Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Επιστημονική Διημερίδα. Άτυπες μορφές εργασίας: Πραγματικότητες, συλλογικές αναπαραστάσεις, πολιτισμικές ταυτότητες

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Επιστημονική Διημερίδα. Άτυπες μορφές εργασίας: Πραγματικότητες, συλλογικές αναπαραστάσεις, πολιτισμικές ταυτότητες"

Transcript

1 Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Επιστημονική Διημερίδα Άτυπες μορφές εργασίας: Πραγματικότητες, συλλογικές αναπαραστάσεις, πολιτισμικές ταυτότητες (Γιάννενα, Άνω Πεδινά Νοεμβρίου 2010) Περιλήψεις Αποστολίδου Άννα, University College London Παρένθετη μητρότητα: Άτυπη εργασία ή ανιδιοτελής προσφορά; Η προτεινόμενη ανακοίνωση επιδιώκει να προσφέρει ένα αναλυτικό πλαίσιο για το ζήτημα της παρένθετης μητρότητας, συγκρίνοντας τις εννοιολογήσεις που λαμβάνει η συγκεκριμένη πολιτισμική διαδικασία σε διεθνές και τοπικό (ελληνικό) πλαίσιο. Ως παρένθετη μητρότητα εννοείται η διαδικασία κύησης και τοκετού από μια γυναίκα, η οποία αναλαμβάνει την κυοφορία βρέφους που προέρχεται από γενετικό υλικό ξένο προς την ίδια (συνήθως μετά από δικαστική απόφαση ενός αιτούντος ζευγαριού). Στο πλαίσιο της ανακοίνωσης θα ανιχνεύσω την ιστορική νοηματοδότηση της διαδικασίας του τοκετού ως εργασίας (labour) και θα παρακολουθήσω τους επαναπροσδιορισμούς που υφίσταται η έννοια, ανάλογα με τα πολιτισμικά της συμφραζόμενα. Αξίζει να σημειωθεί ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες, για το διάστημα που αυτό επιτρεπόταν (δεκαετίες ), η πρακτική της παρένθετης μητρότητας συνεπαγόταν οικονομικό όφελος για τη φέρουσα γυναίκα. Το ίδιο ισχύει και σήμερα για τις περιπτώσεις γυναικών στον «αναπτυσσόμενο κόσμο» (κυρίως Ινδία), οι οποίες έναντι ενός ορισμένου αντιτίμου επιλέγουν συστηματικά την κυοφορία μωρών που συνήθως «παραγγέλλονται» μέσω διαδικτύου (τα αποκαλούμενα και ως «Google Babies»). Στην περίπτωση της Ελλάδας, ωστόσο, η παρένθετη μητρότητα έχει θεσπιστεί νομικά την τελευταία δεκαετία με τη σαφή ρήτρα να μην υπάρχει στη διαδικασία καμία οικονομική απολαβή από πλευράς της κυοφορούσας/παρένθετης. Αντλώντας από την ελληνική εθνογραφία και τις πρόσφατες σχετικές μελέτες, το άρθρο παρακολουθεί με ποιο τρόπο η κοπιαστική «εργασία» της εγκυμοσύνης και του τοκετού προσλαμβάνει διαστάσεις ανιδιοτελούς προσφοράς «δώρου» με όρους παραδοσιακά ανθρωπολογικούς και ποια είναι η συμβολική ή άλλη απολαβή των γυναικών που εμπλέκονται σε αυτή τη διαδικασία. Το πολιτισμικό ιδεώδες της μητρότητας, όπως εμφανίζεται κυρίαρχο στην Ελληνική κοινωνία, γίνεται ένα πρίσμα εστίασης για την εν γένει άτυπη προσφορά των γυναικών στο συγγενικό, κοινωνικό και συμβολικό τοπικό σύστημα. Μέσα από την κριτική σημασιοδότηση που προσφέρει το παράδειγμα της παρένθετης μητρότητας, η προσέγγιση της άτυπης εργασίας πλαισιώνεται από μια σειρά κοινωνικών 1

2 πρακτικών, αξιών και σχέσεων που, στη δεδομένη κοινωνικο-ιστορική στιγμή, τείνουν να απαλείψουν την παράμετρο της ενσώματης εργασίας της κυοφορίας, προκρίνοντας νέες ενδιαφέρουσες πολιτισμικές αναγνώσεις του (εφήμερου/παροδικού) μητρικού ρόλου. Αργυρού Έφη, Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Νεωτερικές όψεις της εργασίας: Η περίπτωση της Λευκάδας του 18 ου αιώνα. Στόχος αυτής της ανακοίνωσης είναι η διερεύνηση των μορφών εργασίας κατά τον 18 ο αιώνα μέσα από αρχειακές πηγές. Την περίοδο αυτή η κυριαρχούσα χειρωνακτική εργασία στον αγροτικό τομέα συνυπάρχει τόσο με τη χειρωνακτική εργασία στους άλλους τομείς της οικονομίας όσο και με τη μη χειρωνακτική εργασία. Εάν η τελευταία αποτελεί προνόμιο του ανώτερου κοινωνικού στρώματος, η χειρωνακτική εργασία αρχίζει να διαφοροποιείται αξιακά και οικονομικά με διάφορα κριτήρια όπως το φύλο, την ηλικία, την εξειδίκευση, τον κλάδο της οικονομίας, την κοινωνικοεπαγγελματική θέση, κ.ά. Εξετάζοντας την εργασία με τα κριτήρια αυτά θα προσπαθήσουμε παράλληλα να αναδείξουμε τα επαγγέλματα και το αρνητικό ή θετικό πρόσημό τους και τις συνεπαγόμενες αμοιβές τους, το εργασιακό ιδεώδες της εποχής, την πρόσληψη των διαφόρων μορφών εργασίας από τους ανθρώπους της εποχής και τις σχετικές νοοτροπίες. Ασπρούλης Άρης, Πάντειο Πανεπιστήμιο Η σιωπηρή σύμβαση εργασίας στις υπηρεσίες Τα τελευταία χρόνια παρουσιάζονται ραγδαίες μεταβολές στη φύση της εργασίας και στα καθεστώτα απασχόλησης. Το εργασιακό περιβάλλον μεταβάλλεται και ταυτόχρονα διαμορφώνει νέες προκλήσεις για την εργασιακή ταυτότητα και την κατανόηση της εργασίας από τους εργαζόμενους. Ειδικότερα, στον τριτογενή τομέα παρατηρούνται νέες μορφές εργασίας και απασχόλησης, οι οποίες διαμορφώνουν και νέα ερωτήματα για τη θέση των υπαλλήλων στην εργασία και την κοινωνία και για το πώς οι ίδιοι δρουν απέναντι στους μηχανισμούς ελέγχου και συναίνεσης της εργοδοσίας. Ταυτόχρονα, οι περισσότερες μελέτες της βιομηχανικής κοινωνιολογίας τείνουν στο συμπέρασμα ότι τα μη θεσμοθετημένα στοιχεία (non-conrtactual elements) της εργασιακής συνθήκης, που σχηματίζουν τη λεγόμενη «σιωπηρή σύμβασης εργασίας», καθορίζουν σημαντικά τους τρόπους με τους οποίους κατανοεί ο εργαζόμενος την εργασία του και δρα μέσα και έξω από αυτή. Η εισήγηση θα επικεντρωθεί στις τρεις παραδοσιακές οπτικές ανάλυσης της «σιωπηρής σύμβασης εργασίας»: μαρξιστική, βεμπεριανή και σχολή της συμβολικής αλληλεπίδρασης. Ιδιαίτερη αναφορά πρόκειται να γίνει στις σύγχρονες κοινωνιολογικές μελέτες για την εργασία, οι οποίες εξετάζοντας τα νέα χαρακτηριστικά της στις υπηρεσίες, προσφέρουν μια συνθετική όσο και κριτική ματιά απέναντι στις παραδοσιακές προσεγγίσεις. Δαβαλούκας Νίκος, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 2

3 Η εργασία στον ελληνικό κινηματογράφο. Αποτυπώματα "υποτιμημένης" εργασίας στο σελιλόϊντ. Στην ανακοίνωση θα γίνει μια χαρτογράφηση των επαγγελμάτων και διεξοδικότερη ανάλυση των «υποτιμημένων» επαγγελμάτων που εμφανίζονται στις ελληνικές ταινίες από το 1948 μέχρι το Οι δύο ημερομηνίες είναι ορόσημα για τον ελληνικό κινηματογράφο. Το 1948 έγινε η πρώτη ταινία μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και το 1974 εμφανίζεται η τηλεόραση στα ελληνικά νοικοκυριά, αλλάζοντας την σχέση του κοινού με τον κινηματογράφο και γενικότερα την καθημερινότητα των ελλήνων. Σε γενικό πλαίσιο, η εργασία στον ελληνικό κινηματογράφο, είναι μια από τις πιο βασικές θεματικές των σεναρίων. Aλλες σημαντικές θεματικές με κοινωνιολογική αναφορά είναι η οικογένεια, ο γάμος, ο έρωτας, η εκπαίδευση, η πόλη και ο ελεύθερος χρόνος. Η αυτοσυντήρηση, η συντήρηση της οικογένειας, η αποκατάσταση των μελών της, η προσωπική πλήρωση, η καταξίωση, η επιβράβευση, η φτώχια, ο πλούτος, η τιμιότητα, η ατιμία, η υπερτιμημένη και η υποτιμημένη εργασία είναι ζητήματα που παρεισδύουν σε όλες της εκφάνσεις της καθημερινότητας των ελλήνων, απασχολούν έντονα την ελληνική κοινωνία και υπάρχουν σε όλα τα σενάρια των ταινιών της εποχής. Οι σεναριογράφοι και κινηματογραφιστές της εποχής καταφέρνουν με απλοϊκούς και άμεσα αντιληπτούς συμβολισμούς, με γενικότητες και αοριστίες να σκιαγραφήσουν λεπτομερέστατα την εργασιακή, την επαγγελματική και την οικονομική ζωή της χώρας, εκείνη την εποχή. Ο σημερινός ανθρωπολόγος, ιστορικός ή κοινωνιολόγος ερευνητής, χρησιμοποιώντας ως έρευνας τον κινηματογράφο, μπορεί πολύ εύκολα να βγάλει συμπεράσματα για τα πεδία που προαναφέρθηκαν (εργασία, οικονομία, επαγγελματικές σχέσεις) και να προσδώσει τα χαρακτηριστικά της μεταπολεμικής κοινωνίας. Βαμβέρη Θεοδώρα Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Ανακοίνωση σε Πόστερ Βραχιονίδου Μαρία, Κέντρο Ερεύνης των Νεοελληνικών Διαλέκτων ιδιωμάτων της Ακαδημίας Αθηνών και Ψυχοκόρη, παραδουλεύτρα, δούλα: γλωσσικές αποτυπώσεις της οικιακής υπηρετικής εργασίας των γυναικών μέσα από αρχειακό υλικό λαϊκού προφορικού λόγου Η οικιακή υπηρετική εργασία αποτέλεσε, ως γνωστόν, στην Ελλάδα του πρόσφατου παρελθόντος, μία από τις πιο διαδεδομένες μορφές άτυπης -απλήρωτης και υποτιμημένης- εργασίας. Στην παρούσα ανακοίνωση επιχειρείται η ανίχνευση της μνήμης αυτής της κοινωνικής πραγματικότητας μέσα από τη γλωσσική αποτύπωσή της. Ο λαϊκός προφορικός λόγος, έτσι όπως έχει καταγραφεί σε ανέκδοτο αρχειακό υλικό (συγκεκριμένα στο Αρχείο του Κέντρου Ερεύνης των Νεοελληνικών Διαλέκτων και Ιδιωμάτων της Ακαδημίας Αθηνών) καταδεικνύει άλλοτε εύγλωττα κι άλλοτε υπαινικτικά την οικιακή εργασία ως εμπειρία που αφορά πρωτίστως το γυναικείο φύλο, την παιδική ηλικία και τις κατώτερες οικονομικές και κοινωνικές τάξεις. Τα λεξιλογικά και φρασεολογικά δεδομένα όμως αποτυπώνουν και μια ευρύτερη κοινωνική πραγματικότητα γύρω από την οικιακή εργασία που συμπλέκεται άμεσα με τις οικογενειακές δομές. Έτσι, για παράδειγμα, η ψυχοκόρη, ενώ αρχικά 3

4 σήμαινε τη θετή κόρη ή την προγονή, πολύ σύντομα κατέληξε να σημαίνει αποκλειστικά την εσωτερική, άμισθη, οικιακή υπηρέτρια, μετατρέποντας το σημαίνον σε κατεξοχήν ευφημισμό. Με το ίδιο ή παραπλήσιο σημασιολογικό περιεχόμενο, άλλωστε, χρησιμοποιήθηκαν και αρκετοί άλλοι όροι όπως ψυχοθυγατέρα, ψυχοπαίδα, παραπαίδα, περέτρα, δούλα, δουλικό, σκλάβα, ενώ και τα φρασεολογικά δεδομένα παρουσιάζουν μια αναμφισβήτητη στάση υποτίμησης. Οι παραδουλεύτρες πάλι, ενώ σημασιολογικά αποκλίνουν, καθώς αναφέρονται στις εξωτερικές και έμμισθες υπηρέτριες, συχνά υποβιβάζονται λεκτικά σε παραπλήσιο σημείο υποτίμησης εφόσον αποκαλούνται επίσης και παραδούλες ή παστρικοδούλες. Πάντως, είτε πρόκειται για το ευφημιστικό ψυχοκόρη είτε για το υποτιμητικό δούλα, το σημασιολογικό συνεχές που σχηματίζεται, σε συνδυασμό και με τα υπόλοιπα γλωσσικά δεδομένα, σκιαγραφεί μια σκληρή κοινωνική πραγματικότητα, συχνά πολύ σκληρότερη από αυτή που φανταζόμαστε. Γιώτη Σταματία, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Οικονομικές και κοινωνικές μεταβολές σηματοδοτούμενες από μία επιχείρηση: Οι γυναίκες των «Κλωστηρίων Πρεβέζης» - από το κτήμα στο εργοστάσιο Τα «Κλωστήρια Πρεβέζης» ιδρύθηκαν ως θυγατρική επιχείρηση των Κλωστηρίων Αττικής στην πόλη της Πρέβεζας το 1974 και δραστηριοποιήθηκε στο χώρο της παραγωγής και εξαγωγής νήματος. Η λήξη της λειτουργίας τους τοποθετείται το 2004, όταν η επιχείρηση δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στα δεδομένα της εποχής και να συμβαδίσει με την ανάπτυξη, καλύπτοντας τις εξειδικευμένες πλέον ανάγκες της αγοράς. Υπήρξαν η πρώτη βιομηχανική μονάδα που ιδρύθηκε στην περιοχή και αποτέλεσαν το χώρο υποδοχής της πρώτης γενιάς βιομηχανικών εργατών του νομού, που έως τότε δεν είχε γνωρίσει τη μεταποιητική δραστηριότητα στις διαστάσεις του «εργοστασίου». Στην παρούσα ανακοίνωση θα διερευνηθεί ο τρόπος με τον οποίο το γυναικείο φύλο διαχειρίστηκε το πρόβλημα της άσκησης της παραγωγικής διαδικασίας και της εξοικείωσης στην κοινωνικο-οικονομική αλλαγή, υιοθετώντας νέες δομές που εκτείνονται σε όλα τα επίπεδα, επιφέροντας μεταβολές στις νοοτροπίες. Δαλκαβούκης Βασίλης, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τσομπάνηδες, γυναίκες και τεχνίτες. Κεφάλαιο και εργασία στη διαμόρφωση της «πολιτιστικής κληρονομιάς» του Ζαγορίου Στην παρούσα ανακοίνωση εξετάζεται το ζήτημα της ιστορικής συγκρότησης του Ζαγορίου ως πολιτισμικής ενότητας στη νεότερη και σύγχρονη εποχή μέσω της σχέσης κεφαλαίου και εργασίας. Πιο συγκεκριμένα, ενώ υπάρχει πλήθος αναφορών στις μέχρι τώρα ιστορικές και λαογραφικές προσεγγίσεις για την περιοχή αναφορικά με το κεφάλαιο -οικονομικό και συμβολικό, ενδογενούς και εξωγενούς προέλευσης- που διαμόρφωσε την ενότητα αυτή (τσελιγκάδες και κυρίως απόδημοι επιχειρηματίες και λόγιοι), οι αντίστοιχες αναφορές στον άλλο πόλο της παραγωγής, την εργασία, είναι εξαιρετικά περιορισμένες. Το δεδομένο 4

5 αυτό καθιστά την εργασία ως έναν εξ ορισμού «υποβαθμισμένο» παράγοντα, πολύ περισσότερο που ως δραστηριότητα εκδηλώθηκε σ ένα προ-νεωτερικό πλαίσιο, τουλάχιστον μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του Με αφετηρία το σκεπτικό αυτό, η ανακοίνωση επικεντρώνεται στην «υποβαθμισμένη» εργασία τριών κυρίως συλλογικών υποκειμένων που παρουσιάζουν άτυπα ταξικά χαρακτηριστικά προλεταριοποίησης: των τσομπάνηδων, στην εργασία των οποίων βασίστηκε η δομή του τσελιγκάτου τόσο των Ζαγορίσιων όσο και των Σαρακατσάνων τσελιγκάδων του Ζαγορίου μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1930 τουλάχιστον, των γυναικών, στη γεωργική παραγωγή των οποίων στηρίχτηκε ιστορικά η επιβίωση των ανθρώπων στο Ζαγόρι και τέλος των τεχνιτών κάθε είδους («Γύφτοι», Λακκιώτες, Τζουμερκιώτες και Κονιτσιώτες χτίστες κ.λπ.), που ανέλαβαν το τεχνικό κομμάτι της καθημερινής ζωής στο Ζαγόρι και κυρίως αυτό που σήμερα χαρακτηρίζεται ως οικιστική «πολιτιστική κληρονομιά» ή «δομημένο περιβάλλον». Παναγιώτης Δουμουλιάκας,Πάντειο Πανεπιστήμιο Αντιμετώπιση των παιδιών των μεταναστών από τους εκπαιδευτικούς Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έγινε αποδέκτης αλλεπάλληλων μεταναστευτικών ρευμάτων από χώρες κυρίως της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Αυτή η διαδικασία μαζικών εισροών είχε -και εξακολουθεί να έχει- επιδράσεις σε όλα τα πεδία της ζωής στη χώρα μας: στην οικονομία, στην πολιτική, στον πολιτισμό, στην κοινωνία. Και βέβαια δεν θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστος ο χώρος της εκπαίδευσης. Άλλωστε τα παιδιά των μεταναστών έχουν ισχυρή παρουσία (ως ποσοστό στο σύνολο των μαθητών), κατά μείζονα λόγο στην πρωτοβάθμια και στον πρώτο κύκλο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Αυτά τα δεδομένα δημιούργησαν νέες συνθήκες, νέες ανάγκες, νέους στόχους και προσανατολισμούς στο θεσμό της εκπαίδευσης. Σημαίνοντα ρόλο λοιπόν στην εκπαιδευτική και παιδαγωγική διαδικασία καλούνται να διαδραματίσουν οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί. Το βασικό ερώτημα που προκύπτει εδώ είναι το αν και σε ποιο βαθμό οι Έλληνες εκπαιδευτικοί διαθέτουν τη διαπολιτισμική ετοιμότητα να διαχειριστούν και να δώσουν λύσεις σε προβλήματα που προκύπτουν στο σύγχρονο σχολείο της ετερότητας. Είναι αυτονόητο ότι τα προγράμματα σπουδών και καθηγητών σχολών θα πρέπει να προσαρμόσουν ή να προσαρμοστούν επαρκώς στη νέα πραγματικότητα όπως αυτή διαμορφώνεται στο σύγχρονο πολυπολιτισμικό σχολείο. Η συνεχής επιμόρφωση και αυτομόρφωση των εκπαιδευτικών είναι απαραίτητη προϋπόθεση και πρέπει να αποτελεί μέριμνα της επίσημης πολιτείας. Είναι γεγονός ότι και οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί αντιλαμβάνονται ότι οι «εφάπαξ» γνώσεις και η «στατικότητα» του σχολείου ανήκουν πια οριστικά στο παρελθόν. Η πλειονότητα τους έχει συνειδητοποιήσει ότι οφείλει να αντιμετωπίζει τα παιδιά των μεταναστών όχι ως «διαφορετικούς» από τους άλλους μαθητές, αλλά ως ισότιμους με εκείνους. Ως προσωπικότητες με κάποιες ανάγκες διαφορετικές από εκείνες των άλλων. Με τις δικές τους αξίες, προσδοκίες, πρότυπα και ανάγκη για αυτοεκτίμηση όπως και οι ίδιοι. Να τους προσεγγίζει χωρίς προκαταλήψεις, προϊδεασμούς και στερεότυπα. 5

6 Οι νέες τεχνολογίες, τα σύγχρονα προγράμματα σπουδών των μαθητών, τα κατάλληλα εγχειρίδια, οι νέες τάσεις στις μεθόδους διδασκαλίας και τα νέα δεδομένα τόσο σε θεωρητικό όσο και σε επίπεδο πρακτικών μπορεί να αποτελέσουν ισχυρά εφόδια για τους εκπαιδευτικούς ώστε να ανταποκριθούν αποτελεσματικά στις προκλήσεις του νέου σχολείου. Ο εκπαιδευτικοί τέλος, ως φορείς ιδιαίτερων κοινωνικών ρόλων, γνωρίζουν καλύτερα ότι οι όποιες εθνοτικές, θρησκευτικές, πολιτισμικές και γλωσσικές διαφορές, έτσι όπως αυτές αναδύονται στο σχολικό χώρο, αν αξιοποιηθούν σωστά, μπορούν να προωθήσουν τις ιδέες της ισότητας, του σεβασμού του άλλου, την ανάδειξη της πολιτισμικής πολλαπλότητας και άρα του πολιτισμικού πλούτου, της αλληλοκατανόησης, του διαλόγου και της ειρηνικής συμβίωσης κοινωνικών ομάδων και λαών. Ζαχαράκης Νίκος, Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Οικοτεχνικοί συνεταιρισμοί και άτυπες μορφές γυναικείας ενασχόλησης :το παράδειγμα του Γερακίου Λακωνίας Οι απαρχές του εγχειρήματος. Μια σύντομη αναδρομή στις συνθήκες εμφάνισης του φαινόμενου των οικοτεχνικών συνεταιρισμών. Οι όροι συμμετοχής των γυναικών στα πλαίσια των συνεταιρισμών αυτών. Το πλαίσιο και οι συνθήκες υπό τις οποίες λαμβάνει χώρα η μετάβαση από το επίπεδο της παραγωγής αγαθών χρήσης σε εκείνο της άτυπης παραγωγής για την αγορά. Τα δίκτυα διάθεσης του τελικού προϊόντος και ο βαθμός ένταξης των φορέων της παραγωγής στον κύκλο της αγοράς. Η ατελής χειραφέτηση από το ευρύτερο οικονομικό και κοινωνικό πλαίσιο. Η τελική εγγραφή της γυναικείας εργασίας ως προέκταση του οικογενειακού της ρόλου. Η υποβάθμιση και η υπονόμευση της συμμετοχής της στο διαχειριστικό κεφάλαιο και η διαιώνιση του συμπληρωματικού, ως προς το οικογενειακό εισόδημα, χαρακτήρα της εργασίας της.οι συνέπειες και ο απόηχος του όλου εγχειρήματος στο εσωτερικό της μικρής κοινωνίας του χωριού. Ζήκος Δέδος, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Η τέχνη και ο καλλιτέχνης ως "υποτιμημένη εργασία" και κριτική της "υποτιμημένης εργασίας" στην εποχή της νεοτερικότητας. Η τέχνη στη Δυτική κουλτούρα κατά ένα μεγάλο μέρος υφίσταται τη διάκριση ως "υψηλή" και "βάναυση". Τα όρια μεταξύ αποδοχής και απόρριψης για τον καλλιτέχνη ήταν δισδιάκριτα και η διφορούμενη αυτή κατάσταση καταγράφεται στο καλλιτεχνικό έργο ως βίωμα και κριτική της "υποτιμημένης εργασίας" Μια ιστορική καταγραφή της καλλιτεχνικής συνθήκης καθ' όλη τηνπερίοδο της νεοτερικότητας παρουσιάζεται στο παραπάνω θέμα. Καπραβέλου Αλεξία, Πάντειο Πανεπιστήμιο Φοίτηση που οδηγεί σε υποτιμημένα επαγγέλματα: η περίπτωση των μεταναστών μαθητών του Βόλου 6

7 Τα αίτια της μετανάστευσης είναι η φτώχεια, η υποβάθμιση της ζωής και η έλλειψη πολιτικής ισχύος ως την απειλή κατά της ζωής. Τα δεδομένα αυτά, που κατατάσσουν τους μετανάστες στα κατώτερα εργατικά στρώματα, σε συνδυασμό με το υπάρχον οικονομικό σύστημα στη χώρα υποδοχής και τη συνακόλουθη σκληρή μεταναστευτική πολιτική, επιτρέπουν την εμφάνιση συνθηκών εκμετάλλευσης και καταπίεσης εις βάρος τους. Έτσι, σε ό,τι αφορά την επαγγελματική εκπαίδευση των μεταναστών, διαπιστώνουμε ότι γι αυτούς προορίζονται κυρίως υποτιμημένα επαγγέλματα, που δεν επιλέγονται από τους γηγενείς. Μετά τον κοινωνιολογικό προβληματισμό, η εισήγηση θα κατευθυνθεί στη μελέτη περιπτώσεων, περιγράφοντας και ερμηνεύοντας την ένταξη των νεαρών μεταναστών πρώτης γενιάς, υπηκόων τρίτων χωρών, στα εκπαιδευτικά ιδρύματα της πόλης του Βόλου από το 1990 ως το Εφόσον τα οικονομικά προτάγματα, οι πολιτικές αρχές, η νομοθεσία και τα θεσμικά όργανα στερούν από τους μετανάστες τα πλήρη πολιτικά και κοινωνικά τους δικαιώματα, και στην καλύτερη περίπτωση τους χορηγούν έγγραφα περιορισμένης ισχύος για προσωρινή διαμονή, έναντι αμοιβής υπέρ των αρμόδιων υπηρεσιών και κατόπιν πληρωμένης δικηγορικής συνδρομής, ούτως ή άλλως τους νεώτερους ασυνόδευτους μετανάστες αναλαμβάνουν είτε η φυλακή είτε ΜΚΟ και αστικές- μη κερδοσκοπικές εταιρείες, προνοώντας να τους υπαγάγουν στο καθεστώς του πρόσφυγα. Αυτές, έχοντας εξασφαλίσει κρατικά και ευρωπαϊκά κονδύλια, παρέχουν στους νεαρούς μετανάστες, που βρίσκονται σε ανάγκη και εξάρτηση, στέγαση και σίτιση με νομική κάλυψη, καθώς προστατεύουν πρόσφυγες. Εν συνεχεία, οργανώνουν μαθήματα γλωσσικού και ηλεκτρονικού γραμματισμού στους μετανάστες, καθώς και επαγγελματικού προσανατολισμού, κατευθύνοντάς τους προς εκπαιδευτικά ιδρύματα και τεχνικές-επαγγελματικές ειδικότητες ανεπιθύμητες από τους γηγενείς, επειδή οδηγούν σε υποτιμημένα επαγγέλματα (χαμηλού κύρους, βρώμικα, ανθυγιεινά, βαρέα, χειρωνακτικά-εκτελεστικά, ανεργίας-επισφάλειας, κακοπληρωμένα, εξαρτημένης εργασίας). Μπορούμε να συναντήσουμε μετανάστες μαθητές στην τυπικώς αμειβόμενη με μεροκάματο πρακτική άσκηση και μαθητεία στα παραγωγικά εργαστήρια των φυλακών, στα προγράμματα κατάρτισης του αδιαβάθμητου ΙΔΕΚΕ, του ΚΕΝΕ και άλλων τοπικών φορέων, στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας, στα Γυμνάσια των φυλακών, στο Εσπερινό Γυμνάσιο, σε ειδικότητες χαμηλής ζήτησης στις ΕΠΑΣ και στα ΙΕΚ (π.χ. του Ενδύματος, που έχει μετονομαστεί ευώνυμα σε Ενδυματολογία), όπου μάλιστα προφανώς οφείλουν να ευχαριστήσουν τους αρμοδίους που έκαναν δεκτή την εγγραφή σε μια σχολή με δίδακτρα και αυστηρή επιλογή αλλοδαπών Καρβέλης Κωνσταντίνος, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων ( ανακοίνωση σε πόστερ, ακολουθεί) Κολλάτος Θοδωρής,Πανεπιστήμιο Κρήτης Εξαναγκαστική μεταναστευτική εργασία στους τομείς της αγροτικής και οικιακής εργασίας 7

8 Η εισήγησή μου επικεντρώνεται στην εξέταση και στην μελέτη της εξαναγκαστικής εργασίας (forced labour). Τα τελευταία χρόνια, όπως δείχνουν οι διεθνείς μελέτες, έχει παρατηρηθεί μια ολοένα αυξανόμενη τάση του φαινομένου παγκοσμίως. Σύμφωνα με την παγκόσμια έκθεση του 2005 από τον Διεθνή Οργανισμό Εργασίας (ILO) «A Global Alliance Against Forced Labour» υπολογίζεται, ότι τουλάχιστον 12,3 εκατομμύρια ανθρώπων είναι θύματα αυτής της μορφής εργασίας. Από αυτούς 9,8 εκατομμύρια είναι αντικείμενα εκμετάλλευσης από ιδιωτικούς πράκτορες (private agents), περισσότερα από 2,4 εκατομμύρια σε εξαναγκαστική εργασία ως αποτέλεσμα της εμπορίας ανθρώπων (trafficking), τα υπόλοιπα 2,5 εκατομμύρια από κρατική επιβολή ή από ένοπλες ομάδες επαναστατών. Η ανάλυση του θέματος, επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς κοινωνιολογικούς προβληματισμούς, για τους οποίους τόσο η διεθνής, όσο και η ελληνική βιβλιογραφία έχουν ασχοληθεί αρκετά, αλλά δεν υπάρχει μελέτη σχετικά με το πλαίσιο ελέγχου και συναίνεσης. Οι προβληματισμοί που τίθενται είναι: α) η διάσταση του κοινωνικού φαινομένου της εξαναγκαστικής εργασίας στην Ελλάδα και β) η σύζευξη εξαναγκαστικής και μη εξαναγκαστικής μεταναστευτικής εργασίας στους ίδιους τομείς δραστηριότητας. Κούζας Γεώργιος, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Οι ρακοσυλλέκτες των πόλεων: Εργασία Καθημερινότητα Σωματειακή Οργάνωση Ταυτότητες Η παρούσα ανακοίνωση έχει ως στόχο να μελετήσει πολλαπλά την ομάδα των ρακοσυλλεκτών της Αθήνας, μία από τις πλέον υποτιμημένες και περιθωριοποιημένες επαγγελματικές ομάδες. Συγκεκριμένα θα εξεταστούν: α) H ιστορική διαδρομή του επαγγέλματος στην Αθήνα από το 19 ο αιώνα μέχρι σήμερα (Σύντομη αναφορά), β) Η καθημερινή τους ζωή, γ) Η εργασία τους και ο αγώνας της καθημερινής επιβίωσης (συλλογή πρώτων υλών και αντικειμένων από τους δρόμους της πόλης και μεταπώλησή τους στο κυριακάτικο παζάρι στο κέντρο της Αθήνας), δ) Τα επαγγελματικά δίκτυα και η σωματειακή τους οργάνωση, ε) Αφηγήσεις για τη δύσκολη καθημερινότητά τους, μνήμες και δυσκολίες του παρελθόντος, αυτοαναπαραστάσεις και πώς βλέπουν οι ίδιοι τον εαυτό τους, ετεροαναφορές και πώς αντιμετωπίζουν οι ίδιοι τους άλλους είτε στον κλάδο τους (τους άλλους ρακοσυλλέκτες, τους ρακοσυλλέκτες μετανάστες) είτε γενικά στην Αθήνα (κατοίκους των γειτονιών, αντιθέσεις και αντιπαραθέσεις με αστυνομία, υπαλλήλους καθαριότητας και άλλους εμπόρους), στ) Οι πολλαπλές ταυτότητες των ανθρώπων αυτών. Η εργασία βασίζεται σε επιτόπια έρευνα και συλλογή προφορικών μαρτυρίων, αλλά και σε αξιοποίηση αρχειακού υλικού (από τα πρακτικά του επίσημου συλλόγου σωματείου ρακοσυλλεκτών «ο Ερμής») Lazarescu Daria, Πάντειο Πανεπιστήμιο Η σταδιοδρομία των Ρουμάνων οικιακών εργατριών μέσα στις υπηρεσίες καθαρισμού στην Ελλάδα 8

9 Κεντρικό θέμα της εισήγησης είναι η σταδιοδρομία των Ρουμάνων οικιακών εργατριών μέσα στις υπηρεσίες καθαρισμού στην Ελλάδα. Η λογική που ενημερώνει την εισήγηση έχει να κάνει με την προβληματική γύρω από τον ρόλο της οικιακής εργασίας - ένα κατεξοχήν υπηρετικό επάγγελμα - στην απόκτηση συνηθειών, ιδεών και αντιλήψεων από τη πλευρά των εργαζομένων τόσο για τον εαυτό τους όσο και για τη σχέση τους με τον υπόλοιπο κόσμο. Σε αυτά τα πλαίσια, η εισήγηση υπογραμμίζει τη σημασία της έννοιας της επαγγελματικής σταδιοδρομίας για τη σχέση των μεταναστριών οικιακών εργατριών με την εργασία τους, για την οργάνωση της ζωής τους και τις μελλοντικές προοπτικές τους στην ελληνική κοινωνία. Με γνώμονα τις κλασικές κοινωνιολογικές μελέτες για την επαγγελματική σταδιοδρομία μέσα στις χαμηλού κύρους εργασίες και εξετάζοντας πρόσφατες κοινωνιολογικές μελέτες περίπτωσης (case studies) για την οικιακή εργασία, στην παρούσα εισήγηση αναλύεται η έννοια της σταδιοδρομίας στην περίπτωση των Ρουμάνων μεταναστριών που εργάζονται στις υπηρεσίες καθαρισμού στην Ελλάδα σε δύο διαφορετικούς τύπους απασχόλησης. Από την μια οι αυτοαπασχολούμενες οικιακές εργάτριες και από την άλλη οι μισθωτές εργαζόμενες στα συνεργεία καθαρισμού. Λάλας Δημήτρης, Πάντειο Πανεπιστήμιο Το άτυπο πλανόδιο εμπόριο ως «τακτική» επιβίωσης στον αστικό χώρο: Μια θεωρητική διερεύνηση των χωρικών πρακτικών των περιπλανώμενων εμπόρων στη σύγχρονη αστική συνθήκη Στην εισήγηση αυτή θα γίνει μια απόπειρα διατύπωσης μιας θεωρητικής προσέγγισης του κοινωνικού φαινομένου της περιπλανώμενης εργασίας- του υπαίθριου εμπορίου-, το οποίο γίνεται κυρίως από μετανάστες ασιατικής και αφρικανικής καταγωγής. Στόχος είναι η ανάδειξη θεωρητικών εργαλείων και ενός θεωρητικού και μεθοδολογικού προσανατολισμού για μετέπειτα ποιοτικές εμπειρικές έρευνες του συγκεκριμένου κοινωνικού φαινομένου. Το «άτυπο» πλανόδιο εμπόριο, δηλαδή η μη-αδειοδοτούμενη από τις αρμόδιες αρχές εμπορική δραστηριότητα, μπορεί να αναγνωσθεί με βάση την εννοιολόγηση του Μισέλ ντε Σερτώ ως μια «τακτική» επιβίωσης έναντι της «στρατηγικής» χωρικής κατανομής της εξουσίας. Οι πλανόδιοι πωλητές ως πλάνητες της ύστερης νεωτερικής συνθήκης, οι οποίοι στερούνται την ελευθερία επιλογής και κίνησης σε αντίθεση με το alter ego τους τους τουρίστες όπως παρατηρεί ο Z.Bauman, φαίνεται να επικαλούνται «τακτικές» μέσα στον αστικό χώρο προκειμένου να επιβιώσουν. Και η επιβίωση αυτή αφορά αφενός την εξασφάλιση κάποιου εισοδήματος μέσω της εμπορικής δραστηριότητας και αφετέρου τη διασφάλιση της ίδιας τους της ζωής. Οι «α-όρατοι» πλάνητες μέσω της δημόσιας παρουσίας τους γίνονται ορατοί και την ίδια στιγμή οι χωρικές πρακτικές τους (στήσιμο της πραγμάτειας, συνεχείς μετατοπίσεις, συνεννοήσεις και αναζήτηση της «ευκαιρίας») καθιστούν ορατή τη μονιμότητα της προσωρινότητας της ζωής τους. Από τη μια η εμπορική τους δραστηριότητα παράγει έναν «ενδιάμεσο», «μεταιχμιακό», προσωρινό χώρο που συνιστά ένα διάκενο στην χωρική και οικονομική (εμπορική) κανονικότητα και από την άλλη η συχνή κινητικότητά τους ενόψει του κινδύνου της σύλληψης διαγράφει τροχιές διαφυγής μέσα στον αστικό χώρο. 9

10 Η θεωρητική προσέγγιση του «άτυπου» πλανόδιου εμπορίου ως μια «τακτική» επιβίωσης επιτρέπει και τη διερεύνηση της σχέσης μεταξύ υποτιμημένης εργασίας και υποτιμημένης ζωής. Η μεταναστευτική πολιτική και η ρύθμιση της αγοράς καθώς και ο κυρίαρχος λόγος που τις υποστηρίζει διευθετεί το χώρο, ρυθμίζει την αξία της εργασίας αλλά και «αποτιμά» την αξία της ανθρώπινης ζωής συγκεκριμένων κοινωνικών ομάδων. Η εκτός νόμου μη-αναγνωρισμένη και κατοχυρωμένη- δραστηριότητα και ύπαρξή τους μέσα στον αστικό χώρο θέτει ως πρόκληση ζωτικής σημασίας για τους πλανόδιους πωλητές την ανάπτυξη ενός συνόλου χωρικών πρακτικών που συνιστούν «τακτικές» επιβίωσης. Λώλης Βασίλης,Πάντειο Πανεπιστήμιο Το κύρος των εργαζομένων στις ΔΕΚΟ. Η περίπτωση της ΔΕΗ Τις τελευταίες δεκαετίες έχουν επέλθει αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης, διοίκησης και στις εργασιακές σχέσεις του δημοσίου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Η πώληση σε ιδιώτες των κρατικών μονοπωλίων, όπως οι τηλεπικοινωνίες, ενέργεια και μεταφορές, η εφαρμογή ιδιωτικο-οικονομικών αρχών και κριτηρίων στις επιχειρήσεις που είναι ακόμα υπό τον έλεγχο του κράτους, όπως η ΔΕΗ και τα ΕΛΤΑ, καθώς και η προώθηση ατομικής επιχειρηματικής συνείδησης στους εργαζομένους, συνέβαλαν στην εμφάνιση καινούριων προβλημάτων και την επιδείνωση των ήδη υπαρχόντων. Αυτές οι αλλαγές δεν είχαν τις ίδιες επιπτώσεις στο κύρος όλων των εργαζομένων. Οι διοικητικοί και οι τεχνικοί εργαζόμενοι βιώνουν διαφορετικά τις αλλαγές. Για τους υπαλλήλους που έρχονται σε επαφή με κοινό ιδιαίτερη σημασία αποκτά η εξυπηρέτηση του πελάτη, κάμπτοντας τις γραφειοκρατικές διαδικασίες. Ενώ, για τους τεχνικούς υπαλλήλους σημαντική είναι η αυτονομία στο πως θα χειριστούν τις καθημερινές εργασίες, καθώς και η εξουσία που απέκτησαν διαχειριζόμενοι το εργατικό προσωπικό των εργολάβων. Όμως, ακόμα και μέσα στις δυο αυτές μεγάλες κατηγορίες υπάρχουν ομάδες εργαζομένων που το κύρος τους διαφοροποιείται περισσότερο. Μέσα από την ανάλυση των ερωτηματολογίων και των συνεντεύξεων που πραγματοποιήθηκαν σε διοικητικό και τεχνικό προσωπικό της ΔΕΗ, στις μονάδες παραγωγής του Λαυρίου και της Μεγαλόπολης, τα ορυχεία της Μεγαλόπολης και τις διοικητικές υπηρεσίες της Αθήνας, σκοπός της παρουσίασης είναι να εντοπιστούν οι αλλαγές και να φανεί ποια είναι η επίπτωσή τους στο κύρος των εργαζομένων. Μαλεκάκη Ευφροσύνη,Πάντειο Πανεπιστήμιο Εργαζόμενες μετανάστριες μητέρες: η πρόσβαση τους στις υπηρεσίες βρεφονηπιακής φροντίδας Οι εργαζόμενες μετανάστριες μητέρες στην περιοχή της Αττικής, οι οποίες εργάζονται κατά κύριο λόγο σε οικιακές και βοηθητικές εργασίες βιώνουν ιδιαίτερες δυσκολίες πρόσβασης και χρήσης των υπηρεσιών βρεφονηπιακής 10

11 φροντίδας. Η εγγραφή των παιδιών τους στους βρεφονηπιακούς σταθμούς δεν είναι εφικτή, μ αποτέλεσμα να μην έχουν που να αφήνουν τα παιδιά τους (βρέφη ή νήπια) για να εργασθούν. Οι μέχρι τώρα έρευνες σε τοπικό και διεθνές επίπεδο καταλήγουν ότι τα περισσότερα προβλήματα προκύπτουν από την εργασία των μεταναστριών ( κυρίως σε χαμηλού κύρους επαγγέλματα), η οποία λόγω του ανεπίσημου χαρακτήρα της -τις περισσότερες φορές- δημιουργεί προβλήματα και δυσκολίες, οι οποίες επηρεάζουν στην πρόσβαση και χρήση των βρεφονηπιακών σταθμών. Επίσης παράγοντες όπως ο περιορισμένος αριθμός υπηρεσιών βρεφονηπιακής φροντίδας σε κάθε περιοχή, οι οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες, οι πολιτισμικές αντιλήψεις των μεταναστών σε αντίθεση με τις υπάρχουσες στην τοπική κοινωνία, καθώς και η αίσθηση «του διαφορετικού» που αντιπροσωπεύουν, αποτελούν δυσκολίες πρόσβασης στις ανωτέρω υπηρεσίες. Η αντιμετώπιση των υπηρεσιών βρεφονηπιακής φροντίδας απέναντι στις εργαζόμενες μετανάστριες μητέρες αφ ενός επηρεάζεται από τις δυσκολίες πρόσβασης που αναφέρθηκαν, αφ ετέρου επηρεάζεται και από την στάση των ιδίων των υπαλλήλων απέναντι τους. Η διακριτική ευχέρεια των υπαλλήλων, εάν δηλαδή κάποιος δικαιούται το κοινωνικό αγαθό ή αν θα συνεχίσει να το απολαμβάνει, έχει σημαντικό ρόλο στο θέμα πρόσβασης-χρήσης ή μη των εργαζομένων μεταναστριών μητέρων. Μπάδα Κωνσταντίνα, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων «Από τα μοδιστρόνια και τις μοδιστρούλες, στις μοδίστρες δασκάλες και πάλι πίσω». Με μια ιστορικοανθρωπολογική, διεπιστημονική ευρύτερα προσέγγιση του κόσμου της εργασίας από την πλευρά του γυναικείου φύλου, επιχειρείται η ανίχνευση της ιστορικότητας της εργασίας των γυναικών και ειδικότερα εκείνων των μορφών εργασίας που προσγράφτηκαν στο επίπεδο του λόγου, των αναπαστάσεων και κυρίως της πράξης, στο παρελθόν ως χαμηλού κύρους εργασίες και σήμερα ως άτυπες μορφές εργασίας. Το ενδιαφέρον ειδικότερα στρέφεται προς τη διερεύνηση της ιστορίας και της εθνογραφίας της εργασίας της μοδίστρας. Για τη μελέτη του θέματος αξιοποιήθηκαν η όποια γραπτή ιστορία και η ανάλυση του υλικού που προσφέρει η κ βιωμένη εμπειρία και μνήμη των μοδιστρών που άσκησαν τη μοδιστρική ως επάγγελμα. Η έμφαση στη μελέτη της βιωμένης εμπειρίας και της μνήμης δεν δίνεται μόνο γιατί λείπουν οι γραπτές πηγές, που ισχύει, αλλά γιατί με την αξιοποίηση της βιωμένης εμπειρίας και της μνήμης με την ανάδειξη μιας πολιτισμικής περισσότερο ιστορίας και εθνογραφίας μπορούμε να έχουμε όχι μόνο τη συμπλήρωση της ιστορίας του κόσμου της εργασίας, αλλά και μια διαφορετική ενδεχόμενα πρόσληψή της και ερμηνεία της. Μπέλλου Ευγενία, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Τα εργαστήρια των ασημουργών στο χθες και το σήμερα: οι όροι της μαθητείας και ο ρόλος των γυναικών ως άτυπων και υποστηρικτικών φορέων Στόχος της ανακοίνωσης αυτής είναι η συνοπτική παρουσίαση των συνθηκών υπό τις οποίες λάμβανε χώρα η μαθητεία στην τέχνη της ασημουργίας και η 11

12 ανίχνευση του άτυπου ρόλου των γυναικών στην συγκυρία της μετάβασης σε μια οικογενειακού τύπου οργάνωση των εργαστηρίων στις μέρες μας. Παρακολουθώντας την ιστορική διαδρομή της μαθητείας στην τέχνη (τσιράκι κάλφας) μέσα από τις γραπτές πηγές και τις προφορικές μαρτυρίες των σημερινών τεχνιτών θα επιχειρηθεί μια σκιαγράφηση των όρων της μαθητείας αυτής. Ο κανόνας της σιωπής. Η έννοια της αυθεντίας Η μύηση στον κόσμο των αξιών του εργαστηρίου. Η μαθητεία ως μέσο κοινωνικής ένταξης. Το εργαστήριο ως μικρογραφία της ευρύτερης κοινωνίας. Η παράλληλη μαθητεία (Σχολές εργαστήρια) Οι μεταβολές που επήλθαν με την πάροδο του χρόνου. Η ακμή και η πτώση. Από τα πολυάριθμα εργαστήρια στις οικογενειακού τύπου επιχειρήσεις. Ο ρόλος των γυναικών και η ενεργή πλην όμως άτυπη συμμετοχή τους στην διαδικασία της παραγωγής. Νιτσιάκος Βασίλης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Κτηνοτροφικές δομές και άτυπη μεταναστευτική εργασία ( ακολουθεί) Ξυπολυτάς Νικόλαος, Πάντειο Πανεπιστήμιο Εσωτερική οικιακή εργασία μεταναστριών: κοινωνικές και οικογενειακές σχέσεις. Η εισήγηση επικεντρώνεται στην ανάλυση των επιπτώσεων της οικιακής εργασίας πάνω στις οικογενειακές και κοινωνικές σχέσεις των εσωτερικών οικιακών εργατριών. Με γνώμονα τις κλασικές κοινωνιολογικές μελέτες αλλά την πιο πρόσφατη ελληνική και διεθνή βιβλιογραφία αναφορικά με τις κοινωνικές και οικογενειακές σχέσεις, υποστηρίζεται ότι οι μετανάστριες οικιακές εργάτριες έρχονται αντιμέτωπες με δύο ταυτόχρονες και οδυνηρές διαδικασίες. Από τη μία, λόγω της μετανάστευσης και της εργασίας τους, απομακρύνονται από τις υποστηρικτικές, οικογενειακές και κοινοτικές σχέσεις που είχαν στη χώρα υποδοχής. Από την άλλη, λόγω της οικιακής εργασίας σπρώχνονται σε επαφές ή δίκτυα που και αδυνατούν να παρέχουν στήριξη στις μετανάστριες και κυρίως ταυτίζουν τις μετανάστριες με το χαμηλό κοινωνικό κύρος που είναι αποτέλεσμα της υπηρετικής εργασίας. Εξετάζοντας την περίπτωση των Ουκρανών εσωτερικών οικιακών εργατριών, η εισήγηση επικεντρώνεται στους εξής άξονες: Οικογενειακοί δεσμοί Κοινωνικές σχέσεις αλληλεγγύης Σχέσεις με εργοδότες Οικονόμου Ανδρομάχη, Κέντρο Έρευνας Ελληνικής Λαογραφίας Ακαδημίας Αθηνών 12

13 Από την πλευρά των γυναικών και των παιδιών: κοινωνικές και πολιτισμικές νοηματοδοτήσεις της εργασίας στην ελληνική αγροτική κοινωνία Νοηματοδοτήσεις και προσλήψεις της εργασίας γενικότερα, όπως αυτές αποτυπώνονται στις κοινωνικές και πολιτισμικές πρακτικές και εκφράζονται μέσα από τον τοπικό βιωματικό και αφηγηματικό λόγο, συνθέτουν τον καμβά στον οποίο υφαίνονται οι έμφυλες εργασιακές σχέσεις στην ελληνική αγροτική κοινωνία. Μέσα από την ανάλυση συγκεκριμένων εθνογραφικών παραδειγμάτων αγροδασο-κτηνοτροφικών κοινωνιών αναδεικνύεται η θέση των γυκαικών και των παιδιών τόσο στην πρωτογενή (γεωργία, κτηνοτροφία, ρητινοκαλλιέργεια κ.ά) όσο και στη δευτερογενή, μεταποιητική, παραγωγική διαδικασία (παρασκευή κάρβουνου, ασβέστη κ.ά) και επισημαίνονται οι αλλαγές στον καταμερισμό εργασίας που σημειώνονται κατά τη μετάβαση από την προβιομηχανική στη βιομηχανική κοινωνία. Πίσω από τα ποσοτικά στοιχεία των επίσημων (τοπικών και κρατικών) στατιστικών και απογραφών, επιχειρείται η ανάδειξη των ποιοτικών χαρακτηριστικών και αξιολογήσεων της εργασίας με βάση το φύλο, την ηλικία, την εθνοτική και πολιτισμική ομάδα κ.ά και η κατανόηση και ερμηνεία της συγκρότησης και εξέλιξης των μελετούμενων κοινωνιών. Ολυμπίτου Ευδοκία, Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Η συγκρότηση των σπογγαλιευτικών επιχειρήσεων. Σχέσεις και όροι εργασίας στην «προβιομηχανική» και τη «βιομηχανική» σπογγαλιεία της Καλύμνου ( ) Με την προτεινόμενη ανακοίνωση θα ήθελα να παρουσιάσω συνοπτικά τις εργασιακές σχέσεις που απαντώνται στη σπογγαλιεία της Καλύμνου κατά τον 19 ο και 20ό αιώνα, συνθήκες οι οποίες είναι παρόμοιες με εκείνες των υπόλοιπων σπογγαλιευτικών τόπων. Αυτό που διαφοροποιεί την περίπτωση της Καλύμνου είναι η διάρκεια και η ανάπτυξη της σπογγαλιείας από τον ντόπιο πληθυσμό, ή μάλλον η διαρκής παρουσία της, που διαπερνά τουλάχιστον τον 19ο και τον 20ό αιώνα. Στις λεγόμενες παραδοσιακές κοινωνίες και στον χώρο των αντίστοιχων δραστηριοτήτων τους, οι εργασιακές σχέσεις ορίζονταν από το «έθιμο», την τοπική συνήθεια, αλλά και τις ειδικότερες συνθήκες κάθε επαγγελματικής εξειδίκευσης. Η έννοια του «εθίμου», η «σπογγαλιευτική συνήθεια του τόπου μας», στη δική μας περίπτωση, διαμορφώνει ένα πολύπλοκο σύστημα χρηματοδότησης και οργάνωσης της εργασίας στα σπογγαλιευτικά σκάφη. Η ιδιομορφία της δραστηριότητας αφενός (της οποίας η απόδοση δεν είναι δεδομένη εκ των προτέρων), οι ποικίλοι τρόποι αλιείας αλλά και οι διαφοροποιήσεις στις προσωπικές δεξιότητες είναι οι σημαντικότεροι παράγοντες που διαμορφώνουν αυτό το τοπίο. Επιπλέον η εξέλιξη, η εισαγωγή τεχνολογικών καινοτομιών δημιουργεί ένα πολύ αυστηρότερο και ιεραρχικότερο σύστημα, το 13

14 οποίο αποκλείει πολλούς, ενώ παράλληλα μετατρέπει τη σπογγαλιεία από ευκαιριακή απασχόληση σε «επάγγελμα». Τα βασικά χαρακτηριστικά του παρουσιάζουν, ωστόσο, αναλογίες με εκείνα άλλων βιοτεχνικών και μεταποιητικών δραστηριοτήτων του παραδοσιακού κόσμου. Αναφέρομαι στην ιεραρχική δομή που ορίζεται κυρίως από την εμπειρία και στη μακρά διάρκεια, την αντοχή του συστήματος στον χρόνο, παρά τις τεχνολογικές εξελίξεις και τις διεκδικήσεις των απασχολουμένων σε αυτήν. Αυτές οι σχέσεις εργασίας ίσως μοιάζουν σε μια πρώτη ματιά «άτυπες», στην περίπτωση της σπογγαλιείας αποδίδονται εν μέρει γραπτά, ενώ φαίνονται να έχουν τους δικούς τους εσωτερικούς κανονισμούς η δε κοινότητα εμφανίζεται ως ο τοποτηρητής τους. Θα πρέπει, ακόμη, να λάβουμε υπόψη μας ότι όλος σχεδόν ο πληθυσμός απασχολείται άμεσα ή έμμεσα με τη σπογγαλιεία. Μία σειρά επαγγελμάτων και δραστηριοτήτων αναπτύσσεται γύρω από αυτήν για να την υποστηρίξει ή προκύπτει από την ευμάρεια που φέρνει το σφουγγάρι στο νησί. Σε έναν επαγγελματικό χώρο κατεξοχήν ανδρικό, η γυναικεία εργασία είναι ευκαιριακή, βοηθητική και συμπληρωματική. Και ως τέτοια δεν διασώζεται σε γραπτά τεκμήρια. Υπάρχουν ωστόσο μαρτυρίες για τη συμμετοχή των γυναικών στην προετοιμασία του ταξιδιού αλλά και στην κατεργασία των σπόγγων στις αποθήκες των σπογγοεμπόρων. Παπαθεοδώρου Γιάννης, Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήημιο Ιωαννίνων «Ο Ζητιάνος» του Ανδρέα Καρκαβίτσα. Ατυπες μορφές εργασίας και κοινωνικός δαρβινισμός» ( ακολουθεί) Ρόκου Βασιλική, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων(ακολουθεί) Στο δρόμο προς την οικονομική ολοκλήρωση. Άγονη γραμμή μεγάλης διάρκειας ( ακολουθεί) Σπυριδάκης Μάνος, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Άτυπη Εργασία στη ναυπηγική βιομηχανία. Ανάγκη ή habitus;" ( ακολουθεί) Τοπάλη Πηνελόπη, Πανεπιστήμιο. Αιγαίου Η ελλειμματικότητα ως γυναικείος αγωνιστικός λόγος: Παράδοξες ανατροπές του ιεραρχικού περιεχομένου της έμμισθης οικιακής εργασίας 14

15 Στην Ελλάδα η έμμισθη οικιακή εργασία τοποθετείται στο τελευταίο σκαλοπάτι της εργασιακής ιεραρχίας ως κατά κανόνα άτυπη εργασία, χωρίς ασφάλιση, σταθερά ωράρια, καθορισμένο πλαίσιο καθηκόντων, κοινωνική αναγνώριση. Η οικιακή εργασία θεωρείται ένας φυσικός εργασιακός χώρος γυναικών, μειονοτήτων και μεταναστών. Το πλαίσιο επιτέλεσης της, ο οικιακός χώρος, αποτελεί το κατεξοχήν φυσικοποιημένο πεδίο γυναικείας δράσης, οδηγώντας στο παρελθόν και σήμερα σε συνδέσεις της με τη συγγένεια και τις άτυπες προσωπικές σχέσεις. Αποτέλεσμα των παραπάνω είναι η αποσύνδεση της έμμισθης οικιακής εργασίας από κανονικές μορφές εργασίας και η υποτίμησή της. Οι Ελληνίδες οικιακές εργαζόμενες επιχειρούν μία ανατροπή της υπηρετικής δομής και του υποτιμημένου χαρακτήρα της οικιακής εργασίας. Η ανατροπή αυτή επιτυγχάνεται με δύο τρόπους: πρώτον, τη διαρκή κατασκευή ομοιοτήτων με τις εργοδότριες (εθνική ταυτότητα, ηλικιακή ταυτότητα, οικογενειακή ταυτότητα). Στο ευρύτερο περιβάλλον των αλλοεθνών οικιακών εργαζομένων στη σύγχρονη Ελλάδα, των υποβιβαζόμενων στην κατηγορία της κοπέλας (π.χ. Αλβανίδες) ή της κόρης (π.χ. Φιλιππινέζες), η κατασκευή αυτή εξασφαλίζει μία προνομιακή θέση για τις Ελληνίδες γυναίκες. Δεύτερον, τη συγκρότηση ενός γυναικείου αγωνιστικού λόγου που αναγορεύει τις ίδιες σε παιδεμένες γυναίκες και τις εργοδότριες σε γυναίκες σε κατάσταση ανάγκης. Παίδεμα και ανάγκη συγκροτούν απομειωμένες γυναικείες φιγούρες, καθώς έχουν υποστεί κάποιας μορφής απώλεια (υγείας, χαράς, χρόνου, κ.λπ.). Eξασφαλίζοντας μία σχετική ομοιότητα και ταυτόχρονα αναγνώριση της γυναικείας τους ύπαρξης, εργαζόμενες και εργοδότριες συγκρούονται με ένταση σε έναν αγώνα προς τα κάτω : στόχος η κατάδειξη μεγαλύτερου πόνου, θυσίας και μαρτυρίου στη ζωή τους, η εξασφάλιση ενός θεμελιακά διαφοροποιητικού, της γυναικείας ποιότητάς τους, στοιχείου. Η νίκη στον αγώνα για ελλειμματικότητα, καθιστά τις Ελληνίδες εργαζόμενες προσωρινά έστω- υπερ-πλήρεις γυναίκες, αληθινές νοικοκυρές στον οικιακό χώρο μίας άλλης γυναίκας. Φούσκας Θεόδωρος, Πάντειο Πανεπιστήμιο «Χαμηλού κύρους εργασία και αποσυλλογικοποίηση: Η περίπτωση των μεταναστών από την Αλβανία στην Αθήνα» Η διεθνής κοινωνιολογική βιβλιογραφία έχει αναφερθεί εκτενώς στους μετανάστες από την Αλβανία. Αυτό που επιβεβαιώνεται στην πλειονότητα των μελετών είναι η δημιουργία ενός περιθωριοποιημένου χαμηλού κύρους εργαζομένου ο οποίος απασχολείται σε χειρωνακτικές εργασίες ή σε προσωπικές υπηρεσίες με πολλαπλούς εργοδότες, αποκομμένος από συλλογικότητες και αποκλεισμένος από εργασιακά δικαιώματα και διεκδικήσεις. Η εισήγηση επικεντρώνεται στις επιπτώσεις της εργασίας και της απασχόλησης στα χαμηλού κύρους επαγγέλματα επάνω στη συλλογική οργάνωση και αντιπροσώπευση των μεταναστών. Η μικρο-κοινωνιολογική ανάλυση εστιάζει στην περίπτωση των μεταναστών από την Αλβανία στην Αθήνα και ιδιαίτερα στις επιπτώσεις των χαρακτηριστικών της εργασίας τους στη σύσταση και συμμετοχή σε εργασιακές συλλογικότητες καθώς και στην απόκτηση νοοτροπιών για αυτές. Από τις 15

16 συνεντεύξεις εις βάθος με τους μετανάστες από την Αλβανία διαφαίνεται ότι η απασχόλησή τους είναι σε αδιέξοδα, χαμηλού κύρους επαγγέλματα, ασταθής ως προς το ωράριο, τις αποδοχές, τον τόπο και τον χώρο εργασίας, τους συναδέλφους και πολυεργοδοτική. Ταυτόχρονα, ενώ δεν τους παρέχονται εργασιακά δικαιώματα κατά τη διάρκεια ενός οικοδομικού ή τεχνικού έργου, μετά την ολοκλήρωσή αυτού, θα αναζητήσουν εργασία αλλού. Παρά το ότι μέλη του «Εργατικού Συλλόγου Αλβανών Μεταναστών στην Ελλάδα» θεωρούν ότι ο σύλλογος μπορεί να εκπροσωπήσει τους ίδιους και τους συμπατριώτες τους ώστε να διεκδικήσει εργασιακά δικαιώματα εκ μέρους τους, η συντριπτική πλειονότητα των συνεντευξιαζόμενων ανέφερε ότι δεν έχουν εμπιστοσύνη στον σύλλογο και στους εκπροσώπους του. Η πλειονότητα των συνεντευξιαζόμενων δεν έχει ιδιότητα μέλους στον σύλλογο απέχει επίσης και από τα ελληνικά συνδικάτα του επαγγέλματός τους. Οι κυρίαρχες αντιλήψεις που κυριαρχούν στους εργαζόμενους μετανάστες από την Αλβανία είναι η αβεβαιότητα και η ανασφάλεια καθώς και μια γενικότερη απογοήτευση από μέρους τους που εκδηλώνεται με αδιαφορία για τις συλλογικές οργανώσεις καθώς και η ανάπτυξη ατομικών πρακτικών όσον αφορά τα δικαιώματα στην εργασία. Χαντζαρούλα Ποθητή, Πανεπιστήμιο Αιγαίου Η παιδική εργασία στη Μεσοπολεμική Ελλάδα: Μνήμη και ταυτότητα Η ανακοίνωση διερευνά την κυρίαρχη κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου μορφή παιδικής εργασίας, την οικιακή εργασία. Επικεντρώνεται στις ποικίλες μορφές της έμμισθης οικιακής εργασίας και ιδιαίτερα στο θεσμό της ψυχοκόρης. Εξετάζει τη λειτουργία του θεσμού για τις οικογένειες που χρησιμοποιούσαν αυτή τη μορφή εργασίας αλλά και για τις οικογένειες οι οποίες έστελναν τα θηλυκά μέλη τους να εργαστούν. Η ανακοίνωση βασίζεται σε προφορικές μαρτυρίες πρώην έμμισθων οικιακών εργατριών και αναλύει την επίδραση της εμπειρίας της εργασίας στη διαμόρφωση της πολιτισμικής ταυτότητας καθώς και τον καθοριστικό ρόλο της στην δημιουργία μιας υπάλληλης υποκειμενικότητας. Οι μορφές της έμμισθης οικιακής εργασίας εξετάζονται στο πλαίσιο της τοπικής οικονομίας και των οικογενειακών στρατηγικών καθώς και μέσα από τις αφηγήσεις των πληροφορητριών και τη διαμεσολάβησή τους από τη μνήμη. Διερευνώνται οι έμφυλες και ηλικιακές ιεραρχίες που διαπερνούσαν τις αγροτικές οικογένειες αλλά και τις οικογένειες της εργατικής τάξης της πρωτεύουσας καθώς και οι συναισθηματικές πολιτικές οι οποίες καθόριζαν την αποδοχή των αποφάσεων των γονιών. Οι μαρτυρίες τοποθετούνται στο πλαίσιο της κρατικής κοινωνικής πολιτικής και των ιδιωτικών ιδρυμάτων που χρησιμοποίησαν την οικιακή εργασία ως μέσο αποκατάστασης των ορφανών, των φτωχών και των προσφύγων κατά το πρώτο μισό του εικοστού αιώνα. Ιορδάνης Ψημμένος Πάντειο Πανεπιστήμιο Προσωπικές υπηρεσίες και περιθωριοποίηση 16

17 Μετανάστριες οικιακές εργάτριες, εργαζόμενοι θεραπευτές, νοσηλευτές, χορεύτριες και εργαζόμενοι στην πορνεία, αποτελούν το σύγχρονο εργατικό δυναμικό της πιο γρήγορα αναπτυσσόμενης βιομηχανίας στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Αυτή η βιομηχανία είναι γνωστή για την παραγωγή προσωπικών υπηρεσιών, που στο μεγαλύτερο μέρος τους καλύπτουν σωματικές, ψυχολογικές και κοινωνικές ανάγκες γοήτρου ατόμων ή / και της σύγχρονης οικογένειας. Η δραστηριότητα των εργαζομένων σε αυτή τη βιομηχανία, επικεντρώνεται στην παραγωγή όχι πραγμάτων ή υλικών αγαθών (tangible goods), αλλά συμβόλων κύρους, ασφάλειας και φροντίδας. Η εργασία των εργαζομένων χαρακτηρίζεται από κοινωνική και οικονομική ανασφάλεια, προ-καπιταλιστικούς εργοδοτικούς δεσμούς και άτυπα ή / και παράνομα δίκτυα απασχόλησης. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κοινωνιολογία της εργασίας έχει αναπτύξει ένα σύνολο σκέψεων και κριτικών αναλύσεων ως προς τί αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι στον χώρο εργασίας τους, ποιές συνήθειες και αντιλήψεις αποκτούν και τί προσδοκούν από την εργασία τους. Το πρώτο μέρος της εισήγησης θα επικεντρωθεί στις ήδη υπάρχουσες διεθνείς μελέτες που αφορούν στο μεταναστευτικό εργατικό δυναμικό και τις πορείες ένταξής του στην κοινωνία. Ειδικότερα, αναφέρεται στις μελέτες της Σχολής του Σικάγο και της σύγχρονης βεμπεριανής και μαρξιστικής προσέγγισης, οι οποίες και τονίζουν τον άρρητο δεσμό ανάμεσα στον τύπο και τη φύση της εργασίας και την κοινωνική περιθωριοποίηση. Το δεύτερο μέρος της εισήγησης θα επικεντρωθεί στην πορεία των ερευνών στην Ελλάδα από το 1990 έως σήμερα. Με γνώμονα τις έρευνες του ΚΕ.Κ.ΜΟ.ΚΟ.Π. (Κέντρο Κοινωνικής Μορφολογίας και Κοινωνικής Πολιτικής) η εισήγηση στέκεται κριτικά απέναντι στη Λειτουργιστική προσέγγιση περί ένταξης και κοινωνικής συνοχής Συνομιλούν επίσης στο Στρογγυλό Τραπέζι με θέμα : Άτυπη εργασία και κοινωνική ανισότητα: Θεωρία και Πράξη. Σκεύος Παπαιωάννου, Καθ. Κοινωνιολογίας, Τμήμα Κοινωνιολογίας Παν. Κρήτης, Ιορδάνης Ψημμένος Αν. Καθηγητής Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής Πάντειο Πανεπιστήμιο Σιάνου Κύργιου Ελένη, Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης, Τμήμα Ψυχολογίας Παιδαγωγικής Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων(ακολουθεί) Τοπάλη Πηνελόπη, Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και ιστορίας, Παν. Αιγαίου Κωνσταντίνα Μπάδα, καθηγήτρια, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 17

18 18

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Επαγγελματικές Προοπτικές Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση Καθηγητής Ιορδάνης Ψημμένος, Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Καθηγητής Βασίλειος Χατζόπουλος, Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Κωδικός μαθήματος: ΚΕΠ 302 Διδάσκων: Δημήτρης Θ. Ζάχος Πιστωτικές μονάδες: 10 Χρόνος και τόπος διεξαγωγής: Τετάρτη 6-9 αίθουσα 907 Εισαγωγικά Η επιτυχής συμμετοχή σ ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Δημόσιες Πολιτικές Εναρμόνισης Οικογενειακής και Επαγγελματικής Ζωής: Μια κριτική αξιολόγηση»

«Οι Δημόσιες Πολιτικές Εναρμόνισης Οικογενειακής και Επαγγελματικής Ζωής: Μια κριτική αξιολόγηση» Ημερίδα: Ισορροπία εργασίας, οικογένειας και προσωπικής ζωής σε κρίση; Συνεδρία 4 η : Η Οικογενειακή και Επαγγελματική ζωή των γυναικών σε πίεση: Πολιτικές, Μαθήματα και Προκλήσεις Αθήνα, 29 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Σκοπός του σεμιναρίου που διεξήχθη στο κεντρικό κτίριο του Ε.Κ.Κ.Α., στις 8-9 Ιουλίου, ώρες 17:00-20:00, ήταν η πληροφόρηση

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιστημονική υπεύθυνη: Καθηγήτρια Ζωή Παπαναούμ Ημερίδα Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ V PRC «Συνδικαλισμός, συνδικάτα και συνδικαλιστική συμμετοχή στη συγκυρία της οικονομικής κρίσης», ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αντικείμενο της παρούσας έρευνας αποτέλεσε η διερεύνηση του βαθμού συνδικαλιστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτική Κοινωνιολογία

Αγροτική Κοινωνιολογία Αγροτική Κοινωνιολογία Θεματική ενότητα 6: Η αστικο-αντιστροφή & οι μετανάστες στη Νότια Ευρώπη και την Ελλάδα 3/3 Όνομα καθηγητή: Χαράλαμπος Κασίμης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός. Mονογραφίες υπό έκδοση 2007-10 1. Ευθυμίου, Η., Βιτσιλάκη, Χ. (2007). Φύλο και Νέες Τεχνολογίες: Εμπειρικές Προσεγγίσεις. Επιστημονική Σειρά Σπουδών Φύλου, Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Διαπολιτισμική Εκπαίδευση E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010 Management Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 Εισαγωγή Έννοια και Περιεχόμενο του Μάνατζμεντ Ποια είναι τα διοικητικά στελέχη και ποιος ο ρόλος τους στα διάφορα επίπεδα της ιεραρχίας Βάσικες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

«Γυναίκες Αρχιτεκτόνισσες / Πολιτικοί Μηχανικοί: Οι επιπτώσεις της οικονοµικής κρίσης στην εξισορρόπηση επαγγελµατικής και οικογενειακής ζωής»

«Γυναίκες Αρχιτεκτόνισσες / Πολιτικοί Μηχανικοί: Οι επιπτώσεις της οικονοµικής κρίσης στην εξισορρόπηση επαγγελµατικής και οικογενειακής ζωής» «Γυναίκες Αρχιτεκτόνισσες / Πολιτικοί Μηχανικοί: Οι επιπτώσεις της οικονοµικής κρίσης στην εξισορρόπηση επαγγελµατικής και οικογενειακής ζωής» Ναταλία Σπυροπούλου Ερευνήτρια ΕΚΚΕ Μεθοδολογία και δείγµα

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Η εκπαίδευση ως θεσμός κοινωνικοπολιτισμικής μεταβίβασης δομολειτουργισμός και ως θεσμός κοινωνικού μετασχηματισμού κριτική

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών

Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών Κοινωνικές ανισότητες και οικονομική κρίση: από τα ερευνητικά δεδομένα στην ηλεκτρονική πλατφόρμα στήριξης των εκπαιδευτικών Ερευνητική ομάδα Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου : Αλεξάνδρα Ανδρούσου,

Διαβάστε περισσότερα

20 Νοεμβρίου Κυρίες και κύριοι, Καλησπέρα σας.

20 Νοεμβρίου Κυρίες και κύριοι, Καλησπέρα σας. Ομιλία Αλεξάνδρας Πάλλη στην Ημερίδα της ΕΣΕΕ με θέμα: «Στηρίζουμε τη γυναικεία επιχειρηματικότητα, προωθούμε τη συμμετοχή των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων» 20 Νοεμβρίου 2013 Καλησπέρα σας. Θα ήθελα

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Πανεπιστήμιο Αιγαίου ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΑΠΟΦΟΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Τμήμα Τίτλος Απόφοιτου: Αντικείμενο του τμήματος: Κατευθύνσεις (εφόσον υπάρχουν) Διάρκεια Σπουδών: Προφίλ υποψήφιου μαθητή Κοινωνιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα

Το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα Το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα Δομή Το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα διαρθρώνεται σε τρεις διαδοχικές βαθμίδες: την Πρωτοβάθμια, τη Δευτεροβάθμια και την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Η Εκπαίδευση στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας

Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας Της Αθανασίας Κωνσταντίνου Συνέντευξη από την Ανδρούλλα Βασιλείου, Επίτροπο εκπαίδευσης, πολιτισμού, πολυγλωσσίας και νεολαίας Με δεδομένες τις αρχές στις οποίες στηρίχτηκε η οικοδόμηση της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΠΥΛΑΙΑΣ-ΧΟΡΤΙΑΤΗ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί το προτεινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

αντιπροσωπεύουν περίπου το τέσσερα τοις εκατό του συνολικού πληθυσμού διαμορφώνονται νέες συνθήκες και δεδομένα που απαιτούν νέους τρόπους

αντιπροσωπεύουν περίπου το τέσσερα τοις εκατό του συνολικού πληθυσμού διαμορφώνονται νέες συνθήκες και δεδομένα που απαιτούν νέους τρόπους Χαιρετισμός της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων στο Εργαστήριο με θέμα «Παιδική φτώχεια και ευημερία : 'Έμφαση στην κατάσταση των παιδιών μεταναστών στην Κύπρο και την Ευρωπαϊκή Ένωση» 17 Οκτωβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 2ο (σελ. 52-66) Βασικές κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας Ηγεσία και Διοικηση Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας 1. Η έννοια της αποτελεσματικής ηγεσίας Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως η έννοια της ηγεσίας δεν είναι ταυτόσημη με τις έννοιες της

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Emile Durkheim Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 2ο (σελ. 52-66) Βασικές κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ

ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ . Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ Στρατηγικές για την ενίσχυση των μαθητών 2 & 3 Οκτωβρίου 2008 2ο Γυμνάσιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η ιδέα Η θέση και ο ρόλος της γυναίκας στο κοινωνικό σύνολο διαφοροποιείται από κοινωνία σε κοινωνία και από εποχή σε εποχή. Είναι πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Οι αποδέκτες της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης

Οι αποδέκτες της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης Κογκίδου, Δ. & Τσιάκαλος Γ. Οι αποδέκτες της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Πρώτη δημοσίευση στην εφημερίδα Η Κυριακάτικη Αυγή στις 24 Απριλίου 2005 και στο: Γ. Τσιάκαλος (2006) Απέναντι στα εργαστήρια του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 Αγαπητοί συνάδελφοι, κυρίες και κύριοι, Σας ευχαριστώ όλους που ήρθατε στη χώρα μας και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α.

ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α. ΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Τ.Ε.Φ.Α.Α. Η δυνατότητα για εργασιακή απασχόληση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους δείκτες κοινωνικής καταξίωσης και αποδοχής του ατόμου από το κοινωνικό

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Βιβλίου. Δημήτρης Γερμανός Τμήμα Επιστήμων Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Παρουσίαση Βιβλίου. Δημήτρης Γερμανός Τμήμα Επιστήμων Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Επιστημονική Επετηρίδα, Παιδαγωγικού Τμήματος Νηπιαγωγών Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Τόμος 8 (2015) Παρουσίαση Βιβλίου Ρέντζου, Κ., Σακελλαρίου, Μ. (2014). Ο χώρος ως παιδαγωγικό πεδίο σε προσχολικά περιβάλλοντα

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - AD HOC MODULE 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - AD HOC MODULE 2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 25 Νοεμβρίου 2016 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - AD HOC MODULE 2015 Η Ελληνική Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών 4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών Στο προηγούμενο κεφάλαιο (4.1) παρουσιάστηκαν τα βασικά αποτελέσματα της έρευνάς μας σχετικά με την άποψη, στάση και αντίληψη των μαθητών γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Δήμητρα Κονδύλη, ερευνήτρια ΕΚΚΕ Καλαμάτα 6/6/2010 Η Ευρωπαϊκή Εμπειρία στον τομέα ένταξης μεταναστών Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για τη μετανάστευση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α

ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Όλγα Ιακωβίδου, Καθηγήτρια ΑΠΘ Τµήµα Γεωπονίας, Τοµέας Αγροτικής Οικονοµίας Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης e-mail:olg@agro.auth.gr Ο αγροτουρισµός,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες)

ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες) ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες) Αξίες αδιαµφισβήτητες από γενιά σε γενιά Οι σχέσεις καθορισµένες από ήθη και έθιµα Εξωτερική ηθική Κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος του Γιώργου Τσιάκαλου 25. ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Εισαγωγή 29

Πρόλογος του Γιώργου Τσιάκαλου 25. ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Εισαγωγή 29 Περιεχόµενα Πρόλογος του Γιώργου Τσιάκαλου 25 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Εισαγωγή 29 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Κοινωνικός αποκλεισµός και εκπαίδευση Θεωρητικές προσεγγίσεις 30 1.1 Κοινωνικός αποκλεισµός 30 1.1.1 Η εκπαίδευση ως παράγοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Γυναίκες κοινωνιολόγοι: οικογένεια, απασχόληση/υποαπασχόληση και ανεργία στον καιρό της κρίσης. Ανδρομάχη Χατζηγιάννη, Διευθύντρια Ερευνών, ΕΚΚΕ

Γυναίκες κοινωνιολόγοι: οικογένεια, απασχόληση/υποαπασχόληση και ανεργία στον καιρό της κρίσης. Ανδρομάχη Χατζηγιάννη, Διευθύντρια Ερευνών, ΕΚΚΕ Γυναίκες κοινωνιολόγοι: οικογένεια, απασχόληση/υποαπασχόληση και ανεργία στον καιρό της κρίσης Ανδρομάχη Χατζηγιάννη, Διευθύντρια Ερευνών, ΕΚΚΕ Η εξισορρόπηση, συμφιλίωση ή εναρμόνιση μεταξύ επαγγελματικής

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες

Διαπολιτισμική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες Διαπολιτισμική συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες Πολιτισμική επίγνωση Διαπολιτισμική ενσυναίσθηση Πολιτισμική επάρκεια Πολιτισμική ενδυνάμωση Διαπολιτισμική διαμεσολάβηση Παράγοντες κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ Νάουσα 13-15. Μαΐου 2005. Μαρία Ρεπούση Επ. Καθηγήτρια Ιστορίας & Διδακτικής της Ιστορίας Παιδαγωγική Σχολή ΑΠΘ

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ Νάουσα 13-15. Μαΐου 2005. Μαρία Ρεπούση Επ. Καθηγήτρια Ιστορίας & Διδακτικής της Ιστορίας Παιδαγωγική Σχολή ΑΠΘ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ Νάουσα 13-15 Μαΐου 2005 Μαρία Ρεπούση Επ. Καθηγήτρια Ιστορίας & Διδακτικής της Ιστορίας Παιδαγωγική Σχολή ΑΠΘ Η αξιοποίηση της βιομηχανικής κληρονομιάς στην ιστορική εκπαίδευση Ιστορική

Διαβάστε περισσότερα

Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2. Ιωάννινα 2004

Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2. Ιωάννινα 2004 Αθανάσιος E. Γκότοβος 1 Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2 Ιωάννινα 2004 1 Για τις επιστηµονικές θέσεις και απόψεις που διατυπώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Στόχος µας. η ουσιαστική. ισότητα των φύλων ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Στόχος µας η ουσιαστική ισότητα των φύλων ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ 2010-2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020

ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ 2014 2020 ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ 1 1. ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ 1.1 Αναφερθείτε

Διαβάστε περισσότερα

Εκθέσεις και προφορική ιστορία. Μουσεία, αντικείμενα και ανθρώπινες φωνές. Τα μουσεία:

Εκθέσεις και προφορική ιστορία. Μουσεία, αντικείμενα και ανθρώπινες φωνές. Τα μουσεία: Εκθέσεις και προφορική ιστορία Μουσεία, αντικείμενα και ανθρώπινες φωνές Τα μουσεία: ακολουθούν το ρεύμα για μια ιστορία «από τα κάτω» εμπλέκονται ολοένα και περισσότερο στην αναπαράσταση «δύσκολων» θεμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012)

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ο.Κ.Ε.) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΥΨΗΛΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ (Ν. 4071/2012) Εισαγωγή Ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 η Ελλάδα μετατράπηκε από χώρα

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Ο ρόλος των Δημοσίων Βιβλιοθηκών στην ενίσχυση της Κοινωνικής Συνοχής Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Κύρια σημεία της παρουσίασης Ρόλοι των Δημοσίων Βιβλιοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο Κεφάλαιο Πρώτο Η διγλωσσία / πολυγλωσσία είναι ένα παλιό φαινόμενο. Πάει χέρι με χέρι με τις μετακινήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΕΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ

ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΕΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ 3330 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ Οι πτυχιούχοι του Τμήματος κατέχουν τις απαραίτητες επιστημονικές γνώσεις και δεξιότητες στην εφαρμογή μεθόδων που τους δίνουν τη

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Κυρίες και κύριοι Αγαπητοί εργαζόμενοι Φίλες και φίλοι Θέλω να σας ευχαριστήσω για την παρουσία σας σήμερα εδώ, στο

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Σε συνεργασία με την Περιφερειακή Διεύθυνση Π.Ε. & Δ.Ε. Νοτίου Αιγαίου ΗΜΕΡΙΔΑ Το νέο κοινωνιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο...

1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο... 1 ο Διεθνές Συνέδριο... για να ξαναφανταστούμε το σχολείο... Οι Επιμορφωτικές Ανάγκες των Διοικητικών Υπαλλήλων των Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών: Μια Εμπειρική Διερεύνηση στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικο-πολιτισμική ετερότητα & Αναλυτικό Πρόγραμμα

Κοινωνικο-πολιτισμική ετερότητα & Αναλυτικό Πρόγραμμα Εισήγηση-παρουσίαση: Κοινωνικο-πολιτισμική ετερότητα & Αναλυτικό Πρόγραμμα Βασίλης Τσάφος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία, Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχολιάζουν: Αλεξάνδρα

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας 3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας Η νεοκλασική θεωρία της προσφοράς εργασίας που αναπτύξαμε προηγουμένως υποστηρίζει ότι οι επιλογές

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Παροχή τεχνικής υποστήριξης στα μέλη των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ), παροχή κατάρτισης στους εμπλεκόμενους σε αυτά σχετικά με τη λειτουργία

Παροχή τεχνικής υποστήριξης στα μέλη των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ), παροχή κατάρτισης στους εμπλεκόμενους σε αυτά σχετικά με τη λειτουργία Παροχή τεχνικής υποστήριξης στα μέλη των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ), παροχή κατάρτισης στους εμπλεκόμενους σε αυτά σχετικά με τη λειτουργία των Συμβουλίων αυτών και διευκόλυνση της δικτύωσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ

ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ Δρ. Κατερίνα Αργυροπούλου Η σύγχρονη αγορά εργασίας Η αγορά εργασίας μεταβάλλεται και διευρύνεται Η εργασία οργανώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασίες Κοινωνικού Αποκλεισμού στο σύγχρονο αστικό ιστό. Η Ελληνική εμπειρία

Διαδικασίες Κοινωνικού Αποκλεισμού στο σύγχρονο αστικό ιστό. Η Ελληνική εμπειρία ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΜΠ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ- ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ : ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ : 2007-2008 Μάθημα : Χωρικές, Κοινωνικές, Οικονομικές και Περιβαλλοντικές

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ψυχολογία 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013.

Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013. Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013. Βασιλική Τσεκούρα, Διευθύντρια Κατάρτισης του ΔΑΦΝΗ ΚΕΚ, Υπεύθυνη Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΖΗΤΗΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

ΖΗΤΗΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Α.Ε. ΖΗΤΗΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ 2004 ΖΗΤΗΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΩΝ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Το Παραπρόγραμμα ή κρυφό Αναλυτικό Πρόγραμμα Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ

ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΑΡΩΓΟΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ 1) ΚΟΙΝΟΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ 2) ΑΠΟΦΥΓΗ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Ο ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΥΘΟΥΣ Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια.

Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Οι διακρίσεις στην απασχόληση παραμένουν μεγάλες σήμερα παρά τις σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει στη χώρα μας τα τελευταία 30 χρόνια. Οι διακρίσεις συνδέονται άμεσα με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Επιμέλεια Εκθέσεων

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Επιμέλεια Εκθέσεων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Επιμέλεια Εκθέσεων Τάσεις της επιμέλειας ΙΙΙ: Δίνοντας φωνή σε εκθέματα και κοινωνικά υποκείμεν Διδάσκουσα: Επίκουρη Καθηγήτρια Εσθήρ Σ. Σολομών Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα