Διατροφή.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Διατροφή. www.eligast.gr"

Transcript

1 ΜΑΪΟΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 ΤΕΥΧΟΣ 61 / 11 ο έτος έκδοσης ISSN: & Διατροφή ΚΩΔΙΚΟΣ 6899 Δυσκοιλιότητα: Ο ρόλος του χειρουργού Ένας πλήρης οδηγός διατροφής για τη διαχείριση του προδιαβήτη Τί είναι ΙΛΙΓΓΟΣ; Νέα δεδομένα για αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της γαστρεντερίτιδας Οι τροφές της μακροζωίας Αθλούμαι συστηματικά. Τι ποσότητες φαγητού πρέπει να καταναλώνω;

2 Άρθρο Σύνταξης Αγαπητοί αναγνώστες, καλό και έντονα θερμό καλοκαίρι! Αν και ο πρώτος επιθετικός προσδιορισμός για το καλοκαίρι είναι ευχή, το δεύτερο είναι μία κοινότοπη αλλά ανησυχητική διαπίστωση. Μία διαπίστωση, η οποία εξ ιδίων ορμώμενη, ενέχει πληθώρα ερμηνειών καθώς άπτεται τόσο της γενικότερης περιρρέουσας «θερμής» κατάστασης στην κοινωνία μας όσο και, εν τη ευρεία έννοια, καθαρά κλιματολογικής διαπίστωσης. Συχνά δε έχουμε αναλύσει και επιστήσει την προσοχή στους παράγοντες που, εν τη γενέσει της επιστήμης, σκοπό έχουν τον σωστό και έμμετρο τρόπο ζωής. Παράγοντες οι οποίοι συμβάλουν, από κοινού με την ορθή αντίληψη περί υγιούς διαβίωσης, στην όσο το δυνατόν καλυτέρευση των συνθηκών που απαρτίζουν την καθημερινότητά μας. Με τον συνδυασμό μάλιστα των παραπάνω είναι εύκολο να φτάσει κανείς στην διαπίστωση πως η εποχή (και η ερμηνεία της λέξης ας μείνει άνευ ορίων) επιβάλει να οπλιστούμε με μία πολυεπίπεδη «πρόληψη». Η λέξη «πρόληψη» είναι ακριβώς η λέξη κλειδί, που οφείλει να χαρακτηρίζει την πληθώρα των συμπεριφορών μας, αν θέλουμε να αρθούμε στο ύψος των περιστάσεων που επιβάλει ένα «θερμό καλοκαίρι». Ενδεικτικές των παραπάνω συμπεριφορών είναι τόσο οι, συχνά αναφερόμενες, σωστές διατροφικές επιλογές που περιλαμβάνουν ελαφρά και μικρά γεύματα καθώς και ικανές ποσότητες νερού και πηγών ενυδάτωσης, όσο και οι αντίστοιχα σωστές ψυχολογικές συνιστώσες, στις οποίες δυστυχώς σπάνια αναφερόμαστε, και οι οποίες περιλαμβάνουν «ελαφρά γεύματα» υπομονής και μεγάλες ποσότητες χαράς και πηγών ηρεμίας και ψυχραιμίας. Οφείλουμε στον εαυτό μας να προλαμβάνουμε την εξάντληση τόσο των ενυδατικών μας πηγών όσο και των πηγών που μας προσφέρουν χαρά και υπομονή για να ανταπεξέλθουμε στο, κοινώς ομολογούμενο, δύσκολο και «θερμό» μέλλον, έτσι όπως οι καθημερινές εξελίξεις το παρουσιάζουν. Ας είμαστε λοιπόν προσεκτικοί και ας διαπιστώσουμε πως, όπως το σώμα μας έχει ανάγκη το νερό μία θερμή μέρα έτσι και η ανθρώπινη ψυχολογία έχει τεράστια ανάγκη από πηγές αισιοδοξίας, χαράς και υπομονής. Σε αυτές δε τις πηγές αισιοδοξίας και υπομονής ας μην ξεχάσουμε κατά μείζονα ρόλο τους, κατά την κοινή ρήση, «δικούς μας» ανθρώπους, ανθρώπους που νοιαζόμαστε και μας νοιάζονται, πρόσωπα που η παρουσία τους στην ζωή μας είναι δροσιστικό βάλσαμο και πηγή αναζωογόνησης. Με αυτή την σκέψη, μετατρεπόμενη σε νέα ευχή σας χαιρετώ και σας εύχομαι «Καλό, Δροσερό και Ψύχραιμο Καλοκαίρι για εσάς και τις οικογένειές σας». Ευάγγελος Χολόγκιτας Αναπλ. Διευθυντής Σύνταξης Ευεξία & Διατροφή 3

3 2013 ΔΙ ΚΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙ ΕΥΕΞΙΑΚΟΥ & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Διμηνιαία ΓΑΣΤ ΈκδοσηΡτου ΙδρύματοςΚΓαστρεντερολογίας ΔΜΑΪΟΣ Ι Μ Η ΝΙΟΥΝΙΟΣ ΙΑΙΟ ΠΕΡΙΟ Ι ΔΡ ΥΜΑΤΟΣ Ε ΝΕλληνκού Τ Ε Ρ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΙ Δ ΙΑΤ Ρ ΟΦΗ&ΣΔιατροφής ΕΛ Ι ΓΑ ΣΤ Π Ε 10 Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Α Υγιεινή διατροφή. Άρθρο: Ευβιοτικά και προβιοτικά: Τι πρέπει να γνωρίζουμε Γιατί είναι τόσο δύσκολη; Άρθρο: Τροφική αλλεργία στα παιδιά Άρθρο: Στέβια, το φυσικό γλυκαντικό του μέλλοντος; Άρθρο: καισωστή πεπτικό σύστημα Παιδί & Ευεξία Εφηβος: διατροφή για...μαθητές. Υγιεινό Μικρά &Κολατσιό Νόστιμαστο Σχολείο Περί Διαίτης: Μη θερμιδογόνες γλυκαντικές ουσίες: Παιδί & Έφηβος: Νέα δεδομένα για «Το Μηδεν Αγαν» την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση 26 Ευεξία: ZUMBA: η κεφάτη της γαστρεντερίτιδας άσκηση Άρθρο: Μεταβολές του τρόπου ζωής Περί Διαίτης: Οι τροφές της μακροζωίας κατά τη διάρκεια θεραπείας με κορτικοστεροειδή Ευεξία: Αθλούμαι συστηματικά. Τι ποσότητες φαγητού Συνταγές πρέπει να καταναλώνω; Μικρά & Νόστιμα Ta Nέα του Ιδρύματος Επικοινωνούμε Συνταγές Ta Nέα του Ιδρύματος ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΥΝΤΑΞΗΣ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ Έδρα: Πατριάρχου Ιωακείμ 30, Αθήνα Τηλ. Fax.: , URL: Διευθυντής Σύνταξης: Γεώργιος Π. Καραμανώλης, Γαστρεντερολόγος Αναπληρωτές Διευθυντές Σύνταξης: Εμμανουήλ Συμβουλάκης, Γαστρεντερολόγος Ευάγγελος Χολόγκιτας, Παθολόγος Συντακτική Επιτροπή: Παναγιώτα Καφρίτσα, Παιδίατρος - Παιδογαστρεντερολόγος Ιωάννης Μανιός, Διατροφολόγος - Εργοφυσιολόγος Βασίλειος Παπαμίκος, Νοσοκομειακός Διατολόγος - Διατροφολόγος Παρασκευάς Παπαχρήστος, Διατολόγος - Διατροφολόγος Δημήτριος Παπαπαναγιώτου, Δημοσιογράφος Εμμανουήλ Τσόχατζης, Παθολόγος Κωνσταντίνος Αρβανιτάκης, Γαστρεντερολόγος ΕπιμέλειαΔιόρθωση Κειμένων: Γεώργιος Π. Καραμανώλης ΔιοικητικΟ ΣυμβοΥλιο Διευθυντής: Ν Άρθρο Σύνταξης Άρθρο: Δυσκοιλιότητα: Ο ρόλος του χειρουργού Άρθρο: Η σημασία της συχνότητας των γευμάτων Διατροφή: πλήρης οδηγόςζωής διατροφής... 8 Διατροφή: Ένας Διατροφή = Τρόπος για τη διαχείριση του προδιαβήτη Άρθρο: Δυσκοιλιότητα: ένα συχνό σύμπτωμα Άρθρο: είναι ΙΛΙΓΓΟΣ; που δεντίπρέπει να υποεκτιμάται Ιδιοκτήτης: ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Εκδότης και υπεύθυνος παρά τω νόμω: Δ. Παπαπαναγιώτου, δημοσιογράφος Πρόεδρος: Ε Γεν. Γραμματέας: Δημήτριος Γ. Καραμανώλης, Γαστρεντερολόγος 4 Ταμίας: Νικόλαος Βιάζης, Γαστρεντερολόγος Μέλη: Νικόλαος Θεοδωρίδης, Επιχειρηματίας Ιωάννης Καραγιάννης, Γαστρεντερολόγος Γεώργιος Παπαθεοδωρίδης, Γαστρεντερολόγος Παρασκευάς Παπαχρήστος, Διατροφολόγος Γρηγόριος Πασπάτης, Γαστρεντερολόγος Χαράλαμπος Τζάθας, Γαστρεντερολόγος Επαμεινώνδας Τσιάνος, Γαστρεντερολόγος Marketing & Διαφήμιση: Μένια Κουκουγιάννη Τηλ.: Κιν.: Ευεξία & Διατροφή Σχεδιασμός, Παραγωγή: ΤΕΧΝΟΓΡΑΜΜΑmed Καλλιτεχνική Επιμέλεια: Ελένη A. Βραχάτη Εκδοτική Επιμέλεια: ΤΕΧΝΟΓΡΑΜΜΑmed ISSN: Το περιεχόμενο του κάθε άρθρου εκφράζει την άποψη του συγγραφέα του, η οποία δεν είναι υποχρεωτικά αποδεκτή από τη Συντακτική Επιτροπή Ευεξία & Διατροφή 5

4 Ανέζα Γιάλλουρου, Ειδικευόμενη Χειρουργός Άρθρο Ο εμπλουτισμός της καηθημερινής διατροφής με φυτικές ίνες, η αυξημένη κατανάλωση υγρών, η συστηματική σωματική άσκηση, καθώς και η χρήση υπακτικών φαρμάκων αποτελούν απλά μέτρα που στην πλειονότητα των ασθενών ανακουφίζουν από τα συμπτώματα. Σε περιπτώσεις συστηματικών παθήσεων, η θεραπεία της υποκείμενης νόσου οδηγεί και στην εξάλειψη της συμπτωματολογίας. Παρόλα αυτά, μια μικρή ομάδα ασθενών με χρόνια δυσκοιλιότητα θα χρειαστούν εκτίμηση για πιθανή χειρουργική αντιμετώπιση. Η σωστή επιλογή εκείνων των ασθενών που τελικά θα υποβληθούν σε κάποιας μορφής χειρουργική επέμβαση είναι ιδιαίτερα σημαντική. Δυσκοιλιότητα: Ο ρόλος του χειρουργού Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα συχνό πρόβλημα για το οποίο ασθενείς αναζητούν την συμβολή του ιατρού. Υπάρχουν ποικίλλοι αιτιολογικοί παράγοντες που έχουν ενοχοποιηθεί για την συγκεκριμένη νοσολογική οντότητα, όπως διατροφικές συνήθειες, συστηματικές παθήσεις (πχ υποθυρεοειδισμός). Ιστορικό- Κλινική εξέταση Ο χειρουργός στον οποίο θα αποταθούν οι ασθενείς για ενδεχόμενη χειρουργική επέμβαση θα πρέπει να αποσαφηνίσει τα ακόλουθα όσον αφορά στο ιστορικό: Συχνότητα- σύσταση κενώσεων ανά εβδομάδα. Λιγότερες από 3 κενώσεις εβδομαδιαίως ορίζουν την δυσκοιλιότητα. Χειρισμοί που ανακουφίζουν τους ασθενείς από το αίσθημα ατελούς κένωσης. Χρονική διάρκεια συμπτωματολογίας. Συνοδή συμπτωματολογία. Ιστορικό πολυτοκίας- Ύπαρξη συμπτωμάτων πρόπτωσης ενδοπυελικών οργάνων. Η κλινική εξέταση περιλαμβάνει την εξέταση της κοιλιακής χώρας, την προσεκτική επισκόπηση της περινεϊκής και ορθοπρωκτικής περιοχής για ανάδειξη πιθανής ορθοκήλης, ενώ αναπόσπαστο κομμάτι αποτελεί και η δακτυλική εξέταση με ταυτόχρονη εκτίμηση της λειτουργικότητας του ηβοορθικού μυός. Διαγνωστικός έλεγχος Προκειμένου να αποσαφηνισθεί το ακριβές αίτιο της δυσκοιλιότητας και να σχεδιασθεί σωστά το είδος της χειρουργικής μεθόδου, ο χειρουργός μπορεί να χρησιμοποιήσει τις ακόλουθες εξετάσεις: Μανομετρία ορθοπρωκτικής χώρας, με την οποία αξιολογείται η λειτουργικότητα του πρωκτικού σφιγκτήρα. Ηλεκτρομυογραφία (ΗΜΓ) με σπόγγο ηβοορθικού μυός. Εξέταση αποβολής μπαλονιού, η οποία βοηθά στην διάγνωση κωλυόμενης αφόδευσης. Αφοδευσιογραφία. Αποτελεί ακτινολογική μελέτη της ορθοπρωκτικής περιοχής που αξιολογεί την κινητικότητα του ορθού και την αποβολή των κοπράνων. Επίσης, προσδιορίζει ορθοπρωκτικές ανωμαλίες και αξιολογεί την σύσπαση και χάλαση των μυών του πρωκτού. Όταν υπάρχει ισχυρή υποψία καλοήθους ή κακοήθους νεοπλασίας στο παχύ έντερο ο ιατρός πρέπει να ζητήσει και άλλες εξετάσεις, όπως: Βαριούχος Υποκλυσμός. Με αυτή την εξέταση διερευνάται η ύπαρξη οργανικής νόσου που προκαλεί απόφραξη στο παχύ έντερο. Σιγμοειδοσκόπηση ή κολονοσκόπηση. Σιγμοειδοσκόπηση ονομάζεται η εξέταση με εύκαμπτο ενδοσκόπιο της περιοχής του ορθού και του κατώτερου τμήματος του παχέος εντέρου (σιγμοειδές), ενώ η ενδοσκοπική διερεύνηση ολόκληρου του παχέος εντέρου καλείται κολονοσκόπηση. Οι χειρουργικές επεμβάσεις έχουν θέση στις ακόλουθες καταστάσεις: Σε λειτουργικές παθήσεις με παρατεταμένο χρόνο διάβασης όπου πάσχει όλο το παχύ έντερο εκτός από το ορθό. Αφορά συνήθως νεαρές γυναίκες κάτω των 25 ετών με μακρύ ιστορικό χρονίας δυσκοιλιότητας που δεν ανταποκρίνεται στην αλλαγή των διαιτητικών συνηθειών, καθώς και στην χορήγηση οποιασδήποτε ομάδας υπακτικών φαρμάκων. Αφορά νόσους που χαρακτηρίζονται από ελαττωμένη κινητικότητα του παχέος εντέρου όπως αδράνεια του εντέρου η οποία οφείλεται σε δυσλειτουργία του νευρικού πλέγματος του εντέρου (υπογαγγλιόνωση) ή παθήσεις των μυών (παθήσεις κολλαγόνου), σκληρόδερμα, δερματομυοσίτις. Οπωσδήποτε, όλοι οι ασθενείς θα πρέπει να έχουν υποβληθεί σε κολοσκόπηση ή βαριούχο υποκλυσμό για αποκλεισμό άλλης παθολογίας, έλεγχο λεπτού εντέρου για τυχόν συνυπάρχουσα κινητική διαταραχή, καθώς και αφοδευσιογραφία, η οποία δεν θα αναδεικνύει διαταραχή του πυελικού εδάφους. Στην περίπτωση αυτή, η θεραπεία περιλαμβάνει χειρουργική αφαίρεση του πάσχοντος παχέος εντέρου με διατήρηση του ορθού και αναστόμωση του λεπτού εντέρου στο ορθό (ειλεοορθική αναστόμωση) είτε με ανοικτή είτε με λαπαροσκοπική προσπέλαση. Ιδιαίτερη προσοχή 6 7

5 απαιτείται σε περιπτώσεις που συνυπάρχει το σύνδρομο σπαστικού πυελικού εδάφους (η αποτυχία χάλασης του ηβοορθικού και του έξω σφιγκτήρα του πρωκτού ή η παράδοξη σύσπαση αυτών στην κένωση), στις οποίες οι ασθενείς θα ωφεληθούν από την βιοανάδραση ως αρχική αντιμετώπιση. Προτού προχωρήσουμε στην χειρουργική επέμβαση θα πρέπει να εξηγηθούν με λεπτομέρεια στον ασθενή το είδος της επέμβασης, οι πιθανές επιπλοκές της (διαφυγή από την αναστόμωση, διάρροια, απόφραξη λεπτού εντέρου, ακράτεια κοπράνων), καθώς και η ποιότητα ζωής μετά από τη συγκεκριμένη επέμβαση. Σε ασθενείς που παρουσιάζουν προβλήματα και δυσλειτουργία της εξόδου όπως: 1. (α) Πρόπτωση ορθού. Η προσπέλαση στη συγκεκριμένη πάθηση μπορεί να γίνει διαπρωκτικά, διακολπικά, διακοιλιακά, ή δια του περινέου. Σε αυτή την περίπτωση οι επεμβάσεις περιλαμβάνουν: 1. Συχνότερη είναι η διακολπική προσπέλαση. Γίνεται εγκάρσια διατομή στον κολπικό βλεννογόνο. Δημιοργείται κρημνός βλεννογόνου- υποβλεννογονίου που ανυψώνεται αναδεικνύοντας το εξασθενημένο ορθοκολπικό διάφραγμα, το οποίο ενισχύεται με ενισχυτικές ραφές. 2. Την ανάρτηση του ορθού προς το ιερό οστό ώστε να παρεμποδιστεί η διολίσθηση αυτού προς την έξοδο. Αυτή μπορεί να συνδυάζεται με σιγμοειδεκτομή σε περίπτωση δολιχόκολου. 3. Την διαπρωκτική εκτομή του ορθοσιγμοειδούς με τη μέθοδο Altemeier, η οποία πλεονεκτεί συγκριτικά με τις άλλες επεμβάσεις, ακόμη και με τις λαπαροσκοπικές ως προς το γεγονός ότι δεν αφήνει καμία τομή ή ουλή στο κοιλιακό τοίχωμα 4. Επέμβαση STARR. Περιλαμβάνει την διαπρωκτική περιμετρική ολοτοιχωματική εκτομή δακτυλίου του προσθίου και οπισθίου τοιχώματος του προπίπτοντος τμήματος του ορθού με τη χρήση ενός κυκλικού αναστομωτήρα. Τα αποτελέσματα από τη συγκεκριμένη μέθοδο είναι πολλά υποσχόμενα, αν και περιγράφονται σοβαρές επιπλοκές, όπως πυελική σήψη, ορθοκολπικό συρίγγιο, αιμορραγία, ακράτεια κοπράνων. Σε ασθενείς που παρουσιάζουν νόσο Hirschprung s η οποία αποτελεί κατά κύριο λόγο παιδιατρική πάθηση. Σπάνια, κάποιοι ασθενείς διαγιγνώσκονται στην ενήλικο ζωή. Εκδηλώνεται στο παχύ έντερο είτε ως μεγάκολο ή/ και μέγα ορθό. Συνήθως, το αγαγγλιονικό τμήμα του παχέος εντέρου που πάσχει είναι λιγότερα εκτεταμένο σε σχέση με τον αντίστοιχο πάσχοντα παιδιατρικό πληθυσμό. Αρχικά, εφαρμόζεται η μέθοδος της μυεκτομής του ορθού. Σε επιμονή των συμπτωμάτων μετά τη μυεκτομή, θα πρέπει νε εξετασθεί το ενδεχόμενο πιο εκτεταμένης επέμβασης. Καλύτερα αποτελέσματα στον ενήλικο πληθυσμό παρουσιάζει η χαμηλή προσθία εκτομή του ορθοσιγμοειδούς με κολοπρωκτική αναστόμωση. Στομίες. Η δημιουργία μιας κολοστομίας ή ειλεοστομίας ενδείκνυται σε περιπτώσεις ασθενείς με σοβαρή δυσκοιλιότητα που προκαλεί «αναπηρία» ή σε δυσλειτουργία του πυελικού εδάφους. Θα πρέπει να προηγηθεί λεπτομερέστατη εκτίμηση και να έχουν εξαντληθεί όλες οι συντηρητικές προσεγγίσεις. Συμπερασματικά, η δυσκοιλιότητα παραμένει ένα συχνότατο ιατρικό πρόβλημα. Η συντριπτική πλειοψηφία των ασθενών δεν χρήζει χειρουργικής παρέμβασης. Παρόλα αυτά, μια επιλεγμένη ομάδα ασθενών παρουσιάζει λειτουργικές ή ανατομικές διαταραχές που θα επωφεληθούν από το χειρουργείο. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι ο ενδελεχής έλεγχος προκειμένου να επιλεχθούν ορθά αυτοί που πραγματικά θα ανακουφισθούν μετεγχειρητικά. Τέλος, προεγχειρητικά γίνεται αναλυτική ενημέρωση του ασθενούς για να καθορισθούν οι προσδοκίες που αναμένεται να ικανοποιηθούν από ενδεχόμενη χειρουργική αντιμετώπιση. 8 9

6 Κατερίνα Κυριακού, Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, MSc Διατροφή Ένας πλήρης οδηγός διατροφής για τη διαχείριση του προδιαβήτη Ο προδιαβήτης είναι μια μεταβολική διαταραχή που χαρακτηρίζεται από αντίσταση στην ινσουλίνη και πρωτογενή ή δευτερογενή δυσλειτουργία των β κυττάρων του παγκρέατος. Η αντίσταση στην ινσουλίνη είναι μια κατάσταση κατά την οποία τα κύτταρα του οργανισμού δεν αναγνωρίζουν την ορμόνη ινσουλίνη, με αποτέλεσμα η γλυκόζη να μην μπορεί να εισέλθει στα κύτταρα για να μεταβολιστεί. Τα β κύτταρα του παγκρέατος είναι τα κύτταρα από τα οποία εκκρίνεται η ινσουλίνη. Αποτέλεσμα αυτών των δύο δυσλειτουργιών είναι η αδυναμία των κυττάρων του οργανισμού να χρησιμοποιούν τη γλυκόζη και έτσι να εμφανίζεται υπεργλυκαιμία (υψηλά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα), μια κατάσταση επιβαρυντική και μακροπρόθεσμα τοξική για τον οργανισμό μας. Η ύπαρξη είτε διαταραγμένης γλυκόζης νηστείας (Impaired Fasting Glucose, IFG), είτε διαταραγμένης ανοχής στη γλυκόζη (Impaired Glucose Tolerance, IGT), είτε συνδυασμού των δύο, εξηγείται ως ένδειξη παρουσίας προδιαβήτη. Υπάρχουν δύο είδη εξετάσεων που μπορούν να εφαρμοστούν για τη διάγνωση του προδιαβήτη: η μέτρηση γλυκόζης νηστείας (fasting plasma glucose test, FPG) και η δοκιμασία ανοχής γλυκόζης από το στόμα ή αλλιώς καμπύλη γλυκόζης (oral glucose tolerance test, OGTT). Τα επίπεδα γλυκόζης αίματος, όπως μετριούνται από αυτού του είδους τις εξετάσεις, καθορίζουν είτε φυσιολογικό είτε διαταραγμένο μεταβολισμό γλυκόζης (προδιαβήτη/ διαβήτη). Αυξημένα επίπεδα γλυκόζης αίματος, όχι όμως τόσο υψηλά όσο στο διαβήτη, με βάση τη μέτρηση γλυκόζης νηστείας (FPG) υποδηλώνουν IFG, ενώ η IGT διαγιγνώσκεται όταν προκύψει ανάλογο αποτέλεσμα με τη δοκιμασία ανοχής γλυκόζης από το στόμα (OGTT). Το έτος 2003 εκτιμήθηκε πως 314 εκατομμύρια άνθρωποι (το 8.2% του ενήλικου πληθυσμού) είχαν προδιαβήτη. Μέχρι το 2025, εκτιμάται πως ο αριθμός αυτός θα αυξηθεί στα 472 εκατομμύρια ανθρώπους (9.0% του ενήλικου πληθυσμού). Στις ΗΠΑ, το 2003, το 7% του ενήλικου πληθυσμού (20,3 εκατομμύρια άνθρωποι) είχε προδιαβήτη. Μέχρι το έτος 2025, εκτιμάται πως το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί στο 7,9% του ενήλικου πληθυσμού (29,6 εκατομμύρια άνθρωποι). Tα υψηλότερα ποσοστά σημειώνονται σε Ασία και Ευρώπη. Μάλιστα, στην περιοχή της ανατολικής Μεσογείου, το 2003, 18,7 εκατομμύρια άνθρωποι (6,8%) είχαν προδιαβήτη, ενώ μέχρι το 2025 εκτιμάται πως ο αριθμός αυτός θα φτάσει τα 36,5 εκατομμύρια (7,4%). Δυστυχώς, δεν υπάρχουν επιδημιολογικά δεδομένα που να αφορούν αποκλειστικά την Ελλάδα. O προδιαβήτης αυξάνει τον κίνδυνο για ανάπτυξη σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2, του τύπου δηλαδή του διαβήτη, που οφείλεται κυρίως στον τρόπο ζωής (διατροφή πλούσια σε κορεσμένο λίπος και απλά σάκχαρα, υπερβάλλον σωματικό βάρος και απουσία φυσικής δραστηριότητας). Βέβαια, σε άτομα που έχουν διαγνωσθεί με προδιαβήτη, αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορούν να καθυστερήσουν ή και να αποτρέψουν την ανάπτυξη σακχαρώδους διαβήτη. Περίπου το 30% των ατόμων με διαταραγμένη ανοχή στη γλυκόζη θα αναπτύξουν σακχαρώδη διαβήτη μέσα στα επόμενα 5 χρόνια. Μάλιστα, η κατάσταση αυτή αυξάνει τον κίνδυνο για καρδιακή προσβολή και εγκεφαλικό επεισόδιο κατά 50%. Ωστόσο, τα αποτελέσματα μιας μεγάλης και έγκυρης επιδημιολογικής μελέτης, στην οποία συμμετείχαν άτομα από την Αμερική, έδειξαν πως μια μείωση του σωματικού βάρους κατά 5-7% μείωσε την εμφάνιση του διαβήτη κατά 58%. Η απώλεια βάρους επιτεύχθηκε μέσω της κατάλληλης διατροφής (μείωση των συνολικών θερμίδων και του διαιτητικού λίπους) και συγχρόνως της μέτριας έντασης άσκησης (πχ. ήπιο περπάτημα) για τουλάχιστον 150 λεπτά την εβδομάδα, μέσω δηλαδή κάποιων αλλαγών στον τρόπο ζωής αυτών των ατόμων. Κάποιες γενικές συμβουλές για την επίτευξη της απώλειας βάρους και της γενικότερης αλλαγής στον τρόπο ζωής φαίνονται παρακάτω: 1. I. Εισάγετε τον προγραμματισμό στην καθημερινή σας διατροφή και μην αφήνετε τίποτα στην τύχη του. Όταν υπάρχει έλλειψη προγραμματισμού, γινόμαστε όλοι επιρρεπείς και ευάλωτοι και μπορεί, ακόμα και αν είμαστε πεπεισμένοι για την αξία της προσπάθειάς μας, να καταφύγουμε σε επιλογές που γνωρίζουμε ότι θα μας βλάψουν. Στο χώρο εργασίας πχ. αν δεν έχουμε προετοιμάσει από το σπίτι και πάρει μαζί μας κάτι σωστό για να κολατσίσουμε, εύκολα μπορεί να παρασυρθούμε από τον συνάδελφο που τρώει μια σοκολάτα ή ένα σουβλάκι. Επιπλέον, καλό θα είναι να θυμόμαστε ότι τα μικρά και τακτικά γεύματα (4-6 την ημέρα) βοηθούν στο να διατηρούνται τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα μας πιο σταθερά, χωρίς να παρουσιάζουν μεγάλες διακυμάνσεις. 2. II. Στοχεύστε σε μια ισορροπημένη διατροφή που περιλαμβάνει τροφές από όλες τις ομάδες: φρούτα, λαχανικά, δημητριακά, όσπρια, γαλακτοκομικά, ψωμί, ψάρι, πουλερικά, κρέας και λίπη. Δεν έχει νόημα πχ. να σας πιάσει φοβία με το ψωμί, τις πατάτες κλπ και να τα αποβάλλετε τελείως από την διατροφή σας. Σημασία έχει να προτιμάτε από εδώ και στο εξής ψωμί ολικής αλέσεως και τις πατάτες να μην τις τρώτε τηγανητές αλλά βραστές. Το κλειδί της επιτυχίας, λοιπόν, είναι οι πιο υγιεινές εναλλακτικές επιλογές και σε καμία περίπτωση ο αποκλεισμός κάποιων τροφών από την καθημερινή σας διατροφή. 3. III. Επιλέξτε τρόφιμα με χαμηλή περιεκτικότητα σε λίπος και περιορίστε την κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών οξέων. Αυτό μπορείτε να το πετύχετε εάν προτιμήσετε το ψάρι και το λευκό κρέας, έναντι του κόκκινου, εάν στο μαγείρεμα χρησιμοποιείτε αποκλειστικά ελαιόλαδο, το οποίο μπορείτε να προσθέτετε προς το τέλος του μαγειρέματος, εάν αντικαταστήσετε το βούτυρο με φυτική μαργαρίνη κ.α. 4. IV. Ελαχιστοποιήστε την κατανάλωση ζάχαρης. Αυτό δεν σημαίνει ότι επιβάλλεται ο αποκλεισμός της από

7 την διατροφή σας. Ωστόσο, η αντικατάστασή της από την φρουκτόζη (η οποία μεταβολίζεται βραδύτερα και δεν προκαλεί τόσο απότομη αύξηση του επιπέδου γλυκόζης στο αίμα μας όσο η γλυκόζη) ή από υποκατάστατα ζάχαρης στον καφέ ή στο τσάι δεν ενδείκνυται. Οι μελέτες για τις ανεπιθύμητες επιδράσεις της φρουκτόζης έδειξαν ότι αυξάνει τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων στο αίμα και ότι προκαλεί μια βραχυπρόθεσμη ινσουλινοαντίσταση στο επίπεδο των μυών. Ωστόσο, δεν είναι λίγοι αυτοί που υποστηρίζουν ότι η διατροφή μας δεν περιέχει μεγάλες ποσότητες φρουκτόζης, οπότε δε θα πρέπει να ανησυχούμε. Ακόμα, όταν θυμηθείτε πχ. πόσο νόστιμα είναι τα βουτήματα που φτιάχνει το ζαχαροπλαστείο της γειτονιάς σας, μην απογοητευτείτε. Φτιάξτε τα μόνοι σας, χρησιμοποιώντας αλεύρι ολικής αλέσεως αντί του λευκού, αντί για άσπρη ζάχαρη βάλτε μαύρη και αντί για βούτυρο ελαιόλαδο. Το αποτέλεσμα δεν μπορεί παρά να είναι εξαιρετικό, αρκεί να μην σας λείψει η φαντασία. 5. V. Μην παραλείπετε να προσλαμβάνετε όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ποσότητα φυτικών ινών από τη διατροφή σας (συνιστώμενα επίπεδα ημερήσιας πρόσληψης: γρ.). Τροφές πλούσιες σε φυτικές ίνες είναι τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα όσπρια, τα φρούτα, τα λαχανικά κλπ. Σχετικά πρόσφατα στην ελληνική αγορά κυκλοφόρησαν και ζυμαρικά ολικής αλέσεως, που μπορούν να θεωρηθούν μια σοφή επιλογή στην προσπάθεια αύξησης της προσλαμβανόμενης ποσότητας φυτικών ινών. Εντάξτε μια ποικιλία αυτών των τροφών στην καθημερινότητά σας. 6. VI. Καλό θα είναι να περιορίσετε την κατανάλωση αλατιού. Συνιστάται η καθημερινή κατανάλωση αλατιού να μην ξεπερνάει την ποσότητα που αντιστοιχεί σε 1 κουτ. γλυκού. Εναλλακτικά του αλατιού μπορείτε να χρησιμοποιείτε χυμό λεμονιού και ποικιλία καρυκευμάτων και μπαχαρικών. Άλλωστε, οι περισσότερες τροφές εμπεριέχουν από την φύση τους αλάτι με αποτέλεσμα το επιπρόσθετο να αποτελεί υπερβολή, συχνά εις βάρος της γεύσης του φαγητού. 7. VII. Κάντε την άσκηση τρόπο ζωής. Ο συνδυασμός έστω μισής ώρας γρήγορου περπατήματος την ημέρα με μια σωστή διατροφή θα αποφέρει ακόμα καλύτερα αποτελέσματα στην προσπάθεια απώλειας βάρους. Επιπλέον, μια άλλη ευεργετική επίδραση της άσκησης στην περίπτωση του προδιαβήτη είναι η σταδιακή μείωση της ινσουλινοαντίστασης, γεγονός που με τον καιρό καθιστά πιο αποτελεσματική τη χρησιμοποίηση της γλυκόζης απ τον οργανισμό. Κάποια τρικ για να αυξήσετε την άσκηση στην καθημερινότητά σας είναι να χρησιμοποιείτε τις σκάλες και όχι το ασανσέρ ή για τις κοντινές αποστάσεις να περπατάτε (πχ για το χώρο εργασίας σας) και να μην παίρνετε το αυτοκίνητο. 8. VIII. Τέλος, μην επιλέγετε ένα τρόφιμο εάν πρώτα δεν συμβουλευτείτε την διατροφική του ετικέτα. Πολλές φορές η διαφήμιση οδηγεί στην παραπλάνηση του ανενημέρωτου καταναλωτή, κάτι το οποίο μπορεί πολύ εύκολα να αποφευχθεί εάν συμβουλευτούμε τον πίνακα διατροφικής αξίας του τροφίμου. Την επόμενη φορά λοιπόν που θα αναζητήσετε πχ. τα δημητριακά που είναι πιο πλούσια σε φυτικές ίνες, μην οδηγηθείτε από τον κάθε διαφημιστή αλλά από τα μάτια σας μόνο. Η διάγνωση του προδιαβήτη δε θα πρέπει να σας πανικοβάλλει. Ο προδιαβήτης σαν αυτοτελής νόσος, απέκτησε κλινική σημασία τα τελευταία χρόνια με απώτερο στόχο την πρόληψη της εμφάνισης του σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Με αλλαγές στον τρόπο ζωής (σωστή διατροφή, απώλεια του υπερβάλλοντος σωματικού βάρους, συστηματική άσκηση) και χωρίς πολύ συχνά να κρίνεται απαραίτητη η παράλληλη φαρμακευτική αγωγή, η κατάσταση αυτή μπορεί να διαχειριστεί πολύ καλά ή ακόμη και να εξαφανιστεί. Είναι σαφές πως κάθε αλλαγή στον τρόπο της ζωής μας είναι δύσκολη, αναλογιστείτε όμως τα οφέλη που θα αποκομίσετε απ αυτήν. Και μην ξεχνάτε ποτέ πως η καλύτερη αντιμετώπιση οποιουδήποτε προβλήματος υγείας είναι η πρόληψη! 12 13

8 Κωνσταντίνα Ρόβα, Ειδικευόμενη ωτορινολαρυγγολογίας, Γ.Ν Κομοτηνής Άρθρο Τί είναι Πού οφείλεται ο ίλιγγος; Στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, ο ίλιγγος οφείλεται σε δυσλειτουργία του περιφερικού αιθουσαίου συστήματος. Οφείλεται δηλαδή, σε κάποια διαταραχή είτε στο υποδεκτικό όργανο της ισορροπίας που είναι η αίθουσα και οι τρεις ημικύκλιοι σωλήνες (οπίσθιος λαβύρινθος) και το οποίο βρίσκεται στο έσω ους, είτε στο αιθουσαίο ΙΛΙΓΓΟΣ; Ίλιγγος είναι η ψευδαίσθηση του ασθενούς ότι τα αντικείμενα γύρω του περιστρέφονται ή κινούνται. Σε συνδυασμό με αυτή την αίσθηση, το άτομο βιώνει κάποιου βαθμού αστάθεια, έχει την εντύπωση ότι το έδαφος κινείται ή χάνεται κάτω από τα πόδια του, ή ότι το ίδιο πέφτει προς τη μία ή την άλλη πλευρά. Τα συμπτώματα αυτά συνοδεύονται συνήθως από ναυτία ή έμετο και έχουν ευρύ φάσμα όσον αφορά την ένταση και τη διάρκεια. νεύρο που μεταβιβάζει τα ερεθίσματα στον εγκέφαλο. Σπανιότερα, ο ίλιγγος μπορεί να είναι αποτέλεσμα βλάβης του κεντρικού νευρικού συστήματος, να αποδίδεται δηλαδή σε μια βλάβη πιο κεντρικά στον εγκέφαλο, να είναι ψυχογενής και να οφείλεται σε στρες, η να οφείλεται σε άλλα ερεθίσματα όπως για παράδειγμα στη ναυτία των ταξιδιωτών (κινήτωση). Ποιές είναι οι πιο κοινές παθήσεις που προκαλούν ίλιγγο, πού οφείλονται και πώς αντιμετωπίζονται; Τρεις είναι οι κύριες νοσολογικές οντότητες που προκαλούν περιφερικό ίλιγγο: ο καλοήθης παροξυσμικός ίλιγγος μετάθεσης κεφαλής, η αιθουσαία νευρίτιδα και η νόσος Meniere. Στον καλοήθη παροξυσμικό ίλιγγο μετάθεσης κεφαλής, ο ασθενής εμφανίζει μικρής διάρκειας (λεπτών ή δευτερολέπτων) επεισόδια ιλίγγου την ώρα που ξαπλώνει ή σηκώνεται από το κρεβάτι του, όταν αλλάζει πλευρό κατά τη διάρκεια του ύπνου, όταν σκύβει ή όταν σηκώνει το κεφάλι ψηλά. Συνυπάρχει ναυτία, η οποία όμως σπάνια καταλήγει σε έμετο, καθώς και αστάθεια κατά τα πρώτα βήματα του ασθενούς μόλις σηκωθεί από το κρεβάτι. Η αιτία της νόσου είναι πλέον γνωστή και αφορά την απόσπαση κάποιων στερεών σωματιδίων, των ωτολίθων από τη θέση που φυσιολογικά βρίσκονται στο λαβύρινθο και τη μετακίνηση τους σε διάφορα σημεία μέσα σε αυτόν. Η διάγνωση της νόσου γίνεται με τη δοκιμασία Dix Hallpike η οποία γίνεται από ειδικό ωτορινολαρυγγολόγο ο οποίος κατά τη διάρκεια της, παρατηρεί μια χαρακτηριστική κίνηση στα μάτια του ασθενούς η οποία λέγεται νυσταγμός. Εφόσον διαγνωσθεί η νόσος, ακολουθεί η θεραπεία, η οποία δεν είναι φαρμακευτική, ακριβώς επειδή το αίτιο που την προκαλεί είναι μηχανικό. Πρόκειται για το χειρισμό Epley, ο οποίος είναι μια σειρά κινήσεων που εκτελούνται για να επανατοποθετηθούν οι ωτόλιθοι στη θέση τους. Ο χειρισμός είναι αποτελεσματικός σε ποσοστό σχεδόν 98% με την πρώτη κιόλας εφαρμογή και προσφέρει ανακούφιση ακόμα και την ώρα της κρίσης. Η αιθουσαία νευρίτιδα εκδηλώνεται με σφοδρό ίλιγγο ο οποίος εμφανίζεται ξαφνικά και μπορεί να διαρκέσει από αρκετές ώρες έως και 3 ημέρες. Ο ασθενής έχει έντονη αστάθεια με τάση να πέφτει προς τη μία πλευρά, η οποία καταδεικνύει το λαβύρινθο που υπολείπεται και νιώθει έντονη ναυτία με αποτέλεσμα συχνά επεισόδια εμέτου. Τα αίτια της αιθουσαίας νευρίτιδας φαίνεται να είναι ιογενή ή αγγειακά, ενώ η αντιμετώπισή της έγκειται στην ανακούφιση των συμπτωμάτων με χορήγηση αντιεμετικών και κατασταλτικών του λαβυρίνθου όπως είναι για παράδειγμα οι βενζοδιαζεπίνες. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η θεραπεία δεν πρέπει να συνεχιστεί για περισσότερες από λίγες ημέρες, γιατί με τον τρόπο αυτό αναστέλλεται η φυσιολογική ικανότητα του οργανισμού για αντιρρόπηση της βλάβης. Τέλος, η νόσος του Meniere χαρακτηρίζεται από την εξής κλινική τριάδα: 1) κρίσεις ιλίγγου που διαρκούν από λίγα λεπτά έως και αρκετές ώρες, 2) βαρηκοΐα, η οποία αρχικά έχει αυξομειούμενη βαρύτητα και με την πρόοδο της νόσου επιδεινώνεται και 3) εμβοές, οι οποίες στην αρχή εμφανίζονται μόνο στις κρίσεις, κατόπιν όμως γίνονται μόνιμες και μπορεί να συνοδεύονται από αίσθημα πληρότητας- «μπούκωμα»- του αυτιού. Η νόσος αποδίδεται σε ύδρωπα του λαβυρίνθου, αύξηση δηλαδή της ποσότητας της ενδολέμφου- του υγρού που βρίσκεται μέσα σε αυτόν. Η θεραπεία της νόσου Meniere αφορά αφενός την αντιμετώπιση των κρίσεων με χορήγηση αντιεμετικών και κατασταλτικών του λαβυρίνθου και αφετέρου την πρόληψη των υποτροπών. Η τελευταία συνίσταται στην εφαρμογή δίαιτας χαμηλής σε αλάτι και στη χορήγηση διουρητικών. Εάν αυτά τα μέτρα αποτύχουν, εφαρμόζεται η ενδοτυμπανική έγχυση κορτιζόνης σε εκείνους τους ασθενείς που έχουν φυσιολογική ακοή, ή σαν τελευταία λύση, χημική με ωτοτοξικά φάρμακα (γενταμυκίνη) ή χειρουργική καταστροφή του λαβυρίνθου που νοσεί

9 Οδυσσέας Αμπαζής, Γαστρεντερολόγος Άρθρο Ευβιοτικά και προβιοτικά: Τα ευβιοτικά, τα προβιοτικά και τα συμβιοτικά είναι σκευάσματα που έχουν σκοπό να αυξήσουν ή να αποκαταστήσουν τον αριθμό τον ωφέλιμων βακτηριδίων προς το συμφέρον της υγείας μας. Τροφές που περιέχουν ωφέλιμους μικροοργανισμούς (όπως προϊόντα της ζύμωσης του γάλακτος) καταγράφονται ήδη από την εποχή της αρχαιότητας σε ορισμένους πολιτισμούς. Τα ευβιοτικά είναι ζωντανοί μικροοργανισμοί, οι οποίοι εάν χορηγηθούν σε επαρκή ποσότητα προάγουν την υγεία του ξενιστή. Οι περισσότεροι ανήκουν στα γένη Τι πρέπει να γνωρίζουμε Στον πεπτικό σωλήνα του ανθρώπου περιέχεται τεράστιος αριθμός μικροβίων, δημιουργώντας μία συμβίωση με οφέλη και για τις δύο πλευρές. Lactobacillus και Bifidobacterium, τα οποία αποτελούν μεγάλο μέρος της φυσιολογικής χλωρίδας ανθρώπων και ζώων. Επίσης και άλλα βακτηρίδια (όπως ορισμένοι εντερόκοκκοι, το E. coli Nissle 1917) και μη παθογόνοι μύκητες (Saccharomyces boulardii) χρησιμοποιούνται ως ευβιοτικά. Ο μηχανισμός δράσης τους περιλαμβάνει την παρεμπόδιση του αποικισμού του εντέρου από παθογόνους μικροοργανισμούς μέσω του ανταγωνισμού για θρεπτικά συστατικά και της παραγωγής αντιμικροβιακών ουσιών, αναστολή της βακτηριδιακής μετάθεσης δια μέσου του εντερικού τοιχώματος, ενίσχυση της άμυνας του βλεννογόνου και ρύθμιση της ανοσολογικής απάντησης του οργανισμού. Η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα των ευβιοτικών πρέπει να τεκμηριώνεται με καλά σχεδιασμένες κλινικές μελέτες σε ανθρώπους. Η αποτελεσματικότητα ενός ευβιοτικού σε μια πάθηση αφορά μόνο το συγκεκριμένο στέλεχος, το οποίο έχει μελετηθεί και όχι σε άλλα όμοια προς αυτό στελέχη. Η δράση εμφανίζεται με την ημερήσια πρόσληψη τουλάχιστον βακτηριδίων. Παρ ότι αυτοί προσλαμβάνονται ζωντανοί, δεν είναι απαραίτητο να αποικίζουν ή να επιβιώνουν στο έντερο, καθώς ακόμα και συστατικά τους μπορούν να έχουν ευβιοτική δράση. Η διάρροια είναι μία παθολογική κατάσταση στην οποία τα ευβιοτικά έχουν κλινική εφαρμογή. Συγκεκριμένα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την θεραπεία της λοιμώδους (κυρίως από ροταϊό) διάρροιας των παιδιών και την αποτροπή της διάρροιας από λήψη αντιβιοτικών. Ακόμη φαίνεται πως μπορούν να μειώσουν την υποτροπή διάρροιας από C. difficile. Τα ευβιοτικά χορηγούνται επίσης στην ιδιοπαθή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου, στην οποία η αυξημένη ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού θα μπορούσε να οφείλεται σε διαταραχή της χλωρίδας του εντέρου. Ειδικά στην ελκώδη κολίτιδα, τα ευβιοτικά βοηθούν στην διατήρηση της ύφεσης και λιγότερο στην θεραπεία της έξαρσης. Αντίθετα δεν φαίνεται να είναι αποτελεσματικά στην νόσο του Crohn. Το ευβιοτικό VSL#3, ένα μείγμα οκτώ βακτηριδιακών στελεχών, αποτρέπει την φλεγμονή της νεοληκύθου (pouchitis) και διατηρεί την ύφεση, αλλά δεν είναι εξίσου αποτελεσματικό για θεραπεία. Το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου, μία λειτουργική διαταραχή που σε μερίδα των ασθενών μπορεί να εμφανιστεί μετά από οξεία γαστρεντερίτιδα ή να συσχετίζεται με υπερανάπτυξη βακτηριδίων, είναι μία ακόμα πάθηση στην οποία τα ευβιοτιοκά έχουν δοκιμαστεί. Ωστόσο χρειάζεται περισσότερη έρευνα στον τομέα αυτό. Αν και χορηγούνται συμπληρωματικά με τις κλασικές θεραπείες, δεν είναι ευρέως αποδεκτά ως μονοθεραπεία. Μέτρια είναι η αποτελεσματικότητα των ευβιοτικών στην νεκρωτική εντεροκολίτιδα των νεογνών και ακόμη μικρότερη στην μετακτινική κολίτιδα. Εκτός του πεπτικού συστήματος τα ευβιοτικά χορηγούνται σε αλλεργίες, στην κολπίτιδα και για την βελτίωση της ανοσολογικής ανταπόκρισης γενικότερα. Τέλος, έχουν γίνει κλινικές μελέτες για την χρησιμότητα των ευβιοτικών στην πρόληψη του καρκίνου του παχέος εντέρου, την δυσκοιλιότητα, την δυσανεξία στην λακτόζη, την θεραπεία του ελικοβακτηρηδίου του πυλωρού, την πρόληψη αναπνευστικών λοιμώξεων και ουρολοιμώξεων, την μείωση της χοληστερόλης, την στεφανιαία νόσο, την τερηδόνα και την αρθρίτιδα. Τα αποτελέσματα δεν είναι ικανοποιητικά, ώστε να υπάρχει σύσταση για την χορήγησή τους σε αυτές τις καταστάσεις. Τα ευβιοτικά σκευάσματα θεωρούνται ιδιαίτερα ασφαλή και υπάρχει εμπειρία αρκετών ετών από την χρήση τους. Λίγες είναι οι αναφορές για επιπλοκές από την λήψη τους, όπως βακτηριαιμία, ενδοκαρδίτιδα και ισχαιμία των μεσεντέριων αγγείων σε ασθενείς με οξεία παγκρεατίτιδα. Σε ορισμένες ευπαθείς ομάδες πληθυσμού χρειάζεται προσοχή κατά την χορήγησή τους. Τα φαρμακευτικά σκευάσματα ευβιοτικών θα πρέπει να διαχωρίζονται από τις εμπλουτισμέ

(dietary fiber, nonnutritive fiber)

(dietary fiber, nonnutritive fiber) KΥΤΤΑΡΙΝΗ - ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ Στα τρόφιμα, παράλληλα με τους υδατάνθρακες που πέπτονται στον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή που υδρολύονται, απορροφώνται και μεταβολίζονται κατά τα γνωστά), υπάρχουν και υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3 Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) ανήκει σε μια ομάδα λειτουργικών διαταραχών του πεπτικού σωλήνα. Το κοιλιακό άλγος, ο μετεωρισμός και η εναλλαγή των συνηθειών του εντέρου αποτελούν τυπικά συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακής Διατροφής

Μεσογειακής Διατροφής mini Οδηγός Μεσογειακής Διατροφής Γιατί Μεσογειακή Διατροφή; Η μεσογειακή διατροφή αναφέρεται στον τρόπο διατροφής των λαών που ζουν σε περιοχές που αναπτύσσονται γύρω από τη Μεσόγειο. Οι επιστημονικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες;

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες; ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ Τι είναι οι υδατάνθρακες; Οι υδατάνθρακες είναι τα νομίσματα ενέργειας του σώματός μας. Τα περισσότερα τρόφιμα που τρώμε καθημερινά αποτελούνται από υδατάνθρακες. Ο οργανισμός μας, σπα τους

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Νομίζετε ότι είστε φουσκωμένοι από σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (σπαστική κολίτιδα );

Νομίζετε ότι είστε φουσκωμένοι από σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (σπαστική κολίτιδα ); ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΥΕΡΕΘΙΣΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ ή SIBO Νομίζετε ότι είστε φουσκωμένοι από σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (σπαστική κολίτιδα ); Θα μπορούσε απλώς να είναι μια εντερική βακτηριακή υπερανάπτυξη του λεπτού εντέρου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ»

ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ. Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΕΦΑΡΜΟΓΗ HACCP ΣΤΗΝ ΚΟΥΖΙΝΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ Ελπίδα Παπαδοπούλου Διαιτολόγος, Ε. Α. Ν. Πειραιά «ΜΕΤΑΞΑ» ΣΧΕΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ Πρόληψη εμφάνισης νοσημάτων Θεραπεία ασθενών στο χώρο του νοσοκομείου

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΣ. Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία.

ΣΚΟΠΟΣ. Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία. ΣΚΟΠΟΣ Να δημιουργηθούν πρακτικές κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με την αλλεργία στο γάλα κατάλληλες για την πρωτοβάθμια περίθαλψη στη Μ. Βρετανία. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ανασκοπήθηκαν όλες οι υπάρχουσες κατευθυντήριες

Διαβάστε περισσότερα

Αγακίδης Χαράλαμπος Παιδογαστρεντερολόγος Πανεπιστημιακός Υπότροφος Α Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ. 11 η Μετεκπαιδευτική Ημερίδα Νεογνολογίας

Αγακίδης Χαράλαμπος Παιδογαστρεντερολόγος Πανεπιστημιακός Υπότροφος Α Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ. 11 η Μετεκπαιδευτική Ημερίδα Νεογνολογίας Αγακίδης Χαράλαμπος Παιδογαστρεντερολόγος Πανεπιστημιακός Υπότροφος Α Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ. 11 η Μετεκπαιδευτική Ημερίδα Νεογνολογίας «Αναπνευστικά και Γαστρεντερικά Προβλήματα Νεογνών» Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ Ασβέστιο Συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη ασβεστίου Βρέφη 0-12 μηνών Παιδιά 1-3 ετών Παιδιά 4-8 ετών Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών Ενήλικες 19-50 ετών Ενήλικες > 50 ετών Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Διαβάστε περισσότερα

Αλλεργία στο γάλα αγελάδας. Συχνοί προβληματισμοί

Αλλεργία στο γάλα αγελάδας. Συχνοί προβληματισμοί Αλλεργία στο γάλα αγελάδας. Συχνοί προβληματισμοί Χαράλαμπος Αγακίδης Πανεπιστημιακός Υπότροφος Α Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Περίγραμμα ομιλίας Τύποι αλλεργίας 2 περιστατικά

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci)

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Κατευθυντήριες οδηγίες για την αλλεργία στο αυγό(bsaci) Clinical & Experimental Allergy 2010(40):1116-1129 Παρουσίαση : Αντιγόνη Μαυρουδή, Λέκτορας Παιδιατρικής Αλλεργιολογίας, Γ ΠΔ Α.Π.Θ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου. Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου;

Περιεχόμενα. Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου. Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου; Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου Περιεχόμενα Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου Πόσο συχνό είναι; Πώς εκδηλώνεται το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου; Γιατί και με ποιό μηχανισμό εμφανίζονται τα συμπτώματα του ΣΕΕ;

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Ο σύγχρονος ΟΔΗΓΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ συμπεριλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία: Ψωμιά, Δημητριακά, Ρύζι και Μακαρόνια (6 με 11 μερίδες): Οι υδατάνθρακες παίζουν βασικό ρόλο σε όλα τα διαιτολόγια.

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς

Βάρος κοπράνων σε διάφορους λαούς Δυσκοιλιότητα Κενώσεις λιγότερες από τρεις την εβδομάδα σε άτομα που σιτίζονται με δίαιτες δυτικού τύπου Δυσκολία κατά την αφόδευση Ιδιαίτερη σημασία έχει η εμφάνιση δυσκοιλιότητας σε άτομα με φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Στόχοι για την αντιμετώπιση του Γνώση Δεξιότητες Πηγές Υποστήριξη

Διαβάστε περισσότερα

Είδη Γιαουρτιού. Ανάλογα με την παρασκευή του διακρίνεται σε: Κανονικό : Παράγεται με όλα του τα συστατικά

Είδη Γιαουρτιού. Ανάλογα με την παρασκευή του διακρίνεται σε: Κανονικό : Παράγεται με όλα του τα συστατικά ΓΕΝΙΚΑ Το γιαούρτι προέρχεται από το αγελαδινό, κατσικίσιο ή πρόβειο γάλα, το οποίο βράζεται και αργότερα, όταν η θερμοκρασία του κατέβει στους 40 50 ο C προστίθεται η μαγιά και αφήνεται να πήξει. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Μαθητές: Σαγιόγλου Σάββας,Ορφανίδου Μαρία, Πλατής Βασίλης, Μπορμπόκη Αγγελική, Νουλίκα Μαρία, Τριανταφυλλίδης Ιωσήφ

ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Μαθητές: Σαγιόγλου Σάββας,Ορφανίδου Μαρία, Πλατής Βασίλης, Μπορμπόκη Αγγελική, Νουλίκα Μαρία, Τριανταφυλλίδης Ιωσήφ ΧΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Μαθητές: Σαγιόγλου Σάββας,Ορφανίδου Μαρία, Πλατής Βασίλης, Μπορμπόκη Αγγελική, Νουλίκα Μαρία, Τριανταφυλλίδης Ιωσήφ Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Κ. Ελένη Κοκκίνου Σχολικό Έτος: 2012-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΕΙΟ Ν. Θ. ΚΟΥΡΟΥΣΙΗ ΛΤΔ ΤΗΛ:+357 24 322336 ΦΑΧ: +357 24 3227807735 ΚΟΦΙΝΟΥ ΛΑΡΝΑΚΑ ΚΥΠΡΟΣ

ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΕΙΟ Ν. Θ. ΚΟΥΡΟΥΣΙΗ ΛΤΔ ΤΗΛ:+357 24 322336 ΦΑΧ: +357 24 3227807735 ΚΟΦΙΝΟΥ ΛΑΡΝΑΚΑ ΚΥΠΡΟΣ Κεφίρ 28/4/10 Η προέλευση του κεφίρ επισημαίνεται στα καυκάσια βουνά, πολλούς αιώνες πριν, όπου είναι ιδιαίτερα διαδεδομένο για τα οφέλη στην υγεία. Το κεφίρ έχει παραμείνει ένα αγαπημένο ποτό στον Πόντο,

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Σε προηγούμενα άρθρα μιλήσαμε για τη σχέση σωστής διατροφής και αθλητισμού, διακρίναμε τη σημαντικότητα του ρόλου που διαδραματίζει και επικεντρωθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

Αγγελική Βουτσά. Παθολόγος-Διαβητολόγος. Τ. Συν/στρια Δ/ντρια Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείου Λήμνου

Αγγελική Βουτσά. Παθολόγος-Διαβητολόγος. Τ. Συν/στρια Δ/ντρια Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείου Λήμνου Αγγελική Βουτσά Παθολόγος-Διαβητολόγος Τ. Συν/στρια Δ/ντρια Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείου Λήμνου Τι είναι ο διαβήτης; Μεταβολική διαταραχή αυξημένα επίπεδα σακχάρου στο αίμα Ο διαβήτης οφείλεται σε

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών Menu 16-Ιουνίου έως 4-Ιουλίου 2014 1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών Συσκευασμένο κοκτέιλ Φρούτων σε χυμό. Ροδάκινο, Αχλάδι, Σταφύλι, Ανανάς,Κεράσι, Παπάγια σε χυμό φρούτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΕΦΗΒΕΙΑ- ΑΝΑΓΚΕΣ v Επιτάχυνση ρυθμού ανάπτυξης v Ωρίμανση και αύξηση ιστών v Αποκτά το 20% του ύψους και το 50% του βάρους του ενήλικα, ενώ οι μύες, ο όγκος του αίματος και γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

επιδόρπια γιαουρτιού & γιαούρτι ροφήματα κεφίρ η καλή ζωή έχει ωραίες γεύσεις! Μπανάνα, Φοινίκι & Γαρίφαλο Μήλο, Σταφίδες & Κανέλα

επιδόρπια γιαουρτιού & γιαούρτι ροφήματα κεφίρ η καλή ζωή έχει ωραίες γεύσεις! Μπανάνα, Φοινίκι & Γαρίφαλο Μήλο, Σταφίδες & Κανέλα επιδόρπια γιαουρτιού & γιαούρτι Μπανάνα, Φοινίκι & Γαρίφαλο Μήλο, Σταφίδες & Κανέλα Στραγγιστό γιαούρτι functionalitie that naturallys ροφήματα κεφίρ Ανανάς, Παπάγια, & Μάνγκο Mπανάνα, Βανίλια & Μέλι N.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

Αλλεργία στο γάλα αγελάδας Από τη θεωρία στην πράξη

Αλλεργία στο γάλα αγελάδας Από τη θεωρία στην πράξη Αλλεργία στο γάλα αγελάδας Από τη θεωρία στην πράξη Χαράλαμπος Αγακίδης Παιδογαστρεντερολόγος Πανεπιστημιακός Υπότροφος Α Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Τροφική αλλεργία

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη Τύπου Παγκόσμια Ημέρα Συνέντευξη Υγείας Πεπτικού Τύπου Συστήματος. Παγκόσμια Ημέρα Υγείας Πεπτικού Συστήματος

Συνέντευξη Τύπου Παγκόσμια Ημέρα Συνέντευξη Υγείας Πεπτικού Τύπου Συστήματος. Παγκόσμια Ημέρα Υγείας Πεπτικού Συστήματος Συνέντευξη Τύπου Παγκόσμια Ημέρα Συνέντευξη Υγείας Πεπτικού Τύπου Συστήματος Παγκόσμια Ημέρα Υγείας Πεπτικού Συστήματος ΟΜΙΛΗΤΕΣ - Μερκούρης Μποδοσάκης, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Γενικής Ιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Υγεία & βελτίωση της αθλητικής απόδοσης Α.Ο. ΠΡΩΤΕΑΣ Αγγελοπούλου Μαντώ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής Διατροφή η σημαντικότερη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr

Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr Tel :+30 211 40 93 230 Fax: +30 211 40 93 230 Email: info@worldcapital.gr Web: www.worldcapital.gr ------ Χυμοί & Νέκταρ Royal Berry ------- Οι χυμοί και τα νέκταρ Royal Berry αποτελούν μια νέα καινοτόμα

Διαβάστε περισσότερα

Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών. Το ελαιόλαδο, "υγρό χρυσάφι" κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή

Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών. Το ελαιόλαδο, υγρό χρυσάφι κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΡΗΓΟΡΑΚΗΣ, ΜSc Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών Το ελαιόλαδο, "υγρό χρυσάφι" κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή θρεπτικών συστατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 5: ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗΣ ΝΟΣΟΣ ΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Νόσος Crohn ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Πρόληψη και αντιμετώπιση της κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ 30 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΤΡΑΓΙΚΑ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ 1) ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ. «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ & «Καούρα» «Ξινίλες» ΑΘΗΝΑΙ 2008 Γαστροοισοφαγική Παλινδρομική Νόσος Απλό κάψιμο στο στήθος και ξινίλα ή κάτι περισσότερο; Τι είναι και πως εκδηλώνεται η

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012 2013 ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΣΚΑΜΑΓΚΟΥΛΗΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΦΥΤΙΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ: ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΤΙΔΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη/ αντιμετώπιση κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας βάρους Αντιμετώπιση της

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία

Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία Εισαγωγή αιτιολογία παθολογία Ορέστης Μανούσος Ομοτ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης ΔΙΑΓΝΩΣΗ λοι οι ασθενείς με συμπτώματα από την κάτω κοιλία πρέπει να υποβάλλονται σε λεπτομερή λήψη ιστορικού, επιμελή

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ιογενής γαστρεντερίτιδα; Η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι μια εντερική λοίμωξη που οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Διαβήτης. Ακούμε καθημερίνα γύρω μας πως εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από διαβήτη ή παχυσαρκία. Όμως, τι πραγματικά είναι αυτό; Τι ειναι ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT. Ελαιόλαδο το χρυσάφι στο πιάτο μας. Ελαιόλαδο και υγεία

PROJECT. Ελαιόλαδο το χρυσάφι στο πιάτο μας. Ελαιόλαδο και υγεία ΜΕΛΗ ΟΜΑΔΑΣ: Γιώργος Δερμιτζάκης Δημήτρης Δημητρουλόπουλος Έλενα Ξενάκη Μαργαρίτα Χατζοπούλου PROJECT Ελαιόλαδο το χρυσάφι στο πιάτο μας Ελαιόλαδο και υγεία ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Λαγουτάρη Ελένη Σούσου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤA ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο

συκώτι (ήπαρ) στομάχι χοληδόχος κύστη πάγκρεας δωδεκαδάκτυλο έντερο Αλκοόλ και ασθένειες του Συκωτιού (Πηγή: http://www.patient.co.uk/health/alcohol-and-liver-disease) Απόδοση στα ελληνικά: Αθανάσιος Μπάκας (υπεύθυνος του προγράμματος) Η κατανάλωση μεγάλων ποσοτήτων αλκοόλ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 12: HIV Ο HIV έχει συνδεθεί με κακή θρέψη και με το σύνδρομο απώλειας καθαρής σωματικής μάζας και λιπώδους ιστού (AIDS wasting syndrome). Η απώλεια σωματικού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ;

ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ; ΑΛΛΕΡΓΙΑ: Ο ΑΟΡΑΤΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΠΩΣ ΓΙΝΕΤΑΙ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟΣ; Αλλεργία, όπως ορίζει και η λέξη, σημαίνει άλλο έργο. Είναι η μη αναμενόμενη αντίδραση του ανοσιακού συστήματος του οργανισμού εναντίον ακίνδυνων

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock 1 Τι συμβαίνει στο σώμα σας σε μια αλλεργική αντίδραση; Μια ξένη ουσία εισέρχεται μέσω της τροφής στο σώμα Τα

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ..

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. Γνωρίζοντας τις ομάδες τροφίμων μέσω της πυραμίδας... Τα τρόφιμα τα οποία καταναλώνουμε και κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες ΧΟΛΗΣΤΕΡΙΝΗ Η χοληστερίνη ή η χοληστερόλη είναι κηρώδης στερόλης που βρίσκεται στη μεμβράνη των κυττάρων όλων των ιστών του σώματος, και στο πλάσμα του αίματος όλων των ζώων. Μικρότερες ποσότητες χοληστερίνης

Διαβάστε περισσότερα

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων Δοκιμασίες κοπράνων Γιώργος Χουλιάρας, Παιδογαστρεντερολόγος, Πανεπιστημιακός Υπότροφος, Υπεύθυνος Ενδοσκοπήσεων & Ιατρείου Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Nοσημάτων του Εντέρου Μονάδα Γαστρεντερολογίας και Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Aν. Καθηγήτρια Μαρίζα Τσολιά Επιστημονική Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Εργασία της Ειρήνης Καλλιντεράκη Μαθήτρια Τ.Α.Δ. - 2 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης Αθλήτρια Α.Σ. ΑΙΑΝΤΑ Αγ. Δημητρίου ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΜΑΤΟΣ Το Taekwondo είναι μία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΠΕΡΟΧΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ Γ ΑΛΑΚΤΟΣ

Η ΥΠΕΡΟΧΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ Γ ΑΛΑΚΤΟΣ Η ΥΠΕΡΟΧΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ Γ ΑΛΑΚΤΟΣ f Το καλύτερο γάλα κάθε νεογέννητου είναι το γάλα του είδους του, δηλαδή το γάλα της μάνας του. Για τον άνθρωπο το καλύτερο γάλα είναι το γάλα της γυναίκας δηλαδή το γάλα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Άνδρας ηλικίας 47 ετών προσέρχεται λόγω πνευματουρίας και απώλειας κοπράνων από την ουρήθρα, από δεκαημέρου. Ο ασθενής αναφέρει γριππώδη συνδρομή που προηγήθηκε της παρούσης κατάστασης.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ΣΚΙΤΣΑ Γ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ Θ. ΜΟΥΝΤΟΚΑΛΑΚΗΣ

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ΣΚΙΤΣΑ Γ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ Θ. ΜΟΥΝΤΟΚΑΛΑΚΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ΣΚΙΤΣΑ Γ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ Θ. ΜΟΥΝΤΟΚΑΛΑΚΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ΣΚΙΤΣΑ Η υπέρταση είναι ένα από τα συνηθέστερα και σπουδαιότερα προβλήματα υγείας. Πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο (σχεδόν

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη «Το κόκκινο κρασί κάνει καλό στην καρδιά» «ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ»

Διαβάστε περισσότερα

Douni Health Products & ΕΛ.Ι.ΓΑΣΤ.

Douni Health Products & ΕΛ.Ι.ΓΑΣΤ. Douni Health Products & ΕΛ.Ι.ΓΑΣΤ. Ενώνουν τις δυνάμεις τους και ενημερώνουν για την υγεία του γαστρεντερικού και το ρόλο των προβιοτικών στην καλή λειτουργία του! Η Douni Health Products (αποκλειστικός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 3: ΗΠΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΗΠΑΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη της απώλειας βάρους Ενίσχυση προγράμματος αποκατάστασης ΕΡΓΑΛΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Η νηστεία κάνει θαύματα

Η νηστεία κάνει θαύματα Η νηστεία κάνει θαύματα Έρευνα του Πανεπιστημίου Κρήτης δείχνει ότι οι διατροφικές επιταγές της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι άκρως ευεργετικές για την υγεία των παιδιών Οι ειδικοί λένε ότι η αποχή από τις

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά;

Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά; Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά; Κατερίνα Πέλκα BSc (Honrs) Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος Τομεάρχης Διαιτητικής ΙΙΕΚ ΞΥΝΗ pelka@logodiatrofis.gr Οι διακοπές είναι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της ημέρας; 3 (2 μεγάλα και 1 μικρό) 4 (2 μεγάλα και 2 μικρά) 5 (3 μεγάλα και 2 μικρά)

2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της ημέρας; 3 (2 μεγάλα και 1 μικρό) 4 (2 μεγάλα και 2 μικρά) 5 (3 μεγάλα και 2 μικρά) 1. Ποιον θεωρείτε καλύτερο τρόπο, ώστε ένας αθλητής μειώσει το βάρος του; Να κάνει πιο έντονη προπόνηση Να κάνει περισσότερα μικρά γεύματα 2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 18: ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΝΕΥΡΟΓΕΝΗΣ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Οι ασθενείς με νευρογενή ανορεξία παρουσιάζουν σημαντική απώλεια βάρους, είναι ανορεκτικοί και υποφέρουν από

Διαβάστε περισσότερα

προϊόντων του Δρ Κωσταρέλλη Βασιλική Λέκτορας Χαροκοπείου Πανεπιστημίου

προϊόντων του Δρ Κωσταρέλλη Βασιλική Λέκτορας Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Η διατροφική αξία του σταφυλιού και των προϊόντων του Δρ Κωσταρέλλη Βασιλική Λέκτορας Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Η καλλιέργεια του αμπελιού στην στην αρχαιότητα Δίαιτα στην Αρχαία Ελλάδα Το Μεσογειακή πρότυπο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Αλεξάνδρα Μαρία Μιχαηλίδου Επίκ. Καθηγήτρια Επιστήµης Τροφίµων & ιατροφής Τοµέας Επιστήµης και Τεχνολογίας Τροφίµων Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο

ρ. Αλεξάνδρα Μαρία Μιχαηλίδου Επίκ. Καθηγήτρια Επιστήµης Τροφίµων & ιατροφής Τοµέας Επιστήµης και Τεχνολογίας Τροφίµων Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο ρ. Αλεξάνδρα Μαρία Μιχαηλίδου Επίκ. Καθηγήτρια Επιστήµης Τροφίµων & ιατροφής Τοµέας Επιστήµης και Τεχνολογίας Τροφίµων Γεωπονική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Συµβολή του γάλακτος και των

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 13η Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

φροντιστήρια επίγνωση

φροντιστήρια επίγνωση ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑ.Λ. 2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Επιμέλεια θεμάτων: Εμμανουέλα Μαθιουδάκη, Βιολόγος ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας

Διαβάστε περισσότερα

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων.

15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. 15λεπτη Προετοιμασία του φοιτητή για την παρακολούθηση του μαθήματος νευροουρολογίας, γυναικολογικής ουρολογίας και ακράτειας ούρων. Η ουροδόχος κύστη δεν είναι απλά μία κοιλότητα η οποία γεμίζει απλά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ

ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ Κείμενο: Κέντρο ακράτειας Västra Götaland Φωτογραφίες: Kajsa Lundberg Σχεδιασμός: Svensk Information Σας είναι δύσκολο να ελέγξετε την ουροδόχο

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας)

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Ο όρος «διάρροια» αναφέρεται στη μεταβολή των κενώσεων του εντέρου, η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση του περιεχομένου των κενώσεων σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ» - 1 - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ» Ο άνθρωπος προσλαμβάνει από το περιβάλλον του τροφές σε στερεά και υγρή μορφή. Τις επεξεργάζεται και ένα μέρος αυτών το παρακρατεί ενώ το υπόλοιπο

Διαβάστε περισσότερα