Ηλεκτρονική ταυτότητα πολιτών και επιλογές πολιτικής & υποδομών η Ευρωπαϊκή εμπειρία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ηλεκτρονική ταυτότητα πολιτών και επιλογές πολιτικής & υποδομών η Ευρωπαϊκή εμπειρία"

Transcript

1 Ηλεκτρονική ταυτότητα πολιτών και επιλογές πολιτικής & υποδομών η Ευρωπαϊκή εμπειρία Ιούνιος 2010

2 «Ηλεκτρονική ταυτότητα πολιτών και επιλογές πολιτικής & υποδομών η Ευρωπαϊκή εμπειρία» Δρ Α. Κουντζέρης Παρατηρητήριο για την Κοινωνία της Πληροφορίας Σταδίου 33, , Αθήνα Τηλ.: , Fax: Το «Παρατηρητήριο για την Κοινωνία της Πληροφορίας» εντάσσεται στο Ε.Π «Ψηφιακή Σύγκλιση» και συγχρηματοδοτείται σε ποσοστό 80% από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και 20% από Εθνικούς Πόρους. Ιούνιος

3 Περιεχόμενα 1. Υφιστάμενη κατάσταση & προκλήσεις 4 2. Υποδομές και επιλογές ταυτοποίησης Διακριτικά αυθεντικοποίησης (identity tokens) Χρήση μοναδικών αναγνωριστικών Χρήση έγκυρων μητρώων και συναίνεση του πολίτη Χρήση βιομετρίας για ταυτοποίηση πολιτών Η χρήση κινητών τηλεφώνων για ταυτοποίηση πολιτών 9 3. Συστήματα και πολιτικές αυθεντικοποίησης Συστήματα Δημόσιου Κλειδιού (PKI) Xρήση συνθηματικών (username/password) Πολιτικές αυθεντικοποίησης και επίπεδα εμπιστοσύνης Εθνικά ρυθμιστικά πλαίσια και προσεγγίσεις Αποκέντρωση και εσωτερική εναρμόνιση λύσεων και συστημάτων eidm Ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα Συμπεράσματα και κυρίαρχες τάσεις Εκτιμήσεις για τη μελλοντική εξέλιξη Η έννοια της ταυτότητας ομαδικής και ατομικής Η έννοια της ιδιωτικότητας και μέσα προστασίας της Η σημασία της δημιουργίας εμπιστοσύνης 17 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 19 3

4 1. Υφιστάμενη κατάσταση & προκλήσεις Η διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων (eidm) αποτελεί βασικό παράγοντα και προϋπόθεση για την ασφαλή και αποτελεσματική χρήση υπηρεσιών ηλεκτρονικών συναλλαγών από τους πολίτες. Μέσα σε ένα αξιόπιστο περιβάλλον ηλεκτρονικής ταυτοποίησης ενισχύεται η εμπιστοσύνη των πολιτών στις μεθόδους ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και η πεποίθηση τους ότι διασφαλίζεται η προστασία των προσωπικών τους δεδομένων. Επιπλέον, οι δημόσιοι φορείς παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών έχουν τη δυνατότητα να γνωρίζουν με σιγουριά την ταυτότητα των πολιτών με τους οποίους συναλλάσσονται, δηλαδή ότι αυτοί οι συγκεκριμένοι πολίτες έχουν τα δικαιώματα και τις παροχές που υποστηρίζουν ότι έχουν. Την τελευταία πενταετία πολλές από τις χώρες μέλη της ΕΕ, σταδιακά έχουν υιοθετήσει συστήματα διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού των δημόσιων υπηρεσιών τους (π.χ. για φορολογικές υπηρεσίες, χορήγηση πιστοποιητικών και αδειών, κλπ) και οι υπόλοιπες σχεδιάζουν την εγκατάσταση λύσεων ηλεκτρονικής ταυτοποίησης πολιτών για το άμεσο μέλλον. Λειτουργούν ήδη συστήματα διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων εθνικής, τοπικής και τομεακής εμβέλειας στο πλαίσιο της παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών από φορείς της δημόσιας διοίκησης ενώ υφίστανται και εμπορικές εφαρμογές από τον ιδιωτικό τομέα. Το πλήθος δε των ηλεκτρονικών υπηρεσιών αναμένεται να αυξηθεί κατακόρυφα στο κοντινό μέλλον σαν αποτέλεσμα της αξιοποίησης των επενδύσεων στις υποδομές ευρυζωνικότητας που βρίσκονται σε εξέλιξη. Στην Ελλάδα, ο «Καλλικράτης» θα αναδείξει μέσα στους επόμενους μήνες ως κυρίαρχη μορφή στη διοικητική μεταρρύθμιση τον ψηφιακό δήμο και αιχμή του δόρατος, την παροχή ηλεκτρονικών υπηρεσιών σε πολίτες (και επιχειρήσεις), με την αξιοποίηση της ηλεκτρονικής κάρτας για την ταυτοποίηση των πολιτών-δημοτών. Κάθε πολίτης θα έχει τη δική του ηλεκτρονική διοικητική κάρταταυτότητα (την κάρτα πολίτη). Με την κάρτα αυτή πολίτες και διοίκηση θα περάσουν στην αυτόματη εξυπηρέτηση, όπως παραδείγματος χάριν για την έκδοση απλών πιστοποιητικών. Υπάρχει όμως και μια ακόμα διάσταση, αυτή της συμμετοχικής δημοκρατίας, με τη διευκόλυνση μέσω της κάρτας σε διαδικασίες ψηφοφορίας των πολιτών για μια σειρά από θέματα, π.χ. τοπικά δημοψηφίσματα. Επιπλέον, η Εθνική Διαδικτυακή Πύλη ΕΡΜΗΣ 1 ήδη λειτουργεί ως «υπηρεσία μιας στάσης» για την ψηφιακή επικοινωνία και εξυπηρέτηση των πολιτών και των επιχειρήσεων από τη Δημόσια Διοίκηση. Η Πύλη έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να αποτελέσει τη βάση ευρείας εφαρμογής μιας συνολικής λύσης ταυτοποίησης πολιτών, αυθεντικοποίησης των ηλεκτρονικών συναλλαγών, μετάδοσης πληροφοριών μεταξύ συστημάτων του δημοσίου τομέα και δημοσίευσης περιεχομένου σε ασφαλές περιβάλλον, στα πλαίσια της Ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης (e-government). Η εφαρμογή και διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων συνεχίζει όμως να αποτελεί πρόκληση, δεδομένου ότι περιλαμβάνει de facto τη διαχείριση προσωπικών δεδομένων και επομένως ενέχει κινδύνους παραβίασης της ιδιωτικότητας (του προσωπικού απορρήτου) από την μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση, συλλογή και επεξεργασία προσωπικών ή και ευαίσθητων δεδομένων. Είναι λοιπόν πολύ σημαντικό κάθε λύση ηλεκτρονικής ταυτοποίησης να λαμβάνει πολύ σοβαρά υπόψη θέματα ιδιωτικότητας και να διασφαλίζει την ασφάλεια και προστασία των προσωπικών δεδομένων, πρωταρχικά γιατί αυτό αποτελεί βασικό ανθρώπινο δικαίωμα σύμφωνα με το Άρθρο 8 του Ευρωπαϊκού Συμφώνου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (European Convention on Human Rights) αλλά και γιατί η Ευρωπαϊκή Οδηγία για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων 2 προβλέπει συγκεκριμένους περιορισμούς για τη διαχείριση προσωπικών δεδομένων. Στο πλαίσιο αυτό, καθοριστικοί παράγοντες αποτελούν η σχετική ελευθερία των χωρών-μελών να προσδιορίσουν τις ειδικές συνθήκες κάτω από τις οποίες η διαχείριση προσωπικών δεδομένων είναι αποδεκτή και νόμιμη, τις εγγυήσεις που παρέχονται για την προστασία της ιδιωτικότητας, και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες είναι επιτρεπτή η πρόσβαση σε προσωπικά δεδομένα. Όλα αυτά τα θέματα συνήθως 1 2 Data Protection Directive (95/46/EC) 4

5 ρυθμίζονται σε επίπεδο χωρών-μελών μέσω της επίσημης νομοθεσίας (National Register Acts, Identity Card Acts, egovernment Acts), με στόχο τη διασφάλιση της προστασίας των προσωπικών δεδομένων. Παρόλα αυτά το θέμα της ηλεκτρονικής ταυτοποίησης οντοτήτων δεν είναι προς το παρόν συνολικά και επαρκώς θεσμοθετημένο σε Ευρωπαϊκό επίπεδο γιατί οι περισσότερες χώρες δεν έχουν ακόμα θεσμοθετήσει (προσδιορίσει νομικά) την έννοια της ηλεκτρονικής ταυτότητας σε εθνικό επίπεδο και γιατί το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο (π.χ. η Ευρωπαϊκή Οδηγία για την Ηλεκτρονική Υπογραφή 3 ) δεν καλύπτει όλα τα θέματα. Οι περισσότερες χώρες έχουν εξειδικεύσει την Οδηγία για την Ηλεκτρονική Υπογραφή με κανονισμούς που καθορίζουν θέματα υποδομής (π.χ. την υιοθέτηση ή όχι καρτώνταυτοτήτων & επίσημων μητρώων) και θέματα πολιτικών αυθεντικοποίησης. Μόνον στην Αυστρία και πρόσφατα στη Φιλανδία 4 η έννοια της ηλεκτρονικής ταυτότητας είναι επαρκώς θεσμοθετημένη. Αποτέλεσμα της διαφοροποίησης των προσεγγίσεων των χωρών-μελών της ΕΕ στην ερμηνεία της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την Προστασία Προσωπικών Δεδομένων και της θεσμικής ανεπάρκειας της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την Ηλεκτρονική Υπογραφή να προσδιορίσει την έννοια της ηλεκτρονικής ταυτότητας σε εθνικό επίπεδο, είναι η διασπορά και διαφοροποίηση των λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων πολιτών που υφίστανται ήδη στις χώρες-μέλη. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα μελέτη αποσκοπεί στην παρουσίαση των τάσεων και καλών πρακτικών στην ανάπτυξη και λειτουργία λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων που προκύπτει από την ανάλυση των λύσεων σε επίπεδο χωρών μελών της ΕΕ, προκειμένου να αξιοποιηθεί η Ευρωπαϊκή εμπειρία στο πλαίσιο της επικείμενης υλοποίησης της ηλεκτρονικής κάρτας-ταυτότητας πολίτη στην Ελλάδα. Τα αποτελέσματα της μελέτης παρουσιάζονται στις παρακάτω ενότητες και συγκεκριμένα: Στην ενότητα 2 εξετάζονται οι βασικές επιλογές που έχουν υιοθετηθεί από τις χώρες-μέλη της ΕΕ, όσον αφορά στη χρήση διακριτικών αυθεντικοποίησης (π.χ. ηλεκτρονικών καρτών-ταυτοτήτων) και στις πηγές δεδομένων που αξιοποιούνται για την ταυτοποίηση των πολιτών (έγκυρα μητρώα, μοναδικά αναγνωριστικά, χρήση βιομετρίας, κλπ). Στην ενότητα 3 εξετάζουμε τις επιλογές συστημάτων αυθεντικοποίησης στις χώρες-μέλη της ΕΕ. Στην ανάλυση περιλαμβάνονται συστήματα που βασίζονται σε Υποδομή Δημόσιου Κλειδιού (PKI) και συστήματα που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών. Επιπλέον, εξετάζουμε τις πολιτικές αυθεντικοποίησης που έχουν υιοθετηθεί στις χώρες-μέλη της ΕΕ ως προς τα επίπεδα εμπιστοσύνης. Στην ενότητα 4 εξετάζουμε βασικές επιλογές πολιτικής που επηρεάζουν την οργάνωση της υποδομής και τη δημιουργία εμπιστοσύνης στις λύσεις διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στις χώρες-μέλη της ΕΕ. Συγκεκριμένα εξετάζουμε τις τάσεις που επικρατούν σχετικά με τις επιμέρους τομεακές λύσεις και τις λύσεις μικρής εμβέλειας καθώς και το βαθμό ανάμιξης του ιδιωτικού τομέα. Τέλος, στην ενότητα 5 παραθέτουμε διαπιστώσεις και συμπεράσματα σχετικά με τις κυρίαρχες τάσεις που προκύπτουν από την ανάλυση των λύσεων (eidm σε επίπεδο χωρών-μελών της ΕΕ και στην ενότητα 6 εκτιμήσεις σχετικά με την προβλεπόμενη εξέλιξη βασικών παραμέτρων του πλαισίου που θα διαμορφωθεί για τη χρήση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων για τους πολίτες μέσα στην δεκαετία που διανύουμε. 3 esignature Directive (1999/93/EC) 4 Νew Act on Electronic Authentication and Signatures, September

6 2. Υποδομές και επιλογές ταυτοποίησης Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζονται οι βασικές επιλογές των λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων που έχουν υιοθετηθεί από τις χώρες-μέλη της ΕΕ, όσον αφορά στη χρήση διακριτικών αυθεντικοποίησης (π.χ. ηλεκτρονικών καρτών-ταυτοτήτων) και στις πηγές δεδομένων που αξιοποιούνται για την ταυτοποίηση των πολιτών. Εξετάζεται η χρήση μοναδικών αναγνωριστικών και οι πρακτικές που ακολουθούνται σχετικά με τα υφιστάμενα επίσημα μητρώα (national registers). Επιπλέον εξετάζεται η χρήση βιομετρίας και η χρήση κινητών τηλεφώνων για την ταυτοποίηση των πολιτών Διαπιστώνεται ότι οι λύσεις που έχουν υιοθετηθεί διαφέρουν αν και η κυρίαρχη τάση αφορά στη χρήση ηλεκτρονικών καρτών και τομεακών αναγνωριστικών (η αξιοποίηση καθολικού μοναδικού αναγνωριστικού δεν αποτελεί κοινή πρακτική) και ότι η χρήση έγκυρων μητρώων τυγχάνει ολοένα αυξανόμενης αποδοχής από τις χώρες-μέλη της ΕΕ. 2.1 Διακριτικά αυθεντικοποίησης (identity tokens) Όσον αφορά στις επιλογές διακριτικών αυθεντικοποίησης 10 από τις 27 χώρες-μέλη της ΕΕ έχουν υιοθετήσει ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες που έχουν εκδοθεί και διαχειρίζονται κυρίως από δημόσιους και σε ορισμένες περιπτώσεις από ιδιωτικούς φορείς. Σε 7 χώρες (Βέλγιο, Εσθονία, Φιλανδία, Ιταλία, Λιθουανία, Πορτογαλία και Ισπανία) οι ηλεκτρονικές κάρτες εκδίδονται και διαχειρίζονται από αμιγώς δημόσιους φορείς ενώ στις υπόλοιπες 3 χώρες (Αυστρία, Ολλανδία και Σουηδία) από ιδιωτικούς παρόχους υπηρεσιών πιστοποίησης (ΠΥΠ) που όμως έχουν εξουσιοδοτηθεί από το κράτος 5. Ενδεικτικά, 25 εκατομμύρια έξυπνες κάρτες-ταυτότητες πολιτών κυκλοφορούν τώρα στο Βέλγιο, διασφαλίζοντας την ταυτοποίηση και τη χρήση άνω των 250 ηλεκτρονικών υπηρεσιών, δημόσιων και εμπορικών. Επιπλέον, 12 χώρες-μέλη της ΕΕ που χρησιμοποιούν προς το παρόν χάρτινες-πλαστικοποιημένες ταυτότητες βρίσκονται στο στάδιο σχεδιασμού ή μετάβασης σε συστήματα ταυτοποίησης πολιτών που βασίζονται σε ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες. Υπάρχουν και 4 χώρεςμέλη που ιστορικά δεν έχουν υιοθετήσει ποτέ τη χρήση ταυτοτήτων (Δανία, Ιρλανδία, Λετονία και Βρετανία) όμως και αυτές, με εξαίρεση τη Δανία και πολύ πρόσφατα (Ιούνιος 2010) τη Βρετανία, σχεδιάζουν την υιοθέτηση κάποιου είδους ηλεκτρονικής κάρτας-ταυτότητας στο άμεσο μέλλον. Συμπεραίνουμε ότι οι ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες αποτελούν την κυρίαρχη τάση όσον αφορά στα διακριτικά αυθεντικοποίησης και αναμένεται η ευρύτερη υιοθέτηση τους τα προσεχή χρόνια. 2.2 Χρήση μοναδικών αναγνωριστικών Τα μοναδικά αναγνωριστικά είναι κώδικες (με χαρακτήρες ή/και αριθμούς) που εκχωρούνται και συσχετίζονται αποκλειστικά με μια οντότητα (π.χ. ένα πολίτη) και μέσω των οποίων ο πολίτης αναγνωρίζεται μοναδικά από διαφορετικές ηλεκτρονικές υπηρεσίες. Τέτοια αναγνωριστικά στην Ελλάδα είναι ό Αριθμός Δελτίου Ταυτότητας, ο ΑΦΜ για πρόσβαση σε φορολογικές υπηρεσίες, ο ΑΜΚΑ για πρόσβαση σε υπηρεσίες πρόνοιας και κοινωνικής ασφάλισης. Όλες όμως οι χώρες-μέλη της ΕΕ έχουν υιοθετήσει κάποιου είδους μοναδικά αναγνωριστικά, το θεσμικό όπως πλαίσιο που διέπει τη νομιμότητα της χρήσης τους διαφέρει αισθητά από χώρα σε χώρα. Οι προσεγγίσεις αναφορικά με την ταυτοποίηση οντοτήτων σε περιβάλλοντα ηλεκτρονικής διακυβέρνησης στον ευρωπαϊκό χώρο είναι δυνατό να ενταχθούν σε δύο γενικές κατηγορίες με βάση την αξιοποίηση ενός καθολικού μοναδικού αναγνωριστικού για όλες τις υπηρεσίες ή εναλλακτικά διαφορετικών μοναδικών αναγνωριστικών ανά υπηρεσία ή πλαίσιο υπηρεσιών. 5 eid Interoperability for PEGS: Update of Country Profiles, IDABC, October

7 Είναι προφανές ότι η χρήση ενός καθολικού μοναδικού αναγνωριστικού γενικής χρήσης (generic national ID number) για όλες τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες διευκολύνει τη διαχείριση της ταυτοποίησης και αυθεντικοποίησης στις υπηρεσίες αυτές. Είναι όμως επίσης σαφές ότι τα μοναδικά αναγνωριστικά που χορηγούνται στους πολίτες αποτελούν προσωπικά τους δεδομένα (με την έννοια ότι μέσω αυτών καθίσταται ευχερής ο μονοσήμαντος προσδιορισμός της ταυτότητας ενός ατόμου) και επομένως δε μπορούν να γίνουν αντικείμενο επεξεργασίας και αποθήκευσης παρά μόνο κάτω από πολύ συγκεκριμένες συνθήκες σύμφωνα με το Άρθρο 7 της Οδηγίας για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων. Οι περιορισμοί αυτοί συνήθως ερμηνεύονται από πολλές χώρες-μέλη με τρόπο ώστε τα μοναδικά αναγνωριστικά να μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο μέσα σε συγκεκριμένο πλαίσιο υπηρεσιών και για τον σκοπό που εκχωρήθηκαν. Επιπλέον, ορισμένες χώρες-μέλη της ΕΕ θεωρούν ότι η χρήση των μοναδικών αναγνωριστικών που χορηγούνται από το δημόσιο πρέπει να περιορίζεται στο πλαίσιο των δημόσιων υπηρεσιών και να μην επεκτείνεται η χρήση τους σε εμπορικές υπηρεσίες και εφαρμογές του ιδιωτικού τομέα για λόγους προστασίας της ιδιωτικότητας. Κατά συνέπεια, η χρήση τέτοιων αναγνωριστικών για τη διασυνοριακή ταυτοποίηση πολιτών είναι νομικά πολύπλοκη υπόθεση. Μοναδικά αναγνωριστικά καθολικής χρήσης περιλαμβάνονται συνήθως σε ψηφιακά πιστοποιητικά με θεσμική και τεχνική πρόβλεψη για προστασία από ανεξέλεγκτη χρήση. Παραδείγματα αποτελούν τα ψηφιακά πιστοποιητικά που περιλαμβάνονται στις ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες του Βελγίου και της Εσθονίας. Η πρακτική αυτή όμως υπονομεύει μέχρις ένα βαθμό το πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων στις χώρες αυτές. Ορισμένες χώρες-μέλη (η Φιλανδία, η Αυστρία και σύντομα η Τσεχία) χρησιμοποιούν μοναδικά αναγνωριστικά καθολικής χρήσης που βασίζονται σε μηχανισμούς και αλγορίθμους κρυπτογράφησης και τα οποία δεν περιλαμβάνουν σημασιολογικές πληροφορίες (semantic information) που θα μπορούσαν να οδηγήσουν στον προσδιορισμό της ταυτότητας του πολίτη σε περίπτωση αθέμιτης χρήσης. Και στις δύο αυτές περιπτώσεις πάρθηκαν επιπλέον μέτρα για την προστασία της ιδιωτικότητας. Το μεν Φιλανδικό αναγνωριστικό (FINUID number) δεν έχει άλλη χρήση πέρα από την ταυτοποίηση (μέσω της Φιλανδικής ηλεκτρονικής κάρτας-ταυτότητας) και επομένως η επεξεργασία του είναι ιδιαίτερα περιορισμένη. Στην περίπτωση της Αυστρίας, ο προσωπικός αριθμός αναγνώρισης (source PIN) δεν εμφανίζεται σε καμιά περίπτωση στους παρόχους των υπηρεσιών χωρίς να είναι κρυπτογραφημένος, κάνοντας έτσι την κακόβουλη χρήση του πρακτικά αδύνατη. Το θεσμικό πλαίσιο σε τουλάχιστον δύο χώρες (Γερμανία και Ουγγαρία) απαγορεύει την ταυτοποίηση πολιτών μέσω καθολικών μοναδικών αναγνωριστικών γενικής χρήσης, λόγω περιορισμών του απορρέουν από το Σύνταγμα των χωρών αυτών. Αυτό όμως δε σημαίνει αναγκαστικά ότι απαγορεύεται τελείως η χρήση μοναδικών αναγνωριστικών, αλλά ότι η χρήση των μοναδικών αναγνωριστικών πρέπει να περιορίζεται στο συγκεκριμένο πλαίσιο και για τον σκοπό που εκχωρήθηκαν, δηλαδή στο πλαίσιο των συγκεκριμένων υπηρεσιών στις οποίες αφορά. Η Πορτογαλία αντιμετώπισε πρόσφατα το θέμα επιλογής και τρόπου χρήσης μοναδικών αναγνωριστικών στο πλαίσιο της εθνικής ηλεκτρονικής κάρτας-ταυτότητας. Στην περίπτωση αυτή ακολουθήθηκε η αντίθετη λογική από αυτή της Φιλανδίας. Η Πορτογαλική ηλεκτρονική κάρταταυτότητα δεν περιλαμβάνει κάποιο νέο καθολικό αναγνωριστικό παρά μόνο τα 4 ήδη υφιστάμενα 7

8 τομεακά αναγνωριστικά, δηλαδή τον αριθμό ταυτότητας και τα αναγνωριστικά για φορολογικές υπηρεσίες, για υπηρεσίες πρόνοιας και κοινωνικής ασφάλισης και για υπηρεσίες υγείας. Οι ίδιες επιφυλάξεις σχετικά με την προστασία της ιδιωτικότητας ισχύουν και για τα συστήματα ταυτοποίησης που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών (username/authentication systems) δεδομένου ότι τα συνθηματικά αποτελούν de facto μοναδικά αναγνωριστικά τα όποια επιπροσθέτως δε διασφαλίζουν την ασφάλεια και την προστασία της ιδιωτικότητας και επομένως δεν είναι κατάλληλα για υπηρεσίες ηλεκτρονικής διακυβέρνησης επιπέδου 3 και άνω. Οι παραπάνω εναλλακτικές προσεγγίσεις για την προστασία της ιδιωτικότητας των πολιτών και οι περιορισμοί στη χρήση μοναδικών αναγνωριστικών που απορρέουν από την Οδηγία 1995/46/EC πρέπει να ληφθούν υπόψη στο σχεδιασμό της Ελληνικής λύσης ταυτοποίησης πολιτών. Παρότι όλες οι λύσεις που έχουν υιοθετηθεί από τις χώρες-μέλη της ΕΕ περιέχουν μοναδικά αναγνωριστικά, οι επιλογές τους διαφέρουν σημαντικά ως προς τη χρήση υφιστάμενων ή νέων καθολικών προστατευμένων αναγνωριστικών, μη-προστατευμένων αναγνωριστικών, αναγνωριστικών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο μέσα στο συγκεκριμένο πλαίσιο και για τον σκοπό που εκχωρήθηκαν και αναγνωριστικών που ελέγχονται από τον ιδιωτικό τομέα. Όπως όμως γίνεται αντιληπτό, η αξιοποίηση ενός καθολικού μοναδικού αναγνωριστικού για ταυτοποίηση πολιτών στα μέλη κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν αποτελεί κοινή πρακτική. 2.3 Χρήση έγκυρων μητρώων και συναίνεση του πολίτη Εκτός από τα διακριτικά αυθεντικοποίησης και τα αναγνωριστικά, μια τρίτη πηγή άντλησης δεδομένων για την ταυτοποίηση πολιτών αποτελούν τα υφιστάμενα επίσημα μητρώα πολιτών τα οποία οι δημόσιες υπηρεσίες δημιουργούν και στη συνέχεια διαχειρίζονται. Τα μητρώα αυτά συνήθως προκύπτουν από τις συναλλαγές του πολίτη με τις δημόσιες υπηρεσίες και έτσι περιλαμβάνουν προσωπικά στοιχεία τα οποία διαφοροποιούνται ανάλογα με την περίπτωση που εξυπηρετούν. Προκειμένου όμως να διασφαλιστεί η εγκυρότητα και η ποιότητα των προσωπικών στοιχείων είναι απαραίτητο να υφίσταται μια & μοναδική έγκυρη πηγή άντλησης κάθε ενός από τα επιμέρους στοιχεία (δεδομένα επαλήθευσης) που συνδέονται με την πιστοποίηση της ταυτότητας μιας οντότητας. Αυτή η προσέγγιση αποτελεί την αρχή έγκυρης πηγής - the authentic source principle και συνεπάγεται ότι τα επιμέρους στοιχεία για την ταυτοποίηση μιας οντότητας που υφίστανται στα έγκυρα μητρώα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν από κάθε σύννομο φορέα, έτσι ώστε να μην επιβαρύνεται ό πολίτης με την επαναληπτική παροχή των ιδίων στοιχείων κάθε φορά χρησιμοποιεί τις δημόσιες υπηρεσίες. Στον αντίποδα βρίσκεται η πολιτοκεντρική (citizen centric) προσέγγιση η οποία απαιτεί την ρητή συγκατάθεση του πολίτη (user consent, όπως εννοείται από το άρθρο 7(α) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την Προστασία των Προσωπικών δεδομένων), δίνοντας του τη δυνατότητα να επιλέγει ποια και πόσα από τα προσωπικά του δεδομένα είναι διατεθειμένος να καταθέσει ο ίδιος προκειμένου να ταυτοποιηθεί, κάθε φορά χρησιμοποιεί τις δημόσιες υπηρεσίες. Η συγκατάθεση πρέπει να είναι ελεύθερη, ρητή και ειδική δήλωση βουλήσεως, που εκφράζεται με τρόπο σαφή, και εν πλήρη επίγνωση, και με την οποία το υποκείμενο των δεδομένων, αφού προηγουμένως ενημερωθεί, δέχεται να αποτελέσουν αντικείμενο επεξεργασίας τα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που το αφορούν 6. Όλες οι χώρες-μέλη της ΕΕ διαθέτουν δημοτολόγια και άλλα μητρώα με δεδομένα ταυτοποίησης των πολιτών (π.χ. στην Ελλάδα το μητρώο του TAXIS στη ΓΓΠΣ του Υπουργείου Οικονομικών), στα οποία όλοι οι πολίτες εγγράφονται με τη γέννηση τους ή κατόπιν νομικών η διοικητικών συναλλαγών με τις αρμόδιες διοικητικές αρχές, οι οποίες είναι επιφορτισμένες να διασφαλίζουν την ακρίβεια και ακεραιότητα των στοιχείων αυτών. Το Άρθρο 6(d) της Οδηγίας για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων απαιτεί από τους διαχειριστές των μητρώων (δηλαδή από τις ίδιες τις διοικητικές αρχές) να διασφαλίζουν την ακρίβεια και ακεραιότητα των προσωπικών δεδομένων που συντηρούν. Επιπλέον, η απαίτηση αυτή αποτελεί υποχρέωση των διοικητικών αρχών στο πλαίσιο της «καλής διακυβέρνησης». Η εγκυρότητα όμως των μητρώων αυτών δεν είναι αυτονόητη, δεδομένου ότι 6 Πλαίσιο Ψηφιακής Αυθεντικοποίησης, ΥΠΕΣ, Αύγουστος

9 περιέχουν διαπιστωμένα λάθη και παραλήψεις σε αρκετές χώρες-μέλη της ΕΕ περιλαμβανομένης της Πολωνία, της Τσεχίας αλλά και της Ελλάδας. Σ όλες αυτές τις περιπτώσεις έχουν ήδη αναληφθεί διορθωτικές πρωτοβουλίες. Σύμφωνα με τα στοιχεία του , η αρχή έγκυρης πηγής και η χρήση έγκυρων μητρώων τυγχάνει ολοένα αυξανόμενης αποδοχής από τις χώρες-μέλη της ΕΕ, παρόλο που η θεσμική κατοχύρωση της αφορά μόνο σε 6 χώρες (Βέλγιο, Φιλανδία, Εσθονία, Γαλλία, Ιρλανδία, Λιθουανία). Άλλες 8 χώρες κάνουν ήδη χρήση έγκυρων μητρώων ανεπίσημα όμως, χωρίς να την έχουν θεσμοθετήσει (Βρετανία, Λουξεμβούργο, Ολλανδία, Πολωνία, Πορτογαλία, Σλοβενία, Ισπανία και Σουηδία), ενώ 2 χώρες αναφέρουν άμεσα σχέδια (Βουλγαρία και Μάλτα) για χρήση έγκυρων μητρώων στο πλαίσιο της ταυτοποίησης πολιτών. Από την άλλη μεριά, η πολιτοκεντρική προσέγγιση και η ρητή συγκατάθεση του πολίτη (user consent) είναι σαφώς προτιμητέα όσον αφορά στην προστασία των προσωπικών δεδομένων και εν τέλει στη συμμόρφωση στο πνεύμα και το γράμμα της Οδηγίας για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων. Επισημαίνουμε όμως ότι για τους σκοπούς της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης οι χώρες μέλη της ΕΕ που ήδη υιοθετούν ή έχουν την τάση να υιοθετήσουν την αρχή της έγκυρης πηγής, δημιουργούν ένα ειδικό θεσμικό πλαίσιο (National Register Acts, Identity Card Acts, egovernment Acts) όσον αφορά στη διαχείριση των προσωπικών δεδομένων, το οποίο προβλέπει την επεξεργασία των πληροφοριών αυτών χωρίς να είναι απαραίτητη η ρητή συναίνεση του χρήστη. 2.4 Χρήση βιομετρίας για ταυτοποίηση πολιτών Μόνον πέντε από τις χώρες-μέλη της ΕΕ κάνουν χρήση βιομετρίας στο πλαίσιο της ταυτοποίησης πολιτών (Ιταλία, Λιθουανία, Ολλανδία, Πορτογαλία και Ισπανία) βάση τα δακτυλικά αποτυπώματα. Όλες οι υπόλοιπες χώρες δεν χρησιμοποιούν και δεν σχεδιάζουν να κάνουν χρήση βιομετρικής ταυτοποίησης για υπηρεσίες ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. με 2.5 Η χρήση κινητών τηλεφώνων για ταυτοποίηση πολιτών Η χρήση κινητών τηλεφώνων για ταυτοποίηση πολιτών στο πλαίσιο παροχής δημόσιων ηλεκτρονικών υπηρεσιών βρίσκεται ακόμα σε πειραματικό στάδιο. Παρόλο που 6 χώρες-μέλη διαθέτουν λύσεις αυθεντικοποίησης που βασίζονται σε κινητά τηλέφωνα (Austria, Estonia, Lithuania, the Netherlands, Poland, Slovenia) οι υπόλοιπες δεν προγραμματίζουν ακόμα να υιοθετήσουν τέτοιες λύσεις στο άμεσο μέλλον. 7 eid Interoperability for PEGS: Update of Country Profiles, IDABC, October

10 3. Συστήματα και πολιτικές αυθεντικοποίησης Στην παρούσα ενότητα εξετάζουμε τη χρήση συστημάτων αυθεντικοποίησης στις χώρες-μέλη της ΕΕ. Στην ανάλυση περιλαμβάνονται συστήματα που βασίζονται σε Υποδομή Δημόσιου Κλειδιού (PKI) και συστήματα που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών. Επιπλέον, εξετάζουμε τις πολιτικές αυθεντικοποίησης που έχουν υιοθετηθεί στις χώρες-μέλη της ΕΕ ως προς τα επίπεδα εμπιστοσύνης. 3.1 Συστήματα Δημόσιου Κλειδιού (PKI) Οι περισσότερες χώρες της ΕΕ (24 από 27) έχουν υιοθετήσει συστήματα αυθεντικοποίησης οντοτήτων (φυσικών και νομικών προσώπων) που βασίζονται σε Υποδομή Δημόσιου Κλειδιού (PKI). Για τις μισές περίπου από τις χώρες αυτές η διαχείριση των σχετικών λειτουργιών και υπηρεσιών αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα δημοσίων φορέων σε κεντρικό ή τοπικό επίπεδο, ενώ κάποιες έχουν εκχωρήσει συγκεκριμένες αρμοδιότητες και υπηρεσίες διαχείρισης σε μικτά σχήματα και κοινοπραξίες δημόσιου-ιδιωτικού τομέα (public/private partnerships), βλ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. Στις χώρες που έχουν υιοθετήσει συστήματα PKI περιλαμβάνονται οι 7 χώρες (Βέλγιο, Εσθονία, Φιλανδία, Ιταλία, Λιθουανία, Πορτογαλία και Ισπανία) που έχουν εκδώσει ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες τις οποίες διαχειρίζονται αποκλειστικά δημόσιοι φορείς και οι 3 χώρες (Αυστρία, Ολλανδία και Σουηδία) που έχουν εκδώσει ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες που διαχειρίζονται από ιδιωτικούς παρόχους υπηρεσιών πιστοποίησης (ΠΥΠ) που όμως έχουν εξουσιοδοτηθεί από το κράτος. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες περιέχουν ψηφιακά πιστοποιητικά για αυθεντικοποίηση αλλά και για ηλεκτρονική υπογραφή. Η Αυστριακή κάρτα αποτελεί εξαίρεση δεδομένου ότι περιλαμβάνει μόνο ένα ψηφιακό πιστοποιητικό για ηλεκτρονική υπογραφή το οποίο όμως χρησιμοποιείται και για αυθεντικοποίηση. Μια από τις αιτίες στις οποίες οφείλεται η κυριαρχία των συστημάτων PKI είναι ότι ενώ η Ευρωπαϊκή Οδηγία για την Ηλεκτρονική Υπογραφή δεν αφορά συγκεκριμένα στην ταυτοποίηση-αυθεντικοποίηση, η Οδηγία ερμηνεύεται στο πλαίσιο αυτό από τις χώρες-μέλη της ΕΕ και επομένως συνήθως υιοθετείται η τεχνολογία PKI για ψηφιακές υπογραφές που καλύπτει τις ανάγκες που προκύπτουν από την εφαρμογή της Οδηγίας σε εθνικό επίπεδο. Έτσι το εργαλείο για ψηφιακές υπογραφές γίνεται de facto εργαλείο για αυθεντικοποίηση, αν και αυτό δεν προκύπτει νομικά. 3.2 Xρήση συνθηματικών (username/password) Η τάση για υιοθέτηση συστημάτων αυθεντικοποίησης που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών εξακολουθεί να είναι επίσης ισχυρή στις χώρες-μέλη της ΕΕ (περιλαμβανομένης και της χρήσης συνθηματικών μιας χρήσης, two factor authentication και time specific password calculators). Συνολικά, 19 χώρες χρησιμοποιούν συστήματα αυθεντικοποίησης που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών. Οι περισσότερες χώρες (15) χρησιμοποιούν απλά συστήματα με χρήση συνθηματικών single factor; οι υπόλοιπες 4 (Βέλγιο, Εσθονία, Φιλανδία, Λιθουανία) χρησιμοποιούν συστήματα multifactor (password lists & password calculators). 3.3 Πολιτικές αυθεντικοποίησης και επίπεδα εμπιστοσύνης Όπως γίνεται φανερό από τα παραπάνω οι περισσότερες χώρες έχουν υιοθετήσει παράλληλα συστήματα αυθεντικοποίησης που βασίζονται σε Υποδομή Δημόσιου Κλειδιού (PKI) -με διακριτικά χαλαρής (soft tokens) ή σκληρής αποθήκευσης (κάρτες)- και συστήματα που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών (single factor, multifactor). Το επίπεδο ασφάλειας και προστασίας των προσωπικών δεδομένων που παρέχουν τα συστήματα αυτά διαφέρει από χώρα σε χώρα και από σύστημα σε σύστημα, με τα συστήματα PKI να προσφέρουν μεγαλύτερη ασφάλεια. 10

11 Για να καθορίσουν το βαθμό αξιοπιστίας των συστημάτων αυτών, ορισμένες χώρες έχουν υιοθετήσει πολιτικές αυθεντικοποίησης που προσδιορίζουν συγκεκριμένα επίπεδα εμπιστοσύνης, λαμβάνονται υπόψη την ασφάλεια των δεδομένων, δηλαδή το βαθμό κρισιμότητας και τις επιπτώσεις που μπορεί να προκύψουν λόγω της παράνομης και αθέμιτης χρήσης των δεδομένων αυτών. Αυτό είναι σημαντικό στοιχείο μιας εθνικής στρατηγικής διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων, δεδομένου ότι δίνει τη δυνατότητα στους δημοσίους φορείς παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών να προσδιορίζουν πολλαπλά επίπεδα εμπιστοσύνης ανάλογα με την κρισιμότητα των συναλλαγών τους (κίνδυνοι και επιπτώσεις) και να απαιτούν αντιστοίχως συγκεκριμένα επίπεδα ασφάλειας τα οποία ενδεχομένως αντιστοιχούν σε διαφορετικά συστήματα αυθεντικοποίησης. Τέτοιες πολιτικές αυθεντικοποίησης είναι πολύ χρήσιμες για τον εξορθολογισμό μιας εθνικής πολιτικής για τη διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων ακριβώς γιατί παρέχει στους δημόσιους φορείς ένα αντικειμενικό πρότυπο σύμφωνα με το οποίο μπορούν να προσδιορίσουν το επιθυμητό επίπεδο ασφάλεια και εμπιστοσύνης των συναλλαγών τους και άρα να επιλέξουν το κατάλληλο σύστημα αυθεντικοποίησης. Οι πολιτικές αυθεντικοποίησης είναι επίσης πολύ χρήσιμες και στο πλαίσιο διασυνοριακής λειτουργικότητας των Ευρωπαϊκών λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων, γιατί επιτρέπουν στις διαφορετικές εφαρμογές και υπηρεσίες που λειτουργούν σε εθνικό επίπεδο να απαιτούν συγκεκριμένα επίπεδα εμπιστοσύνης αντί για συγκεκριμένες τεχνικές λύσεις για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας τους. Η προσέγγιση αυτή έχει ήδη υιοθετηθεί στο πλαίσιο του συγχρηματοδοτούμενου από την Ευρωπαϊκή Ένωση μεγάλου πιλοτικού έργου (LSP) για την ασφαλή διασυνοριακή ταυτοποίηση πολιτών STORK 8, σκοπός του οποίου είναι να εφαρμόσει ένα ευρωπαϊκό διαλειτουργικό σύστημα αναγνώρισης και πιστοποίησης των ηλεκτρονικών ταυτοτήτων, το οποίο θα επιτρέπει στις επιχειρήσεις, στους πολίτες και στους δημόσιους υπαλλήλους να χρησιμοποιούν τις εθνικές ηλεκτρονικές τους ταυτότητες σε οποιοδήποτε Κράτος-Μέλος της Ε.Ε. Παράλληλα θα παράσχει διασυνοριακές υπηρεσίες αναγνώρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στον τομέα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και θα προτείνει μεθόδους για την ανάπτυξη τέτοιου είδους υπηρεσιών από τα κράτημέλη. Στις 16 χώρες που έχουν συνειδητοποιήσει την ανάγκη για τη διαφοροποίηση των επιπέδων εμπιστοσύνης ανάλογα με τις ανάγκες ασφάλειας των συναλλαγών με διαφανή και συστηματικό τρόπο, εφαρμόζεται ήδη κάποια μορφή πολύ-επίπεδης πολιτικής αυθεντικοποίησης. Επισήμως όμως αναγνωρισμένες πολιτικές πολύ-επίπεδης αυθεντικοποίησης συναντώνται μόνο σε 4 χώρες-μέλη (Αυστρία, Δανία, Γαλλία και Βρετανία). Αξίζει να σημειώσουμε ότι όλες οι υφισταμένες πολιτικές αυθεντικοποίησης αφορούν εθνικές λύσης διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων με εξαίρεση αυτή της Εσθονίας που προβλέπει κριτήρια διασυνοριακής αξιολόγησης ταυτοτήτων που έχουν εκδοθεί σε άλλες χώρες-μέλη της ΕΕ με βάση τα επίπεδα εμπιστοσύνης

