ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ"

Transcript

1 Εναρμονίζοντας τη γνώση για τις ιατρικές επιπτώσεις του ντόπινγκ ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΝΤΟΠΙΝΓΚ! ΒΑΣΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 2: Υπάρχουν διάφορες θεωρίες σχετικά με την προέλευση του όρου «ντόπινγκ». Η φυλή των Κάφρων στην Αφρική ονόμασε με τη φράση «ντοπ» ένα πρωτόγονο αλκοολούχο ποτό το οποίο χρησιμοποιούσαν σε θρησκευτικές τελετές ως διεγερτικό. Άλλες αναφορές περιγράφουν τους πολεμιστές Ζουλού να χρησιμοποιούν «ντοπ», ένα αλκοολούχο ποτό παρασκευασμένο από φλούδες σταφυλιών και αφέψημα κόλα. Ακολούθως, οι Γερμανοί άποικοι Boers χρησιμοποίησαν τον όρο «ντοπ» για να περιγράψουν οποιοδήποτε διεγερτικό αφέψημα και κατά συνέπεια ο όρος διαδόθηκε παγκοσμίως. Τελικά, ο όρος προσαρμόστηκε σε ένα ευρύτερο φάσμα ουσιών καθώς και στον αθλητισμό όπου με τη χρησιμοποίηση αυτών των ουσιών περιγράφτηκε περαιτέρω ως «ντόπινγκ», εμφανίζεται για πρώτη φορά σε Αγγλικό λεξικό το Ντόπινγκ σημαίνει η χρήση απαγορευμένων ουσιών ή απαγορευμένων μεθόδων που οδηγούν σε βελτίωση της απόδοσης. Το ντόπινγκ είναι μία αθέμιτη πράξη και εγκυμονεί κινδύνους υγείας. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Κώδικα Αντι-Ντόπινγκ του 2003 το ντόπινγκ ορίζεται ως η παραβίαση ενός ή περισσοτέρων κανονισμών αντι-ντόπινγκ που διατυπώνονται στο Άρθρο 2.1 έως το Άρθρο 2.8 του Κώδικα. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Αντι-Ντόπινγκ ορίζει τον Παγκόσμιο Κώδικα Αντι- Ντόπινγκ όπως ακολούθως: «Ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα μέχρι σήμερα στον αγώνα καταπολέμησης του ντόπινγκ στον αθλητισμό έχει υπάρξει ο σχεδιασμός, η αποδοχή, και η εφαρμογή ενός ενιαίου συνόλου κανονισμών αντι-ντόπινγκ, ο Παγκόσμιος Κώδικας Αντι- Ντόπινγκ (Κώδικας). Ο Κώδικας είναι το κύριο έγγραφο που παρέχει το πλαίσιο για εναρμόνιση πολιτικών αντι-ντόπινγκ, κανονισμών και ρυθμιστικών διατάξεων εντός των αθλητικών οργανισμών και μεταξύ των δημόσιων αρχών. Λειτουργεί από κοινού με τέσσερα Διεθνή Πρότυπα που στοχεύουν να φέρουν την εναρμόνιση μεταξύ των οργανισμών αντι-ντόπινγκ σε διάφορους τομείς: έλεγχος, εργαστήρια, εξαιρέσεις θεραπευτικής χρήσης (TUEs) και ο Κατάλογος Απαγορευμένων Ουσιών και Μεθόδων.» (Η πλήρης και επίσημη έκδοση του Κώδικα είναι διαθέσιμη στο Περισσότερες πληροφορίες:

2 Ο Απαγορευμένος Κατάλογος Ο Απαγορευμένος Κατάλογος είναι ένα Διεθνές Πρότυπο που προσδιορίζει Ουσίες και Μεθόδους που απαγορεύονται ενδο-αγωνιστικά, εξω-αγωνιστικά και σε ιδιαίτερα αθλήματα. Αρχικά, δημοσιεύθηκε το 1963 υπό την ηγεσία της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής. Από το 2004, ο WADA είναι υπεύθυνος για την εκπόνηση και δημοσίευση του Καταλόγου. Ο Κατάλογος ενημερώνεται και δημοσιεύεται ετησίως. Ο τρέχων διαθέσιμος Απαγορευμένος Κατάλογος μπορεί να αποθηκευτεί από την ηλεκτρονική διεύθυνση: ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 3: Στους Ελληνικούς Ολυμπιακούς Αγώνες της Αρχαιότητας, ειδικοί περιγράφεται να προσφέρουν στους αθλητές θρεπτικά συστατικά προκειμένου να βελτιώσουν τη φυσική τους απόδοση. Αυτό θεωρούνταν απολύτως απαραίτητο και οι προμηθευτές μπορούν να συγκριθούν με τους σημερινούς εξειδικευμένους αθλητίατρους. Επιπλέον, αναφέρεται πως οι αθλητές προσπαθούσαν να αυξήσουν τη φυσική τους δύναμη καταναλώνοντας διάφορα είδη κρέατος ή ζωμού αίματος πριν από τους αγώνες. Οι αναφορές σχετικά με τη χρήση βοτάνων, μανιταριών, γεννητικών οργάνων ταύρου για την αύξηση της αθλητικής επίδοσης μπορούν να αναζητηθούν στους αρχαίους χρόνους, τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και το Μεσαίωνα. 1896: Τη χρονιά αυτή αναφέρεται ο πρώτος θάνατος που προκλήθηκε από το ντόπινγκ. Ο Άγγλος ποδηλάτης Άρθουρ Λίντον πέθανε λόγω πρόσληψης εφεδρίνης μετά τον αγώνα δρόμου Παρίσι-Μπορντό. 1904: Στον Ολυμπιακό μαραθώνιο του St. Louis, ο Τόμας Χικς που μόλις είχε κερδίσει τον αγώνα, κατέρρευσε και οι ιατροί διαπίστωσαν πρόσληψη στρυχνίνης (διεγερτικό) και κονιάκ (αλκοόλ) πριν από τον αγώνα: Βρέθηκε κοντά στο θάνατο από ένα συνδυασμό αλκοόλ και διεγερτικού : Είναι ευρύτερα γνωστό ότι κατά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο οι Πιλότοι έπαιρναν διεγερτικά. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 4: 1960: Η δραματική αύξηση της χρήσης αναβολικών ως ουσίες ντόπινγκ ξεκίνησε τη δεκαετία του Η κοινωνία εκείνες τις μέρες πίστευε ότι τα φάρμακα ήταν ικανά να οδηγήσουν σε οποιαδήποτε επιτυχία. 1980s: Με την εξελισσόμενη φαρμακευτική ανάπτυξη διάφορες σύνθετες ενδογενείς ουσίες άρχισαν να είναι διαθέσιμες στην αγορά ως αποτελεσματικοί παράγοντες που τείνουν να βελτιώσουν την απόδοση, τη δύναμη και την αντοχή. Μεταξύ αυτών, η ορμόνη ερυθροποιητίνη Περισσότερες πληροφορίες:

3 (EPO), η οποία διεγείρει την παραγωγή των ερυθρών αιμοσφαιρίων του αίματος, έγινε δημοφιλής στα αγωνίσματα αντοχής. 2003: Ανακάλυψη των designer στεροειδών όπως της THG (Τετραϋδρογεστρινόνη), ενός αναβολικού στεροειδούς. Το φάρμακο έγινε δημοφιλές όταν ο Οργανισμός Αντι-Ντόπινγκ των Ηνωμένων Πολιτειών (USADA) ήρθε σε επαφή με έναν ανώνυμο προπονητή, ο οποίος εφοδίασε τη USADA με μία σύριγγα που περείχε THG. 2007: Ποικίλα σκάνδαλα και υποθέσεις αναφορικά με το ντόπινγκ (ντόπινγκ αίματος, EPO κλπ.) στο Γύρο της Γαλλίας. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 5: Το πρώτο μεγάλο βήμα στον αγώνα κατά του ντόπινγκ έγινε το 1960, όταν το συμβούλιο της Ευρώπης, παρουσίασε μία λύση ενάντια στη χρήση ουσιών ντόπινγκ στον αθλητισμό. Φαίνεται ότι οι πρώτοι θάνατοι ήταν απαραίτητοι προκειμένου να ευαισθητοποιηθούν οι αρχές για το φαινόμενο αυτό. Η πρώτη νομοθεσία αντιντόπινγκ εμφανίστηκε στη Γαλλία το 1963 και ακολούθησε το Βέλγιο το Το 1967, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ) θεσμοθέτησε τη σχετική ιατρική επιτροπή της ΔΟΕ. 1968: Έλεγχοι φαρμάκων πρωτοεμφανίστηκαν στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικό το 1968 και στους Χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες της Grenoble. Ένας κατάλογος απαγορευμένων ουσιών και μεθόδων (Απαγορευμένος Κατάλογος) δημιουργήθηκε από τη ΔΟΕ, μολονότι ο τεχνικός εξοπλισμός κι οι διαδικασίες ελέγχου ήταν ακόμα ανεπαρκείς. 1988: Συστήνεται ο εξω-αγωνιστικός έλεγχος στη Γερμανία. 1999: Λόγω ενός ακόμη μεγάλου σκανδάλου κατά τη διάρκεια του Γύρου της Γαλλίας το 1998, η ΔΟΕ συγκάλεσε το Παγκόσμιο Συνέδριο Ντόπινγκ στον Αθλητισμό στη Λωζάνη το Φεβρουάριο του Τα κύριο αποτέλεσμα του συνεδρίου αυτού ήταν η σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντι-Ντόπινγκ (WADA) τη 10 η Νοεμβρίου : Ο Κώδικας είναι το κυρίως έγγραφο που παρέχει το πλαίσιο για εναρμόνιση πολιτικών αντι-ντόπινγκ, κανονισμών και ρυθμιστικών διατάξεων μεταξύ των αθλητικών οργανισμών και μεταξύ των δημόσιων αρχών. Λειτουργεί από κοινού με τέσσερα Διεθνή Πρότυπα που στοχεύουν να φέρουν την εναρμόνιση μεταξύ των οργανισμών αντιντόπινγκ σε διάφορους τομείς: έλεγχος, εργαστήρια, εξαιρέσεις θεραπευτικής χρήσης (TUEs) και ο Κατάλογος Απαγορευμένων Ουσιών και Μεθόδων. 2007: Η Συνθήκη αντιπροσωπεύει την πρώτη φορά που οι κυβερνήσεις ανά τον κόσμο συμφωνούν να θέσουν σε ισχύ το διεθνή νόμο για το αντι- Περισσότερες πληροφορίες:

4 ντόπινγκ. Αυτό είναι σημαντικό διότι υπάρχουν συγκεκριμένοι τομείς όπου μόνο οι κυβερνήσεις κατέχουν τα μέσα να προωθήσουν τον αγώνα κατά του ντόπινγκ. Συνεπώς, η Συνθήκη βοηθάει να επισημοποιηθούν οι παγκόσμιοι κανονισμοί αντι-ντόπινγκ, πολιτικές και οδηγίες προκειμένου να παρέχεται ένα έντιμο και δίκαιο αγωνιστικό περιβάλλον για όλους τους αθλητές. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 6: Καθώς η βελτίωση της απόδοσης με την κατάχρηση φαρμάκων στον αθλητισμό ορίζεται ξεκάθαρα ως ντόπινγκ ενώ ορίζεται σύμφωνα και με τον απαγορευμένο κατάλογο ουσιών και μεθόδων, το πρόβλημα με την κατάχρηση φαρμάκων ειδικότερα στα αθλήματα αναψυχής έχει βρεθεί κατά βάση σε δεύτερη μοίρα. Στην υψηλής ανταγωνιστικότητας κοινωνία μας, η βελτίωση της απόδοσης με τη χρήση φαρμάκων παρατηρείται σε ένα μεγάλο αριθμό ατόμων και όχι μόνο μεταξύ αυτών που συμμετέχουν σε επαγγελματικού επιπέδου αθλητικές δραστηριότητες. Εξαιτίας της αποτελεσματικότητάς τους, διάφορες ουσίες που είναι απαγορευμένες στο πεδίο του ανταγωνιστικού αθλητισμού χρησιμοποιούνται επίσης σε αθλήματα αναψυχής. Το μεγαλύτερο μέρος των αποκαλούμενων «αθλουμένων» αφορά άτομα που ασχολούνται με χαμηλότερου επιπέδου αθλήματα αναψυχής και οι οποίοι έχουν άλλους λόγους να προβαίνουν σε χρήση φαρμάκων όπως κυρίως για να βελτιώσουν τη φυσική τους εμφάνιση. Αποτελέσματα επιστημονικών μελετών επιβεβαιώνουν ένα υψηλό ποσοστό κατάχρησης φαρμάκων στον ανταγωνιστικό αθλητισμό καθώς και σε αθλήματα με ψυχαγωγικό χαρακτήρα ή που στοχεύουν απλά στη βελτίωση της φυσικής κατάστασης. Επιπλέον, η κατάχρηση φαρμάκων για τη βελτίωση της απόδοσης δεν αποτελεί απλά ένα πρόβλημα του αθλητισμού: η κατάχρηση φαρμάκων ως τρόπος ζωής μεταξύ των μαθητών, εφήβων κλπ. καθιστά αυτό το ζήτημα ένα νέο παγκόσμιο πρόβλημα δημόσιας υγείας. Έτσι, είναι πλέον γνωστό ότι συγκεκριμένες ομάδες εργαζομένων κάνουν χρήση συγκεκριμένων φαρμάκων ώστε να ανταπεξέλθουν στο φόρτο εργασίας τους. Κατάχρηση φαρμάκων = το ντόπινγκ δεν αποτελεί πρόβλημα μόνο του αθλητισμού αλλά και της κοινωνίας! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 7: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! Περισσότερες πληροφορίες:

5 ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 8: Οι περισσότερες ουσίες ντόπινγκ είναι γνήσια φαρμακευτικά παρασκευάσματα. Τα φάρμακα αυτά χρησιμοποιούνται εν μέρει για την ιατρική θεραπεία ασθενειών. Σύμφωνα με αυτή την άποψη, τα φάρμακα αυτά από τη μία πλευρά έχουν τα επιθυμητά αποτελέσματα στις ασθένειες αλλά από την άλλη τις ανεπιθύμητες παρενέργειες. Αυτές οι ιατρικές επιπτώσεις είναι ελεγχόμενες και εξετάζονται κάτω από διάφορες ειδικές δοκιμασίες επιβεβαιώνοντας ότι είναι αποδεκτές αναφορικά με τα προβλήματα που προκύπτουν από την αρχική ασθένεια. Το πρόβλημα της χρήσης ιατρικών φαρμάκων ως ουσίες που βελτιώνουν την αθλητική απόδοση έγκειται στο γεγονός ότι υγιείς αθλητές λαμβάνουν φάρμακα χωρίς να συντρέχουν λόγοι υγείας ή να τα χρειάζονται πραγματικά. Επιπλέον, οι περισσότερες ουσίες που χρησιμοποιούνται λαμβάνονται σε τεράστιες δόσεις (υπερφαρμακολογικές δόσεις όπως χαρακτηριστικά αποκαλούνται) και που οδηγούν σε ιατρικές επιπτώσεις που κανείς δε μπορεί πραγματικά να εκτιμήσει. Η εικόνα δείχνει: Τη σχέση μεταξύ των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται για ιατρικούς σκοπούς και την κατάχρηση φαρμάκων στον αθλητισμό. Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται στην ιατρική στο πλαίσιο των φαρμακολογικών δόσεων φανερώνουν θεραπευτικά αποτελέσματα, ενώ τα φάρμακα για τη βελτίωση της απόδοσης μπορεί να εμφανίσουν επικίνδυνες επιδράσεις που προκαλούνται από τη χρήση υπερφαρμακολογικών δόσεων. Ως επακόλουθο, οι παρενέργειες μπορεί να είναι βραχυπρόθεσμες, αναστρέψιμες, μη αναστρέψιμες ή έχουν χαρακτήρα καθυστερημένης εμφάνισης. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 9: Τα αναβολικά στεροειδή ή αναβολικά-ανδρογόνα στεροειδή (ΑΑΣ) είναι ορμόνες. Όπως οι περισσότερες ορμόνες, κυκλοφορούν στο αίμα για να ρυθμίσουν συγκεκριμένες λειτουργίες του σώματος. Τα ΑΑΣ για παράδειγμα βελτιώνουν το μεταβολισμό των πρωτεϊνών οδηγώντας σε αύξηση της μυϊκής μάζας. Αναβολικό σημαίνει «να φτιάχνω» Ανδρο + γόνος σημαίνει «άνδρας» + «να γεννώ» Τα στεροειδή είναι ένα είδος μορίων λιπιδίων Για παράδειγμα, η τεστοστερόνη είναι ένα αναβολικό στεροειδές, μία ανδρική ορμόνη που παράγεται ενδογενώς στους όρχεις, στις ωοθήκες, στο φλοιό των επινεφριδίων και στο ήπαρ. Ο ιατρικός λόγος της χρήσης αναβολικών στεροειδών είναι η αντιμετώπιση της μυϊκής δυστροφίας. Περισσότερες πληροφορίες:

6 Η εικόνα δείχνει: Η ορμόνη παράγεται από συγκεκριμένα κύτταρα στα αντίστοιχα όργανα και μετέπειτα εκκρίνεται στο αίμα (αγγειακό σύστημα). Στο αγγειακό σύστημα η ορμόνη μπορεί να μεταφερθεί σε οποιοδήποτε μέρος του σώματος. Τα κύτταρα στόχοι έχουν συγκεκριμένους υποδοχείς με τους οποίους αναγνωρίζουν τη στεροειδή ορμόνη και αρχίζουν την παραγωγή των πρωτεϊνών. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 10: Τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα από την κατάχρηση ΑΑΣ στον αθλητισμό προέρχονται από την αναβολική τους δράση (ανάπτυξη των κυττάρων). Οι αθλητές ορισμένες φορές επιθυμούν να «κτίσουν» μύες με τη χρήση αναβολικών, τα οποία αυξάνουν τη σύνθεση των πρωτεϊνών οδηγώντας σε αύξηση του μεγέθους του μυϊκού ιστού. Σύμφωνα με την αυξημένη πρωτεϊνοσύνθεση, η κατάχρηση στεροειδών βοηθάει επίσης στη γρηγορότερη αναγέννηση. Τα ΑΑΣ μπορεί να διαφοροποιήσουν τη μυϊκή διάπλαση ιδιαίτερα όταν η προπόνηση διεξάγεται κάτω από την επίδραση τέτοιων παραγόντων. Παρ όλα αυτά οι αθλητές θα πρέπει να είναι δραστήριοι, διότι τα αναβολικά στεροειδή δεν οδηγούν σε μυϊκή αύξηση από μόνα τους. Επιπροσθέτως, οι μύες φυσιολογικά δεν είναι προετοιμασμένοι για μία τέτοιου είδους ακραία και γρήγορη ανάπτυξη και καταστροφή των μυών που μπορεί να παρατηρηθεί ως αποτέλεσμα χρήσης αναβολικών στεροειδών κατά την προπόνηση. Η εικόνα δείχνει: Τα ΑΑΣ μπορούν να λαμβάνονται είτε υπό τη μορφή δισκίων είτε χορηγούνται με ενδομυϊκή ένεση που οδηγεί σε έμμεσους κινδύνους υγείας, όπως μολύνσεις (π.χ. AIDS ή ηπατίτιδα). ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 11: Η κατάχρηση ΑΑΣ οδηγώντας σε αύξηση της διάθεσης για προπόνηση, έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του κινδύνου για εμφάνιση του συνδρόμου υπερπροπόνησης, με όλες τις επιζήμιες σχετικές επιπτώσεις στο κινητικό σύστημα. Είναι ευρέως διαδεδομένη η άποψη ότι η χρήση ΑΑΣ σε μεγάλες δόσεις επιφέρει ευνοϊκά αποτελέσματα χωρίς να υπάρχουν ουσιαστικές επιπτώσεις στην υγεία ή οι όποιες επιπτώσεις εμφανίζονται να θεωρούνται ακίνδυνες. Στην πραγματικότητα, όμως, οι παρενέργειες που χαρακτηρίζονται ως ακίνδυνες κάνουν την εμφάνισή τους σε ένα πρώιμο στάδιο της χρήσης και ουσιαστικά αποτελούν τον προάγγελο για πιο επικίνδυνες επιπτώσεις στο σύνολο σχεδόν των οργανικών συστημάτων. Οι κίνδυνοι υγείας των αναβολικών-ανδρογόνων στεροειδών προέρχονται από το αναβολικό τους κομμάτι. Οι άνδρες χρήστες μπορεί να εμφανίσουν αύξηση του μεγέθους του στήθους (αποκτώντας περισσότερη θηλυκότητα) και αντίθετα οι Περισσότερες πληροφορίες:

7 γυναίκες χρήστες εμφανίζουν αυξημένη ανάπτυξη των ανδρικών γενετικών χαρακτηριστικών (αποκτώντας περισσότερη αρρενωπότητα). Επιπρόσθετες παρενέργειες είναι: Φλεγμονές του ήπατος; εκφύλιση του λιπώδους ιστού και ο σχηματισμός κύστεων του ήπατος είναι παραδείγματα άμεσης καταστροφής του ιστού που μπορούν να συμβούν (Εικόνα α) Η ακμή που σχετίζεται με τα στεροειδή είναι λιγότερο επικίνδυνη αλλά αποτελεί μία αισθητικά δυσάρεστη παρενέργεια (Εικόνα β) Συρρίκνωση των όρχεων (Εικόνα γ) Γυναικομαστία (Αύξηση του στήθους στους άνδρες: Εικόνα δ) Εκφυλισμός του σκελετικού συστήματος Καρδιοαγγειακές διαταραχές εμφανίζονται στην καρδιά ως ανεπάρκεια παροχής οξυγόνου εξαιτίας της ανάπτυξης των καρδιακών μυών χωρίς την προσαρμογή των αγγείων του αίματος. Επιπρόσθετες διαταραχές παρουσιάζονται στο κυκλοφορικό σύστημα με τη μείωση των Υψηλής Πυκνότητας Λιπιδίων (HDL), τα οποία προστατεύουν τα τοιχώματα των αγγείων του αίματος και την αύξηση των Χαμηλής Πυκνότητας Λιπιδίων (LDL), τα οποία καταστρέφουν τα τοιχώματα των αγγείων του αίματος. Βράγχος φωνής (γυναίκες) Ανάπτυξη τριχοφυΐας (γυναίκες) / αλωπεκία (άνδρες) Ψυχικές δυσμενείς επιπτώσεις σε μερικά άτομα μετά τη χρήση ΑΑΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 12: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 13: Τα διεγερτικά, όπως οι αμφεταμίνες, η εφεδρίνη ή η καφεΐνη ήταν η πρώτη ομάδα αποτελεσματικών παραγόντων που περιλήφθηκαν στον κατάλογο ντόπινγκ που συντάχθηκε το Αυτή η ομάδα ουσιών περιλαμβάνει πολλούς διαφορετικούς παράγοντες, τόσο φυσικούς παράγοντες όσο και τα παράγωγά τους και εκείνους που είναι τεχνητά κατασκευασμένοι. Τα διεγερτικά είναι εξωγενείς ουσίες που επηρεάζουν το κεντρικό νευρικό σύστημα διεγείροντας την απελευθέρωση διαφόρων διαβιβαστών. Αυτές οι ουσίες αυξάνουν την καρδιακή συχνότητα, τη συχνότητα των αναπνοών, τη λειτουργία του εγκεφάλου και οδηγούν σε ευφορία. Περισσότερες πληροφορίες:

8 Οι αντίστοιχες ουσίες στο ανθρώπινο σώμα είναι η αδρεναλίνη και η ναραδρεναλίνη. Αυτές οι ενδογενείς ουσίες αυξάνουν τον ενεργειακό μεταβολισμό, επίσης. Τα διεγερτικά ή οι αμφεταμίνες χρησιμοποιούνται για ιατρικούς λόγους κυρίως με τη μορφή της τοπικής χορήγησης, όπως για τη χάλαση των βρόγχων ή για αποσυμφόρηση του ρινοφαρυγγικού βλεννογόνου (κρυολόγημα). Η εικόνα δείχνει: Έναν νευρώνα με τις εσωτερικές δομές του (δενδρίτες) και τις εξωτερικές δομές του (άξονας) που επικοινωνεί με άλλα κύτταρα μέσω μίας σύναψης. Η σύναψη είναι μία κυτταρική διακλάδωση για την επικοινωνία μεταξύ κυττάρων - διεγερτών που αναπαρίσταται εδώ! Τα διεγερτικά οδηγούν σε αύξηση της απελευθέρωσης των διαβιβαστών. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 14: Τα διεγερτικά αυξάνουν τον ερεθισμό του εγκεφάλου και του σώματος. Η χρήση από τους αθλητές στηρίζεται στην επίτευξη αυξημένης εγρήγορσης, μειωμένης κόπωσης και στην αυξημένη ανταγωνιστικότητα και επιθετικότητα με λιγότερη ευαισθησία στον πόνο. Τα διεγερτικά δεν αυξάνουν άμεσα τη φυσική απόδοση. Τα περισσότερο συνήθως χρησιμοποιούμενα διεγερτικά στον αθλητισμό είναι οι αμφεταμίνες, η κοκαΐνη, η εφεδρίνη και η καφεΐνη. Το γράφημα δείχνει: Η κατάσταση «πλήρους εξάντλησης» είναι υπό φυσιολογικές καταστάσεις (π.χ. στον αθλητισμό) μη επιτεύξιμη. Είναι κάτι σαν αυτόνομη πηγή προστασίας και μπορεί να ενεργοποιηθεί μόνο κάτω από ειδικές περιστάσεις. Αλλά με τα διεγερτικά είναι πιθανό να εξαντληθούν οι τελευταίες πηγές ενέργειας του σώματος! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 15: Τα διεγερτικά οδηγούν στην καταστολή του φόβου ή της εξάντλησης. Η επίδρασή τους είναι τόσο ισχυρή ώστε ένας αθλητής δε συνειδητοποιεί πόσο εξαντλημένος είναι και υπάρχουν περιπτώσεις υπερπροσπάθειας που οδηγούν στο θάνατο, ιδιαίτερα σε υψηλού επιπέδου ανταγωνιστικά αθλήματα. Σε συνάρτηση με αυτές τις επιπτώσεις, η αφυδάτωση μπορεί επίσης να εμφανιστεί ως αποτέλεσμα παρατεταμένης προσπάθειας και επίσης, γενικότερη υπερθερμία. Οι ιατρικές επιπτώσεις των διεγερτικών είναι από τη μία πλευρά η ανάπτυξη ψυχολογικών διαταραχών όπως η εξάρτηση ή η κατάθλιψη και από την άλλη πλευρά φυσιολογικές επιπτώσεις όπως: δυσρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος Περισσότερες πληροφορίες:

9 απώλεια της όρεξης και του ύπνου παραισθήσεις υπερδιέγερση, τρόμος, νευρικότητα, ανησυχία, υπερένταση καρδιακή αρρυθμία Λόγω της επίπτωσης της ευφορίας, τα διεγερτικά χρησιμοποιούνται τόσο στο χώρο του αθλητισμού όσο και έξω από τον αθλητισμό! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 16: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 17: Η σύντμηση EPO αντιπροσωπεύει την ορμόνη ερυθροποιητίνη η οποία είναι ένας αυξητικός παράγοντας που σχηματίζεται κατ εξοχήν στα νεφρά και διεγείρει τη σύνθεση των ερυθρών κυττάρων του αίματος. Τα ερυθρά κύτταρα του αίματος ή ερυθροκύτταρα μεταφέρουν οξυγόνο στους ιστούς. Ο κύκλος παραγωγής των ερυθρών αιμοσφαιρίων ρυθμίζεται από την περιεκτικότητα του οξυγόνου στο αίμα, η οποία «υπολογίζεται» συνεχώς από υποδοχείς ως μια ελεγχόμενη παράμετρος. Εάν η περιεκτικότητα οξυγόνου είναι μειωμένη και το σώμα φθάσει σε κατάσταση υποξίας, η παραγωγή EPO θα πυροδοτηθεί και ως επακόλουθο αυτού ερυθρά αιμοσφαίρια θα παραχθούν στον ερυθρό μυελό των οστών. Το σημαντικό όργανο αναφορικά με αυτόν τον κύκλο είναι οι νεφροί, στον ιστό των οποίων παράγεται κυρίως η EPO. Είναι δυνατό να παρέμβουμε σε αυτό το κύκλωμα ελέγχου χορηγώντας EPO εξωτερικά, προκαλώντας αύξηση του αριθμού των ερυθρών αιμοσφαιρίων ακόμα και χωρίς προπόνηση. Η ερυθροποιητίνη χρησιμοποιείται για την ιατρική θεραπεία της αναιμίας που σχετίζεται με τη χρόνια νεφρική νόσο, τη θεραπεία του καρκίνου, του AIDS ή ανθρώπων που βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση. Η εικόνα δείχνει: Η ερυθροποιητίνη παράγεται από τα νεφρικά κύτταρα και εκκρίνεται στο αίμα (αγγειακό σύστημα). Διεγείρει την παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων στο μυελό των οστών. Περισσότερες πληροφορίες:

10 ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 18: Η ερυθροποιητίνη διεγείρει την παραγωγή των ερυθρών κυττάρων του αίματος ή ερυθροκυττάρων στο μυελό των οστών, τα οποία είναι υπεύθυνα για τη μεταφορά του οξυγόνου. Το οξυγόνο είναι απαραίτητο για τις φυσιολογικές λειτουργίες του ανθρώπινου σώματος. Ειδικότερα, οι μύες χρειάζονται περισσότερο οξυγόνο για να διασφαλίσουν την απόδοση αντοχής. Ως επακόλουθο, οι ποδηλάτες, οι δρομείς μεγάλων αποστάσεων ή οι χιονοδρόμοι αντοχής δελεάζονται στη χρήση EPO για να αυξήσουν την ιστική οξυγόνωση. Μία νόμιμη και περισσότερο ασφαλής επιλογή να αυξηθεί η απόδοση αντοχής ή για την ακρίβεια, η ικανότητα δέσμευσης οξυγόνου είναι η προπόνηση σε υψηλό υψόμετρο. Λόγω των ειδικών συνθηκών της ατμόσφαιρας στα βουνά, η μειωμένη διαθεσιμότητα οξυγόνου οδηγεί σε διέγερση της νόμιμης σύνθεσης ερυθρών κυττάρων του αίματος. Η εικόνα δείχνει: Ο Φιλανδός Σκανδιναβός σκιέρ Eero Mäntyranta έχει μία μετάλλαξη στο γονίδιο του υποδοχέα της ερυθροποιητίνης. Το γεγονός αυτό οδήγησε σε αύξηση της ικανότητας μεταφοράς οξυγόνου στο αίμα, οδηγώντας τον σε αρκετά χρυσά Ολυμπιακά μετάλλια. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 19: Η Ερυθροποιητίνη (EPO), είτε υπό τη φυσική μορφή που υπάρχει στο σώμα (ανθρώπινη [h] EPO) είτε αυτή που παράγεται με γονιδιακή τεχνολογία (συνθετική ανθρώπινη [rh] EPO), δεν έχει καμία παρενέργεια σύμφωνα με τη δομή της. Όλες οι επικίνδυνες για την υγεία παρενέργειες συνδέονται με την επίπτωση της αυξημένης παραγωγής ερυθρών αιμοσφαιρίων και ειδικότερα της αυξημένης γλοιότητας του αίματος. Η χρήση EPO αυξάνει τον κίνδυνο αρτηριακής υπέρτασης ή θρομβοεμβολικών επεισοδίων στους πνεύμονες, στον εγκέφαλο ή την καρδιά, που μπορεί π.χ. να έχει ως αποτέλεσμα εμβολή ή έμφραγμα. Η χρήση EPO αποτελεί σημαντική απειλή για τη ζωή! Η εικόνα δείχνει: στην αριστερή πλευρά της εικόνας βλέπετε τη δεξιά κοιλία, στη δεξιά πλευρά βλέπετε την αριστερή κοιλία μίας παθολογικά μεγεθυσμένης καρδιάς και η απόφραξη σημειώνεται με τα βελάκια ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 20: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! Περισσότερες πληροφορίες:

11 ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 21: Το ντόπινγκ αίματος ανήκει στις παράνομες μεθόδους. Είναι μία άμεση μορφή αύξησης της μεταφοράς του οξυγόνου αποτέλεσμα της αύξησης του αριθμού των ερυθρών κυττάρων. Αντίθετα, η EPO προκαλεί μόνο αύξηση της σύνθεσης των ερυθρών κυττάρων. Υπάρχουν δύο μέθοδοι που οι αθλητές μπορούν να εκμεταλλευτούν: συλλέγοντας το αίμα τους και εισάγοντάς το ξανά αργότερα παίρνοντας το αίμα ενός δότη και εισάγοντάς το ξανά εάν είναι απαραίτητο Οι φυσιολογικές επιπτώσεις είναι ίδιες όπως στη χρήση EPO: αυξάνονται τα ερυθρά κύτταρα του αίματος αυξάνεται η ικανότητα μεταφοράς οξυγόνου Φιάλες αίματος χρησιμοποιούνται στη ιατρική για την αντιμετώπιση τεράστιων απωλειών αίματος. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 22: Περισσότερα ερυθρά κύτταρα, περισσότερη μεταφορά οξυγόνου, περισσότερη απόδοση αντοχής! Οι επιπτώσεις είναι ίδιες με τη χρήση EPO, αλλά με ένα άμεσο επακόλουθο. Το γράφημα δείχνει: Το εντυπωσιακό αποτέλεσμα της μετάγγισης αίματος στη φυσική απόδοση εκφράζεται στην παρακάτω γραμμή, δείχνοντας την επίδραση στο χρόνο τρεξίματος μιας απόστασης 10 km με επανέγχυση ή με placebo (ψευδοφάρμακo χωρίς καμία επίδραση). Ομάδα 1: Καμία επίδραση δε φαίνεται μετά από έγχυση placebo, αλλά μία σημαντική επίδραση φανερώνεται μετά από επανέγχυση αίματος ο χρόνος τρεξίματος μειώνεται. Ομάδα 2: Ο χρόνος κάλυψης 10 km μειώνεται αμέσως μετά την επανέγχυση αίματος. Αυτή η βελτίωση του χρόνου διατηρήθηκε για 13 ημέρες μετά την επανέγχυση ερυθρών κυττάρων του αίματος και επομένως παρέμεινε ακόμη και κατά τη διάρκεια έγχυσης placebo. (Τα πρωτότυπα δεδομένα μπορούν να αναζητηθούν: Brien & Simon (1987): JAMA 257 (20), ) ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 23: Οι ιατρικές επιπτώσεις είναι παρόμοιες με τη χορήγηση EPO. Περισσότερες πληροφορίες:

12 Το ντόπινγκ αίματος προκαλεί αύξηση του στρες στο καρδιαγγειακό σύστημα οδηγώντας σε υψηλή αρτηριακή πίεση και σε αύξηση του κινδύνου θρόμβωσης. Οι μεταγγίσεις αίματος διατηρούν τον κίνδυνο ατυχήματος μιας μετάγγισης με αλλεργίες ή ασυμβατότητας και τον κίνδυνο σοβαρών λοιμώξεων όπως ηπατίτιδα ή AIDS. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 24: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! SLIDE 25: Τα συμπληρώματα διατροφής είναι φυσικές ουσίες που είτε υπάρχουν στο σώμα είτε επιπρόσθετα προσλαμβάνονται με τη φυσιολογική καθημερινή διατροφή, όπως γλυκόζη, ανόργανα συστατικά, βιταμίνες ή ιχνοστοιχεία. Αυτές οι ουσίες είναι εν μέρει απαραίτητες για την αύξηση και ανάπτυξη ενός πολυκύτταρου οργανισμού, όπως το ανθρώπινο σώμα. Αυτά τα συμπληρώματα αποτελούνται κυρίως από διάφορες ουσίες. Ο ιατρικός λόγος επιπρόσθετης αναπλήρωσης με συμπληρώματα διατροφής είναι η ανεπάρκεια στο σώμα λόγω υποσιτισμού ή ασθενειών. Οι κύριοι λόγοι που ο γενικός πληθυσμός χρησιμοποιεί συμπληρώματα διατροφής είναι η προαγωγή της υγείας, η μείωση του κινδύνου αρρώστιας και τουλάχιστον ο έλεγχος του σωματικού βάρους. Τα περισσότερα από τα συμπληρώματα δεν περιλαμβάνονται στον «Κατάλογο». ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 26: Τα συμπληρώματα διατροφής ίσως είναι απαραίτητα για ορισμένους αθλητές, π.χ. με εξαιρετικά αυξημένες ανάγκες θερμίδων, που δε μπορούν να καλυφθούν με τη φυσιολογική καθημερινή διατροφή (όπως ο Γύρος της Γαλλίας κλπ.). Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη χρήση βιταμινών της Β ομάδας και ανόργανων συστατικών όπως ιώδιο, ψευδάργυρος και εν μέρει σίδηρος που χάνονται με τον ιδρώτα. Εν τούτοις, μία καλά ισορροπημένη διατροφή είναι πολύ καλύτερη από οποιοδήποτε συμπλήρωμα και φυσικά τα επίπεδα πρόσληψης πρέπει να ληφθούν υπόψη προκειμένου να αποφευχθεί η «υπερδοσολογία». Περισσότερες πληροφορίες:

13 ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 27: Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου των συμπληρωμάτων διατροφής μπορεί να είναι η θετική δοκιμασία ελέγχου ντόπινγκ από μολυσμένα συμπληρώματα. Υπάρχουν συστατικά που δεν αναγράφονται και μπορεί να οδηγήσουν στην ακραία περίπτωση θετικής δοκιμασίας ελέγχου ντόπινγκ. Ως επακόλουθο οι ιατρικές επιπτώσεις εξαρτώνται από το είδος των «μη αναγραφόμενων» ουσιών. Οι περισσότερες εντοπισμένες ουσίες είναι διάφορα ανδρογόνα αναβολικά στεροειδή. Είναι αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι πολλοί αθλούμενοι χρησιμοποιούν συμπληρώματα χωρίς την επίγνωση των παρενεργειών και των συνιστώμενων επιπέδων πρόσληψης. Μπροστά στη μεγάλη αγορά των συμπληρωμάτων διατροφής (περίπου 12 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ στις ΗΠΑ το έτος 2001) και στις εντυπωσιακές πωλήσεις παγκοσμίως, τα όρια μεταξύ της συνιστώμενης χρήσης και της κατάχρησης είναι μετέωρα. Ο πίνακας δείχνει: Μία ανάλυση της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής 600 συμπληρωμάτων διατροφής του εμπορίου διαπίστωσε ότι το ένα τέταρτο των ερευνηθέντων συμπληρωμάτων περιείχαν απαγορευμένες ουσίες όπως αναβολικά στεροειδή. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 28: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 29: Τα γονίδια είναι μοναδικά τμήματα του DNA που περιέχουν τις γενετικές πληροφορίες. Αυτά τα γονίδια περιέχουν την πληροφορία για τη σύσταση του σώματος και επομένως για τις μοναδικές πρωτεΐνες, επίσης. Για παράδειγμα, οι μυϊκές πρωτεΐνες. Μία πλευρά της γονιδιακής θεραπείας είναι η προσπάθεια αλλαγής της πληροφορίας στα επιλεγόμενα γονίδια. Ο Απαγορευμένος Κατάλογος του 2008 ορίζει το γονιδιακό ντόπινγκ ως «η μη θεραπευτική χρήση κυττάρων, γονιδίων, γενετικών στοιχείων, ή η τροποποίηση της γονιδιακής έκφρασης, έχοντας την ικανότητα βελτίωσης της αθλητικής απόδοσης».. Η εικόνα δείχνει: Η ιδέα της γονιδιακής θεραπείας είναι η εισαγωγή των τροποποιημένων γονιδίων μέσα στο κύτταρο με τη βοήθεια ειδικών μεταφορέων. Μετά την εισαγωγή, οι διορθωμένες/νέες λειτουργικές πρωτεΐνες μπορούν να Περισσότερες πληροφορίες:

14 παραχθούν από το κύτταρο και η ασθένεια μπορεί να θεραπευθεί ή τουλάχιστον να υποχωρήσει. Ο ιατρικός λόγος της γονιδιακής θεραπείας είναι να διορθώσει τα ελαττωματικά γονίδια τα οποία είναι υπεύθυνα για την ανάπτυξη της ασθένειας, όπως κληρονομικών ασθενειών. Αλλά το πρόβλημα είναι η χρήση της θεραπευτικής ιδέας για αθλητικούς σκοπούς. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 30: Εάν η διόρθωση των ελαττωματικών γονιδίων είναι εφικτή, δεν απέχει πολύ από την μετατροπή των μυϊκών γονιδίων. Πιθανοί λόγοι χρήσης θα μπορούσαν να είναι: η αυξημένη παραγωγή ερυθροποιητίνης (θυμηθείτε τον Eero Mäntyranta, τον Σκανδιναβό χιονοδρόμο) για τη βελτίωση της απόδοσης αντοχής η διέγερση συγκεκριμένων παραγόντων μυϊκής ανάπτυξης για τη βελτίωση της δύναμης και της αντοχής Η αριστερή εικόνα δείχνει: Ένα παιδί στην ηλικία των εφτά μηνών και έξι ημερών. Εμφανίστηκε εξαιρετικά μυώδες, με αναπτυχθέντες μύες στους μηρούς και στα άνω άκρα. Στην ηλικία των 4,5 ετών, το μωρό, γένους αρσενικού, εμφάνισε αυξημένη μυϊκή μάζα και δύναμη λόγω γενετικής μετάλλαξης της μυοστατίνης που οδήγησε σε αυξημένη μυϊκή μάζα. Μπορούσε να κρατήσει δύο αλτήρες των 3 κιλών σε οριζόντια θέση με έκταση των χεριών. (Τα πρωτότυπα δεδομένα μπορούν να αναζητηθούν από Schuelke et al. (2004) N Engl J Med. 350: ) Η δεξιά εικόνα δείχνει: Η αποκαλούμενη «Βελγική Μπλε» αγελάδα με μετάλλαξη στο γονίδιο της μυοστατίνης. Η αυξημένη μυϊκή μάζα είναι μία ευδιάκριτη οπτική ένδειξη. Εν τούτοις, εφαρμογή της χρήσης της γονιδιακής θεραπείας ή της ιδέας της γονιδιακής μετάλλαξης δεν είναι ακόμα γνωστό ότι υπάρχει στον αθλητισμό. ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 31: Η έλλειψη ελέγχου των τεχνητών γονιδίων είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα στη γονιδιακή θεραπεία. Όλα τα επιθυμητά και μη αποτελέσματα δεν μπορούν να προβλεφθούν σύμφωνα με τους ευρύτατα διαδεδομένους μηχανισμούς ρύθμισης των γονιδίων. Αποτελέσματα από κλινικές δοκιμές για μεθόδους γονιδιακής θεραπείας ανέφεραν ότι τα παρακάτω προβλήματα όπως καρκίνος, πολλαπλή ανεπάρκεια οργάνων και Περισσότερες πληροφορίες:

15 άλλες σημαντικές διαταραχές της υγείας απειλητικές για τη ζωή μπορεί να εμφανιστούν. Επιπρόσθετοι κίνδυνοι είναι πλήρως άγνωστοι, λόγω των ελαχίστων μελετών και δημοσιεύσεων και επομένως οι ιατρικές επιπτώσεις της γονιδιακής θεραπείας είναι ανεξέλεγκτες! ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 32: Περίληψη και λέξεις κλειδιά που πρέπει να γνωρίζετε! Περισσότερες πληροφορίες:

Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ!

Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ! Πρώτα βήματα στην πρόληψη του ντόπινγκ! ΒΑΣΙΚΟ-Επίπεδο Τι είναι το ντόπινγκ; Αύξηση απόδοσης με τηχρήση απαγορευμένων ουσιών ή απαγορευμένων μεθόδων Αθέμιτη ενέργεια που φέρει κινδύνους για την υγεία Διεθνείς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΠΙΟ ΚΟΝΤΙΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΑ! ΜΕΣΑΙΟ ΕΠΙΠΕΔΟ

ΜΙΑ ΠΙΟ ΚΟΝΤΙΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΑ! ΜΕΣΑΙΟ ΕΠΙΠΕΔΟ Εναρμονίζοντας τη γνώση για τις ιατρικές επιπτώσεις του ντόπινγκ ΜΙΑ ΠΙΟ ΚΟΝΤΙΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟ ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΓΕΝΙΚΟΤΕΡΑ! ΜΕΣΑΙΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ 2: Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Αντι-Ντόπινγκ περιγράφει τον Παγκόσμιο

Διαβάστε περισσότερα

Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός.

Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός. Γενικό Λύκειο Παραλίας. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΣΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διατροφή και αθλητισμός. Υπεύθυνη καθηγήτρια: Λουκοπούλου Νεκταρία Η ομάδα μας: Βενετιάδη Νικολίτσα Καγκελάρη Χριστίνα Κολεγιάννης Χρήστος Καρρά Φωτεινή

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD

Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD Πώς να μην χάσετε στην θάλασσα ότι με κόπο κερδίσατε στην πισίνα: συμπληρώματα διατροφής και άλλα «κόλπα» Γιώργος Σακκάς PhD ΤΕΦΑΑ - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Σήμερα θα μιλήσουμε για τα εξής θέματα: Τι κερδίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ. ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών» ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0918 «Βιοχημική Αξιολόγηση Αθλητών»

Διαβάστε περισσότερα

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014

4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 4 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΦΗΒΟΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ Ο αθλητισμός είναι η συστηματική σωματική καλλιέργεια και

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το στρες Πρώτη νευροενδοκρινολογική απάντηση Δεύτερη νευροενδοεκρινολογική απάντηση Ο υποθάλαμος Κορτιζόλη

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

Εξετάστε πιο προσεκτικά το ντόπινγκ γενικά!

Εξετάστε πιο προσεκτικά το ντόπινγκ γενικά! Εξετάστε πιο προσεκτικά το ντόπινγκ γενικά! ΜΕΣΑΙΟ-Επίπεδο Ο Παγκόσμιος Κώδικας Αντι-Ντόπινγκ Καθορισμός των κανονισμών αντίντόπινγκ Πλαίσιο για εναρμόνιση των αντίντόπινγκ τακτικών, κανόνων και διατάξεων

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ

Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ Υπεύθυνος Μαθήματος: ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΛΜΠΑΝΙΔΗΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Διάλεξη 5η ΝΤΟΠΙΝΓΚ ΚΑΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ί Π ή Θ ά ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3 Κυκλοφορικό Σύστημα Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Η μεταφορά των θρεπτικών ουσιών στα κύτταρα και των ιστών και η απομάκρυνση από αυτά των άχρηστων γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

1. Η αναπνευστική λειτουργία. 2. Η κεντρική λειτουργία. 3. Η περιφερική λειτουργία. 4. Ο μυϊκός μεταβολισμός

1. Η αναπνευστική λειτουργία. 2. Η κεντρική λειτουργία. 3. Η περιφερική λειτουργία. 4. Ο μυϊκός μεταβολισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ VO2max Βαμβακούδης Ευστράτιος Επίκουρος Καθηγητής Εργοφυσιολογικής Αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ KAI ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Νικόλαος Χ. Σύρμος ANAΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο άνθρωπος αναπαράγεται με αμφιγονική αναπαραγωγή. Δύο γαμετικά κύτταρα,το ωάριο (θηλυκό)

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΩΝ ΟΥΣΙΩΝ Σύμφωνα με τον κώδικα Αντι-ντόπινγκ (που τίθεται σε ισχύ το 2005) του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντι-ντόπινγκ οι κατηγορίες απαγορευμένων ουσιών έχουν ως εξής: ΔΙΕΓΕΡΤΙΚΑ Τα

Διαβάστε περισσότερα

Αθλητιατρική Παρέμβαση Στο Εξατομικευμένο Προπονητικό Πρόγραμμα. ΧΡΟΝΗΣ ΔΡΟΥΓΙΑΣ.

Αθλητιατρική Παρέμβαση Στο Εξατομικευμένο Προπονητικό Πρόγραμμα. ΧΡΟΝΗΣ ΔΡΟΥΓΙΑΣ. Αθλητιατρική Παρέμβαση Στο Εξατομικευμένο Προπονητικό Πρόγραμμα. ΧΡΟΝΗΣ ΔΡΟΥΓΙΑΣ. Ταλέντο (Costill): Η ικανότητα του οργανισμού να ανταπεξέρχεται σε υψηλά στρεσσογόνα ερεθίσματα και να προσαρμόζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ. Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη

Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ. Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη Γυμνάσιο Κερατέας ΚΑΡΚΙΝΟΣ & ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ Αναστασία Σουλαχάκη Κωνσταντίνα Πρίφτη 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ : Ορολογία και λίγα λόγια για τον καρκίνο Χαρακτηριστικά του καρκίνου Μεταλλάξεις Μεταλλάξεις και καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου. «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό

Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου. «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό 1 Τι είναι το doping; (I) Προέλευση του όρου «Doop» (Ολλανδικός όρος) (18ος αιώνας): Νοτιοαφρικάνικο ποτό «Ντόουπ» αναφέρεται για πρώτη φορά σε ένα Αγγλικό λεξικό «doping» (ντοπάρισµα) ( ιεθνής όρος) 2

Διαβάστε περισσότερα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 13η Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Greek. 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο

Greek. 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο Greek 1 Ερώτ ηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο σώμα μου. Εξήγ ηση: Όλοι οι αθλητές πρέπει να είναι προνοητικοί και να ενημερώνονται διαρκώς

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015

Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015 Κατερίνα Μιχοπούλου Γ 3 Σχ. έτος 2014-2015 Περιεχόμενα: Η νικοτίνη και ο εγκέφαλος Τι είναι η ακετυλοχολίνη; Συνέπειες Η νικοτίνη και ο εγκέφαλος Ο καπνός προέρχεται από το φυτό Nicotiana tabacum. Αν και

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα

Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα Αθλητική ιατροφή: Μύθοι & Πραγµατικότητα Γιώργος Νάσσης, MSc,PhD Εργοφυσιολόγος- ιατροφολόγος Email: gnassis@phed.uoa.gr Οι αθλητές καταναλώνουν συµπληρώµατα διατροφής 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ 0103 «Φυσιολογία της Άσκησης: Αθλητική

Διαβάστε περισσότερα

Τα ναρκωτικά μπορούν να διακριθούν σε ομάδες με διάφορους τρόπους: για παράδειγμα νόμιμες (νομικά αποδεκτές) και παράνομες (απαγορευμένες) ουσίες.

Τα ναρκωτικά μπορούν να διακριθούν σε ομάδες με διάφορους τρόπους: για παράδειγμα νόμιμες (νομικά αποδεκτές) και παράνομες (απαγορευμένες) ουσίες. Τι είναι ναρκωτικά; Τα ναρκωτικά είναι ουσίες που επιδρούν στον εγκέφαλο και γι' αυτό προκαλούν εθισμό. Οι άνθρωποι που τα χρησιμοποιούν θέλουν να βιώσουν τις συνέπειες των ναρκωτικών. Ορισμένα φάρμακα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ ΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ/-ΡΙΩΝ Η επαρκής πρόσληψη όλων των θρεπτικών συστατικών αποτελεί τη βάση της προσφοράς της διατροφής στην επιτυχία του αθλητή. Βασίλης Μούγιος Καθηγητής βιοχηµείας της άσκησης http://users.auth.gr/mougios

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Υγεία & βελτίωση της αθλητικής απόδοσης Α.Ο. ΠΡΩΤΕΑΣ Αγγελοπούλου Μαντώ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής Διατροφή η σημαντικότερη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΦΑΣΗΣ ΙΙ 1 ος ΧΡΟΝΟΣ Χειμερινό Εξάμηνο 9 πμ-10πμ ΣΕΝΑΡΙΟ 1 σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 «Ιατρική Εξέταση» Ανατομική ορολογία (Ανατομία)

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

GREEK. Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org

GREEK. Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org GREEK Ερωτήσεις και απαντήσεις www.wada-ama.org Ερώτηση: Είμαι εξ ολοκλήρου υπεύθυνος για κάθε ουσία που χρησιμοποιώ, εισάγω με ένεση ή επιθέτω στο σώμα μου. Απάντηση: Σωστό Εξήγηση: Όλοι οι αθλητές πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο Αλκοόλ και ασθένειες του Συκωτιού (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcohol-and-liver-disease) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων αλκοόλ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό Ερωτήσεις θεωρίας 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό 1. Ποια είναι τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού; Τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού είναι ο επιθηλιακός, ο μυικός, ο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ

ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΥΞΗΤΙΚΗ ΟΡΜΟΝΗ, ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΜΙΜΗΤΙΚΟΣ ΑΥΞΗΤΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ-Ι ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Η αυξητική

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Εύα Ζιώζιου, Διατροφολόγος - Διαιτολόγος - Επιστήμων Τροφίμων ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ

Γράφει: Εύα Ζιώζιου, Διατροφολόγος - Διαιτολόγος - Επιστήμων Τροφίμων ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΑΥΓΟ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Εδώ και χρόνια υπάρχει ένας βομβαρδισμός από πληροφορίες οτι το αυγό, που είναι πλούσιο σε χοληστερόλη, μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, τον κίνδυνο δημιουργίας αρτηριοσκλήρωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΟ 2003-2013

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΟ 2003-2013 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΑΠΟ ΤΟ 2003-2013 ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΠΕΡΔΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΟΣ (MSc) 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΕΛΙΔΑ Ενότητα 2 : Χημεία της ζωής 4 Ενότητα 3: Ενέργεια και οργανισμοί 13 Ενότητα 4: κυτταρική

Διαβάστε περισσότερα

Οι παρενέργειες των αναβολικών

Οι παρενέργειες των αναβολικών Οι παρενέργειες των αναβολικών Στους άνδρες: Ακμή, αυξημένη επιθετικότητα και σεξουαλική διάθεση. Χρήση για μεγάλο διάστημα μπορεί να προκαλέσει στειρότητα και ανικανότητα, αναστολή της σπερματογένεσης,

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Sport Nutrition by ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ Ενέργεια που καταναλώνουμε Βασικός μεταβολισμός: 1800 kcal + καθημερινή δραστηριότητα Μια ημέρα στο γραφείο: 150 με 200 kcal Μια ώρα αθλητικής δραστηριότητας: 500

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ Ομάδα Α : Γιαννακούλα Αναστασία Γραμματικού Πέγκυ Δουλκερίδης Γιώργος Νίτσου Ανδριάνα Βαπορίδης Στυλιανός Καράι Λεντίνα Λάμπρου Αντώνιος Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο: 9 ο

Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο: 9 ο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Τομέας Τηλεπικοινωνιών και Διαστημικής Εργαστήριο Ηλεκτρομαγνητικής Θεωρίας Διδάσκων: Καθ. Αλέξανδρος Ρήγας Εξάμηνο:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΝ 20ο ΚΑΙ 21ο ΑΙΩΝΑ ΙΑΤΡΙΚΗ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΝ 20ο ΚΑΙ 21ο ΑΙΩΝΑ ΙΑΤΡΙΚΗ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΝ 20ο ΚΑΙ 21ο ΑΙΩΝΑ ΙΑΤΡΙΚΗ-ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΝΙΚΟΛΕΤΑ ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΥ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΔΟΓΡΑΝΛΗΣ ΑΛΕΞΙΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΘΑΝΑΣΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΙΡΗ ΒΑΛΟΥΞΗ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΚΑΡΑΠΤΣΙΑ ΒΑΡΒΑΡΑ ΣΤΟΧΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη ταξινόμιση της φυσικής κατάστασης Δύναμη Αντοχή φυσική κατάστασ η Ταχύτητα Ευλυγισία ποιοι ασχολούνται με την άσκηση με βάρη οι αθλητές της άρσης βαρών, οι

Διαβάστε περισσότερα

ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών

ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών ESCAPE: Μιαεκπαιδευτική αθλητική πρόκλησηγιατηνενίσχυση τηςαυτογνωσίαςτωνµαθητών 21 ο Γυµνάσιο Πάτρας Σχ. Έτος 2012-13 13 ΑΘΛΟΥΜΑΣΤΕ CITIUS ALTIUS FORTIUS πιο γρήγορα πιο ψηλά πιο δυνατά Ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση των χαρακτηριστικών της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Μέρος Β Δρ. Ανδρέας Φλουρής Ερευνητής Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας Κέντρο Έρευνας, Τεχνολογίας και Ανάπτυξης Θεσσαλίας ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ ΣΤΙΣ ΚΥΨΕΛΙΔΕΣ 2 ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ οι μαθητές του Α2 ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΚΙΣΣΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΙ Ως προς τη µορφή και τη λειτουργία τους. Κυτταρική διαφοροποίηση.

ΙΣΤΟΙ Ως προς τη µορφή και τη λειτουργία τους. Κυτταρική διαφοροποίηση. ΙΣΤΟΙ 1. Τα κύτταρα που αποτελούν τον οργανισµό µας, διακρίνονται σε διάφορους τύπους, παρά το γεγονός ότι όλα, τελικώς, προέρχονται από το ζυγωτό, δηλαδή το πρώτο κύτταρο µε το οποίο ξεκίνησε η ζωή µας.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση;

Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Μήπως είσαι αφυδατωμένος; Πως θα είσαι σίγουρος ότι ενυδατώθηκες επαρκώς Πριν - Κατά τη διάρκεια - Μετά την άσκηση; Κατά τη διάρκεια της άσκησης, η εξάτμιση του ιδρώτα είναι ο βασικός μηχανισμός για την

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. γ 2. α 3. β 4. δ 5. δ Β. Ερωτήσεις σωστού - λάθους 1. Σωστό 2. Λάθος 3. Λάθος 4. Λάθος 5. Σωστό ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ 1ο Α. Για τις ημιτελείς προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα

Συστήματα επικοινωνίας Ανθρωπίνου σώματος. ενδοκρινολογικό νευρικό σύστημα Κύτταρο Το κύτταρο αποτελείται από μέρη τα οποία έχουν συγκεκριμένη δομή και επιτελούν μία συγκεκριμένη λειτουργία στην όλη οργάνωση του κυττάρου. Δομή κυτταροπλασματικής μεμβράνης Συστήματα επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΣΤΡΑΤΗ Ε. ΚΕΤΣΙΟΥ Κ. ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΕΣ Τ.Ε. ΜΕΠ / ΒΠΠ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Κάπνισµα και καρδιά! Μειώνει τη χοληστερόλη HDL και αυξάνει την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΒασίληςΜούγιος, PhD ΤΕΦΑΑ ΑΠΘ http://mougios.webpages.auth.gr Μεταβολικό σύνδροµο Παθολογική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από:

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ

Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα. Τι είναι τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΦΥΛΑΞΗ ΑΙΜΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ ΟΜΦΑΛΙΟΥ ΛΩΡΟΥ ΦΥΛΑΞΗ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΩΝ ΒΛΑΣΤΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΩΝ 1 Τι είναι τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα Τα αιμοποιητικά βλαστικά κύτταρα αποτελούν την πηγή δημιουργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτικά Προϊόντα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα Καλλυντικά Προϊόντα Βιοκτόνα Συμπληρώματα Διατροφής «Ειδική Διατροφή»: FSMP, αθλητών, παρασκευάσματα

Φαρμακευτικά Προϊόντα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα Καλλυντικά Προϊόντα Βιοκτόνα Συμπληρώματα Διατροφής «Ειδική Διατροφή»: FSMP, αθλητών, παρασκευάσματα Φαρμακευτικά Προϊόντα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα Καλλυντικά Προϊόντα Βιοκτόνα Συμπληρώματα Διατροφής «Ειδική Διατροφή»: FSMP, αθλητών, παρασκευάσματα για βρέφη και β βρεφικής ηλικίας, μεταποιημένες τροφές

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Αντοχή Δύναμη Επιμέρους ικανότητες Φυσικής Κατάστασης Ευκαμψία Ευλυγισία Ταχύτητα Αντοχή Αντοχή είναι η ικανότητα του

Διαβάστε περισσότερα

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού Το μαιτεχμιακό σύστημα συνδέεται με τμήματα του μετωπιαίου κι κροταφικού λοβού ( τμήματα των εγκεφαλικών ημισφαιρίων,ονομασμένα σύμφωνα με το κρανιακό οστό που τα καλύπτει). Το ίδιο σχετίζεται με τον έλεγχο

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση»

Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση» Παγκόζμια Γκπαίδερζη «Σοξθή για όλξρπ Σοξθή για ζκέση» Πείνα /Γενετικά Σροποποιημένα Σρόφιμα ΓΓΩΡΓΙΑΝΑ ΚΟΤΡΙΔΟΤ Γ- ΛΤΚΓΙΟΤ- ΛΤΚΓΙΟ ΑΓΙΟΤ ΙΩΑΝΝΗ ΛΓΜΓΟΤ Διαηοξθή και η ζημαζία ηηπ για ηημ ργεία 1) «Άφησε

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια ρ ZΩΗ ΚΑΤΣΑΡΟΥ Νευρολόγος ιευθύντρια ΕΣΥ Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια µορφή κατάθλιψης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ 2. ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ Οι όγκοι χαρακτηρίζονται από πολλαπλές αλλαγές του μεταβολισμού. Η χαρακτηριστική μεταβολική λειτουργία μπορεί να μετρηθεί in vivo με τη βοήθεια ενός ραδιοσημασμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη «Το κόκκινο κρασί κάνει καλό στην καρδιά» «ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ

ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ Kidney Health Australia σελίδα 1/5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η νεφροπάθεια χαρακτηρίζεται και ως "σιωπηρή ασθένεια" γιατί συχνά δεν υπάρχουν συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ESCAPE ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ Βασικές απαιτήσεις για τη διατροφή των αθλητών Τα τελευταία χρόνια οι αθλητικές επιδόσεις αυξάνονται αδιάκοπα. Η συνηθισμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ»

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΣΧΕΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ Πρόληψη εμφάνισης νοσημάτων Θεραπεία ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τελικό κείμενο της Μελέτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τα τελικά προϊόντα προχωρημένης γλυκοζυλίωσης (Advanced Glycation End products, ) είναι μόρια υψηλής δραστικότητας, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα. Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεωρία. Θεωρία. Τι είναι το ντόπινγκ

Έρευνα. Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεωρία. Θεωρία. Τι είναι το ντόπινγκ Θέµατα που θα αναπτυχθούν Ντόπινγκ, µια ανέντιµηκαι επικίνδυνη για την υγεία συµπεριφορά. Θεοδωράκης Γιάννης Ορισµοί και πληροφορίες σχετικές µε το πρόβληµα του ντόπινγκ στα σπορ. Ιδέες για παρεµβάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ. 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ. 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ. ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ. (α) Να ονομάσετε τα αγγεία Α και Β. (β) Πώς είναι προσαρμοσμένο το αγγείο Γ για να έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα