Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download ""

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ & ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΑΛΑΝΤΩΣΕΩΝ Μη Καταστροφικός Έλεγχος για τη µελέτη της Συσσώρευσης Βλάβης σε Σύνθετα Υλικά Ενισχυµένα µε Ίνες Γυαλιού, µε και χωρίς την παρουσία Νανοσωληνίσκων Άνθρακα ιδακτορική ιατριβή Γεώργιος Μ. Σωτηριάδης Μηχανολόγος Μηχανικός ΠΑΤΡΑ, ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2009

2 Η παρούσα διδακτορική διατριβή συγχρηµατοδοτήθηκε κατά: 75% της ηµόσιας απάνης από την Ευρωπαϊκή Ενωση Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταµείο 25% της ηµόσιας απάνης από το Ελληνικό ηµόσιο Υπουργείο Ανάπτυξης Γενική Γραµµατεία Ερευνας και Τεχνολογίας και από τον Ιδιωτικό Τοµέα στο πλαίσιο του Μέτρου 8.3 του Ε.Π. Ανταγωνιστικότητα Γ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης. Ευχαριστίες Στο σηµείο αυτό θα ήθελα να ευχαριστήσω κάποιους ανθρώπους για τη βοήθεια και τη συµπαράστασή τους. Ειδικά ευχαριστώ τον επιβλέποντα Καθηγητή της παρούσας ιδακτορικής ιατριβής, Βασίλη Κωστόπουλο, για την απλόχερη στήριξη και βοήθειά του από την πρώτη µέρα της εισόδου µου στο Εργαστήριο Τεχνικής Μηχανικής. Αισθάνοµαι πραγµατικά τυχερός. Ευχαριστώ ιδιαίτερα τρεις συνεργάτες µου στο Εργαστήριο, τον Θεόδωρο Λούτα, τον Ιγνάτιο Φωτίου και τον Άκη Καλαϊτζόγλου. Περάσαµε πολλά µαζί όλα αυτά τα χρόνια, τα περισσότερα παραγωγικά και ευχάριστα, σπάνιος συνδυασµός. Ευχαριστώ τη Ζέτα Θεοχαροπούλου, της οφείλω πάρα πολλά. Ευχαριστώ τους φίλους και συνεργάτες µου στο Εργαστήριο, που ήταν όλοι εκεί όταν χρειαζόταν Σταύρο, ηµήτρη, Χρήστο, Γιώτα, Άλκη, Αντώνη, Πέτρο, Θάνο, Θανάση, Μαριγιάννα. Τέλος, οι άνθρωποι που είναι οι σταθερές αξίες της ζωής µου, η οικογένειά µου : η µητέρα µου Αρίστη, η αδερφούλα µου η Ζωή, η γιαγια-ζωή, ο θείος Γιάννης, η θεία Τίτσα και τα ξαδέρφια µου Αλίνα και Γιώργος. Λυπάµαι µόνο που ο πατέρας µου δεν είναι πια µαζί µας, τον ευχαριστώ γι αυτά που µου έδωσε. 1

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. Κεφάλαιο Παρουσίαση του προβλήµατος οµή και στόχοι της διατριβής Καινοτοµίες της διατριβής...9 Κεφάλαιο Εισαγωγή Θεωρία CNT Μηχανικός χαρακτηρισµός συνθέτων και νανοσυνθέτων υλικών Εισαγωγή Παρασκευή προετοιµασία δοκιµίων Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Σχολιασµός Συµπεράσµατα...37 Βιβλιογραφία Κεφαλαίου...39 Κεφάλαιο Εισαγωγή Υπέρηχοι - Προσδιορισµός Ελαστικών Ιδιοτήτων Εισαγωγη - Κυµατική ιάδοση Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Μητρώα Σχολιασµός συµπεράσµατα...70 Βιβλιογραφία ενότητας Ακουστική Εκποµπή Εισαγωγικά Θεωρία Ρυθµίσεις καταγραφής Πειραµατικά αποτελέσµατα ΑΕ Σχολιασµός συµπεράσµατα...86 Βιβλιογραφία ενότητας Ηλεκτρική Αγωγιµότητα

4 3.4.1 Εισαγωγή θεωρία Πειραµατική ιαδικασία Αποτελέσµατα Σχολιασµός συµπεράσµατα...99 Βιβλιογραφία ενότητας Κεφάλαιο Εισαγωγή υσθραυστότητα σε σύνθετα υλικά Εισαγωγικά Θεωρία Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Σχολιασµός Συµπεράσµατα Συγκεντρώσεις τάσεων σε πολύστρωτα σύνθετα υλικά Εισαγωγή Θεωρία Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Σχολιασµός Συµπεράσµατα Βιβλιογραφία κεφαλαίου Κεφάλαιο Συνολικά συµπεράσµατα ιατριβής Προτάσεις για µελλοντική έρευνα

5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 4

6 1.1 Παρουσίαση του προβλήµατος Η δυνατότητα ανίχνευσης και αναγνώρισης της βλάβης που αναπτύσσεται σε υλικά και κατασκευές κάτω από συνθήκες φόρτισης είναι υψηλής σηµασίας για την ασφαλή λειτουργία τους. Η ποσοτικοποίησή της συνάρτησει των διαφόρων παραµέτρων που καθορίζουν τις συνθήκες λειτουργίας είναι εξαιρετικά χρήσιµη πληροφορία τόσο για την εκτίµηση της δοµικής ακεραιότητας και της αποµένουσας διάρκειας ζωής όσο και στο στάδιο του σχεδιασµού όπου µπορεί να επιφέρει βελτιστοποίηση. Αυτές οι πληροφορίες γίνονται ζωτικές σε κατασκευές όπου λόγοι οικονοµίας επιβάλλουν το σχεδιασµό κατασκευών µε ανοχή στη βλάβη, αλλά και εκεί όπου πιθανή αστοχία επιφέρει όχι µόνο υλικές ζηµίες αλλά και θέτει σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Η κυριότερη κατηγορία είναι αυτή των ελαφρών κατασκευών. Οι ανάγκες ανίχνευσης και ποσοτικοποίησης της βλάβης κατασκευών χωρίς αυτές να αποσύρονται από την ωφέλιµη χρήση οδήγησαν στην ανάπτυξη ολόκληρου τοµέα στην επιστήµη της Μηχανικής, αυτού των Μη Καταστροφικών οκιµών και Ελέγχων. Η εισαγωγή των συνθέτων υλικών στις κατασκευές έκανε ακόµα δυσκολότερο το έργο της διάγνωσης και της πρόγνωσης αφού εκτός από το γεγονός της µικρής βάσης δεδοµένων σχετικής µε τα υλικά αυτά σε σχέση µε τα συµβατικά τεχνικά υλικά, αυξήθηκε και η πολυπλοκότητα του προβλήµατος λόγω της πολυµορφίας των µηχανισµών δηµιουργίας και συσσώρευσης της βλάβης. Ταυτόχρονα, λόγω της πολύπλοκης δοµής που παρουσιάζουν τα υλικά αυτά καθώς και του µεγάλου βαθµού ανισοτροπίας και ανοµοιογένειας που παρουσιάζουν κατά περίπτωση, η τυχαιότητα που προέρχεται από την παραγωγική διαδικασία αυξάνει σηµαντικά. Αυτό το γεγονός αλλά και το ότι πολλές φορες η φύση της δηµιουργίας και της ανάπτυξης της βλάβης στα υλικά αυτά είναι στοχαστική, κάνει αναγκαία την ύπαρξη αξιόπιστων συστηµάτων έγκαιρης ανίχνευσης της βλάβης κατά τη διάρκεια της λειτουργίας τους. Ως βλάβη γενικά ορίζουµε την υποβάθµιση των µηχανικών και φυσικών ιδιοτήτων ενός υλικού ή µιας κατασκευής λόγω συνθηκών περιβάλλοντος και λειτουργίας. Η υποβάθµιση αυτή είναι µέτρο της µείωσης της δοµικής ακεραιότητας του υλικού ή της κατασκευής και µπορεί να εκτιµηθεί µε διάφορες τεχνικές ποιοτικά ή/και ποσοτικά εστιάζοντας µε κάθε τεχνική σε κάποιο υποσύνολο µηχανικών ή φυσικών ιδιοτήτων. Εξετάζοντας έτσι εργαστηριακά µηχανικές και περιβαλλοντικές φορτίσεις 5

7 που δηµιουργούν και συσσωρεύουν βλάβη σε υλικά και χρησιµοποιώντας κατάλληλες τεχνικές ανίχνευσης, αναγνώρισης και ποσοτικοποίησης της αναπτυσσόµενης βλάβης µπορούν να δηµιουργηθούν συναρτήσεις µε ανεξάρτητες µεταβλητές τις παραµέτρους της εκάστοτε φόρτισης που θα οδηγούν στην εκ των προτέρων γνώση της υποβάθµισης της δοµικής ακεραιότητας του υπό µελέτη συστήµατος όταν υποβληθεί στη φόρτιση αυτή. Είναι δυνατόν δε µε τεχνικές συνεχούς παρακολούθησης να εκτιµάται η δοµική κατάσταση µιας κατασκευής σε πραγµατικό χρόνο και συνθήκες λειτουργίας χρησιµοποιώντας τις βάσεις δεδοµένων που δηµιουργούνται στο εργαστήριο. 1.2 οµή και στόχοι της διατριβής Τα σύνθετα υλικά οργανικής µήτρας ενισχυµένα µε ίνες γυαλιού είναι µια κατηγορία υλικών που έχει υψηλό τεχνολογικό ενδιαφέρον τις τελευταίες δεκαετίες µε πληθώρα εφαρµογών στην αεροπορική και διαστηµική βιοµηχανία, στην αυτοκινητοβιοµηχανία, στη formula 1, στα σπορ και γενικότερα όπου οι απαιτήσεις για υψηλή επίδοση των υλικών συνδυάζονται µε την απαίτηση για χαµηλό βάρος. Στην κατεύθυνση αυτή έχει συντελέσει και το διαρκώς µειούµενο κόστος παραγωγής των υλικών αυτών µέσω της χρήσης καινοτόµων τεχνικών. Η συνεχής εξέλιξη των υλικών αυτών οδηγεί σε βελτιωµένα υλικά ενισχυτικής και µητρικής φάσης αλλά και εντελώς καινούρια υλικά και προσεγγίσεις όπως είναι ενισχυτικές φάσεις στη νανοκλίµακα (nanofibers, nanotubes). Η εισαγωγή τέτοιων υλικών στη µήτρα συνθέτων υλικών αλλάζει τις µηχανικές και φυσικές τους ιδιότητες µε τρόπο πολλές φορές ολοκληρωτικό. Είναι προφανές ότι η τεκµηριωµένη γνώση και ανάπτυξη µεθόδων µη καταστροφικού ελέγχου της δοµικής ακεραιότητας αλλά και η γνώση της µηχανικής συµπεριφοράς µέσω της διαδικασίας εξέλιξης της βλάβης σε µια κατηγορία υλικών µε τόσο σηµαντικές εφαρµογές είναι ζητούµενο από την ερευνητική κοινότητα παγκοσµίως. Προς αυτήν την κατεύθυνση είναι και η συµβολή της παρούσας διατριβής. Μη καταστροφικές µέθοδοι και δοκιµές εφαρµόζονται εδώ και πολλά χρόνια σε σύνθετα υλικά οργανικής µήτρας µε επιτυχία παρά την εγγενή ανοµοιογένεια και ανισοτροπία που παρουσιάζουν. Ωστόσο πάντα παραµένει ισχυρή η ζήτηση για µεθόδους που θα βοηθήσουν προς την κατεύθυνση της αύξησης της αξιόπιστης 6

8 χρήσης των υλικών αυτών µέσω της διαρκούς αποτίµησης και γνώσης της φέρουσας ικανότητάς τους. Η συσσώρευση της βλάβης σε σύνθετα υλικά οργανικής µήτρας που υπόκεινται σε µηχανική φόρτιση είναι ένα ζήτηµα που έχει διερευνηθεί εκτενώς µέχρι σήµερα. Ωστόσο, η εισαγωγή ενίσχυσης (carbon nanotubes, CNT) στη µήτρα αλλάζει τους µηχανισµούς δηµιουργίας και εξέλιξής της. Επίσης προστίθεται η δυνατότητα της µέτρησης µιας ιδιότητας που εµφανίζεται ως αποτέλεσµα της εισαγωγής αυτής και η οποία είναι η ηλεκτρική αγωγιµότητα. Ο βασικός λοιπόν σκοπός της εργασίας αυτής είναι η µελέτη της χρήσης µη καταστροφικών ελέγχων κατά τη διάρκεια µηχανικών δοκιµών συσσώρευσης βλάβης στα υλικά αυτά, καθώς επίσης και η εισαγωγή της µέτρησης της ηλεκτρικής αντίστασης τους ως ικανής µεθόδου παρακολούθησης και ποσοτικοποίησης της βλάβης αυτής. Τέλος, η διερεύνηση της επιβελτίωσης των µηχανικών ιδιοτήτων λόγω της εισαγωγής των CNT στα υλικά αυτά µέσω της σύγκρισης µε τις ιδιότητες που έχουν χωρίς την προσθήκη αυτή. Αναλυτικότερα οι στόχοι που επιδιώξαµε να πετύχουµε στα πλαίσια της διατριβής είναι οι ακόλουθοι: Μελέτη της διεθνούς βιβλιογραφίας σχετικά µε την ανίχνευση και ποσοτικοποίηση της βλάβης σε σύνθετα υλικά και σύνθετα υλικά ενισχυµένα µε CNT κατά τη διάρκεια µηχανικής φόρτισης. Εκτέλεση επιλεγµένων µηχανικών δοκιµών σε σύνθετα υλικά Glass/vinylester και Glass/vinylester µε CNT (κυκλικά πειράµατα φόρτισης αποφόρτισης επαναφόρτισης). Χρήση µη καταστροφικών µεθόδων όπως η χρήση δεδοµένων ταχύτητας διάδοσης υπερηχητικών ελαστικών κυµάτων (UT) και η ακουστική εκποµπή (AE) για την παρακολούθηση και την ποσοτικοποίηση της βλάβης κατά τη διάρκεια των µηχανικών δοκιµών. ιερεύνηση της µεταβολής της ηλεκτρικής αντίστασης ως δείκτη βλάβης του υλικού. οκιµές θραυστοµηχανικής συµπεριφοράς για την εκτίµηση της βελτίωσης των επιδόσεων του υλικού παρουσία των CNT. 7

9 Συνολικά η εργασία αυτή σκοπό έχει να συµπληρώσει ήδη υπάρχουσες γνώσεις και θεωρίες της Μηχανικής πάνω στο θέµα της ανάπτυξης, συσσώρευσης, ανίχνευσης και ποσοτικοποίησης της βλάβης ως υποβάθµιση µηχανικών ιδιοτήτων για µια ευρύτατα χρησιµοποιούµενη κατηγορία συνθέτων υλικών, αλλά και να διερευνήσει µία νέα παραλλαγή της, αυτή των ενισχυµένων µε CNT συνθέτων υλικών. Στο πλάισιο των ανωτέρω στόχων, η δοµή της διατριβής είναι η ακόλουθη : Κεφάλαιο 1 ο : ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στο 1 ο κεφάλαιο παρουσιάζονται η δοµή, οι στόχοι και τα καινοτόµα στοιχεία της διατριβής. Κεφάλαιο 2 ο : ΣΥΝΘΕΤΑ ΥΛΙΚΑ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΠΡΟΣΘΗΚΗ Carbon Nanotubes Στο 2 ο κεφάλαιο δίνεται µια σύντοµη παρουσίαση των συνθέτων υλικών βινυλεστερικής µήτρας και ενίσχυσης γυαλιού, µε και χωρίς CNT, καθώς και των διαδικασιών συσσώρευσης βλάβης στα υλικά αυτά µέσω µηχανικών δοκιµών. Παρουσιάζονται τα υλικά που δοκιµάστηκαν στην διατριβή καθώς και τα πειραµατικά αποτελέσµατα από τις δοκιµές τους. Κεφάλαιο 3 ο : ΜΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΜΕΘΟ ΟΙ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΒΛΑΒΗΣ Στο 3 ο κεφάλαιο παρουσιάζεται η µη καταστροφική µέθοδος της χρήσης δεδοµένων ταχύτητας διάδοσης υπερηχητικών ελαστικών κυµάτων (UT) για τον υπολογισµό των στοιχείων του µητρώου δυσκαµψίας του και παρατίθενται τα αποτελέσµατα της µεθόδου (καµπύλες βραδύτητας, µητρώα). Παρουσιάζεται η µέθοδος της ακουστικής εκποµπής όπως εφαρµόστηκε στην πειραµατική διαδικασία των δύο τύπων υλικών. ίδονται και σχολιάζονται τα αποτελέσµατα της εφαρµογής της µεθόδου. Εισάγεται η µέτρηση της ηλεκτρικής αντίστασης του υλικού ως πιθανή καινοτόµος µη καταστροφική µέθοδος ελέγχου. Παρουσιάζονται τα αποτελέσµατα και συγκρίνονται µε αυτά των προηγούµενων µεθόδων. 8

10 Κεφάλαιο 4 ο : ΘΡΑΥΣΤΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΥΝΘΕΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Glass/Vinylester ΜΕ ΚΑΙ ΧΩΡΙΣ ΤΗΝ ΠΡΟΣΘΗΚΗ CNT Στο κεφάλαιο αυτό διερευνάται η αλλαγή στη θραυστοµηχανική συµπεριφορά του σύνθετου υλικού βινυλεστερικής µήτρας ενισχυµένης µε ίνες γυαλιού µετά την προσθήκη CNT µέσω συγκριτικών δοκιµών. Παρουσιάζονται οι µηχανικές δοκιµές που επιλέχθηκαν για το σκοπό αυτό (διάδοση ρωγµής, εφελκυσµός, κόπωση) και αναλύονται τα αποτελέσµατα. Σχολιάζεται η επιρροή της ενίσχυσης στο νανο-επίπεδο στη µακροσκοπική συµπεριφορά των υλικών. Κεφάλαιο 5 ο : ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ - ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Τέλος στο κεφάλαιο 5 συζητώνται µερικά από τα κυριότερα συµπεράσµατα της διατριβής και δίδονται προτάσεις για µελλοντική έρευνα πάνω στο συγκεκριµένο αντικείµενο. 1.3 Καινοτοµίες της διατριβής Κατά την εκπόνηση της διατριβής έγιναν νέα βήµατα σε διάφορες θεµατικές ενότητες και κατευθύνσεις τα οποία αποτελούν και τον κύριο σκοπό της. Τα σηµαντικότερα αυτών είναι : Εφαρµογή της µεθόδου φόρτισης αποφόρτισης επαναφόρτισης ως µέθοδο συσσώρευσης βλάβης σε σύνθετα υλικά ινών γυαλιού - βινυλεστερικής µήτρας. Εφαρµογή της µεθόδου των υπερήχων για τον προσδιορισµό των σταθερών του µητρώου δυσκαµψίας ανισότροπου µέσου και τον προσδιορισµό της µεταβολής της ανισοτροπίας του κατα τη διάρκεια της φόρτισης. Εφαρµογή της βινλυεστερικής µήτρας µε νανοσωληνίσκους άνθρακα σε σύνθετο υλικό µε ενισχυτική φάση συνεχείς ίνες γυαλιού. Σύγκριση µηχανικών ιδιοτήτων µε σύνθετο υλικό απλής βινυλεστερικής µήτρας. Εκµετάλλευση της µέσω των CNT αποκτώµενης αγωγιµότητας του σύνθετου υλικού ως παράµετρο ανίχνευσης βλάβης κατά τη διάρκεια της φόρτισης. Συγκριτική διερεύνηση της θραυστοµηχανικής συµπεριφοράς των παραπάνω συστηµάτων υλικών (αντοχή στη διαστρωµατική θραύση, κόπωση παρουσία συντελεστών συγκέντρωσης τάσεων) 9

11 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΣΥΝΘΕΤΑ ΥΛΙΚΑ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΜΗΤΡΑΣ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ Carbon Nanotubes 10

12 2.1 Εισαγωγή Μία σηµαντική κατηγορία τεχνικών υλικών της οποίας η χρήση αυξάνεται συνεχώς τις τελευταίες δεκαετίες είναι αυτή των συνθέτων υλικών. Ως σύνθετο υλικό ορίζεται αυτό που αποτελείται από διάφορα υλικά ή φάσεις υλικών µηχανική ισορροπία µεταξύ τους και του οποίου οι ιδιότητες είναι ανώτερες από αυτές των υλικών ή των φάσεων που το αποτελούν. Στα σύχρονα τεχνικά σύνθετα υλικά διακρίνουµε συνήθως δύο κυρίως φάσεις: τη µητρική και την ενισχυτική. Υπάρχει µεγάλη πληθώρα διαφορετικών υλικών διαθέσιµα και για τις δύο φάσεις, και η κατηγοριοποίηση των συνθέτων γίνεται κυρίως βάσει του είδους των υλικών αυτών. Τα υλικά µε τα οποία εργαστήκαµε στο πλαίσιο της διατριβής ανήκουν στην κατηγορία των ινωδών συνθέτων υλικών οργανικής µήτρας. Αυτό σηµαίνει ότι η ενισχυτική φάση αποτελείται από ίνες, και συγκεκριµένα συνεχείς ίνες (γυαλί, E-Glass), η δε µητρική φάση είναι πολυµερές υλικό και συγκεκριµένα της κατηγορίας των θερµοσκληρυνόµενων πλαστικών (βινυλεστέρας). Και τα δύο υλικά που αποτελούν το ΣΥ, και κατά συνέπεια το ίδιο το ΣΥ, είναι προσανατολισµένα σε εφαρµογές σχετικά χαµηλού κόστους και µεγαλύτερης παραγωγής σε σχέση µε υλικά της ίδιας κατηγορίας ή και άλλων κατηγοριών. Πράγµατι, τόσο το κόστος της πρώτης ύλης όσο και η σχετικά απλή διαδικασία παραγωγής τοποθετούν τα υλικά αυτά ανάµεσα στα οικονοµικότερα (φθηνότερα) τεχνικά σύνθετα υλικά. Παραµένουν όµως για το λόγο αυτό ακριβώς σε υψηλή θέση προτίµησης έναντι άλλων υλικών όταν οι απόλυτες θερµοµηχανικές επιδόσεις δεν είναι το ζητούµενο, αλλά η απαίτηση για καλές ειδικές ιδιότητες (ανηγµένες στην πυκνότητα) είναι ισχυρή. Πρόκειται για συστήµατα υλικών µε υψηλές επιδόσεις σε διαβρωτικά περιβάλλοντα, υψηλής αντοχής, µε µεγάλη δυσθραυστότητα και µε δυνατότητες για υψηλή θερµοκρασιακή αντοχή και σταθερότητα. Αυτές οι επιδόσεις σε συνδυασµό µε το χαµηλό σχετικά κόστος, αλλά και τις νέες χαµηλού κόστους και υψηλών επιδόσεων κατασκευαστικές τεχνικές όπως Infusion και VARTM κάνουν τα υλικά αυτά εξαιρετικό ανταγωνιστή σε εφαρµογές όπως: αεροναυπηγική, εφαρµογές πολιτικού µηχανικού, βιοµηχανία χηµικών αλλά και σε περιπτώσεις όπου οι καλές µονωτικές του ιδιότητες (ηλεκτρικές και θερµικές) το κάνουν κατάλληλο για χρήση όπως σε ηλεκρικά έργα και εφαρµογές κρυογενικής. εδοµένης της προσδοκώµενης αύξησης της χρήσης τέτοιου τύπου υλικών τόσο στην αεροναυπηγική όσο και στη βιοµηχανία επίγειων µεταφορών είναι σηµαντικό να 11