12 4. Εθνικά ρυθμιστικά πλαίσια και προσεγγίσεις Οι βασικοί παράγοντες που επηρεάζουν τα Εθνικά Ρυθμιστικά Πλαίσια (National Register Acts, Identity Card Acts, egovernment Acts) που διαμορφώνονται στο πλαίσιο των λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στην Ευρώπη είναι εφ ενός ποια είναι τα ελάχιστα προσωπικά δεδομένα που είναι απαραίτητα προκειμένου να ταυτοποιηθεί ο πολίτης κάθε φορά χρησιμοποιεί τις δημόσιες υπηρεσίες και αφ εταίρου πως διασφαλίζεται η εμπιστοσύνη στην ακρίβεια αυτής της πληροφορίας. Η προσέγγιση στα θέματα αυτά, ειδικά όσον αφορά στη δημιουργία εμπιστοσύνης μεταξύ των παρόχων υπηρεσιών πιστοποίησης (identity providers) και των παρόχων υπηρεσιών (δημόσιων ή ιδιωτικών) προς τον πολίτη (relying third parties), διαφέρει ριζικά από χώρα σε χώρα μέλος την ΕΕ, όπως έχουμε ήδη διαπιστώσει παραπάνω. Υπάρχουν όμως και κοινά στοιχεία στις εθνικές ρυθμιστικές προσεγγίσεις τα οποία παρουσιάζονται στις επόμενες ενότητες. 4.1 Αποκέντρωση και εσωτερική εναρμόνιση λύσεων και συστημάτων eidm Ένα κοινό στοιχείο είναι ότι καμία από τις χώρες-μέλη της ΕΕ δεν βασίζεται αποκλειστικά σε ένα και μοναδικό κεντρικό σύστημα ή λύση διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων. Οι περισσότερες χώρες έχουν επιλέξει ένα περιορισμένο αριθμό συστημάτων σαν την πρωταρχική τους λύση. Όμως, μικρότερης εμβέλειας συστήματα συνεχίζουν να συνυπάρχουν και να λειτουργούν παράλληλα, συνήθως στο πλαίσιο κάποιας συγκεκριμένης υπηρεσίας (π.χ. για φορολογικές υπηρεσίες) ή εφαρμογής (π.χ. αιτήσεις για πιστοποιητικά). Είναι σημαντικό να επισημάνουμε ότι η διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στην Ευρώπη, στο πλαίσιο ηλεκτρονικών συναλλαγών των πολιτών με τη δημόσια διοίκηση (egovernment), δεν έχει ωριμάσει πλήρως και βρίσκεται ακόμα στο στάδιο της εσωτερικής εναρμόνισης (internal consolidation) στις περισσότερες από τις χώρες μέλη. Η τάση είναι η σταδιακή κατάργηση των τομεακών λύσεων και των λύσεων μικρής εμβέλειας και η αντικατάσταση τους από ένα περιορισμένο αριθμό συστημάτων ταυτοποίησης, έτσι ώστε να μεγιστοποιείται η απόδοση της επένδυσης. Υπάρχουν όμως δύο εξαιρέσεις σ αυτή την τάση για εσωτερική εναρμόνιση και για κεντρικές λύσεις διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων. o Η πρώτη εξαίρεση οφείλεται συνήθως σε πολιτικές αποφάσεις για την καθιέρωση αποκεντρωμένων λύσεων, έτσι ώστε οι τοπικές και εξειδικευμένες λύσεις και τα συστήματα να έχουν τη δυνατότητα να καλύπτουν πλήρως συγκεκριμένες ανάγκες (τοπικές ή ομάδων χρηστών) με τον κατάλληλο τρόπο. Παραδείγματα τέτοιων περιπτώσεων περιλαμβάνουν την αποκεντρωμένη έκδοση ηλεκτρονικών καρτών-ταυτοτήτων που αφορούν σε συγκεκριμένες περιφέρειες με διοικητική αυτονομία (π.χ. η Γαλλική Carte Vitale και η Ιταλική CNS), η έκδοση διακριτικών αυθεντικοποίησης κατάλληλων για συγκεκριμένες ομάδες χρηστών εξαιτίας της ιδιότητας τους ή του ρόλου τους (π.χ. η κάρτα CMD για τα στελέχη της δημόσιας διοίκησης στην Ιταλία και τα ψηφιακά πιστοποιητικά αυθεντικοποίησης για τους δικηγόρους και τους συμβολαιογράφους στην Πορτογαλία). Στις περιπτώσεις αυτές η επιλογή για την υιοθέτηση εξειδικευμένων λύσεων για συγκεκριμένες ομάδες χρηστών τεκμηριώνεται με συγκεκριμένα πλεονεκτήματα που απορρέουν από την επιλογή αυτή. o Η δεύτερη εξαίρεση αφορά στην υιοθέτηση εξειδικευμένων λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων για την επεξεργασία ευαίσθητων δεδομένων. Μεταξύ άλλων, τέτοια δεδομένα είναι 12

13 όσα έχουν μία σαφή και στενή σχέση με την υγεία (παρελθούσα, παρούσα και μέλλουσα κατάσταση) αλλά και δεδομένα που σχετίζονται με τη λήψη παροχών κοινωνικής πρόνοιας. Παραδείγματα τέτοιων εξειδικευμένων λύσεων αποτελούν η χρήση ηλεκτρονικών καρτών υγείας και κοινωνικής ασφάλισης και ηλεκτρονικών καρτών επαγγελματιών του ιατροφαρμακευτικού κλάδου. Δεδομένου ότι η ίδια η Ευρωπαϊκή και Ελληνική νομοθεσία εμπεριέχει ειδικές ρυθμίσεις για την προστασία των ευαίσθητων δεδομένων, δεν αποτελεί έκπληξη η διαφοροποίηση αυτών των συστημάτων από τις πρωταρχικές λύσεις eidm σε πολλές από τις χώρες-μέλη της ΕΕ. Είναι ενδιαφέρον στο σημείο αυτό να επισημάνουμε ότι ορισμένες χώρες-μέλη της ΕΕ (όπως η Αυστρία, η Ουγγαρία και η Ιταλία) έχουν επιλέξει να δημιουργήσουν μια ενιαία υποδομή ηλεκτρονικών καρτών-ταυτοτήτων που βασίζεται σε συγκεκριμένες αρχιτεκτονικές και πρότυπα. Στις περιπτώσεις αυτές η συνολική λύση διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων προσδιορίζεται από την ικανοποίηση μιας σειράς προδιαγραφών και απαιτήσεων, με αποτέλεσμα οι επιμέρους λύσεις να μπορούν να υλοποιηθούν με διαφορετικούς τρόπους ανάλογα με τις ανάγκες. Η Αυστριακή ηλεκτρονική κάρτα του πολίτη είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα αυτής της προσέγγισης, δεδομένου ότι οι επιμέρους λύσεις να μπορούν να υλοποιηθούν με διαφορετικές τεχνολογίες, περιλαμβανομένης της υποστήριξης για ταυτοποίηση μέσω καρτών κινητών τηλεφώνων. Έτσι ο περιορισμός για χρήση παραδοσιακών έξυπνων καρτών δεν υφίσταται για τους Αυστριακούς πολίτες. Παρόμοιες αλλά λιγότερο ριζοσπαστικές προσεγγίσεις έχουν ακολουθήσει η Ουγγαρία (κάρτα HUNEID) και η Ιταλία (κάρτα CMD/ATA-E). 4.2 Ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα Μια άλλη κοινή προσέγγιση που παρατηρείται αφορά στην ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα στο πλαίσιο της διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στις χώρες-μέλη της ΕΕ, η οποία θεωρείται απαραίτητη για πολλούς λόγους. Οι περισσότερες από τις χώρες αυτές αναγνωρίζουν την καίρια σημασία της υιοθέτησης των λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων και από τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα. Η άποψη που κυριαρχεί είναι ότι το επιχειρηματικό μοντέλο για μια λύση που αφορά αποκλειστικά στο δημόσιο τομέα είναι ιδιαίτερα περιοριστικό για να είναι ελκυστικό για τους πολίτες, δεδομένου ότι η συχνότητα των συναλλαγών των πολιτών με τη δημόσια διοίκηση με ταυτοποίηση είναι σχετικά χαμηλή. Αυτό βέβαια δεν ισχύει για τις περιπτώσεις ομάδων χρηστών όπως οι δικηγόροι, οι λογιστές, οι συμβολαιογράφοι και οι επαγγελματίες του ιατροφαρμακευτικού κλάδου, οι οποίοι λόγω της ιδιότητας τους έχουν συχνές δοσοληψίες με τη δημόσια διοίκηση. Για τις ομάδες αυτές προκρίνονται λύσεις που αφορούν αποκλειστικά στο δημόσιο τομέα. Καλό παράδειγμα ανάμιξης του ιδιωτικού τομέα στη διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων αποτελεί η Σουηδία, όπου ο δημόσιος τομέας εκμεταλλεύτηκε μια ήδη εγκατεστημένη και επιτυχώς λειτουργούσα υποδομή δημόσιου κλειδιού που ήταν διαθέσιμη στους πελάτες των ιδιωτικών τραπεζών με αποτέλεσμα η συχνότητα χρήσης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων για υπηρεσίες ηλεκτρονικής διακυβέρνησης από τους πολίτες να είμαι μεγαλύτερη στη Σουηδία από οπουδήποτε αλλού στην Ευρώπη 9. Προκύπτουν όμως κάποια θέματα από την ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα στη διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων, τα οποία σχετίζονται με την προστασία των προσωπικών δεδομένων των πολιτών. Ένα βασικό πρόβλημα που προκύπτει αναγκαστικά από την ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα στις λειτουργίες διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων αφορά στην επαναχρησιμοποίηση και επεξεργασία προσωπικών δεδομένων έξω από το συγκεκριμένο πλαίσιο 9 Government eid Projects Need Private Sector Initiative And Support For Broader Success, A Look At Europe s Experience With PKI-Enabled National ID Cards, Gardner Research April 7,

14 συναλλαγών για το οποίο έχει δοθεί η συγκατάθεση, πράγμα το οποίο δε συνάδει με τις προβλέψεις της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την Προστασία Προσωπικών Δεδομένων. Επιπλέον, υπάρχει ο κίνδυνος να συλλέγονται και να επεξεργάζονται περισσότερα από τα ελάχιστα απαιτούμενα προσωπικά δεδομένα για την παροχή συγκεκριμένης υπηρεσίας ή κατηγορίας υπηρεσιών, δεδομένου ότι η νομοθεσία προβλέπει ότι θα πρέπει να συλλέγονται εκείνα και μόνο όσα είναι αναγκαία και κατάλληλα για την εκπλήρωση του σκοπού αυτού (υπό στενή έννοια αναλογικότητα των δεδομένων). Η δε εφαρμογή του περιορισμού αυτού είναι πολύ δύσκολο να ελεγχθεί πρακτικά. Συνολικά, όσον αφορά στην ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα στη διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στις χώρες-μέλη της ΕΕ, ξεχωρίζουν δύο βασικές περιπτώσεις: o Το σύστημα και οι λειτουργίες διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων να ελέγχονται από τον ιδιωτικό τομέα, αλλά να αξιοποιούνται και από υπηρεσίες και εφαρμογές του δημόσιου τομέα (egovernment). Παραδείγματα αποτελούν τα συστήματα αυθεντικοποίησης που ελέγχονται από ιδιωτικές τράπεζες τα οποία χρησιμοποιούνται και για συναλλαγές με δημόσιες υπηρεσίες σε χώρες όπως η Εσθονία, η Λιθουανία και η Σουηδία και οι ιδιωτικοί πάροχοι υπηρεσιών πιστοποίησης (ΠΥΠ) που εκδίδουν ψηφιακά πιστοποιητικά τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για συναλλαγές με δημόσιες υπηρεσίες σε χώρες όπως η Αυστρία και το Λουξεμβούργο. o Το σύστημα και οι λειτουργίες διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων ελέγχεται από το δημόσιο τομέα, αλλά αξιοποιείται και από υπηρεσίες και εφαρμογές του ιδιωτικού τομέα. Αυτό συμβαίνει συνήθως στις χώρες όπου κυριαρχούν οι ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες που εκδίδονται από δημόσιους φορείς. Το πιο πρόσφατο παράδειγμα αποτελεί η Γερμανία όπου ανακοινώθηκε ότι από το Νοέμβριο του 2010 πρόκειται να εκδοθεί ηλεκτρονική κάρτα-ταυτότητα για τους πολίτες που θα υποστηρίζει και ηλεκτρονική υπογραφή και θα χρησιμοποιείται για συναλλαγές με δημόσιες αλλά και ιδιωτικές υπηρεσίες. Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη κάρτα θα υποστηρίζεται και από αυτόματες μηχανές πώλησης τσιγάρων προκειμένου να επιβεβαιώνεται η ηλικία του αγοραστή! Μια ενδιαφέρουσα προσέγγιση αφορά συγκεκριμένα στον έλεγχο των διαδικασιών εγγραφής και έκδοσης των διακριτικών αυθεντικοποίησης στα εγκατεστημένα συστήματα PKI, που γίνεται είτε αποκλειστικά από δημόσιους φορείς ή από κοινοπραξίες δημόσιου-ιδιωτικού τομέα, όπως φαίνεται στο ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. o Σε 13 χώρες χρησιμοποιούνται 17 συστήματα PKI όπου η διαδικασίας εγγραφής και έκδοσης των διακριτικών αυθεντικοποίησης γίνεται αποκλειστικά από δημόσιους φορείς. Από τα 17 αυτά συστήματα, τα 12 χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών και από τον ιδιωτικό τομέα. o Σε 15 χώρες χρησιμοποιούνται συστήματα PKI όπου η διαδικασίας εγγραφής και έκδοσης των διακριτικών αυθεντικοποίησης γίνεται από μικτούς φορείς, δηλαδή από κοινοπραξίες δημόσιουιδιωτικού τομέα. Προφανώς όλα αυτά τα συστήματα χρησιμοποιούνται και στο πλαίσιο παροχής ηλεκτρονικών υπηρεσιών από τον ιδιωτικό τομέα. Από τα παραπάνω στοιχεία είναι φανερό ότι ο βαθμός και ο τρόπος ανάμιξης του ιδιωτικού τομέα στις εθνικές λύσεις διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων και η υιοθέτηση των λύσεων αυτών και από τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα αποτελούν κομβικά σημεία στο σχεδιασμό τέτοιων λύσεων από της χώρες-μέλη της ΕΕ. 14

15 5. Συμπεράσματα και κυρίαρχες τάσεις Στην παρούσα ενότητα παραθέτουμε συνοπτικά διαπιστώσεις και συμπεράσματα που προκύπτουν από την ανάλυση των πρακτικών που έχουν υιοθετηθεί από τις 27 χώρες-μέλη της ΕΕ. Πέρα από θέματα νομιμότητας και σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, είναι σαφές ότι η διασφάλιση της προστασίας των προσωπικών δεδομένων και η ελαχιστοποίηση των πιθανοτήτων παραβίασης τους αποτελεί παράγοντα που επηρεάζει άμεσα τη αποδοχή και το επίπεδο υιοθέτησης και χρήσης αυτών των ηλεκτρονικών υπηρεσιών. Είναι σημαντικό να επισημάνουμε στο σημείο αυτό ότι: o o Η διαχείριση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στην Ευρώπη, στο πλαίσιο ηλεκτρονικών συναλλαγών των πολιτών με τη δημόσια διοίκηση (egovernment), δεν έχει ωριμάσει πλήρως και βρίσκεται ακόμα στο στάδιο της εσωτερικής εναρμόνισης στις περισσότερες από τις χώρες μέλη. Η επιτυχής αντιμετώπιση των θεμάτων ιδιωτικότητας και προστασίας των προσωπικών δεδομένων πολιτών στο πλαίσιο της υλοποίησης και υιοθέτησης λύσεων ηλεκτρονικής ταυτοποίησης είναι εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση για την δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης τους πολίτες-χρήστες των υπηρεσιών. o Ο τρόπος ανάμιξης του ιδιωτικού τομέα στις εθνικές λύσεις διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων και η υιοθέτησης των λύσεων αυτών και από τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα αποτελούν κομβικά σημεία στο σχεδιασμό τέτοιων λύσεων από της χώρες-μέλη της ΕΕ. Όσον αφορά στις κυρίαρχες τάσεις, διαπιστώνεται ότι αν και οι λύσεις που έχουν υιοθετηθεί από τις χώρες-μέλη της ΕΕ διαφέρουν ριζικά, αναδεικνύονται οι εξής τάσεις: Η σταδιακή κατάργηση των τομεακών λύσεων και των λύσεων μικρής εμβέλειας και η αντικατάσταση τους από ένα περιορισμένο αριθμό πρωταρχικών συστημάτων ταυτοποίησης, έτσι ώστε να μεγιστοποιείται η απόδοση της επένδυσης. Υπάρχουν όμως δύο εξαιρέσεις σ αυτή την τάση που αφορούν σε τοπικές ή εξειδικευμένες λύσεις που καλύπτουν συγκεκριμένες ανάγκες τοπικές ή ομάδων χρηστών εξαιτίας της ιδιότητας τους ή του ρόλου τους (π.χ. λογιστές, συμβολαιογράφοι) και για την επεξεργασία ευαίσθητων δεδομένων (π.χ. ιατρικών δεδομένων). Οι περισσότερες χώρες έχουν υιοθετήσει παράλληλα συστήματα αυθεντικοποίησης που βασίζονται σε Υποδομή Δημόσιου Κλειδιού (περίπου το 90% των χωρών), με διακριτικά χαλαρής (soft tokens) ή σκληρής αποθήκευσης (κάρτες), και συστήματα που βασίζονται στη χρήση συνθηματικών (περίπου το 70% των χωρών) με συνθηματικά single factor, multifactor. Το επίπεδο ασφάλειας και προστασίας των προσωπικών δεδομένων που παρέχουν τα συστήματα αυτά διαφέρει από χώρα σε χώρα και από σύστημα σε σύστημα, με τα συστήματα PKI να προσφέρουν μεγαλύτερη ασφάλεια. Η κυρίαρχη τάση αφορά στη χρήση ηλεκτρονικών καρτών και τομεακών αναγνωριστικών, η δε αρχή της έγκυρης πηγής και η χρήση έγκυρων μητρώων τυγχάνει ολοένα αυξανόμενης αποδοχής από τις χώρες-μέλη της ΕΕ. o o Οι ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες αποτελούν την κυρίαρχη τάση και αναμένεται η ευρύτερη υιοθέτηση τους τα προσεχή χρόνια. Περίπου το 80% των χωρών μελών της ΕΕ είτε έχουν ήδη υιοθετήσει είτε βρίσκονται στο στάδιο σχεδιασμού ή μετάβασης σε συστήματα που βασίζονται σε ηλεκτρονικές κάρτες-ταυτότητες. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι κάρτες περιέχουν ψηφιακά πιστοποιητικά για αυθεντικοποίηση αλλά και για ηλεκτρονική υπογραφή. Όλες οι χώρες-μέλη της ΕΕ έχουν υιοθετήσει λύσεις που περιέχουν μοναδικά αναγνωριστικά, το θεσμικό όπως πλαίσιο που διέπει τη νομιμότητα της χρήσης τους διαφέρει αισθητά από χώρα σε χώρα. Οι επιλογές διαφέρουν ως προς τη χρήση υφιστάμενων ή νέων, καθολικών προστατευμένων και μη-προστατευμένων αναγνωριστικών, αναγνωριστικών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο μέσα στο συγκεκριμένο τομέα και για τον σκοπό που εκχωρήθηκαν, και αναγνωριστικών που ελέγχονται από τον ιδιωτικό τομέα. Είναι όμως σαφές ότι η αξιοποίηση ενός 15

16 o καθολικού μοναδικού αναγνωριστικού για ταυτοποίηση πολιτών στα μέλη κράτη της ΕΕ δεν αποτελεί κοινή πρακτική. Περίπου το 50% των χωρών μελών της ΕΕ (14 χώρες) κάνουν ήδη χρήση έγκυρων μητρώων, παρόλο που η θεσμική τους κατοχύρωση προβλέπεται μόνο από 6 χώρες. Η προσέγγιση που απαιτεί τη ρητή συγκατάθεση του πολίτη (user consent) και είναι σαφώς προτιμητέα όσον αφορά στη συμμόρφωση με την Οδηγία για την Προστασία των Προσωπικών Δεδομένων. Επισημαίνουμε ότι χώρες μέλη της ΕΕ που έχουν ήδη υιοθετήσει την αρχή της έγκυρης πηγής, έχουν δημιουργήσει ένα ειδικό θεσμικό πλαίσιο, το οποίο προβλέπει την επεξεργασία των πληροφοριών αυτών χωρίς να είναι απαραίτητη η ρητή συναίνεση του χρήστη. Μόνον το 20% (5 χώρες) από τις χώρες-μέλη της ΕΕ κάνουν χρήση βιομετρίας στο πλαίσιο της ηλεκτρονικής ταυτοποίησης πολιτών με βάση τα δακτυλικά αποτυπώματα, η δε χρήση κινητών τηλεφώνων για ταυτοποίηση πολιτών στο πλαίσιο παροχής δημόσιων ηλεκτρονικών υπηρεσιών βρίσκεται ακόμα σε πειραματικό στάδιο. Περίπου το 50% των χωρών μελών της ΕΕ (16 χώρες) εφαρμόζουν ήδη κάποια μορφή πολύ-επίπεδης πολιτικής αυθεντικοποίησης, έχοντας συνειδητοποιήσει την ανάγκη για τη διαφοροποίηση των επιπέδων εμπιστοσύνης ανάλογα με τις ανάγκες ασφάλειας των συναλλαγών με διαφανή και συστηματικό τρόπο. Επισήμως όμως αναγνωρισμένες πολιτικές πολύ-επίπεδης αυθεντικοποίησης συναντώνται μόνο σε 4 χώρες-μέλη. Η ανάμιξη του ιδιωτικού τομέα στο πλαίσιο της διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων στις χώρεςμέλη της ΕΕ θεωρείται απαραίτητη. Οι περισσότερες από τις χώρες αναγνωρίζουν την καίρια σημασία της υιοθέτησης των λύσεων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων και από τις επιχειρήσεις / παρόχους υπηρεσιών του ιδιωτικού τομέα καθώς επίσης και της ανάμιξης του ιδιωτικού τομέα στις λειτουργίες διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων. Παραμένει όμως ο προβληματισμός που αφορά στην επαναχρησιμοποίηση και επεξεργασία προσωπικών δεδομένων έξω από το συγκεκριμένο πλαίσιο συναλλαγών για το οποίο έχει δοθεί η συγκατάθεση. Η μελέτη και τα σχετικά στοιχεία είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση 16

17 6. Εκτιμήσεις για τη μελλοντική εξέλιξη Στην παρούσα ενότητα παραθέτουμε συνοπτικά ορισμένες παρατηρήσεις σχετικά με την προβλεπόμενη εξέλιξη βασικών παραμέτρων του πλαισίου που θα διαμορφωθεί για τη χρήση ηλεκτρονικών ταυτοτήτων για τους πολίτες μέσα στην δεκαετία που διανύουμε. 6.1 Η έννοια της ταυτότητας ομαδικής και ατομικής Η έννοια της ατομικής ταυτότητας είναι καθοριστική για την κοινωνική συμπεριφορά ανθρώπων και ομάδων δεδομένου ότι μέσω αυτής είναι δυνατή η σύνδεση των ατομικών ενεργειών και επιλογών του κάθε ένα από εμάς (επιλογών που αφορούν στο παρελθόν και το παρόν) με τις επιπτώσεις που έχουν αυτές στο μέλλον. Το ίδιο ισχύει και στο διαδίκτυο, όπου είναι φανερό ότι η ηλεκτρονική ταυτότητα αποτελεί το πιο σημαντικό άυλο στοιχείο της κοινωνίας της πληροφορίας. Στο πλαίσιο αυτό το διαδίκτυο θέτει ήδη μεγάλες προκλήσεις και ενδεχομένως δημιουργεί κινδύνους, γιατί καθιστά την έννοια της ατομικής ηλεκτρονικής πια ταυτότητας περισσότερο κατακερματισμένη, αποσπασματική και με περιορισμένη χρονική διάρκεια, ενώ δημιουργεί ανασφάλεια στους πολίτες λόγω της μικρότερης προστασίας της ιδιωτικότητας που παρέχει. Επιπλέον έχει διαπιστωθεί ότι η έννοια της διαδικτυακής ταυτότητας χαλαρώνει τους κοινωνικούς κανόνες και περιορισμούς που βοηθούν στο να ευθυγραμμίζονται τα ατομικά με τα ομαδικά ή συλλογικά συμφέροντα. Για το μέλλον, προκύπτουν ερωτήματα σχετικά με τα επίπεδα ιδωτικότητας και αυτονομίας που θα μπορούν να εξασφαλίσουν οι πολίτες κατά τη χρήση ηλεκτρονικών υπηρεσιών που απαιτούν ταυτοποίηση, σχετικά με την εγκυρότητα συλλογικών διαδικτυακών δράσεων και ενεργειών (π.χ. δράσεων επηρεασμού και διαμόρφωσης διοικητικών και πολιτικών αποφάσεων), και σχετικά με τον τρόπο δημιουργίας διαδικτυακών ομάδων (π.χ. σχετικά με τις διαδικασίες εγγραφής και αποχώρησης από αυτές). 6.2 Η έννοια της ιδιωτικότητας και μέσα προστασίας της Κάποιας μορφής προστασία της ιδιωτικότητας και των προσωπικών δεδομένων θα υπάρχει στο τέλος της δεκαετίας που διανύουμε, η οποία θα προωθείται είτε από τη δημόσια διοίκηση (με την εξέλιξη των υφιστάμενων σχετικών θεσμικών πλαισίων), είτε από τις επιχειρήσεις (μέσω της αυτορύθμισης ή/και της προστασίας της ιδιωτικότητας με κόστος at a premium - για τον πολίτη), είτε από τους ίδιους τους πολίτες (μέσω της πίεσης της κοινωνίας των πολιτών στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων). Η μελλοντική προσέγγιση θα καθοδηγείται κυρίως από οικονομικά κριτήρια, δηλαδή αναμένεται να τείνει περισσότερο προς την ανάληψη κινδύνου παρά προς την εφαρμογή περιορισμών που μπορεί μεν να διασφαλίζουν την προστασία των προσωπικών δεδομένων, κάνουν όμως τις λύσεις περισσότερο πολύπλοκες και ακριβές. Θα ισχύουν οι γενικές αρχές προστασίας της ιδιωτικότητας, οι οποίες όμως θα περιλαμβάνουν ισχυροποιημένη την έννοια της προσωπικής ευθύνης (personal liability) και μηχανισμούς επιβολής κυρώσεων (redress instruments). Αναμένεται επίσης ότι οι τεχνολογικές λύσεις (ειδικά όσον αφορά στην ασφάλεια) που θα υιοθετηθούν θα παίξουν μεγάλο ρόλο στην ενίσχυση της προστασίας των προσωπικών δεδομένων. Οι πολίτες θα έχουν σχεδόν απόλυτο έλεγχο (μέσω θεσμικά προδιαγεγραμμένων εργαλείων) που θα περιλαμβάνει το δικαίωμα ανάκλησης και ενδεχομένως την αποκλειστική διαχείριση και επιμέλεια των προσωπικών δεδομένων τους. 6.3 Η σημασία της δημιουργίας εμπιστοσύνης Η δημιουργία εμπιστοσύνης είναι καθοριστική για την ευρεία αποδοχή και αξιοπιστία των συστημάτων διαχείρισης ηλεκτρονικών ταυτοτήτων και αφορά σε όλες τις εμπλεκόμενες οντότητες (πολίτες, δημόσια διοίκηση, παρόχους ηλεκτρονικών υπηρεσιών, ιδιωτικούς φορείς υποστήριξης λειτουργιών eidm). Σύμφωνα με τις υφιστάμενες τάσεις, δεν φαίνεται ότι ο δημόσιος τομές θα είναι ο τελικός κυρίαρχος του παιγνιδιού με την έννοια του ελέγχου των υποδομών και των λειτουργιών ταυτοποίησης και αυθεντικοποίησης. Η ίδια η αποκεντρωμένη και άναρχη δομή του διαδικτύου (endto-end principle) βρίσκεται σε αντιπαράθεση με την επιβολή ισχυρών ιεραρχικών «εκ-των-άνω» προσεγγίσεων και κανόνων και επομένως προβλέπεται μια πιο ισότιμη σχέση συνεργασίας μεταξύ 17

18 των εμπλεκομένων οντοτήτων. Καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία εμπιστοσύνης θα έχει η διαφάνεια των διαδικασιών που θα διαφυλάσσονται από αξιόπιστα θεσμικά πλαίσια και οι τεχνολογικές λύσεις, που θα διαμορφωθούν εν μέσω αντιμαχόμενων προσεγγίσεων για ανοικτά ή κλειστά δίκτυα, στα οποία όμως η συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα θα είναι αναπόφευκτη. 18

19 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Εγκατεστημένα ΡΚΙ συστήματα που ελέγχονται αποκλειστικά από Δημόσιους Φορείς Χώρα Περιγραφή Εκδοτική Αρχή Προσβάσιμο στον Ιδιωτικό τομέα Βέλγιο Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην ηλεκτρονική κάρτα - ταυτότητα Μέσω των Δημοτικών και Κοινοτικών Αρχών Εσθονία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην ηλεκτρονική κάρτα - ταυτότητα Citizenship and Migration Board (CMB) Φινλανδία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην ηλεκτρονική κάρτα - ταυτότητα FINEID Μέσω τοπικών αστυνομικών αρχών Γαλλία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην κάρτα Daily Life Τοπική Αυτοδιοίκηση Όχι Ελλάδα Δίκτυο "ΣΥΖΕΥΞΙΣ" για τους δημοσίους υπαλλήλους χρησιμοποιώντας πιστοποιητικό ψηφιακής υπογραφής, είτε σε έξυπνες κάρτες είτε σε διακριτικά χαλαρής αποθήκευσης Το αρμόδιο Υπουργείο, ανάλογα με τον δημόσιο υπάλληλο Όχι Ουγγαρία Κάρτες εκπαίδευσης που εμπεριέχουν πιστοποιητικά ψηφιακής υπογραφής (μόνο για καθηγητές και διοικητικό προσωπικό; όχι για μαθητές) Υπουργείο Παιδείας Όχι Ψηφιακό / Αναγνωρισμένο πιστοποιητικό στην κάρτα - ταυτότητα Μέσω των Δημοτικών αρχών Ιταλία Ψηφιακό / Αναγνωρισμένο πιστοποιητικό στην κάρτα CNS Εξαρτάται από την τοπική αρχή που έχει αναλάβει την έκδοση της κάρτας Όχι Ψηφιακό / Αναγνωρισμένο πιστοποιητικό στην κάρτα CMD (κάρτα δημοσίων υπαλλήλων) Την αρμόδια κρατική υπηρεσία (ανάλογα με την κάρτα: πχ Υπουργείο Άμυνας) Όχι Λετονία Ψηφιακά / Αναγνωρισμένα πιστοποιητικά σε έξυπνες κάρτες του ιδιωτικού τομέα Από τις τοπικές ΔΟΥ (εφορία) - Απαιτείται διαβατήριο για να γίνει η αίτηση Λιθουανία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην ηλεκτρονική κάρτα - ταυτότητα πολιτών Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην κάρτα - ταυτότητα των δημοσίων υπαλλήλων Μέσω των Κοινοτικών αρχών Την αρμόδια κρατική υπηρεσία (ανάλογα με την κάρτα) Μάλτα Μη αναγνωρισμένα πιστοποιητικά ψηφιακής υπογραφής Maltese government; see 19

20 Πορτογαλία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην εθνική κάρτα - ταυτότητα INCM (Νομισματοκοπείο Πορτογαλίας) Σλοβενία Αναγνωρισμένο πιστοποιητικό ψηφιακής υπογραφής που περιλαμβάνει ένα μοναδικό σύστημα αναγνώρισης συνδεδεμένο σε μια βάση δεδομένων Αρχή Πιστοποίησης του Υπουργείου Δημόσιας Διοίκησης Ισπανία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην εθνική κάρτα - ταυτότητα (ή μελλοντική ηλεκτρονική κάρτα διαμονής) Τεχνικό Γραφείο έκδοσης κάρτας - ταυτότητας (Officina Técnica del DNI electrónico) (μερικές τράπεζες) 2. Εγκατεστημένα ΡΚΙ συστήματα που ελέγχονται από συμπράξεις δημόσιου-ιδιωτικού τομέα Χώρα Περιγραφή Εκδοτική Αρχή Αυστρία Αναγνωρισμένο πιστοποιητικό ψηφιακής υπογραφής στην κάρτα πολίτη Εξαρτάται από την έκδοση της κάρτας Προσβάσιμο στον Ιδιωτικό τομέα. Μπορούν να εκδώσουν την κάρτα φορείς του ιδιωτικού τομέα Βέλγιο Αναγνωρισμένα και μη αναγνωρισμένα software πιστοποιητικά ψηφιακής υπογραφής Αναγνωρισμένοι πάροχοι υπηρεσιών πιστοποίησης, CSPs Βουλγαρία Ψηφιακή υπογραφή μέσω αναγνωρισμένων διακριτικών χαλαρής αποθήκευσης CSPs καταχωρημένοι στο Σύστημα Επικοινωνιών της Βουλγαρίας - Regulation Commission Τσεχία Ψηφιακή υπογραφή μέσω αναγνωρισμένων πιστοποιητικών (είτε με διακριτικά χαλαρής αποθήκευσης (το πιο σύνηθες) είτε κατ' εξαίρεση με έξυπνες κάρτες) Ψηφιακή υπογραφή μέσω αναγνωρισμένων πιστοποιητικών (είτε με διακριτικά χαλαρής αποθήκευσης (το πιο σύνηθες) είτε κατ' εξαίρεση με έξυπνες κάρτες) Γνωστά ως CSPs. Το πιστοποιητικό περιλαμβάνει τον αριθμό μητρώου του ασφαλιστικού φορέα, ο οποίος χρησιμοποιείται για λόγους πιστοποίησης Γνωστά ως CSPs. Η ψηφιακή υπογραφή χρησιμοποιείται σε ηλεκτρονικά έγγραφα που περιέχουν και άλλα σημαντικά στοιχεία αναγνώρισης, όπως ο ΑΔΤ, τα οποία έπειτα χρησιμοποιούνται για λόγους πιστοποίησης Δανία Εξειδικευμένη ψηφιακή υπογραφή OCES (διακριτικό χαλαρής αποθήκευσης; Στο μέλλον μπορεί και σε διακριτικό σκληρής αποθήκευσης) TDC, ιδιωτικό αναγνωρισμένο CSP. Το πιστοποιητικό εμπεριέχει ένα σημαντικό στοιχείο αναγνώρισης το οποίο συνδέεται με τον αριθμό μητρώου (CPR number) για φυσικά πρόσωπα; αλλά ο αριθμός μητρώου δεν αποκομίζεται χωρίς έννομη εντολή. Εσθονία Mobile-PKI/Mobile-ID Σύστημα PKI που βασίζεται σε κινητά τηλέφωνα Γαλλία Ψηφιακό Πιστοποιητικό στην Κάρτα Ζωής Διαθέσιμα Ασφαλιστικών Φορέων Υγείας. Ο αριθμός αναγνώρισης είναι ο ADELI και/ή ο SIRET 20

Μέσος αριθμός ξένων γλωσσών που κατέχονται ανά μαθητή

Μέσος αριθμός ξένων γλωσσών που κατέχονται ανά μαθητή γλωσσών που κατέχονται ανά μαθητή Αυστρία 1998 0 0 1999 1.1 1.7 2000 1.1 1.7 2001 0 0 2002 1.1 1.7 2003 0 0 2004 0 0 Βέλγιο 1998 0 0 1999 0 0 2000 1.2 2.2 2001 1.3 2.2 2002 1.3 2.2 2003 1.2 2.2 2004 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Οδικα οχήματα. Μονάδα : Χιλιάδες. Drill Down to Area. Μηχανοκίνητο όχημα για μεταφορά προϊόντων. Μοτοσικλέτες (>50cm3)

Οδικα οχήματα. Μονάδα : Χιλιάδες. Drill Down to Area. Μηχανοκίνητο όχημα για μεταφορά προϊόντων. Μοτοσικλέτες (>50cm3) Μονάδα : Χιλιάδες Αυστρία 1978 661.30 2,040.10 8.40 162.40 84.00 3,188.00 208.40 1,139.30 315.70 1979 594.60 2,244.60 8.70 172.50 87.20 3,343.90 179.10 1,090.50 323.60 1980 37.30 2,301.90 9.00 183.70 91.00

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοστό ανεργίας πολύ μακράς διάρκειας

Ποσοστό ανεργίας πολύ μακράς διάρκειας Ποσοστό ανεργίας πολύ μακράς διάρκειας Πολύ μακροχρόνια ανεργία σε % του ενεργού πληθυσμού Euro area(eur 11:BE,DE,ES,FR,IE,IT,LU,NL,AT,PT,FI) 1992 1992 1993 1993 1994 1994 Άντρες 2.2 Γυναίκες 4.3 Σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΡΑ ΦΟΙΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ 2 Ο ΚΥΚΛΟ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΔΑΚΤΡΑ ΦΟΙΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ 2 Ο ΚΥΚΛΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΛΤΑ Πηγή: Ευρυδίκη (2011a, 2012) ΔΙΔΑΚΤΡΑ ΦΟΙΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ 2 Ο ΚΥΚΛΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Ποσοστό φοιτητών που πληρώνουν δίδακτρα για φοίτηση στον 2 o κύκλο σπουδών 13,8% Κανένας δεν πληρώνει ΦΙΝΛΑΝΔΙΑ 31,0% Όλοι πληρώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Επιτροπή Συντονισμού της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Σχέδιο Κειμένου Βασικών Αρχών και Κατευθύνσεων Εθνική Στρατηγική για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 22 Μαΐου 2013 1 "Δεν μπορεί να υπάρξει διοικητική μεταρρύθμιση

Διαβάστε περισσότερα

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους;

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Με το ν.3838/2010 εισήχθησαν στην ελληνική έννοµη τάξη ρυθµίσεις

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Διαπιστώσεις & Συμπεράσματα της Ομάδας Εργασίας Ε2

Διαπιστώσεις & Συμπεράσματα της Ομάδας Εργασίας Ε2 ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ε2 : «Ηλεκτρονικές Υπογραφές & Ηλεκτρονικά Πιστοποιητικά Ταυτοποίησης» (Τεχνική & Νομική Ανάλυση) Μέρος E: Διαπιστώσεις & Συμπεράσματα της Ομάδας Εργασίας Ε2 Παρουσίαση Χρήστος Σιουλής (

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΧΑΛΑΡΗ-ΣΦΗΚΑ ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΡΑΣΤΕΛΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ INTERNET Ονομάζεται μια ομάδα παγκόσμιων πόρων πληροφοριών. Αυτοί οι πόροι έχουν τόσο μεγάλο εύρος

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Η προστασία και ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων και των πληροφοριών υγείας είναι πρωταρχικής σημασίας για την εταιρεία Outcome Sciences, Inc.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2015 Εισήχθη την 1η Ιανουαρίου 1999 και έγινε το νόμισμα περισσότερων από 300 εκατομμυρίων ανθρώπων στην Ευρώπη.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΔΡΟΣ ΕΡΑΤΩΣ ΚΟΖΑΚΟΥ-ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 15 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015, 11:00 πμ ΣΠΙΤΙ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο, η κομισιόν και οι λειτουργίες τους. Κωνσταντίνα Μαυροειδή

Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο, η κομισιόν και οι λειτουργίες τους. Κωνσταντίνα Μαυροειδή Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο, η κομισιόν και οι λειτουργίες τους Κωνσταντίνα Μαυροειδή Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο ονομάζεται το εκλεγμένο κοινοβουλευτικό όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εκλέγεται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ύψος Φορολογικών συντελεστών στα Κράτη Μέλη της Ε.Ε. (27) -Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Ύψος Φορολογικών συντελεστών στα Κράτη Μέλη της Ε.Ε. (27) -Πηγή Eurostat - ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Ύψος Φορολογικών συντελεστών στα Κράτη Μέλη της Ε.Ε. (27)

Διαβάστε περισσότερα

Τετάρτη, 10 Οκτωβρίου 2012 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229

Τετάρτη, 10 Οκτωβρίου 2012 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 Τετάρτη, 10 Οκτωβρίου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Έκδοση από τη Eurostat του Δείκτη Όγκου στο Λιανικό Εμπόριο, για το μήνα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου

ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.197 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Δεύτερες εκτιμήσεις για την εξέλιξη του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ), κατά τη διάρκεια του

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015

Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στρατηγικές Θέσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στον Τοµέα των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών 5 η Προγραµµατική Περίοδος 2014-2015 Στάθης Ραγκούσης Διευθύνων Σύµβουλος Π.Ε.Τ.Α. Α.Ε. Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη, 8 Μαΐου 2012 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229

Τρίτη, 8 Μαΐου 2012 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Τρίτη, 8 Μαΐου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Έκδοση από τη Eurostat του Δείκτη Όγκου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο 2014 στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat

ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο 2014 στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 - FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΟΣ ΕΠΑΝΕΛΕΓΧΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΊΑΣ ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ETSI TS 101 456. HARICA ( www.harica.

ΕΤΗΣΙΟΣ ΕΠΑΝΕΛΕΓΧΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΊΑΣ ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ETSI TS 101 456. HARICA ( www.harica. Τίτλος ΕΤΗΣΙΟΣ ΕΠΑΝΕΛΕΓΧΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΊΑΣ ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ETSI TS 101 456 Πελάτης HARICA ( www.harica.gr ) Προς ΚΑΘΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ Ημερομηνία 20 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Εξυπηρέτησης Πολιτών και Παρόχων

Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Εξυπηρέτησης Πολιτών και Παρόχων Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Εξυπηρέτησης Πολιτών και Παρόχων Γιάννης Γιαννάκος Ηλεκτρονικός Μηχανικός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών/ Α.Δ.Α.Ε. Ηράκλειο,1Δεκεμβρίου 2008 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

PKI Από την αμφισβήτηση στην ανάκαμψη. Παναγιώτης Βασιλειάδης Γενικός Διευθυντής, ADACOM S.A.

PKI Από την αμφισβήτηση στην ανάκαμψη. Παναγιώτης Βασιλειάδης Γενικός Διευθυντής, ADACOM S.A. PKI Από την αμφισβήτηση στην ανάκαμψη Παναγιώτης Βασιλειάδης Γενικός Διευθυντής, ADACOM S.A. 11 ο ICT Forum 5 Νοεμβρίου 2009 Είναι ζωντανό το PKI; Δημοσίευση Έρευνας: 27 Οκτωβρίου 2004 Time's Running Out

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εργατικό κόστος ανά ώρα εργασίας στις χώρες της Ευρωζώνης (17) και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27) Eurostat - Β τρίμηνο 2012 -

ΘΕΜΑ: Εργατικό κόστος ανά ώρα εργασίας στις χώρες της Ευρωζώνης (17) και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27) Eurostat - Β τρίμηνο 2012 - ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εργατικό κόστος ανά ώρα εργασίας στις χώρες της Ευρωζώνης

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους Ειδικό ευρωβαρόμετρο 386 Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στον πληθυσμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ευρύτερα ομιλούμενη μητρική γλώσσα είναι η γερμανική (16%), έπονται η ιταλική και η αγγλική (13%

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ B ΤΡΙΜΗΝΟ 2012

ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ B ΤΡΙΜΗΝΟ 2012 ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ B ΤΡΙΜΗΝΟ 20 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 20 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή...3 2. Εξέλιξη ευρυζωνικών γραμμών...4 3. Πορεία σύγκλισης με τη υπόλοιπη Ευρώπη...4 4. Ανάλυση με βάση τον τύπο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2011-2012

ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2011-2012 ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2011-2012 ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσια επαγγελματικών προσόντων: καταλύτες για τη δια βίου μάθηση Το νέο Ευρωπαϊκό περιβάλλον εκπαίδευσης και κατάρτισης

Πλαίσια επαγγελματικών προσόντων: καταλύτες για τη δια βίου μάθηση Το νέο Ευρωπαϊκό περιβάλλον εκπαίδευσης και κατάρτισης Πλαίσια επαγγελματικών προσόντων: καταλύτες για τη δια βίου μάθηση Το νέο Ευρωπαϊκό περιβάλλον εκπαίδευσης και κατάρτισης Αθήνα 18 Ιουνίου 2009, Διήμερη συνάντηση εργασίας του ΤΕΕ «Πιστοποίηση Επαγγελματικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΡΑΦΗ. Ηλεκτρονική επικοινωνία. Κρυπτογραφία και ψηφιακές υπογραφές ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ & ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΟΓΡΑΦΕΣ

ΥΠΟΓΡΑΦΗ. Ηλεκτρονική επικοινωνία. Κρυπτογραφία και ψηφιακές υπογραφές ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ & ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΥΠΟΓΡΑΦΕΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ & Γιώργος Ν.Γιαννόπουλος Λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών gyannop@law.uoa.gr 1 ΥΠΟΓΡΑΦΗ ΑΚ 160 και ΚΠολΔ 443 α Το έγγραφο πρέπει να έχει ιδιόχειρη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-...

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΙΑΝΟΜΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΕΡΓΟ: «Πιλοτικό Σύστηµα Τηλεµέτρησης και ιαχείρισης της Ζήτησης Παροχών Ηλεκτρικής Ενέργειας Οικιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Συμπόσιο To E.M.Π. στην πρωτοπορία της έρευνας και της τεχνολογίας Αθήνα, 4 Δεκεμβρίου 2007 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Γ. Κανελλαΐδης, Ι. Γκόλιας, Γ. Γιαννής,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΩΡΙΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ /ΑΥΞΗΣΕΙΣ ΜΕΙΩΣΕΙΣ ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ-ΟΛΜΕ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012

ΧΩΡΙΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ /ΑΥΞΗΣΕΙΣ ΜΕΙΩΣΕΙΣ ΚΕ.ΜΕ.ΤΕ-ΟΛΜΕ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΟΛΜΕ - ΟΛΜΕ ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2011-2012 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 ΟΙ ΜΙΣΘΟΙ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το τέλος της αθωότητας? Νέες τεχνολογίες στην καθηµερινότητα των παιδιών

Το τέλος της αθωότητας? Νέες τεχνολογίες στην καθηµερινότητα των παιδιών Το τέλος της αθωότητας? Νέες τεχνολογίες στην καθηµερινότητα των παιδιών Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Τµήµα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενηµέρωσης Visiting Research Associate,

Διαβάστε περισσότερα

«ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ»

«ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ» «ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ» «με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης» «To άρθρο αυτό έχει παραχθεί με την οικονομική υποστήριξη της

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Διεύθυνσης Νομικών Υπηρεσιών Αθήνα 6 Απριλίου 2012

Ημερίδα Διεύθυνσης Νομικών Υπηρεσιών Αθήνα 6 Απριλίου 2012 Ημερίδα Διεύθυνσης Νομικών Υπηρεσιών Αθήνα 6 Απριλίου 2012 Θέμα Εισήγησης Μορφές εφαρμογής Οδηγίας 2009/72 για το νομικό διαχωρισμό των Δικτύων στην ΕΕ Κωνσταντίνος Πολ. Κορομπέλης Δικηγόρος, LLM, ΜΔΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Ταχυδρομική Αγορά Στοιχεία και τάσεις αγοράς. Διεύθυνση Ταχυδρομείων ΕΕΤΤ

Ελληνική Ταχυδρομική Αγορά Στοιχεία και τάσεις αγοράς. Διεύθυνση Ταχυδρομείων ΕΕΤΤ Ελληνική Ταχυδρομική Αγορά Στοιχεία και τάσεις αγοράς Διεύθυνση Ταχυδρομείων ΕΕΤΤ Ετήσια Μελέτη Ελληνικής Ταχυδρομικής Αγοράς Η διεύθυνση ταχυδρομείων της ΕΕΤΤ διεξήγαγε την ετήσια μελέτη της ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

Μαθαίνω για την Ευρώπη

Μαθαίνω για την Ευρώπη Όνομα: ΤΑΞΗ: Β 3 Μαθαίνω για την Ευρώπη Η Ευρώπη είναι μια από τις πέντε ηπείρους. Άσκηση: Βάλε σε κύκλο την Ευρώπη στον πιο πάνω χάρτη. Ο μύθος της Ευρώπης Κάποτε στη Φοινίκη, τη σημερινή Συρία, ζούσε

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Η ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΤΩΝ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΟΙ Σ.Α.Δ.Φ. ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Η αναγκαιότητα για την εναρμόνιση της άμεσης φορολογίας των επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή : «Eφαρμογή του LEADER στα Κ.Μ»

Εισαγωγή : «Eφαρμογή του LEADER στα Κ.Μ» ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ 5 Η ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ ΥΠΟΕΠΙΤΡΟΠΗΣ LEADER ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Πολιτικές προώθησης Θέρμανσης & Ψύξης από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας: Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Συγγραφείς: Austrian Energy Agency: Nina Pickl, Johannes Schmidl, Lorenz Strimitzer

Διαβάστε περισσότερα

Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας

Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας Στοιχεία της Επετηρίδας για την Παγκόσμια Ανταγωνιστικότητα του International Institute for Management Development - IMD World Competitiveness Yearbook 2015

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Ενότητα: Χρήση έξυπνων καρτών στην υγεία Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή της Συνεχιζόμενης Οδοντιατρικής Εκπαίδευσης στις Ευρωπαϊκές Χώρες

Καταγραφή της Συνεχιζόμενης Οδοντιατρικής Εκπαίδευσης στις Ευρωπαϊκές Χώρες Καταγραφή της Συνεχιζόμενης Οδοντιατρικής Εκπαίδευσης στις Ευρωπαϊκές Χώρες Α. Καβαδέλλα, Κ. Τσιχλάκης, Α. Κοσιώνη, Ι. Τζούτζας, J. Cowpe, A. Bullock Οδοντιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Αθήνα Cardiff University,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ Leonardo da Vinci Leonardo Project: A EUROPEAN OBSERVATORY ON THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFE LONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES AND THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική για την ελληνική γεωργία και την ύπαιθρο στο πλαίσιο της ΚΓΠ με ορίζοντα το 2020

Στρατηγική για την ελληνική γεωργία και την ύπαιθρο στο πλαίσιο της ΚΓΠ με ορίζοντα το 2020 Στρατηγική για την ελληνική γεωργία και την ύπαιθρο στο πλαίσιο της ΚΓΠ με ορίζοντα το 2020 Επιστροφή στη Γεωργία; Μύθοι και Πραγματικότητα Ημερίδα Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Αγροτικής Οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

LEGAL INSIGHT. Γιώργος Ψαράκης ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015

LEGAL INSIGHT. Γιώργος Ψαράκης ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 LEGAL INSIGHT ΕΛΕΓΧΟΣ ΡΕΥΣΤΩΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ (ΜΕΤΡΗΤΩΝ) ΠΟΥ ΕΙΣΕΡΧΟΝΤΑΙ Ή ΕΞΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ Ε.Ε. Γιώργος Ψαράκης Βάσει κοινοτικής και εθνικής νομοθεσίας κάθε εξερχόμενο ή εισερχόμενο στην Ε.Ε. φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

Συνεχιζόμενη εκπαίδευση και δια βίου μάθηση στην Ε.Ε: θεώρηση των θεσμών και των πρακτικών στις χώρες μέλη

Συνεχιζόμενη εκπαίδευση και δια βίου μάθηση στην Ε.Ε: θεώρηση των θεσμών και των πρακτικών στις χώρες μέλη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠANEΠΙΣΤΗMIO ΘEΣΣΑΛΟNIKHΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ TOMEAΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Γ. Κ. Ζαρίφης (208θ, ΠκΦ, τηλ: 2310997893, e mail: gzarifis@edlit.auth.gr) Π 1810

Διαβάστε περισσότερα

COSMOTE BUSINESS ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΑ με Internet

COSMOTE BUSINESS ΑΠΕΡΙΟΡΙΣΤΑ με Internet Ανακοινώνεται ότι από 22/04/2013 παύει η εμπορική των ακόλουθων Επαγγελματικών Οικονομικών Προγραμμάτων συμβολαίου: «Απεριόριστα με Internet 25,35,45,65,95,150», «με δωρεάν χρόνο ομιλίας 200, 500, 700,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκοί Όμιλοι Εδαφικής Συνεργασίας (Ε.Ο.Ε.Σ.): Βέλτιστες Πρακτικές και Προοπτικές για την Προγραμματική Περίοδο 2014-2020

Ευρωπαϊκοί Όμιλοι Εδαφικής Συνεργασίας (Ε.Ο.Ε.Σ.): Βέλτιστες Πρακτικές και Προοπτικές για την Προγραμματική Περίοδο 2014-2020 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ Ευρωπαϊκοί Όμιλοι Εδαφικής Συνεργασίας (Ε.Ο.Ε.Σ.): Βέλτιστες Πρακτικές και Προοπτικές για την Προγραμματική Περίοδο 2014-2020 Αντώνης Καρβούνης, Ph.D., PMP Στέλεχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΑΝΩΤΑΤΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πανεπιστημιακός Χάρτης Erasmus Erasmus Charter for Higher Education 2014-2020 3 βασικές δράσεις (Key Actions) KA1 Μαθησιακή Κινητικότητα των Aτόμων ΚΑ2 Συνεργασία για Καινοτομία και Ανταλλαγή Καλών Πρακτικών

Διαβάστε περισσότερα

Μεθόδους εφαρμογής των γενικών αρχών και κανόνων αυθεντικοποίησης Στρατηγική για την ιεράρχηση της κρισιμότητας κάθε ηλεκτρονικής υπηρεσίας

Μεθόδους εφαρμογής των γενικών αρχών και κανόνων αυθεντικοποίησης Στρατηγική για την ιεράρχηση της κρισιμότητας κάθε ηλεκτρονικής υπηρεσίας Εξοικείωση με κανόνες και οδηγίες του ΠΨΑ Βασίζονται στο ισχύον νομικό και κανονιστικό πλαίσιο για την προστασία των προσωπικών και ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων, καθώς και στην προστασία τηςιδιωτικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΥΓΙΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΔΗΜΩΝ Στόχος του Προγράμματος Στόχος του Προγράμματος Εξυγίανσης είναι η αντιμετώπιση του προβλήματος των υπερχρεωμένων

Διαβάστε περισσότερα

L 307/62 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 7.11.2012

L 307/62 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 7.11.2012 L 307/62 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 7.11.2012 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (EE) αριθ. 1020/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 6ης Νοεμβρίου 2012 σχετικά με την έγκριση σχεδίου κατανομής, στα κράτη μέλη, των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ. Τίτλος Κριτηρίου. Α.1 Οργανωτική Δομή - Οικονομικά στοιχεία 10%

ΠΙΝΑΚΑΣ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ. Τίτλος Κριτηρίου. Α.1 Οργανωτική Δομή - Οικονομικά στοιχεία 10% Κριτήρια Αξιολόγησης Η αξιολόγηση των υποβαλλόμενων προτάσεων θα πραγματοποιηθεί βάσει του ακόλουθου Πίνακα Κριτηρίων Αξιολόγησης. Παράλληλα με τα εν λόγω κριτήρια, θα συνυπολογισθεί η αξιοπιστία της πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ 2009 ΠΟΛΙΤΕΣ ΤΗΣ ΕΕ- ΕΛΛΗΝΙΚΑ ------ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΨΗΦΙΣΤΕ ΣΤΙΣ 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΝΤΥΠΟ 2009 ΠΟΛΙΤΕΣ ΤΗΣ ΕΕ- ΕΛΛΗΝΙΚΑ ------ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΨΗΦΙΣΤΕ ΣΤΙΣ 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΚΔΟΣΗ: 28 Νοεμβρίου 2008 (σελίδα 1) ΕΝΤΥΠΟ 2009 ΠΟΛΙΤΕΣ ΤΗΣ ΕΕ- ΕΛΛΗΝΙΚΑ ------ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΟΙ ΠΟΛΙΤΕΣ ΨΗΦΙΣΤΕ ΣΤΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ (+ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΛΟΓΟΤΥΠΟ) 1 (σελίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΩΣΗ ΜΕ ΑΡΧΕΙΟ. ΦΑΣΗ 1η

ΗΛΩΣΗ ΜΕ ΑΡΧΕΙΟ. ΦΑΣΗ 1η ΗΛΩΣΗ ΜΕ ΑΡΧΕΙΟ Το σύστηµα της ηλεκτρονικής υποβολής υποστηρίζει την εισαγωγή στοιχείων από εξωτερικό αρχείο. Ο σκοπός της εισαγωγής στοιχείων από αρχείο είναι η αποφυγή πολλαπλών πληκτρολογήσεων αν τα

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία: Προετοιµασία για τις διακοπές ταξιδεύετε πάντα µε την Ευρωπαϊκή Κάρτα σας Ασφάλισης Ασθένειας (EΚΑA)?

Υγεία: Προετοιµασία για τις διακοπές ταξιδεύετε πάντα µε την Ευρωπαϊκή Κάρτα σας Ασφάλισης Ασθένειας (EΚΑA)? MEMO/11/406 Βρυξέλλες, 16 Ιουνίου 2011 Υγεία: Προετοιµασία για τις διακοπές ταξιδεύετε πάντα µε την Ευρωπαϊκή Κάρτα σας Ασφάλισης Ασθένειας (EΚΑA)? Στις διακοπές να περιµένετε το απροσδόκητο. Σχεδιάζετε

Διαβάστε περισσότερα

1. Το Περιβάλλον του Έργου

1. Το Περιβάλλον του Έργου Περιεχόμενα 1. Το Περιβάλλον του Έργου... 2 2. Πλαίσιο Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης... 3 3. Στόχοι και Κύρια Ζητήματα του Έργου... 6 3.1 Στόχοι του Έργου... 6 3.2 Διαλειτουργικότητα και Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες:

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Μαρτίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Μαρτίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 Μαρτίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η Εθνική Στρατηγική για τις Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών και την Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Σεπτέμβριο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Σεπτέμβριο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

Ixelles, 40 rue Washington. B 1050 Brussels BE

Ixelles, 40 rue Washington. B 1050 Brussels BE ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΑΚΟΟΠΡΟΘΕΤΙΣΤΩΝ Ixelles, 40 rue Washington B 1050 Brussels BE Η Ευρωπαϊκή Ενωση των Ακοοπροθετιστών ( ΑΕΑ) εκπροσωπεί τα συμφέροντα πλέον των 8,000 μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ. ΔΡΑΣΕΙΣ ΚτΠ Α.Ε. ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ»

ΕΙΣΗΓΗΣΗ. ΔΡΑΣΕΙΣ ΚτΠ Α.Ε. ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ» ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΔΡΑΣΕΙΣ ΚτΠ Α.Ε. ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ» 1. Προοίμιο Με το πρόγραμμα «Καλλικράτης» Ν3852/2010 επανασχεδιάζονται τα επίπεδα διακυβέρνησης, σε μια Νέα Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη εφαρμογών Μικρών Υδροηλεκτρικών Έργων σε Ελλάδα και Ευρώπη.

Ανάπτυξη εφαρμογών Μικρών Υδροηλεκτρικών Έργων σε Ελλάδα και Ευρώπη. ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΜΙΚΡΩΝ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ Μέλος European Small Hydropower Association Ανάπτυξη εφαρμογών Μικρών Υδροηλεκτρικών Έργων σε Ελλάδα και Ευρώπη. Κώστας Βασιλικός Αντιπρόεδρος ΕΣΜΥΕ 1 Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 8.11.2012 2012/0011(COD) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων προς την Επιτροπή Πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016. Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016. Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΟΙΚΤΗ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ 2014-2016 Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης & Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Διαφανής Αποτελεσματική Υπεύθυνη Διακυβέρνηση Ζήτημα πρωτεύουσας

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιτροπή και τα κράτη µέλη θέτουν θέµατα που απασχολούν τους καταναλωτές όσον αφορά τις εφαρµογές κινητών

Η Επιτροπή και τα κράτη µέλη θέτουν θέµατα που απασχολούν τους καταναλωτές όσον αφορά τις εφαρµογές κινητών ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Βρυξέλλες, 27 Φεβρουαρίου 2014 Η Επιτροπή και τα κράτη µέλη θέτουν θέµατα που απασχολούν τους καταναλωτές όσον αφορά τις εφαρµογές κινητών Ο τοµέας των εφαρµογών για κινητά

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ιδιωτικότητα)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ιδιωτικότητα) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ιδιωτικότητα) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Μεναίχµου & Θεοφιλοπούλου 18, 117 43 Αθήνα Τηλ.: 210 92 88 700 Fax: 210 92 13 200 http://www.ktpae.gr e-mail: info@ktpae.gr

Μεναίχµου & Θεοφιλοπούλου 18, 117 43 Αθήνα Τηλ.: 210 92 88 700 Fax: 210 92 13 200 http://www.ktpae.gr e-mail: info@ktpae.gr ΤΟΜΕΑΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ KAI ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΡΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ Πληροφορίες : Κουφός Κωνσταντίνος Τηλέφωνο : 210-9288723 Fax : 210-9213 E-mail : koufosk@ktpae.gr Επιχειρήσεων». ΘΕΜΑ: Παροχή συµπληρωµατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 787/2012

ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 787/2012 ΑΠΟΦΑΣΗ ΡΑΕ ΥΠ ΑΡΙΘΜ. 787/2012 Διαδικασία παροχής πρόσβασης στα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας σε ομάδες παραγωγών ΑΠΕ μικρής ισχύος όταν δεν υφίσταται τοπικά επαρκής χωρητικότητα του δικτύου ΜΤ ή ΧΤ. Η Ρυθμιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Προγραμματισμός δράσης για το 2014

ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Προγραμματισμός δράσης για το 2014 ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Προγραμματισμός δράσης για το 2014 82 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2014 Για το 2014, η ΑΔΑΕ έχει προγραμματίσει να ασχοληθεί με τα ακόλουθα θέματα:

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογή και χρήση ψηφιακής υπογραφής και κρυπτογράφησης στη ηµόσια ιοίκηση.

Εφαρµογή και χρήση ψηφιακής υπογραφής και κρυπτογράφησης στη ηµόσια ιοίκηση. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΗΜΟΣΙΑΣ Αθήνα, 11 Μαΐου 2007 ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ& Η. ΑΡΧΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΗΜΟΣΙΟΥ (ΑΠΕ ) Αριθ. Πρωτ. ΥΑΠ/Φ.60/10/217

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης& Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ Ο ΠΥΛΩΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ & ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

οικονομικές τάσεις Εκτεταμένη συνεργασία της εφοδιαστικής αλυσίδας. έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Παγκόσμιες

οικονομικές τάσεις Εκτεταμένη συνεργασία της εφοδιαστικής αλυσίδας. έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Παγκόσμιες Συνοπτική παρουσίαση του ευνητικού έργου FLUID-WIN το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το 6ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Ενοποίηση τρίτων παρόχων υπηρεσιών με ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα σε πολυλειτουργικές πλατφόρμες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Συντομογραφίες... Πρόλογος... ΙΧ ΧΙΧ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 1. Η υγεία ως έννοια... 1 2. Οι Διεθνείς οργανισμοί... 3 α)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΠΑΡΟΧΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΓΙΑ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΟΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΟΥΝ ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΠΑΡΟΧΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΓΙΑ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΟΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΟΥΝ ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΑΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ Βλέπε «Οδηγίες» στη σελίδα 4 E 411 ( 1 ) ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΠΑΡΟΧΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΓΙΑ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ Ο.Δ.Ε.Ε.

ΠΡΟΤΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ Ο.Δ.Ε.Ε. Α ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΠΡΟΣ ΤΟ Δ.Σ. ΤΟΥ Ο.Δ.Ε.Ε. ΠΡΟΤΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ Ο.Δ.Ε.Ε. Η Ανάγκη Δημιουργία Μητρώου Δικαστικών Επιμελητών Ψηφιακές υπογραφές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ

ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ Γραφείο Erasmus Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ Ημ/νία: 20/05/2014 Αρ. Πρωτοκ.: 548 Κτίριο Α, Κωστακιοί, 471 00 Άρτα Τηλ. Επικοινωνίας: 26810 50544 e-mail: erasmus @ teiep. gr ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Απόφαση ΥΑΠ/Φ.40.4/163 (ΦΕΚ 586/Β/14-03-2013)

Απόφαση ΥΑΠ/Φ.40.4/163 (ΦΕΚ 586/Β/14-03-2013) Απόφαση ΥΑΠ/Φ.40.4/163 (ΦΕΚ 586/Β/14-03-2013) Θέμα: «Ρυθμίσεις για α) τη διαδικασία και τον τρόπο ηλεκτρονικής επιβεβαίωσης της λήψης και της ασφαλούς χρονοσήμανσης, β) τις προδιαγραφές και τα πρότυπα

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Εσωτερική Αγορά, Βιομηχανία, Επιχειρηματικότη τα και ΜΜΕ ΣΥΝΟΨΗ Πίνακας επιδόσεων της Ένωσης για την Καινοτομία το

Διαβάστε περισσότερα

Η Οδηγία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των ηλεκτρονικών

Η Οδηγία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των ηλεκτρονικών ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ «ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» Το Συμβούλιο της Ευρώπης το 1995 εξέδωσε Σύσταση για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των τηλεπικοινωνιών,

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ

ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ Δελτίο Τύπου ΝΕΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ Παγκόσμια Έρευνα του Boston Consulting Group για λογαριασμό της Ciett αποκαλύπτει πώς οι παλαιωμένες

Διαβάστε περισσότερα

Καβάλα, 25 Νοεμβρίου 2015 Ανακοίνωση υπ αριθμ. 149 «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ CCBE. Αθήνα, 8 Οκτωβρίου, 2015

Καβάλα, 25 Νοεμβρίου 2015 Ανακοίνωση υπ αριθμ. 149 «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ CCBE. Αθήνα, 8 Οκτωβρίου, 2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ Παύλου Μελά 5 Τ.Κ. 65403 Τηλ.: 2510224436 2510222289 FAX : 2510228364 e mail: dskaval@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΝΕΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΜΗ. Νέες διατάξεις που θεσπίστηκαν ως προς το ΓΕΜΗ και τη λειτουργία του

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΝΕΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΜΗ. Νέες διατάξεις που θεσπίστηκαν ως προς το ΓΕΜΗ και τη λειτουργία του ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΝΕΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΟΥ ΓΕΜΗ Νέες διατάξεις που θεσπίστηκαν ως προς το ΓΕΜΗ και τη λειτουργία του 1. Θεσπίσθηκε, από 1/3/2015 «Η Ηλεκτρονική υποβολή δικαιολογητικών»,

Διαβάστε περισσότερα

Ποιες είναι οι ενέργειες που πρέπει να κάνει μια εταιρία (προετοιμασία) για να εισαχθεί στην Κύρια Αγορά του Χ.Α.;

Ποιες είναι οι ενέργειες που πρέπει να κάνει μια εταιρία (προετοιμασία) για να εισαχθεί στην Κύρια Αγορά του Χ.Α.; Κύρια Αγορά - Συχνές Ερωτήσεις Ποιός ασκεί εποπτεία στην Κύρια Αγορά του Χ.Α.; Ποια είναι τα πλεονεκτήματα εισαγωγής στην Κύρια Αγορά; Ποιες είναι οι ενέργειες που πρέπει να κάνει μια εταιρία (προετοιμασία)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ERASMUS+ 2014-2021 ΒΑΣΙΚΗ ΔΡΑΣΗ 1: ΜΑΘΗΣΙΑΚΗ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΤΟΜΩΝ Κινητικότητα φοιτητών και νέων αποφοίτων για τοποθετήσεις

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ERASMUS+ 2014-2021 ΒΑΣΙΚΗ ΔΡΑΣΗ 1: ΜΑΘΗΣΙΑΚΗ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΤΟΜΩΝ Κινητικότητα φοιτητών και νέων αποφοίτων για τοποθετήσεις ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ERASMUS+ 2014-2021 ΒΑΣΙΚΗ ΔΡΑΣΗ 1: ΜΑΘΗΣΙΑΚΗ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΤΟΜΩΝ Κινητικότητα φοιτητών και νέων αποφοίτων για τοποθετήσεις ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ, ΓΡΑΦΕΙΟ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ Α.Ε.Π.Ε.Υ.

ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ Α.Ε.Π.Ε.Υ. ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ Συμπληρωματική Σύμβαση Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών για Συναλλαγές Πελατών σε Ξένα Παράγωγα Στην Αθήνα σήμερα την.... του μηνός.. 200 μεταξύ: (1) της εταιρίας με την επωνυμία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat - ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Τετάρτη, 18 Απριλίου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ 1 Στην σηµερινή εποχή η ηλεκτρονική διακυβέρνηση σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο, αποτελεί σύγχρονο εργαλείο, για την απλοποίηση των διαδικασιών συναλλαγής και εξυπηρέτησης του πολίτη

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Καταχώριση και Εκτέλεση Συνταγών

Ηλεκτρονική Καταχώριση και Εκτέλεση Συνταγών Ηλεκτρονική Καταχώριση και Εκτέλεση Συνταγών 1 Η φαρµακευτική δαπάνη µε τις ως τώρα ενέργειες έχει µειωθεί σηµαντικά: 250,000,000.00 ΙΚΑ ΕΤΑΜ ΕΞΕΛΙΞΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΤΗ 2009 ΚΑΙ 2010 200,000,000.00

Διαβάστε περισσότερα

Λαθρεμπόριο Καπνού: Βόμβα στην Καρδιά της Ελληνικής Οικονομίας

Λαθρεμπόριο Καπνού: Βόμβα στην Καρδιά της Ελληνικής Οικονομίας Restart Λαθρεμπόριο Καπνού: Βόμβα στην Καρδιά της Ελληνικής Οικονομίας Γιάννης Αθανασιάδης τής Χρημ/κών& Τελωνειακών Θεμάτων Νοέμβριος 2015, Θεσσ κλάδος των καπνικών στην ελληνική οικονομία θαρά έσοδα

Διαβάστε περισσότερα

O σχεδιασμός των Μητρώων, βάση για μία Παραγωγική Τοπική Αυτοδιοίκηση και για έναν Αποτελεσματικό Δημόσιο Τομέα. ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ Μάκης Παράσχος

O σχεδιασμός των Μητρώων, βάση για μία Παραγωγική Τοπική Αυτοδιοίκηση και για έναν Αποτελεσματικό Δημόσιο Τομέα. ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ Μάκης Παράσχος O σχεδιασμός των Μητρώων, βάση για μία Παραγωγική Τοπική Αυτοδιοίκηση και για έναν Αποτελεσματικό Δημόσιο Τομέα ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ Μάκης Παράσχος Μελέτη για τα «ΕΘΝΙΚΑ ΜΗΤΡΩΑ» Συντονιστής: Μάκης Παράσχος - ΓΓΠΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτικές Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος

Πολιτικές Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος Πολιτικές Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος Μισσός Βλάσης Ερευνητής του Παρατηρητηρίου Οικονομικών και Κοινωνικών Εξελίξεων του ΙΝΕ ΓΣΕΕ, phd student Χαρακτηριστικά των σχημάτων ΕΕΕ στις χώρες τις Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ το 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ το 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ το 2013 Ατυχήματα στην Ελλάδα Σε 3.828 ανήλθε το 2013 ο αριθμός των ατυχημάτων από αυτοκίνητα με ξένες πινακίδες στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα