«ΟΙΟΝΕΙ» ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ (Με αφορμή τις αποφάσεις ΟλομΑΠ 25/2008 και ΑΠ 1603/2006) *

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«ΟΙΟΝΕΙ» ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ (Με αφορμή τις αποφάσεις ΟλομΑΠ 25/2008 και ΑΠ 1603/2006) *"

Transcript

1 Ι. Εισαγωγή «ΟΙΟΝΕΙ» ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ (Με αφορμή τις αποφάσεις ΟλομΑΠ 25/2008 και ΑΠ 1603/2006) * Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής του Αστικού Δικαίου στη Νομική Σχολή ΔΠΘ α. Η ικανότητα δικαίου, δηλαδή η ικανότητα να είναι κανείς φορέας δικαιωμάτων και υποχρεώσεων (υποκείμενο του δικαίου), είναι μια νομική ιδιότητα που α- πονέμεται από την έννομη τάξη 1 στον άνθρωπο (ΑΚ 34) και στα νομικά πρόσωπα (ΑΚ 61). Για να αντιδιαστέλλεται από αυτά ο άνθρωπος κατά νομική ορολογία χαρακτηρίζεται φυσικό πρόσωπο. Γενικά λοιπόν θεωρούνται ως υποκείμενα δικαίου τα «πρόσωπα», φυσικά και νομικά. β. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις ωστόσο, όπως εξηγείται στις επόμενες παραγράφους, επιβάλλεται να δεχθούμε ότι έχουν ικανότητα δικαίου (είναι υποκείμενα του δικαίου) και ορισμένες οντότητες κοινωνικές, πολιτικές, οικονομικές ή θρησκευτικές, στερούμενες νομικής προσωπικότητας (μη πρόσωπα). Πρόκειται για τις περιπτώσεις εκείνες, όπου η έννομη τάξη αναγνωρίζει δικαιώματα ή επιβάλλει υποχρεώσεις σε μορφώματα με στοιχειωδώς αυτοτελή οντότητα, δίχως να τους προσδώσει όμως νομική προσωπικότητα, όπως στα αμοιβαία κεφάλαια ακίνητης περιουσίας 2, σε θρησκευτικές μη ελληνορθόδοξες κοινότητες και ιερούς ναούς 3, στην επιχείρηση (υπό ορισμένη έννοια) 4 και σε άλλα, όπως οι «Ειδικοί Λογαριασμοί» 5 (ή «Ταμεία») δίχως νομική προσωπικότητα, που λειτουργούν ως ασφαλιστικοί οργανισμοί. Μεταξύ αυτών των μορφωμάτων δίχως νομική προσωπικότητα συγκαταλέγονταν μέχρι πρό τινος και τα πολιτικά κόμματα 6, που αναγορεύτηκαν νομικά πρό- * Δημοσιεύονται παρακάτω στις σελ. 45 επ. και 49 επ. αντιστοίχως. Το κείμενο εδώ αποδίδει σύνοψη πορισμάτων μείζονος έργου (μονογραφίας) υπό έκδοση. Την εξαγωγή τούτης της συνόψεως υπαγόρευσε αφενός η ανάγκη για επίκαιρο διάλογο με την δημοσιευόμενη νομολογία και αφετέρου η επιθυμία να ανταποκριθώ στο κάλεσμα συμβολής σε συλλογικό έργο με γενική θεματική τα νομικά πρόσωπα αφιερωμένο σε πανεπιστημιακό δάσκαλό μου, από όπου γίνεται εδώ προδημοσίευση. 1. Δηλαδή δεν είναι έμφυτη, δεν επιβάλλεται από τη φύση του πράγματος. (Πρβλ. Σημαντήρα, Γενικαί Αρχαί 2η έκδ. ημίτομος Α σελ. 197, Georgakopoulos, Die Gruendung der Aktiengesellschaft, zugl. Versuch eines Beitrags zur Lehre von der juristischen Person Γεωργακόπουλο, Εγχειρίδιο εμπορικού δικαίου τομ. 1 τευχ. 2 β έκδοση 2002 σελ. 28 μικρά στοιχεία). 2. Παρακάτω ΙΙΙ. 3. Παρακάτω ΙV. 4. Παρακάτω V. 5. Πρβλ. σχετικώς ΑΠ 1603/06 ΔΙΚΗ 38 (2007) σελ. 145 επ. με παρατηρήσεις Κ. Μπέη, κατά παραπομπή της οποίας εκδόθηκε η δημοσιευόμενη παρακάτω (σελ. 45 επ.) ΟλομΑΠ 25/ Παρακάτω ΙΙ. 11

2 12 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 σωπα από το νομοθέτη σχετικώς πρόσφατα, με το άρθρο 29 παρ. 6 του ν. 3023/02 7. Οι οντότητες αυτές μπορεί να συγκροτούνται από ενώσεις προσώπων 8 ή να α- ποτελούν (και) 9 περιουσιακό σύνολο 10, αλλά και να συνίστανται σε μεμονωμένα περιουσιακά στοιχεία, όπως ο μη ελληνορθόδοξος ιερός ναός που μπορεί να έχει «στο όνομά του» κινητά ή ακίνητα 11 (αποκτώντας αυτά μάλιστα με φορολογική απαλλαγή) 12 και το πλοίο ή το αεροσκάφος, που έχουν όνομα και αποτελούν αυτοτελείς επιχειρήσεις δυνάμενες να δημιουργούν χρέη 13. γ. Έχει μεν υποστηριχθεί και η άποψη ότι ορισμένα από αυτά τα μορφώματα πρέπει να θεωρούνται ως πρόσωπα 14. Όμως, η αναγνώριση, ερμηνευτικά, ικανότητας δικαίου στις οντότητες αυτές, όπως προτείνεται εδώ, δηλαδή η ορθή αναγωγή τους έτσι σε υποκείμενα δικαίου, δεν (πρέπει να) εξικνείται πάντως μέχρι το βαθμό να «αναγορεύονται» και νομικά πρόσωπα δίχως σχετική νομοθετική ρύθμιση 15, ούτε καν «εν μέρει» 16, αλλά ούτε και ως «ιδιόμορφα» 17 ή «άλλης μορφής και άλλης προέλευσης από τα καθιερωμένα» 18, διότι πρώτον δεν θα ήταν ορθό ούτε επιτρέπεται να αποκλίνει κανείς από τις θεμελιώδεις για τα νομικά πρόσωπα αρχές του 7. Κατ ορθήν πάντως ερμηνεία αυτής της διατάξεως (όπως επιχειρείται παρακάτω στον οικείο τόπο) πρόκειται απλώς για αναγνώριση ικανότητας δικαίου στα πολιτικά κόμματα δίχως αναγωγή τους κατά κυριολεξία σε νομικά πρόσωπα (παρά το γράμμα του νόμου). Εξάλλου η διάταξη αυτή αφορά μόνο εκείνα τα κόμματα που μετέχουν στις εκλογές, ή και τυγχάνουν κρατικής χρηματοδοτήσεως (πρβλ. Έκθεση της Επιστημονικής Υπηρεσίας της Βουλής, εισηγ. Στ. Κουτσουμπίνας). Συνεπώς τα κόμματα (τουλάχιστον όσα δεν μετέχουν στις εκλογές) παραμένουν και μετά το ν. 3023/02 στην ομάδα των μορφωμάτων που εξετάζονται εδώ. 8. Πολιτικά κόμματα, θρησκευτικές κοινότητες, κοινοπραξία κλπ. Για τις ενώσεις προσώπων δίχως νομική προσωπικότητα (ιδίως κοινοπραξία και αστική εταιρία) πρβλ. Κλ. Ρούσσο, Η θεωρία του νομικού προσώπου, σε Τιμ. Τομ. Απ. Γεωργιάδη σελ. 793 στον εκθέτη Η επιχείρηση, όπως εξηγείται παρακάτω, υπό V. 10. Ομάδα περιουσίας, όπως το αμοιβαίο κεφάλαιο ακίνητης περιουσίας (παρακάτω ΙΙΙ) ή οι Ειδικοί Λογαριασμοί (βλ. παραπάνω το κείμενο στον εκθέτη 5). 11. Βλ. παρακάτω IVα. 12. Βλ. ν. 2961/01 άρθρο 25 παρ. 1 α. (Ομοίως το προϊσχύσαν ταυτάριθμο άρθρο του ν. 183/73). 13. Βλ. σημ Βλ. σχετικώς παρακάτω, στην οικεία για το κάθε μόρφωμα παράγραφο. 15. Βλ. τη σχετική πειστική επισήμανση Κ. Μπέη, Prozessuales Denken aus Attika σελ. 295 παρ Όπως, αντίθετα, δέχονται για την συμπλοιοκτησία ο Κ. Παμπούκης (Ζητήματα της συμπλοιοκτησίας Αρμ 50 [1996] σελ παρ. 2 Β) και για το αμοιβαίο κεφάλαιο ακίνητης περιουσίας ο Αχ. Κουτσουράδης (Το αμοιβαίο κεφάλαιο ακινήτων, σε ΝΟΜΟΣ 7 [2005] Αφιέρωμα στον Αστ. Γεωργιάδη σελ. 303 = ΕπισκΕμπΔ 2000 σελ. 325 επ.). 17. Όπως χαρακτήρισε τα πολιτικά κόμματα (πρό του ν. 3023/02) το Μονομελές Πρωτοδικείο της Λάρισας (131/1988 ΝοΒ 1989 σελ. 608) και τις μη ορθόδοξες θρησκευτικές κοινότητες, όπως η Καθολική Εκκλησία της Παναγίας Χανίων, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (βλ. παρακάτω IV ε και σημ. 64). 18. Έτσι χαρακτήρισε (πρό του ν. 3023/02) τα πολιτικά κόμματα ο Χ. Κεφάλας, Η νομική φύση του πολιτικού κόμματος ΕλΔ 22 (1981) σελ /04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

3 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 13 κλειστού αριθμού των νομοθετικά προβλεπόμενων τύπων νομικών προσώπων, του ελέγχου της νομιμότητάς τους και της δημοσιότητας, που είναι απολύτως αναγκαίες για την ασφάλεια του δικαίου 19. Και δεύτερον, διότι η νομική προσωπικότητα ως σύλληψη κανονιστική (normativ), είναι κατά τη νομική της φύση έννομη συνέπεια, πράγμα που σημαίνει ότι η ύπαρξη νομικού προσώπου προϋποθέτει κανόνα δικαίου που το θεσπίζει (συνιστά την έννομη συνέπεια του εκάστοτε «πραγματικού» της ιδρύσεώς του) 20. Προκρίνεται λοιπόν εδώ ο χαρακτηρισμός «οιονεί» νομικά πρόσωπα, ως ο πλέον κατάλληλος για να αποδώσει μια διαφορετική από τα παραδεδεγμένα κατανόηση των όρων «πρόσωπο» και «υποκείμενο του δικαίου», με τρόπο που να μην θεωρούνται αυτές οι έννοιες πια ταυτόσημες, αλλά στο ευρύτερο εννοιολογικό πλάτος της δεύτερης (υποκείμενα δικαίου) να εντάσσονται και ορισμένες οντότητες, μη πρόσωπα, στις εξαιρετικές εκείνες περιπτώσεις όπως οι αναφερόμενες (και στο μέτρο) που ο νομοθέτης τις ανάγει σε φορείς δικαιωμάτων και υποχρεώσεων ή (και) τους αναγνωρίζει ικανότητα νομικής δράσεως 21. Στην αποκλίνουσα όμως άποψη, ότι ορισμένα από τα αναφερόμενα μορφώματα (βλ. παρακάτω στην οικεία για το καθένα παράγραφο), πέραν της αναγωγής τους σε υποκείμενα δικαίου θα μπορούσαν ή θα έπρεπε ερμηνευτικά να θεωρούνται και νομικά πρόσωπα, παρά την έλλειψη ρητής νομοθετικής προβλέψεως, δεν προσφέρεται ως στήριγμα ούτε ο τυχόν παραλληλισμός τους με την λεγόμενη de facto («εν τοις πράγμασι» ή «ανώμαλη»), δηλαδή αδημοσίευτη, ομόρρυθμη εταιρία. Και τούτο διότι, πρώτον, κατά την (ορθή, ως προς τη συγκεκριμένη παραδοχή) απόφαση 22/1998 της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου 22, η εταιρία αυτή δεν θεωρείται νομικό πρόσωπο 23. Αλλά και διότι, δεύτερον, υπό την αντίθετη εκδοχή 24, η (φαινομενικά ανάλογη) προβληματική διαφέρει στο ότι η εξομοίωση της de facto (αδημοσίευτης) 19. Πρβλ. και Φ. Δωρή, σχόλιο στην ΟλομΑΠ 22/1998 ΝοΒ 47 σελ Γεωργακόπουλος, Εγχειρίδιο εμπορικού δικαίου τομ. 1 τευχ. β έκδ σελ. 28 παρ. 2α, 434 Ι 1 και 435 παρ Βλ. Κ. Μπέη [Καλαβρό - Σταματόπουλο] Δικονομία ιδιωτικών διαφορών 1999 σελ : («πρέπει ν αναθεωρήσουμε τις ως τώρα πάγιες αντιλήψεις μας για τα υποκείμενα του δικαίου και της δίκης... κάθε φορά που η έννομη τάξη... καθιερώνει δικαιώματα και υποχρεώσεις για ορισμένα μορφώματα, τότε αυτά δέον να έχουν αυτοδικαίως την ικανότητα δικαίου και διαδίκου»). Για τον όρο ικανότητα (ή υποκείμενο) «νομικής δράσεως» βλ. Καστρήσιο, παρακάτω σελ. 27 επ. (Η κοινοπραξία ΙΙΙ 1β και ιδίως 2α σελ ). 22. Βλ. ΝοΒ 1999 σελ. 228 = ΕλΔ 1998 σελ. 532 = ΕΕμπΔ 1998 σελ. 782 = ΕπισκΕμπΔ 1998 σελ Δεν συμμερίζομαι την περαιτέρω παραδοχή της αποφάσεως αυτής, κατά την οποία η κοινοπραξία στερείται ικανότητας δικαίου. Περί αυτού πρβλ. την μεταγενέστερη ΟλομΑΠ 14/2007 Δίκη 38, 1207 με σχόλιο Κ. Μπέη και ΟλομΣτΕ 605/2008 ΝοΒ 56 (2008) σελ επ. 24. Σταθερή, πλην της ΟλομΑΠ 22/98, θέση θεωρίας και νομολογίας (ενδεικτικά Ε. Περράκης, Γενικό μέρος του εμπορικού δικαίου 1999 παρ. 37 αρ. 7 σελ. 249 με σχετικές παραπομπές και Καστρήσιος, παρακάτω σελ. 28 προς 29 και εκεί σημ. 10, με παραπομπές σε θεωρία και νομολογία).

4 14 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 ομόρρυθμης εταιρίας με νομικό πρόσωπο γίνεται από τους υποστηρικτές της κυρίως, αν όχι αποκλειστικά, για λόγους προστασίας τρίτων, ενώ εδώ, όπως εκτίθεται στην οικεία θέση, η προτεινόμενη αναγνώριση ικανότητας δικαίου των εν λόγω μορφωμάτων (μη προσώπων) δια της αναγωγής τους σε υποκείμενα δικαίου υπαγορεύεται από λόγους νομικής προστασίας κυρίως αυτών των ιδίων. Εν κατακλείδι, υπό την εδώ υιοθετούμενη θεώρηση, υποκείμενα του δικαίου, δεν είναι κατ ανάγκην μόνο τα πρόσωπα, φυσικά ή νομικά, αλλά και ορισμένες οντότητες (μη πρόσωπα) φορείς ικανότητας δικαίου 25 περιορισμένης, προς εξυπηρέτηση του συγκεκριμένου, εκάστοτε, νομοθετικού σκοπού, στις οποίες η έννομη τάξη ενώ τις θέλει φορείς δικαιωμάτων - υποχρεώσεων, εν τούτοις αρνείται την νομική προσωπικότητα και γι αυτό χαρακτηρίζονται εδώ ως οιονεί νομικά πρόσωπα. δ. Άλλο είναι το ζήτημα ότι η νομοθετική πρόσδοση νομικής προσωπικότητας σε μια οντότητα δεν συνεπάγεται κατ ανάγκη και την απόκτηση πάντα απεριόριστης ικανότητας δικαίου, αλλά αυτή μπορεί να οριοθετείται (να είναι δηλαδή περιορισμένη) είτε ρητά από τον ίδιο το νομοθέτη είτε ερμηνευτικά, με αναγωγή στον επιδιωκόμενο κατά περίπτωση νομοθετικό σκοπό της ιδρύσεως και λειτουργίας του εκάστοτε νομικού προσώπου. Σε τέτοιες περιπτώσεις μόνο (και ανεξάρτητα από τις ανωτέρω περιπτώσεις μορφωμάτων, μη προσώπων), θα μπορούσε ίσως να γίνεται λόγος για «εν μέρει» νομική προσωπικότητα 26, σε κάθε περίπτωση πάντως μάλλον αδόκιμα, αφού κατά κυριολεξία μερική (περιορισμένη) μπορεί να είναι μόνο η ικανότητα δικαίου, ως δεκτική διαβαθμίσεως κατά την έκτασή της (από το νομοθέτη ή ερμηνευτικά, όπως αναφέρθηκε), και όχι η νομική προσωπικότητα 27 που είτε υπάρχει είτε όχι και δεν νοείται κατάτμησή της. ε. Ως δικονομικό αντίκρισμα της ικανότητας δικαίου θεσπίζεται με το πρώτο εδάφιο του άρθρου 62 ΚΠολΔ η ικανότητα να είναι κανείς διάδικος. Η πρόσδοση όμως αυτής της ικανότητας, με το δεύτερο εδάφιο του ίδιου άρθρου, και σε ενώσεις προσώπων στερούμενες νομικής προσωπικότητας, προκάλεσε στην πράξη δυσεπίλυτα ζητήματα που με τη σειρά τους τροφοδότησαν ζωηρό θεωρητικό προβληματισμό 28, στον οποίο ίσως προσφέρεται μια νέα οπτική με αφετηρία την προτεινόμενη εδώ εννοιολογική διαφοροποίηση των όρων πρόσωπο και υποκείμενο δικαίου. Προσεκτικότερη ανάγνωση της διατάξεως αποκαλύπτει δηλαδή ότι δεν γίνεται 25. Βλ. και Κ. Μπέη, π. στη σημ. 21 και Φ. Δωρή, ΝοΒ 47 σελ Ομοίως, Κ. Παναγόπουλος, Εισαγωγή στο δίκαιο και στο αστικό δίκαιο 1999 σελ 78 παρ. Β Που προτείνει ο Αχ. Κουτσουράδης (βλ. στη σημ. 53), ακολουθώντας τον Κ. Παμπούκη, Ζητήματα της συμπλοιοκτησίας, Αρμ 50 (1996) σελ προς 1427 και 1429 στον εκθέτη Με αφετηρία, πάντοτε, την κατανόηση των όρων ικανότητα δικαίου και προσωπικότητα όχι ως εννοιολογικά ταυτόσημων, αλλά ως σχετιζομένων μεταξύ τους με τον τρόπο που υιοθετείται εδώ (παραπάνω Ιγ). 28. Βλ. σχετικώς Καστρήσιο, παρακάτω σελ. 27 επ., όπου και σχετικές παραπομπές. 25/04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

5 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 15 λόγος για νομική προσωπικότητα στο πρώτο της εδάφιο, αλλά μόνο για ικανότητα να είναι κανείς υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων (ικανότητα δικαίου). Υπό το πρίσμα λοιπόν της εδώ προτεινόμενης επανεξετάσεως της σχέσεως των εννοιών πρόσωπο και υποκείμενο (ή ικανότητα) δικαίου, η αναφορά σε μορφώματα στερούμενα νομικής προσωπικότητας στο δεύτερο εδάφιο δεν φαίνεται να είναι δεδομένο, όπως θεωρείται ως τώρα από τους συγγραφείς και τη νομολογία, ότι σημαίνει αναγκαίως και σε κάθε περίπτωση οντότητες στερούμενες και ικανότητας δικαίου. Αντιθέτως, η ρύθμιση του άρθρου 62 ΚΠολΔ, ορθά ερμηνευόμενη στο σύνολό της, πρέπει να δεχθούμε ότι απονέμει ικανότητα διαδίκου τόσο σε οντότητες οι οποίες παρόλο που δεν έχουν (νομική) προσωπικότητα ούτε ικανότητα δικαίου, πάντως είναι ενώσεις προσώπων (εδ. α ), όσο και σε οντότητες που πάντως έχουν ικανότητα δικαίου, ακόμη και αν δεν είναι πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων (εδ. β ), δηλαδή και σε μορφώματα δίχως νομική προσωπικότητα, όπως τα εδώ εξεταζόμενα. Το ζήτημα αυτό αναδεικνύεται ιδίως (και ενδεικτικά) στο παράδειγμα της κοινοπραξίας 29, που υπήρξε άλλωστε η κύρια αφορμή του αναφερθέντος (στον εκθέτη 28) προβληματισμού, αλλά και στη συμπλοιοκτησία, ως μόρφωμα που εμφανίζει πολλά κοινά γνωρίσματα με αυτήν 30, όπως επίσης στο «Ταμείο» (Ειδικός Λογαριασμός Επικουρικής Ασφαλίσεως) στο οποίο αναφέρεται η ΟλομΑΠ 25/2008 (παρακάτω σελ. 45 επ.). ε. Η προσέγγιση, αμέσως στη συνέχεια, των εδώ ονομαζόμενων «οιονεί» νομικών προσώπων δεν αποβλέπει στην εξέταση όλων των ζητημάτων που τα αφορούν, καθώς αυτό είναι αντικείμενο του διαφορετικού κλάδου στον οποίο κυρίως εντάσσεται το καθένα. (Συνταγματικό δίκαιο για τα πολιτικά κόμματα, εμπορικό δίκαιο για τα αμοιβαία κεφάλαια ακίνητης περιουσίας και για την επιχείρηση, εκκλησιαστικό δίκαιο για τις μη ελληνορθόδοξες θρησκευτικές ενότητες). Η ενασχόληση εδώ με τις αναφερόμενες οντότητες, υπό το πρίσμα των Γενικών Αρχών του αστικού δικαίου, εστιάζεται συνεπώς στο ζήτημα αν αυτές είναι υποκείμενα του δικαίου (αν έχουν ικανότητα δικαίου) και σε ποια έκταση. II. Τα πολιτικά κόμματα α. Τα πολιτικά κόμματα λοιπόν, ως το 2002 (βλ. άρθρο 29 6 ν. 3023/02 παρακάτω στη σημ. 45), δεν είχαν χαρακτηρισθεί νομοθετικά ως νομικά πρόσωπα. Ήταν απλές ενώσεις προσώπων στερούμενες προσωπικότητας 31. Εν τούτοις, με ο- 29. Βλ. προηγ. σημείωση. 30. Για την ομοιότητα συμπλοιοκτησίας και κοινοπραξίας, από τη σκοπιά που ενδιαφέρει εδώ, πρβλ. Κ. Παμπούκη, Ζητήματα της συμπλοιοκτησίας Αρμ 50 (1996) σελ και εκεί σημ Έτσι, πειστικά, ΣτΕ 2145/79 (ΤοΣ 1979 σελ. 600 επ.) που όμως, κατά τα λοιπά, δεν έδωσε ι- κανοποιητική λύση στο ζήτημα της ικανότητας διαδίκου (ή και δικαίου) των πολιτικών κομμάτων. Α- ντιθέτως, νομική προσωπικότητα αναγνωρίζουν στα κόμματα από τη νομολογία οι αποφάσεις ΕφΛαρ 243/77 (ΠοινΧρ ΚΖ σελ. 901 με σύμφωνο σχόλιο Ε. Καραμανώλη) και ΜΠρΛαρ 131/88 ΝοΒ 1989

6 16 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 ρισμένες διατάξεις ο νομοθέτης είχε ήδη απονείμει σ αυτά (όχι στα κατ ιδίαν μέλη τους) ορισμένα δικαιώματα και τους είχε επιβάλλει συγκεκριμένες υποχρεώσεις, ανάγοντάς τα έτσι (ως φορείς δικαιωμάτων και υποχρεώσεων) ουσιαστικά σε υποκείμενα του δικαίου, προσδίδοντάς τους επίσης εμμέσως μεν πλην αφεύκτως και δικαιοπρακτική ικανότητα (ή, ορθότερα, νομικής δράσεως με την έννοια που με άλλη αφορμή αποδίδει στον όρο αυτό ο Καστρήσιος, παρακάτω σελ. 27 επ. παράγρ. 20 ΙΙΙ 1β και 2α). β. Ειδικότερα, τα κόμματα ήταν, πολύ πριν από το ν. 3023/02, δικαιούχοι οικονομικής ενισχύσεως από το κράτος 32, είχαν την ικανότητα να κληρονομούν εκ διαθήκης 33 και την υποχρέωση να δημοσιεύουν ισολογισμό εσόδων και εξόδων 34, όπου μεταξύ άλλων να περιλαμβάνουν και αυτά που προέρχονται «από δάνεια ή δωρεές» που βεβαίως, ως συμβάσεις, προϋποθέτουν τη σύμπραξη (δικαιοπρακτική δήλωση αποδοχής) του κόμματος, πράγμα που με τη σειρά του προϋποθέτει αναγκαίως δικαιοπρακτική ικανότητα. Άλλωστε, αξιοποιώντας τα χρήματα της κρατικής ενισχύσεως ή άλλων πηγών, το κόμμα μπορούσε να δρά νομικά και να δικαιοπρακτεί στο δικό του όνομα και για ίδιο λογαριασμό στις τρέχουσες συναλλαγές του, όπως λχ για την παραγγελία εκλογικού υλικού, τη μίσθωση γραφείων ή και την αγορά ακινήτων για τη στέγαση των γραφείων του, την πρόσληψη εργαζομένων ή για άλλο σκοπό που αρμόζει στην κατά το Σύνταγμα δραστηριότητά του, καθιστάμενο με τη νομική δράση του ασφαλώς αυτό το ίδιο δικαιούχος ή οφειλέτης, όχι τα κατ ιδίαν μέλη του. γ. Οι διαπιστώσεις αυτές προβλημάτισαν τη θεωρία 35 και τη νομολογία 36 για το κατά πόσο συμβιβάζονταν με τη νομοθετική άρνηση, ως το 2002, της νομικής προσωπικότητας στα κόμματα. Υποστηρίχθηκε συγκεκριμένα ότι «η άρνηση του νομοθέτη για πρόβλεψη συγκεκριμένου τύπου νομικής προσωπικότητας δεν σημαίνει και άρνηση αποδοχής της νομικής προσωπικότητας στα πολιτικά κόμματα» 37, αλλά «από τη στιγμή που θα καταθέσει (το κόμμα) τη δήλωση του ν.δ. 59/1974, εκπληρώνει την κοινή τυπική προϋπόθεση δημοσιότητας όλων των νομικών προσώπων και αποκτά νομική προσωπικότητα» 38. σελ. 608 και από τους συγγραφείς ο Χ. Κεφάλας, Η νομική φύση του πολιτικού κόμματος ΕλΔ 22 (1981) σελ & Άρθρο 29 παρ. 2 του Συντάγματος. 33. Άρθρο 25 παρ. 1 ν.δ. 118/73, όπως τροποποιήθηκε με το ν. 1443/84 άρθρο Άρθρο 4 παρ. 3 ν. 1443/ Πρβλ. αρχικά Χ. Κεφάλα, Η νομική φύση του πολιτικού κόμματος ΕλΔ 22 (1981) σελ & Επίσης Γ. Δρόσσο, Η νομική θέση των πολιτικών κομμάτων σελ Για τον πιο πρόσφατο προβληματισμό βλ. Κ. Μπέη παρακάτω στη σημ Βλ. μειοψστε 2145/79 ΤοΣ 1979 σελ. 600 επ. ιδίως 603. ΜΠρΛαρ 131/88 ΝοΒ 1989, Χ. Κεφάλας, Η νομική φύση του πολιτικού κόμματος ΕλΔ 22 (1981) σελ. 417 σημ Χ. Κεφάλας, Η νομική φύση του πολιτικού κόμματος ΕλΔ 22 (1981) σελ. 417 στον εκθέτη /04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

7 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 17 Στη νομολογία, πέραν της αποφάσεως ΕφΛαρ 243/77 39, χαρακτηριστική είναι σχετικώς η διατύπωση στις αιτιολογίες της αποφάσεως ΜΠρΛαρ 131/88 (ΝοΒ 1989, 608) ότι η περιγραφόμενη νομική θέση των κομμάτων «μόνο με τη θεώρησή τους ως νομικών προσώπων μπορεί να δικαιολογηθεί» και ότι συνεπώς τα πολιτικά κόμματα είναι νομικά πρόσωπα, «ιδιόμορφα» έστω, «με τη γενική πάντως ικανότητα δικαίου» των εν γένει νομικών προσώπων. Την παραδοχή αυτή επιστήριξε το δικαστήριο στην «αυτοτέλεια» των πολιτικών κομμάτων, την οποία τους προσδίδει ιδίως η ύπαρξη ονόματος και εμβλήματος, η δημοσιότητα της ιδρύσεώς τους 40, η εσωτερική τους οργάνωση και η εξουσία να ενεργούν ιδίω ονόματι. δ. Η όντως αξιοπρόσεχτη επισήμανση της αυτοτέλειας του πολιτικού κόμματος και η νομολογιακή θέση ότι σ αυτά έπρεπε να αναγνωριστεί ικανότητα δικαίου ά- ξιζαν (και έτυχαν) 41 επιδοκιμασίας. Η περαιτέρω παραδοχή όμως της αναφερόμενης δικαστικής αποφάσεως και της απόψεως στη θεωρία, ότι (ως αναγκαίο μάλιστα επακόλουθο) τα πολιτικά κόμματα ήταν νομικά πρόσωπα, δικαιολογεί επιφυλάξεις. Στη θέση αυτή υποκρύπτεται ως, εκ πρώτης όψεως εύλογη, αφετηρία η παραδοσιακή κατανόηση ως ταυτόσημων 42 των όρων «προσωπικότητα» και «ικανότητα δικαίου», ώστε η αναγνώριση της δεύτερης να «περνά» αναγκαίως από την ύπαρξη και της πρώτης. Πλησιέστερη όμως στις επιλογές του νομοθέτη για τα πολιτικά κόμματα (πριν και μετά το ν. 3023/02, τουλάχιστον για αυτά που δεν μετέχουν στις εκλογές), θα ήταν η ερμηνευτική επίλυση του ζητήματος από το ένα μέρος (υπό το πρίσμα δηλαδή της αρχικής νομοθετικής σιωπής) 43 με επανεξέταση της σχέσεως των όρων 39. ΠοινΧρον ΚΖ σελ. 901: «Τα πολιτικά κόμματα... αποτελούν ενώσεις προσώπων, τα οποία αποκτούν νομικήν προσωπικότητα αφ ής καταθέσουν δήλωσιν... εις τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου». 40. Δηλαδή η κατάθεση ιδρυτικής δηλώσεως στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου (π.δ. 59/74 άρθρο 1). Σχετικώς βλ. επίσης Χ. Κεφάλα, π. ιδίως σελ Βλ. για τη συγκεκριμένη δικαστική απόφαση τη μνεία του Αχ. Κουτσουράδη, π. σελ Πρβλ. επίσης Κ. Μπέη, σχόλιο στην απόφαση ΑΠ 360/94 ΔΙΚΗ 26 σελ. 289 επ. αριθ. 3: «το δικαίωμα ίδρυσης και λειτουργίας πολιτικών κομμάτων, όσο και η δυνατότητα οικονομικής ενισχύσεως από τον κρατικό προϋπολογισμό... σημαίνει ότι τα πολιτικά κόμματα έχουν ικανότητα δικαίου... μολονότι κανείς δε σκέφτηκε να τα υποχρεώσει να αναγνωριστούν... προηγουμένως ως σωματεία». Βλ. και Κ. Μπέη [Καλαβρό - Σταματόπουλο], Δικονομία Ιδιωτικών Διαφορών 1999 σελ. 298 προς Βλ. Απ. Γεωργιάδη,. Γενικές Αρχές 3η έκδ παρ. 9 αρ. 2 σελ Φ. Δωρή, Εισαγωγή στο Δίκαιο τ. Β Ν. Παπαντωνίου, Γενικές Αρχές 3η έκδ παρ σελ. 86. Ι. Σπυριδάκης, Γενικές Αρχές 1985 σελ Από τους συγγραφείς του Εμπορικού Δικαίου ενδεικτικά, αλλά χαρακτηριστικά, Λ. Γεωργακόπουλος, Εγχειρίδιο εμπορικού δικαίου 2η έκδ παρ. 1 ΙΙΙ.1 σελ. 27 προς 28: «Νομική προσωπικότητα ή νομικό πρόσωπο είναι η ικανότητα δικαίου...». Ειδικά δε προκειμένου για τα πολιτικά κόμματα βλ. Χ. Κεφάλα, π. σελ. 409 σημ. 63: «Η προσωπικότητα εδώ ταυτίζεται με την ικανότητα δικαίου». 43. Που τα μεταχειρίστηκε μεν αναμφίβολα ως υποκείμενα ορισμένων εννόμων σχέσεων, πλην

8 18 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 «προσωπικότητα» και «ικανότητα δικαίου» κατά το εννοιολογικό τους πλάτος και συγκεκριμένα με τη διαφοροποίησή τους στο μέτρο που μπορεί κατ εξαίρεση να επιφυλάσσεται και σε ορισμένα μορφώματα, μη πρόσωπα, η ικανότητα δικαίου (και νομικής δράσεως) σε περιπτώσεις ειδικές και στην έκταση 44 που εκάστοτε παρίσταται ως αναγκαία για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού και που εν προκειμένω συνίσταται στην «εκπλήρωση της συνταγματικής αποστολής» των πολιτικών κομμάτων. Κάτι που ξεκάθαρα, από το άλλο μέρος, (υπό το φώς δηλαδή της πρόσφατης νομοθετικής ρυθμίσεως), προκύπτει από τη σχετική διακήρυξη του ν. 3023/02 45 και που παράλληλα, κατ αντίστροφη φορά, διαδηλώνει όχι την κατά κυριολεξία (παρά το γράμμα του νόμου) πρόσδοση νομικής προσωπικότητας στο πολιτικό κόμμα, αλλά την αναγνώριση σ αυτό ικανότητας δικαίου και δη στην έκταση που υποδηλώνει η αναγωγή στον επιδιωκόμενο νομοθετικό σκοπό, δηλαδή εν προκειμένω στην «εκπλήρωση της συνταγματικής αποστολής» του κόμματος. Συνοψίζοντας, υπό εκατέρα των νομικών φύσεων (πρόσωπο, μη πρόσωπο) πριν και μετά το ν. 3023/02, το πολιτικό κόμμα έχει τόση ικανότητα δικαίου και νομικής δράσεως, όση του επιτρέπει την απρόσκοπτη εκπλήρωση της αποστολής του, όπως: να καθίσταται δικαιούχος της κρατικής επιχορηγήσεως (να την εισπράττει και να τη διαχειρίζεται ιδίω ονόματι), να μισθώνει ή αγοράζει γραφεία, να προσλαμβάνει προσωπικό, να παραγγέλλει προεκλογικό υλικό, να κληρονομεί εκ διαθήκης, να δραστηριοποιείται ως επιχείρηση εκδοτική για την προώθηση της πολιτικής του ιδεολογίας με εφημερίδες ή περιοδικά και βιβλία κλπ. Προς άσκηση άλλων, μη πολιτικών (ιδίως επιχειρηματικών) δραστηριοτήτων θα είναι ικανό το πολιτικό κόμμα, μόνον εφόσον αυτές μπορεί να θεωρηθεί ότι ε- ντάσσονται στην «εκπλήρωση της συνταγματικής του αποστολής». ΙΙΙ. Το Αμοιβαίο Κεφάλαιο Ακίνητης Περιουσίας Το παράδειγμα του Αμοιβαίου Κεφαλαίου Ακίνητης Περιουσίας προσφέρεται κατ εξοχήν για να καταδειχθεί πως η παραδοχή ότι δεν έχουν ικανότητα δικαίου μόνο τα πρόσωπα (φυσικά ή νομικά), αλλά και ορισμένες οντότητες (μη πρόσωπα) προς εξυπηρέτηση συγκεκριμένου νομοθετικού σκοπού, αν και ηχεί ίσως παράδοξη στη γενικότητά της, είναι εν τούτοις η πλέον πρόσφορη προς άρση του δογματικού όμως δίχως να τα αναγορεύει (ρητά) σε νομικά πρόσωπα. 44. Πλήρης ικανότητα δικαίου, περιορισμένη ή, κατά περίπτωση, και υποτυπώδης μόνο. 45. Άρθρο 29 παρ. 6: «Το πολιτικό κόμμα αποκτά με την ίδρυσή του νομική προσωπικότητα για την εκπλήρωση της συνταγματικής αποστολής του». Πρβλ. και την Έκθεση της Επιστημονικής Υπηρεσίας της Βουλής, Εισηγ. Στ. Κουτσουμπίνας, που αναρωτιέται: «η νομική προσωπικότητα αναγνωρίζεται μόνον στο μέτρο που εξυπηρετεί την εκπλήρωση της εν λόγω αποστολής (και συνεπώς για μια δραστηριότητα που δεν συναρτάται άμεσα με την αποστολή αυτή, το πολιτικό κόμμα δεν έχει νομική προσωπικότητα); ή...». 25/04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

9 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 19 αδιεξόδου στο οποίο θα οδηγούσε τυχόν εμμονή (εννοιοκρατική) στην απόλυτη ταύτιση προσωπικότητας και ικανότητας δικαίου, εν όψει του ότι σε αντίθεση με την (προ του ν. 3023/02) νομοθετική σιωπή στην περίπτωση των πολιτικών κομμάτων, η απονομή από το νομοθέτη στο Αμοιβαίο Κεφάλαιο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων συνοδεύεται με ρητή νομοθετική άρνηση της νομικής προσωπικότητας αυτού του μορφώματος. α. Η πρώτη νομοθετική ρύθμιση των αμοιβαίων κεφαλαίων στη χώρα μας ανάγεται στο έτος Πολύ αργότερα, με την εκπνοή του έτους 1999, ουσιαστικά με την είσοδο της νέας χιλιετίας, εντάχθηκε στο ρυθμιστικό πλαίσιο της ελληνικής κεφαλαιαγοράς με το ν. 2778/99 47 και η δυνατότητα συλλογικής επενδύσεως με Αμοιβαία Κεφάλαια Ακίνητης Περιουσίας (στο εξής, χάριν συντομίας, ΑμΚεφΑκΠ). Το ΑμΚεφΑκΠ κατά ρητή νομοθετική επιλογή στερείται νομικής προσωπικότητας 48 χαρακτηρίζεται δε ως «ομάδα περιουσίας» 49, της οποίας τα επί μέρους στοιχεία ανήκουν εξ αδιαιρέτου στους μεριδούχους 50 του ΑμΚεφΑκΠ. Εν τούτοις, σε σειρά ειδικών διατάξεων του ν. 2778/99 αντιμετωπίζεται ως φορέας (υποκείμενο) ορισμένων δικαιωμάτων το ίδιο το ΑμΚεφΑκΠ, όχι οι μεριδούχοι του. Ειδικότερα, στην παρ. 10 του άρθρου 6 προβλέπεται ότι «οι εγγραφές και καταχωρήσεις στα επίσημα αρχεία, ιδίως στο Κτηματολόγιο και στα Υποθηκοφυλακεία, σχετικά με την απόκτηση ή μεταβίβαση ακινήτων ή άλλων εμπραγμάτων δικαιωμάτων από αμοιβαίο κεφάλαιο ακίνητης περιουσίας γίνονται... στο όνομα του α- μοιβαίου κεφαλαίου». Και με το άρθρο 7 παρ. 2 τελευταίο εδάφιο ο θεματοφύλα- 46. Με το ν.δ. 608/ ΦΕΚ 295/ Μετά την κατάργηση των άρθρων 17 έως 49 του ν. 1969/91 (ΦΕΚ Α 157/ ) με το άρθρο 47 παρ. 3 του ν. 3283/2004 (ΦΕΚ Α 210/ ) τα αμοιβαία κεφάλαια, γενικώς, διέπονται από τον τελευταίο νόμο που ως lex generalis εφαρμόζεται συμπληρωματικά και στα αμοιβαία κεφάλαια ακινήτων. Στον (τότε ισχύοντα) νόμο 1969/91 άλλωστε παραπέμπει συχνά ο ν. 2778/99. Εφόσον το αμοιβαίο κεφάλαιο θεωρείται ως ιδιότυπη μορφή «κοινωνίας σκοπού» (Δεληγιάννης/Κορνηλάκης, Ειδικό ενοχικό δίκαιο , 17), ισχύουν συμπληρωματικά και οι γενικές διατάξεις του ΑΚ για την κοινωνία δικαιώματος (Αχ. Κουτσουράδης, π. σελ. 293). 48. Άρθρο 2 παρ. 1 εδ. α ν. 2778/99: «Το αμοιβαίο κεφάλαιο ακίνητης περιουσίας δεν έχει νομική προσωπικότητα». 49. Άρθρο 1 ν. 2778/99. Πρβλ. και τα άρθρα 17 & 18 ν. 1969/91 που, ομοίως, ορίζουν ότι το α- μοιβαίο κεφάλαιο αποτελεί ομάδα περιουσίας δίχως νομική προσωπικότητα. Για τη νομική φύση του αμοιβαίου κεφαλαίου γενικά (όχι ειδικά ακίνητης περιουσίας) βλ. Κ. Παμπούκη, Αμοιβαίο κεφάλαιο και μερίδιο αμοιβαίου κεφαλαίου ΕπισκΕμπΔ 2002 σελ. 641 επ. Η προεξαγγελτική θέση του, στη σελ. 646 εκθέτης 10, ότι το πόρισμά του για τη νομική φύση των αμοιβαίων κεφαλαίων γενικά «αρμόζει απολύτως» και σ αυτά της ακίνητης περιουσίας, δικαιολογεί επιφυλάξεις που θα εκτεθούν σε μελλοντικό δημοσίευμα επικεντρωμένο στα ΑμΚεφΑκΠ. 50. Άρθρο 11 σε συνδ. με άρθρο 1 ν. 2778/99. Πρβλ. αντίστοιχη ρύθμιση άρθρου 17 ν. 1969/91.

10 20 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 κας ελέγχει τη διενέργεια τέτοιων εγγραφών «στο όνομα του αμοιβαίου κεφαλαίου». Στην παρ. 2 του άρθρου 6 διευκρινίζεται ότι ως ακίνητη περιουσία νοούνται τα ακίνητα που αποκτώνται «κατά πλήρη ή ψιλή κυριότητα ή επί των οποίων συνιστάται επικαρπία στο όνομα του αμοιβαίου κεφαλαίου». Με το τρίτο εδάφιο της ίδιας παραγράφου «επιτρέπεται η απόκτηση στο όνομα του αμοιβαίου κεφαλαίου δικαιωμάτων από χρηματοδοτική μίσθωση επί ακινήτων» και ορίζεται ότι «η αξία του συνόλου των ακινήτων, τα οποία δεν έχουν αποκτηθεί κατά πλήρη κυριότητα στο όνομα του αμοιβαίου κεφαλαίου, δεν πρέπει να υπερβαίνει το δέκα τοις εκατό (10%) του συνόλου των επενδύσεων του αμοιβαίου κεφαλαίου σε ακίνητη περιουσία». Κατά το άρθρο 5 παρ. 3 εδάφιο γ ο θεματοφύλακας πιστοποιεί πως τηρήθηκαν οι νόμιμες διαδικασίες για τη μεταβίβαση στο αμοιβαίο κεφάλαιο των ακινήτων που εισφέρθηκαν στο ενεργητικό του. Στην παρ. 11 του άρθρου 6 ορίζεται τέλος ότι «η μη τήρηση των όρων του παρόντος όρθρου σχετικό με την απόκτηση ακινήτου από αμοιβαίο κεφάλαιο ακίνητης περιουσίας ή τη μεταβίβαση ακινήτου από το αμοιβαίο κεφάλαιο δεν συνεπάγεται την ακυρότητα της απόκτησης ή μεταβίβασης του ακινήτου». β. Οι ρυθμίσεις αυτές έγιναν αφορμή να παρατηρηθεί 51, ότι έτσι «αναιρείται τόσο η βασική παραδοχή της έλλειψης δικαιοκτητικής ικανότητας» του ΑμΚεφΑκΠ «όσο, συμπαρασυρόμενη, και η εξ αδιαιρέτου συγκυριότητα των μεριδούχων». Αναφορικά με το πρώτο σκέλος αυτής της παρατηρήσεως πρέπει να επισημανθεί ότι στο ν. 2778/99 δεν γίνεται λόγος για έλλειψη ικανότητας δικαίου (δικαιοκτητικής) του ΑμΚεφΑκΠ, αλλά για έλλειψη νομικής προσωπικότητας. Σύμφωνα δε με τη βασική θέση που υποστηρίζεται εδώ 52, δεν πρέπει αυτές οι δυο έννοιες να θεωρούνται πάντα ταυτόσημες 53. Περισσότερο εναρμονισμένη με τις νομοθετικές επιλογές θα ήταν λοιπόν η παραδοχή, ότι το στερούμενο (νομικής) προσωπικότητας ΑμΚεφΑκΠ, συνιστώντας συναλλακτικά μια αυτόνομη ως ένα βαθμό οντότητα έ- χει και περιορισμένη ικανότητα δικαίου, σε βαθμό δηλαδή αντίστοιχο προς τη νομοθετικά αναγνωριζόμενη συναλλακτική του αυθυπαρξία. Αναφορικά με το δεύτερο σκέλος της παρατηρήσεως, όντως δεν φαίνεται να 51. Από τον Αχ. Κουτσουράδη, π. σελ Βλ. παραπάνω Ι, εισαγωγή. 53. Αντιθέτως ο Αχ. Κουτσουράδης (π. σελ. 296 προς 297) για να γεφυρωθεί το αποκαλούμενο από αυτόν νομοθετικό «χάσμα», που προκαλείται αφενός με το να στερείται το ΑμΚεφΑκΠ «νομικής προσωπικότητας» άρα (κατ αυτόν) «και της δικαιοκτητικής ικανότητας» και αφετέρου με το να «αναγνωρίζεται αυτό ως φορέας εμπραγμάτων δικαιωμάτων», φαίνεται να προτείνει την αναγωγή ερμηνευτικά του ΑμΚεφΑκΠ σε «εν μέρει» νομικό πρόσωπο (σελ. 303: «Η νομική προσωπικότητα, όπως φαίνεται μέσα από τις ειδικές ρυθμίσεις στο πλαίσιο του αμοιβαίου κεφαλαίου ακίνητης περιουσίας, αποτελεί ι- διότητα που το δίκαιο μπορεί να κατατμήσει και να την παραχωρήσει εν μέρει»). Πρβλ. επίσης σελ. 306 και 312 εν τέλει: «μεταχείριση (νομικά) προσώπου». 25/04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

11 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 21 έχει πολλά κοινά με τη γνωστή από τον αστικό κώδικα συγκυριότητα (ΑΚ 1113 επ.) η «συγκυριότητα» των μεριδούχων του ΑμΚεφΑκΠ, καθώς αυτή είναι τυπική μόνο (ούτε διαχειριστική εξουσία έχουν οι μεριδούχοι ούτε συννομή ασκούν επί των ακινήτων) και βρίσκεται «εν υπνώσει» όσο το ΑΜΚεφΑκΠ λειτουργεί και ο «συγκύριος» παραμένει μεριδούχος, η δε «αφύπνιση» επέρχεται (και το δικαίωμα συγκυριότητας αποκτά ουσιαστικό περιεχόμενο) με τη διάλυση του ΑμΚεφΑκΠ 54. Αυτή η δογματικώς ανορθόδοξη 55 νομοθετική επιλογή ήταν εν τούτοις μάλλον αναπόφευκτη και πάντως σκόπιμη 56, αφού θα ήταν πρακτικά δυσχερής, αν όχι ανεφάρμοστη, η εγγραφή των ακινήτων στο όνομα των μεριδούχων, των οποίων η συχνή εναλλαγή θα απαιτούσε πρώτον την ενημέρωση των εγγραφών σε καθημερινή βάση και δεύτερον την κατάρτιση (με υποβολή και σε συμβολαιογραφικό τύπο, ΑΚ 369, 1033) αναρίθμητων δικαιοπραξιών για την απόκτηση και μεταπώληση των μεριδίων. γ. Εν κατακλείδι, η νομοθετική ρύθμιση του ΑμΚεφΑκΠ, ως μη προσώπου με (περιορισμένη) ικανότητα δικαίου, αναδεικνύει ανάγλυφα (στο παράδειγμα ενός ακόμη μορφώματος, πέραν των πολιτικών κομμάτων) την ανάγκη διακρίσεως μεταξύ ικανότητας δικαίου (ή υποκειμένου του δικαίου) και νομικής προσωπικότητας. IV. Θρησκευτικές κοινότητες και ιεροί ναοί α. Το άρθρο 3 παρ. 1 & 3 του α.ν. 1363/1998 αναφέρεται στην «κινητή και ακίνητη περιουσία» των «εν Ελλάδι ναών» οποιουδήποτε δόγματος ή θρησκεύματος, ορίζοντας τα προσόντα και τα καθήκοντα του διαχειριστή. Από τη διατύπωση αυτής της διατάξεως προκύπτει ότι ο ιερός ναός έχει δική του περιουσία, κινητή και ακίνητη. Με άλλα λόγια, δικαίωμα κυριότητας στα επί μέρους περιουσιακά στοιχεία έχει ο ναός και όχι, ως εξ αδιαιρέτου συγκύριοι, οι κατ ιδίαν πιστοί - μέλη της θρησκευτικής κοινότητας. β. Στο μέτρο λοιπόν που ο ιερός ναός κατά ρητή νομοθετική διάταξη αναγνωρίζεται ως φορέας (υποκείμενο) δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, αυτομάτως ανάγεται (και) 57 σε υποκείμενο 58 του δικαίου καίτοι δεν (ή αδιάφορο αν) είναι 54. Αχ. Κουτσουράδης, π. σελ. 298 και Ως «νομική ανορθοδοξία» χαρακτηρίζεται και από τον Σπ. Μούζουλα, Τα αμοιβαία κεφάλαια ακίνητης περιουσίας - Οι εταιρίες επενδύσεων σε ακίνητη περιουσία ΕπισκΕΔ 2000 σελ «Αναγκαίο κακό» κατά τον Αχ. Κουτσουράδη, π. σελ Πρβλ. επίσης Σπ. Μούζουλα, π. 57. Είναι αυτονόητο ότι παράλληλα ο ναός υπό άλλη έννοια, ως ακίνητο, είναι βεβαίως και αντικείμενο του δικαίου ανήκοντας κατά κυριότητα στη θρησκευτική κοινότητα που τον ανήγειρε ή τον απέκτησε με άλλο τρόπο. 58. Βλ. Κ. Μπέη, σχόλιο στην ΑΠ 360/1994, ΔΙΚΗ 26 σελ. 289 επ. Επίσης τον ίδιο, σημ. στην ΑΠ 1676/1998, ΔΙΚΗ 30 σελ. 853 και Κ. Μπέη [Καλαβρό - Σταματόπουλο], Δικονομία Ιδιωτικών Διαφορών 1999 σελ

12 22 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 νομικό πρόσωπο 59. γ. Πέραν και ανεξάρτητα από τη νομική φύση του ιερού ναού, η προβληματική της αναγνωρίσεως ή μη ικανότητας δικαίου σε μη πρόσωπο εκτείνεται και στη θρησκευτική κοινότητα (ως ένωση προσώπων δίχως νομική προσωπικότητα), που ανήγειρε το ναό ή τον απέκτησε με άλλο τρόπο. Στο παράδειγμα της Καθολικής Εκκλησίας της Παναγιάς Χανίων, που απασχόλησε τη νομολογία και τη θεωρία, είτε θεωρηθεί ως «εκκλησία» ο ομώνυμος ιερός ναός είτε το πλήρωμα των πιστών, δηλαδή η τοπική θρησκευτική κοινότητα, το ζήτημα υπό το πρίσμα που εξετάζεται εδώ δεν διαφέρει. δ. Η νομολογία 60 εν τούτοις, άστοχα, αρνήθηκε σ αυτή την Εκκλησία τη δικαστική προστασία των δικαιωμάτων 61 που πάντως, καθώς σημειώθηκε, το ουσιαστικό δίκαιο απονέμει στους ιερούς ναούς. Και θεμελίωσε την άρνησή της στη σκέψη ότι σε περιπτώσεις όπως η Εκκλησία της Παναγιάς Χανίων, που στερείται νομικής προσωπικότητας, δεν αποκτάται ικανότητα διαδίκου με το εδ. α του άρθρου 62 ΚΠολΔ ούτε, αντίστοιχα στο ουσιαστικό δίκαιο, ικανότητα δικαίου. ε. Η παραδοχή αυτή δικαιολογημένα επικρίθηκε από τη θεωρία, με καυστικό μάλιστα σχολιασμό 62, το δε ζήτημα έφτασε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων 63 και στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου 64, το οποίο αντιμετώπισε την τοπική Εκκλησία ως νομικό πρόσωπο sui generis, παρά τη μη τήρηση της διαδικασίας και της δημοσιότητας που προβλέπεται από το ελληνικό δίκαιο για τη σύσταση - ίδρυση νομικού προσώπου. στ. Πρακτικά εξ ίσου λυσιτελής θα ήταν ωστόσο όχι η ερμηνευτική αναγωγή της Εκκλησίας αυτής σε νομικό πρόσωπο 65 (ούτε sui generis), αλλά η δογματικά ορθότερη παραδοχή (περιορισμένης) 66 ικανότητας δικαίου 67 παρά την έλλειψη νομικής προσωπικότητας, που δεν θα παρέκαμπτε τη νομοθετική επιλογή για κλειστό αριθμό τύπων (μορφών) νομικών προσώπων και για ανάγκη τηρήσεως συγκεκριμένης διαδικασίας και δημοσιότητας προς σύσταση αυτών. 59. Λόγου χάρη, με τη μορφή του ιδρύματος. 60. ΑΠ 360/1994 ΔΙΚΗ 26 σελ. 282 επ. 61. Για είσπραξη μισθώματος από ιδιόκτητα ακίνητα και για προστασία της κυριότητας από προσβολές τρίτων (κατεδάφιση μάντρας στον περίβολο του ναού από γείτονες). 62. Βλ. Κ. Μπέη, π. στη σημ. 57. Πρβλ. και Ι. Κονιδάρη, σχόλιο στην ΑΠ 360/94 ΝοΒ 44 (1996) σελ Επί της προσφυγής 25528/94, ΔΙΚΗ 29 (1997) σελ. 560 επ. 64. Απόφαση της , ΔΙΚΗ 29 (1997) σελ. 567 επ. 65. Σχετικώς βλ. και τις δογματικές επιφυλάξεις Κ. Μπέη π. στη σημ Στο μέτρο και για το σκοπό που το ουσιαστικό δίκαιο απονέμει στο συγκεκριμένο μόρφωμα δικαιώματα και του επιβάλλει υποχρεώσεις. 67. Έτσι Κ. Μπέης [Καλαβρός - Σταματόπουλος], Δικονομία Ιδιωτικών Διαφορών 1999 σελ. 299 και ο ίδιος, π. στη σημ. 7. Επίσης Κ. Παναγόπουλος, Εισαγωγή στο δίκαιο και στο αστικό δίκαιο 1999 σελ 78 παρ. Β /04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

13 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 23 V. Η επιχείρηση α. Η επιχείρηση συνιστά κεντρική έννοια του εμπορικού δικαίου 68, η σημασία της όμως είναι μεγάλη και σε άλλους κλάδους, όπως το εργατικό, το φορολογικό και, βεβαίως, το αστικό δίκαιο, όπου στο πλαίσιο διακρίσεων αναφορικά με τα περιουσιακά σύνολα γίνεται από τους συγγραφείς λόγος και για την «επιχείρηση» 69 ως διακριτή νομική οντότητα. Εν τούτοις η έννοια αυτή παραμένει με όχι σαφώς περιγεγραμμένο περιεχόμενο, πράγμα που έχει πολλαπλή εξήγηση: Ο όρος προέρχεται από τις οικονομικές ε- πιστήμες και αποβαίνει δυσχερής η απόδοση σ αυτόν ενός νοήματος κοινού που να καλύπτει ικανοποιητικά τη γενικευμένη πολυκλαδική 70 χρήση του στα νομοθετικά κείμενα. Εξάλλου, υπάρχει διχογνωμία για τη νομική φύση 71 της επιχειρήσεως και, ιδίως, για το ζήτημα που κυρίως ενδιαφέρει εδώ αν η επιχείρηση νοείται (μόνο) ως αντικείμενο του δικαίου ή (υπό διαφορετική έννοια) και ως υποκείμενο αυτού 72. β. Με προσανατολισμό στην επιχείρηση ως αντικείμενο του δικαίου ορίζεται 73 αυτή ως το σύνολο παραγωγικών μέσων για την επιδίωξη οικονομικού σκοπού, το οποίο απαρτίζεται από στοιχεία όπως ιδίως εργασιακές σχέσεις, δικαιώματα βιομηχανικής ιδιοκτησίας, εμπράγματα ή ενοχικά δικαιώματα, φήμη, οργάνωση, τεχνογνωσία και άλλες οικονομικές σχέσεις και πραγματικές καταστάσεις. γ. Υποστηρίζεται ωστόσο και η άποψη 74 ότι η νομοθεσία μας εμπλουτίζεται 68. Αντί πολλών βλ. Ε. Περράκη, Γενικό μέρος του εμπορικού δικαίου 1999 παρ. 64 επ. 69. Ενδεικτικά Φ. Δωρής, Εισαγωγή στο αστικό δίκαιο β 1991 σελ. 57. Απ. Γεωργιάδης, Γενικές Αρχές 3η έκδ παρ. 19 αρ σελ Πέρα από τη συχνότατη χρήση του όρου στο εμπορικό, στο εργατικό και στο φορολογικό δίκαιο, διατάξεις για την επιχείρηση απαντώνται επίσης στον αστικό κώδικα (ΑΚ 332, 334, 479, 959, 969, 1623, 1624), στον κώδικα πολιτικής δικονομίας (ΚΠολΔ 483, 1001 Α, 1034) και αλλού. Η σύνθεση ορισμού της επιχειρήσεως ακριβούς και ενιαίου που να ισχύει σε όλες τις περιπτώσεις της πληθωρικής εμφανίσεώς της στη νομοθεσία είναι συνεπώς μάλλον ανέφικτη. (Ε. Περράκης, Γενικό μέρος του εμπορικού δικαίου 1999 παρ.65 αρ. 8 σελ. 369). 71. Για τις σχετικώς υποστηριζόμενες απόψεις βλ. Χριστακάκου - Φωτιάδη, Η επικαρπία σε επιχείρηση 1994 σελ. 45 επ. 72. Παρουσίαση του σχετικού προβληματισμού, Ε. Περράκης, Γενικό μέρος του εμπορικού δικαίου 1999 παρ.66 σελ. 370 επ. 73. Πρβλ. ΣχΕμπΚ άρθρα 3 παρ. 1 εδ. β & 9. Στο σχέδιο του κώδικα δεν δίδεται μεν ευθέως ορισμός της επιχειρήσεως, η έννοια αυτής συνάγεται εν τούτοις έμμεσα από τις ανωτέρω διατάξεις του. Βλ. επίσης τις παραπομπές παραπάνω στη σημ Γ. Τριανταφυλλάκης, Το συμφέρον της επιχείρησης ως κανόνας συμπεριφοράς των οργάνων της ΑΕ 1998 σελ. 26 επ. και 198 επ. [Προς την κατεύθυνση αυτή, εν σπέρματι, νωρίτερα Ι. Σχινάς, (Έννομη προστασία ΑΕ σε ειδική εκκαθάριση εν λειτουργία κατά το άρθρο 46α ν. 1892/20 και των μετόχων της έναντι του εκκαθαριστή. Εισήγηση στο 6ο πανελλήνιο συνέδριο εμπορικολόγων), που επισημαίνει ότι η επιχείρηση δεν έχει μεν αναγνωριστεί ακόμη ως υποκείμενο δικαίου, φαίνεται όμως να αποδίδει σ αυτήν ο νομοθέτης αυτοτελή προσωπικότητα, διαφορετική απ αυτήν της εταιρίας]. Σύμ-

14 24 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 συνεχώς με διατάξεις στις οποίες αναγνωρίζεται στην επιχείρηση αυτοτέλεια τέτοια που την καθιστά νομική οντότητα διαφορετική από τα πρόσωπα που συνδέονται μ αυτήν, με αποτέλεσμα να ανάγεται αυτή σε (ίδιο) υποκείμενο δικαίου, υπέχον δικαιώματα και υποχρεώσεις. Ειδικότερα 75, η φορολογική νομοθεσία αναφέρεται σταθερά στην επιχείρηση την ίδια και όχι σε κάποιο πρόσωπο - φορέα της. Η δε λογιστική αυτοτέλεια που απολαύει η επιχείρηση ακόμη και όταν δεν είναι οργανωμένη σε νομικό πρόσωπο, αποκτά νομική υπόσταση 76 που εξωτερικεύεται σε πλείστες διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας. Εξάλλου στο δίκαιο του ανταγωνισμού, όπου γίνεται λόγος μόνο για επιχειρήσεις (όχι για εταιρικούς τύπους οποιασδήποτε μορφής) δείχνει ο νομοθέτης να α- πευθύνεται σ αυτές ως υποκείμενα δικαίου που ασκούν ορισμένη οικονομική δραστηριότητα. Ομοίως στο δίκαιο των συνδεδεμένων επιχειρήσεων ο λόγος είναι μόνο για επιχειρήσεις: αυτές με σχέση μητρικής προς θυγατρική, αυτές των οποίων την πλειοψηφία κεφαλαίου ή ψήφων κατέχει μια άλλη επιχείρηση, αυτές που ασκούν δεσπόζουσα επιρροή σε άλλες κλπ. Η αναφορά του νομοθέτη στις επιχειρήσεις με αυτή την έννοια 77 «μόνον υποκείμενα δικαίου μπορεί να υπονοεί, αδιάφορα μάλιστα προς τη νομική τους μορφή. Η επιχείρηση αναγνωρίζεται έτσι ως αυτοτελής νομική οντότητα, που διαθέτει κάποια ικανότητα να έχει δικαιώματα και υποχρεώσεις» 78. δ. Η κρατούσα γνώμη 79 αρνείται σε κάθε περίπτωση το χαρακτηρισμό της επιχειρήσεως ως υποκείμενο του δικαίου. Το σκεπτικό όμως στο οποίο θεμελιώνεται η άρνηση αυτή υποδηλώνει ότι οι αντιρρήσεις μάλλον δεν εστιάζονται τόσο στο αν θα θεωρηθεί η επιχείρηση ως υποκείμενο του δικαίου 80, όσο στην εξ αυτού του λόφωνος για την αναγνώριση ικανότητας δικαίου στην επιχείρηση και Κ. Παναγόπουλος, Εισαγωγή στο δίκαιο και στο αστικό δίκαιο 1999 σελ. 78 Β Για όσα ακολουθούν βλ. Γ. Τριανταφυλλάκη, π. σελ Ο Απ. Γεωργιάδης (Ειδικό ενοχικό δίκαιο ΙΙ 2007 σελ. 859 παρ. 36 αρ. 30) χαρακτηριστικά (αναφερόμενος στην κοινοπραξία) κάνει λόγο για «φορολογική προσωπικότητα». 77. Παρατίθενται ενδεικτικές, αλλά χαρακτηριστικές, αναφορές στη διατύπωση ορισμένων νομοθετικών διατάξεων: «συμφωνίαι μεταξύ επιχειρήσεων» (ν. 703/77 άρθρο 1), «διακρίνει τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες μιας επιχειρήσεως από εκείνα άλλης επιχειρήσεως» (ν. 2239/94 άρθρο 1), «επιχειρήσεις... ελληνικές ή ξένες... υποχρεούνται να προσλαμβάνουν προστατευόμενα πρόσωπα» (ν. 2643/98 άρθρο 2), «αίτηση της επιχείρησης» (ν. 1386/83 άρθρο 6.1), «χρέη της επιχείρησης» (ΣχΕμπΚ άρθρο 20). 78. Γ. Τριανταφυλλάκης, π. Πρβλ. επίσης Β. Αντωνόπουλο, Βιομηχανική ιδιοκτησία 1993 σελ Baur, Η σημασία της έννοιας της επιχειρήσεως στο γερμανικό δίκαιο, ΕλΔ 1985 σελ. 371 και 379 και Κ. Παμπούκη, ΕΕΕυρΔ 1998 σελ. 707, που ειδικά στο δίκαιο των συνδεδεμένων επιχειρήσεων και του ανταγωνισμού θεωρούν ότι η επιχείρηση αντιμετωπίζεται ως υποκείμενο του δικαίου. 79. Βλ. Λιακόπουλο, Βιομηχανική ιδιοκτησία ΙΙ 1995 σελ Ε. Περράκη, Γενικό μέρος του ε- μπορικού δικαίου 1999 παρ. 66 σελ. 370 επ. και τις εκεί παραπομπές. 80. Αξιοσημείωτο είναι, λόγου χάρη, ότι ο Ε. Περράκης (π. σελ. 372) αντικρούοντας τη θεώρηση της επιχειρήσεως ως υποκείμενου του δικαίου, αποδέχεται εν τούτοις ότι «αυτοτελείς επιχειρήσεις ό- πως το πλοίο ή το αεροσκάφος έχουν όνομα και δημιουργούν χρέη» και ότι «σε περίπτωση μεταβίβα- 25/04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

15 Digesta 2009 «Οιονεί» νομικά πρόσωπα 25 γου τυχόν εξομοίωσή της με νομικό πρόσωπο 81. ε. Αν έτσι έχει το πράγμα, η βασική θέση που υποστηρίζεται εδώ 82 περί διαφοροποιήσεως των εννοιών «νομική προσωπικότητα» και «υποκείμενο δικαίου» στις εξαιρετικές περιπτώσεις των εξεταζόμενων μορφωμάτων, συμπεριλαμβανομένης της επιχειρήσεως, ίσως μπορούσε να συμβάλλει στην άμβλυνση της αναφερόμενης διχογνωμίας. στ. Καταλήγοντας, ορθότερο φαίνεται να δεχθούμε εν τέλει ότι η επιχείρηση δεν είναι μονοσήμαντη έννοια 83. Από το ένα μέρος ηχεί πειστική και αξίζει επιδοκιμασίας η επιχειρούμενη αναγωγή της, υπό μίαν έννοια, σε υποκείμενο του δικαίου (όχι πάντως και σε νομικό πρόσωπο). Από το άλλο μέρος η επιχείρηση, υπό διαφορετική έννοια (την παραδοσιακή), βεβαίως αντιμετωπίζεται από το δίκαιο (και) ως αντικείμενο αυτού 84. VI. Κατακλείδα Η σύγχρονη νομική σκέψη, απαλλαγμένη πλέον από τις εννοιοκρατικές αγκυλώσεις και τη δογματική ακαμψία άλλων εποχών, δεν οφείλει να αντιμετωπίζει τις παραδοσιακές έννοιες και «ορισμούς», ακόμη και όσους έδειχναν ακλόνητοι, ως προκρούστεια κλίνη, αλλά αντιθέτως πρέπει να επανεξετάζει διαρκώς τις παραδοσης της επιχείρησης προστατεύονται οι εργαζόμενοι με την έννοια ότι οι σχέσεις εργασίας συνεχίζονται με το νέο φορέα». Με πρόδηλη επίγνωση ότι αυτές οι παραδοχές θα εύρισκαν την εξήγησή τους με την αναγωγή της επιχειρήσεως σε υποκείμενο του δικαίου (την οποία όμως αρνείται), επιζητεί διέξοδο χαρακτηρίζοντας ως ρυθμίσεις «αντισταθμιστικές» (της ελλείψεως ικανότητας δικαίου), όλες ε- κείνες που δημιουργούν «φαινόμενο» υποκειμένου του δικαίου, δίχως (κατ αυτόν) να το εισάγουν. 81. Χαρακτηριστικά ο Ε. Περράκης, «λαμβάνοντας υπόψη ότι η επιχείρηση δεν είναι υποκείμενο του δικαίου», στο παράδειγμα της «μεταβίβασης» των εργασιακών σχέσεων (βλ. προηγούμενη σημ.), διατείνεται ότι αυτή «θα ήταν αυτονόητη αν η επιχείρηση είχε νομική προσωπικότητα». Εδώ η ταύτιση των όρων προσωπικότητα και υποκείμενο δικαίου στην αντίληψη του ανωτέρω συγγραφέα είναι ανάγλυφη. Η προσφυγή του στο εύρημα των «αντισταθμιστικών ρυθμίσεων» (βλ. προηγούμενη σημ.) δείχνει υπό το πρίσμα αυτό αναπόφευκτη. Διέξοδο δογματικά και πρακτικά προσφέρει η εδώ, στην εισαγωγή (Ιγ), προτεινόμενη απαγκίστρωση από την παραδοσιακή ταύτιση των εννοιών πρόσωπο και υποκείμενο δικαίου. 82. Βλ. ήδη στην εισαγωγή, ανωτέρω Ιγ. 83. Πρβλ. από άλλη οπτική γωνία και Δελούκα, Η εμπορική επιχείρησις και η προστασία αυτής (Βιομηχανική Ιδιοκτησία) τ. Α 2η έκδ σελ. 1-2 και 12 επ., όπου διακρίνει την επιχείρηση με «στατική» έννοια από αυτήν με «δυναμική» έννοια. Επίσης Κ. Παμπούκη, Επιχείρηση και όμιλος επιχειρήσεων ΕΕΕυρΔ 4 (1998) σελ , που υποστηρίζει ότι η λέξη επιχείρηση «λαμβάνεται στο δίκαιό μας με τρεις έννοιες», ως υποκείμενο αυτού, ως αντικείμενό του και ως «οικονομική δραστηριότητα». 84. Σε ρυθμίσεις μάλιστα όπως ο ν. 703/77, όπου κυρίως αναδεικνύεται ή άλλη όψη της επιχειρήσεως, ως υποκείμενό του δικαίου, εντοπίζονται και διατάξεις που αναφέρονται σ αυτήν σαφέστατα ως αντικείμενό του. Χαρακτηριστικά, στο άρθρο 4 παρ. 2 του ως άνω νόμου γίνεται λόγος για απόκτηση του ελέγχου «του συνόλου ή τμήματος μιας ή περισσοτέρων άλλων επιχειρήσεων».

16 26 Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Digesta 2009 χές της και να τις αναθεωρεί εκεί που επιβάλλεται από τις εξελίξεις, (ανα)προσαρμόζοντας τους ορισμούς στις αναφαινόμενες ανάγκες και όχι υποτάσσοντας τα (νέα) φαινόμενα στους (παλιούς) ορισμούς. Στο πνεύμα αυτό, η αντιμετώπιση της προβληματικής του παρόντος πονήματος κινήθηκε προς την κατεύθυνση που υποδείχθηκε με «Δωρική» λιτότητα: «Το εκάστοτε περιεχόμενο και οι συνέπειες της περιορισμένης αναγνώρισης ικανότητας δικαίου, παρά την έλλειψη νομικής προσωπικότητας, είναι ζήτημα ερμηνείας των ειδικών για κάθε περίπτωση διατάξεων» 85. Την ανάλογη πορεία που έδειξε αρχικά να ακολουθεί το ανώτατο δικαστήριο με την παραπεμπτική απόφαση του Γ Τμήματος (ΑΠ 1603/06) ανέκοψε, ατυχώς, η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου (25/2008) επιστρέφοντας στην προ δεκαπενταετίας νομολογιακή παραδοχή 86 ότι, στερούμενες νομικής προσωπικότητας, δεν έχουν την ικανότητα να παρίστανται σε δικαστήριο ως διάδικοι οι οντότητες, όπως η θρησκευτική κοινότητα της Καθολικής Παναγιάς Χανίων (τότε) ή το Ταμείο επικουρικής ασφαλίσεως (τώρα), που δρουν νομικά επί δεκαετίες αυτόνομα και με αυτοτέλεια. Η διαλεκτική στάση της θεωρίας 87 προς εκείνη τη νομολογία, έχει τη θέση της πολύ περισσότερο και σε τούτη, που αφήνοντας κατ ουσίαν «σε νομικό κενό» 88 την περιουσία και την υπόσταση τέτοιων μορφωμάτων, μάλλον τους δείχνει (πάλι) το δρόμο προς διεθνή και ευρωπαϊκά όργανα Φ. Δωρής, ΝοΒ 47 σελ ΑΠ 360/1994 ΝοΒ 44 (1996) σελ. 207 επ. = ΔΙΚΗ 26 σελ Βλ. την κριτική των Ι. Κονιδάρη, ΝοΒ 44 σελ και Κ. Μπέη, ΔΙΚΗ 26 σελ. 289 επ. 88. Γ. Κτιστάκης, Παρατηρήσεις στην απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ( , Καθολική Εκκλησία των Χανίων κατά Ελλάδος) ΔΙΚΗ 29 σελ Πρβλ. την απόφαση του ΕΔΔΑ (προηγ. σημ.) ΔΙΚΗ 29 σελ. 567 επ. και την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (επί της προσφυγής 25528/94 της Καθολ. Εκκλ. Χανίων) ΔΙΚΗ 29 σελ /04/14 Digesta ΡΕΝΑ Φωτοστοιχειοθεσία Α. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗ 7 ΤΗΛ FAX

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...VII

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...VII ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...VII ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Εισαγωγή 1. Αντικείμενο έρευνας... 1 2. Ο συναλλακτικός τύπος του Κονσόρτσιουμ στην ιστορική του διάσταση... 4 Ι. Η εξελικτική πορεία του Κονσόρτσιουμ στον ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ (ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΚΑΙ «ΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ») Ελευθέριος Καστρήσιος Λέκτωρ Νομικής ΔΠΘ

Η ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ (ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΚΑΙ «ΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ») Ελευθέριος Καστρήσιος Λέκτωρ Νομικής ΔΠΘ Η ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ (ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΚΑΙ «ΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΕΩΣ») Ελευθέριος Καστρήσιος Λέκτωρ Νομικής ΔΠΘ Διάγραμμα Ι. Εισαγωγικά για την κοινοπραξία ΙΙ. Η θέση της νομολογίας 1. Το ζήτημα της νομικής προσωπικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 5. Τ

Σελίδα 1 από 5. Τ Σελίδα 1 από 5 ΔΕΟ 10 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ- ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΙ Α & Α1 & Β ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ 1. Τι είναι κράτος; Κράτος: είναι η διαρκής σε νομικό πρόσωπο οργάνωση λαού

Διαβάστε περισσότερα

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ)

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) 669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) Δικαίωμα για παροχή έννομης προστασίας κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ. Εννοια και περιεχόμενο. Θέσπιση από τον κοινό νομοθέτη περιορισμών και προϋποθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987)

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Διάγραμμα Περιεχομένων ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Εισαγωγικά...23 Ι. Θρησκευτική Ελευθερία...25 Α. Γενικά...25 Β. Ελευθερία της θρησκευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014 ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΥ «Επιτομή Γενικού Διοικητικού Δικαίου» του Απ. Γέροντα, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2014 Κεφάλαιο πρώτο: ΙΙ. Η διοίκηση, ΙΙΙ. Το διοικητικό δίκαιο (σελ. 16 25) Σκοπός των ως

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΡΩΤΗΜΑ Ερωτάται αν αν είναι στα πλαίσια ή όχι του Συντάγματος η εφαρμογή της παραγράφου 2 του άρθρου 139 του Κώδικα Δικαστικών Επιμελητών με την έκδοση της προβλεπόμενης Υπουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 11 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ 1.1 Γενικά για τις εταιρικές επιχειρήσεις... 15 1.2 Διάκριση των οικονομικών μονάδων... 17 1.2.1

Διαβάστε περισσότερα

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας Τ.Ε.Ι. Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Λογιστική και Χρηματοοικονομική Ειδικά θέματα Δικαίου Δρ. Μυλωνόπουλος Δ. Αν. Καθηγητής δίκαιο άδικο ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 5-7-2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός Απόφασης: 171 ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β1 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. 1.1.Χαρακτηριστικά του Δικαίου Ετερόνομοι κανόνες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΤΟΣ:

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΤΟΣ: ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΤΟΣ: 2009-2010 ΘΕΜΑ: «Ο ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ» ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΦΥΤΡΟΥ ΛΥΔΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Πρόλογος 2. Ο Κανονισμός της βουλής 3. Η αρχή της αυτονομίας 4. Περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Η Αρχή της φορολογικής ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 29-06-2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης:160 ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β1 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος

Διαβάστε περισσότερα

Η. Φορολογία Νομικών Προσώπων και Νομικών Οντοτήτων Σελ Αντικείμενο της φορολογίας εισοδήματος Νομικών Προσώπων

Η. Φορολογία Νομικών Προσώπων και Νομικών Οντοτήτων Σελ Αντικείμενο της φορολογίας εισοδήματος Νομικών Προσώπων ΜΕΡΟΣ Α ΚΩΔΙΚΑΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ (Ν 4172/2013, ΦΕΚ Α 167/23-7-2013) Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Σελ. 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Φορολογία Εισοδήματος Ι. Γενικά Σελ. 23 Α. Πεδίο Εφαρμογής Σελ. 23 Β. Φορολογική Κατοικία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 28/01/2014 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 43 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176 71 -

Διαβάστε περισσότερα

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 211,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 211, ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΣ 18ΗΣ ΜΑΪΟΥ 2005 ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ Ι ΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΙΚΩΝ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΝΟΜΙΜΕΣ ΕΠΙΓΡΑΜΜΙΚΕΣ (ONLINE) ΜΟΥΣΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γ Ν Ω Μ Ο Δ Ο Τ Η Σ Η

Γ Ν Ω Μ Ο Δ Ο Τ Η Σ Η ΠΑΝΟ ΕΤΓΟΤΡΖ-ΓΗΚΖΓΟΡΟ ΑΘΖΝΩΝ ΝΟΜΗΚΟ ΤΜΒΟΤΛΟ ΚΔΝΣΡΗΚΖ ΔΝΩΖ ΓΖΜΩΝ ΚΑΗ ΚΟΗΝΟΣΖΣΩΝ ΔΛΛΑΓΟ ΜΠΟΤΜΠΟΤΛΗΝΑ 9-11 (2 ος όροφος) ΑΘΖΝΑ ΣΖΛ:210-8259140-1-FAX: 210-8259235 ΚΗΝ:6977506705 E-mail: pzygouris@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΕΛΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΟΡΦΩΜΑΤΩΝ ΔΙΧΩΣ ΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ* Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος

ΑΤΕΛΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΟΡΦΩΜΑΤΩΝ ΔΙΧΩΣ ΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ* Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος ΑΤΕΛΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΟΡΦΩΜΑΤΩΝ ΔΙΧΩΣ ΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ* Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 1. Εισαγωγή Α. Τριττή διάκριση των υποκειμένων του δικαίου Β. Διάκριση ικανότητας δικαίου, δικαιοπραξίας

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 23.9.2016 L 257/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2016/1703 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Σεπτεμβρίου 2016 για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1126/2008 για την υιοθέτηση ορισμένων

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.»

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» Από τη δευτεροβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση με την επωνυμία «ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» τέθηκαν υπόψη μου το εξής περιστατικά: Οκτώ (8) από τα είκοσι ένα (21) μέλη του Δ.Σ., το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας

Διαβάστε περισσότερα

Αριθ. L 126/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Αριθ. L 126/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Αριθ. L 126/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 12. 5. 84 II (Πράξεις για την ισχύ των οποίων δεν απαιτείται δημοσίευση) ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΟΓΔΟΗ ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 10ης Απριλίου 1984 βασιζόμενη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ ( ) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ

ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ ( ) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΕΠΙΚΑΙΡΗΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ ΥΠΟΥΡΓΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΡΥΦΩΝΑ ΑΛΕΞΙΑΔΗ (7.3.2016) ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΒΟΥΛΗΣ Αθήνα, σήμερα στις 7 Μαρτίου 2016, ημέρα Δευτέρα και ώρα 18.06 συνήλθε στην Αίθουσα των συνεδριάσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα 10-02-2014 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 79 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176 71 - Καλλιθέα

Διαβάστε περισσότερα

Συντάκτης: Κοντάκος Ηλίας, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Ιδ. Δικαίου Παν/μίου Αθηνών

Συντάκτης: Κοντάκος Ηλίας, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Ιδ. Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Συντάκτης: Κοντάκος Ηλίας, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Ιδ. Δικαίου Παν/μίου Αθηνών 1. Έννοια και διακρίσεις των νομικών προσώπων Νομικό πρόσωπο είναι ένωση προσώπων ή σύνολο περιουσίας που επιδιώκει ή εξυπηρετεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 25/4/2014 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 161 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176 71 -

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Καλλιθέα, 25/08/2016 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ Αριθμός απόφασης: 286 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β1 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Σχολιασµός της υπ αριθµ.

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ Η ΚΡΙΣΗ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ Η ΚΡΙΣΗ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΕΕ Η ΚΡΙΣΗ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ Αθήνα, 16.04.2010 ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΘΕΜΑ: Νομοθεσία φορολόγησης ακίνητων Η εισήγηση θα επιχειρήσει να παρουσιάσει σε συντομία το ισχύον

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 8-A ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 8-A ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 8-A ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ Τα μέρη επιβεβαιώνουν πως αμφότερα αντιλαμβάνονται ότι: 1. Μια απαλλοτρίωση μπορεί να είναι άμεση ή έμμεση: α) περίπτωση άμεσης απαλλοτρίωσης συντρέχει όταν ορισμένη επένδυση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 21/11/2013 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗΣ Αριθμός απόφασης: 77 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΝΑΩΝ (Μετά το ν. 4301/2014) Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ

ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΝΑΩΝ (Μετά το ν. 4301/2014) Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ Digesta 2015 58 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΔΙΚΑΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΝΑΩΝ (Μετά το ν. 4301/2014) Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ 1. Νομοθετική ρύθμιση και ερμηνεία της α. Με το ν.

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής του Αστικού Δικαίου στη Νομική Σχολή ΔΠΘ

Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής του Αστικού Δικαίου στη Νομική Σχολή ΔΠΘ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ «ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ» ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ, ΙΔΙΩΣ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ (Γνωμοδότηση) Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής του Αστικού Δικαίου στη Νομική Σχολή ΔΠΘ 1. Τέθηκαν υπόψη μου τα ακόλουθα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠρΑθ 10689/2008 [Διαδικασία συνδιαλλαγής κατά τον ΠτΚ - Προληπτικά μέτρα*] (παρατ. Ι. Σπυριδάκης)

ΜΠρΑθ 10689/2008 [Διαδικασία συνδιαλλαγής κατά τον ΠτΚ - Προληπτικά μέτρα*] (παρατ. Ι. Σπυριδάκης) ΜΠρΑθ 10689/2008 [Διαδικασία συνδιαλλαγής κατά τον ΠτΚ - Προληπτικά μέτρα*] (παρατ. Ι. Σπυριδάκης) Πρόεδρος: Μ. Τατσέλου Δικηγόρος: Α. Αγγελίδης Το άνοιγμα της διαδικασίας συνδιαλλαγής ή η επικύρωση της

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ

Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ ΤΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ ΩΣ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ (ΣΤΟ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ)* Κωνσταντίνος Δ. Παναγόπουλος Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ Ι. Οι απόψεις της θεωρίας 1. Αναγόρευση του κόμματος, ερμηνευτικά, σε νομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176 71 - Καλλιθέα

Διαβάστε περισσότερα

Απλή Ετερόρρυθμη Εταιρεία

Απλή Ετερόρρυθμη Εταιρεία Απλή Ετερόρρυθμη Εταιρεία Έννοια της ετερόρρυθμης εταιρείας κατά τον Ε.Ν.(Εμπορικό Νόμο) Σύμφωνα με τα άρθρα 23 και 26 του Εμπορικού Νόμου ετερόρρυθμη εταιρεία είναι η συσταινόμενη μεταξύ ενός ή πολλών,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 30 Ιουνίου 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑΤΑ Β - Α

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ε Ι Γ Ο Ν ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ/ΣΗ:- - - -

Ε Π Ε Ι Γ Ο Ν ΠΡΟΣ: ΚΟΙΝ/ΣΗ:- - - - Ε Π Ε Ι Γ Ο Ν ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΕΣΩΤ. ΕΜΠΟΡΙΟΥ Δ/ΝΣΗ ΑΕ & ΠΙΣΤΕΩΣ ΤΜΗΜΑ Α & Γ Tαχ. Δ/νση: Πλ. Κάνιγγος Τ.Κ.: 101 81 Πληροφορίες : Α. ΟΙΚΟΝΟΜΑΚΗ : Ε. ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΥ Τηλέφωνο : 213 15

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ [Ν. 3094/03 Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις, άρ. 4 6] Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ανδρέας Τάκης Ειδικός Επιστήμονας:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Ορισμός εμπορικής πράξης (σελ.77) 2. Αντικειμενικό, υποκειμενικό, μικτό και σύστημα οργανωμένης επιχείρησης.(σελ.77-79) 3. Πρωτότυπα(φύσει) εμπορικές πράξεις του χερσαίου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Δημόσια νομικά πρόσωπα 16/5/2016 Έννοια Δημόσια νομικά πρόσωπα Νομικά πρόσωπα Περιουσία με δημόσιο χαρακτήρα Προνόμια δημόσιας εξουσίας Δημόσια νομικά πρόσωπα: εφαρμογή καθ ύλην

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ/ ΟΙ ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ/ ΟΙ ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΝΑΡΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ/ ΟΙ ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ ΙΩΑΝΝΑ ΛΑΓΟΥΜΙΔΟΥ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ Τ: 2103627270 Κ: 6944391697 e-mail: law@lagoumidou.gr www.lagoumidou.gr Τι να κάνω; Από την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Καλλιθέα, 06/07/2016 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ Αριθμός απόφασης: 175 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β1 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7)

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) C 326/266 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 26.10.2012 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΚΑΙ ΑΣΥΛΙΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΑ ΥΨΗΛΑ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ, ΕΠΕΙΔΗ τα άρθρα 343 της Συνθήκης για τη

Διαβάστε περισσότερα

Δικαίωμα στην εκπαίδευση. Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Δικαίωμα στην εκπαίδευση. Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 12 η : Δικαίωμα στην εκπαίδευση Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

9.ΦΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΑΚΙΝΗΤΩΝ

9.ΦΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΑΚΙΝΗΤΩΝ 9.ΦΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΑΚΙΝΗΤΩΝ Ν. 3427/2005 (ΦΕΚ 312 Α ) ΦΟΡΟΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΥΠΕΡΤΙΜΗΜΑΤΟΣ (Άρθρο 2) Αντικείµενο του φόρου 1. Επί ακινήτου ή ιδανικού µεριδίου αυτού ή εµπράγµατου δικαιώµατος επί ακινήτου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14) ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ (σελ. 1-14) 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΑΙΟ (ΩΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΝΝΟΙΑ) 2.ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΑΝΟΝΑΣ ΔΙΚΑΙΟΥ 3.ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ 4.ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα 2014. Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος

Ημερίδα 2014. Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος Ημερίδα 2014 Κώδικας Φορολογίας Εισοδήµατος (Κ.Φ.Ε.) Κ.Φ.Ε. (ν.4172/2013) Ορίζεται η έννοια του φορολογικού έτους το οποίο ταυτίζεται με το ημερολογιακό έτος. Καταργούνται οι έννοιες διαχειριστική περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

της 8ης Ιουνίου 1971*

της 8ης Ιουνίου 1971<appnote>*<appnote/> ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ της 8ης Ιουνίου 1971* Στην υπόθεση 78/70, η οποία έχει ως αντικείμενο αίτηση του Hanseatisches Oberlandesgericht του Αμβούργου προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα Ιεραρχικός έλεγχος - εποπτεία

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα Ιεραρχικός έλεγχος - εποπτεία ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Δημόσια νομικά πρόσωπα Ιεραρχικός έλεγχος - εποπτεία 23/5/2016 Δημόσια νομικά πρόσωπα Κοινές αρχές λειτουργίας Αρχή της ουδετερότητας Έννοια: Το δημόσιο νομικό πρόσωπο οφείλει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ 09/03/2016 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 813 Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας : 176 71 -

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ»

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ» ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ Ν. 3126/2003 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΩΝ» Όπως αναφέρεται στην από 19 Οκτωβρίου 2010, προς την Βουλή των Ελλήνων, Έκθεση της Ειδικής Μόνιμης

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Δίκαιο. Εισαγωγή στο διοικητικό δίκαιο - 2 ο μέρος. Αν. Καθηγήτρια Ευγ. Β. Πρεβεδούρου Νομική Σχολή Α.Π.Θ.

Διοικητικό Δίκαιο. Εισαγωγή στο διοικητικό δίκαιο - 2 ο μέρος. Αν. Καθηγήτρια Ευγ. Β. Πρεβεδούρου Νομική Σχολή Α.Π.Θ. Εισαγωγή στο διοικητικό δίκαιο - 2 ο μέρος Αν. Καθηγήτρια Ευγ. Β. Πρεβεδούρου Νομική Σχολή Α.Π.Θ. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση

Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση Χρήστος Βλ. Γκόρτσος Γενικός Γραμματέας ΕΕΤ Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Οικονομικού Δικαίου, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/ Οι θεμελιώδεις αρχές του πολιτεύματος

Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/ Οι θεμελιώδεις αρχές του πολιτεύματος Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Κανελλοπούλου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το πολίτευμα που προβλέπει το ελληνικό Σύνταγμα του 1975/1986/2001/2008 Διάγραμμα του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (Αριθ. 7)

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (Αριθ. 7) C 115/266 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 9.5.2008 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (Αριθ. 7) ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΚΑΙ ΑΣΥΛΙΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΑ ΥΨΗΛΑ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕNΑ ΜΕΡΗ, ΕΠΕΙΔΗ τα άρθρα 343 της Συνθήκης για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΟΠΛΙΣΤΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΘΑΝΑΣΙΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΚΑΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΟΠΛΙΣΤΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΘΑΝΑΣΙΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΚΑΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΕΥΘΥΝΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΟΠΛΙΣΤΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΘΑΝΑΣΙΑ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΚΑΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΕΝΝΟΙΑ ΠΛΟΙΟΚΤΗΤΗ- ΚΥΡΙΟΥ ΤΟΥ ΠΛΟΙΟΥ- ΕΦΟΠΛΙΣΤΗ ΠΛΟΙΟΚΤΗΤΗΣ = φυσικό ή νομικό πρόσωπο που εκμεταλλεύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΥΞΗΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΧΡΗΣΙΚΤΗΣΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟ (ΑΚ 1051) Στέφανος Ματθίας Επίτ. Πρόεδρος του Αρείου Πάγου. Α. Το ζήτημα

ΠΡΟΣΑΥΞΗΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΧΡΗΣΙΚΤΗΣΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟ (ΑΚ 1051) Στέφανος Ματθίας Επίτ. Πρόεδρος του Αρείου Πάγου. Α. Το ζήτημα Α. Το ζήτημα ΠΡΟΣΑΥΞΗΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΤΑΚΤΙΚΗΣ ΧΡΗΣΙΚΤΗΣΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟ (ΑΚ 1051) Στέφανος Ματθίας Επίτ. Πρόεδρος του Αρείου Πάγου Επανειλημμένα έχει απασχολήσει τη θεωρία και τη δικαστική πράξη το ζήτημα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Καλλιθέα, 15/06/2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Καλλιθέα, 15/06/2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 15/06/2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 146 ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα

ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ. Δημόσια νομικά πρόσωπα ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Δημόσια νομικά πρόσωπα 17/5/2016 Ίδρυση Ιδρύονται με Νομοθετική πράξη Κανονιστική πράξη βάσει νομοθετικής εξουσιοδότησης Σε ορισμένες περιπτώσεις, με βάση το εταιρικό δίκαιο Όχι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛ. 1262 ΑΔΑ: ΒΛΓΩΗ-6ΓΞ

ΠΟΛ. 1262 ΑΔΑ: ΒΛΓΩΗ-6ΓΞ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΔΑ: ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΥΚΤΥΟ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2013 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Κοινοποίηση των διατάξεων των άρθρων 24 και 30 του ν. 4386/2016 (ΦΕΚ Α 83).

ΘΕΜΑ: Κοινοποίηση των διατάξεων των άρθρων 24 και 30 του ν. 4386/2016 (ΦΕΚ Α 83). ΑΔΑ: 75ΞΗΗ-21Θ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2016 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ. της 30ής Απριλίου 2010

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ. της 30ής Απριλίου 2010 EL ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ της 30ής Απριλίου 2010 σχετικά µε σχέδιο νόµου για την αποκατάσταση της φορολογικής δικαιοσύνης και την αντιµετώπιση της φοροδιαφυγής (CON/2010/36) Εισαγωγή και

Διαβάστε περισσότερα

Η παραγραφή της αξίωσης επιστροφής Φ.Π.Α.

Η παραγραφή της αξίωσης επιστροφής Φ.Π.Α. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΘEMATA Η παραγραφή της αξίωσης επιστροφής Φ.Π.Α. του Βασιλείου Δουμουλάκη, δικηγόρου, LL.M.* Ι. Δημοσίου δικαίου αξίωση αδικαιολόγητου πλουτισμού Στο άρθρο 34 Ν. 2859/2000 («Κώδικας Φ.Π.Α.»,

Διαβάστε περισσότερα

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης 14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης στο Στρασβούργο

Διαβάστε περισσότερα

1. Η κρατική μέριμνα για την κοινωνική ασφάλιση κατά το Σύνταγμα. Το δικαίωμα στην κοινωνική ασφάλιση αποτελεί κοινωνικό δικαίωμα, το περιεχόμενο

1. Η κρατική μέριμνα για την κοινωνική ασφάλιση κατά το Σύνταγμα. Το δικαίωμα στην κοινωνική ασφάλιση αποτελεί κοινωνικό δικαίωμα, το περιεχόμενο Η συνταγματική υποχρέωση λειτουργίας δημοσίων φορέων κοινωνικής ασφάλισης και η πιθανή εξωτερίκευση δραστηριοτήτων και συνεργασιών με επαγγελματικούς και ιδιωτικούς φορείς Πατρίνα Παπαρρηγοπούλου-Πεχλιβανίδη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΑ ΠΡΟΣ: - ΚΟΙΝ/ΣΗ:

ΑΝΑΡΤΑ ΠΡΟΣ: - ΚΟΙΝ/ΣΗ: ΑΝΑΡΤΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ Αθήνα, 24 6 2015 Αριθμ. Πρωτ. : 68293 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΓΟΡΑΣ Δ/ΝΣΗ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ & ΓΕΜΗ Τμήμα Θεσμικών Ρυθμίσεων & ΓΕΜΗ Ταχ. Δ/νση: Πλ. Κάνιγγος

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014»

Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014» Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014 Συνοπτική παρουσίαση 3 2. Εισαγωγή. 5

Διαβάστε περισσότερα

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7 η : Οικονομικήελευθερία Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

-Ο νόμος αυτός αποτελείται από οκτώ μέρη και 330 άρθρα, από τα οποία χρήζουν προσοχής τα ακόλουθα:

-Ο νόμος αυτός αποτελείται από οκτώ μέρη και 330 άρθρα, από τα οποία χρήζουν προσοχής τα ακόλουθα: ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 12η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 20 Απριλίου 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, ΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ & ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΦΕΤΕΙΩΝ ΑΘΗΝΩΝ-ΠΕΙΡΑΙΩΣ- ΑΙΓΑΙΟΥ & ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΟΥ Ταχ.Δ/νση:

Διαβάστε περισσότερα

Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και

Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και LEGAL INSIGHT ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΝΟΜΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟ ΟΤΗΜΕΝΗΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ Γιώργος Ψαράκης Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΟΜΟΡΡΥΘΜΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ

ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΟΜΟΡΡΥΘΜΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΟΜΟΡΡΥΘΜΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ Κεφάλαιο Ευρώ. Στ.. [τόπος], σήμερα. [ημερομηνία] οι εδώ συμβαλλόμενοι: 1... 2.. 3... κ.λπ. συμφώνησαν να συστήσουν ομόρρυθμη εταιρεία, της οποίας θα είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ. Άρθρο 6. Σκοπός

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ. Άρθρο 6. Σκοπός ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «Ρυθμίσεις για την τροποποίηση και τη βελτίωση συνταξιοδοτικών, δημοσιονομικών, διοικητικών και λοιπών διατάξεων του Υπουργείου Οικονομικών» ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Άρθρο 6 Σκοπός Με

Διαβάστε περισσότερα

Σ 5, 12, 20.1 / ΕΣΔΑ (ν.δ. 53/1974) 6.1 / ΑΚ 34, 35, 61, 107 / ΚΠολΔ 62 & 68 / α.ν. 1022/1946 άρθρο 4.7 Ικανότητα διαδίκου.

Σ 5, 12, 20.1 / ΕΣΔΑ (ν.δ. 53/1974) 6.1 / ΑΚ 34, 35, 61, 107 / ΚΠολΔ 62 & 68 / α.ν. 1022/1946 άρθρο 4.7 Ικανότητα διαδίκου. ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΜΕ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ A) Νομολογία Πολιτικών Δικαστηρίων Σ 5, 12, 20.1 / ΕΣΔΑ (ν.δ. 53/1974) 6.1 / ΑΚ 34, 35, 61, 107 / ΚΠολΔ 62 & 68 / α.ν. 1022/1946 άρθρο 4.7 Ικανότητα διαδίκου. Οι ειδικοί λογαριασμοί,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, ΙΑΦΑΝΕΙΑΣ ΚΑΙ

ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, ΙΑΦΑΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛ.1182/19.7.2013 Καθορισµός τύπου και περιεχοµένου της δήλωσης περιουσιακής κατάστασης που περιλαµβάνεται στην αίτηση αναστολής του άρθρου 203 του Κώδικα ιοικητικής ικονοµίας (ν. 2717/1999), όπως τροποποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Τα μαθήματα που θα προσφερθούν στις κατευθύνσεις του ΠΜΣ της Νομικής Σχολής είναι τα ακόλουθα:

Τα μαθήματα που θα προσφερθούν στις κατευθύνσεις του ΠΜΣ της Νομικής Σχολής είναι τα ακόλουθα: Τα μαθήματα που θα προσφερθούν στις κατευθύνσεις του ΠΜΣ της Νομικής Σχολής είναι τα ακόλουθα: 1.Κατεύθυνση «ΑΣΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ» Αστικό Δίκαιο Ενωσιακής προέλευσης (Κοινοτικό Αστικό Δίκαιο) Ερμηνεία των Νομών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος

Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΗ ΝΟΗΤΙΚΗ ΕΠΑΡΚΕΙΑ * Ελένη Ζερβογιάννη ΔρΝ - Δικηγόρος Ι. Με αφορμή την πρόσφατη απόφαση 314/2007 του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης (ΕΣΡ), με την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Σχετ: Το από ηλεκτρονικό μήνυμά σας (αρ. πρωτ. εισερχ. 1399/ ). Θέμα: Σ/Ν περί ενσωμάτωσης Οδηγίας 2004/113/ΕΚ.

Σχετ: Το από ηλεκτρονικό μήνυμά σας (αρ. πρωτ. εισερχ. 1399/ ). Θέμα: Σ/Ν περί ενσωμάτωσης Οδηγίας 2004/113/ΕΚ. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΣ: Υπουργείο Ανάπτυξης Γενικό Γραμματέα Εμπορίου κ. Δημήτριο Σκιαδά Πλατεία Κάνιγγος 101 81 Αθήνα Αθήνα, 12 Νοεμβρίου 2008 Αρ. Πρωτ.:1429 Σχετ: Το από 4.11.2008 ηλεκτρονικό μήνυμά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β2 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος 19 Ταχ. Κώδικας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ Δίκαιο: είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων, που ρυθμίζουν, κατά τρόπο υποχρεωτικό, την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων (βλ. σελ. 5) Δημόσιο Δίκαιο:

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο νόμου για την απλοποίηση των διαδικασιών σύστασης προσωπικών και κεφαλαιουχικών εταιριών. Άρθρο 1 Σκοπός. Άρθρο 2 Ορισμοί

Σχέδιο νόμου για την απλοποίηση των διαδικασιών σύστασης προσωπικών και κεφαλαιουχικών εταιριών. Άρθρο 1 Σκοπός. Άρθρο 2 Ορισμοί Σχέδιο νόμου για την απλοποίηση των διαδικασιών σύστασης προσωπικών και κεφαλαιουχικών εταιριών Άρθρο 1 Σκοπός Σκοπός του παρόντος νόμου είναι η απλοποίηση των διαδικασιών σύστασης προσωπικών και κεφαλαιουχικών

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Δίκαιο Ι. Μαθητική σχέση έννομη σχέση δημόσιου διοικητικού δικαίου. Αντικείμενο Διοικητικού Δικαίου Διοίκηση

Διοικητικό Δίκαιο Ι. Μαθητική σχέση έννομη σχέση δημόσιου διοικητικού δικαίου. Αντικείμενο Διοικητικού Δικαίου Διοίκηση Διοικητικό Δίκαιο Ι Διοικητικό Δίκαιο: Κομμάτι δικαίου που μας συνοδεύει από τη γέννηση μέχρι το θάνατο μας. Είναι αδύνατον να μην βρεθούμε μέσα σε έννομες σχέσεις διοικητικού δικαίου. Μαθητική σχέση έννομη

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 26-04-2004 ΑΠ: 877 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 26/2004 ΘΕΜΑ: Όροι για την νόµιµη επεξεργασία δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα για τους σκοπούς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Προλογικό σημείωμα... Εισαγωγικές παρατηρήσεις... 1

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Προλογικό σημείωμα... Εισαγωγικές παρατηρήσεις... 1 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Προλογικό σημείωμα...... VII Εισαγωγικές παρατηρήσεις............ 1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Οι υποχρεώσεις εχεμύθειας και μη ανταγωνισμού κατά τη διάρκεια της σύμβασης εργασίας ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ της TIM Hellas A.E.B.E.

ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ της TIM Hellas A.E.B.E. ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ της TIM Hellas A.E.B.E. αναφορικά με τη Δημόσια Διαβούλευση: «Προσφορά Αναφοράς του ΟΤΕ για το 2006 για Αδεσμοποίητη Πρόσβαση στον Τοπικό Βρόχο & σχετικές υπηρεσίες» Παρατήρηση νομικού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές

ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές 21.4.93 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. L 95/29 ΟΔΗΓΙΑ 93/13/ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ. Μου ζητήθηκε από την Εκτελεστική Επιτροπή της Α.Δ.Ε.Δ.Υ. να γνωμοδοτήσω επί των κάτωθι ερωτημάτων:

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ. Μου ζητήθηκε από την Εκτελεστική Επιτροπή της Α.Δ.Ε.Δ.Υ. να γνωμοδοτήσω επί των κάτωθι ερωτημάτων: ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ Ι. Επί των ερωτημάτων. Μου ζητήθηκε από την Εκτελεστική Επιτροπή της Α.Δ.Ε.Δ.Υ. να γνωμοδοτήσω επί των κάτωθι ερωτημάτων: «1. Είναι συμβατή με τις διατάξεις του ν.1264/1982 η πραγματοποιούμενη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ. β. Του Π.Δ. 111/14 (ΦΕΚ Α 178) «Οργανισμός του Υπουργείου Οικονομικών».

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ. β. Του Π.Δ. 111/14 (ΦΕΚ Α 178) «Οργανισμός του Υπουργείου Οικονομικών». ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Καλλιθέα, 21-12-2016 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΔΙΑΦΟΡΩΝ Αριθμός απόφασης: 539 ΥΠΟΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ Β1 ΝΟΜΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστογείτονος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι. Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι. Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4 16.12.2004 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 310/261 7. ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΣΥΛΙΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΑ ΥΨΗΛΑ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ, ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι, σύμφωνα με το άρθρο

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου Καθηγήτρια Τμήματος Νομικής. Αρμοδιότητες Συμβουλίου

Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου Καθηγήτρια Τμήματος Νομικής. Αρμοδιότητες Συμβουλίου Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου Καθηγήτρια Τμήματος Νομικής Αρμοδιότητες Συμβουλίου Οι αρμοδιότητες του Συμβουλίου είναι οι ακόλουθες: 1. Στρατηγική ανάπτυξης του Ιδρύματος. Ειδικότερα, το Συμβούλιο: α) Χαράσσει

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ υπ αριθ. 615/2012 ΤΟΥ ΝΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΣΤ ΤΜΗΜΑΤΟΣ. Συνεδρίαση της 11-12-2012. Νικόλαος Μαυρίκας, Αντιπρόεδρος ΝΣΚ.

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ υπ αριθ. 615/2012 ΤΟΥ ΝΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΣΤ ΤΜΗΜΑΤΟΣ. Συνεδρίαση της 11-12-2012. Νικόλαος Μαυρίκας, Αντιπρόεδρος ΝΣΚ. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΝΟΜΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ υπ αριθ. 615/2012 ΤΟΥ ΝΟΜΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΣΤ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Σύνθεση : Συνεδρίαση της 11-12-2012 Πρόεδρος : Νικόλαος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Τα νομικά πρόσωπα και οι κανόνες γνώσης - Μια πρόκληση για τη νομική σκέψη και πράξη

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Τα νομικά πρόσωπα και οι κανόνες γνώσης - Μια πρόκληση για τη νομική σκέψη και πράξη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ...IX ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ...XΙΙI 1. Τα νομικά πρόσωπα και οι κανόνες γνώσης - Μια πρόκληση για τη νομική σκέψη και πράξη I. Δύο νομολογιακές αφορμές για την κατανόηση του προβλήματος...

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση στο σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2011/89/ΕΕ

Αιτιολογική έκθεση στο σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2011/89/ΕΕ Αιτιολογική έκθεση στο σχέδιο νόμου για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2011/89/ΕΕ Α. Γενικά Η ταχεία ανάπτυξη των χρηματοπιστωτικών αγορών στη δεκαετία του 1990 οδήγησε στη δημιουργία χρηματοπιστωτικών ομίλων

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες γραμμές

Κατευθυντήριες γραμμές Κατευθυντήριες γραμμές Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με βασικές έννοιες της οδηγίας ΔΟΕΕ 13.08.2013 ESMA/2013/611 Ημερομηνία: 13.08.2013 ESMA/2013/611 Πίνακας περιεχομένων I. Πεδίο εφαρμογής 3 II. Ορισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου Καθηγήτρια Νομικής Σχολής, ΑΠΘ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου Καθηγήτρια Νομικής Σχολής, ΑΠΘ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Γιάννα Καρύμπαλη-Τσίπτσιου 18.6.2014 Καθηγήτρια Νομικής Σχολής, ΑΠΘ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ Οι αρμοδιότητες του Συμβουλίου 1 καταστρώνονται στις ακόλουθες ομάδες: 1. Στρατηγική ανάπτυξης του Ιδρύματος

Διαβάστε περισσότερα