13 µελετηθεί διεξοδικά η διαδικασία συσσώρευσης της βλάβης στα υλικά αυτά και να αναπτυχθούν τεχνικές παρακολούθησης της δοµικής του ακεραιότητας. Η ανοχή βλάβης των υλικών και των κατασκευών έχει άµεση σχέση µε την ικανότητά τους να λειτουργούν υπό συγκεκριµένες συνθήκες φόρτισης έχοντας συγκεκριµένα επίπεδα βλάβης τα οποία καθορίζουν και την εναποµένουσα διάρκεια ζωής τους. Αυτή η ικανότητα αποτελεί βασικό κριτήριο σχεδιασµού για κατασκευές από σύνθετα υλικά, οι οποίες εκτίθενται σε ένα πλήθος από φορτίσεις κατά την περίοδο λειτουργίας τους που οδηγούν σε δοµική υποβάθµιση. Η γενικά καλή συµπεριφορά των συνθέτων υλικών σε κόπωση βοηθά το σχεδιασµό µε στόχο την αντοχή και την ανοχή σε βλάβη. Μεγάλη τεχνολογική πρόκληση αποτελεί ο σχεδιασµός κύριων δοµικών στοιχείων από σύνθετα υλικά µε πλήρως µελετηµένη τη συµπεριφορά τους όσον αφορά τη δηµιουργία και διάδοση βλάβης. Λόγω του γεγονότος ότι η ενισχυτική φάση, συνήθως έχει ψαθυρή συµπεριφορά, ο στόχος της αύξησης της ανοχής σε βλάβη του σύνθετου υλικού αφορά περισσότερο το υλικό της µήτρας και τον τρόπο που αυτό αλληλεπιδρά µε την ενίσχυση. Όµως οι περισσότερες ρητίνες που χρησιµοποιούνται ως υλικά µήτρας έχουν ψαθυρή συµπεριφορά και περιορισµένη ανθεκτικότητα που εκδηλώνεται ως ρωγµές στη µήτρα και αποκόλληση στρώσεων (αποστρωµάτωση). Αυτές οι δοµικές αστοχίες της µήτρας συµβαίνουν ως αποτέλεσµα είτε κρουστικών φορτίσεων είτε περιβαλλοντολογικής δοµικής υποβάθµισης. Συγχρόνως, η συνεχής αξιολόγηση της εναποµείνασας διάρκειας ζωής των αεροδιαστηµικών κατασκευών σε κάθε στάδιο της υπηρεσιακής λειτουργίας τους παραµένει κρίσιµη προκειµένου να εξασφαλιστούν η δοµική ακεραιότητα και η υπηρεσιακή ικανότητα τους, διαδραµατίζοντας έτσι έναν πολύ σηµαντικό ρόλο στη φάση σχεδιασµού αυτών. Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει στην εµφάνιση διάφορων τεχνολογιών ελέγχου της δοµικής ακεραιότητας των κατασκευών, οι οποίες, µε τη χρησιµοποίηση των κατάλληλων αισθητήρων, στοχεύουν στο να παράσχουν ικανότητες για τον έλεγχο της δοµικής ακεραιότητας κατά τη διάρκεια υπηρεσιακής ζωής ενός αεροσκάφους. Μερικές από τις πιο ελπιδοφόρες τεχνολογίες ελέγχου δοµικής ακεραιότητας των κατασκευών είναι βασισµένες στα έξυπνα υλικά και ενσωµατώνουν πιεζοηλεκτρικούς αισθητήρες ή/και οπτικές ίνες. Αυτές µπορούν να παρέχουν το συνεχή τοπικό έλεγχο του εντατικού πεδίου σε πραγµατικό χρόνο κατά τη διάρκεια της υπηρεσιακής ζωής, παρέχοντας την δυνατότητα ανίχνευσης βλάβης και εκτίµησης της εναποµείνασας διάρκεια ζωής. 12

14 Μία εντελώς νέα προσέγγιση µε στόχο την ενίσχυση των συνθέτων υλικών οργανικής µήτρας αλλά και τη µετατροπή τους σε υλικά-αισθητήρες είναι αυτή της επιβελτίωσης των οργανικών µητρικών υλικών µε νανοσωληνίσκους άνθρακα (Carbon Nanotubes, CNT) µε αποτέλεσµα τη δηµιουργία νανο-σύνθετου υλικού (ΝΣΥ). Συµπληρώνοντας τον ορισµό των συµβατικών σύνθετων υλικών, τα νανο-σύνθετα ορίζονται ως σύνθετα υλικά στα οποία η µία από τις φάσεις του (συνηθέστερα η µήτρα) περιέχει µικρό ποσοστό εγκλεισµάτων µε µέγεθος στην τάξη της νανοκλίµακας που έχουν οµοιόµορφη διασπορά στη µήτρα. Με την εισαγωγή των νανο-σύνθετων υλικών οι ιδιότητες των συµβατικών πολυµερικών µητρικών υλικών έχουν βελτιωθεί σηµαντικά χωρίς σηµαντικές αλλαγές στη διαδικασία της τελικής παραγωγής του σύνθετου, µόνο στη διαδικασία παρασκευής του µητρικού υλικού απαιτούνται κάποιες ριζικές διαφοροποιήσεις που όµως δε σχετίζονται µε τη σύσταση ή τον κύκλο πολυµερισµού. Η µεγάλη ειδική επιφάνεια των ΝΣΑ καθώς και οι εξαιρετικές τους ιδιότητες καθιστούν απαραίτητη την παρουσία µικρού µόνο ποσοστού στο µητρικό υλικό για να παρατηρηθούν οι αλλαγές που αναφέραµε και οι οποίες αφορούν (µακροσκοπικά) τις µηχανικές, ηλεκτρικές και θερµικές ιδιότητές του. 2.2 Θεωρία CNT Στα µέσα της δεκαετίας του '80, ο Smalley και συνάδελφοί του στο Rice University, ανέπτυξαν τη χηµεία των φουλερενίων (fullerenes) [1,2]. Τα φουλερένια είναι γεωµετρικά σχήµατα σαν κλουβιά από άτοµα άνθρακα που συνθέτονται σε εξαγωνική ή πενταγωνική διάταξη. Η πρώτη κλειστή, κυρτή δοµή που διαµορφώθηκε ήταν το µόριο C60. Πρόκειται για ένα κλειστό κλουβί από 60 άτοµα άνθρακα του οποίου κάθε πλευρά πενταγώνου είναι η παρακείµενη πλευρά ενός εξαγώνου που παροµοιάζει µε µπάλα ποδοσφαίρου. Μερικά χρόνια αργότερα, η ανακάλυψή τους οδήγησε στη σύνθεση των νανοσωληνίσκων άνθρακα (ΝΣΑ, CNT). Οι ΝΣΑ είναι µακριά, λεπτά σωληνωτά δίκτυα των οποίων τα τοιχώµατα απαρτίζονται από άτοµα άνθρακα που έχουν εξαγωνική δοµή και συχνά είναι καλυµµένα σε κάθε άκρη. 13

15 Αυτοί οι τύποι δικτυώµατος από άτοµα άνθρακα φαίνεται να παρουσιάζουν εκπληκτικές ιδιότητες, σαν αποτέλεσµα της συµµετρικής τους δοµής. Πολλοί ερευνητές έχουν αναφέρει µηχανικές ιδιότητες των νανοσωληνίσκων άνθρακα που υπερείχαν σε σχέση µε τις ιδιότητες των ήδη υπαρχόντων υλικών. Παρόλο που υπάρχουν διάφορες αναφορές στη βιβλιογραφία σχετικά µε τις ακριβείς ιδιότητες των CNT, θεωρητικά και πειραµατικά αποτελέσµατα έχουν δείξει µια τροµερά µεγάλη τιµή του µέτρου ελαστικότητας, µεγαλύτερη από 1 TPa (το µέτρο ελαστικότητας του διαµαντιού είναι 1,2 TPa) και αναφέρουν αντοχή φορές µεγαλύτερη από το σκληρότερο ατσάλι ανά µονάδα µάζας. Πράγµατι, αν οι αναφερόµενες µηχανικές ιδιότητες είναι ακριβείς, τότε οι νανοσωληνίσκοι άνθρακα µπορεί να καταλήξουν σε µια εντελώς νέα τάξη ενισχυµένων υλικών. Αν θέλει κάποιος να χρησιµοποιήσει τις δυνατότητες των νανοσωληνίσκων άνθρακα σε πολυµερή νανοσύνθετα, θα πρέπει να κατανοήσει τόσο την ελαστική συµπεριφορά τους όσο και τη συµπεριφορά τους σε θραύση, καθώς και την αλληλεπίδραση στη διεπιφάνεια ΝΣΑ µήτρας. Παρόλο που η γνώση της συµπεριφοράς των νανοσυνθέτων δε διαφέρει και πολύ από αυτή των ενισχυµένων µε ίνες πολυµερών, η κύρια διαφορά έγκειται στο γεγονός ότι η τάξη της φάσης ενίσχυσης έχει αλλάξει από micrometers (π.χ. ίνες γυαλιού και άνθρακα) σε nanometers. Επιπροσθέτως, στις πολύ ενδιαφέρουσες µηχανικές ιδιότητες που διαθέτουν οι νανοσωληνίσκοι άνθρακα πρέπει να αναφερθούν οι εκπληκτικές θερµικές και ηλεκτρικές τους ιδιότητες. Οι ΝΣΑ είναι θερµικά σταθεροί έως τους 2800 ο C υπό κενό, ενώ η θερµική τους αγωγιµότητα είναι περίπου διπλάσια από αυτή του διαµαντιού. Επίσης η ηλεκτρική τους αγωγιµότητα είναι περίπου 1000 φορές µεγαλύτερη από αυτή των καλωδίων χαλκού. Οι ΝΣΑ µπορεί να παροµοιασθούν µε ένα φύλλο γραφίτη που έχει τυλιχθεί γύρω από ένα κύλινδρο. Αντίθετα µε το διαµάντι, στο οποίο δηµιουργείται µια τρισδιάστατη κρυσταλλική κυβική δοµή, στην οποία κάθε άτοµο άνθρακα έχει τα 4 γειτονικά άτοµα διατεταγµένα σε τετράεδρο, τα άτοµα άνθρακα του γραφίτη είναι σε διδιάστατη εξαγωνική διάταξη πλέγµατος. Σε αυτή την περίπτωση, κάθε άτοµο άνθρακα έχει 3 γειτονικά άτοµα. Όταν αυτό το δίχτυ από άτοµα άνθρακα τυλιχθεί µέσα σε κυλίνδρους δηµιουργείται ο νανοσωληνίσκος. Οι ιδιότητες των ΝΣΑ εξαρτώνται από τη διάταξη των ατόµων άνθρακα (από την τύλιξη του πλέγµατος), από τη διάµετρο και το µήκος των σωλήνων και τη µορφολογία ή τη nano-δοµή. Οι ΝΣΑ χωρίζονται σε µονοτοιχωµατικής (single-walled) και πολυτοιχωµατικής (multi- 14

16 walled) δοµής, η τελευταία εκ των οποίων συντίθεται από οµόκεντρους µονοτοιχωµατικούς ΝΣΑ. Η ατοµική δοµή των ΝΣΑ προσδιορίζεται από το διάνυσµα C h και τη γωνία θ. Στην εικόνα 2.1, φαίνεται περίπου ο τρόπος σύµφωνα µε τον οποίο το πλέγµα κόβεται κατά µήκος των διακεκοµµένων γραµµών και αργότερα τυλίγεται σε κύλινδρο έτσι ώστε η αρχή του διανύσµατος C h να ακουµπήσει το τέλος του. Το διάνυσµα C h, συχνά αναφερόµενο σαν «διάνυσµα τύλιξης», µπορεί να περιγραφεί από την ur ur uur παρακάτω εξίσωση C h = na1+ ma2 όπου οι ακέραιοι (n,m) είναι ο αριθµός των βηµάτων κατά µήκος των zig-zag δεσµών του εξαγωγικού δικτυώµατος και τα a ur και 1 a uur είναι τα µοναδιαία διανύσµατα που φαίνονται στο Σχήµα Σχήµα 2.1 Τρόπος τυλίγµατος ενός εξαγωνικού πλέγµατος γραφίτη ώστε να προκύψει ένας νανοσωληνίσκος άνθρακα. Η γωνία θ προσδιορίζει το βαθµό της περιστροφής στον κύλινδρο. Οι δύο οριακές περιπτώσεις της γωνίας θ είναι όταν αυτή βρίσκεται στις 0 ο και στις 30 ο. Αυτές οι οριακές περιπτώσεις αναφέρονται σαν «zig-zag» (0 ο ) και σαν «armchair» (30 o ) βασιζόµενες στη γεωµετρία των δεσµών άνθρακα γύρω από την περιφέρεια του ΝΣΑ. Η διαφορά µεταξύ των δοµών «zig-zag» και «armchair» φαίνονται στην Σχήµα 2.2. Ως προς το διάνυσµα τύλιξης ο zig-zag ΝΣΑ ορίζεται µε (n,0) ενώ ο armchair ΝΣΑ µε (n,n). Το διάνυσµα τύλιξης του ΝΣΑ προσδιορίζει επίσης τη διάµετρο αφού το µεσοδιάστηµα µεταξύ των ατόµων άνθρακα είναι γνωστό. 15

17 Σχήµα 2.2. Οι διατάξεις armchair (a) και zig-zag (b) ενός ΝΣΑ. Η δοµή του ΝΣΑέχει σηµαντικές επιπτώσεις στις ιδιότητες του υλικού. Ειδικότερα, η µορφολογία του κυλίνδρου είναι γνωστό ότι ασκεί ισχυρή επίδραση στις ηλεκτρονικές ιδιότητες των ΝΣΑ. Ο γραφίτης θεωρείται ως ηµι-µέταλλο, αλλά έχει αποδειχθεί ότι οι ΝΣΑ µπορεί να συµπεριφερθούν είτε σαν µέταλλα είτε σαν ηµι- µέταλλα, εξαρτώµενα από τη δοµή του κυλίνδρου. Έρευνες έχουν γίνει και πάνω στην επίδραση της δοµής του κυλίνδρου στις µηχανικές ιδιότητες του υλικού. Οι προσοµοιώσεις δείχνουν ότι οι ΝΣΑ είναι εντυπωσιακά ελαστικοί και ανθεκτικοί, λαµβάνοντας τεράστιες παραµορφώσεις χωρίς κανένα δείγµα ψαθυρότητας ή πλαστικότητας. Αν και η δοµή του κυλίνδρου του ΝΣΑ έχει µια σχετικά µικρή επιρροή στην ελαστική ακαµψία, προκύπτει πως ο µετασχηµατισµός Stone-Wales, µια αντιστρέψιµη διατοµική ανταλλαγή της οποίας η τελική δοµή είναι δύο πεντάγωνα και δύο επτάγωνα σε ζεύγη, διαδραµατίζει βασικό ρόλο στις πλαστικές παραµορφώσεις του ΝΣΑ. Ο µετασχηµατισµός Stone-Wales, συµβαίνει όταν ένας ΝΣΑ armchair δοµής δέχεται αξονική φόρτιση. Όπως αναφέρθηκε προηγουµένως οι κύλινδροι των ΝΣΑ δηµιουργούν κλειστά, κυρτά «κλουβιά» από πεντάγωνα και εξάγωνα. Ο µετασχηµατισµός Stone-Wales εισάγει µια νέα ατέλεια στη δοµή των ΝΣΑ, τη δοµή του επταγώνου. Τα επτάγωνα δηµιουργούν κοίλες περιοχές µέσα στους ΝΣΑ. Εκτός από τη διαφορετική µορφολογία των ΝΣΑ που προκύπτει από την ύπαρξη των ατελειών, οι ΝΣΑ µπορεί να έχουν δοµή ενός και µόνο κυλίνδρου (SWNT) ή να αποτελούνται από πολλούς οµόκεντρους κυλίνδρους που να συνθέτουν το πολυτοιχωµατικό ΝΣΑ MWNT. Οι πολυτοιχωµατικοί ΝΣΑ είναι ουσιαστικά 16

18 οµόκεντροι ενιαίοι µονοτοιχωµατικοί κύλινδροι, οι οποίοι µπορεί να έχουν διαφορετική γεωµετρική δοµή των ατόµων άνθρακα. Αυτοί οι οµόκεντροι κύλινδροι συγκρατούνται στη θέση τους µέσω δευτερευόντων ασθενών δεσµών Van der Waals. Οι πολυφλοιικοί ΝΣΑ χρησιµοποιούνται για θεµελιώδεις έρευνες που δείχνουν τη σχέση µεταξύ δοµής ιδιοτήτων στους ΝΣΑ, από τότε που έγινε κατανοητό πως οι αλληλεπιδράσεις στο εσωτερικό της δοµής των κυλίνδρων επηρεάζει άµεσα τις ιδιότητές τους. Πράγµατι, τόσο οι µονοτοιχωµατικοί όσο και οι πολυτοιχωµατικοί ΝΣΑ παρουσιάζουν µοναδικές ιδιότητες που µπορούν να χρησιµοποιηθούν για να ενισχύσουν τα σύνθετα υλικά. Μέθοδοι Παραγωγής ΝΣΑ Από τότε που ανακαλύφθηκαν οι ΝΣΑ, εδώ και µια δεκαπενταετία περίπου, έχουν υπάρξει ποικίλες τεχνικές µε σκοπό την παραγωγή τους. Ο Iijima [4,5] πρώτος παρατήρησε τα MWNT και µαζί µε τον Bertune [1,3] ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο ανέφεραν για τη σύνθεση των SWNT λίγα χρόνια αργότερα. Οι αρχικές µέθοδοι σύνθεσης µονοτοιχωµατικών και πολυτοιχωµατικών ΝΣΑ περιλαµβάνουν το ηλεκτρολυτικό τόξο εκκένωσης (arc-discharge), τη µέθοδο της απολέπισης µε λέιζερ (laser ablation), τη µέθοδο της παραγωγής από µονοξείδιο του άνθρακα µέσω καταλύτη σε αέρια µορφή, και τη µέθοδο της χηµικής εναπόθεσης ατµού (CVD) µε χρήση υδρογονανθράκων [6-9]. Για την εφαρµογή των ΝΣΑ στα σύνθετα υλικά, απαιτούνται µεγάλες ποσότητες ενίσχυσης. Για το λόγο αυτό, το υψηλό κόστος χρήσης των µεθόδων arc-discharge και laser ablation τις θέτουν απαγορευτικές για την παραγωγή συνθέτων υλικών µε βάση τους ΝΣΑ καθώς θα εκτόξευαν το κόστος τους. Κατά τη διάρκεια της σύνθεσης των ΝΣΑ παράγονται και ακαθαρσίες υπό µορφή µορίων καταλύτη, άµορφες δοµές µορίων άνθρακα και µη κυλινδρικής µορφής πλέγµατα. Κατά συνέπεια είναι απαραίτητα περαιτέρω βήµατα καθαρισµού για τον διαχωρισµό των κυλίνδρων. Οι µέθοδοι αέριας φάσης τείνουν να παράγουν ΝΣΑ µε λιγότερες ακαθαρσίες και είναι πιο προσιτές για µεγάλης κλίµακας επεξεργασία. Πιστεύεται πως οι µέθοδοι αέριας φάσης, όπως η CVD, για την παραγωγή των ΝΣΑ αποτελούν την καλύτερη δυνατή λύση. Παρακάτω αναφέρονται οι προηγούµενες µέθοδοι παραγωγής ΝΣΑ και σχολιάζονται µερικά από τα οφέλη και µειονεκτήµατα της κάθε τεχνικής. 17

19 Η τεχνική του arc discharge περιλαµβάνει γενικά τη χρήση δύο εξαιρετικά αµιγών ράβδων γραφίτη που χρησιµοποιούνται σαν άνοδος και κάθοδος (ηλεκτρόδια). Στη συνέχεια τα δύο ηλεκτρόδια έρχονται κοντά σε περιβάλλον που περιέχει ευγενές αέριο, π.χ. ήλιο, και εφαρµόζεται σε αυτά διαφορά δυναµικού µέχρι να εµφανιστεί ένα σταθερής έντασης ηλεκτρολυτικό τόξο. Η ακριβής διαδικασία εξαρτάται από το µέγεθος των ηλεκτροδίων γραφίτη. Καθώς το ηλεκτρόδιο της ανόδου φθείρεται το κενό µεταξύ ανόδου και καθόδου διατηρείται σταθερό µεταβάλλοντας τη θέση της ανόδου. Εν συνεχεία, το υλικό που επικάθεται στην κάθοδο αποτελείται από ένα κέλυφος από λιωµένο υλικό και από ένα µαλακότερο ινώδη πυρήνα που περιέχει ΝΣΑ και άλλα µόρια άνθρακα. Για την επίτευξη SWNT, τα ηλεκτρόδια «ντοπάρονται» µε µια µικρή ποσότητα µεταλλικών µορίων καταλυτών. Η µέθοδος laser ablation χρησιµοποιήθηκε αρχικά για την σύνθεση των κυλινδρικών πλεγµάτων. Κατά τη διάρκεια των ετών, η τεχνική βελτιώθηκε τόσο ώστε να επιτρέψει την παραγωγή single-walled ΝΣΑ. Σε αυτή την τεχνική, µια ακτίνα laser χρησιµοποιείται για να εξατµίσει ένα µέρος γραφίτη το οποίο βρίσκεται σε έναν ελεγχόµενης θερµοκρασίας φούρνο σε θερµοκρασίες κοντά στους 1200 ο C. Προκειµένου να παραχθούν single-walled ΝΣΑ το µέρος του γραφίτη «ντοπάρεται» µε καταλύτες κοβαλτίου και νικελίου. Το συµπυκνωµένο υλικό συλλέγεται αργότερα σε έναν υδρόψυκτο θάλαµο. Και οι δύο προαναφερθείσες µέθοδοι (arc discharge και laser ablation) περιορίζονται όσον αφορά τον όγκο των παραγόµενων δειγµάτων σε σχέση µε το µέγεθος τις αρχικής πρώτης ύλης άνθρακα (η άνοδος στη µέθοδο arc discharge και το µέρος του άνθρακα στη µέθοδο laser ablation). Επιπροσθέτως είναι απαραίτητα επόµενα βήµατα καθαρισµού και διαχωρισµού προκειµένου να διαχωριστούν τα κυλινδρικά πλέγµατα από µη επιθυµητές προσµίξεις. Τέτοιου είδους περιορισµοί «παρακίνησαν» την ανάπτυξη των µεθόδων αέριας φάσης, όπως τη µέθοδο της χηµικής εναπόθεσης ατµού (Chemical Vapor Deposition), σύµφωνα µε την οποία οι ΝΣΑ δηµιουργούνται από την αποσύνθεση των αερίων που περιέχουν άνθρακα. Οι τεχνικές αέριας φάσης είναι δυνατόν να έχουν πολλές επαναλήψεις καθώς η πρώτη ύλη άνθρακα συνεχώς εναλλάσσεται από το ρέον αέριο. Επιπλέον, η τελική καθαρότητα των ΝΣΑ µπορεί να βρίσκεται σε υψηλό ποσοστό, ελαχιστοποιώντας τα επιπλέον βήµατα καθαρισµού. Μια µέθοδος παραγωγής single-walled ΝΣΑ αφορά τη χρήση µονοξειδίου του άνθρακα ως πηγής άνθρακα. Τα υψηλότερου βαθµού καθαρότητας single-walled 18

20 ΝΣΑ, τα οποία προκύπτουν στις υψηλότερες δυνατές συνθήκες πίεσης και θερµοκρασίας (1200 ο C, 1 MPa) παράγονται µε τη µέθοδο αυτή. Ο Smalley και οι συνάδελφοί του στο Rice University βελτίωσαν την τεχνική ώστε να παράγουν µεγάλες ποσότητες από single-walled ΝΣΑ µε αξιοσηµείωτη καθαρότητα. Τα επονοµαζόµενα HiPco ΝΣΑ (high-pressure conversion of carbon monoxide) έχουν τραβήξει την προσοχή καθώς η τεχνολογία αυτή χρησιµοποιείται για ευρεία παραγωγή υψηλής καθαρότητας single-walled ΝΣΑ. Άλλες αέριας φάσης τεχνικές χρησιµοποιούν αέρια υδρογονανθράκων ως την κύρια πηγή άνθρακα για παραγωγή single αλλά και multi-walled ΝΣΑ µέσω της τεχνικής CVD. Οι υδρογονάνθρακες παθαίνουν πυρόλυση σε επιφάνειες που θερµαίνονται πάνω από ο C. Ως συνέπεια, οι ΝΣΑ που παράγονται από υδρογονάνθρακες µπορεί να εµφανίζουν κενά στη δοµή της επιφάνειάς τους και να χρειάζονται επιπλέον βήµατα καθαρισµού και επαναφοράς. Παρόλο που η ασυνέχεια των υδρογονανθράκων σε χαµηλές θερµοκρασίες επηρεάζει την καθαρότητα των παραγόµενων ΝΣΑ, η χαµηλή θερµοκρασία επεξεργασίας βοηθά στο σχηµατισµό ΝΣΑ που χρησιµοποιούνται σαν υποστρώµατα σε άλλα υλικά, συµπεριλαµβανοµένου και του γυαλιού. Μια µοναδική δυνατότητα των τεχνικών CVD είναι η δυνατότητα που παρέχουν για δηµιουργία ευθυγραµµισµένων σειρών ΝΣΑ µε ελεγχόµενη διάµετρο και µήκος. Η σύνθεση των ευθυγραµµισµένων ΝΣΑ ολοκληρώνεται µε τη χρήση πλάσµατος στη µέθοδο CVD (Plasma Enhanced CVD), σύµφωνα µε την οποία το πλάσµα διεγείρεται από µια πηγή συνεχούς ρεύµατος [6-9] ή µια πηγή παραγωγής µικροκυµάτων [6,10-14]. Με τη µέθοδο αυτή υπάρχει η δυνατότητα παραγωγής ευθύγραµµων ΝΣΑ σε ευρεία κλίµακα µε εξαιρετική οµοιοµορφία στη διάµετρο, το µήκος, την ευθυγράµµιση και την πυκνότητα των πλευρών. Ρυθµίζοντας το πάχος του στρώµατος του καταλύτη, ελέγχουµε τη διάµετρο των κυλινδρικών πλεγµάτων. Στην τεχνική CVD για την κατασκευή ευθύγραµµων ΝΣΑ, ένα υπόστρωµα επικαλύπτεται αρχικά µε ένα στρώµα από καταλύτη νικελίου. Η υψηλής καθαρότητας αµµωνία χρησιµοποιείται αργότερα σαν το καταλυτικό αέριο και η ασετυλίνη αποτελεί την πηγή άνθρακα. Το συνεχές ρεύµα διεγείρει το απαιτούµενο πλάσµα και µια ισχυρά ενανθρακωµένη ίνα βολφραµίου βοηθά στο διαχωρισµό των αντιδρώντων αερίων και παρέχει την απαραίτητη θερµότητα στο υπόστρωµα. Ο έλεγχος του µήκους και της γραφιτοποίησης του ΝΣΑ επιτυγχάνεται αλλάζοντας το χρόνο επεξεργασίας και τη θερµοκρασία αντίστοιχα, ενώ η εφαρµογή του ρεύµατος 19

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστηριακή Άσκηση 03 ΔΟΚΙΜΕΣ(TEST) ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ Διδάσκων Δρ Κατσιρόπουλος Χρήστος Τμήμα Μηχανολογίας ΑΤΕΙ Πατρών 2014-15 1 Καταστροφικές μέθοδοι 1. Τεχνική διάλυσης της μήτρας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΣΗ ΝΑΝΟΣΩΛΗΝΩΝ ΑΝΘΡΑΚΑ ΜΕΣΩ ΘΕΡΜΟΛΥΣΗΣ ΟΡΓΑΜΟΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΕ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

ΣΥΝΘΕΣΗ ΝΑΝΟΣΩΛΗΝΩΝ ΑΝΘΡΑΚΑ ΜΕΣΩ ΘΕΡΜΟΛΥΣΗΣ ΟΡΓΑΜΟΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΕ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΝΑΝΟΣΩΛΗΝΩΝ ΑΝΘΡΑΚΑ ΜΕΣΩ ΘΕΡΜΟΛΥΣΗΣ ΟΡΓΑΜΟΜΕΤΑΛΛΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΕ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Α.Μ. Νέτσου 1, Ε. Χουντουλέση 1, Μ.Περράκη 2, Α.Ντζιούνη 1, Κ. Κορδάτος 1 1 Σχολή Χημικών Μηχανικών, ΕΜΠ 2 Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ. Γεώργιος Κ. Μπαράκος Διπλ. Αεροναυπηγός Μηχανικός Καθηγητής Τ.Ε.Ι. ΚΑΜΨΗ. 1.

ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ. Γεώργιος Κ. Μπαράκος Διπλ. Αεροναυπηγός Μηχανικός Καθηγητής Τ.Ε.Ι. ΚΑΜΨΗ. 1. ΤΕΙ ΠΑΤΡΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ Γεώργιος Κ. Μπαράκος Διπλ. Αεροναυπηγός Μηχανικός Καθηγητής Τ.Ε.Ι. ΚΑΜΨΗ 1. Γενικά Με τη δοκιμή κάμψης ελέγχεται η αντοχή σε κάμψη δοκών από διάφορα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστηριακή Άσκηση 04 ΥΛΙΚΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ Διδάσκων Δρ Κατσιρόπουλος Χρήστος Τμήμα Μηχανολογίας ΑΤΕΙ Πατρών 2014-15 1 Ταξινόμηση ΣΥ 2 Διάφοροι Τύποι ινών 3 Ίνες Άνθρακα -υψηλές ειδικές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κρούσης. ΕργαστηριακήΆσκηση 6 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κρούσης. ΕργαστηριακήΆσκηση 6 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κρούσης ΕργαστηριακήΆσκηση 6 η Σκοπός Σκοπός του πειράµατος είναι να κατανοηθούν οι αρχές του πειράµατος κρούσης οπροσδιορισµόςτουσυντελεστήδυσθραυστότητας ενόςυλικού. Η δοκιµή, είναι

Διαβάστε περισσότερα

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6-1 6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6.1. ΙΑ ΟΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Πολλές βιοµηχανικές εφαρµογές των πολυµερών αφορούν τη διάδοση της θερµότητας µέσα από αυτά ή γύρω από αυτά. Πολλά πολυµερή χρησιµοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κόπωσης. ΕργαστηριακήΆσκηση 5 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κόπωσης. ΕργαστηριακήΆσκηση 5 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Κόπωσης ΕργαστηριακήΆσκηση 5 η Σκοπός Σκοπός του πειράµατος είναι να κατανοηθούν οι αρχές του πειράµατος κόπωσης ο προσδιορισµός της καµπύλης Wöhler ενός υλικού µέσω της οποίας καθορίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών Εισαγωγή 1 1 Εισαγωγή Βατάλης Αργύρης 1.1 Ο κόσμος των υλικών Tα υλικά αποτελούν μέρος της βάσης όλων των τεχνολογικών εξελίξεων. Όλες οι ανθρώπινες δραστηριότητες και το επίπεδο ζωής επηρεάζονται σε μεγάλο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Ερπυσμού. ΕργαστηριακήΆσκηση 4 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Ερπυσμού. ΕργαστηριακήΆσκηση 4 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Ερπυσμού ΕργαστηριακήΆσκηση 4 η Σκοπός Σκοπός του πειράµατος είναι ο πειραµατικός προσδιορισµός της καµπύλης ερπυσµού, υπό σταθερό εξωτερικό φορτίο και ελεγχοµένη θερµοκρασία εκτέλεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΝΑΛΛΑΚΤΗ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΕΜΒΑΠΤΙΣΜΕΝΟΥ ΣΕ ΟΧΕΙΟ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΙΑΚΟΥ ΘΕΡΜΟΣΙΦΩΝΑ. Ν. Χασιώτης, Ι. Γ. Καούρης, Ν. Συρίµπεης. Τµήµα Μηχανολόγων & Αεροναυπηγών Μηχανικών, Πανεπιστήµιο Πατρών 65 (Ρίο) Πάτρα.

Διαβάστε περισσότερα

Σύνθετα Υλικά: Χαρακτηρισμός και Ιδιότητες

Σύνθετα Υλικά: Χαρακτηρισμός και Ιδιότητες Σύνθετα Υλικά: Χαρακτηρισμός και Ιδιότητες Εργαστηριακή Άσκηση 6: Ποιοτικός Έλεγχος Σύνθετων Υλικών Διδάσκοντες: Α. Παϊπέτης, Αν. Καθηγητής, Δρ. Μηχ/γος Μηχανικός Εργαστηριακή Υποστήριξη: Τ. Μπέκας, Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανικές ιδιότητες υάλων. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain)

Μηχανικές ιδιότητες υάλων. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain) Μηχανικές ιδιότητες υάλων Η ψαθυρότητα των υάλων είναι μια ιδιότητα καλά γνωστή που εύκολα διαπιστώνεται σε σύγκριση με ένα μεταλλικό υλικό. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain) E (Young s modulus)=

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ ΑΝΟΠΤΗΣΗ - ΒΑΦΗ - ΕΠΑΝΑΦΟΡΑ ΓΕΝΙΚΑ Στο Σχ. 1 παρουσιάζεται µια συνολική εικόνα των θερµικών κατεργασιών που επιδέχονται οι χάλυβες και οι περιοχές θερµοκρασιών στο διάγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Στρέψης. ΕργαστηριακήΆσκηση 3 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Στρέψης. ΕργαστηριακήΆσκηση 3 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Στρέψης ΕργαστηριακήΆσκηση 3 η Σκοπός Σκοπός του πειράµατος είναι ηκατανόησητωνδιαδικασιώνκατάτηκαταπόνησηστρέψης, η κατανόηση του διαγράµµατος διατµητικής τάσης παραµόρφωσης η ικανότητα

Διαβάστε περισσότερα

Νέα έκδοση προγράμματος STeel CONnections 2010.354

Νέα έκδοση προγράμματος STeel CONnections 2010.354 http://www.sofistik.gr/ Μεταλλικές και Σύμμικτες Κατασκευές Νέα έκδοση προγράμματος STeel CONnections 2010.354 Aξιότιμοι συνάδελφοι, Κυκλοφόρησε η νέα έκδοση του προγράμματος διαστασιολόγησης κόμβων μεταλλικών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ (ΕΝΑΕΡΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΦΟΡΑ ΣΥΡΜΑΤΑ)

ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ (ΕΝΑΕΡΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΦΟΡΑ ΣΥΡΜΑΤΑ) ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ (ΕΝΑΕΡΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΦΟΡΑ ΣΥΡΜΑΤΑ) Οι ηλεκτρικές εφαρµογές του αλουµινίου εκµεταλλεύονται πρώτιστα την πολύ καλή ηλεκτρική αγωγιµότητα (χαµηλή ειδική αντίσταση) του µετάλλου,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ

ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ Διευθυντής: Διονύσιος-Ελευθ. Π. Μάργαρης, Αναπλ. Καθηγητής ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ

ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ Το φαινόµενο της µνήµης σχήµατος συνδέεται µε τη δυνατότητα συγκεκριµένων υλικών να «θυµούνται» το αρχικό τους σχήµα ακόµα και µετά από εκτεταµένες παραµορφώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 7. Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία

ΑΣΚΗΣΗ 7. Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία ΑΣΚΗΣΗ 7 Θερµοϊονικό φαινόµενο - ίοδος λυχνία ΣΥΣΚΕΥΕΣ : Πηγή συνεχούς 0-50 Volts, πηγή 6V/2A, βολτόµετρο συνεχούς, αµπερόµετρο συνεχούς, βολτόµετρο, ροοστάτης. ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όταν η θερµοκρασία ενός

Διαβάστε περισσότερα

Nανοσωλήνες άνθρακα. Ηλεκτρονική δομή ηλεκτρικές ιδιότητες. Εφαρμογές στα ηλεκτρονικά

Nανοσωλήνες άνθρακα. Ηλεκτρονική δομή ηλεκτρικές ιδιότητες. Εφαρμογές στα ηλεκτρονικά Nανοσωλήνες άνθρακα Ηλεκτρονική δομή ηλεκτρικές ιδιότητες Εφαρμογές στα ηλεκτρονικά Νανοσωλήνες άνθρακα ιστορική αναδρομή Από το γραφίτη στους Νανοσωλήνες άνθρακα Στο γραφίτη τα άτομα C συνδέονται ισχυρά

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής

Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής Η έρευνα χρηµατοδοτείται από τη ΓΓΕΤ, στο πλαίσιο του προγράµµατος ΠΕΝΕ 03Ε 588. Φίλιππος Σοφός Υποψήφιος διδάκτωρ Επιβλέποντες:

Διαβάστε περισσότερα

2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ 28 2. ΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΕΝΑΛΛΑΣΣΟΜΕΝΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ Οι γεννήτριες εναλλασσόµενου ρεύµατος είναι δύο ειδών Α) οι σύγχρονες γεννήτριες ή εναλλακτήρες και Β) οι ασύγχρονες γεννήτριες Οι σύγχρονες γεννήτριες παράγουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Εφελκυσμού. ΕργαστηριακήΆσκηση2 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Εφελκυσμού. ΕργαστηριακήΆσκηση2 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ Πείραμα Εφελκυσμού ΕργαστηριακήΆσκηση2 η Κατηγορίες υλικών Μέταλλα Σιδηρούχαµέταλλα (ατσάλι, ανθρακούχοι, κραµατούχοι και ανοξείγωτοιχάλυβες, κ.α. Πολυµερικά υλικά Πλαστικά Ελαστοµερή Μη

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι μέτρησης μηχανικών ιδιοτήτων κυττάρων και μοντέλα κυτταρικής μηχανικής συμπεριφοράς

Μέθοδοι μέτρησης μηχανικών ιδιοτήτων κυττάρων και μοντέλα κυτταρικής μηχανικής συμπεριφοράς ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΒΙΟΪΑΤΡΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μέθοδοι μέτρησης μηχανικών ιδιοτήτων κυττάρων και μοντέλα κυτταρικής μηχανικής συμπεριφοράς Πετρόπουλος Ηλίας Σωτηρόπουλος Εμμανουήλ Μέθοδοι μέτρησης των μηχανικών ιδιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 1: Διάταξη δοκιμίου και όργανα μέτρησης 1 BUILDNET

Σχήμα 1: Διάταξη δοκιμίου και όργανα μέτρησης 1 BUILDNET Παραμετρική ανάλυση κοχλιωτών συνδέσεων με μετωπική πλάκα χρησιμοποιώντας πεπερασμένα στοιχεία Χριστόφορος Δημόπουλος, Πολιτικός Μηχανικός, Υποψήφιος Διδάκτωρ ΕΜΠ Περίληψη Η εν λόγω εργασία παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογισµοί του Χρόνου Ξήρανσης

Υπολογισµοί του Χρόνου Ξήρανσης Η πραγµατική επιφάνεια ξήρανσης είναι διασπαρµένη και ασυνεχής και ο µηχανισµός από τον οποίο ελέγχεται ο ρυθµός ξήρανσης συνίσταται στην διάχυση της θερµότητας και της µάζας µέσα από το πορώδες στερεό.

Διαβάστε περισσότερα

Ανοξείδωτοι Χάλυβες - Μέρος 1.4 του Ευρωκώδικα 3 Ιωάννη Ραυτογιάννη Γιώργου Ιωαννίδη

Ανοξείδωτοι Χάλυβες - Μέρος 1.4 του Ευρωκώδικα 3 Ιωάννη Ραυτογιάννη Γιώργου Ιωαννίδη Ανοξείδωτοι Χάλυβες - Μέρος 1.4 του Ευρωκώδικα 3 Ιωάννη Ραυτογιάννη Γιώργου Ιωαννίδη 1. Εισαγωγή Οι ανοξείδωτοι χάλυβες ως υλικό κατασκευής φερόντων στοιχείων στα δομικά έργα παρουσιάζει διαφορές ως προ

Διαβάστε περισσότερα

ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. Μέρος 1ον : ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά.

ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. Μέρος 1ον : ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 53 ιάδοση κυµάτων σε διηλεκτρικά. Απορρόφυση ακτινοβολίας. 5. Άσκηση 5 5.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε την

Διαβάστε περισσότερα

Μοντελοποίηση (FEM) της δυναµικής συµπεριφοράς του κοπτικού εργαλείου κατά το φραιζάρισµα

Μοντελοποίηση (FEM) της δυναµικής συµπεριφοράς του κοπτικού εργαλείου κατά το φραιζάρισµα Μοντελοποίηση (FEM) της δυναµικής συµπεριφοράς του κοπτικού εργαλείου κατά το φραιζάρισµα Κατά την διάρκεια των κοπών η κοπτική ακµή καταπονείται οµοιόµορφα σε µήκος της επιφάνειας αποβλίττου ίσο µε το

Διαβάστε περισσότερα

dq dt μεταβολή θερμοκρασίας C = C m ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ J mole Θερμικές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα

dq dt μεταβολή θερμοκρασίας C = C m ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ J mole Θερμικές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα ΥΛΙΚΑ Ι ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ 7 κές Ιδιότητες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ κές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα κή διαστολή κή αγωγιμότητα γμ κή τάση Θερμοχωρητικότητα Η θερμοχωρητικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ Ι 2 Κατηγορίες Υλικών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ Παραδείγματα Το πεντάγωνο των υλικών Κατηγορίες υλικών 1 Ορυκτά Μέταλλα Φυσικές πηγές Υλικάπουβγαίνουναπότηγημεεξόρυξηήσκάψιμοή

Διαβάστε περισσότερα

Προσομοίωση μετωπικού φραιζαρίσματος με πεπερασμένα στοιχεία

Προσομοίωση μετωπικού φραιζαρίσματος με πεπερασμένα στοιχεία 1 Προσομοίωση μετωπικού φραιζαρίσματος με πεπερασμένα στοιχεία 2 Μετωπικό φραιζάρισμα: Χρησιμοποιείται κυρίως στις αρχικές φάσεις της κατεργασίας (φάση εκχόνδρισης) Μεγάλη διάμετρο Μεγάλες προώσεις μείωση

Διαβάστε περισσότερα

6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC

6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC 6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC Θεωρητικό µέρος Αν µεταξύ δύο αρχικά αφόρτιστων αγωγών εφαρµοστεί µία συνεχής διαφορά δυναµικού ή τάση V, τότε στις επιφάνειές τους θα

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Οι παρούσες σημειώσεις αποτελούν βοήθημα στο μάθημα Αριθμητικές Μέθοδοι του 5 ου εξαμήνου του ΤΜΜ ημήτρης Βαλουγεώργης Καθηγητής Εργαστήριο Φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers)

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers) 1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exangers) Οι εναλλάκτες θερµότητας είναι συσκευές µε τις οποίες επιτυγχάνεται η µεταφορά ενέργειας από ένα ρευστό υψηλής θερµοκρασίας σε ένα άλλο ρευστό χαµηλότερης θερµοκρασίας.

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις.

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περίληψη Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος που προκαλείται από την παροχή ηλεκτρικής ή θερµικής ενέργειας είναι ιδιαίτερα σηµαντική.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόχειρες Σημειώσεις

Πρόχειρες Σημειώσεις Πρόχειρες Σημειώσεις ΛΕΠΤΟΤΟΙΧΑ ΔΟΧΕΙΑ ΠΙΕΣΗΣ Τα λεπτότοιχα δοχεία πίεσης μπορεί να είναι κυλινδρικά, σφαιρικά ή κωνικά και υπόκεινται σε εσωτερική ή εξωτερική πίεση από αέριο ή υγρό. Θα ασχοληθούμε μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 9. Μη καταστροφικοί έλεγχοι υλικών Δινορεύματα

Άσκηση 9. Μη καταστροφικοί έλεγχοι υλικών Δινορεύματα Άσκηση 9 Μη καταστροφικοί έλεγχοι υλικών Δινορεύματα Στοιχεία Θεωρίας Η αναγκαιότητα του να ελέγχονται οι κατασκευές (ή έστω ορισμένα σημαντικά τμήματα ή στοιχεία τους) ακόμα και κατά τη διάρκεια της λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΥΛΙΚΟΥ

ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΥΛΙΚΟΥ 19 Γ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΕ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΥΛΙΚΟΥ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι βασικότερες κατεργασίες με αφαίρεση υλικού και οι εργαλειομηχανές στις οποίες γίνονται οι αντίστοιχες κατεργασίες, είναι : Κατεργασία Τόρνευση Φραιζάρισμα

Διαβάστε περισσότερα

ιαλέξεις 24-27 Τρίτη, 2, Τετάρτη, 3, Παρασκευή 5 komodromos@ucy.ac.cy http://www.ucy.ac.cy/~petrosk Πέτρος Κωµοδρόµος

ιαλέξεις 24-27 Τρίτη, 2, Τετάρτη, 3, Παρασκευή 5 komodromos@ucy.ac.cy http://www.ucy.ac.cy/~petrosk Πέτρος Κωµοδρόµος ΠΠΜ 220: Στατική Ανάλυση των Κατασκευών Ι ιαλέξεις 24-27 Αρχή υνατών Έργων (Α Ε) Τρίτη, 2, Τετάρτη, 3, Παρασκευή 5 και Τρίτη, 9 Νοεµβρίου, 2004 Πέτρος Κωµοδρόµος komodromos@ucy.ac.cy http://www.ucy.ac.cy/~petrosk

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ιερεύνηση, τεκµηρίωση φέροντος οργανισµού υφιστάµενου δοµήµατος Αθήνα 2012 Παρουσίαση: ΣΤΑΥΡΟΣ Μ. ΘΕΟ ΩΡΑΚΗΣ Πολιτικός Μηχανικός (1) ιερεύνηση:προσεκτικήέρευναγιαεξακρίβωση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Σκλήρυνση µεταλλικού υλικού είναι η ισχυροποίησή του έναντι πλαστικής παραµόρφωσης και χαρακτηρίζεται από αύξηση της σκληρότητας, του ορίου διαρροής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΧΗΜΑΤΩΝ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΧΗΜΑΤΩΝ 2. ΣΤΑΤΙΚΗ Να χαραχθούν τα διαγράμματα [Ν], [Q], [M] στη δοκό του σχήματος: Να χαραχθούν τα διαγράμματα [Ν], [Q], [M] στον φορέα του σχήματος: Ασκήσεις υπολογισμού τάσεων Άσκηση 1 η (Αξονικός εφελκυσμός

Διαβάστε περισσότερα

Οριακή κατάσταση αστοχίας έναντι ιάτµησης-στρέψης- ιάτρησης

Οριακή κατάσταση αστοχίας έναντι ιάτµησης-στρέψης- ιάτρησης Σχεδιασµός φορέων από σκυρόδεµα µε βάση τον Ευρωκώδικα 2 Οριακή κατάσταση αστοχίας έναντι ιάτµησης-στρέψης- ιάτρησης Καττής Μαρίνος, Αναπληρωτής Καθηγητής ΕΜΠ Λιβαδειά, 26 Σεπτεµβρίου 2009 1 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ 45 6.1. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΦΑΣΕΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΣ ΦΑΣΕΩΝ Όλα τα σώµατα,στερεά -ά-αέρια, που υπάρχουν στη φύση βρίσκονται σε µια από τις τρεις φάσεις ή σε δύο ή και τις τρεις. Όλα τα σώµατα µπορεί να αλλάξουν φάση

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση υψηλών θερμοκρασιών στη συνάφεια χάλυβα σκυροδέματος

Επίδραση υψηλών θερμοκρασιών στη συνάφεια χάλυβα σκυροδέματος Επίδραση υψηλών θερμοκρασιών στη συνάφεια χάλυβα σκυροδέματος Κ.Γ. Τρέζος, Δ.Θ. Σαγιάς Εργαστήριο Ωπλισμένου Σκυροδέματος Ε.Μ.Π. Λέξεις κλειδιά: Συνάφεια, χάλυβας οπλισμού σκυροδέματος, πυρκαγιά, υψηλές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV: ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑ ΙΚΑΣΙΩΝ ΕΜΒΑΘΥΝΣΗ: ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΞΟΝΙΚΟΣ ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ, ΘΛΙΨΗ

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΞΟΝΙΚΟΣ ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ, ΘΛΙΨΗ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΑΞΟΝΙΚΟΣ ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ, ΘΛΙΨΗ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ 1: Ο κύλινδρος που φαίνεται στο σχήμα είναι από χάλυβα που έχει ένα ειδικό βάρος 80.000 N/m 3. Υπολογίστε την θλιπτική τάση που ενεργεί στα σημεία Α και

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα 1 ο. iv) πραγµατοποιεί αντιστρεπτές µεταβολές.

Θέµα 1 ο. iv) πραγµατοποιεί αντιστρεπτές µεταβολές. ΜΑΘΗΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ Θέµα 1 ο α) Ορισµένη ποσότητα ιδανικού αερίου πραγµατοποιεί µεταβολή AB από την κατάσταση A (p, V, T ) στην κατάσταση B (p, V 1, T ). i) Ισχύει V 1 = V. ii) Η µεταβολή παριστάνεται

Διαβάστε περισσότερα

Περίθλαση από µία σχισµή.

Περίθλαση από µία σχισµή. ρ. Χ. Βοζίκης Εργαστήριο Φυσικής ΙΙ 71 7. Άσκηση 7 Περίθλαση από µία σχισµή. 7.1 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της άσκησης είναι η γνωριµία των σπουδαστών µε την συµπεριφορά των µικροκυµάτων

Διαβάστε περισσότερα

5. ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ

5. ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 5-1 5. ΜΗΧΑΝΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 5.1. ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ Η καθηµερινή πείρα µας έχει δείξει ότι τα πολυµερή συµπεριφέρονται µηχανικά µε διάφορους τρόπους: σα ψαθυρό υλικό, σα λάστιχο και σαν ελαστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ ΠείραμαΚάμψης(ΕλαστικήΓραμμή) ΕργαστηριακήΆσκηση 7 η

ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ ΠείραμαΚάμψης(ΕλαστικήΓραμμή) ΕργαστηριακήΆσκηση 7 η ΑΝΤΟΧΗ ΥΛΙΚΩΝ ΠείραμαΚάμψης(ΕλαστικήΓραμμή) ΕργαστηριακήΆσκηση 7 η Σκοπός Σκοπός του πειράµατος είναι ο προσδιορισµός των χαρακτηριστικών τιµών αντοχής του υλικού που ορίζονταιστηκάµψη, όπωςτοόριοδιαρροήςσεκάµψηκαιτοόριοαντοχής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Οριακές Καταστάσεις Σχεδιασµού - Συντελεστές Ασφαλείας - ράσεις Σχεδιασµού - Συνδυασµοί ράσεων - Εντατικές Καταστάσεις

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Οριακές Καταστάσεις Σχεδιασµού - Συντελεστές Ασφαλείας - ράσεις Σχεδιασµού - Συνδυασµοί ράσεων - Εντατικές Καταστάσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Οριακές Καταστάσεις Σχεδιασµού - Συντελεστές Ασφαλείας - ράσεις Σχεδιασµού - Συνδυασµοί ράσεων - Εντατικές Καταστάσεις 1.1. Οριακές καταστάσεις σχεδιασµού (Limit States) Κατά τη διάρκεια ζωής

Διαβάστε περισσότερα

Αιωρήματα & Γαλακτώματα

Αιωρήματα & Γαλακτώματα Αιωρήματα & Γαλακτώματα Εαρινό εξάμηνο Ακ. Έτους 2014-15 Μάθημα 2ο 25 February 2015 Αιωρήματα Γαλακτώματα 1 Παρασκευή αιωρημάτων Οι μέθοδοι παρασκευής αιωρημάτων κατατάσσονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες

Διαβάστε περισσότερα

www.biofial.com www.biofial.gr

www.biofial.com www.biofial.gr Νοέµβριος 2013 Θεοχάρης Χ. ηµήτριος Μηχανολόγος Μηχανικός Α.Π.Θ. ιευθυντής Παραγωγής BIOFIAL HYDRAULICS Ενεργειακή απόδοση υδραυλικών ανελκυστήρων Πραγµατικότητα και προοπτικές Key Words: Υδραυλικός Ανελκυστήρας,

Διαβάστε περισσότερα

Απαιτήσεις των νέων Προτύπων ΕΛΟΤ για τους χάλυβες οπλισµού σκυροδέµατος

Απαιτήσεις των νέων Προτύπων ΕΛΟΤ για τους χάλυβες οπλισµού σκυροδέµατος Απαιτήσεις των νέων Προτύπων ΕΛΟΤ για τους χάλυβες οπλισµού σκυροδέµατος Παναγιώτης Μαυροειδής, Μεταλλουργός Μηχανικός ΕΜΠ Σε µια χώρα µε έντονη σεισµική δραστηριότητα, όπως στην περίπτωση της Ελλάδας,

Διαβάστε περισσότερα

2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος

2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος 2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος Όπως είναι γνωστό από την καθημερινή εμπειρία τα περισσότερα σώματα που χρησιμοποιούνται στις ηλεκτρικές ηλεκτρονικές

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ.

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. 1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. Ο σίδηρος πολύ σπάνια χρησιμοποιείται στη χημικά καθαρή του μορφή. Συνήθως είναι αναμεμειγμένος με άλλα στοιχεία, όπως άνθρακα μαγγάνιο, νικέλιο, χρώμιο, πυρίτιο, κ.α.

Διαβάστε περισσότερα

Εύκαμπτα καλώδια TECHNERGY TECWIND για ανεμογεννήτριες από την PRYSMIAN

Εύκαμπτα καλώδια TECHNERGY TECWIND για ανεμογεννήτριες από την PRYSMIAN Εύκαμπτα καλώδια TECHNERGY TECWIND για ανεμογεννήτριες από την PRYSMIAN Καλώδια σε ανεμογεννήτριες και αιολικά πάρκα Η διαρκής επέκταση της χρήσης των ανεμογεννητριών για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας,

Διαβάστε περισσότερα

ÊÏÑÕÖÇ ÊÁÂÁËÁ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΦΥΣΙΚΗ

ÊÏÑÕÖÇ ÊÁÂÁËÁ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΦΥΣΙΚΗ Επαναληπτικά Θέµατα ΟΕΦΕ 007 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΦΥΣΙΚΗ ZHTHMA Στις ερωτήσεις έως 4 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com 1 2.4 Παράγοντες από τους οποίους εξαρτάται η αντίσταση ενός αγωγού Λέξεις κλειδιά: ειδική αντίσταση, μικροσκοπική ερμηνεία, μεταβλητός αντισ ροοστάτης, ποτενσιόμετρο 2.4 Παράγοντες που επηρεάζουν την

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Μέθοδος θαλάμων και στύλων

ΥΠΟΓΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Μέθοδος θαλάμων και στύλων ΥΠΟΓΕΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗ και A. Μπενάρδος Λέκτορας ΕΜΠ Δ. Καλιαμπάκος Καθηγητής ΕΜΠ και - Hunt Midwest (Subtroolis) και - Hunt Midwest (Subtroolis) Εφαρμογής - Η μέθοδος και (rooms and illars) ανήκει στην κατηγορία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΥΓΡΗΣ ΕΚΧΥΛΙΣΗΣ Ελένη Παντελή, Υποψήφια Διδάκτορας Γεωργία Παππά, Δρ. Χημικός Μηχανικός

Διαβάστε περισσότερα

Bασική διάταξη τηλεπικοινωνιακού συστήµατος οπτικών ινών

Bασική διάταξη τηλεπικοινωνιακού συστήµατος οπτικών ινών ΕΙ ΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ - διαφάνεια 1 - Bασική διάταξη τηλεπικοινωνιακού συστήµατος οπτικών ινών ιαµορφωτής Ηλεκτρικό Σήµα Ποµπός Οπτικό Σήµα Οπτική Ίνα διαµορφωτής: διαµορφώνει τη φέρουσα συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

5 Μετρητές παροχής. 5.1Εισαγωγή

5 Μετρητές παροχής. 5.1Εισαγωγή 5 Μετρητές παροχής 5.Εισαγωγή Τρεις βασικές συσκευές, με τις οποίες μπορεί να γίνει η μέτρηση της ογκομετρικής παροχής των ρευστών, είναι ο μετρητής Venturi (ή βεντουρίμετρο), ο μετρητής διαφράγματος (ή

Διαβάστε περισσότερα

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ε π α ν α λ η π τ ι κ ά θ έ µ α τ α 0 0 5 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΤΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 ΘΕΜΑ 1 o Για τις ερωτήσεις 1 4, να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισµός συντελεστή γραµµικής διαστολής

Προσδιορισµός συντελεστή γραµµικής διαστολής Θ1 Προσδιορισµός συντελεστή γραµµικής διαστολής 1. Σκοπός Στην άσκηση αυτή θα µελετηθεί το φαινόµενο της γραµµικής διαστολής και θα προσδιοριστεί ο συντελεστής γραµµικής διαστολής ορείχαλκου ή χαλκού..

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΩΝ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΩΝ Εργαστηριακή Άσκηση 2 ΦΥΓΟΚΕΝΤΡΟΣ ΔΥΝΑΜΗ Ονοματεπώνυμο: Παριανού Θεοδώρα Όνομα Πατρός: Απόστολος Αριθμός μητρώου: 1000107 Ημερομηνία Διεξαγωγής: 05/12/11 Ημερομηνία Παράδοσης:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ Εκτοξευόμενο Σκυρόδεμα Συγκολλήσεις Παλαιών-Νέων Ράβδων Οπλισμού Στέφανος Δρίτσος Αναπλ. Καθηγητής Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών, Πανεπιστήμιο Πατρών Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος, Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της Φασµατοσκοπίας NMR

Βασικές αρχές της Φασµατοσκοπίας NMR Βασικές αρχές της Φασµατοσκοπίας NMR Φώτης Νταής Καθηγητής Πανεπιστηµίου Κρήτης, Τµήµα Χηµείας Φασµατοσκοπία NMR Ο Πυρηνικός µαγνητικός Συντονισµός (NMR) είναι ένα φαινόµενο που συµβαίνει όταν πυρήνες

Διαβάστε περισσότερα

4.1.α. Κρούσεις. Κρούσεις. 4.1.21. Ενέργεια Ταλάντωσης και Ελαστική κρούση. 4.1.22. Κρούση και τριβές. 4.1.23. Κεντρική ανελαστική κρούση

4.1.α. Κρούσεις. Κρούσεις. 4.1.21. Ενέργεια Ταλάντωσης και Ελαστική κρούση. 4.1.22. Κρούση και τριβές. 4.1.23. Κεντρική ανελαστική κρούση 4.1.α.. 4.1.21. Ενέργεια Ταλάντωσης και Ελαστική κρούση. Μια πλάκα µάζας Μ=4kg ηρεµεί στο πάνω άκρο ενός κατακόρυφου ελατηρίου, σταθεράς k=250ν/m, το άλλο άκρο του οποίου στηρίζεται στο έδαφος. Εκτρέπουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ Η χρήση του όζοντος για την κατεργασία νερού σε πύργους ψύξης αυξάνει σηµαντικά τα τελευταία χρόνια και αρκετές έρευνες και εφαρµογές που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΝΕΡΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΕΝΙΚΗΣ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Πηγή: Mr.Matteo Villa HAR srl. Επιµέλεια: Κων/νος I. Νάκος SHIELCO Ltd Σελίδα 1/5 O οίκος HAR srl, Ιταλίας εξειδικεύεται στον σχεδιασµό

Διαβάστε περισσότερα

Fespa 10 EC. For Windows. Προσθήκη ορόφου και ενισχύσεις σε υφιστάμενη κατασκευή. Αποτίμηση

Fespa 10 EC. For Windows. Προσθήκη ορόφου και ενισχύσεις σε υφιστάμενη κατασκευή. Αποτίμηση Fespa 10 EC For Windows Προσθήκη ορόφου και ενισχύσεις σε υφιστάμενη κατασκευή Αποτίμηση της φέρουσας ικανότητας του κτιρίου στη νέα κατάσταση σύμφωνα με τον ΚΑΝ.ΕΠΕ 2012 Αθήνα, εκέμβριος 2012 Version

Διαβάστε περισσότερα

MBrace Σύνθετα υλικά. Ανθρακοϋφάσματα, ανθρακοελάσματα, ράβδοι από άνθρακα, εποξειδικές ρητίνες, εποξειδικοί στόκοι

MBrace Σύνθετα υλικά. Ανθρακοϋφάσματα, ανθρακοελάσματα, ράβδοι από άνθρακα, εποξειδικές ρητίνες, εποξειδικοί στόκοι Ανθρακοϋφάσματα, ανθρακοελάσματα, ράβδοι από άνθρακα, εποξειδικές ρητίνες, εποξειδικοί στόκοι Συνοπτική περιγραφή Η οικογένεια ινοπλισμένων πολυμερών MBrace, αποτελείται από: 1) Υφάσματα από ίνες άνθρακα,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Όνοµα: Φιαµέγκου Ελένη Α.Μ. 123

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Όνοµα: Φιαµέγκου Ελένη Α.Μ. 123 ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Όνοµα: Φιαµέγκου Ελένη Α.Μ. 123 Επιβλέπων Καθηγητής: Γεώργιος Παπανικολάου «ΠΟΛΥΜΕΡΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΡΩΤΟΥ ΟΡΙΑΚΟΥ ΣΤΡΩΜΑΤΟΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΑΚΙΝΗΤΗ ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΕΠΙΠΕΔΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ Σκοπός της άσκησης Στην παρούσα εργαστηριακή άσκηση γίνεται μελέτη του Στρωτού

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Παρα γοντες που επηρεα ζουν τη θε ση χημικη ς ισορροπι ας - Αρχη Le Chatelier

4.2 Παρα γοντες που επηρεα ζουν τη θε ση χημικη ς ισορροπι ας - Αρχη Le Chatelier Χημικός Διδάκτωρ Παν. Πατρών 4.2 Παρα γοντες που επηρεα ζουν τη θε ση χημικη ς ισορροπι ας - Αρχη Le Chatelier Τι ονομάζεται θέση χημικής ισορροπίας; Από ποιους παράγοντες επηρεάζεται η θέση της χημικής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓENIKA Θερµική κατεργασία είναι σύνολο διεργασιών που περιλαµβάνει τη θέρµανση και ψύξη µεταλλικού προϊόντος σε στερεά κατάσταση και σε καθορισµένες θερµοκρασιακές και χρονικές συνθήκες.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθηµα: Τεχνολογία Συγκολλήσεων και

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις. Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι

Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις. Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι Τι είναι αέριο; Λέμε ότι μία ουσία βρίσκεται στην αέρια κατάσταση όταν αυθόρμητα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Αντικείµενο εξέτασης: Όλη η διδακτέα ύλη Χρόνος εξέτασης: 3 ώρες

ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Αντικείµενο εξέτασης: Όλη η διδακτέα ύλη Χρόνος εξέτασης: 3 ώρες ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Αντικείµενο εξέτασης: Όλη η διδακτέα ύλη Χρόνος εξέτασης: 3 ώρες ΘΕΜΑ 1ο Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο φύλλο απαντήσεών σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

Θερμοκρασία - Θερμότητα. (Θερμοκρασία / Θερμική διαστολή / Ποσότητα θερμότητας / Θερμοχωρητικότητα / Θερμιδομετρία / Αλλαγή φάσης)

Θερμοκρασία - Θερμότητα. (Θερμοκρασία / Θερμική διαστολή / Ποσότητα θερμότητας / Θερμοχωρητικότητα / Θερμιδομετρία / Αλλαγή φάσης) Θερμοκρασία - Θερμότητα (Θερμοκρασία / Θερμική διαστολή / Ποσότητα θερμότητας / Θερμοχωρητικότητα / Θερμιδομετρία / Αλλαγή φάσης) Θερμοκρασία Ποσοτικοποιεί την αντίληψή μας για το πόσο ζεστό ή κρύο είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων.

Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων. Κεφάλαιο 3 Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων. Υπάρχουν διάφοροι τύποι μετατροπέων για τη μέτρηση θερμοκρασίας. Οι βασικότεροι από αυτούς είναι τα θερμόμετρα διαστολής, τα θερμοζεύγη, οι μετατροπείς

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές ιδιότητες οδοντικών υλικών

Φυσικές ιδιότητες οδοντικών υλικών Φυσικές ιδιότητες οδοντικών υλικών Η γνώση των µηχανικών ιδιοτήτων των υλικών είναι ουσιώδης για την επιλογή ενδεδειγµένης χρήσης και την µακρόχρονη λειτουργικότητά τους. Στη στοµατική κοιλότητα διαµορφώνεται

Διαβάστε περισσότερα

5.1 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ

5.1 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ 5.1 ΑΣΚΗΣΗ 5 ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΟΙΣΟΔΥΝΑΜΟΥ ΙΟΝΤΟΣ ΟΞΥΓΟΝΟΥ, ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΚΟΥ ΜΕ ΗΛΕΚΤΡΟΛΥΣΗ Α' ΜΕΡΟΣ: Ηλεκτρόλυση του νερού. ΘΕΜΑ: Εύρεση της μάζας οξυγόνου και υδρογόνου που εκλύονται σε ηλεκτρολυτική

Διαβάστε περισσότερα

(a) Λεία δοκίµια, (b) δοκίµια µε εγκοπή, (c) δοκίµια µε ρωγµή

(a) Λεία δοκίµια, (b) δοκίµια µε εγκοπή, (c) δοκίµια µε ρωγµή ΜηχανικέςΜετρήσεις Βασισµένοστο Norman E. Dowling, Mechanical Behavior of Materials: Engineering Methods for Deformation, Fracture, and Fatigue, Third Edition, 2007 Pearson Education (a) οκιµήεφελκυσµού,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Κάµψη καθαρή κάµψη, τάσεις, βέλος κάµψης

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Κάµψη καθαρή κάµψη, τάσεις, βέλος κάµψης 5.1. Μορφές κάµψης ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Κάµψη καθαρή κάµψη, τάσεις, βέλος κάµψης Η γενική κάµψη (ή κάµψη), κατά την οποία εµφανίζεται στο φορέα (π.χ. δοκό) καµπτική ροπή (Μ) και τέµνουσα δύναµη (Q) (Σχ. 5.1.α).

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΙΚΑ ΧΑΛΥΒΑΣ. Θερμής ελάσεως (ΕΝ10025) : 1. S225 (fy=235n/mm 2 fu=360n/mm 2 ) 2. S275 (fy=270n/mm2 fu=430n/mm2) 3. S355 (fy=355n/mm2 fu=510n/mm2)

ΥΛΙΚΑ ΧΑΛΥΒΑΣ. Θερμής ελάσεως (ΕΝ10025) : 1. S225 (fy=235n/mm 2 fu=360n/mm 2 ) 2. S275 (fy=270n/mm2 fu=430n/mm2) 3. S355 (fy=355n/mm2 fu=510n/mm2) ΥΛΙΚΑ ΧΑΛΥΒΑΣ Ψυχρής ελάσεως (ΕΝ10147) : 1. FeE 220G (fy=220n/mm 2 fu=300n/mm 2 ) 2. FeE 250G (fy=250n/mm2 fu=330n/mm2) 3. FeE 280G (fy=280n/mm2 fu=360n/mm2) Θερμής ελάσεως (ΕΝ10025) : 1. S225 (fy=235n/mm

Διαβάστε περισσότερα

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1 Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Στις ερωτήσεις 1 έως 4 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ 1 ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Προβλήματα μεταφοράς θερμότητας παρουσιάζονται σε κάθε βήμα του μηχανικού της χημικής βιομηχανίας. Ο υπολογισμός των θερμικών απωλειών, η εξοικονόμηση ενέργειας και ο σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα συντεταγμένων

Συστήματα συντεταγμένων Κεφάλαιο. Για να δημιουργήσουμε τρισδιάστατα αντικείμενα, που μπορούν να παρασταθούν στην οθόνη του υπολογιστή ως ένα σύνολο από γραμμές, επίπεδες πολυγωνικές επιφάνειες ή ακόμη και από ένα συνδυασμό από

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ ΙΟΝΥΣΙΟΣ

ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ ΙΟΝΥΣΙΟΣ Πανεπιστήµιο Αιγαίου Τµήµα Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων & Συστηµάτων Μεταπτυχιακό ίπλωµα Ειδίκευσης: «Σχεδίαση ιαδραστικών & Βιοµηχανικών Προϊόντων & Συστηµάτων» ιπλωµατική Εργασία «Μηχανική συµπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά Υλικά Ενισχύσεων. Υφάσματα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΙΟΠ: ΓΕΝΙΚΑ, ΥΛΙΚΑ, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΟΣ ΚΑΜΨΗ, ΙΑΤΜΗΣΗ, ΠΕΡΙΣΦΙΓΞΗ

Βασικά Υλικά Ενισχύσεων. Υφάσματα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΙΟΠ: ΓΕΝΙΚΑ, ΥΛΙΚΑ, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΟΣ ΚΑΜΨΗ, ΙΑΤΜΗΣΗ, ΠΕΡΙΣΦΙΓΞΗ ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΗ ΙΑΣΤΑΣΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΜΒΑΣΕΩΝ ΜΕ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΟΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (Ι.Ο.Π. ΚΑΙ ΚΑΝ.ΕΠΕ.) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΘ. Χ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ [ ttriant@upatras.gr ] ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία Στατικός Ηλεκτρισµός, Ηλεκτρικό Φορτίο και η διατήρηση αυτού Ηλεκτρικό φορτίο στο άτοµο Αγωγοί και Μονωτές Επαγόµενα Φορτία Ο Νόµος του Coulomb Το Ηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 27 Μαγνητισµός. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 27 Μαγνητισµός. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 27 Μαγνητισµός Περιεχόµενα Κεφαλαίου 27 Μαγνήτες και Μαγνητικά πεδία Τα ηλεκτρικά ρεύµατα παράγουν µαγνητικά πεδία Μαγνητικές Δυνάµεις πάνω σε φορτισµένα σωµατίδια. Η ροπή ενός βρόχου ρεύµατος.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 11 ΣΤΡΟΒΙΛΟΚΙΝΗΤΗΡΩΝ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 11 ΣΤΡΟΒΙΛΟΚΙΝΗΤΗΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΘΕΡΜΟΚΙΝΗΤΗΡΩΝ ΚΑΙ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΣΤΡΟΒΙΛΟΜΗΧΑΝΩΝ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΡΟΒΙΛΟΚΙΝΗΤΗΡΩΝ Υπεύθυνος: Επικ. Καθηγητής Δρ. Α. ΦΑΤΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

7.a. Οι δεσμοί στα στερεά

7.a. Οι δεσμοί στα στερεά ΤΕΤΥ Σύγχρονη Φυσική Κεφ. 7-1 Κεφάλαιο 7. Στερεά Εδάφια: 7.a. Οι δεσμοί στα στερεά 7.b. Η θεωρία των ενεργειακών ζωνών 7.c. Νόθευση ημιαγωγών και εφαρμογές 7.d. Υπεραγωγοί 7.a. Οι δεσμοί στα στερεά Με

Διαβάστε περισσότερα