τέτοιες πληροφορίες ή όχι, και γιατί; Γενικότερη συζήτηση για την αξιολόγηση των πηγών. Μυθικά στοιχεία στον θάνατο άλλων ποιητών / λογοτεχνών / φιλοσόφων (βλ. Ζήνωνα Κιτιέα). 109

19 Β12. Τα απίδια (αχλάδια) F39 a. Ἀθήν. 14, 650b Ἐξῆς οὖν λέξω περὶ τῶν παρακειμένων ἀπίων ἐπεὶ ἀπ αὐτῶν καὶ ἡ Πελοπόννησος Ἀπία ἐκλήθη διὰ τὸ ἐπιδαψιλεύειν ἐν αὐτῇ τὸ φυτόν, φησὶν Ἴ σ τ ρ ο ς ἐν τοῖς Ἀργολικοῖς. Στη συνέχεια λοιπόν θα μιλήσω για τα παρατιθέμενα απίδια (αχλάδια) επειδή απ αυτά και η Πελοπόννησος ονομάστηκε Απία γιατί φυτρώνει άφθονα σ αυτή το φυτό, λέει ο Ί σ τ ρ ο ς στα Αργολικά. Οι μαθητές/τριες μέσα από το απόσπασμα είναι δυνατόν να συνειδητοποιήσουν τον πλούτο της κυπριακής διαλέκτου εξαιτίας του ότι διασώζει πολλές λέξεις από την αρχαία ελληνική. Είναι καλό να τους ανατεθεί σχετική διερεύνηση για το ποιες άλλες λέξεις που αφορούν σε φυτά και δεν υπάρχουν στη νεοελληνική κοινή μαρτυρούνται στην κυπριακή διάλεκτο (π.χ. πίτυς, τζινάρα, κραμπί). Β13. Ονομασία της Κύπρου (F45) Στέφ. Βυζ. Ἐθν. σ.λ. Κύπρος (Κωνστ. Πορφ. Περὶ θεμ. 1.13) Κύπρος, νῆσος μεγάλη <<καὶ ἐπιφανεστάτη, κειμένη>> ἐν τῷ Παμφυλίῳ κόλπῳ, <<καθώς φησιν ὁ περιηγητής Διονύσιος «Κύπρος δ εἰς αὐγὰς Παμφυλίου ἔνδοθι κόλπου». ἐκλήθη δὲ>> ἀπὸ Κύπρου τῆς θυγατρὸς Κινύρου <<ἢ τῆς Βύβλου καὶ Ἀφροδίτης, ὡς Φιλοστέφανος ἐν τῷ Περὶ νήσων (FHG III. 30 fr. 11) καὶ Ἴστρος ἐν Ἀποικίαις Αἰγυπτίων ἱστόρησαν,>> ἢ ἀπὸ τοῦ φυομένου ἄνθους κύπρου. Ἀστύνομος δέ φησι (FHG IV. 343) Κρύπτον κεκλῆσθαι διὰ τὸ κρύπτεσθαι πολλάκις ὑπὸ τῆς θαλάσσης εἶτα Κύπρος. ἐκαλεῖτο δὲ καὶ Κεραστὶς ἀπὸ τοῦ πολλὰ ἄκρα ἔχειν καὶ Κεραστιὰς (?) καὶ Ἀμαθουσία καὶ Μηϊονὶς καὶ Σφήκεια καὶ Ἀκαμαντίς. τὸ ἐθνικὸν Κύπριος καὶ Κυπρία καὶ Κύπριον, καὶ Κυπριακός, καὶ Κυπριεύς, καὶ Κυπρίτης. ἔστι καὶ Λιβυκὴ Κύπρος τὸ ἐθνικὸν Κυπρίτης. Κύπρος, νησί μεγάλο <<και επιφανέστατο, που βρίσκεται>> στον Παμφύλιο κόλπο, <<όπως λέει ο Διονύσιος ο Περιηγητής (2ος αι. μ.χ.) «η δε Κύπρος στην Ανατολή μέσα στον Παμφύλιο κόλπο». Πήρε δε το όνομά της>> από την Κύπρο την κόρη του Κινύρα <<ή του Βύβλου και της Αφροδίτης, όπως ιστόρησαν ο Φιλοστέφανος στο Περί νήσων (3ος αι. π.χ.) και ο Ί σ τ ρ ο ς στο Αποικίαι Αιγυπτίων,>> ή από το άνθος κύπρος που φυτρώνει (στο νησί). Ο Αστύνομος πάλι λέει ότι ονομάστηκε Κρύπτος γιατί κρύπτεται πολλές φορές από τη θάλασσα έπειτα (πήρε το όνομα) Κύπρος. Εκαλείτο όμως και Κεραστίς από το ότι έχει πολλά ακρωτήρια και Κεραστιάς και Αμαθουσία και Μηϊονίς και Σφήκεια και Ακαμαντίς. Το εθνικό επίθ. (είναι) Κύπριος και Κυπρία και Κύπριον, και Κυπριακός, και Κυπριεύς, και Κυπρίτης. Υπάρχει και Λιβυκή Κύπρος το εθνικό Κυπρίτης. 110

20 Ίστρος ο Πάφιος Διαθεματική Εργασία (Αρχαία Ελληνικά, Ιστορία, Γεωγραφία), που να εστιάζει στη διερεύνηση για το πώς ετυμολογείται η λέξη Κύπρος. Είναι δυνατόν να αντληθούν πληροφορίες από ξένους Περιηγητές του νησιού, οι οποίοι διασώζουν όλες τις πιθανές εκδοχές. Στη συνέχεια, καλό θα ήταν να ακολουθήσει συζήτηση για το ποια από αυτές τις εκδοχές θεωρούν την επικρατέστερη και να τεκμηριωθεί η κάθε άποψη. Τα αποτελέσματα της έρευνας είναι δυνατόν να παρουσιαστούν σε ένα λεύκωμα (κείμενο, φωτογραφικό υλικό). 7. ΝΙΚΑΓΟΡΑΣ Ο ΚΥΠΡΙΟΣ Ο Νικαγόρας ο Κύπριος είναι πιθανόν ο αρχαιότερος από τους απαθανατισθέντες Κυπρίους πεζογράφους. Φαίνεται να ανήκει στον κύκλο του Αριστοτέλη και δεν αποκλείεται να ακολούθησε τον Περιπατητικό φιλόσοφο και στην αυλή του Φιλίππου της Μακεδονίας και να συμπεριλαμβανόταν στους συνεργάτες του φιλοσόφου. Ήταν γνωστός ως παραδοξογράφος. Έζησε τον 4 ο αι. π.χ. Δυνατόν να συνδέεται με εκείνους που ασκούσαν κριτική στις απόψεις των ανθρώπων για τους θεούς (βλ. και κατωτ. Β.IV.6: Νικάνωρ/Νικαγόρας ο Κύπριος). Επέδρασε αρκετά στους μεταγενέστερους παραδοξογράφους. Β14. Η αλυκή στο Κίτιον (F1) Καλλιμ. απόσπ (ΧΧΙΧ). 157 Pfeiffer (Ἀντίγ. Καρύστ. Ἱστ. παραδ. συν. 157 [173] σελ. 98 Giannini) Περὶ δὲ τῆς ἐν Κιτίῳ (sc. λίμνης) φάσκειν Νικαγόραν (sc. Καλλίμαχος λέγει), ὅτι ἀνιμηθείσης ἐπ ὀλίγον τῆς γῆς ἅλες εὑρίσκονται. Σχετικά με αυτήν (δηλ. τη λίμνη) που βρίσκεται στο Κίτιο (ο Καλλίμαχος αναφέρει) ότι ο Ν ι κ α γ ό ρ α ς λέει πως αν αφαιρεθεί λίγο χώμα βρίσκεται αλάτι. Σχόλια ἀναμιθείσης ἐπ ὀλίγον τῆς γῆς ἅλες εὑρίσκονται: Το ρήμα ἀνιμάω σημαίνει στην κυριολεξία ανασύρω με ιμάντες (κυρίως για την άντληση νερού) και γενικά ανασύρω. Στην προκειμένη περίπτωση το αλάτι, που βρίσκεται στον βυθό της λίμνης (ή στην επιφάνεια, όταν αυτή αποξηραίνεται) κάτω από λίγο χώμα, μαζεύεται αφού ανασυρθεί για λίγο το χώμα. 111

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ A : ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ KATA ΘΕΜΑ

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ A : ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ KATA ΘΕΜΑ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ A : ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ KATA ΘΕΜΑ ΘΕΟΙ - ΛΑΤΡΕΙΑ: Αφροδίτη: Πεζογραφία, Β3, σ. 100. Πεζογραφία, Β16, σ. 116. Λατρεία Αφροδίτη : Κύπρια έπη, σ. 37. Κινύρα, Α12, σ. 42. ΔΙΑΤΡΟΦΗ: Αλάτι: Διατροφή

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ»

Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Σύλλογος Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας «σὺν Ἀθηνᾷ» Τμήμα 5 ης -6 ης Δημοτικού Σάββατο, 27 Οκτωβρίου 2012 Θαλής ο Μιλήσιος 630/635 π.χ. 543 π.χ. Ο πρώτος φιλόσοφος! Ο Θαλής ο Μιλήσιος ανήκει στους προσωκρατικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η 15. Bούλομαι δὲ καὶ ἃς βασιλεῖ πρὸς τὴν πόλιν συνθήκας ὁ Λυκοῦργος ἐποίησε διηγήσασθαι: μόνη γὰρ δὴ αὕτη ἀρχὴ διατελεῖ οἵαπερ ἐξ ἀρχῆς κατεστάθη: τὰς δὲ ἄλλας πολιτείας εὕροι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΙΟΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Το Δίον ήταν μια αρχαιότατη πόλη στρατηγικής σημασίας και μια από τις πιο φημισμένες μακεδονικές πολιτείες. Η γεωγραφική θέση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Ξεκινώντας την εργασία θα θέλαμε να παραθέσουμε το παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Οι διδακτικοί στόχοι για τη διδασκαλία της εισαγωγής προσδιορίζονται στο βιβλίο για τον καθηγητή, Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι,

Διαβάστε περισσότερα

Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες

Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες Το φως αναφέρεται σε σχετικά έντονο βαθμό στη μυθολογία, τόσο στην ελληνική όσο και στη μυθολογία άλλων αρχαίων λαών που το παρουσιάζουν σε διάφορες μορφές (ήλιος, σελήνη, αστέρια, κ.ά) και σε ένα μέρος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36

ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36 ΘΟΥΚΥ Ι Η ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 36 ΘΕΜΑ: Εγκώμιο των προγόνων, των πατέρων και της σύγχρονης γενιάς. Υποδήλωση του θέματος του Επιταφίου. ΠΡΟΓΟΝΟΙ (Από τη μυθική εποχή ως το τέλος των Περσικών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ

Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ Ο ΘΕΟΣ ΗΛΙΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΑΡΧΑΙΑ ΑΙΓΥΠΤΟΣ ΑΖΤΕΚΟΙ ΙΝΚΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΑΡΜΑΚΟΛΑΣ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ 14/3/2014 1 Ο ΗΛΙΟΣ ΜΑΣ Ο Ήλιος είναι ένα άστρο, όμοιο με τα υπόλοιπα

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 28 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΣΟΛΕΑΣ Σχολική χρονιά 2008-2009

ΛΥΚΕΙΟ ΣΟΛΕΑΣ Σχολική χρονιά 2008-2009 ΛΥΚΕΙΟ ΣΟΛΕΑΣ Σχολική χρονιά 2008-2009 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 ΜΑΘΗΜΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 2 Ιουνίου 2009 ΩΡΑ: 07:45 10:15 Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από τρία μέρη και

Διαβάστε περισσότερα

«Νεαροί αρχαιολόγοι στα ίχνη της Αριάδνης στην Αμαθούντα» Συμμετείχαν: μαθητές/τριες του Λυκείου Αποστόλων Πέτρου και Παύλου

«Νεαροί αρχαιολόγοι στα ίχνη της Αριάδνης στην Αμαθούντα» Συμμετείχαν: μαθητές/τριες του Λυκείου Αποστόλων Πέτρου και Παύλου «Νεαροί αρχαιολόγοι στα ίχνη της Αριάδνης στην Αμαθούντα» Εισηγήτρια: Μελίνα Βρυωνίδου, Φιλόλογος Συμμετείχαν: μαθητές/τριες του Λυκείου Αποστόλων Πέτρου και Παύλου Συνεργάστηκαν: Δρ Ανδρέας Κρίγκος, Λειτουργός

Διαβάστε περισσότερα

http://www.namuseum.gr/object-month/2012/jul/jul12-en.html

http://www.namuseum.gr/object-month/2012/jul/jul12-en.html Ο Οινοπίωνας, ήταν γιος του θεού Διόνυσου και της Αριάδνης, κόρης του Μίνωα και θεωρείται ο πρώτος μυθικός βασιλιάς της Χίου. Δίδαξε στους κατοίκους την τέχνη της αμπελουργίας και την παραγωγή του καλύτερου

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά (Γ1, 1-2, 3-4/6/12) Τῷ περὶ πολιτείας ἐπισκοποῦντι, καὶ τίς ἑκάστη καὶ ποία

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά (Γ1, 1-2, 3-4/6/12) Τῷ περὶ πολιτείας ἐπισκοποῦντι, καὶ τίς ἑκάστη καὶ ποία ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 29 ΜΑΪΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 18 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Κείµενο ιδαγµένο: ηµοσθένους, Υπέρ τῆς Ῥοδίων ἐλευθερίας, (18-20) 18 Ὥστ ἔγωγ οὐκ ἄν ὀκνήσαιµ

Διαβάστε περισσότερα

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΕΜΕΣΟΥ appleúè ÊÚÔ ÙË ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4)

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4) 53 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2013 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Με τον όρο Μυκηναϊκός Πολιτισμός χαρακτηρίζεται ο προϊστορικός πολιτισμός της Ύστερης Εποχής του Χαλκού, που αναπτύχθηκε την περίοδο 1600-1100 π. Χ., κυρίως στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

5. Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΜΟΡΦΩΣΗΣ Ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ ΚΑΙ Η ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΘΗΝΑ ΓΙΟΡΤΑΖΕΙ

5. Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΜΟΡΦΩΣΗΣ Ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ ΚΑΙ Η ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΘΗΝΑ ΓΙΟΡΤΑΖΕΙ 5. Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΜΟΡΦΩΣΗΣ Ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ ΚΑΙ Η ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΘΗΝΑ ΓΙΟΡΤΑΖΕΙ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΤΟΥ ΠΕΡΙΚΛΗ 5 ος αι. π.χ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ Η Μόρφωση των νέων - αγοριών Η εκπαίδευση στην αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

Χριστίνα Δρελιώση Αλεξάνδρα Ζάχου

Χριστίνα Δρελιώση Αλεξάνδρα Ζάχου Νεφέλη Φραγκοπούλου Χριστίνα Δρελιώση Αλεξάνδρα Ζάχου Λουκία Καραμολέγκου Μαργιάννα Πετροπούλου Βασικές πληροφορίες για την σελήνη Η σελήνη στην ελληνική μυθολογία Η σελήνη στην παγκόσμια μυθολογία Οι

Διαβάστε περισσότερα

Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα.

Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα. Θεογονία: Πώς ξεκίνησαν όλα. Μέσα από τα πολύχρωµα σύννεφα του ουρανού της Μυθοχώρας ξεπροβάλλει ο Πήγασος, το φτερωτό άλογο που χάρισε ο θεός της θάλασσας, ο Ποσειδώνας, στο γιο του τον Βελλερεφόντη.

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α Κείμενο Ἀκούσας ταῦτα ὁ Θηραμένης, ἀνεπήδησεν ἐπί τήν ἑστίαν καί εἶπεν: «Ἐγώ δ ἔφη, ὦ ἄνδρες, ἱκευεύω τά πάντων ἐννομώτατα, μή ἐπί Κριτίᾳ εἶναι ἐξαλείφειν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ Ἐριχθονίου δὲ ἀποθανόντος καὶ ταφέντος ἐν τῷ αὐτῷ τεµένει τῆς Ἀθηνᾶς Πανδίων ἐβασίλευσεν, ἐφ οὗ ηµήτηρ καὶ ιόνυσος εἰς τὴν Ἀττικὴν ἦλθον. ἀλλὰ ήµητρα µὲν Κελεὸς [εἰς τὴν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΤΑ: α. Γιατί μετακινούνταν οι άνθρωποι της Κύπρου κατά την Αρχαϊκή Εποχή; Ποιοι μετακινούνταν; Πού μετακινούνταν; Πώς μετακινούνταν;

ΚΑΡΤΑ: α. Γιατί μετακινούνταν οι άνθρωποι της Κύπρου κατά την Αρχαϊκή Εποχή; Ποιοι μετακινούνταν; Πού μετακινούνταν; Πώς μετακινούνταν; ΚΑΡΤΑ: α Πηγή 1: Κείμενο αρχαιολόγου Χιλιάδες ειδώλια, μικρά και μεγάλα, βρέθηκαν σε διάφορα ιερά της Κύπρου. Οι προσκυνητές αφιέρωναν τα ειδώλια στους θεούς και τις θέες τους. Πολλοί άνθρωποι όπως αγρότες,

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς WWW.KINDYKIDS.GR Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς Το υλικό αυτό αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του KindyKids.gr και διανέμεται δωρεάν. ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΠΑΙΔΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς. Νίκος Γκάτσος

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς. Νίκος Γκάτσος ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ Ο ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΣΕΦΟΝΗΣ Εκεί που φύτρωνε φλησκούνι και άγρια μέντα κι έβγαζε η γη το πρώτο της κυκλάμινο τώρα χωριάτες παζαρεύουν τα τσιμέντα και τα πουλιά πέφτουν νεκρά στην υψικάμινο. Εκεί

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ (σελ.140-151)

Ο ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ (σελ.140-151) Ο ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ (σελ.140-151) Ορισμός: ο πολιτισμός που προήλθε από τη σύνθεση ελληνικών και ανατολικών στοιχείων ονομάστηκε ελληνιστικός και απέκτησε οικουμενικό χαρακτήρα. 2.1 Τα ελληνιστικά

Διαβάστε περισσότερα

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή;

Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Γιατί μελετούμε την Αγία Γραφή; Ποιες γνώμες έχετε ακούσει για τη Βίβλο; Τι θα θέλατε να μάθετε γι αυτή; Είναι ένα σπουδαίο βιβλίο Το πιο πολυδιαβασμένο στον κόσμο. Το πρώτο που τυπώθηκε από τον Γουτεμβέργιο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Γ ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Γ ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΣΗΣΑ 2 1. Να συμπληρώσετε τα κενά με τα παραθετικά των επιθέτων και των επιρρημάτων που βρίσκονται στην παρένθεση. - Τὸ σῴζειν τἀγαθὰ τοῦ κτήσασθαι (χαλεπόν, συγκρ.). - Τῶν ἀνδρῶν ἐπολέμησαν αἱ γυναῖκες

Διαβάστε περισσότερα

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν.

Αν και η πρώτη αντίδραση από πολλούς είναι η γελοιοποίηση για τη ανάλυση τέτοιων θεμάτων, παρόλα αυτά τα ερωτηματικά υπάρχουν. Είναι γνωστή σε όλους η σειρά επιστημονικής φαντασίας Star Trek η οποία έχει φανατικούς θαυμαστές σε όλο τον κόσμο. Οι τεχνολογικές καινοτομίες και οι «φανταστικές» τεχνολογίες που είχε συμπεριλάβει στο

Διαβάστε περισσότερα

Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην

Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην Εισηγητές/τριες: Έλενα Πηδιά, Σύμβουλος Φιλολογικών Μαθημάτων Μαρία Παναγιώτου, Φιλόλογος, Λύκειο Αγίου Ιωάννη Λεμεσού Σάββας Χαραλάμπους, Φιλόλογος, Β Τεχνική Σχολή Λεμεσού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α ΤΕΤΡΑΚΤΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Αµυραδάκη 20, Νίκαια (210-4903576) ΤΑΞΗ... Γ ΛΥΚΕΙΟΥ... ΜΑΘΗΜΑ...ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ... Α] ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013.

Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013. Η Μ Ε Ρ Ι Δ Α Διοργανωτές: «ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΙΝΟΜΑΙ ΟΔΟΔΕΙΚΤΗΣ ΣΤΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΚΥΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ» Σάββατο, 13 Δεκ. 2013 ΣΑΣ ΚΑΛΩΣΟΡΙΖΟΥΜΕ ΣΤΙΣ ΑΥΛΕΣ ΤΗΣ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗΣ ΧΑΙΡΟΜΑΣΤΕ ΠΟΥ ΕΙΜΑΣΤΕ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑ. Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα

ΑΘΗΝΑ. Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα ΑΘΗΝΑ Η Αθηνά είναι η θεά της σοφίας Γονείς:Δίας Παππούς:Κρόνος Γιαγιά: Ρέα Τι προστάτευε Προστάτευε τους αδικημένους και τους ήρωες Σύμβολα Ελιά Κουκουβάγια Κόκορας Φίδι Ομάδα Μαρσέλ Τρίφκας Νίκος Λιάγκας

Διαβάστε περισσότερα

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο)

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο) 2014-2015 2015-2016 13Κ1: Εισαγωγή στην Κλασική Φιλολογία - Επισκόπηση της Αρχαίας Ελληνικής Λογοτεχνίας (Α 13Κ2_12: Επισκόπηση της Λατινικής Λογοτεχνίας (με διδασκαλία πεζών κειμένων) (Α 13Κ1: Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού:

1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού: ΕΠΟΧΗ ΧΑΛΚΟΥ 1. Χρωματίζω στη γραμμή του χρόνου την εποχή του χαλκού: 3000 1100 π. Χ. 1100-800 πχ 800-500 πχ 500-323 πχ 323-146 πχ 146πΧ-330 μχ 2. Καταγράφω τους τρεις (3) σημαντικότερους πολιτισμούς που

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μάθημα: Ιστορία Τάξη: Α Λυκείου Χρόνος εξέτασης: 2 ώρες και 30 λεπτά ΜΕΡΟΣ Α (20 μονάδες) Να απαντήσετε ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ και στις δύο (2) ερωτήσεις. 1. Κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα Κ. Σ. Δ. Μ. Ο. Μ. Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα της Κάτω Ιταλίας. Η κοινότητα στεγαζόταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ. www.zero-project.gr

ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ. www.zero-project.gr ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ: Η ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΑΤΩ ΚΟΣΜΟΥ ΜΥΘΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ www.zero-project.gr Πολύ πριν τη δική µας εποχή, όταν τον κόσµο κυβερνούσαν ακόµα οι Ολύµπιοι Θεοί, γεννήθηκε η Περσεφόνη, κόρη του θεού ία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ»

ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ» ,,^ -^,;-,..:..,, : χ λ κ«:! «e.«?s"'h. ΗΗΗΜΗΗΒ ΤΑ ΝΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ «ΠΑΜΕ ΣΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ» ΚΑΙ «ΠΑΜΕ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΠΕΡΙΠΑΤΟ ΤΗΣ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ» ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΙΜΑΡΑ Τα καινούρια προγράμματα του Τμήματος Εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ ΑΡΧΑΙΑΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ

ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ ΑΡΧΑΙΑΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ ΑΡΧΑΙΑΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΑΝΘΟΛΟΓΙΟ ΑΡΧΑΙΑΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ - ΕΠΟΠΤΕΙΑ: Γαβριήλ Καράλλης, Προϊστάμενος Τομέα Π.Ι.Κ. ΕΠΟΠΤΕΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ. Μελέτη Ελληνισμού ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ [www.philosophical-research.org] ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ Λ. ΠΙΕΡΡΗΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΖ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2013-2014 Μελέτη Ελληνισμού Ιδέα 5ης Χωρολογικής Εκδρομής: Ολυμπία

Διαβάστε περισσότερα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα

Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα ΣΤ τάξη Δημοτικού Σχολείου Μακρυγιάλου 2009-2010 1 Τα περισσότερα παιδιά έχουν κατοικίδια στην αυλή τους. Υπάρχουν πολλά αδέσποτα στο Δήμο που δηλητηριάζονται. Η επιθυμία των παιδιών να γνωρίσουν τα άγρια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΟ "ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ"

ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π.Ε. ΑΝ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΟ "ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ" Τετάρτη 3/4/2013 18:00-18:10 Χαιρετισμοί 18:10-18:20 26ο Δημ. Σχ. Θεσ/νίκης

Διαβάστε περισσότερα

1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων.

1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων. 2.1.2. Κοινοί εσµοί των Αρχαίων Ελλήνων - Παιδεία Eρωτήσεις ανάπτυξης 1. Να αναλύσετε το ρόλο που έπαιξαν οι Αµφικτυονίες ως θρησκευτικοί, πολιτικοί και κοινωνικοί θεσµοί των αρχαίων Ελλήνων. 2. Να αναλύσετε

Διαβάστε περισσότερα

Κόλιντα (Colinda) : Τα Χριστουγεννιάτικα κάλαντα είναι ενα παραδοσιακό λαϊκό τραγούδι, που το λένε παιδιά, έφηβοι και άντρες για να γιορτάσουν τα

Κόλιντα (Colinda) : Τα Χριστουγεννιάτικα κάλαντα είναι ενα παραδοσιακό λαϊκό τραγούδι, που το λένε παιδιά, έφηβοι και άντρες για να γιορτάσουν τα Κόλιντα (Colinda) : Τα Χριστουγεννιάτικα κάλαντα είναι ενα παραδοσιακό λαϊκό τραγούδι, που το λένε παιδιά, έφηβοι και άντρες για να γιορτάσουν τα Χριστούγεννα και την πρωτοχρονιά. Colindul românesc: Το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΟ ΒΟΥΔΙΣΜΟ-ΙΝΔΟΥΙΣΜΟ

ΘΕΜΑ: Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΟ ΒΟΥΔΙΣΜΟ-ΙΝΔΟΥΙΣΜΟ 1ο ΕΠΑΛ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΟ ΒΟΥΔΙΣΜΟ-ΙΝΔΟΥΙΣΜΟ ΤΜΗΜΑ: Α2 ΟΜΑΔΑ: ΑΝΩΝΥΜΟΙ!!! ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: ΣΚΟΥΤΕΡΗ Ε. ΓΑΛΑΝΗ Α. ΚΑΠΑΤΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΟΤΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ 4 Ετυμολογικά 1. Να κατατάξετε τα παρακάτω παράγωγα ουσιαστικά στην κατηγορία στην οποία ανήκουν (υποκοριστικά, περιεκτικά, τοπικά): κυνηγέσιον, πευκών, σφηκιά, κηπάριον, χαλκεῖον, πυργίσκος, ξιφίδιον,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΑΠΑΝΤΗΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟ: ( 52) Ἀκούσας ταῦτα ὁ Θηραμένης, ἀνεπήδησεν ἐπὶ τὴν ἑστίαν καὶ εἶπεν «Ἐγὼ δ, ἔφη, ὦ ἄνδρες, ἱκετεύω τὰ πάντων ἐννομώτατα, μὴ ἐπὶ Κριτίᾳ εἶναι

Διαβάστε περισσότερα

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Να περιγράψετε ένα μινωικό ανάκτορο; Μεγάλα Συγκροτήματα κτιρίων, Είχαν πολλές πτέρυγες-δωματίων, Διοικητικά, Οικονομικά, Θρησκευτικά και Καλλιτεχνικά κέντρα της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12)

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΤΑΞΗ: Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΟΜΑΔΑ: 1 1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16),0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12),0 3. Ποιοι είναι οι μαθητές του

Διαβάστε περισσότερα

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12)

Διδαγμένο κείμενο. Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Διδαγμένο κείμενο Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Α1,1/Γ1,2/Γ1,3-4/6/12) Ἐπειδὴ πᾶσαν πόλιν ὁρῶμεν κοινωνίαν τινὰ οὖσαν καὶ πᾶσαν κοινωνίαν ἀγαθοῦ τινος ἕνεκεν συνεστηκυῖαν (τοῦ γὰρ εἶναι δοκοῦντος ἀγαθοῦ χάριν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015 09:00-12:00 12:00-15:00 Μεσαία Μεσαία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015 ΔΕΥΤΕΡΑ, 08-06-2015 ΤΡΙΤΗ, 09-06-2015 ΤΕΤΑΡΤΗ, 10-06-2015 ΠΕΜΠΤΗ, 11-06-2015

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο Η παρακάτω εργασία παρουσιάστηκε στο εισαγωγικό σεµινάριο στα οµαδικά δυναµικά στην Ελληνική Εταιρεία Οµαδικής Ανάλυσης και Ψυχοθεραπείας, τον Ιανουάριο του 2000. Στην οµάδα που συνεργάστηκε µαζί µου για

Διαβάστε περισσότερα

«Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου!

«Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου! ήµος ΘΗΒΑΙΩΝ 2 ΘΗΒΑ «Το σταυροδρόµι του πολιτισµού» Ένας προορισµός για όλες τις εποχές του χρόνου! Έδρα του ήµου είναι η επτάπυλη και επτάλοφη Θήβα, πόλη πανάρχαια και σεβαστή στην ιστορία και την παράδοση.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ.Αλέξανδρος εικονίζεται σε εξάρτηµα της πολεµικής του πανοπλίας στον ΙΙ βασιλικό τάφο της Βεργίνας

Ο Μ.Αλέξανδρος εικονίζεται σε εξάρτηµα της πολεµικής του πανοπλίας στον ΙΙ βασιλικό τάφο της Βεργίνας Ο Μ.Αλέξανδρος εικονίζεται σε εξάρτηµα της πολεµικής του πανοπλίας στον ΙΙ βασιλικό τάφο της Βεργίνας Το 274π.Χ. ο βασιλιάς της Ηπείρου Πύρρος κατέλαβε αιφνιδιαστικά τη Μακεδονία, όταν βασίλευε σ αυτήν

Διαβάστε περισσότερα

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία.

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία. Η Νίκη σε νομίσματα Νίκη: θεά της ελληνικής μυθολογίας προσωποποιούσε τη δόξα του ελληνικού πολιτισμού. Η Νίκη στέλνονταν από το Δία για να εξυμνήσει μία νίκη, να προσφέρει σπονδές ή να στεφανώσει ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ 2014-2015

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ 2014-2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ 2014-2015 Μεσαία ΔΕΥΤΕΡΑ, 19-01-2015 ΤΡΙΤΗ, 20-01-2015 ΤΕΤΑΡΤΗ, 21-01-2015 ΠΕΜΠΤΗ, 22-01-2016 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ, 23-01-2015 13Κ14_11:

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 3. Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 1. Η ΖΩΗ ΤΟΥ 1. Να δώσετε βασικές πληροφορίες για την καταγωγή του Ξενοφώντα και για το οικογενειακό περιβάλλον µέσα στο οποίο µεγάλωσε. 2. Σε ποια εποχή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Β ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Β ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ 3 Θεωρητικά στοιχεία 1. Παρατακτική σύνδεση α. Ασύνδετη παράταξη ή ασύνδετο σχήμα Είναι ο αρχικός και απλοϊκός τρόπος σύνδεσης όμοιων προτάσεων ή όρων. Κατ αυτόν τα συνδεόμενα μέρη διαδέχονται

Διαβάστε περισσότερα

AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ

AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΜΑΔΑ Α : AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀθηναῖοι, ὡς καὶ οἱ ἑτέρας πόλεις κατοικοῦντες, πολλὰ ἐν τῷ βίῳ ἐπιτηδεύουσι, ἵνα τὰ ἀναγκαῖα πορίζωνται: Ναυσικύδης ναύκληρος ὢν περὶ τὴν τοῦ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ Περιεχόµενα 7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α Η ΠΑΙ ΑΓΩΓΟΥΣΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑ... 17 Το αντικείµενο της Παιδαγωγικής, η παιδαγωγούσα διδασκαλία, ο ρόλος της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ H ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ Στην εποχή του Θουκυδίδη πραγματοποιείται ένα σπουδαίο γεγονός που έγινε βασική αιτία να εξασθενίσουν οι Αρχαίες Ελληνικές πόλεις καθώς να συντριβή το πολιτισμικό μεγαλείο της αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ

ΤΟ ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ Ο συγγραφέας και εδώ δε γράφει το όνομά του, αλλά η αρχαία εκκλησιαστική παράδοση ομόφωνα αποδίδει το ευαγγέλιο αυτό στον Μάρκο και το συνέδεσε κατά ένα ιδιαίτερο τρόπο με το όνομα του απ. Πέτρου. 1. ΜΑΡΤΥΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1 το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 2 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 3 ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΠΥΡΡΟΣ αντίγραφο από πρωτότυπο του 3ου π.χ. αι. της

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 35 «Οἱ μὲν πολλοὶ ἐπαινοῦσι τὸν προσθέντα Ο Περικλής, όμως, διαφωνεί. τῷ νόμῳ τὸν λόγον τόνδε» Γιατί; 1. «ἐμοὶ δὲ ἀρκοῦν ἂν ἐδόκει εἶναι ἀνδρῶν ἀγαθῶν ἔργῳ γενομένων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΕΝΑ ΚΟΥΒΑΡΙ ΚΑΙ ΕΝΑ ΚΑΡΑΒΙ ΑΠ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΩΣ ΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ!!

ΜΕ ΕΝΑ ΚΟΥΒΑΡΙ ΚΑΙ ΕΝΑ ΚΑΡΑΒΙ ΑΠ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΩΣ ΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ!! ΜΕ ΕΝΑ ΚΟΥΒΑΡΙ ΚΑΙ ΕΝΑ ΚΑΡΑΒΙ ΑΠ ΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΩΣ ΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ!! etwinning συνεργασία του Νηπιαγωγείου Σεισίου και του 1 ου Νηπιαγωγείου Μουρικίου στα πλαίσια του προγράμματος «Ας ζήσουμε ένα ταξίδι με τους

Διαβάστε περισσότερα

Οι απόγονοι του Νώε, μετά τη διασπορά τους σ όλη τη γη, άρχισαν να λησμονούν τον αληθινό Θεό και να λατρεύουν τα είδωλα, δηλαδή τα δημιουργήματα του

Οι απόγονοι του Νώε, μετά τη διασπορά τους σ όλη τη γη, άρχισαν να λησμονούν τον αληθινό Θεό και να λατρεύουν τα είδωλα, δηλαδή τα δημιουργήματα του H εποχή των Πατριαρχών Από τον πολυθεϊσμό στην πίστη στον ένα Θεό Ο Θεός σχεδιάζει τη σωτηρία του κόσμου Οι απόγονοι του Νώε, μετά τη διασπορά τους σ όλη τη γη, άρχισαν να λησμονούν τον αληθινό Θεό και

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλία: ένα πολύτιμο αγαθό μέσα από την ποίηση, την πεζογραφία, τη μουσική και την τέχνη. Η φιλία από το παρελθόν στο παρόν

Η φιλία: ένα πολύτιμο αγαθό μέσα από την ποίηση, την πεζογραφία, τη μουσική και την τέχνη. Η φιλία από το παρελθόν στο παρόν Η φιλία: ένα πολύτιμο αγαθό μέσα από την ποίηση, την πεζογραφία, τη μουσική και την τέχνη Η φιλία από το παρελθόν στο παρόν Σχολείο: Λύκειο Αποστόλου Μάρκου Εισηγήτρια: Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Φιλόλογος

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

109 Φιλολογίας Αθήνας

109 Φιλολογίας Αθήνας 109 Φιλολογίας Αθήνας Σκοπός Τα Τμήματα Φιλολογίας σκοπό έχουν να αναδεικνύουν επιστήμονες ικανούς να ερευνούν τον αρχαίο ελληνικό, βυζαντινό και νεοελληνικό κόσμο, όπως αυτός εκφράζεται μέσα από τα φιλολογικά,

Διαβάστε περισσότερα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα Σειρά «ΛΟΓΟΜΑΘΕΙΑ+» : Διδασκαλία της Ελληνικής ως Μητρικής Γλώσσας Η «Λογομάθεια+» είναι ένα πολυμεσικό εκπαιδευτικό λογισμικό (σειρά 3 CD-ROM) που καλύπτει το σύνολο των φαινομένων της γραμματικής, του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΕΡΕΤΡΙΑΣ ΑΙΩΝΙΟ ΦΩΣ ΑΜΑΡΥΝΘΟΣ 2015 Οι μαθητές μας διαβάζουν τους αρχαίους τραγικούς μας και τον Αριστοφάνη. Ενώνουν μεταφρασμένους στίχους των έργων τους και... δημιουργούν! ΧΡΗΜΑ Καμιά

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΥΚΑΜΠΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ σε βιβλίο με εικόνες. LET S SHARE OUR CULTURE (ΑΣ ΜΟΙΡΑΣΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΜΑΣ) Αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ ΑΣ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7. Kλασική Εποχή. Οι Τέχνες και τα Γράμματα

Κεφάλαιο 7. Kλασική Εποχή. Οι Τέχνες και τα Γράμματα Κεφάλαιο 7 Kλασική Εποχή Οι Τέχνες και τα Γράμματα Στόχοι: Mε το τέλος της ενότητας οι μαθητές να είναι σε θέση να διαπιστώσουν τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της ελληνικής τέχνης σε συνδυασμό με τις πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

e-mail:pyramia@yahoo.gr

e-mail:pyramia@yahoo.gr ΔΙΑΝΕΜΕΤΑΙ ΔΩΡΕΑΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ «ΠΥΡΑΜΙΑ» e-mail:pyramia@yahoo.gr ΠΥΡΑΜΙΑ «ΟΜΙΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ» Μια παρέα κατοίκων και φίλων του Παραλίου

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-960-484-159-2

ISBN 978-960-484-159-2 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ Ο Μέγας Αλέξανδρος Κείμενο: Φίλιππος Μανδηλαράς Επιμέλεια κειμένου: Ράνια Ζωίδη Εικονογράφηση: Ναταλία Καπατσούλια Διόρθωση: Αντωνία Κιλεσσοπούλου 2010, Εκδόσεις Κυριάκος Παπαδόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα